80 Ac a Linguis ica Li huanica LXXX
JŪRATĖ PAJĖDIENĖ
Lie u ių kalbos ins i u as
Di ecciones de in es igaciones cien í icas: anosas y ac uales
lenguas Li u ias sin aksė, semán ica y p agma ica, Li uania de
cul u a y bažny inių eks ų is o ija.
DOI
CRETINGOS TERMS WORLDYNE (En inglés)
(2011) ATSISKLEIDŽIANTYS
ŽEMAITIŠKO EMOCINIO
LAUKO KONTŪRAI
Ou line o he Samogi ian Emo ional Field as
Re lec ed by K e inga Dialec Dic iona y (2011)
ANOTACIÓN el
A ículo p osiguiense en cadadieniškame habėjime muyks más obse imos zemai iškos
apa ybės a spindžių in es igación. Basándose Juozo Aleksand a ičiaus K e ingas a mės
žodynu (2011) como uen e, puikiai pe eikiančiu šiau ės žemaičių k e ingiškių a me kalbančių
žmonių men ali e o aišką, es e es udio p e ende e ela žemaičių e nine p iklausomybe
de e minuo as psiquíni enomenų sa i umų (plg. Bliumas 1997) sucesión con los modelos de
habla(si) kasdienybėje. El es udio de los a ka pos del discu so co idienybe pe mi e e bajos
ípico del compo amien o emocional aiškos modelos y pe cibi , cómo de e minado linguino
compo amien o peculia idades pueden in lui y o ma el compo amien o emocional de los
hablan es. ESMINIAI VOODŽIAI: ie aaičiai, iden idad, au en iškumas, dialogiškumas, emociones.
ANNOTATION
The a icle con inues he s udy on he e lec ions o he Samogi ian iden i y, which a e mos
p ominen in daily communica ion. Re i iéndose a K e inga Dialec Dic iona y (2011) po Juozas
Aleksand a ičius, que p opo ciona un excellen p esen a ion o he exp ession o men ali y o
he speake s o he No he n Samogi ian Dialec o K e inga, he p esen s udy seeks o
e eal he connec ions be ween he peculia psych cha ac e is ics o e hnically de e mined
psychic phenomena o Samogi ians (c . Bliumas 1997) and he models o Samogi ian daily
A ículos A icles 81 /
K e ingos a mės žodyne (2011) a siskleidžian ys
žemai iško emocinio lauko kon ū ai
speaking/communica ion. The esea ch on he passages om daily discou se enables nos o see
he models o exp ession o he emo ional conduc inhe en in Samogi ians and ealise how he
peculia i ies o a ce ain linguis ic conduc may a ec and shape he emo ional conduc o
speake s.
KEYWORDS: Samogi ians, iden i y, au hen ici y, dialogici y, emo ions.
1. ĮVADAS
A ículo p osiguiense en cadadieniškame habėjime muyks más obse imos
zemai iškos apa ybės a spindžių in es igación. Juozo Aleksand a ičiaus K e ingas
a mės žodynas1 ( oliau KTŽ), ijsuojan ase n ie as del no e k e ingiškių a me2
galbančiųjų men ali e o ealizaciones cadadienybes si uaciones, pe mi e e con
e niškumu sie inų psichinių eiškinių sa i umų (Bliumas 1997: 40, 489) y žemai iško
kalbėjimo modelių yšius. Las disposiciones me odológicas se desc iben más
de alladamen e en un an e io es udio de ca ác e simila que examinó las
conexiones de enómenos (ž . Pajėdienė 2018), pe o aquí es impo an e menciona
una ez más KTŽ cap ada ma e ial lingüís ico au én icamen e dialogiškumą (p. 6869).
P ecisamen e debido a es a exclusi idad KTŽ ilus ación o alidad, como žemai iško
kalbėjimo speci iškumą e ela ian ys ex o a ka pų są adas, es pajėgi pe duik i
kALBANčIOjO3, ep esen uaujančio mul i ud de nuesmeni ados indi iduos
pa i ų ims y pa eik ims, pa eikslą. Rūšiuojando unosokios o o osokios si uaciones
co ienybes desp o okuo os pasakymų modelius iz ykkėja a cie o emocional
compo amien o cualidades, p opias de pe sonas de zeme iškos o igen unicamen e
po que que ellos mąs o y habla zeme iškai, i. i. un amce u mane a. KTŽ ma e ial
a anká nulyó semán ica, y a eces y es uc u as, peculia idad que se dis inguen y
(o) más ecuen amen e pasika ejan es a cie o ipo es uc u al azios
modelos, los cuales ue on g upuojados pasi elkus mencionado en e nopsichologológico es udio (Bliumas 1997) iz yškėjusius con zemai iškumu elacionados aso ac i idad psicológica.
En la p ime a pa e del a ículo se p esen a en indicado es udio e nopsichologico esc yškėjusių
žemaičiams ca ac e ingos peculia idad de enómenos psicológicos, y en segunda pa e la a ención se
elkiama en cie os modelos de compo amien o emocional, e elziančius y con e niškumu elacionados
dichos. 1 Juozas Aleksand a ičius ma e ialá a es e dicciona io inko y ka o eká suda inėjo desde XX a.
5-o décmecio medio has a 2004 año (plg.: Mikulėnienė 2011: XII; Vaišnienė 2011: XX). 2 El eal á ea de
ie asaičius k e ingiškių a mės es mayo que el e i o io, cuya ep ezen an ų kalbėjimu emiamasi
KTŽ (plg.: Aleksand a ičius 2011: 5; Lubienė, Pakalniškienė 2015: 76). 3 Kalbančioyo y habladojo concep os en
a ículo se u ilizan como sinónimos. Vy iškoji giminė elegida como apibend inamoji, podin i ep esen a
a ambos sexos hablan iesiems, cuando de a ka pos no exis e aki aizdi ad esan o ly is.
JŪRATĖ PAJĖDIENĖ
82 Ac a Linguis ica Li huanica LXXX
S aipsnyje žemai iško kalbėjimo ilus aciones a ka pos se p esen an
es o zando lo más exac amen e epe i KTŽ aplicada one ina ansk ipciju4
(apie ją más ž .: Aleksand a ičius 2011: 1718; Vaišnienė 2011: XXIIIXXIX).
2. SU ZEMAITIŠKUMU SUSIJUSI PSICHINI
REIŠKINIŲ SAVITUMAI
P ieš po ą dešim mečių a lik o aukš aičių i žemaičių e nine p iklausomybe
los esul ados del es udio de las peculia idades de los enómenos psíquicos (ž . Bliumas 1997) nius de la
bu o už iksuo os kaip išei ies aškas išsamiems, ilgalaikiams e ninės psicholo-
gijos y inėjimams (p. 49). Siekian nus a y i, ku iuos e ninei g upei būdinges-
ac i idad psíquica y del compo amien o emocional aiškos aožus se pueden eje con el impac o de
la lengua ma e na, e aluando la úl ima no solo como una mane a de e elación de modelos de
compo amien o emocional, sino ambién como de e minan e de la apa ición de enómenos psíquicos
causan es más ca ac e ís icos de un g upo é nico seleccionado y un incen i o pa a o ma se cie os
modelos, pa y basados en la ie a y el o igen de los se es humanos. El pun o de e e encia
seleccionado pa a el es udio e nopsichológico se basó en bina io sube ninio akš aičių y žemaičių
desglose5. Ti iamųjų e niškum ue susci ado con es ac o es: pe manen e i ienda indi idual a
sube nine g upoe a ibuíamoje e i o io, subjek y iu séns a ibui imu žemaičiams o aukš aičiams y
pa a me. Pa icipa on en Ty ime 120 pe sonas: 60 del g upo zemaicios i iables e an nacidas Sedos
municipio (Mažeikių .), según a a mę šiau ės zemaičiai; 60 aukš aičių g upo i iamųjų ue on Balninkų
mies elio (Molė ų .) esiden es, según pa a mę y ų aukš aičiai. Ambos g upos de composición según
ly í, amžių y exsimokslinación ue muy simila . El o al median de edad in es iga i os en ambos g upos
en e a ap oximadamen e 71 años (plg. Bliumas 1997: 2829). Du an e es e es udio e nopsichológico sėslūs
i iamieji aukš aičiai y žemaičiai ue on en e is ados 4 A k eip inas a enciones, que e i icia
palab as ilius acijās esc ibiom mažąja aide y žymimi ž aigždu e (apie KTŽ ansk ipcijos aisymus
ž . Vaišnienė 2011: XXIII).
5
D ina io (zemaičiai aukš aičiai) de las lenguas li uanas ocupado de á ea en el es udio de la
dis ibución de elección a gumen sus / ž . Bliumas 1997: 28. Más ecien es in es igaciones (ž .
Aliūkai ė e . al. 2017) mues an que subje i amen e concep ualizando a mes al d ina ė a mių clasi icación es una de las dominojan es (plg.
Pakalniškienė 2018: 261).
A ículos A icles 83 /
K e ingos a mės žodyne (2011) a siskleidžian ys
žemai iško emocinio lauko kon ū ai
basándose en He manno Ro schach's me odiką de in a6 (y su in e p e a imi des inadaą sis ema
de Johno Exne io7) y Makso Lüsche io es de colo es8. Susis emínus y summend inus da os del
es udio (p. 3740) izc iskėjo di e en e es udiados p opia in ensidad de aiškos de compo en
psíquicas b uožų. Es o pe mi ió el di e en e de dos g upos de in es igado es p ocesos de
conocimien o, expe iencias emocionales y peculia idades de pe sonalidades y de elaciones con
daik ine así socialine en o no na u aleza incula con su e niškumu (plg. Bliumas 40, 4849). De
emocionales expe iencias aiškos kumu. Con la pe sonalidad in a e siónecs a ensión
ski umų paminė ina, kad žemaičių im ies i iamųjų ne imo išgy enimai labiau
siejosi su šios g upės i iamiesiems labiau nei aukš aičiams būdingu in a e iš-
di ecmías ue on inculada y algunos o os di e umai de las ca ac e ís icas de la pe sonalidad
es udiables: [A]ukš aičiams más a ibui a ex a ensinė, žemaičiams in a e sinė pe sonalidad
inclinmė. [...] Zemaičiai e an san ū esni, más independien es, ce oesni, pasy esni y jau esni.
Es os g upo es udiados mani es á onse como mayo es op imis as, a ellos les e a
ca ac e ís ico ip esnis Ego (p. 49). Resul a ai mos é y mayo es emp empías de los zemaicios
gebėjimas (p. 42, 49). Indici ado es udio e eló in ensy esnę y exi ότερη ac i idad in elec ual de
los in es igado es del g upo zemaičių jie u ilizó exi iau la expe iencia abs acahación y
in eg a imo gebėjimas. Seny o siglo los ie as pensamien o ue más de ca ác e eó ico.
Vaizduo ės p ocesosos in es igamieji žemaičiai ambién usa on ac i iai (p. 4849). Są e con
daik ine y socialine aplinka žemai había ca ac e ís icos más amplias ambiciones de ida, su
compo amien o ellos endie planea de an emano. Las elaciones de es os es udiados con el
en o no socialine no e an ecuen es y a iadas, y las habilidades de comunicación
pa icula men e man enidas (p. 49); žemaičiai más in e esá onse en o as pe sonas, los
con ac os sociales les pa ecie on más impo an es, pe o žemaičių g upo es udiamíos se
dis inguie on a in o e iškiems pe sonas ca ac e ís ico yškiu k i iškumu con espec o al
en o no social (p. 42, 49). Tokie ealizado los esul ados del es udio desde el pun o de is a
subje i o bajos puede apa ece esan ys acep ables ó inacep ables (p enden e del ipo de
pe sonalidad), p ecisamen e po eso ellos pueden se pa icula men e ú iles buscando e alua
más obje i amen e los ex os zemai ichos 6 del psicólogo Suiza He manno Ro schach Inkblo
Me hod (The Ro schach Inkblo Me hod) ue desc i a po p ime a ez en 1921 en el lib o
Psychodiagnos ik (ž . Ro schach 1951), pe o pa icula men e de g an popula idad ecibió a
mediados del siglo XX. é Más. : Bliumas 1997: 2931; Mye s 2008:
739–740.
7 Sob e J. Exne io sis ema (The Comp ehensi e Sys em) éase Blium 1997: 3132. 8 M. Lüsche io de colo es
es o (The Lüsche Colo Tes ) eo ía, debiu a usi 1947 m., populia idad sulauké poco más a de. Sob e
uncinę psicología y p incipales signi icados de colo es, colo es y pojūcio gylio (Dep h o Feeling)
co espondimenis é. Lüsche 1971: 2730, 3337. La con iabilidad de es e es puede e alua se
subje i amen e, a a és de las e siones del es p esen adas en si ios web (p.ej.,
h ps://kahome.eu/cgi-bin/lsch .pl?da a=45123067;
h ps://online es pad.com/en/ es -987- he-lusche colo - es , e c.). es á Sob e más é. Blium 1997: 3235.
JŪRATĖ PAJĖDIENĖ
84 Ac a Linguis ica Li huanica LXXX są adų p opo cionada ma e ial. In eg ación de
da os empí icos en mul iasluoksnę (plg. Coulson 2001: 33). Pasi inkus discu ido en el
žinojimo lygmenų ep ezen a imo isumą padeda juos eisingiau in e p e uo i
es udio e nopsichológico, con el žemai iškumu sie inas ca ac e ís icas de ac i idad
emocional, in elec ual y social como cie o KTŽ p opo cionadas KTŽ ma e iales de
selección y análisis dominan es se puede e bajas a g upos de expe iencias
psíquicas ca ac e ís icas con cie a semán ica (y a eces incluso y es uc u a)
hablé g upos de expe iencias , p esen ando la ep esen ación del compo amien o
jimo modeliais. Šiame s aipsnyje bus ap a iama, kaip KTŽ kalbančiojo pasi-
sakymuose a siskleidžia žemaičiams būdingesnių psichikos eiškinių pi mosios
emocional en el žemai iškime, y dlesning epe ijams discu iendo y la es uc u a de
las emociones que cumplen su unción. disposiciones, que supues an que la
expe iencia de gene ación en gene ación se ansmi e basado ap endimim obse in
bei pe imamu (plg. Gage, Be line 1994: 205 ), y nus ačius yškiausiai emocijas
pe eikiančias kalbėjimo azes es posible ales modelos de habla de la emoción de
campo susie i con žemai iškos apa ybės aiška. Tokių psichines ac i idades suelen
ansmi i ikiancios modelos lingüís icos aiškos analizė pe mi e de e mina
peculia nes compo amien o zemai iško causa.
3.EMOINS RAIŠKOS ATSPINDŽI KTŽ
KALBANČIOJO PASISAKYMUOSE
Teniendo en cuen a el hecho de que cualquie aspec o de la signi icación lingüís ica debe se
explicado e iden i icado basado en las habilidades de las pe sonas (plg. Weigand 2010: 58),
an e io men e discu idos en el momen o de los enómenos psíquicos sa i um de e minados po el
e niškumo iz yškėję algunos de los asgos de compo amien o ca ac e ís icos de los más bajos
pe mi e u iliza los como dominan es de concen ación de a ención al es udia el dicciona io de Juozo
Aleksand a ičiaus K e inga. Es e no e lowaičiai k e ingiškių au en iko go o ėjimo a ka pas
abundan emen e y di e sos aspec os ep esen ando concep os es muy pa ankus uen e pa a
susie i mencionado du an e el es udio e nopsichologico iz yškėjusius žemaičių (que ambién ue on
no e lowaičiai k e ingiškiai) im i de los g upos de es udio más ca ac e ís ico compo amien o
b uožus con cadadienišku gimėjimu y de e mina , cómo la lengua puede no sólo e leja , sino y in lui
y o ma los asgos de pensamien o, emocionales y ca ac e ís icas de la pe sonalidad. 9 Como
ie aaichos in elec ína ac i idad y e ybių sis ema a sclīdjia KTŽ kalbančiojo en las apisaciones,
debido a es e dicciona io p opo cionado abundan e ma e ial se á discu ida en o as publicaciones.
S aipsniai / A icles 85
K e ingos a mės žodyne (2011) a siskleidžian ys
žemai iško emocinio lauko kon ū ai
KTŽ hablan iojo emocional campo y compo amien o más cla amen e ep esen ando
(i. y. más ecuen emen e pasika ejancias y (o) sa i esnės es uc u aús) del habla
a ka pos se án discu idos según en indicada in es igación exhibėjusios zemai iška
g upo in es iga i os ca ac e ís icas de la pe sonalidad dimensiones, e aluando
ca ac e is icin imos aspec os de exp esiones emocionales apa ecimien o en el co idiano zemaiškį lenguaje.
3.1. Fue ue e ego
KTŽ hablan es mues a la ue za de su ego no pe mi iendo iola los asgos de
iden idad pe sonal así como el au og aba más impo an es del nomb e, del
pe sonal campo y o del espacio habi ado de segu idad (y adecuada e aluación)
pa ame os/10. S ip ų ego u in is KTŽ hablan is a o a pe sona no pe mi e a sí
mismo ing esa de mane a no ap opiada. Tal disposición puede se de endida
di ec amen e po paliepio o yčiojimosi y e zinimo p o ocadoo u ísico
a o eiksmiu o p elimina men e p egun a o no a pe spėjando o a pe sona á
ace ca de inacep able o ma de induc edimien o de las posibilidades de
supe ación. las disposiciones indicadas la pe sona in ac o a puede ecibi
amenazas, mo alizan es p egun as, a ésdinamien o o a opeiksmio ísico
(a k eip inas a enciones a 4 sen encia, que mues a que la eleg oji de los
pa áme os de su iden idad, la ác ica de la de ensa de sus a ibu os ue
exi osa, ya que el e e ido suje o šaipėsi sólo has a el lími e de iempo indicado
en la sen encia), plg.: 73) ọnap àmas mnûk11 mn nês ẹkúsú á džãs 227 74)
ôkãpõš uod 227 // jj à p âma p āma puo òò 27) j jj ne mas pggs 326 37)
-
-
:
77) na úuok12 mnẹs // 353
78) nap za ûok13 mna úobũos e úoũos n ọ i 310 S ip ų ego pa odo y o bančiojo
con esionamien os, e elando ales ac i uds hacia emp y ą día comienzo, bu ikslį
mėgius i elgsenos būdus, ku ie adicinėje kalbančiojo bend uomenėje nė-
a ko i uojami eigiamai, plg.: de amo s anda o nea i inkan į kalbančiojo po-
bas ymąsi o iaje ac iškumą 10 Sob e KTŽ el o bančiojo pašneko í p esen ada su p opia
imagen ambién éase. Pajėdienė 2018: 7378. El núme o de mue os en el a aque a la ciudad
de Kie ha aumen ado en las úl imas ho as. 11 p ãmanio i ‘p a a djiu i, llamadi o a KTŽ
227 12 ūšio i, ~ioja, ~ioja (sl.) ‘lies i KTŽ 353
13 pliuza o i, ~oja, ~ojė (hib .) – ‘niekin i, peik i, kone eik i’ KTŽ 310
JŪRATĖ PAJĖDIENĖ
86 // Ac a Linguis ica Li huanica LXXX decla ándoan a i maciones (a k eip inas
a enciones que en ellas las cono aciones nega i as de a ines de inamos con es os
ac os con palab as desc úbidas o con pa áme os de g ado de in ensidad o
hipe bolizados): 73 // ûoks nộnks i kelēmûos m mimi nàšp iē di 154 80) m ddlīgê
dllẹne ē14 76 81)ès es apsẹdãnkûs 7115 Ai sa 82) 230 àšojis smaus sa s e a, Kšššš
Kš es el que más demues a el egoismo y la ue za de su ego. Pa a ello suelen
escoge se excepcionalmen e posi i a au oes imación ‘man es o es ácil de hace
ansmi ikiancias y pa yškinan es cons ucciones, ealizuojamas con as i inas
posibilidades eniendo signi ica i os ampli ude desde kàs mộn (mûms) às e ‘ką
man es o signi ica has a às mộn neka ne ‘ ai me nada ne ep esen a.
Pasi amien o omen a y o alece la pe cepción de las habilidades y expe iencias
disponibles (ž . 11 sakinį), que al diseña nue a ac i idad a menudo į a dijamasis
opcion imis de cons ucciones de iempo ealizado (ž . 12 sakinį) así como
en a izando la p esencia de expe iencias an e io es y sus posibilidades de
adap ación a ac i idades u u as, plg. :
83) kpẹ a mâlku pa dina sọ ešêm17 kas as e mûms // 341 84) àš ès na ûous
sọkapûojẹs klebẹùs18 ù d ũkâuus òkaua / lng âs / /
// 168
85) kàs às mộn ộn ûoks go ks k nusẹspjâu ẹ 117 86) ligpi u ẹsọk mpûoọ19
k ũ a às mộn neka ne // 183 El ego del O bė ojo se e ela y e aluando el
compo amien o o ac i idades de o as pe sonas; esa e aluación puede se
p esen ada d ejopai mos ando el na cisis inio su supe io idad ó es o zándose
en a iza didesnius o os gebėjimus, plg.: 87) úoũos dệ bsẹnas20 kãp àni
kadệ b ī àš nap is ò // 77 88) pàdess jêm kẹẽs éizộs ka pn z G àðû mûok šẹẹ //
288 89) ọji okek muokesena kabe ! //1 La ue za del ego o bancio lo mues a y su
sabidu ía acen ación, y ne14 dyglinė i, ~ėja, ~ėjė ‘ aikš inė i, slankinė i,
landinė i KTŽ 76 15 15 apsidauž i, apsidaužžo, apsidaužė ‘išsibas y i KTŽ 71 16
p i a imas pašneko o nuomonei. Tam pap as ai pasi elkiami žymė o modalumo
izmau ió i, ~iója, ~iójė ‘iš aikščio i (pp p endo algo buscando) KTŽ 230 17 ž i, ~a, ~
ėjau i, suki s i KTŽ 18 34 1 klēbė, ~ klėbė. 168 p edica os del KTJ, po ejemplo,
impe a i os con neigín dichoys o supues uja secuaka exp esados, condiciones de
(nes neį ykdomų) in eninimų dekla acija, plg.: 90) napīza ûok21 mnẹsekus ašpà s
skûẹn žâu // 91) nasakk ns bju s 301 ùjãu ke š âu 157 157 92) kamna kojěs nûû u
19 suk apo i – ‘neg ažiai, su iška omis sukapo i’ KTŽ 183
20 d bsena – ‘di bimas, di bimo būdas’ KTŽ 77
A ículos A icles 87 /
K e ingos a mės žodyne (2011) a siskleidžian ys
žemai iško emocinio lauko kon ū ai
p ikâl as däo eo d s 74 Kalbanjo ik yškina y memo ias sob e emociones y
sa ija cambios, pa en es del ego o de un me o o de un me o o de un c i e io o de
una si uación, plg. :
93) ûoks pàjem pkis kapag a a bọ âu dộu è anâm sọšâukš ó ikk a /
// 126
94) niskãudi najọ âu š ã báimê // 127 95) ẹpakâušis p anža š ã
báimê // 271 96) b a sọjẹ k nk ẹnẽẽ mnẹs n ẹna 34kej //
344
3.2. Pe spec i a op imis a
Op imis inį nusi eikimą e ela KTŽ kalbančiojo pasisakymų a ka pos,
en a izan es momen inių akimi kų džiugesį y pasi enkinimą simples
imp esiones p opo cionables del en o no co idiana, con las cuales compa ijamasi con pašneko u, plg. :
97) mộn skas čè mlọ // 238
98) pasẹsedau ọnk esla ẹsedò kãp pũons // 185 99) kãp g àžẽ snigs č šk
pòkúojems kaê // 65 100) kãp g àžẽ nâ s a plẹs 252 101) eizek kãp g àžẽ
k m ksa p isèmê ksi 102) eiz g až g až g až g až g až g až g až g až
g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až
g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až
g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až
g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až g až
kel inio alkanumo į ai iems pojūčiams, a p jų i no ui g ažiai a ody i, akcen-
a imas, plg.:
104) mệ š ó mệ š ó kãp nûoò ág ẹ // 240 105) pašelọsê23
nûoò ág ẹ 285 // 106) i kãp nûoò g bnẹs! // 116 107) kãp nûoò
ûgóu ag klu sâls ó sâls ó24 // 355 21 pyza ó i, ~ója, ~ójė
(heb.) ‘kone eik i, nie KTŽ 301 22 pu n i, ~na, ~no ‘pu en i,
kaps y i KTŽ 327 23 pašėlęs, ~ usi nepasak, didžiulis KTŽ 285 /
24 sál i, ~s a, sãlo – ‘labai no ė i, geis i’ KTŽ 355
JŪRATĖ PAJĖDIENĖ
88 Ac a Linguis ica Li huanica LXXX
108) // lèmẹnàds mộn b ẹs pabûk issu àš ànũo e e eó 211 109) nusẹné dnó g ži
nê éni ẹpasẹs àjó 254 del hablan e KTŽ y su ce cano en o no ( e ido en
nomb es de áns y mes opink ys mèsismá ambién indica y la in ensidad e
impo ancia de cie as ac i idades elacionadas con linksmybī èn, plg 110) 11 mûms
pningã nipọkâmsi b lnksmã gâm 256; 297 111) á á áš ọn usi šokma kkk (os link) 58
Op imism y pa imos del hablan e KTŽ ambién a i man que el suceso ocu e en el
momen o de la clemencia. el en oque e ela di e sos, po ejemplo, los bene icios
p opo cionados po la adquisición de ecníquinas pequeñemenas o algunas de las
si uaciones c í icas ealizadas, desc ipúmias, plg.: 112) džãugiemûos kaón j
cèlẹnd nẹs lệmpas muchoš iãu gī èn ẹ // 60 113) knngas pa k a b ûom ožnęk ižmě
178 Tokbanko Kalneko 's pos pos pos op imismo puede se ansmi ido
paskan ando dos ác icas: posi i idad o nega i as. Pasquando po p ime a la
pašneko desc ibido como pajégus ence se o ma a la obs aū į o nemalonią
si uació, y su con ia se o alece di ec inais ins ucciones y pad ąsinimais,
es iminančiais pašneko ą pasikeis i, plg. :
114) // kočè baukš ẹns jọg âu neks naa s ẹks // 41 115) ko ú â
s ai is 259 bûk kp ẹs lnksmọs 11 11 nasi26 p igsi276) ókap igsi
kãp sks s sksi 129 / / /
117) ẽk d sê ẹp aẽsi // 79
118) mâuk28 éiâu // neka na eizek / 230
119) nabûk apãu ẹs29 // 159
Al escoge la segunda u o ducho ác ica el habi an e busca mos a que la
pasi idad del pašneko , desilusión o ūpo ausencia son e iden es, y pasquia se si a
al sen encia le exis en se i es azones (o al ez y o así ad e imos de
posibles u u os pada inos). Po lo an o pašneko á se es ue za pazadin i
jus omukišku cues ión (ž . 4851 sakinius) o negando apa ecidas obs ucciones o
su gida si uación se i umá y su exclusi inumá (ž . 5254 saki- 120) a ọs gkàs
nius), a ba iesiog o muluojan impe a y us, plg.:
ka ûoks papežẹs30? // 294 25 Sob e KTŽ o ado de es a egias y sus signi icados
más é. Pajėdienė 2018. 27 p igùs i, p iguñda, p igùdo ‘p ip as i KTŽ 121 28 máu i,
26 siùs i, siuñ a, siù o – ‘ni š i į ūžus, labai pyk i’ KTŽ 362
~na, mó ė 2. ‘acubiai i , iaja KTŽ 230 29 apkiaũs i ‘apsileis i, ne ykusiam,
ne ikusiam pasida y i KTŽ 159 30 papėž i ‘sumenk i, pasilp i, pablykš i KTŽ 294
A ículos A icles 95 /
K e ingos a mės žodyne (2011) a siskleidžian ys
žemai iško emocinio lauko kon ū ai
196) ẹnûosẹs nuknba sh ũo sọsẹ úpènma // 178 197) amûsa sọsed bàsiedón gâl a
nulédọss á áš sọp a âu // kakasnûo s a sẹ ka / 210
Su p opio ne imas ingumą KTŽ habladoja links a sie i con p aei as
sucesiones keliamais ecue dos, ej. :
//) kap asẹdej nàgộndas 19867 ẽp inà pkẹ ã ẹ j 248 Neigiami pasado
expe imen imai KTŽ kalbančiajam no pe mi e se ik am debido a su condición
y posibilidades habamuoju iempo o ikė i sucesos u u os, plg. :
//) dàbã ès 210 nepakâ s nenulês s // 200) pakòlkàs nekộu nàsé gó bè gà sọs g ē
// aš k á a ẽó nèbện kàsa sẹ k m // ejemplo) nažẹnà k ũī uodinà gâlēidûo è 254
20 346 2068 203) sọ ī û nažúmâ kãp bûsjọ 201 196 201 201 201 201 201 201 201 201 34
KTŠTŠTŠTŠTČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČ-
ČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČ-
ČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČ-
ČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČ-
ČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČ-
ČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČČ
3.7. Sen imen o
KTŽ kalbančiojo jau umá a di e sos ikdjios mues an sus no as, į a dijancias
al lado del indi iduo jud umá y (o) iukšmą, como e zinančius, izblaškančius dėmesį
o neleidžiančius do mi . 142 El obje udan e se es ue za po apode a se de la
p egun a o obse ación, en la cual se indican la de inición del compo amien o
i i an e, pe u bado (p.ej., aquí, eso, esa, esa u ac i idad, esa nues a, con
eso con esos suyos, al, con al, e c.) o inde inidez (plg. cualquie ikd de
e e encia en la ase), la exp esión de la in ensidad de la acción (p.ej., pasi elkus
uniones kas pe o gãli), po la gos pe iodos (p.ej., cuán os días o noches) o
incon enien es, y ecuen emen e se enlajan y suspi an en el compo amien o de
olun ad o no olun ad, ales como el cambio de emociones, plausos, a gudas,
a gudas, K áza, K áza, 68 K.
JŪRATĖ PAJĖDIENĖ
96 Ac a Linguis ica Li huanica LXXX
206) ko‿čè pȓâusi69 p ‿ausũ! // 319
207) ko k nk70 sa dina bapá s ûoji? // 208) as a nũognós kọšejems71 mn izls i
èd 199 209) sọ ọs a ộ lẹnẹmọ 182 182 72 ẹšp ũo a ẹš si kà 21 74 ài ài à s ãs
s ai olè ẹmâs k a nàbngi 200 211) namà a uk s ônk m p aksô 229 212) 229 229 229 229
229 229 229 229 229 229 229 229 229 229 229 229 229 229 229 239 239 239 // // // 215) ãks k ekšš
áš ju g s // 216) sa nk i áu mīò méigúojâu? // 1597) dijo ûoò kn k gedâms
naẹšmẹigûosi banē u palksi // 176 178) ûoksis á bulēsīkhāms 108 (2012) k ãusis bjālis
bjālis bjālis bjālis bjālis bjālis bjālis bjālis bjālis bjālis bjālis bjālis bjālis bjālis
bjālis bjālis bs bjālis bjālis bs bjālis bjālis bs bjālis bjālis bs bjālis bjālis bs bjālis
bjālis bs bjālis bjālis bs bjalis bs bjālis bsjālis
balsalalsalsalalsalalsalalsalalalsalalalsalalsalalalsalalsalalsalalsalalalsalalsalalsalalal-
alsalalalsalalalsalalalalalsalalalalsalalalalsalalalalalalalsalalalalalalsalalalsalalalalalals-
alalalal // 196
225) *žûobakãi ya ọb eži75 ma âu // šaũ 52 226) šaũ ma ệis kamalộuji
ẹšmša la sumè šlênd 227 69 p iáusė i, p iáusa, ~ė ‘kosė i KTŽ 319 70
k añk i, ~a, ~ė / 2. ‘kosė i KTŽ 183184 73 pe de i 2. ‘s aiga ol idš i KTŽ
346 74 kušė i, kùša, ~ėjė 1. ‘judė i, k u ė i KTŽ 199 75 b ėž i, ~a, ~ė
71 kušėjimas – ‘k u ėjimas’ KTŽ 199
72 liù linimas – ‘nelabai ikęs g iežimas’ KTŽ 219
(hebb .) 2. ‘men io i KTŽ 52
A ículos A icles / 97
K e ingos a mės žodyne (2011) a siskleidžian ys
žemai iško emocinio lauko kon ū ai
3.8. Ryškus in a e iškumas76
o Su o os polinkį zasisklęs i sa yje KTŽ pa lan esis alo a como d ąsos s oką.
KTŽ p opo cionada discu so a ka pos ma e ial mues a, que ned ąsumo,
baikš umo, e ka čiais į a dijamo y baime, o gėdingumo aišką lemia encuen o
con desconocidos obje os ex aña espacia, desconocidos se es y desconocidos
modelo de o den. KTŽ hablan is al compo amien o lo más ecuen emen e
econoce en el compo amien o de niños, plg. :
227) mûsa ákã nàd ês p s e ẹmũ // 81 228)
palàbnk ū ãka // ns pà s nàd ês 203 229) èsk
ū ãka // / ns nàd ês ijẽ ẹ 81
230) ddlê gedngs as aiklis // 102
KTŽ hablan eji p opio á baikš umą y ned ąsumą į a dia como sa ybę,
obs aculizando pa a ellos comunica se con o as pe sonas, plg. :
231) nad usó b a ls ẹ aks // 79
232) àš nad ēsâu ànũo klâus è // 81
233) àš nàd êsò inà ẽ ẹ // 81
Baikš umo y susi a žimo encimien o KTŽ kalbančiojo es alo ada como
éxi o de ga an , plg. :
234) d sêm esposũogộu s sẽnkas // 79 A si adus bū inumui esol e algúnos
p oblemas y comunica se con ex años se es humanos, KTŽ con e san es se
es ue za po ence su ned ąsumo in e io es encon enėjimais o pasquándose
po ayuda a o a pe sona, plg.:5) apsẹd snẹsũ énu nep ējâu p an skúo ne eolũos. //
79 236) kad êjâ nus bûsǎu d žūṇi // 2377 Majai Majai, 87 KTŽ con e san es se
es ue za y se es ue za po no adhe i se a la pe sona endía a desc ibi la
pe sona con cons ucciones y (a ) no se conside a un pana a ian, y la palab a
común. :
237) // u ãka kãp jê ne ddlê ks ãks 139 238) š ũo ãka nkumè neka naẹškũosi neka nasọžẹnûosi // 202
76 Remigijaus Bliumo en su es udio se basa en el in o e sión, como p oceso, p esen ado po
239) ns gâl cela dina ẹšọ ksûo ẹ78 kọ ‿nûo s ẹ‿žũodi nap a ã ẹ // 166
He manno Ro schach, que se ca ac e iza po lexibles posibilidades y polinkiu de una pe sona en su
pe cepción, eniendo en cuen a las ci cuns ancias y condiciones del en o no (plg Blisis 1997: 4243). 77
apsid sin i ‘p ad įs i, im is d ąsos, yž is KTŽ 79 goje cla amen e no able p opínclo hablančioyo y (o)
elección i i apa ado, e i a ex añíngos mi ojos, a su espacio no in és e a pe sonas no
78 izkiu ksó i ‘iš ūno i KTŽ 166
JŪRATĖ PAJĖDIENĖ
98 Ac a Linguis ica Li huanica LXXX
3.9. Ce amien o
KTŽ kalbančiojo azės odo, kad žemaičiams užda umas labiausiai siejasi su
p i ačios e d ės i asmens p i a umo apsauga. Visoje KTŽ eikiamoje medžia-
deseadas o al menos se cie o po el con ol de su p i acidad. //2479 se posi elkian pue as y
ce ak ai, langinas e (a ) zauolaidos, susuecu iamos obs áculos (p.ej., ce a amas camino, i i en
pe i ioje), se seleccionan pe sonas, a las cuales no se les pe mi e en a á casas, e c., plg.: 240) kũčè
baknpûû òžsẹds kaneks naij 178 241) ya ya ẹns …k ožda ek lọčẹs 280 206 242) // 176 312) òžsẹdka pẹss
èèèèèèèèèèèèèèèès pa nabus 293) ns s is is is is is is is i is is i is i i s i s i i s i i s i s i i s i e e e
211
246) gī ènâm úoũo nùšaũo i ûo // neks nkumè ẹnàọžẽ 263 247) uoũ
p isẹsp úogeu àš ẹ i û nalobaêdọ 320 KTŽ el ce amien o del hablančio se
e leja y en las mane as de comunicación: él no inclin as a habla abie amen e,
especialmen e con engomyy as cu lsúllies, y la espues a a la ape u a con
o os es la base pa a la sue e y neno u guos is o gau i p opio, plg. :
248) mộn nà nk // kaddlê ọns úojòsệs kamón ẹne 142 249) ss mna gī ènệms àl
neks napadesnk kọup ides ẹbeda uo ệis / /
// 74
KTŽ exis e dichoños, que indican que los deseosos de iola las disposiciones de
cie e pueden se con olados, y los que ienen polinkį es as disposiciones no
laiky i desc ibidos de nega i a conno ación y (o) el compo amien o b iskuma / exclusi inumą desc ibinan-
čiais epi e ais, plg.:
250) ákũ nalêdọ ẽ ẹ p kẹimùs // 312
251) mûsa āks k òs pa âiskis pà ẽ ẹšmuokklâ ẹ š es82 // 287 79 knpo i, ~oja, ~ojė ‘di b i kokį
smulkų da bą įsi empus; knbu ia se ‘ką no s di binė i KTŽ
178
80 pi ánka i ánka (sl.) ‘langų užuolaida KTŽ 96, 299 /
81 kobins ‘kablys KTŽ 179
82 iz ės i, iz ẽsa, ~ė ‘išbėg i KTŽ 454
A ículos A icles 99 /
K e ingos a mės žodyne (2011) a siskleidžian ys
žemai iško emocinio lauko kon ū ai
Udsa ismo puede de e mina se ambién mala sensación de salud. con ja
elacioni un neno á comunica se KTŽ hablója į a dija como econocible de
cue po de habla, plg.: 252) pamuosẹk a s ọnk ẹ el sọs ệi ikamūlâ i 242 253) àks
pana na ẹn nabeka skka 251 254) à engua gâl a pana nóss Ka aiss
commonplace se siem elacionado con cie os paslap imis, como po ejemplo
251 :
255) as ãks lèp ẹlej sa isa // 212 256) nikâm napàsakûok kūgẹ dejẹs // 257 KTŽ
esama i discu s pa eikčių, mues a que el man enimasis de ce amien o puede se
y o zado, o pasi ikėjimas y el deseo de išsipasako i su gen gene almen e en
es a comunicujando y mèsnan jun os, plg.: 257) nb ọò pinâ83 del usuo ẹkũn nmi
// 297 258) kašge iamis bas i i pesi ẹpesès 304 25849) //
3.10. Pasi o
KTŽ gausu ases de las cuales hablan is omen a o os o explica su p opio
pasi ismo, suspiikamien o y humildad. La humildad del pašneko o puede se
exigida o deseada ins ucciones di ec izadas, explicaciones y consejos, plg. :
// nagnčkis imas jê gè â nažẹnâšnâ // 261) kok âu bedà ongâl ò mi a neks
na ša // 107 24 262) nabûk p salds nu sûk nabûk p ka sssspộnjâus // 345 KTŽ
habla de la condición ac ual o de o os y no se es ue za po humillankiai, 129
129 129 le s de la sue e o a ando de acep a la pasi idad (Tína ) 26 K K sus
con sus no íis y su pun o de is a ilosó ico, plg. 26 86 86 263) nega a
sgsgssgsssgssgssgssgssgsssgssgssgssgssgsssgssgssgsssgssgsssgsssgs-
ssgsssgsssgsssgsssssgssssgssssgssssssgsssgsssssssgssssssssgssgsss-
sssgssssssssgssssssssssssgssssss sssssssss ‘ski i, lem i KTŽ 495 87
kañ enas, ~a (sl.) ‘pa enkin as KTŽ 144
85 negalė i pašik i – ‘negalė i pada y i’, plg. KTŽ 495
JŪRATĖ PAJĖDIENĖ
100 Ac a Linguis ica Li huanica LXXX
KTŽ la ac i ud del o ado a con o e sia a menudo mues a y e dade as
azones de la pasi idad zemai iško, po las cuales pueden se enuencia
explica se con po sí impulsi ésimo, más ce ciu ado a pesión o obediencia a
o aima opinión, plg.: 266) bẹjâu bá ệis sanu kaáunagûo pié osũ88 // 292
267) bẹjûok ànũ ẹ ‿ọžkàba ûo ẹ89 // 137
268) údk naúdjẹs / kãp i‿sệina // 463
269) ûoks ya ànũo ca àk ûoós neka nabipada si // 146 270) ns mònệi
paplekšnûoj pa p i ẹlip nusẹlês ẹ // 304 KTŽ ilius acinė medžiaga indica que 79
pe sonas pasi as y humolankūs cons an emen e eciben del o ado
ins ucciones y ins ucciones, que inci an ac i amen e a compo a se, a
de ende se o a acla a , cuáles pueden se las consecuencias de la humildad,
plg 271) mkis k ksékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékékék
272) ẽk mklê91 ọpa ielộusi // 237 /
273) ajauapd nkâ92 kanàb ẽp bskóbi? / // 81 274) nabûk bis // dộuk ima mũzẹ kaẹk a
ski žẹnûo ọ // 2195) pa ddli s a nulaidma pà ê ẹ àgùs d 262 KTŽs hablan is
c i icamen e alo a nekasdieniška, exclusi a ausencia de los usos habi uales de los
abajos / pasižymin į pasi a no en casa: el iempo que no abaja y los esul ados
apopiados de la ne iosidad como pasi i, be ikslė, la ac i idad en la cual se ha sumido
ha sido pe cibida. // al alo ación gene almen e se e ela sen ías de cie a
es uc u a, cuyos b anduolį cons i uye bas an e igu i ingu slink ies
eiksmažodžiu su p iešdėliu pa nusakomas a inys su localizacijos laike i (a )
espa ėje nuo oda, a eces g e a p esen ando y neįplemen ain ą slampinėjimo
obje i o o inkamos, pe o pe dus os ac i idad desc ipcion, plg 276) pá uokėnai
puâu sa dūina 162*pàlngaõ // 277) sa dina pá k amėnai puâu9383 mes a 183 278) pá
uomėnai psi ni si dinos aadũo a d inea dũ aba
88 pė à ‘ba ishimas, lupimas KTŽ 292
89 zakãba o i, ~oja, ~ojė (heb .) ‘užkabin i KTŽ 137 90 d aibs ies, d abs os, d abs ės ‘ne as i sau
luga ; sen idinė i, gulinė i, e idžio i y e c. KT 79
91 mklus, ~i ‘ ik us KTŽ 237
92 apd nk i, ~s a, ~o pasida y i neac i iam, ingiam, ap ing i KTŽ 81 93 kiokinė i, ~ėja, ~ėjė ‘pamažu
aikš inė i, kiū inė i; pá kiokinė i ‘paleng a camina po algún iempo
KTŽ 162
94 k aminė i, ~ėja, ~ėjė ‘pamažu aikš inė i; pá k aminė i ‘paseis i iempo k aminėjan KTŽ 183 95
pá kiominė i ‘paleng a p a aikš inė i algún iempo KTŽ 163
S aipsniai / A icles 101
K e ingos a mės žodyne (2011) a siskleidžian ys
žemai iško emocinio lauko kon ū ai
// pá kuo ẹniejâu96 sa dinaina nmi búûo kūnûo s nu ẽikẹs 181 KTŽ que
hablan is pasi um del iempo y p opio p opio o de o o indi iduo,
noapasieminchas op imismo y spa umu, plg.: 280) kak ãsis ẹg ẽ â dệ bũ àl·bù
nǎ nǎ nužọngma97 273 26281) senâm wi eogộu nàbe n nǎžọngma nǎn play as
98 // 263
3.11. Adequa as elaciones mu uas
Adek a ús, equia e iški san ykiai KTŽ kalbančiajam elacionados con su p opio
ego, a aglumb e y independencia, plg.: 282) sžmuog g ènộn ẽk ẹnùlâidu 26299
283) àš nisọ ínò žmog nanûoọ p klī ēšis. Po lo an o, ap eciando las
posibilidades de aco da se y aco da se es habi ual insis i en la necesidad de la
ge ano i icación (ž . 212214 sakinius), ooda bea i iškai dokazinėjaná su de echo a
desc ibi se como nenuokokius y nesukči (ž . 215217 sakinius), plg. :
284) jê nuo es ẹsọgī êns // / 131
285) spẹk 100 neka nalaimesi // 295
286) sge sumè gàl žmũogó p ip aš ẹ // 104 287) jê nûo i ọkộukis kãp žmogsàb
ònakẹnẹnekis // 137 288) ns nkuoũos nù ûokas na ộ ọkudamûos sžeid žmuog
ùjãu iẹne / 137 288)
p šingàujẹs // 263 /
// 289) sna a wi e nipas ọkộusi dúo ã nisọsẹ ã si 251 KTŽ ilus ación ambién
cla amen e ep esen ada y disposición de que común sėkmei solamen e
benano iškumo, que y mú uos, ambién insu icien e, na u al deseo de
comunica se es posible solo de pe sonalidades suside in mu uamen e y sus
emas y in e eses de in e cambio, plg. 290) èdộm s*ma nkãp nabộpsâ é102
klộm dã sàbà s s* e dlê dsâpộp 325
96 ko inė i, ~ėja, ~ėjė ‘ aikš inė i como ko buscan , alkio is; pá ko inė i ‘pe de iempo nada ne ei-
kian ’ KTŽ 181
97 nužangùmas – ‘spa umas’ KTŽ 263
98 uka à (sl) ‘no as, ūpas KTŽ 464
99 p kly is, ~ijas, ~ijės (sl.) ‘ba is, pyk is, a o os moles a KTŽ 320
100 pc as ‘pic umas, i ais KTŽ 295
101 na ã as, ~à (sl.) ‘užsispy ęs, g ei susie zinąs KTŽ 251
102 supùl i, ~a, supúola – ‘su ap i, suside in i’ KTŽ 325
JŪRATĖ PAJĖDIENĖ
102 Ac a Linguis ica Li huanica LXXX
291) ọns i naẹlgus103 žmuogọs sọ anọu nuo es bū ẹ i bū ẹ // 124 Buenas elaciones
éxi o ambién nulimia en endimien o, que cada iene se esponsable po sí y que
mediado cación en cie as si uaciones puede se y nelabai ú il, ej. :
292) kaspa sọlgâ104 215 san ẹ uokộukis // KTŽ ilius acinė ma e iaja mues a, que
los bajos ienen buenas elaciones mu uos es án basadas en posibilidad de pa es
iguales epa i se no solo con place es elacionados con las cosas, sino ambién
con a eas / debe es. // la asignación de a eas y posibilidades ija y la léxicica
žemai iška igualaškoms posibilidades de ealización de acciones in i ums
in oduci žemaičiai pasi a po es e aspec o, po lo queliuo, padieniu, padienesiu,
panakčiu, pamai ms, pamai as o no mencionadas acciones de los pòmažodžių y
panâi, pl. 293) el 272 K.: 270 272 K.: 272 K.: 272 K.: 272 K.: 275 K.: 275 K.: 275 K.: 275 K.: 275 K.:
275 K.: 275 K.: 275 K.: 275 K.: 275 K.: 275 K.: 298 K.: 298 K.: 298 K.: 298 K.: 298: R: 298: R: 29: R: 298:
R: R: 29: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R:
R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R:
R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R:
R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: R: :
// nagd ãkộu sh dis jê ngali aẹnažadekūd 107 301) ûokẹs īũonẹs ik šẹ́ di gệlda
107 302) áš ẹs nb aining sumè malõuji // 227 303) áš sọmakùù alkêso
nap asdedọkō KTŽV // KTŽV 105 105 104 225 K K K K K K 264 K K 249 K 249 K)
equi ali ísima equación basada en el in e és y la necesidad, po lo gene al.
Tûkûkûkamós eizek ek is ekê aks i i s i s i s i s i s s ss sss sss
sss sss ssss sss sss sssss sss sss ssss sss ss sssss sss sss ssss sss sss ss
ss ssss s ss ss ss sss ss s sss ss ss ss ss ss ss sss ss s // 141 307) delkũo ū ãka
305) ọkujẹn ệis ẽk ‿aks eize ẹ / ọ‿na‿ž ag ệis // 348
ẽp kộnkẹna ? // 144 308) nakûok108 êp ū āka ma â // kûoks ju ẹšblẹs ss gs // 194
309) kpanà ẹgedas na ộ ẽp ẹč ẹ ūs a ãka 243 310) ãka àni ï ẹội109 463 311) i ák
nabagú ê kn p anâa p anâa 242) kàs b a pa klkms 31110 k ákniek kp kp golus kkus
kks s s s 171 313) 313) ãks miz jjj ã ã j ã ã ddddddd
A ículos A icles 103 /
K e ingos a mės žodyne (2011) a siskleidžian ys
žemai iško emocinio lauko kon ū ai
3.12. Empa ía ayška
KTŽ kalbančiojo empa iškumas yškiausiai a siskleidžia azėse, apibūdinan-
čiose aikams (ž . 234–243 sakinius) i seniems žmonėms (ž . 243–244 saki-
-
// 241
314) ju ûoki uo ãka plikma pa name a me a me a me a me a me a me a me a
me a me a me a me a me a me a me a me a me a me a me a me a me a me a
me a me a me a me a me a me a me a me a me a me a me a me a me a me a
me a me a me a me a me a me a me a me a me a me a me a me a m :
// anâm nàbagộu ẹsûokẹs bedas nk m 111 // 188 320 318) s pộl òn šóņām òns
žmuoglis namûok // a sẹgûo ẹ 108 319) ọn *megali skộnp šãnis pộliniai 324)
ame gk ok klaikšl m i s mgílò ànûn 167 31 3121) 3 ame gk k à klíkšã klýkllln
gãilò á ms 175 KTZ demons a i a el empa i del kalbancio de la habilidad de
demons a (y ab abú) la pasi idad de ab i se a las eacciones de las bandas,
po ejemplo. :
322) pà ẽ abdọ e ọ kȓũokdamọ // 21
323) ko‿ dúksâuji / a‿skãud kàs?// 83
324) anazẹnâ kũo ánà kũok isẹkãusós112 ipũodẹška? // 178 107
kalia ó i, ~ója, ~ójė (heb .) ‘ba i, pe segui , ichio is KTŽ 171 108
kulkio i, ~ioja, ~iojė ‘nuola ba i, muš i KTŽ 194 ùi i, ùja, ùjė ‘ba i,
pe segui KTŽ 110 463 kls ikymas ‘klikdymas, i kdimas KTŽ 111 111
ank 109 2. ‘ ek i, zag iū i (bėdoms, nelaimėms) KTŽ 188 112nia
įsikũs i, ~a, ~ė 2. ‘įsikniaub i KTŽ 177178
JŪRATĖ PAJĖDIENĖ
104 Ac a Linguis ica Li huanica LXXX
// // //Tz o ado en sus pases en a iza ue emen e que cada i ida es
disposición es digna de espe o y no debe se ni e zinada, ni a o cinada, plg.: 325)
nagdnk men al shnệi sh disdùudiudi dộuk ūkâula // 1073) nẽk k zn â nkuokú
gâ uoluī ī 327) namūčk sgggolā ē núo
genggggggggggggggggggggggggggggggggggggggggggggggggggggggggggggggg-
gggggggggggggggggggggggggggggggggggggggggggggggggggggggggggggggggg-
gggggggggggggggggggggggggggggggggggggggggggggggggggggggggggggg // la
ida absolu a alo la encomend inan es, plg.: 334) kuožnâm abalèộu b ộngi
g as a // 335) jọgkũožnòs g s dâk s nûo gī ên ẹ 183 336) kũožnòs g s pàdâ s
nûo gī èn é 267 183 337) dẹàusis dksũogộu g àlba 109
4. IŠVADOS
KTŽ ilius acines ma e iales, seleccionadas según e niškumu basadas emociones
dominan es, análisisé mos ó que en odo KTŽ discu se obse ima pozi y ių
emociones ip aus ego, con ianza, a adlumo aiška y ugdymas más ecuen e
a secleidzia en si uaciones de ensibinas, y no o gullándose de sí mismos. KTŽ
kalbančiojo en las apa encias b illan emen e isibles es ue zos en su en o no
desde mažens y cons an emen e ugdy i a kaklų, esponsable po sus acciones y
ac i idades pe sonaį. Nep iklausomismo KTŽ kalbančiajam más elacionado con la
segu a es ancia en su p opio hoga . C ea suyo i ienda se alo a como ga an ía
de independencia y segu idad, po lo que le c ea a cie o momen o de ida
asignadas odos los es ue zos, y es adosená, expe imen ado ins alú us,
ik umu i pasi enkinimu į a dijan ją eigiamą ezul a ą pab ėžiančia aze – i
p e e ima desc ibi se como elacionada con i i u. Posi i amen e e aluadas
emociones a s ega cuan o más nega i as (o nega i amen e alo adas) aspec os emocionales exp esškos ansiedad, sensibil uma, in o e iškumo,
113 a kliašidis – ‘kie os ši dies, negailes ingas’ KTŽ 30