262 Ac a Linguis ica Li huanica LXXXV
DAIVA ALIŪKAITĖ
Vilniaus uni e si e o Kauno akul e as
ORCID id: o cid.o g/0000-0002-4275-9512 El núme o de iden i icación de la emp esa en que se encuen a el p oduc o se indica en el cuad o siguien e:
Las di ecciones de in es igaciones cien í icas: pe cep i ioji dialec ología,
socioling is ika, geoling is ika.
DOI: doi.o g/10.35321/all85-14
TARMIŠKUMO ESTETIN
VERT: PAPRASTJ LABOROS
BENDRUOMENS NARI
VAIZDINIAI
The Aes he ic Value o Dialec ali y: Images o
O dina y Language Communi y Membe s
ANOTACIÓN el
S aipsnyje se desa olla a mė y os discu s, des inado a miškumo es é ica al ei
in e p e a a i. P is a omo obje i o del es udio ealizando emic, . i. pap as ojo lenguaje
comunidades na io, na a i o análisis, e alua a miškumo alo es é ica, alo sa a ankiškumą y
sucesiones con o os pa ame ais a miškumo. La base empí ica conside a ii a miškumo alo
es é ica cues ión es 8 ex os-s imulos, ep esen ando di e en es egiolec ines aiškas,
pe cepciones y da os de e aluación, ob enidos 21 pun o egional y 3 didmiescios (Vilniuje, Kaune y
Klaipėdaje) lle ando a cabo un es udio de pe cep y iosios dialek ologijos. S aipsnyje
p incipalmen e se c ea una accesiga eó ica y me odológica pe cepción da os pa a alo a .
P is a omas e ic, . y. y ėjo, adiciones códigos es e iškumą concep ualizan es y
zės. A likus eks ų-s imulų pa auklumo į e čių analizę o muluojamos apibend inamosios
undamen jian es hypo hįž algos po el a aylumo į e čių dependomybės de bend inės kalbosnio
o moyan a miškumo eiksdiniams, así como a aylumo į e čių sucesiones con la pe cepción de
códos gim ines de la lengua.
ESMINIAI VOODŽIAI: es e ina aducción, a miškumas, egiolek as, emic na a i i ,
pe cep i ioji dialek ologija.
A ículos A icles 263 /
Ta miškumo es e inė e ė: pap as ųjų kalbos bend uomenės
na ių aizdiniai
ANNOTATION
The a icle ocuses on he discou se o dialec ology aimed a he in e p e a ion o he aes he ic
alue o dialec ali y. The aim o he esea ch is o e alua e he aes he ic alue o dialec ali y, he
independence o he alue and i s connec ions wi h o he pa ame e s o dialec ali y h ough he
analysis o he na a i e o emic, i.e., an o dina y language communi y membe . The pe cep ion and
e alua ion da a o eigh ex s-s imuli ep esen ing di e en egiolec al exp essions, which we e
collec ed in 21 egional poin s and h ee cons i u e he empi ical basis o he conside a ion o
ci ies (Vilnius, Kaunas and Klaipėda) in he cou se o he s udy o pe cep ual dialec ology,
he aes he ic alue o dialec ali y. and subs an ia ing he aes he ics o he codes o adi ion.
Fi s o all, he a icle c ea es a heo e ical and me hodological app oach o he e alua ion
o he pe cep ion da a. I p esen s e ic, i.e., he esea che ’s, hypo heses concep ualizing
Después de analiza las e aluaciones de a ac i idad de los ex os-s imuli, las gene alizan es
insigh s se dibujan espec o de la dependencia de las e aluaciones de a ac i idad en el ac o de
he s anda d language in he o ma ion o he images o dialec ali y así como las conexiones
en e las e aluaciones de a ac i eness and he pe cep ion o he code o linguis ic homeland.
KEYWORDS: aes he ic alue, dialec ali y, egiolec , emic na a i e, pe cep ual dialec ology.
ĮVADAS
Obje o del a ículo a miškumo es e inė e ė. Así en el a ículo se p e ende
analiza a miškumo es é icos dimensiones. Siguí examina la e miedad
es é icas dimensiones supone cie as a eas: 1) p ime o se c ea un eó ico
ondo de la ealizada análisis comen ajadas y c í icamen e e aluadas kali
binių nuos a ų pa adigmos da buose plė ojamos kalbų i a ian ų pe cepciją
hipó eses que explican la e aluación, 2) en la pa e del a ículo in es igado se
ealiza análisis de da os de pe cepción de ma e ial ekli-s imul ex us. El ma e ial
in es igable acumulada 20172019 m. en ealiza un p oyec o de pe cep y iosios
dialek ologijos (PD) Regioninių a ian ų i a iamosios bend inės kalbos
(k azis anda o) sclaida XXI siglo al p incipio: pe cepcinis y imas1. Cabe señala
que el p oyec o PD ma e ial baseja muy di e sos a miškumo y noa miškumo
na a i us ( i iamojo PD ins umen o (29 p egun as y a eas de anke os) 1
P ojek ą ėmė Vals ybinė lie u ių kalbos komisija.
DAIVA ALIŪKAITĖ
Ac a Linguis ica Li huanica LXXXV dalykinę sanda ą ž . 1 ig. 2642). Así sucede, po que PD
me odológica pa adigma asegu a p e en i o de la comunidad de lengua sencillo ma io
a ė imien o. m. Kenne ho Pikeo (plg. Headland 1950: su o mulada e ic y emic, o
pe spec i a obje i os y subjec i iosas, dis inguis es á elacionado con dos modos de
e del mundo y de cons ui el sen ido (Vic o de Munck 2009: 3537 ci . de Bu kus, Šeškus
2010: 79; más e Aliūkai ė, Čeulėnienė, Mikpai ienė, B azai ienė 2020: 2729, 4958);
p ime ísimo caso de algún obje o, signii e in oy; segundo el papel del cons uc i o de
la signi icancia desempeña sa as (simplicasis 280; C ame 2018: 6279; Aliūkai ė, Mikulėnienė,
nio, aplinkos i k . p asmę iš šalies kons uoja s e imas (ekspe as) s ebė ojas i
Čepai ienė, B azai ienė 2020: 2729, 4958). Así, a ículo desa ollado a miškumo es é ica
kalbos bend uomenės na ys) ( aip pa ž . Iannàcca o, Dell’Aquila 2001: 265–
alo discu so empi ico undamen o es emic na a i , econs uído susis eminus PD
es udio 8 exų-s imulų pe cepciones y a ea de e aluación, p incipalmen e 1 PAV.
P oyec o Regionales a ian es y supuamosios bend inés lenguas (k azis anda o)
eks ų-s imulų pa auklumo, duomenis.
sklaida XXI amžiaus p adžioje: pe cepcinis y imas“ i iamojo ins umen o dalykinė
sanda a
2 Po ejemplo, basado en el ma e ial del p oyec o analizado un obje i o de in e miškumas (Aliūkai ė 2019:
63–91); a miabilidad sos enibilidad en me ópolis y egiones (Aliūkai ė 2020: 85100; 2020a: [120]);
conside ado el luga a miškumo y nona miškumo cues ión (Aliūkai ė, Mikulėnienė 2019: [122]);
alo a lingüís icos gim ines isuales (Ge žo ai ė 2019: [125]); además, el ma e ial del p oyec o
impulsó y eó icas cues iones de a mė i a e lexionamien o, po ejemplo, concep ualizada
a minių a ibu os y a miškumo žymenų di e encia (Mikulėnienė 2019: 5262). Bene más comple o
discu so PD, basado en ma e ial del p oyec o, plė o en colec i y inėje monog a ijoje (Aliūkai ė,
Mikulėnienė, Čepai ienė, B azai ienė 2020), sin emba go y él p esen a sólo pa e de los esul ados del es udio PD.
A ículos A icles 265 /
Ta miškumo es e inė e ė: pap as ųjų kalbos bend uomenės
na ių aizdiniai
8 ex os-s imulos ex ynas comp endió 1419 segundos de espon aniško hablado agmen os, ep esen andočius egiolek inių
zonų a ian es: D ex as-s imulas6 pie ų aukš aičių egiolek ui; E ex as-s imulas7 ie asaichos as-s imulas9 me idionais
A eks as-s imulas3 – pie ų aukš aičių egiolek ui; B eks as-s imulas4 – žemai-
čių egiolek ui; C eks as-s imulas5 – šiau inių aka ų aukš aičių egiolek ui;
occiden ales alš aičių egiolek ui; H ex as-s imulas10 ykalbos a mainos, apli usių en el e i o io aba can e a ios
egiolek ui; F eks as-s imulas8 – aka inių y ų aukš aičių egiolek ui; G eks-
geolek os plo a las e minales di e encias suelen exp esa se sólo po e inius blankiuosius asgos, que an o e ic ( . y.
inių y ų aukš aičių egiolek ui. Bū ina p idu i, kad egiolek ų – egioninių
kalbininkų) na a i os, an o simples de la lengua de la comunidad de miemb os del pun o de is a suelen desc úbanse como muy
ne yškūs (plg. Taeldeman 2005: 233248; Aliūkai ė 2009: 16018ɑɑ; Aliūkai ė, Mikulėnienė 3 A agmen o ex o-s imulo: mɑɛɛs |
kɔmˈpɑkjɪkɑkɑs | lɪmjɪb smɑˈˈgɪ | njɛskkkkk jɪk n jɛjɪˈsɪjɪjɪ pjɪjɪmj | | ɛ ɛjɛːs skkk | pjɛjɪj j j j j j j j j j j j j j j
j j j j j j j j j j j j j j j j j j j j j j j j j j j j j j j j j j j j j j j j j j j j j j j j j j j j j j j j j j j j j j j j j j j j j j j j j j j j
j j j j j j j j j j j j j j j j j j j j j j j j j j j j Aliūkai ė, Mikulėnienė, Čepai ienė, B azai ienė
2020: 132).
4 B agmen o ex o-s imulo: lɑbɪˈgj ɑjɑɑ | sˈ ɛː | s g pjɛː | ssɪjɛd ˈgɑom | ɪ ɪʋjɑs ɪɪɪkd
5 C agmen o ex o-s imulo: kjɛˈlɑjoːnjɛɑːs | pɑˈmɛːg | ɛnjɛs | lɑbɪdk kjɛˈljæʋom || ɛnɛs | ss 6 D agmen o
ex o-s imulo: pɑjijdjɪ | bɑnjˈdjɛlje | sˈkɔkɔs ˈ ɪ | ɪˈř kɔlɔˈlɑd | ɔɔbûː u | njæjɛjɪm skjkj u bjɛ ˈdɑ mljjæjɛ s |
pjɛjjjɪj || (c . Ali, Miki ienė, B azauskai ė, B azauskai ė, 2020: 133).
7 E ex o-s imulas: poˈkjɛ ju pɑmoku | ˈboo môːkjɪ ojms jɛŋjɪjɪnjs || kjɪ jɪ ɪkɪk jɪn | Čepai ienė, B azai ienė 2020: 13).
dɐɪˈnɑˑʊɑ | ˈg ôːjɛ || ˈbʲɛ ɪɛʊ‿ˈmʲɛˑs |ˈʋʲɪskɑ ˌ ʲɛgʊˈlʲûɔɪɛm || (daugiau ž . Aliūkai ė, Mikulėnienė,
8 F ex o-s imulo: ɑʋɑjɪs ɛinjɑ | ɪ ˈjɪs pjîlnɑ | ɪjɛjɪs | jɛjɛlb us | jɪjɪs udiau
msjɛmmmmmmpsmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmm-
mmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmm-
mmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmm 9 ex o-s imulo: mjêːks ɑɑɑ ɑɑɑkjɑæ |
pɑsjɛɪˈdjɑk | ɔˈm | nj ɛjɛˈkɪ | mɑjɛs | jnˈ jjjɛm |
jɪjɪˈk kkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkk-
kkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkkk
10 H ex o-s imulo: mɑɑːkomjes | jɪɑˈkjɔɛ js | môːkomjes | sˈgs ljɛgɛsjo | jɑːjɛjj jæm
jɪjsɪˈjɪbjɪjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjs | 13 |
jjjjj jmjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjj-
jjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjjj
DAIVA ALIŪKAITĖ
266 Ac a Linguis ica Li huanica LXXXV
2014: 257262; Mikulėnienė 2019: 5162). Así ales ex ai-s imulai son
pa icula men e pa ankūs pe cepción es udios.
En el es udio pa icipa on en o al 1064 del mismo g upo de edad (i. y. 14 klasių gimnazis ai)
es udiamieji de di e en e in e minio pama o pun os (ž . 2 igu a.). 2 PAV. P oyec o
Regionales a ian es y supuemose comun inés lengua (k azis anda o) sclaida a
p incipios del siglo XXI: pe cepcinis in es igación pun os Apibend inando eó icas y
me odológicas disposiciones p esen adas en a ículo, pasaky ina que la e apa de
ma e ial acumulo, lle ando a cabo lingüís icos disposiciones y a ian es pe cepción
expe imen o, guiu asi PD pa adigmas eó icas y me odológicas p esuposiciones de
in es igación, i. y. PD expe imen o los pa icipan es son los o dina ios miemb os de la
comunidad lingüís ica; el con enido emá ico (ž . Fig. 1) aba ca ípicos elemen os de
in es igación PD (plg. a eas del mapa men al, exų-s imulų pe cepcija, k . ž . Fig. 1); PD
expe imen os o ganizados en pun os de base de di e en e in e minio (ž . Fig. 2); PD
cues ionimyne las p egun as y a eas del es udio sukons uidas incluyendo y opciones
de espues as, y escalas de di e encial semán ico, y lápizi os map map mapeus. Obykinių
klausimų į auk į baseja un cie o concep o (Long 1996: 118135). Es e a ículo discu i o
eo inė a gumen acija, pa yzdžiui, eks ų-s imulų panašumo į bend inę kalbą
e inimo užduo į pi miausia g indžia Danielio Longo išplė o a k azis anda o
p egun a conside a la a ea más impo an e la e aluación de la a ac i idad
ex os-s imulos baseja no solo la condición de llenado del modelo ípico de es udio PD, i. e.
la e aluación de la a ac i idad de a ian es es uno de los cinco componen es del modelo
pe cep i o de Dennis R. P es on (P es on 1999: 177XXIX; P es on 2018: XXVI20), pe o al
menos y a ias de las a ian es que explican la pe cepción y la e aluación, e incluso en
cie o sen ido

S aipsniai / A icles 267
Ta miškumo es e inė e ė: pap as ųjų kalbos bend uomenės
na ių aizdiniai
nai iuosos modelos de concep ualización de a ian es (emic pun o de is a)
sumend an es hipózeses, po ejemplo, no mų sklaidos hipo ezė (angl. he no m d i en
hypo hesis) (Bezooijen 2002), p imes ų no mų hipo ezė (angl. he imposed no m
hypo hesis) (Giles, Bou his, Lewis, T udgill 1974) a socialinių kono acijų hi-
po ezė (angl. social conno a ions hypo hesis) (T udgill, Giles 1978) y k .,cuyos
nuoseklesnė išsklaida en la pa e eó ica, ambién p esen ando los esul ados del
es udio y es e a ículo se con ie e en c í ica de acceso, sujungiendo la
pe spec i a de las a ian es es é icas con la na a i a. 1. KALB ESTETIKOS MITAS IR
JO DEKON-
STRUCTION: EMIC IR ETIC NARATYV
SSAJA
Ta miškumo es é ica alo discou se nea sie inas desde lenguas es é ica alo
discou se. Y la úl ima e lexión c í ica desa ollada y e ic pa adigmaje. I alų kalba y a
g aži, okiečių bjau i11 así e ic pa adigmoje es e balizuojamas uno de los llamados
mi ų apie kalbas (a a ian us) y sus di e is, conc e amen e ace ca es é icas
alencias o de iciencias de las lenguas, o a llamado el lenguas hie a chiza imo pagal
es e iką mi as12. Howa das Giles y Nancy Niedzielski ambién i ulado en a ículo
cien í icos a gumen ais a an de e uga es e mi o, más p ecisamen e decons ui
una lengua o sus a ian es alo ación desde den o (emic pe spec i a), mos ando una
lengua o su a ian e es é icas e ciones lis ajes con o as lengua o su complejana
a ian o e ėmis, ku ios ne ik paaiškina es e inę e ę, be i suku ia p ielaidas
lengua o sus a ian es ealiza análisis. Así H. Gilesas y N. Niedzielski decons uyen el
mi ó de los alo es es é icos de lenguas pe ilus a y ias hipó es de alo es na u ales
(angl. inhe en alue hypo hesis)13 y social de las conno aciones (angl. social
conno a ions hypo hesis) samp a os ab a is (daugiau z . Giles, Niedzielski 1998: 8593).
Las úl imas hipó eses su o muladas a la oc a a ein ea década del siglo (ž . Giles,
Bou his,
Lewis, T udgill 1974; Giles, Bou his, Da ies 1979; T udgill, Giles 1978),
11 O iginali mi o e balizacija „I alian is Beau i ul, Ge man is Ugly“ (Giles, Niedzielski 1998:
85–93).
12 Añadi ía que las di e encias es é icas de las a ian es como disc imininó el aožó e balizuoja o o
un mi o de las lenguas, p incipalmen e a k epiando a ención a las di e encias cuali a i as de las
a ian es de lenguas En el Su [JAV su e o] y en la ciudad de Nue a Yo k la lengua inglesa es muy p asa
(o iginali mi o e balización They Speak Really Bad English Down Sou h and in New Yo k Ci y. Es e mi o á
sí mismo y decons uye el undado con empo áneo de PD pa adigma D. R. P es ones (1998: 139149). 13 Po
causa de la alo inna a hipó eses ambién éase. Giles, Bou his, Da ies 1979: 589596. Giles, Bou his, Da ies 1979: 589596. Giles, Bou his, Da ies 1979: 589596. Giles, Bou his, Da ies 1979: 589596.
DAIVA ALIŪKAITĖ
268 Ac a Linguis ica Li huanica LXXXV o paski ų ga sų) inna a ca ac e ís ica
siekian p is a y i k i inį kalbos a ian iškumo pe cepcijos i e inimo modelį.
P igim inės e ės hipo ezė koncep ualizuoja i pag indžia kalbos (jos a ian ų
es é ica. En o as palab as, la hipózese de alo es inna os p esc ibe que X lengua o
su a ian e cali ica i a es é ica lemb a X lengua o a ian e inhe en inas (en es e
caso es é icas) ca ac e ís icas. Si las ca ac e ís icas es é icas inhe en ías de
X lengua (o a ian o) son posi i as, es o y X lengua (o a ian o) es e ica cali icación
se á posi i a (en e o a ko, a ian paklius en la más al a posición en la hie a chía
de a ian es del lenguaje po ejemplo, se con e i á es ánda , iešas, e c.); si X
lengua (o a ian o) inhe en inas ca ac e ís icas es é icas son nega i as, eso y X
lengua (o a ian o) es e ina cali icación se á nega i a. Las ca ego ías ‘a i mada o
‘neegada en es e caso code adiclinan odo el espec o de posibles cali icaciones
es é icas.
Cabe añadi que unas p ime as in es igaciones, en las cuales incluidas las eacciones e alua i as de
los miemb os de la comunidad de lengua simples, ap ėpiancias y es é ico i desde 1970 m. de uno de los
u inį ( . y. kaip maloniai a nemaloniai am ik as akcen as skamba), plė o-
idiomas es e icos mi o dekons uk o a H. Gileso. Ti i a ian es del inglés (pa y example, Jo kšy o,
Bi mingemo, Esko ijos ingles y k .), más conc e amen e di e en es de sus alo es comunes de la
comunidad (ž . Giles 1970: 211227). O aip kaupian emic pe spec i a da os o mulado base al c í ico
na a i o de alo es é ica de las lenguas (yas a ias). H. Gileso y colegas de (Giles, Bou his, T udgill,
Lewis 1974; Giles, Bou his, Da ies 1979; T udgill, Giles 1978) e ec uada c í ica de la pe cepción de las
a ian es del lenguaje, de las eacciones e aluadas (así mismo y po causa de a ian es es é icas)
da os, ob idas ingas écnicas de a ian es ei ingas de escales, análisis e eló limi o umas de la
hipó esis de alo p igim ina. disposiciones T. esencial y o dina ias miemb os de la comunidad de la
in eg uojan iek adinamąjį „kaukės“ (angl. ma ched-guise) me odą14, iek ski -
lengua, que no conocían lenguas, cuyos ex os-s imulos e an incluídos en las a eas de
econs ucción, no des alo aban di e en es signi icados de ex os-s imulos po ejemplo, du an e
un es udio de 1960 46 de es udian es b i ánicos e aluando dos dialec os g iegos (p es ijinio A eneo y
C e o) no esbalona on es adís icamen e ningún es ímulo de los dis in os pa áme os (en e ellos
y es es es e os) de es os dialec os (Giles, Bou his, 14 Kaukė esmi Kaukė es ima el ex us-s imulus
ealiza (cui o o en aba) ese mismo mé odo ( ambién llamado ex o-s imulo o o o (di e enciju))
pa a de e mina la co espondencia de las palab as.
moji kaukė), apie ku į i iamieji nein o muojami, aip ski ingomis a mainomis ealizuo o kau-
mos a mainos ie ą kokioje no s a mainų hie a chijoje, pa yzdžiui, es e inių e čių. P idu ina,
(angl. ‘uncenso ed’ a i udes).
A ículos A icles 269 /
Ta miškumo es e inė e ė: pap as ųjų kalbos bend uomenės
na ių aizdiniai
Lewis, T udgill 1974: 407408). Tales endencias impulsa on a in es igado es a
desa olla y a i ma la así llamada p imes os no mos hipo esis (angl. he imposed
no m hypo hesis), concep ualizuojancia y a un cie o sen ido undamen ziancia de
la lengua (yas a ian os o des inados de sonos) adė ina alo es e ica
ca ac e is icá, o a a aclumas o nepa auklumas ku iasi, s eigiasi más allá de la
lengua (ma e ías) lími es. P imes ų no mų hipo ezė explica que una a ian e
(usualmen e es ánda ) supe io idad como maloniaús an e o as a ian es adqui e
debido a las no mas cul u ales (Giles, Bou his, Lewis, T udgill 1974: 406), o a ez
social s a us ac úa el a ianzamien o isual del malona a ian os comunidad. Vieno
o i šenybė ( aip pa i es e inės e ės) p ieš ki us a ian us andasi ne dėl
inhe en inių cha ak e is ikų, be dėl įsis eigusio i pe duo o / pe im o žinoji-
a ianmo sob e lengua ( a ian á), po lo an o hie a chiza las lenguas y sus
a ian es pueden los educo ai de lengua o, como pasaki ada Gladis Massini Caglia i
(Massini-Caglia i 2004: 3–2315). Žinoma, daugiakalbiame pasaulyje p imes ų
no mų spaudimas pa i iamas ne ik dėl ienos kalbos a ian ų, be i dėl ski -
gim akalbiai poliglo ai ingas lenguas, po ejemplo, pap as i miemb os de la
mę ski ingus lingua anca aizdinius. Kiek pa ikslin as i išplė o as p imes ų
comunidad de lengua sabe, es pe ėno m hypo hesė a ian e y es ya mencionado
pusi k i ine pe spek y a kalbų es e ikos mi ui dekons uo i. Pe e is T udgillis
social conno aciones hypo hesė, ai H. Giles, p ecisando p imes no ms hypo hesis,
a ie inusią el esul ado de que (a a ian o) el a ac o o el a acl cen au iasi
limi aciones, ak o que debido a las soluciones de la es é ica del lenguaje son social
con complexas (angl. a o social conno a ions). El é mino ‘socialinis en su eo ía
aba ca no solo s a us o clase social. Reikšmico es que los in es igado es no an que
incluso y de la misma comunidad los miemb os pe cepció pueden di e i , po que pa a
ellos unas o o as a ian es pueden ene di e en es cono aciones sociales (más
éase T udgill, Giles 1978: 180190). Además, socialines cono aciones hipo zė explica de
los miemb os de la comunidad de la lengua simple nedicho omišką es ánda del idioma
a ian o y nes anda ines de la lengua a ian es pe cepción y alo ación. Po
ejemplo, egionales accen ai (angl. egional accen s) se e alúan pozi y iau negu
ciudades de accen ai (angl. u ban accen s) (Bezooijen 2002: 14). Así ocu e debido a
que los ealizuado es de acen os egionales asociamos con a auklesnia mane a de
ida y en o no, aí al socialinė (kon eks inė) in o mación (o socialinių kono aciones
complejo) ku ia alę y pan.
15 In oduc algú sob e la lengua na i a poliglo os o mula Gladis Massini-Caglia i. Mokslininkė,
es udiada la lingübiné si uación en B azilijoje analiza osi las elaciones del idioma po ugués y 200
o os i uojan es idiomas (en epun os 170 locales de lenguajes-dialec os), a i ma que cada
gim akalbis ap endés su lengua, ap ends a y sepa a sus a ian es de lengua, aigi cada habladoj
necesa iamen e es de la lengua na i a poliglo as.
DAIVA ALIŪKAITĖ
270 Ac a Linguis ica Li huanica LXXXV
Vol iendo al mi os de lenguas a aylumo s bjau umo I alú lengua es bonji, okiečių
bjau i, se puede a i ma que de la inna a alo hipo éses pe spec i a
apibend in ina, que i alú lenguas es dada una g ažiõs lengua cali icación, ya que
es as lenguas inhe en ines ca ac e ís icas son g ã, pa aũklios (pa y, skambesys,
i miškumas, galų gale […] gzai), okiečių kalbos […] a i kščiai. Desde la hipó esis de
cono aciones sociales i alų kalbai g ažiõs e ę, y okiečių kalbai bjau iõs e ę
c ea complejo de cono aciones sociales. En conc e as cono aciones no
nesigilinsemos, juolab que y mismo el mi o de la belleza y bebiu idad de lenguas en e
paski ų kalbų bend uomenių miemb os puede se e balizuojamas mencionando y
o os idiomas, po ejemplo, ancūzų kalba y a g aži, kinų bjiu i; y pan. Como en uno
de los más ecien es abajos, des inados a la mo i ación del ap endizaje de
nė i, į e inan ai, kokį po eikį s e imųjų kalbų mokymuisi u i kalbos ga si-
lenguas ex anje as examinó es uc u a y sociales es e eo ipos, señala Susanne
M. Rei e e , Vi a Kogan, Annema ie Sei he -P eisle y Gašpe is Pesekas (2020: 168),
muchos nemalonių (angl. unpleasan ) idiomas a menudo son pe cibidos como ales po
los es igmas sociales y polí icos exis en es o pasados.
Así esminé kalbamųjų hipo zių ski is es e inę kalbos e ę ku ia kalba a ba
es e inę kalbos e ę ku ia ai, lo que no es la misma kalba, pe o lo que es á sob e y
al ededo kalbą. Desde luego, los in es igado es señalan que es compleja sepa a , po
ejemplo, los e ec os de las ca ac e ís icas one ís icas a pe cepción y unosokios o
o osquee á e ims desde del lenguaje (o a ian o) sociokul ū ines au os (angl.
socio-cul u al au a), i. i. habė ojos y his o ia del lenguaje, e ec o del lenguaje (o
a ian o) pe cepción. Como samp o an V. V. Kogan y S. M. Rei e e (2021: 2), po
ejemplo, la lengua p ancúzia puede apa ece he mosa debido a al o índice ocal (angl.
ocalic index), i. e. cada segundo sonido en la lengua p ancúzia es ozis, o a pa e, los
alo es es é icos pueden de e mina la sociokul ū iné de la lengua p ancúz, que
aba an i y Eliziejaus omanus, y el a oma. 3 PAV. Renée an Bezooijen hipózios modelis
(suku a au o és D. A.)
A ículos A icles 277 /
Ta miškumo es e inė e ė: pap as ųjų kalbos bend uomenės
na ių aizdiniai
in es iga i os, es 4,26 pun os, y a aylumas 4,46 pun os. Talos cálculos mediu kius
de de e minan es o, que es udiam ios 7 ó 6 pun os des e ex o-s imulo alo a on
g azumo con más ecuencia: 12,36 po cien o. de odos es udia i os e alua on
ex o como muy g ažios ex o del lenguaje y ad i ie on 7 pun os, 16,63 po cien o.
6 pun os. Semejanza a comun iné lengua Tokias mismas y aka ines eas e n
alš aičių egiolek ui ep esen ando F ex o-s imulo į e čių ski čių azones. Qué
ki okia no es o es de las aka as alš aičių egiolek o žymenis
ep esen aen uojancio C ex o-s imulo pe cepción. La simili ud des e
ex o-s imulo a comun iné lengua 7 pun os e aluó 6,46 po cien o. de odos los
pun os jó enes, 6 pun os incluso 21,18 po cien o. Los esul ados de pe cepción
es e iís ica es ic os […] como muy bonžios lenguaje ex o, o o gando 7 pun os, C
ex o-s imulas e aluado 4,48 p oc. jó enes. An e 6 pun os del di e encial semán ico
en escala su alo ación ma có 12,68 po cien o. i iables, además, minimalius 1 o 2
balos a a aclumo į e čius die on 16,59 po cien o. jó enes, exp esšdami la
disposición, que pa a ellos ex o-s imulo lengua es muy neg aži. Kad no es de los
aka os alch aicios egiolek o ma cenis ep esen aunan e ex o-s imulas isai
nopašus á bend iná lengua seman inio di e encialo skalėje e eló 7,98 po cien o.
i iables, ma cando 1 ó 2 balos. Sin emba go ales di e encias p ima ias
p esuposiciones debido a es os dos pa áme os (pa ešumo en gene iné lengua y
a auklumo) pe enecimien os nekejčia. O aip ex o-s imulo simili ud en bend iná
lengua, más conc e amen e jó enes u imą bend iné lengua imagdinį, ac úa o
incluso lemb a ex ų-s imulų hie achiza imą según pa auklumă. Es a áspaldá
insigh aún más con i ma los comen a ios p opo cionados in es iga i os jó enes
no a as eces unookį o o ookį ex o-s imulo e aluį g indzia simili ud o
desasemejanza a gene iné lengua a gumen is. Así se puede pasi ica , cómo es os
ex os-s imulos a a aclumas concep ualizándose po conexión con bend ine
lengua. Se puede compa a el H ex o-s imulo ep esen ando aialmen e de los
íos o ien ales (į e ido como simila ísimo a bend iná lengua), el D ex o-s imulo
(į e ido como a ayliausio) y el B ex o-s imulo (į e ido y como no pa ešío a
bend iná lengua, y como no a aujlia) que ep esen a, ambién a la compa ación la
simili ud o no pa ešío a bend iná lengua, los comen a ios emic de los jó enes, los
agmen os econs ujibles ( . 2).

DAIVA ALIŪKAITĖ
278 Ac a Linguis ica Li huanica LXXXV
6 PAV. Teks ų-s imulų (ne)panašumo į bend inę kalbą i (ne)pa auklumo e inimo
in e az
A ículos A icles 279 /
Ta miškumo es e inė e ė: pap as ųjų kalbos bend uomenės
na ių aizdiniai
2 LENTEL. A aclumo y simili ud en comun iné lengua en e čių a gumen ai (pa yzdžiai)
Teks as-s i-Ti iamasis mulas
La semejanza a una lengua
gene iné e alua á Į e čio
a gumen os Pa auklumo e aluis
men as Į e čio a gu-
B ex o-s imulo
Al_V16 3 pun osi de o a mane a ma cadamen e decida 3
pun osi nelabai bonzi, po que no simila a gene inę
Klp_M07 4 pun osi son nukandamos
galūnės žodžių 5 balai kalba nė a
panaši į bend inę
Šl_M02 3 pun osi muy keis ai a ia,
ki čiuoja 3 pun osi nopaši en
bend inę, keis a
Tl_M21 3 balai ab eina
bend iné neki čiuoja habla
galūnes, 3 balai guži sólo
egula men e palab as
D ex o-s imulo
An_M09 4 balai nes aisyklingai a ia 5 balai nes man g ažu,
bend inė okia
Klp_V04 7 pun osi po que muy eglamen inga 7 pun osi
po que pašu en bend inę
Kn_M11 5 pun osis iguales palab as 6 pun osis simila
a gene iné lengua
Ps_M22 6 balai galūnių
al aks a upu į
bend ines bend ines de
a imas 6 balai pocoug
di e encia desde has a
lengua
iden iškumo
H ex o-s imulo
Klp_M06 6 balai ki čiuojama o 7 balai nes panaši į
bend inę
Mžk_V14 7 bali muy gužu 7 bali panašu en
bend inę
V n_V11 7 pun osi mi opinionum,
aquí bend iné 6 pun osi nes bend iné
Tl_M25 5 pun osi mayo ía
po que bas an e simila a
bend inę bend inę k.
de palab as 6 pun osi
sonambėjo simila men e a
P idu ina, que ales a miškumo į e čiai undamen žia no sólo p imes ų no mų
( aip pa no mų sklaidos) o socialinių cono aciones ( aip pa con ex o) hipó esis.
Como mencionado, PD pa adigmos R. an Bezooijen hipó zė explica a o ankesnius
del lenguaje o código semejan e a la es ánda (bend inę) lengua (Bezooijen 2002: 15),
aigi in es iga i os emic na a i o agmen os,
DAIVA ALIŪKAITĖ
280 Ac a Linguis ica Li huanica LXXXV es yškėja ali amosios nuos a os u inys
g ažu, nes panašu į bend inę kalbą, neg ažu nes nė a panašu į bend inę kalbą (ž . 2
len elę) pa odo olandų y ėjos panašumo hipo zės uni e salumą. Además, cabe
señala e la a ención, que ex os-s imulos es e ikos į e čiai a menudo
a gumen uojami pe eglamen abilidad y ne aisyklingumo pe spec i a.
Taisyklingumo ma muo e ic na a i os p incipalmen e ascijucionado con bend ine
lengua. Emic na a i ó ca ac e ís ico nesa a ankios, pe o a cie o aspek u
holis ines disposiciones, i. i. in eg aojancias de caminos są aisyklinga (ž . abela 3).
lygų išpildymą, aiška. Viena iš s a besnių sąlygų – aisyklingumas: g ažu, nes
Es a conexión (g azumo y egula idad) e ic na a i os, en los que una u o a
ope ada in o mación de miemb os de la comunidad de lengua común, zazmin o
incluso an es que comenza a desplega se las disposiciones in es igaciones. Según
Samu Im e (m. 1963) ep esen an e de la adicional aducė y os, a las de lengua
eng ų o ganizado , los concep os aisyklinga kalba y g aži kalba es án casi
insepa ables en el ni el de los comen a ios me aling is ínos (ci . de Kon a 2002:
206). 3 LENTEL. A aclumo en e idos a gumen os ejemplos Tekslas
as-s imu-
Ti iamasis Pa auklumo
į e is Į e čio a gumen as
A ex oas-Al_V07 6
egula men e habla es ímulas
pun osi
Jnš_V29 6 bali egula men e habla J b_V05 6
bali nes egula men e casi habla B
Tl_M21 5 balai nes kalba aisyklingai pakankamai
eks as-An_V04 2 bali ne aisyklingai
s imulas
ki čiuoja
K n_M06 1 balas ne aisyklinga kalbėsena
M j_M16 3 bali ne aisyklinga habla Pn_M06 2
bali hablama muy ne aisyklingai C
eks asŠk_M08 6 bali boni amen e,
s imulas ki chia o la palab a esu
eglamen amen e, solo disgus o, como
Ukm_M22 2 pun osi no ciclinga
U _V07 7 balai eglasinga lengua
V n_M24 5 pun osi boni as, bas an e egula men e
suena D ex o-Pn_V20 7 pun osi nes a ia palab asžius
egula men e s imulas
Jnšk_M15 7 balai aisyklingai a iami žodžiai
Klp_M14 6 balai aisyklingai kalba
Skd_M17 3 pun osi inco ec amen e se dicen algunas palab as
A ículos A icles 281 /
Ta miškumo es e inė e ė: pap as ųjų kalbos bend uomenės
na ių aizdiniai
Texlas
as-s imu-
Ti iamasis Pa auklumo
į e is Į e čio a gumen as
E eks as-Al_V04 4 pun osi
con eso ella se uel e es ímulas
cuan o habla ne aisyklingesnė
cada ez más neg aji
J b_M14 3 balai suena i ne aisyklingai ki chi icada,
nukandama galūnė
Ps_M25 2 bali ne aisyklinga, nuku adas galūnés, y a
algunas palab as no
V n_M35 2 pun osi ne aisyklingas
a imas F eks as-Jnš_V18 4 pun osi
ne aisyklingai kalba s imulas
Ps_V14 5 pun os no ciclinga
Pn_M18 3 pun osi po que no ciclicamen e
ki chiada Šl_M12 6 pun osi no muy
ne aisyklinga G eks as-Mžk_M03 5 pun osi
eglasingiau ki chiada es ímulas
Ps_M31 2 bali ne aisyklingai ki čiojama U _V04 5 bali
a an habla eglingai, pe o no seka V n_M17 5 bali
habama isai eglingai H eks as-Al_M11 7 bali habla
eglingai s imulas
An_M05 7 balai eglasinga lengua
Šk_M07 6 balai pe aisyklingai
U _M06 6 balai eglamen inga, cla ous Como se e de emic na a i o agmen as,
o dina ias miemb os de la comunidad lingüís ica son desiguodai es ic os
keldando eglas exigencias, sin emba go in es igada a cues ión […] a mičnos i
es e al ei y su in e sajine con o os alo es igo ismo o no igzu a di e is no
es muy impo an e, en es e caso es impo an e pe enencia p incipiina, de o a
mane a […] concep os […]jacklinga[…] y […]g acia[…] lengua.
2.2. Resul ados de exs ų-s imulų pe cepción:
ac o in de la lengbinesa na i a
Se puede a i ma que cuán menos que bend inés de la lengua ac o es de la
pe cepción de los in es igado es ac úa kalbinés de la gim ines ac o es. O,
siguiendo el concep o de R. an Bezooijen de la llamada hipó esis de econocimien o, puede explica se, po ejemplo,
DAIVA ALIŪKAITĖ
282 Ac a Linguis ica Li huanica LXXXV jó enes šiauliečių pa aukliausių i
nepa aukliausių eks ų-s imulų seką: D→A→H→C→G→F→E→B. Šiaulių punk o i iamieji
šiau inių aka ų aukš aičių egiolek o žymenis ep ezen uojančiam C
eks ui-s imului aiškos pa auklumo hie a chijoje asigna luga de inmedia o
después similiausių en bend iná lengua y g ažiausių D, A y H eks ų-s imulų.
Suabsoluu i la acción de la lengua na al de los jó enes šiauliechos pe cepción no
debe ían, sin emba go des aque ene el hecho de que, al e alua la simili ud C
ex o-s imulo aiškos a la código de la lengua na al, 7,89 po cien o de los
es udiados es e ex o-s imulo aišką casi asemejaba al código de la lengua na al,
e aluando la simili ud 7 de 7 pun os; 21,05 po cien o. pun o la simili ud in es igables
e aluó 6 de 7 pun os. A gumen uodami simili ud de ex o-s imulo á kalbinés
hommines codé į e čius, jó enes abe amen ei es eiškė kalbinės hommines codé
apa umą šiau inių aka ų aukš aičių egiolek o žymenis ep esen ojančiam C
eks ui-s imului, po ejemplo: Šl_M05 i iamoji su į e į komen a o po que
nues a ciudad ealmen e así se habla (7 pun osi); Šl_M11 mi ciudad se habla
simila men e (5 pun os); Šl_V01 simila , po que noso os hablamos de mane a
simila (6 pun os); Šl_M06 a menudo así misma šneku (7 pun os); Šl_V04 simila men e
Kad kodo pažinimas, o da labiau – jo p ipažinimas sa u kodu u i po eikį
a miškumo es e iniams į e čiams pa i ina jaunųjų ma ijampoliečių pa au-
hablo sólo más ja gón (6 pun os). kliausių y poco a acliausių eks ų-s imulų seka: D→G→H→A→F→E→C→B.
Los ma cenis egiolec o de los pin o es del oes e que ep esen an G
ex ass imulas g azumo hie a chijoje paslenkamas en la segunda posicion (5,54
pun os), solo los ma cenis egiolec o de los pin o es del su que ep esen an D
ex as-s imulas se e alúan a o ablemen e (5,82 pun os). el G-s imulo del ex o
simila idad a la kalbinés hom ines codá jó enes ma ijampoliečiai e alua on 6,34
pun o. Además, incluso 81 po cien o. jó enes ma ijampoliečių G ex ą-s imulą
lokalizuoja Ma ijampolėje. Así y los da os de la a ea del mapa de lápiz e elan el
econocimien o del código al código limbénica. Tenieniendo en cuen a, a a aclumo
en e čius sie i con kalbinės gim ines ac o niu es undada. Tal insignia lo
co obo an los p opios agmen os na a i os emic es udiados, po ejemplo:
M j_M04 es udiadoji G ex o-s imulo belleza alo a 6 pun os, po que me gus a mi
a mė; M j_M09 alo a 7 pun os, po que mi su alkiečių a mė es más he mosa;
M j_M16 alo a 6 pun os, po que me gus a nues o su alkie iškas acen o. El jo en
ma ijampolie is M j_V11 7 balos de a aylumo e alúa a gumen úa mejo amen e
suena de odos, y simili ud á kalbinés homminas 7 balos e alúa explica así po que
ella es mi lengua. Como an sólo al emic na a i o agmen as cla amen e
undamen ía a miškumo es é ica de alo sucesión con lingüine in es iga i os
iden idad. Que el na i o dialec o de los miemb os de la comunidad de la lengua común
se e alúa como su icien emen e boni o es señalés y ya mencionado ep esen an e
adicional de a mė y os S. Im u (ci . Kon a de 2002: 206). Sin emba go hay que
señala que, a di e encia de econocido (que y se alega!) la simili ud a comun iná lengua, econocido ex o-s imulo simili ud a la lengua de o igenas códe no necesa iamen e unciona como

S aipsniai / A icles 283
Ta miškumo es e inė e ė: pap as ųjų kalbos bend uomenės
na ių aizdiniai
condición a aylismo. En e asignų pun os de esul ados de la pe cepción del es udio
em yskėja endencia, que econocidos como a miškiausi, i. i. nopašiausi en bend iná
eks ai-s imulai nė a į e inami kaip pa auklesni. Tas pasaky ina, pa yzdžiui,
apie žemaičių egiolek o žymenis ep ezen uojančių B i E eks ų-s imulų į e -
lengua, chius en aquellos pun os, que obje i amen e pakliū a en žemaičių egiolek o
a ealą. Pi minė p esunción, si kalbinės gim inės eiksnį alo ásemos como
besąlingiškai lemian i kalbinį skonį, se ía al žemaičių egiolek ui ep esen anan ys
eks ai-s imulai se á e aluados como más a a aclūs que nepa auklūs. Sin emba go
así no in enca. Po ejemplo, sólo 6,82 po cien o. zemai iškųjų pun os in es iga i os
e aluando B ex o-s imulo pa auklumą adjudica on 7 pun os, o o 7,27 po cien o.
ex o-s imulo pa auklumă e aluó 6 pun os. Como muy poco a aclų B ex o-s imulo
e aluó casi 30 po cien o. es udiados, ellos o o ga on 1 o 2 pun os. Shé algo an o
modazikότερη, pe o sin emba go simila y E ex o-s imulo pe cepción (ž . Fig. 7.). 7
PAV. B y E ex os-s imulados a ayulamien o de los pun os zemai iškiai asignados a la
e aluación de los in es igado es de los pun os zemai iškiai no uegos de la secuencia
de a ayulamien o de los pun os zemai iškiai algo algo a ian iškos, sin emba go uno
de los bajos egiolek o ma cenis ep esen ando B ex o-s imulas siemp e se e alúa
como menos a ac i o, y el segundo E ex o-s imulas en algunos pun os se e alúa
como más a ayolan e que los o ien ales F ex -s imulados o los del su de los al os
egiolek o ma cen ep esen ando G ex o-s imulados ( 8).
DAIVA ALIŪKAITĖ
284 Ac a Linguis ica Li huanica LXXXV
8 PAV. Se -s imulums a aylumas de los pun os de in es igación de los condados
debe añadi se que de es pun os de in es igación de los condados Telšių, Plungės y
Skuodo los es udiamíos ambos lowaičių egiolek o žymenis ep esen an los
ex os-s imulus du an e el es udio PD e aluando escuchando los ex os
pa imen os de simili ud con el código de la lengua ma e na, e alua on como los más
9 PAV. Teks ų-s imulų siejimas su kalbine gim ine
No s panašumo į kalbinę gim inę į e čiai nė a aukš i, is dėl o a p isų e-
simila es de odos (ž . 9.). giolec inos ex os-s imulos su simili ud en kalbinés
hom ines codá econocido gene almen e. Añádese que E ex ą-s imulą como más
pa ecida a la kalbinės gim inės kodą e alua on y los jó enes k e ingiškiai (4,28
pun o) y mažeikiškiai (4,58 pun o). Ti iamųjų į e čių comen a ios pincelan que
ex ai-s imulai ue on econocidos como códigos de la lengua na i a, po ejemplo:
Skd_M20 i iamoji, 7 pun os que e aluó B ex o-s imulo a simili ud con el código de la
lengua na i a, comen a muy [panaši], po que es mi lengua egiono; Tel_M21
kalbinę gim inę sky usi 7 balus, a gumen uoja – nes i mes umpiname galūnes,
A ículos A icles 285 /
Ta miškumo es e inė e ė: pap as ųjų kalbos bend uomenės
na ių aizdiniai
in es igadoji, ambién a la simili ud en mal ki chiuojame palab as; Skd_V09
i iamasis 6 balus basežia muy simila . Jó enes plungiškis Pln_V09 simili ud en kalbinę
hommina incluso y a an de insc ibi mėgėjišku a miniu g a olek u žemai ėje
a a. Así apibend inando kalbinės gim inės eiksnį a a aclumo imaginium
pasaky ina, que, g e inan con bend inės kalbos eiksniu, kalbinės gim inės eiksnys es condicionškesnis.
IŠVADOS
Habiendo ealizado a miškumo alo es é ica in es igación, o muluo inas
ales esumi amsias insigh s y pos e io discu so sob e codų es é ica p esunción, basado
PD acceso:
1) Teks ų-s imulos, ep esen ando di e en es egiolek os señalenis, a
a aclumo pe cepció g indzia apibend inamąja įž algą, que a miškumo es é ica
alüa sólo de pa e lemia a ian o inhe en inas ca ac e is ikas. Kodų
kos y imų adicijos požiū iu, ši įž alga nė a o iginali i nauja, be ją pa e-
es e imian da os de pe cepción de a miškumo de la lengua li uanas se puede
in oluc a en bend ąjį kalbų (kodų) es e ikos e ic, . y. y ėjo, c i inį disku są.
Así e aluando emic, i. i. simple comunidades na io, pe spec i a e en yskėjancias
gene alas ex os-s imulos a a aclumo pe cepciones, cons o ina que las
na a z hypo hes que explican pe cepción y alo ación de lenguas (kodos)
pe mi e sis emá icamen e alo a da os de la es é ica emica i os de la lengua
li uanas y c ea discu es de ansmė y os. Más simplemen e la pe cepción de
la comunidad lingüís ica de na io explica p imes os no mos o no mas
sklaidos, aip pa socialinių kono acijų hipo ezės, koncep ualizuojančios i
undjien es códigos añadidas alo es é ica ca ac e is icá. 2) Los da os de la
in es igación de pe cepción de Tex os-s imulos, ealizada en ein iún pun o
egional y en es g anmiescios (Vilniuje, Kaune y Klaipėdaje), pe mi e a i ma
que en e simples miemb os de la comunidad de lengua exis en uni e salús
a ayliós y no a acliós a miškumo imagindiniai. Se puede a i ma , que como
más bonjia o bonjesni códai pe cepción ni elmeniu son e aluados esos egiolek a,
que son simila esni á bend iné lengua. Tokia apibend inamoji įž alga a i a ia
eó ico disku se ex endido a simili ud hi i, que bend inė habla en es e caso debe
po ezės samp a ai, ak ualinančiai bend inės kalbos eiksnį. Bū ina pažymė-
se en end as a como o dina io lenguaje su p ecisión o no ekslumo ( . y.
bend uomenės na io u imas bend inės kalbos aizdinys, ku is, nepaisan
e aluin inas k azis anda o empeña ización), y llega a aclumo medición, base
de e aluación. Requie e no ol ida se, que emic, . y. pap as ojo lengua
comunidades na io, y e ic, . y. p incipalmen e y ėjo, mundo ma ymo y
signi icanzas kons a imo modos son nonapa in ini, mia a miškumo es e ikos
DAIVA ALIŪKAITĖ
286 Ac a Linguis ica Li huanica LXXXV signi ica i a. Ti iamuoju caso pap a ojo
ieno iš jų eikala imų negalima pe kel i ki am, nes aip iš esmės bū ų su-
naikinama iena iš p asmių, ku i dėl o, kad y a ki okia, ne ampa mažiau
lengua comunidades na io su(si)ku iamos a miškumo imagdinys es impo an e
a mė y os obje o, cuyo dekons ukcija plečia (gali plės i) a mė y os e ic
na a y ą. Así desc ipend inamoji insplga po codas es é ica de la je a quía
pa ikslin ina así como g ažiaus o g ažesni codai pe cepción ni elmeniu son
e aluados esos egiolek a, que son acognizados y econocídos como semejesni
a bend iné lengua. Como iz yškėjo apibend inus PD pe cepción los da os del
es udio, como más bonzia, pues simila is ica á bend iná lengua ( . y. u imą
aizdinį), e aluada pie ų aukš aičių egiolek o žymenis y y inių y ų aukš aičių
egiolek o žymenis in a žemaičių egiolek o žymenis ep esen aen ančių B y
ep ezen uojančių D, H i A eks ų-s imulų aiška; kaip neg ažiausia, nes
labiausiai besiski ian i nuo bend inės kalbos ( . y. u imo aizdinio) – į e -
E eks ų-s imulų aišką. Tokie esul ados, a ianzinan es bend inesa lengua,
más p ecisamen e bend inesa eso que es á más allá de la lengua.
kalbos aizdinio, eikšmę a miškumo es e ikai, g indžia įž algą, kad pa-
p as ajam kalbos bend uomenės na iui a miškumo es e inę e ę „suku ia“
3) PD y imo ezul a ai leidžia į e in i, kaip kalbinės gim inės eiksnys le-
į e čius. S aipsnyje o muluo inos sólo p ime as kesnį a miškumo es é ica el
įž algos, kad klausomo a ian o p ipažinimas sa u kodu gali lem i palan-
alo amien o, sin emba go, di e en e que econocido (cadé y supues o!) simili ud
á gene iné lengua, econocido ex o-s imulo simili ud á kalbinés gim ines codá
nebū emen e ac úa como condición de a aclumb e. G e inan con bend inés
ac o de la lengua, kalbinés gim ines ac o ys a miškumo a a aclumo
imagdiniui o mao is es condicionškesnis, que su eikia, si expeloma p ime a
condición ex o-s imulo ep ezen ado a miškumas, cla o, pap as ojo de la
lengua comunidades na io disposiciones y pe cepción ni elmeniu, condicional
con inuume a mė → bend iné lengua paslenkamas hacia bend inés lengua.
Apibend inando examinados emas necesa io sub aya que en es e a ículo
insignes sob e a miškumo es e icas alo se basan sólo de un g upo de edad
in es iga i os, pa icip usių en la in es igación, da os, segundo, pe lingüamójigo
na a i ui es é ica de desa olla acumul i sólo pe cepción da os, i. i.
in e p e ando a miškumo pa auklumą a nepa auklumą, nesi emiama ap io
p o isions. ( e balizuo as o isualizuo as) ma e ial PD Así hay que econoce que
en es e a ículo se desa ollan insigh s alo an como PD pa adigmas a miškumo
es é ica discu so agmen o, que necesa iamen e apun alanable y plė o inos en
di e sas di ecciones, po ejemplo, a miškumą ep esen ando ex os-s imulų pe cepción