scieee Science in your language
[lt] (orig) [de] [fr] [it] [es] [pt]

Ilona Mickienė, Birutė Briaukienė. Lietuvių terminologijos aspektai: metodinė mokomoji knyga

Read accessible full text
Machine-translated document

This is a machine-generated translation of the original document and may contain errors, omissions, or changes in meaning. Do not rely on this translation for quotations, citations, or authoritative references. Please consult and cite the original document.

Ilona Mickienė, Birutė Briaukienė. Lietuvių terminologijos aspektai: metodinė mokomoji knyga

Author: Jolanta Gaivenytė-Butler
Year: 2016
Source: https://journals.lki.lt/terminologija/article/download/511/601
240 Jolan a Gai eny ė-Bu le |
Ilona Mickienė, Bi u ė B iaukienė
LIETUVI TERMINOLOGIJOS
ASPECTAI: METODIN MOKOMOJI
KNYGA [Recu sos Eléc icos]
Vilnius: Uni e sidad de Vilniaus,
2016. 67 p.
ISBN 978-609-459-710-7 ISBN 978-609-459-710-7 ISBN 978-609-459-710-7 ISBN 978-609-459-710-7 ISBN 978-609-710-7 ISBN 978-609-710-7 ISBN 978-609-710-7 ISBN 978-609-710-7 ISBN 978-609-710-7 ISBN 978-609-7107 ISBN 978-609-7107 ISBN 978-609-7107 ISBN 978-609-7107 ISBN 978-609-7107 This is a lis de las cosas que se pueden hace en el mundo
JOLANTA GAIVENYTĖ-BUTLER
Lie u ių kalbos ins i u as
Uni e sidad de Vilnia Kauno acul ad humani a io 2016 m. isleció odinę
Mickienės y Bi u ės B iaukienės pa eng ą elec ónica meleidimui p i a a
mokomąją knygą Lie u ių e minologijos aspek ai. Knygos Ilonos
Vilniaus uni e si e o Kauno acul ado humani a io Ta yboje, ją
ecenza o d i ecenzen ės.
Leidinys muy ak ualus. Li u ias e minología des inada de publicaciones,
especialmen e mokomųjų, no hay mucho. A los es udian es, al ez, más
ecuen emen e ienen que basa se ya en 1980 iuisado m. S asio Keinio
Te minologijos abėcėle y Kazimie o Gai enio lib o Lie u ių e minologija:
eo ías y ges anbas me menys (2002). El In e ne es aba disponible el
konspek de pas lec u as e minología de Jū a ės Lubienės, aún se puede
encon a An ano Sme onos y Egidijaus Zaikausko p epa ados a los
indi iduales emas e minología des inados de pas lec as sum aukų, 2006 m.
p epa ado po la Comisión Eu opea T ansla i o esc i o de la Di ección Gene al
del Depa amen o de Li u ias de lengua aduc o es umpas manual de e minología, los emas eó icos y p ác icos de e minología se abo dan a la p o esión de lengua
241Te minologija | 2016 | 23 do ėlių cap iuose, pe o sepa adas, e minologías
li uanas des inadas de alladas didomosios medidas has a aho a no.
En el docomoje o lib o aspec os de e minología Lie u ių discu ie se más
impo an es cues iones de e minología comenzándose desde los aspec os
eó icos, más a de pe eciendo a p ác icos. Knygą cons i uye once
capí ulos, en los que supažindinama con lie u iškos e minijos aida,
e minologías como cien í icas y p ác icas disciplinas kū imosi his o ia,
exškinamas p incipales e minologías concep os, abo danami e minos
uen es, da yba, equisi os, de iciencias y e minos o denkybos būda. Al
inal de la publicación inse ado u ilizada y ecomendada lis a de li e a u a.
Knygas p a a mė empieza ales au o ų palab asías: Mokslas es g ande y
e e ninas, y la ida del homb e umpas. Una de las amas de ciencia
ápidamen e aumen a y hace p og eso, y de o os aida ilga y angi.
Te minología de la ciencia aplicada. En odo el mundo se o ma despacio y con
di icul ad como desconocida an e ko šlie is an e lingüo i ía, in o má ica o
alguna o a ama cien í ica (p. 5).
Bien esc i o. Casi an he mosa, como K. Gai enis esc ibió en el a ículo Kele as
pensčių sob e e minologiją, imp eso en la e is a Te minologijos: Segue diciendo
que en el pa io de la Uni e sidad So bonos es á de pie un eloj de sol con la inišku
zá ašu Sicu umb a dies nos ae (Kaip šešėlis nues o dienos). La ciencia en e dad
es g ande y e e na, y la ida del homb e ampa. Sin emba go y ciencia mokslui no
igu. Una de las amas de la ciencia su gidas g ei aumen a y de inmedia o pade a
didelá p og angá, y de o os aida ilga i angi. Te minología aplicomoji ciencia
a šaka. En odo el mundo se o ma sin ap isa y con di icul ad, como sin sabe a qué
se le slie is a lingüo i ía, in o má ica o alguna o a ama cien í ica
(Gai enis 1998: 89).
Supongamos que au o és simplemen e ol idó añadi e e encia. P ima
capí ulo del publicación des inado lie u iškos e minijos aidai. Jį leyendo
p ime amen e cae en los ojos lo que au o és, habiendo de e miniją,
p amaišiui usoja dos palab as e minologija y e minija. Te minų isuma
lie u iškai iš ies nomb inama d ejopai: d i e minologijos eikšmės
už iksuo os Daba inės lie u ių kalbos žodyne (DLKŽ 2015), Kalbo y os
e minų žodyne (KTŽ 1990) y Ta p au inių žodžių žodyne (TŽŽ 2013). S asys
Šalkauskis aún 1925 m. en el es udio Te minologijos eo ija i lie u iškoji
iloso ijos e minija señaló a ención en d i žodžio e minologija eikšmes y
siūlė a o i du žodžius. Te minija, ano S. Šalkauskio, debe ía llama se
echniškų uno cuyo ciencia o a e e minų ise ą, y e minologija es
e minijos mokslas o al menos eo ía (Šalkauskis 1991: 10). Tokia
Jolan a Gai eny ė-Bu le | di e encia de e minologías y e minía en las
con empo áneas lexicologías li uanas, abajos de e minología, manualèles
des inados a comúnina o p o esional (plg. Gai enis 2002; Jakai ienė 2010; Ru kienė
2015; Vlada skienė 2013; Bielinskienė e al. 2014). Dos palab as e minología
asignación signi icaciones en dicciona ios de lengua bend inesa o e minología
uso de e minía signi icado no e minologías abajos, ko c eo, no hay malidad,
pe o e minología des inado abajo al a iación obs aū a. No keu aba, si a los
es udian es su gie a la p egun a, si an sólo no se á li uáneos e minología
pa icula men e ieja ama de la ciencia, po que au o es, pa ašiusios, que
lie u ių e minologijos p adžia es o no es la p ime a imp in ada lie u iškos
knygos, pe o mucho an es, en la misma página da u ia, que Eu opos kalbų
e minologija uo me u, kai bu o ašoma pi mos lie u iškos knygos, ebu o
p adė a ku i (p. 6). Pa ece que au o és e minos conside a cualquie cualesos
concep os especiales o abs ac os į a dijancios palab as. Menėdamos Ma yno
Maž ydo, Mikalojaus Daukšos y Kons an ino Si ydo abajos, sus esc šo:
Pi mos lib os Li u iškos au o ías <...> ayuda on buenos undamen os
pos e io nei desa ollo de lengua bend inesa. Jų abajo dejó pis as y
e minologías li uanas. Aunque de ese iempo los e minologos li uanos no
enían abajo ni de ca ác e o ganizado, ni aiškių p incipų y ue discu ęs as
[sic] ansciamos uen es, pe o no uno de ellos é mino y hoy ecue da aquellos
lib os au o (p. 7).
M. Maž ydo, M. Daukšos y K. Si ydo abajos de impo ancia de los
desa ollos de lenguas li uanas neabejo ina, pe o apenas si los se puede
llama e minologais. Aquí no p o paísí se ía o a ez aco da S. Šalkauskį,
eigusį: Kad palab a, eiškiąs concep ą, įgau ų šiais laikais é mino nomb eą,
es necesa io, que pa eikš oji juo concep ok <...> en ei ų į ku io mokslo no s
y inėjamųjų objek ų s i į. des e modo no cada palab a, eiškiąs są oką, es
é mino de ciencia, aunque cada é mino es palab a, eiškiąs są oką
(Šalkauskis 1991: 14). Más a de, en el e ce capí ulo, au o és explica, po qué
e minija di e encia de la e minología (mini y S. Šalkauskį), pe o en
pos e io es capí iuos nue amen e es os dos é minos us aba p amaišiui.
Tal ez hubie a sido ap opiado comenza lib o a pa i del é mino, e minía y
e minología concep a, y más a de con a e minías li uanas y e minología his o ia de desa ollo.
An as mokomosios capí ulo del lib o casi da iniosamen e nomb ado
Te minologías eo ías de o igen. Sob e eo ías de o igen allí no hablamos,
pe o in en ado asumi las e minologías como e minos desa ollo de la
ciencia. En es e capí ulo se basa p incipalmen e a K. Gai eniu y b e emen e
se discu en S. Šalkauskio, Eugeno Wüs e io, Dmi ijaus Lo ės y Vale ijos Danilenko e minologías
243Te minología | 2016 | 23 eo ías. Bū ų posible e isa los au o es, cuyos
abajos ėmėsi S. Šalkauskis, apelledes: no Vende yes, o Vend yes, el
ilóso o medie ales D. Sco usas Li u iškai simplemen e llamado Jonu Dunsu
Ško u (Joannes Duns Sco us). K. Gai enis, esc ibiendo sob e los
e minólogos de su gene ación mejo conocidos usos cien í icos
abajos, señaló a ención a lo que que biblio ecas Li uanas ex anje os
e minologos abajos no llegaban, po lo que sob e ellos e a poco conocida.
Aho a biblio ecas uni e si a ias de Li uania abajos de e minólogos
ex anje os encon a no es di ícil. Fue posible al menos menciona
algunos apellidos. Sec ius kažkodėl se e mina polinkių daik a a din i y
e minin i ciencia lenguaje la c í ica. Esc ibi ace ca de la ciencia lengua
peculia idades, coño, se ía más ikę en el quin o capí ulo Te minai ciencia
lengua undas. Sección al p incipio dada e e encia a J. Gai eny ės a iknelį
sob e E. Wüs e į (p. 10), pe o en él no es á esc i a nada pa ecido. De hecho
au o és ėmėsi K. Gai enio lib o posky iu sob e E. Wüs e io y Helmu o
Felbe io eo ías de e minología (Gai enis 2002: 110-111).
Po e minías y e minologías de desa ollo abzo gos imamasi é mino acshinimo.
En e ce capí ulo Te minas. Te mino y palab a, é mino y elación de concep o
in en ada aba ca mucho: comenzándose desde e minía como sis ema,
mencionimi é minos se plan ean equisi os (sob e ellos se á no eno capí ulo),
de ineándose é mino, in en ándose mos a é mino y elación de palab a,
acla ándose es echo y amplia concep a, hablándose de é mino pseudo e minus
y quazo e minus, diciéndose, qué es e minía y e minología, dis ingi iéndose dos
di ecciones e minológicas, explicándose, qué es e minog a ía, discu iéndose
concep a y e minología. Hablando sob e é mino y palab a elacionesas
au o e es un poco con undojasi. En el lib o se esc ibe: La palab a y é mino
es án elacionados ūšies san ykiu la palab a są oka pla esnė; e mininai es
cie a especie de palab as, más conc e amen e unkcinė y seman inė especie. Sin
emba go, la concep oka del é mino niešsi enka en los lími es de la palab a, ya
que el é mino necesa iamen e es una palab a. I. y. de inida signi icación así como
ámbi o de consumo en la lengua iene y de e min i palab as (o simboli)
conjuniniai. Tokie palab as conjun os son conside ados compues os e minis.
Teniendo en cuen a, el concep o del é mino asžengua el lími e de la palab a (p.
12). Si la palab a y el é mino es án elacionados ūšies ( iksliau ūšies i giminės)
elaciónu y la concep oka de la palab a pla esnė, ¿puede la concep oka del é mino
aspasa los lími es de la palab a? Au o és, al habla de la palab a y é mino
elacióní, p opo ciona e e encia á K. Gai enio lib o, pe o en es e lib o a i ma lo
con a io: Są okos žodis y e minas nousujusios giminės ūšies odnosuu, ya
244 Jolan a Gai eny ė-Bu le | e minai no es á solo solo a cie a especie de
palab as. Además, el e mino concep o no cabe y en la palab a lími es, ya
que el é mino puede se an o uni ó dio, como pasi us conjuninys de
palab as (Gai enis 2002: 14). De hecho em asi S . Keiniu (Keinys 1980: 15-16),
sólo a la e e encia nepažymė ų sus minčių añadida pa eja sakinių de K.
Gai enio lib o. Po cie o, de la elación en e los concep os zoodis y
e minas pu amen e giminės bei ūšies elaciónu no halla y E alda
Jakai ienė (Jakai ienė 2010: 182). In e esan e, a cuyo en oque ap e ó de
mokomosios lib o au o es. Debe ía acla a la a i mación de que loodžiai
e minija bei e minologija gene inėje hablada iene más de un signi icado
(p. 13) (el é mino e minija se u iliza solo en un signi icado).
En el cua o capí ulo se acla a lo que es de inición y se desc iben las de iciencias
de de iniciones. Úl imos años inclínase de inición llama de inición de ca ac e es
de concep os dis ingui i os, y su esul ado de inición. Tokį é mino la usa no solo
e minologos (plg. Jakai ienė 2010; Ru kienė 2015). En el e ce o capí ulo del lib o
docomó ica esc ibe que są oką de iniendo un desc ipomasis ejemis, ayudando
ella desde sepa a elacionados concep os, se llama de ini imi (p. 16) y
dis inguidas in encinė (=in ensininė) y eks encinė (=eks ensinė) de iniciones, pe o
en cua o capí ulo de iniciones se llaman de iniciones. Posky is Ap edėžimo
concep o comienza así: Ap edėžimas es la e elación del con enido del concep o
<...>. a ículo Te mino cons i uyen e sen encia iene que explica , qué es
concep oka. Seleccionando concep os, se pueden escoge las de iniciones de
concep os y acla a , o no, si los é minos co esponden concep os. Sin emba go
es o no es an sencillo.
En el abajo e minog á ico no puede ap o echa se ninguno de g upos de
de iniciones de concep os cien í icos, po que: a) muchos concep os no ienen
de iniciones; b) En la li e a u a cien í ica las de iniciones se sus i uyen sólo po
explicaciones ap oximadas; c) muchas de iniciones son pasadas, nelogški; d)
muchas exis encias de de iniciones no ienen su icien es y necesa ios asgos de,
es yškinančių de inidias de concep os especi ic. Higiene, cons an emen e hay
que e e isa de iniciones así como concep os, i. i. enuncia pasenusių, nemokslinių y c ea nue os (p. 18).
Tokia comienzo nelabai aiški. Qué, de dónde y po qué se elige y es elegido?
¿Dónde esas de iniciones no icas es án en dicciona ios, en abajos
cien í icos, en lib os de enseñanza? ¿Po qué en el abajo e minog á ico
no puede ap o echa se są okų de iniciones g upo? Aquellos que abajan
e minog a inį abajo, no malmen e gaba (o les ayuda eso hace
e minologos) su o mula y e isa las de iniciones.
Al inal posky io esc ibe: Apib ėžimas no iene a ži i cien í icas min ies.
Más a menudo es e bal, y, po ejemplo, ó mulas ma emá icas son

245Te minología | 2016 | 23 sólo ma e ial auxilia . Teniendo en cuen a, si alguno
ísico enómeno lo desc ibimos sólo ma emá icamen e, es o en esencia del
concep o del con enido no escleisimos. Sin emba go exis e ales concep os,
que al de ini se nošsi e simos sin ma emá icas o mulas (p. 19). ¿Cómo
de ini ás a jo el pensamien o cien í ico? ¿Po su suelen e bales?
Desc ėž ys siemp e son e bales. Są okos esmę especialis as, ko bueno,
puede en ende y de o mula. En el segundo pá a o a i ma: Y si de iniciones
enca u iliza plu ia eikšmius e minus, en onces hay que indica , en cuya
as e minas a ojamas“ (p. 19). Sunku įsi aizduo i, kaip p ak ikoje aiko-
mas eikala imas apib ėž yje nu ody i daugia eikšmio e mino eikšmę.
signi icación Posky ie Apib ėžimo cons i ución p incipios y de ec os esc ibe
sólo sob e de ec os. Los p incipios se enume an en subcí culo Ap idėžimo
concep o. En es a subcí cula a i ma: Te minos ydų su ge debido a que la
de inición, que ue u ilizada en compone el é mino, ambién enía
de iciencias. Cada concep o cien í ico debe se exac o (p. 19). ¿Se puede exigi
p ecisión de un concep o? Temas debe se el concep o al nomb a un é mino,
y de ini ise debe ía se exac amen e e lejados esenciales, dis inguimíos
señas de concep os. Además, e minos ydų puede su gi no solo debido a
de iciencias con enen es de iniciones. T umpą penk ą capí ulos Te minai
ciencia base del lenguaje cons i uye dos pá a os. En el P ime o pá a o […]
gene ales ca ac e es pas a s ymai sob e e minos impo ancia la ciencia
p og angai y lengua aidai, an ojoj se habla sob e lie u iškų e minų
a kybą y lis iami los lie u ių kalbininkai, apgynę dise acijas iz
e minologijos. Po jeje, no menciona ė i quedó Auš a Rimku ė y Ma kas
Pau a. 2016 m. dise ación de la e minología s i ies apgynė y Liudmila
Mockienė. Sob e e minía in es igaciones, pe haps, se ía más ikę habla en
el segundo capí ulo. Glumina de con ex o ex aído K. Gai enio en su lib o da
in o mación sob e los p epa ados 10,000 dicciona ios de é minos
es anda izados (p. 22). Pa ece que se habla sob e Li uania edi ados
dicciona ios de é minos, mien aspues K. Gai enis es e núme o menciona
hablando sob e E. Wüs e į y sus abajos in luencia la es anda izació de
e minía in e nacionalmen e. En el sex o capí ulo Te minos clasi icación los
é minos se dis ibuyen en é minos de o ma, con enido y elaciones
mu uas. Se p opo ciona la siguien e di isión de é minos uni isinos: 1) palab as
p ima ias (simplieji) (akis); 2) De i ados palab as (da iniai) (akiniai); 3)
sudu iniai palab as (dū inie) (k ei aakis) (p. 23) (a k ei aakis e mas?). Es e
desi amien o debe ía pac a se, po que dū inos ambién son da iniai. Ma y ,
u ė a omenyje las palab as sencillas, ediniai y dū inia. En el sép imo capí ulo Fuen es Te minías se a an es uen es p incipales: sa ioa lengua lexicica, palab as de da ybos ins umen os y o os lenguas
246 Jolan a Gai eny ė-Bu le | leksika. In e nacional y Li u iško é mino
elación á ilus ojan es ejemplos omados de K. Gai enio lib o. Fue posible
paja casos más ca ac e ís icos. An e la a i mación de que šalia lie u iško
palab a enemos in e nacional su co espondien emení, pe o él es pasí usis
aquel pa de palab as miemb o (p. 27) se p esen a ejemplo nuoma is epilepsia.
Va gu o en aa is aho a más a menudo se u iliza. En la página web Raš ija.l
p esen amos en Psichologijos e minų žodyne (PTŽ 1993) y Medicinos e minų
žodyne (MTŽ 1980) nuoma is ž . epilepsia. Los é minos in e nacionales
ealmen e son po ų nuo ala placen a e pe danga dia ag ma ac i os miemb os,
sólo se puede pau aje, si ales po os con empo aniemen e e minijoje i is
exis ia.
En el lib o didác ico dis inguidos d ejopi é minos in e nacionales ueos
é minos in e nacionales, que en la ciencia del mundo se u ilizan sulo ynin i
y en ninguna de lenguas no cambia ni su o og a ía, ni ellos se ansc iben
po o as abėcėlėmis y de o os idiomas di ec amen e o a a és de
lenguas in e pininkes pasapo in i ne la ynišk é minos (p. 27). Lás ima que
au o és no p opo cionó ales e minos ejemplos, po que no es á cla o, de
qué sulo ynin us e minos se habla. ¿Es es a di isión exac a? Ano K.
Gai enio, į nues os e miniją a enan es in e nacionales palab as son
p incipalmen e o iginę de la an igüedad g iegos y la ynos idiomas. Es os se
o denan según la oné ica, la mo ología, la esc i u a dénsnius y eglas de
nues a lengua y se con ie en no males (Gai enis 2002: 5859). Siguiendo
esc ibiendo sob e é minos in e nacionales se a i ma que en es e momen o
a los é minos in e nacionales muy in ensamen e se c ean
co espondien es Li u iški, po eso didėja in e nacionales y sa ų e minų
sinonimija (p. 27). Como al sinonimía ejemplo da e mininai acumas
(= acuumas) y acš uma no son sinónimos. Cie o, que in e nacionalidad de
e minos Li u iški co espondimenys c ean, pe o muy dudosa la a i mación,
que es o ocu e muy in ensi amen e. K. Gai enis y Angelė Kaulakienė ya en
1996 KTU leído en un in o me señala on a la endencia con a ia e minijos
in e nacionalización e neno ă cău a li uiškų a i ikmenų (Gai enis, Kaulakienė
2014: 232). Ba gu si es a endencia ha desapa ecido. Skolinių ie os
e minijoje el esumen se cie a jus ingu obse ėjimu: S a bia, que
skoliniai nes um ų de a osenos adquilėjusių lie u iškų e minų y se
man u ie a en el sis ema de é minos debama p opo ció en e susų
(nacionalinių) y es animų (in e nacionalinių) e minų (p. 3031). Ligualmen e
ambién se esc ibe y en el a ículo de la enciclopedia de lengua Li uania
e minologija (LKE 2008: 553), po lo que debe ía añadi e e enciaodá (es euo a ículo de la enciclopedia sin e e encia em asi y p ime ame capí ulo (p. 78)).
Te minología | 2016 | 23 247
El g an oc a un o capí ulo des inado e minos doybai. Él cons i uye sob e el
quin adal de oda el lib o. La pa e in oduc o ia sección gan ex éns a y
pad ikoka, en la cual is se cuen a sob e los mismos asun os, po ejemplo, es
eces mencionados p incipales modos de da yba, dos eces cons a ado que
e minologijoje palab as da ybai enka didžiulis papel, pues mayo ía
una oodžių e minų bei sudė inių e minų da iniai (unau ez es indicama, que
em asi S . Keiniu, o aka nenu odoma) (p. 32) y, según K. Gai eniu,
da i in a da iniai cons i uyen la mayo pa e una oodžių e minų (p. 33).
Hablando ace ca de especies concep os en a dijimien o se a i ma, que mokslo
calboje hay que nomb a complejes, en e ellos especies concep os. Dichos
concep os señalados en é minos una oodžiais, pe o de ellos se hacen
compues os é minos, ej., aibė abs ak i aibė, a i a aibė, begalinė aibė (p. 33).
¿Qué se hace? Aunque las e e encias no hay, se e que men is no se ha
ano ado exac amen e desde Te minologías abėcėlės (de allí y ejemplos). S .
Keinys esc ibió que las especies concep os no a as eces žymimos
una ozodžiais e minis, pe o sin emba go gene almen e aquí se aduciamais
compues os nomb inimais (Keinys 1980: 17). Po jeje, é minos de ma emá icas
es abs ac a aibé, a i oji aibé. A con inuación en es a pa e se ecue da uno
de los equisi os que se plan ean a los é minos: Ku ian naujada ą, hay que
sabe , que egula idad uno de los más impo an es equisi os que se plan ean a
los é minos. Es ánda de la República desc ibe la eglamen inidad como
co espondien e al ki chiación, o og a ía, g amá ica, palab as de da ybos,
g ama ización y eglas de consumo (LR es ánda , 2009) [sic] (p. 33). Ex aña
desc ipción aún en un documen o queis esnieme. ¿Qué es el es ánda de la
epública? Sob e es e publicación más conoce , ma y , ne eks, po que usada
li e a u a lis ache de él no. En el p ime posky ie Vienažodžiai e minai, que gan
inamen e se subdi ide en sky elius, se abo da la doiba de é minos ien isinių
(p iesagų, galūnių bei p iešdėlių ediniai i dū inie). P iesagų ediniai se a an
en dos pequeños ency elios sob e eiksmažodžių edinius y a dažodžių
edinius, po lo que, po ejemplo, a dažodinės peculia idades enedo es y
nomb es de luga es se a an en dos luga es. Tal ez se ía más cómodo, si de
ellos ue a hablado en un solo luga . Requi íese cuidadosamen e escoge
ejempla es: como ejemplo del enedo de ca ac e ís icas accionmajodinas
p esen ado la palab a in es igación, como a amien o del accionminio .
Abejo ina a i mación de que la p ésaga - ė, (i)uo ė en la ac ual lengua Li uania
ik e minų da ybai i e a ojama (p. 36). No se puede no es a de acue do con
a i mación, que sudu iniai e mininai ácilmen e y sis emá icamen e ayuda nomb a iena ūšes concep os. Eso cla amen e se e de los dichosos ejemplos (sa idulka, ėjadulka). Sólo apenas si jus o al ei-
Jolan a Gai eny ė-Bu le | ginys: Sudu inis e mis espec o de la
signi icación a menudo es uning más, de ini es más, special más que su
undamen o de palab as combina o io. Debido a o sudu iniai palab as
ap aam más p ecisles, coniningas, más signi ica i as mane a de exp esa (p.
43). Sky elio sob e dú inius al inal explicada, qué pa es del lenguaje pueden
se dū inia. P opo cionan ejemplos (dalgiako is, udauodegis (ka inas), algo,
d idešim , bukagal is, silpnaši dis, p o ligė) iene poco qué común con
e minija. Es eame posky ie pasi aikė y más nelabai e miniškų (ben ya no
mode naikinės e minijos) ejemplos de: žaba as, skys imas, ka umynai,
očiukė, apysakai ė, handy ė, upokšnis, закandinė, dainius y k . An as
aš un o subky is Te minai palab as conjuniniai es á des inado a é minos
compues os. Con iene llama la a ención a lo que los dedemenos de e minos
compues os al p incipio del amo se llaman componen es, al inal
elemen en ais. P esen e se dudo ino eglas de ejemplo de: i is ži klikės, minus
idlai, plan asindicado es. Posky ie b e emen e desc i a, qué elaciones
sin aksinales pueden se susie i cadmenos de é minos compues os, pe o
es uc u a de é minos compues os, núme o de cadmenos no nenag inėjami.
A los es udian es se ía ú il p egun a ambién sob e el o denamien o de
dėmenas. En no eno capí ulo se discu en equisi os de é minos. Au o és
dis ingue sie e equisi os, los cuales ing esaban en adje i os. No hubie a
ex año esc ibi en el ex o que e minos deben se p ecisos, pe o como los
nomb es de equisi os (i posky ių) queda an mejo a obik a a džiai, juolab
que p ime o pos skylis de es e depa amen o se comienza a i mación
co yklingumas uno de los más impo an es é minos lingüís icos equisi os (p.
47). En es a sub ijación mencionados es ánda es ienen ma cado es, que
debe ía ano a se con exac i ud: el es ánda P incipios y mé odos de
e minología (1115-90) el ma cado debe se LST 1115-90, es e es ánda ue
elabo ado no según la no ma in e nacional 980: 704-87, sino según ISO 704-87.
Taisyklingness, p ecisión, sis emiškumas, b e edumb e, es ilis ino
neu alidad y da ybinis pa ogumo desc ibi gan de alladamen e pa a ellos
desde un pa de pá a os has a casi es páginas, mien aspu cla um
desc i o en una ase. Requecía sob e es e equisi o o esc ibi más, o de él en
absolu o no menciona . Aiškumas de inido como eikalación, que la o ma
in e na del é mino cla amen e ansmi ió concep o (p. 47). Cla idad ca ece
cla idad. ¿Qué es idinė o ma é mino? Desc ibiendo la p ecisión del é mino,
au o és dis ingue es g upos de é minos: co ec amen e o ien ijancios
e minus, neu alius e minus y inco ec amen e o ien ijancios e minus.
Taisy inas ca ac e ización de é minos neu ales: Neu alis é minos se pueden conside a odos aquellos é minos, cuyos signi icados e bales imposible de e mina . Tokiais e -
255Te minología | 2016 | 23
LITERATŪRA
AETŽ 2010: Aiškinamasis elek o echnikos e minų žodynas: lie u ių k., okiečių k., anglų k., p ancūzų k.,
usų k. Vy . ed. S asys Žeb auskas, Kaunas: Technologija. P ieiga pe in e ne ą: h p:// e minai. lkk.l ,
[žiū ė a 2016-11-15].
Ba anauskienė R., Ša kauskienė S., Juzelėnienė S. 2016: Mokslo da bų me odiniai nu odymai li uanis ams:
me odinė mokomoji knyga. Elek oninis iš eklius, Kaunas: VU KHM, 79 p. P ieiga pe in e ne ą: h p://
www.kn . u.l /dokumen ai/ ailai/ka ed u/lie u iu/MOKSLO_DARB%C5%B2_METODINIAI_NURO-
DYMAI_LITUANISTAMS.pd [žiū ė a 2016-12-08].
Bielinskienė A., Kazlauskienė A., Rimku ė E., Tamošiūnai ė A. 2014: Lie u ių bend inė kalba: no mos i a -
osena. Vado ėlis aukš ųjų mokyklų s uden ams, Kaunas: VDU, Vilnius: Ve sus au eus, 416 p.
CHTŽ 2003: Daukšas K. e al. Chemijos e minų aiškinamasis žodynas. 2-asis pa ais. i papild. leid., Vilnius:
Mokslo i enciklopedijų leidybos ins i u as. P ieiga pe in e ne ą: h p:// e minai. lkk.l [žiū ė a
2016-12-05].
DLKŽ 2015: Daba inės lie u ių kalbos žodynas. 7-as pa ais. i papild. leid.; elek oninis a ian as, Vilnius:
LKI. P ieiga pe in e ne ą: h p://www.lkiis.lki.l [žiū ė a 2016-11-15].
Gai enis K. 1991: Lie u iškų e minų aizdingumo klausimu. – Lie u ių kalbo y os klausimai 29, 26–31.
Gai enis K. 1994: Kalbiniai i loginiai e minų eikala imai. – Te minologija 3, 204–213.
Gai enis K. 1998: Kele as minčių apie e minologiją. – Te minologija 5, 89–92.
Gai enis K. 2002: Lie u ių e minologija: eo ijos i a kybos me menys, Vilnius: LKI l-kla, 148 p.
Gai enis K., Kaulakienė A. 2014: Eks aling is iniai e minų no minimo p incipai. – Kazimie as Gai enis.
Rink iniai aš ai, Vilnius: LKI, 229–235.
Jakai ienė E. 2010: Leksikologija. S udijų knyga. An as paka o inis leidimas, Vilnius: VU l-kla, 351 p.
Kaulakienė A. 2009: Lie u ių izikos e minijos aida, Vilnius: Technika, 439 p.
Keinys S . 1980: Te minologijos abėcėlė, Vilnius: Mokslas, 116 p.
Klima ičius J. 2003: Lie u ių e minog a ija: p aei ies b uožai, daba ies sunkumai i užda iniai. – Te mino-
logija 10, 9–32.
KTŽ 1990: Gai enis K., Keinys S . Kalbo y os e minų žodynas, Kaunas: Š iesa, 278 p.
LKE 2008: Lie u ių kalbos enciklopedija, Vilnius: Mokslo i enciklopedijų leidybos cen as, 634 p.
LKTŽ 2008: Gai eny ė-Bu le J., Keinys S ., No eikai ė A. Lie u ių kalbos e minų žodynai. Ano uo a 1900-
2005 bibliog a ijos odyklė, Vilnius: LKI, 260 p.
MTŽ 1980: As auskas V. e al. Medicinos e minų žodynas, Vilnius: Mokslas. P ieiga pe in e ne ą: h ps://
www. aš ija.l [žiū ė a 2016-11-15].
PTŽ 1993: Psichologijos e minų žodynas, Vilnius: Mokslo i enciklopedijų leidykla. P ieiga pe in e ne ą:
h ps://www. aš ija.l [žiū ė a 2016-11-15].
Ru kienė L. 2015: Technologijų specialis ų p o esinė kalba: sis ema i a osena. Vado ėlis, Vilnius: Technika,
160 p.
Šalkauskis S. 1991: Raš ai 2, Vilnius: Min is, 351 p.
TŽŽ 2013: Ta p au inių žodžių žodynas, Vilnius: Alma li e a, 896 p.
Umb asas A. 2013: Lie u os Respublikos e minų bankas: 10 me ų po įs a ymo p iėmimo. – Te minologija 20,
96–122.
Vlada skienė R. 2013: Kū ybinių indus ijų specialybės kalbos kul ū a. Vado ėlis, Vilnius: Technika, 127 p.
Recibió 2016-12-19
Jolan a Gai eny ė-Bu le
Lie u ių kalbos ins i u as
P. Vileišio g. 5, LT-10308 Vilnius
E-mail jolan a.gai en[email p o ec ed]