S aipsniai / A icles 149
VESLAVA ČIŽIK-PROKAŠEVA
Lie u ių kalbos ins i u as
Mokslinių y imų k yp ys: mo osin aksė, seman ika,
ipología, g ama icas je a quías, an iniai p edika y ai.
CINQUES PREVEIKSMI
HIERCHIJA Y LIETUVI
LABOR DE DOMENIOS
Cinque’s Hie a chy o Ad e bs and he
Findings o he Li huanian Language
ANOTACIJA
Šio s aipsnio y imo objek as ‒ Cinqueʼės p ie eiksmių hie a chija (an. he uni e sal
hie a chy o clausal unc ional p ojec ions). Basándose es a je a quía, en el a ículo se
desc ibe el uso de las p e eiksmių sakininių de la lengua li uánica uno espec o del o o. In en a
es ablece se si los p e eiksmías sakininos de la lengua li uanas o man cie a je a quía de
ių kalbos duomenys gali pa i in i Cinqueʼės hie a chijos uni e salumą. S aipsnyje dau-
consumo, o lie ugiausia e iamasi ejemplos de Kauno VDU Kompuu e inės ling is ikos cen o
ac ual de la lengua li uanas ex yno y ejemplos, as is u ilizando el sis ema de paeseškos de
In e ne Google. ESMINIAI VOZŽIAI: Cinqueʼės je a chía, sakininas an e eiksmías, an e eiksmių a o-
jimo a ka.
ANNOTATION
The a icle cen es on he so called uni e sal hie a chy o clausal unc ional p ojec ions
de eloped by Cinque. Based on his hie a chy, he a icle desc ibes he ela i e o de o
sen en ial ad e bs in he Li huanian language. I a emp s o de e mine whe he sen en ial
ad e bs cons i u e a ce ain hie a chy o usage in Li huanian and whe he he indings o he
Li huanian language may con i m he uni e sali y o Cinques hie a chy. The a icle mos ly
e e s o he examples om he Co pus o Con empo a y Li huanian Language o he Cen e
o Compu a ional Linguis ics o Vy au as Magnus Uni e si y in Kaunas as well KEY WORDS:
as he examples ound h ough he web sea ch engine Google.
Cinqueʼs hie a chy, sen en ial ad e bs, o de o ad e bs.
VESLAVA ČIŽIK-PROKAŠEVA
150 Ac a Linguis ica Li huanica LXXVIII
1. Los lingüis as ex anje os has a šiol nesu a ia, o p ie eiksmiai sainio
oje y a adjunk ai (an. adjunc s, pa yzdžiui, E ns 2001), a speci ika o iai (an.
speci ie s, pa yzdžiui, Cinque 1999)1. Pagal adicinį požiū į, p ie eiksmiai y a
adjunk ai, odėl jų ie a sakinyje lais a, p z.:
a) Ca e ully Ashley picked up he wounded bi d. ‘A sa giai Ešli pakėlė su-
žeis ą paukš į’
s uk ūb) Ashley ca e ully picked up he wounded bi d. ‘Ešli cuidadosamen e
ą paukš į’
c) Ashley picked up he wounded bi d ca e ully. ‘Ešli pakėlė sužeis ą paukš į
le an ó sujeisa sa giai (Zyman 20112012: 9)
Be pasku iniuoju me u, po o, kai bu o nus a y a, kad kai ku ie p ie eiksmiai
en el dicciona io se usan sólo cie o cie o o den es ablecido, omado p ie eiksmius
kaip speci ika o ius. E ikas Zymanas (2011‒2012: 13) mini ke u ias p ie eiks-
a ua e mios hipó esis de explicación, es de ellos son p opues os Guglielmo Cinqueės (1999)2:
Name Con en
Adjunc ion
Hypo hesis
Ad e bs a e adjunc s.
Ex ended
P ojec ion akes a smalle po ion o
Hypo hesis
Ad e bs a e heads in he ex ended p ojec ion o V. An ad e b
he ex ended p ojec ion o V as i s
complemen . (Cinque 1999:4)
Mul iple Specs Ad Ps a e gene a ed in speci ie posi ions. A head may ha e Hypo hesis mo e han
de e minó, que sakininiai p ie eiksmiai3, que exp eseiškia nuosaką, moda86 . Vale ía no ol ida que
one speci ie . (Cinque 1999:47) Hypo hesis head in he ex ended p ojec ion o V. (Cinque 1999:4) Cinque
exis e y necesa iamen e ci cuns ancias, y es o causa aún más keblumos a ando p ie eiksmius
Ad P-in-Spec
(ž . Hol oe , Čižik-P okaše a 2005). No malmen e p ie eiksmis de ine y se p esen an p ie eiksmių
E e y Ad P si s in he unique speci ie posi ion o a unc ional
ipos seman iniai. 3 Inglésca ales p edeixmías se llaman clausal o sen en ial ad ebs. B e emen e
sob e samp a á é. Hol oe 2003: 100, Hol oe , Judžen is 2003: 159. La Comisión conside a que la ayuda
lumą, laiką, eikslą, ūšį, sakinyje išsidės o am ik a a ka4. Pi miausia jis
1 Plačiau apie adjunk ų są oką ž . Hol oe 2009: 76 , o apie speci ika o ių są oką – Hol oe 2009:
es a al en cues ión no cons i uye ayuda es a al en el sen ido del a ículo 107, apa ado 1, del
T a ado. Po ejemplo, Th. E ns señala que clausal p edica ional ad e bs essen ially di ide in o
h ee ypes, acco ding o scope. The i s ‚Discou pa eikė mul i ud de dos p e eiksmių o denkos
2 Plačiau apie šias hipo ezes i jų ūkumus ž . Zyman 2011‒2012: 8 , 13 .
sen amien o ejemplos de de i alų, p ansakinyje o denkos g upes y p esen a on e idencias po
ales g upos uni e salumo, emanda íns, albanų y malagasios lenguas. En su opinión, el o den
p e eiksmių en odos los idiomas es á es ic amen e de inido: si en una ase se u ilizan al menos
se-O ien ed‘, is some imes known as ‚P agma ic‘ o ‚Speech-Ac ‘ ad e bs. The second co es-
ponds o he es o he ‚Speake -O ien ed‘ g oup [...] The hi d, o which I ollow Jackendo ’s
‚Subjec -O ien ed‘, is ‚Ad-VP‘ [...]“ (ž . E ns 2000: 84 i en nu ody ą li e a ū ą). Apie p ie eiks-
mių ski s ymą plačiau ž . šio s aipsnio 2 sky ių.
4 Ši a ka a liepia pag indinių dėmenų (an. unc ional heads) a ką (ž . Cinque 1999: 90, 106).
S aipsniai / A icles 151
Cinque’s p ie eiksmių hie a chija i lie u ių kalbos duomenys
dos p iejos5, que lemb a la p opia es uc u a de las o aciones. P esen e se al, au o iaus palab as,
cūzų, anglų i olandų kalbų. Po o jis as a kas sujungė į didesnes a ojimo
nebaig inė6 uni e sali 30 p ie eiksmių g upių hie a chija (Cinque 1999: 106):
mian is pa yzdžiais iš anglų, no egų, bosnių / se bų-k oa ų, heb ajų, kinų
eiksmiai, ai jų eilės a ka p iklauso nuo uni e salios p ie eiksmių hie a chi-
1 SCHEMA. Cinque’ės (p ie eiksmių) hie a chija
[Moodspeech-ac P ankly7
[Moode alua i e o una ely
[Moode iden ial allegedly
[Modepis emic p obably
[Tpas once
[T u u e hen
[Mod
i ealis pe haps
[Mod
necessi y necessa ily
[Mod
possibili y possibly
[Asp
gene almen e habi ual
[Asp
epe e i e(I) again
[Asp
equen a i e(I) o en
[Modi ional ol
in en ionally
[Asp
cele a i e(I) quickly
[Tan e io al eady
[Asp
e mina i e no mo e
[Asp
con inua i e s ill
[Asp pe ec (?)
always
[Asp
e ospec i e jus
[Asp
p oxima i e soon
5
Angliškai Cinque ją į a dija como he uni e sal hie a chy o clausal unc ional p ojec ions. En es e
a ículo la llamamos p ie eiksmių, po que he hie a chies o ad e bial speci ie s and clausal
ional heads ma ch in a sys ema ic one- o-one ashion“ (Cinque 1999: 106).
6 Cinque į hie a chiją į aukė ne isus sakininius p ie eiksmius, nes dalis jų y a gan „ ibo i“, jų
unc a ką i luga hie a chijoje no es ácil de comp oba en o os idiomas; minim comienzo, inal,
mo, a idėliojimo, ap ibojimo, pas o ūs, p e eks o, pasekmės i ki i eiksmai, plačiau apie ai ž .
Cinque 1999: 105 .
7 Lie u ių kalbos p ie eiksmių a i ikmenis ž . 1 p iede.
VESLAVA ČIŽIK-PROKAŠEVA
152 Ac a Linguis ica Li huanica LXXVIII
[Asp
žlugidu a i e b ie ly
[Asp
gene ic/p og essi e cha ac e is ically
[Asp
p ospec i e almos
[Asp
sg.comple i e(I) comple ely
[Asp pl.comple i e
u o
[Voice well
[Asp
cele a i e(II) as /ea ly
[Asp
epe e i e(II) again
[Asp
equen a i e(II) o en
[Asp sg.comple i e(II)
comple ely
]]]]]]]]]]]]]]]]]]]]]]]]]]]]]]
Cinque įspėja, kad kalbose gali pasi aiky i pa yzdžių, odančių p iešingą (ne
A, B, o B A) p ie eiksmių pa a ojimien o en la ase. Él señala seis de ales ejemplos
a si adimo a ejus:
• p ie eiksmis B iesiogiai modi ikuoja p ie eiksmį A ( okiais a ejais a p
jų negali bū i į e p as nė ienas žodis);
• pa e de la ase, que posee p e eik mį B, es á mo ida an e
p e eik mį A debido a es uc u a in o ma i a;
• p ie eiksmis B pa a ojamas p ieš p ie eiksmį A dėl wh- pe kėlimo
eglas;
• p ie eiksmis A i / a p ie eiksmis B gali bū i pa a o i d ejose ski ingo-
se, semán icamen e asis iendo a luga es de la je a quía;
• p ie eiksmis A y a pa a ojamas emos pozicijoje;
• p e eiksmis A es u ilizado como į e pinys8.
No malmen e hablando, su desc ipción mos ó, que unos p ie eiksmiai no puede se A po ion o he
pa a o i p ieš ki us p ie eiksmius, nes ai nulemiama jų seman ikos9 (panašiai
8 „B is di ec ly modi ying A. (I his is he case, hen no ma e ial can be inse ed be ween hem.)
clause con aining B has aised o e A o easons ela ed o in o ma ion s uc u e.
B has wh-mo ed o e A.
A y/o B can ac ually be gene a ed in wo di e en posi ions in he unc ional hie a chy, which
a e seman ically dis inc .
A is being used as a “ ocusing” ad e b, as in Ka ie o enB alks o [p obablyA Jake].
A is being used pa en he ically (Cinque 1999: 3 ). 9 Plg. : S ephenas Wilsonas y Ayşe Pina as Sayginas
p ie eiksmių a ką sakinyje explica la seman ines ap ėp ies di e umu. Hų piensan, di e en e o den de
dos p e eikkmių en la o ación posible, si plan eó hipó esis de que la o ación se di ida en seman ines
jie modi ikuoja eiksmažodį „ski inguose lygmenyse“ (ž . Wilson, Saygin 2001: 4). Ca ol Tenny
zonas; su opinión, ad e bs a e lexically mano y Ma cinas Mo zyckis así o os de sus mencionados
A ículos A icles 153 /
Cinque’s p ie eiksmių hie a chija i lie u ių kalbos duomenys
au o es (plačiau ž . Mo zycki 2008: 104)). Cinqueės je a quía aplicado a di e sos idiomas, po ejemplo,
in en ado aplica u kų (ž . Wilson, Saygin 2002), š edų (ž . Beije 2002), hindi (ž . En es e a ículo se á
discu ido a obus de p e eiksmių sakininų lie u ių kalbos bandoma a e iguškin i, si los p e eiksmiai
Bha ia 2006), anglų (ž . Zyman 2011–2012) kalbos p ie eiksmiams10.
sakininiai lie u ių kalbos o man una cie a je a quía de consumo, se de e mina á, si los da os lie u ių
jimas, lyginan jį su Cinque’ės pa eikiama uni e saliąja p ie eiksmių hie a chija,
kalbos pod ían con i ma uni e salumą Cinqueės hie a chijos. A igosnij se u iliza desc ip i o
analí ico y ade inamía de análisis mé odos. Apibend inimo menos menos es adicamen e apibend inados
en abelías. En el segundo capí ulo de es e a ículo se p esen an p ie eiksmių desc ipciones en
g amá icas de lenguas li uanas y desc ipciones, p esen adas en li e a u a cien í ica ex anje a; en
bus nus a omi p ie eiksmių a ojimo lie u ių kalboje polinkiai. Ty imo duo-
ese e ce capí ulo se esumen los casos de los que se ha absuel o; en el quin o capí ulo desc ibe se el
uso de locuciones p e eiksmių de la lengua li uanas, que esume se en el úl imo sex o capí ulo.
A ículonyje se basa p incipalmen e en ejemplos de Kauno VDU Kompuu e inės ling is ikos cen o
sky iuje umpai ap a iama lie u ių kalbos p ie eiksmių ie ą sakinyje; ke i -
ac ual de lenguas li uanas eks yno ( oliau DLKT) y ejemplos, encon is u ilizando el sis ema de busca
in e ne Google (en es e abajo ellos se p esen an con enlace de la página web11); unos ejemplos
es án de Li u ias g ama icas de lengua an o omo (Ul ydas, ed., 1971) y unos de Li u ias lengua ódyno
(edicción elec ónica, adelan e LKŽe). Coleccionada 1810 ejemplos. 2.Ap a kemos p ie eiksmių desc i us
g ama icas de la lengua Li u ias. P immojoje g ama ica de la lengua li uanas, esc i a en M. Danieliaus
Kleino 1653 m., indica que p ie eiksmiai son nekai omi palab as y iene muchos signi ica i os. Ishisc iama
speci ied o pa icula seman ic zones, bu wi hin zone, hei ela i e posi ions a e de e mines by
hei scopes (Tenny 2000: 316 ). Ne en Wenge (2009: 4 ) esumd in ai su hipó esis o ece así:
Moodspeech-ac ... Modepis emic: speake deixis zone (poin o iew modali y) → CP Tpas ...
T u u e: empo al deixis zone (i. e. ela ing o he speech ime) → TP Moodi ealis...
Modpossibili y: u h alue modali y zone eaching → ModP Asphabi ual... Aspp ospec i e:
middle aspec zone → AspP (g amma ical aspec ) Aspsg. comple i e(I)... Aspsg.
comple i e(II): co e e en zone → AspP (si ua ion aspec ) Más sob e o as hipó esis é.
Zyman 20112012: 23 . 10 Sob e las de iciencias de Cinques je a quía é. Bobaljik 1999;
Wilson, Saygin 2001; Wenge 2009. 11 Algunos p esen ados sen iniai son eesc i os
lie u iškomis le aėmis.

VESLAVA ČIŽIK-PROKAŠEVA
154 Ac a Linguis ica Li huanica LXXVIII
17 eikšminių g upių: 1) ie os p ie eiksmiai (jie y a 4 ūšių: ie oje, iš ie os,
pe ie ą, į ie ą); 2) laiko p ie eiksmiai (jie i gi y a 4 ūšių: esamojo laiko, bū-
del iempo de en onces, del iempo u u o y no de inėž ie); 3) e ec os de
can idad, a los que se asignan e ec os de cálculo, en añamien o y
debili amien o; 4) p es ajexmias de calidad y simili ud; 5) a las ac uaciones de
mine ía y exclusión; 6) sepa acmejosmeya; 7) descuen o p ie eiksmiai; 8) el
p ie eiksmiai; 9) pa odymo p ie eiksmiai; 10) no ėjimo p ie eiksmiai; 11) a-
ginimo p ie eiksmiai; 12) klausimo p ie eiksmiai; 13) abejojimo p ie eiksmiai;
14) išei ies p ie eiksmiai; 15) eilės p ie eiksmiai; 16) palyginimo p ie eiksmiai;
17) nu ylėjimo p ie eiksmiai (ž . K uopas, ed., 1957: 505‒508). Kaip ma y i,
aumen o y neigimo clasi icación no iene de un mo i o, con undidas p e eiksmių
signi icados seman ís icas y g ama icas. Toda ía b e emen e se discu e
p i eiksmių dayba, se indica que p i eiksmiai son desigua eikšmiai, son
K is upo Sapūno i Teo ilio Šulco g ama ikoje nu odoma, kad „p ie eiks-
g aduniuojami (ž . allí mismo: 508). mi iene un ca ac e ís ico signi icado y
g aduación; p e eiksmenes signi icminos son muy mucho. P onunciados 24
p e iiksmenes signi icados: 1) luga es (en luga , a luga , an e luga , de luga ); 2)
7) a sakymo; 8) i inimo; 9) neigimo; 10) odymo; 11) aiškinimo; 12) oš-
iempo; 3) de acele ación; 4) ilas; 5) epe ición; 6) audición; kimo; 13) simili ud; 14)
di e umo; 15) can idades; 16) calidad; aumen o, aumen o; 17) 18) debili amien o; 19)
21) iškėlimo; 22) abejojimo; 23) a si ikimo; 24) aginimo (ž . S undžia, ed.,
su ilización; 20) seg egación y exclusión; 1997: 189–197). I gi con undijamas
an e eiksmių signi icados seman inas y g ama icas.
Augus as Šleiche is en su g ama ikoje Li auische G amma ik (1856) discu e
b e emen e p ie eiksmių da ybą, g adania imą y kilmę (ž . Schleiche 1856: 218 221).
En su g ama ica se puede encon a de inición del p e eiksmio: P ie eiksmiai
linksniuojamosios i neasmenuojamosios kalbos dalys – iš p adžių aip pa bu o
ne leksinės o mas [...]12 (Lemeškin, Zaba skai ė, sud., 2014: 103).
eiksmių seman ines g upes i p ie eiksmių eikšmes neužsimenama.
ace caF yd ichas Ku šai is Li u ias g ama icas del lenguaje (1876) dis ingue
p ie eiksmį como pa e del lenguaje, pe o discuia dalimis en dis in os sky elios. En
ašoma p ie eiksmių da yba, ašyba, p ie eiksmių a ojimo a miniai ski u-
mai, jų ki čia imas, am ik i sa i os eikšmės p ie eiksmiai (ž . Ku šai is 2013:
241 , 271 , 273 , 399 , 422). Apie p ie eiksmių ski s ymą pagal eikšmes i gi
neužsimenama.
Jonas Jablonskis 1901 m. Lie u ių kalbos g ama ikoje pa eikia okį p ie eiks-
su g ama ica apmenes de inición: Nelanks omuosius palab as, que signi ican la
12 „Ad e bia – die nich declinie ba en und nich conjugie ba en bes and eile de sp ache – sind
u sp ünglich eben als lexions o men […]“ (Schleiche 1856: 90).
A ículos A icles 155 /
Cinque’s p ie eiksmių hie a chija i lie u ių kalbos duomenys
acción y es aio peculia idad o simplemen e explica el cuen o de la ase, indicando
kodėl y a a liekamas eiksmas, adiname p ie eiksmiais“ (Palionis, sud., 1957:
como cuando donde 138). G ama ikoje b e emen e se discu e p ie eiksmių
eikiama daug a ojimo pa yzdžių (ž . en pa : 138 ). Pagal eikšmę p ie eiks-
miai neski s omi. P ie p ie eiksmių p iski iamos i dalely ės (ž . en pa : 141 ).
g adniación, doyba, paJ. Jablonskis 1922 m. Li u ias g ama icales del lenguaje
mio apib ėžimą i jiems ski ia daugiau dėmesio: „P ie eiksmis y a nekai oma
p opo ciona ex ensnį p ie eiks- (nelinksniuojama y noesmenalizada) pa e del
žodžiu. P ie eiksmiais a sakom į klausimus: kaip? ku iuo (kokiu) būdu? kiek? ke-
lenguaje, quien en la ase a ci cuns ancias liese? cuando (cuándo)? kame?
dónde? de dónde? po qué? (pa a cuál p opósi o)? qué (dónde)? [...] P ie eiksmiu
kydami į iek klausimų, y a ne isi, kaip ma y i, ieno galo“ (Jablonskis 1997:
eiškiame ac o o peculia idad señam. P ie eiksmiai, a sa162). J. Jablonskis
dis ingue ales p ie eiksmių ipos: 1) p ie eiksmiai, que en la ase a modo
iais); 2) p ie eiksmiai, ku ie sakinyje eina ie os aplinkybėmis; 3) p ie eiks-
miai, ku ie sakinyje eina laiko aplinkybėmis (nu odoma, kad jų skaičiuje y a
ci cuns ancia palab as (a ellos asignan y budinya con padalyi padaly ių); 4)
acceseqmsias, que en la ase an ci cuns ancias de causa; 5) p eceixmíos, que en
la ase an del obje i o y del obje i o en o no (ye exp esikiami siekiniais y
miai y a laipsniuojami; ypač įsidėmė ini į a diniai p ie eiksmiai; p ie p ie eiks-
bend a imis). También se indica que būd a diniai p ie eiksmių asignadas y
dalely ės (plačiau ž . allí mismo: 162‒169). Más a ención a p e eiksmiam des ina
Janas O ębskis su 1956 m. g ama ikoje. Él p e ecmios ag upó po lo que pa e del lenguaje ellos es án con-
da y i. Ski iami daik a a dinės kilmės p ie eiksmiai, būd a dinės kilmės p ie-
eiksmiai, į a dinės kilmės p ie eiksmiai, skai a dinės kilmės p ie eiksmiai,
eiksmažodinės kilmės p ie eiksmiai. Ap a iamas p ie eiksmių laipsnia imas,
išski iama neigiamųjų p ie eiksmių g upė. Y a i sky elis, ku iame J. O ębskis
pa eikia seno inius lie u ių kalbos p ie eiksmius i ap a ia jų e imologiją (pla-
čiau ž . O ębski 1956: 282‒307).
Išsamiausia seman inė lie u ių kalbos p ie eiksmių analizė pa eikiama
1971 m. Lie u ių kalbos g ama ikoje 2. El capí ulo des inado a P ie eiksmias
Kazio Ul ydo. Pa eikiamas oks p ie eiksmio apib ėžimas: „P ie eiksmis y a
esc i o nelinksni icada y no apenni icada sa a ankiška pa e del lenguaje,
mo, būsenos, ypa ybės, o e ka čiais i daik o kokybinį a kiekybinį požymį i
eiškian i eiksį ai ias acción o es ado de la mani es ación ci cuns ancias (luga ,
iempo, causa, obje i o, e c.) (Ul ydas, ed., 1971: 425). Según el signi icado p i eiksmamen e se asignan a:
VESLAVA ČIŽIK-PROKAŠEVA
156 Ac a Linguis ica Li huanica LXXVIII
1. Būdo:
1.1. kokybiniai;
1.2. modo de acción;
1.3. kiekybiniai:
1.3.1. skaičiaus:
1.3.1.1. dauginamieji;
1.2.1. amiga; 1.3.
1.3. los epe ibles; 1.3.
1.3.1.4. dalijamieji;
1.3.2. kiekio;
3. de g ado e in ensidad; 1.3.
1.3.4. žymin ys kiekį i ibą;
1.3.5. ma cado es can idad y epa ición;
1.3.6. žymin ys kiekį i apy ik į ikslumą.
2. Vie os:
2.1. indicando luga en el que qué es á, ocu e, hace, sucede o (es ando 2.4.
slink ies eiksmažodžiams) į ku ią einama, judama, slenkama;
2.2. odan ys ie ą, iš ku ios, nuo ku ios y a kas kilimo, iš ku ios, nuo
ku ios yks a, plin a eiksmas;
2.3. žymin ys ie ą kaip ibą, nuo ku ios a ba iki ku ios yks a eiksmas;
ma cado es di ección de la acción, di ección;
2.5. indican es camino.
3. Laiko:
3.1. ma cado es iempo, medą:
3.1.1. žymin ys daba į;
3.1.2. žymin ys p aei ies eikšmę;
3.1.3. ma cando concep os de iempo más gené icos;
3.1.4. žymin ys p adinį a galinį momen ą, a laiko a pą;
3.1.5. odan ys dienas;
3.1.6. que mues an in e alos pa os; 3.1.7.
nosakan ys a pus según los enómenos
na u ales; 3.1.8. que engan el signi icado de años o
3.2. žymin ys laiko ukmę a ibą:
épocas de años; 3.2.1. indican es, cuán o iempo
3.2.2. žymin ys, nuo kol iki kol kas unka;
3.2.3. odan ys, ku iam laikui p aėjus kas y a;
que du a, es án; 3.3. que engan signi icado de
ecuencia de acción; 3.4. ma cin ys, al cual iempo pa a qué es.
4. P iežas ies.
5. Tikslo.
A ículos 157 A icles /
Cinque’s p ie eiksmių hie a chija i lie u ių kalbos duomenys
Se p opo cionan muchas ejemplos (plačiau é. allí mismo: 429‒474). Ap a iamas y
p ie eiksmių laipsnia imas (ž . en pa : 474 ).
Daba inės lie u ių kalbos g ama ikoje p ie eiksmio sky elis žymiai su um-
pin as, no se p esen a nada nue o, nežimiai cambiis os o mulación. T umpai
ap a iamos p ie eiksmių sanda os ypa ybės, p ie eiksmių laipsnia imas, ki -
aquíción, p e eiksmių signi icanzas (a sisaki a būdo quan i a i ních delijamých
eiksmių, išski as laiko p ie eiksmių, pasakančių į ai ius o o bū ius, ipas).
p iA ski ai se discu en p e ajos -i(ai) y p e ajos -yn p e eiksmiai (plačiau é.
Amb azas, ed., 1996: 410‒431).
Angliškai išleis oje Lie u ių kalbos g ama ikoje be būdo, ie os, laiko, p iežas-
ies i ikslo p ie eiksmių išski a i modalinių p ie eiksmių g upė. Nu odoma,
kad „modal ad e bs exp ess he speake ’s assessmen o he con en o a s a e-
men . They may exp ess modali y anging om ce ain y o g ea e o lesse
doub and supposi ion (Amb azas, ed., 1997: 393). P onuncia ales p e eiks-
miai: ik ai, g eičiausiai, bū inai, neiš engiamai, ik iausiai, eikiau(siai), e čiau,
apsk i ai, pap as ai, pi miausiai.
Daba umpai 2, 3 i 4 schemomis p is a ysiu į ai ius p ie eiksmių ski s y-
mus, pa eikiamus užsienio mokslinėje li e a ū oje.
2 SCHEMA. P ie eiksmių / aplinkybių ipai pagal P. Rama ą i D. Riccą (1998) (ž .
Hol oe , Pajėdienė 2005: 95)
aukš esnio lygmens
p ie eiksmiai ci cuns ancias /
(high ad e bs)
konek o iai (connec ing
ad e bs) ačiau, aigi...
šnekas ak o (ilokucinės)
aplinkybės (speech ac
ad e bs)
iesą sakan , nepe dedan ,
disculpando...
s i ies ci cuns ancias
ad e bs)
(domain lógicamen e mi in , kalbiniu
požiū iu...
p oposición de ci cuns ancias
(p oposi ional ad e bs)galbū , ik iausiai...
sucesio ci cuns ancias
ad e bs)
(e en aquí, aye , a
adiciškai...
menudo, p e eiksmiai
ni el in e io ci cuns ancias /
(low ad e bs)
p edika o aplinkybės
(p edica e ad e bs)g ei ai, sumaniai...
VESLAVA ČIŽIK-PROKAŠEVA
164 Ac a Linguis ica Li huanica LXXVIII (16) ¿Realmen e necesi as
p ie eiksmiai i bū inumo p ie eiksmiai: ne ik umo p ie eiksmis sakinyje a -
ojamas p ieš bū inumo p ie eiksmį, kaip y a 16 sakinyje:
necesa iamen e dis aza el cama o? (h p://www. al ininkas.
l /klausimai/kaip-a as i-sa yje-ene gijos-a lik i-be -koki- eiksma)
Re e so o den imposible:
(17) * A bū inai au ik ai eikia susi a ky i kamba į?
Po lo an o, ob enemos Moode iden ial > Modnecessi y. Simila men e ac úan
ambién es as pa ejas: 1. Noik um P o echmns y Velocidad P o echmns: Moode iden ial >
Aspcele a i e, p z.:
(18) O a e sión a i ma que okiečiai se econside a on po el Comi é
Li uano Ga dine es ue zos, p obablemen e ápidamen e y
a e idamen e ac uando a sí mismo al p esiden e del Comi é Vik o ui
leidykla/zaliojoj%20 ikiuo ej/zaliojoj%20 ikiuo ej.pd )
Ku gonui. (h p:www.punskas.pl/ 2. Negicu um P o echms y ca ac e ismo P o echms: Moode iden ial >
Aspgene ic, p z.:
(19) Yo p obablemen e como no malmen e iskėsiu suodą š a ką,
pan anes y blancos ma škinius, y los cabellos glo niai sušukuosiu al oyn y su epsiu jel.
DLKT
3. Impe imismos y p ejuicios de i ealidad: Modepis emic >
Modi ealis, p z.:
(20) Sí, segu amen e al ez y se ía posible hace que o á amos po
cinco depu ados, si no hubie a de ellos más. DLKT 4. P obabilidad
ee ec smicos y elocidad ee ec smicos: Modepis emic >
Aspcele a i e, p z.:
(21) Juk si me así paguldy ų en ka s ą, u bió bema y numi ía po
emo . DLKT
2. Suñinai de di e sas cosas, co no malmen e quizás nunca nesuñino um y incluso sob e eso no
pens o um. (h p:www. dusa.l 2014-09/10/ iju-me ginu-minciu-suku yje/) 3. La Comisión conside a
que las medidas adop adas po el Es ado miemb o no cons i uyen ayuda es a al en el sen ido del
a ículo 107, apa ado 1, del T a ado. Quedada acuš é hospi alína no a de ya o a ez ue
pe ildy a. DLKT 4. A un homb e a quien e po p ime a ez en ida, al que nada conoce y al que p obablemen e p on o ya nunca e á. DLKT

S aipsniai / A icles 165
Cinque’s p ie eiksmių hie a chija i lie u ių kalbos duomenys
5. Tikimybės p ie eiksmiai i baig umo p ie eiksmiai: Modepis emic >
Asp e mina i e, p z.:
(22) Tu bió ya a nadie necesi a con a sob e el cul ís ico
se ialB eaking Bad y sus hé oes p oducidos c is ales de
me am e amino de colo azul. (h p://www.laikas.l /l /paieska/Daik %C5%B3+pus y%-
C4%8Diai)
6. Bū ojo laiko p ie eiksmiai i dažnumo p ie eiksmiai: Tpas > Asp equen a i e,
p z.:
(23) No s kadaise dažnai ekda o yk i į susi ikimus su usų kosmonau-
ais i klausy is jų įspūdingų pasakojimų: „Iš ik ųjų isa ai įdomu
ue po el conocimien o, pe o que yo misma hubie a pensado y soñado
sob e iaje a espacio, es o ealmen e no, son eísi muje .
(h p://www. espublika. l /l /naujienos/mokslas/mokslasplane a iumo_di ec o e_nea- /
bejinga_ma sui/,p in .1)
7. Bú ojo iempo p e eiksmia y olun ad p e eiksmia: Tpas >
Mod oli ional, p z. :
(24) Pa ke, donde cuandoise ičia desde ce ca įžūliai o og a iaba muje ,
jančią šunį p ie už ašo „šunis edžio i d audžiama“, auga daug spal-
edžio ingų lo es y unos cuan os pe sonas queminasi. (h p://www.dia a epeckai e.
com ag/budapes as/)
8. Bū ojo laiko p ie eiksmiai i a imumo p ie eiksmiai: Tpas > Aspp oxima i e,
ejemplo. :
(25) ...no s y šuniškos allí condiciones, pe o calmo a idea de que él alguna
ez p on o se acaba á.
(h p://www.a unde sui .l /pokalbis-su-ie a-pabu usia-i -psichologes-i-
-di ec o es-i -in e je o-i -d abuziu-dizaine es-i -s ilis es-i -kino- ezi-
9. Bū ojo laiko p ie eiksmiai i būdingumo p ie eiksmiai: Tpas > Aspgene ic,
sie iaus-asis en es-kailyje) ejemplo. :
(26) Ka ą kaip pap as ai sėdėjo an so os apsikabinę, i uo me u įėjo
Vi kon as. DLKT
10. Bú ojo de iempo acuecmssms y acuecmssms de p e isibilidad: Tpas >
Aspp ospec i e, p z.:
(27) Bū en dėl šių sa ybių jis bu o kažkada be eik iš og as iš Ka inių
jū ų pajėgų y iausiojo š abo ž algybos aldybos, sėkmingai i amiai
kopė ka je os laip ais KGB 1-ojoje y iausiojoje aldyboje. DLKT
VESLAVA ČIŽIK-PROKAŠEVA
166 Ac a Linguis ica Li huanica LXXVIII
11. Bū ojo laiko p ie eiksmiai i pilnumo p ie eiksmiai: Tpas > Aspsg.comple i e,
p z.:
(28) Al lee el lib o de Simón de ninguna mane a se puede da la imp esión
pažiū os kažkada isiškai su apo su Gouldo. DLKT
de que su 12. P esuec mis as del iempo u u o y p esuec mis as de i ealidad: T u u e >
Modi ealis, p z.:
(29) Además, la ciencia exigió paciencia, de muchos años de du o abajo, y
ik paskui galbū bū ų da ęs d asinės i ma e ialinės naudos, su ei-
kęs džiaugsmo. DLKT
13. P o echos de iempo Fu u o y p o echos de elocidad: T u u e >
Aspcele a i e, p z.:
(30) Sus ingo pocos segundos en el in e alo y despues o a ez ápidamen e de
i p isiglaudė p ie sienos. DLKT
eg eso 14. Búsquemo de iempo p e eiksmia y p ime umo p e eiksmia: T u u e
> Tan e io , p z. :
(31) Ši aip di bdami i ši aip po o da bo y ais pasilinksmindami mes,
como ya menėjau, sulaukimos anųjų so ybinių ankų; despues
ya los imos a menudo... DLKT
15. Būsimojo laiko p ie eiksmiai i baig umo p ie eiksmiai: T u u e >
Asp e mina i e, p z.:
(32) A eces me pa ece que solo los mue os odo y explica - después de
eso más noekyla ninguna p egun as, y nadie nada no habla. DLKT 16.
P o iendos del iempo u u o y p o iendos de la con inuidad: T u u e >
Aspcon inua i e, p z.:
(33) Ya, p ome e que después de es o aún habla ás con mí. Pagudo,
p onuncié y pasé a sen i se bas an e incómodas. DLKT 17.
P o echosos del iempo u u o y a ibu os deli ic i os: T u u e >
Aspgene ic, p z.:
(34) Po o jau, kaip pap as ai, sekmadienio pus yčiai i aka ienė namie.
(h p://an ologija.l / ex /ju gis-sa ickis-no eles/40?lang=en)
S aipsniai / A icles 167
Cinque’s p ie eiksmių hie a chija i lie u ių kalbos duomenys
18. Būsimojo laiko p ie eiksmiai i numa omumo p ie eiksmiai: T u u e >
Aspp ospec i e, p z.:
(35) Kadaise I ma e a muy ín ima, sólo despues casi yaebend a ome.
DLKT
19. P esuecmios del iempo u u o y p esuecmios de pleni ud: T u u e >
Aspsg.comple i e, p z.:
(36) Bekas alen izó paso, y despues del odo de u o. DLKT 20.
P o eiksmías del Fu u o y p o eiksmías de calidad: T u u e > Voice,
p z.:
(37) Cuando ino a pode Gomulka, los polacos ap o echa on a šilim y
an o za e bababa de gen e que despues bien i ía. DLKT
21. Ne ealumo p ie eiksmiai i pasika ojimo p ie eiksmiai: Modi ealis >
Asp epe e i e, ej. :
(38) Pailsėjęs gal ėl ašy ų, be ne ašys, nes iską jau pa ašė. DLKT
22. Ne ealumo p ie eiksmiai i pi mumo p ie eiksmiai: Modi ealis > Tan e io ,
p z.:
(39) Si no ue an esos concu sos, Vilius quizá ya la hubie a adijaukinés.
DLKT 23. P e eicmsios de no ealidad y ini udse p e eicmsios:
Asp e mina i e, p z.:
(40) Ne jei galė ų bū i aip pa g ažu, ne jeigu kas no s da bū ų įmano-
Modi ealis > ma, es o al ez ya ni quisie a, po que no necesi an se
užgož i laimingos dienos da laimingesne. DLKT
godžiai, no puede 24. P o echmsmos de In ealidad y p o echmsmos de Con inuidad: Modi ealis >
Aspcon inua i e, p z.:
(41) Jeigu ne E a, gal iki šiol nebūčiau nuėjus. DLKT
25.A exmios de No Realidad y p oximidad exmios: Modi ealis >
Aspp oxima i e, p z.:
(42) O gal ne ukus bū ų pas ebė as ki as aikinas, gimęs da s ip esnis
jausmas, ku is nesibaig ų okiu nusi ylimu. DLKT
VESLAVA ČIŽIK-PROKAŠEVA
168 Ac a Linguis ica Li huanica LXXVIII
26. In ealidad p e exmms y du ación p e exms: Modi ealis > Aspdu a i e,
p z.:
(43) Esos ues iejos al ez b e emen e ue on aplazanę Tė ynėje po
mybės a kū imo, ačiau u bū ada sup a o, kad jų „ ik o iškumas“
u i mažai ką bend a su Lie u os gy enimo… DLKT
nep iklauso27. Necesinumo p e eiksmías y apidez p e eiksmías: Modnecessi > a
Aspcele a i e, p z.:
(44) Todėl, jei aikui s aiga ėmė s ip iai skaudė i pil ą, i skausmas nep a-
den o 2 ho as, necesa iamen e u gen emen e k eipki ės a médico. (h p://
mamoszu nalas.l /skauda-pil a/) 28. P esequesmsios de esencia y p esequesmsios
de du ación: Modnecessi y > Aspdu a i e,
p z.:
(45) F aká es i in is Dž. V. Bušas siau ulingai celeb ó su inaugu ación,
skubėdamas iš ieno pokylio į ki ą, ku su sa o žmona Lau a bū i-
nai umpai pašokda o. DLKT
29.E echoes de necesidad y echoes de calidad: Modnecessi y > Voice, ej.:
(46) Ne el ui ge i džiazmenai sako, jog no in neblogai imp o izuo i, ei-
kia bū inai ge ai išs udijuo i Bacho muziką. DLKT
30. P o echosmías de Posimilidad y de Velocidad: Modpossibili y >
Aspcele a i e, p z.:
(47) Aho a al ez y le an e, oma á esa guan i a y al ez dep essa
kiu no s pusiau legaliu būdu, padedan ko umpuo iems depa amen ų
aldininkams, i cha cha pasakys! DLKT
p i a iza á ko31. Posimilidad p e eiksmías y e ospek i as p e eiksmías: Modpossibili y >
Asp e ospec i e, p z.:
(48) O ¿O al ez acabas e de ing esa a la uni e sidad y quie es
nak iniu gy enimu, eksku sijomis po nak inį senamies į i eidų
p esumi e dancio en calles di e sasi o e?
(h p://www.del i.l /pilie is/ emos/i -s ai-as-didmies yje-s uden o- i i-
32. Galimybės p ie eiksmiai i numa omumo p ie eiksmiai: Modpossibili y >
Aspp ospec i e, p z.:
(49) Aš no ėčiau galbū be eik p i a i J.Beino o pasaky ai nuomonei.
DLKT
A ículos A icles 169 /
Cinque’s p ie eiksmių hie a chija i lie u ių kalbos duomenys
33. Įp as umo p ie eiksmiai i absoliu umo p ie eiksmiai: Asphabi ual >
Asppe ec , p z.:
(50) Mums pap as ai isada ūks a laiko. DLKT
34. Įp as umo p ie eiksmiai i ukmės p ie eiksmiai: Asphabi ual > Aspdu a i e,
mas-a i ai.d?id=65824032) ejemplo. :
(51) P ekybos kompanijos pap as ai umpam pasiskolina lėšų, už jas
adqui e las me cancías impo adas, las den o du is meses ealiza,
de uel e c édi o y ganaciaba de la di e encia de p ecios de me cancías. DLKT
35. Įp as umo p ie eiksmiai i numa omumo p ie eiksmiai: Asphabi ual >
Aspp ospec i e, p z.:
(52) Yaecandois Julius aún pasquizó calles, pe o pasaje os de e agua dia
kelionei jis pap as ai be eik ne asda o. DLKT
36. Įp as umo p ie eiksmiai i pilnumo p ie eiksmiai: Asphabi ual >
Aspsg.comple i e, p z.:
(53) Las ga as ba a as con a el sol suelen no ene en absolu o il o
p o ec o , sólo len es oscu os. DLKT
37. Įp as umo p ie eiksmiai i kokybės p ie eiksmiai: Asphabi ual > Voice,
ejemplo. :
(54) Pa ologinis lūžimas pap as ai ge ai sugyja. DLKT
38. Ap epe e i e < Reaccionmien os y p edic ibilidad eec mien os:
Aspp ospec i e, p z.:
(55) Ella pesadamen e apa eció en mí y, pa ece, o a ez casi za ó, incluso
sin llegada a su caju es. DLKT
39. Dažnumo p ie eiksmiai i ukmės p ie eiksmiai: Asp equen a i e >
Aspdu a i e, p z.:
(56) Yo engo ka inuké Šilkmedžių calle ėje, pe o po la a de algunas um-
pam a einu čia. DLKT
40. F ecuencia p e eiksmías y p esa omía p e eiksmías: Asp equen a i e
Aspp ospec i e, p z.:
(57) Rim a diskusija a p p ojek o au o ių i komi e ų na ių dažnai be-
> eik nožsimezga. DLKT

VESLAVA ČIŽIK-PROKAŠEVA
170 Ac a Linguis ica Li huanica LXXVIII
41. Dažnumo p ie eiksmiai i pilnumo p ie eiksmiai: Asp equen a i e >
Aspsg.comple i e, p z.:
(58) Sunkesnės que el helį á omos comple amen e pocos, po lo que sus líneas
ecombina o ias muy débilnos, a menudo del odo no esusecamos. DLKT 42.
F equencia p e eiksmías y calidad p e eiksmías: Asp equen a i e > Voice,
p z. :
(59) Jūsų idinis balsas dažnai ge ai pa a ia, ačiau ne i in no iai į jį
įsiklauso e. DLKT
43. Valios p ie eiksmiai i g ei umo p ie eiksmiai: Mod oli ional > Aspcele a i e,
p z.:
(60) Aš ičia lė ai gu kšnojau a ba ą, e ka čiais mi ando a la dueñinkę...
DLKT
44. Valio ac eexmsias y du ación ac eexmsias: Mod oli ional > Aspdu a i e,
p z.:
(61) - Y dónde aho a es e escul o i e? - muje ičia la gos buscó dine o, pa a
pode aún más p egun inė . DLKT 45. Valio p i exmías y pleni ud p i exmías:
Mod oli ional > Aspsg.comple i e,
p z.:
(62) Laidas ėjo en siu blį!!! Ne yčia oda de aukiau =]]] (h p:// o umai.
bmw-klubas.l / iew opic.php? =59& =30014&sid=0a44a90bc46. P e eiksmías de
74db858111280b828acb18a& iew=p in )
elocidad y p e eiksmías de du ación: Aspcele a i e > Aspdu a i e, ej. :
(63) Los pa ejismos son aún más: El líde del pa ido Delbo Vik o as hoy salido
en comandi uo é en Rusia, y Rubikon el líde del pa ido A ū ą en onces
causai e a p ispy ę u gen emen e b e am emig a a Va šu47. P imo idad
ą. (h p:// acas.l /kas-lie u oje-siandien-zino-daugiausiai/)
P opiecmios y ca ac e ismo P opiecmios: Tan e io > Aspgene ic,
p z.:
(64) Además, él, ob iamen e, ya se á pe dajés mis animales como no malmen e.
DLKT
S aipsniai / A icles 171
Cinque’s p ie eiksmių hie a chija i lie u ių kalbos duomenys
48. Tęs inumo p ie eiksmiai i numa omumo p ie eiksmiai: Aspcon inua i e >
Aspp ospec i e, p z.:
(65) Sup a au, kad niekada negalėsiu ši aip dainuo i, odėl iki šiol be eik
no can o. DLKT
49. Tęs inumo p ie eiksmiai i pilnumo p ie eiksmiai: Aspcon inua i e >
Aspsg.comple i e, p z.:
(66) Ni osiguonies apa a os de, de los que enemos 12 y de los que has a aho a comple amen e
už ekda o, p i ūko. DLKT
50. P opicios de Cęs inidad y p opiciom de ca ác e : Aspcon inua i e >
Aspgene ic, p z.:
(67) Debido s ip ios konse a y ių lie u iškų adiciones el a e en espacios
se is da įp as ai su okiamas kaip am ik ų pas a ų puošimas a
poli ikos emų ilius a imas. DLKT
públicos51. Absolu um E echmicos y p edic abilm E echmicos: Asppe ec >
Aspp ospec i e, p z.:
(68) Minkš imas, al con a io, es siemp e casi el mismo bal as,
gas i gai inan is. (h p://www.g anini.l /l _l /a ask-m-s-p ekin-
sul inzenkla (273/)
52. E ec os de Absolu idad y E ec os de Pleni ud: Asppe ec >
Aspsg.comple i e, p z.:
(69) El a amien o con glucoco icos e oides no siemp e elimina
comple amen e los sín omas de la en e medad. DLKT
53. Re oskep y os p ie eiksmiai i numa omumo p ie eiksmiai:
Asp e ospec i e > Aspp ospec i e, p z.:
(70) Bo as yacía mue o en el sup emo piso del Dožų palacios y ella misma
qué apenas quedó con ida? DLKT
54. E ec os de p oximidad y e ec os de du ación: Aspp oxima i e>
Aspdu a i e, p z.:
(71) P on o hubo él b e am s opp elėjo en su amigo casa y in o mó que
en ó en a a ía.
(h p://www.alie u is.com/index.php/componen /k/72/i em66-nuo-ja - eisesaugos-besislaps es-nusikal e-
lis-lenkas-sug azin as-i-cikaga)
VESLAVA ČIŽIK-PROKAŠEVA
172 Ac a Linguis ica Li huanica LXXVIII
55. A imumo p ie eiksmiai i numa omumo p ie eiksmiai: Aspp oxima i e >
Aspp ospec i e, p z.:
(72) Vasilijus ne ukus be eik pakei ė Vy au ui sūnų, ku io jis aip i
nesulaukė. DLKT
56. P oximidad E ec mms y pleni ud E ec mms: Aspp oxima i e >
Aspsg.comple i e, p z.:
(73) Ma e iškės ápidamen e oda nus os gimdžiusios y ežimėliuos ežios
pudelius! DLKT
57. P oximidad pe ezmex ms y calidad pe ezmex sms: Aspp oxima i e >
Voice, ej.:
(74) Rezul a ai p anoko lūkesčius: ne ukus ge ai žinojau kainas...
DLKT
T ucmės p e eiksmiai y pleni ud p e eiksmiai: Aspdu a i e > Aspsg.comple i e, 58.
p z.:
(75) Reikia b e am comple amen e isola se a sí mismo del mundo, que kasdie-
niškiausi į ykiai pasi ody ų besą nauji, i nežino i, i ši aip a skleis i
jų ik ąją esmę“. DLKT
59. T ukmės p ie eiksmiai i kokybės p ie eiksmiai: Aspdu a i e > Voice, p z.:
(76) - ¿Po ma as e solo iejos? - A ellos demasiado la gos bien klojosi y
ellos es aban llenos pecados, pad e. Hice es o po nomb e de Dios. DLKT
60. Būdingumo p ie eiksmiai i numa omumo p ie eiksmiai: Aspgene ic >
Aspp ospec i e, p z.:
(77) Tu como siemp e casi nošokai, sólo pa yčiais paklausei: Meile, eisim
į be žyną? DLKT
61. Complnumo p e eiksmiai y calidad p e eiksmiai: Aspsg.comple i e > Voice,
p z.:
(78) Tai bu o p imi y us būdas samp o au i i e in i daik us, ku is bu o
le comple amen e bien en endida. DLKT
Apibend in a s a is ika pa eikiama 1 len elėje.
S aipsniai / A icles 173
Cinque’s p ie eiksmių hie a chija i lie u ių kalbos duomenys
1 LENTELĖ. P ie eiksmių a ojimas pagal Cinqueʼės hie a chiją
Moode iden ial
Modepis emic
Tpas
Tu e u
Modi ealis
Modnecessi y
Modpossibili y
Asphabi ual
Asp epe e i e
Asp equen a i e
Mod oli ional
Aspcele a i e
Tan e io
Asp e mina i e
Aspcon inua i e
Asppe ec
Asp e ospec i e
Aspp oxima i e (en inglés)
Aspdu a i e
Aspgene ic
Aspp ospec i e
Aspsg.comple i e
Voice
Moode iden ial * * *
Modepis emic * * *
Tpas * * * * * *
T u u e * **** ****
Modi ealis * * * * * * * *
Modnecessi y * * * *
Modpossibili y * * *
Asphabi ual * * * * *
Asp epe e i e * *
Asp equen a i e * * * * *
Mod oli ional * * * *
Aspcele a i e * * * * * * *
Tan e io * * *
Asp e mina i e * * *
Aspcon inua i e ** ***
Asppe ec * * *
Asp e ospec i e * *
Aspp oxima i e * * * * * *
Aspdu a i e * * * * * * * * *
Aspgene ic * * * * * *
Aspp ospec i e ** **** **** *
Aspsg.comple i e * * * * * * * * * *
Voice * * * * * * *
VESLAVA ČIŽIK-PROKAŠEVA
180 Ac a Linguis ica Li huanica LXXVIII
9. Ne ik umo p ie eiksmiai i baig umo p ie eiksmiai: Moode iden ial > / <
Asp e mina i e, p z.:
(118) Manęs g eičiausiai jau nebesu asi , be iskuo pasi ūpins jums
conocido Benas. DLKT
(119) Aquí es o ya ealmen e no ue de ningún a e, - liūdnai p a a ė, ya eg esando
namo. DLKT
10. P opiciomi os de Noicu um y p opiciomi os de con inuidad: Moode iden ial > < /
Aspcon inua i e, p z.:
(1 Deba i emos algunos popula i ios mi os de amo y elaciones, que
g eičiausiai is da iki i u. (h p://www.manopsichologija.l /
noi ike ini-mi ai-apie-san ykius-ku iais- is-da - iki-i - u) (121) Es a
D ungy ės dise ación es p incipalmen e alinga au obiog a ine
ga – čia y a į auk i pa ies Bložės, jo aplinkos duomenys, ku ie iki
šiol ik ai nebu o žinomi. DLKT
medžia11.20) Negik umo p e exmms y absolu um p e exmms: Moode iden ial > /
< Asppe ec , p z.:
(122) Amanda en es as localidades en e dad bien o ien a ose.
kada nebūčiau iki čia nusiga usi. DLKT
(123) Šią iesos dalį isada ik ai žino ik ie, ku ie lygiai i nešališkai
P obablemen e Yo descuideé a los a gumen os de ambos lados y a é lo
mejo posible en ende los. DLKT
12. P ee ec i os de Impu idad y p oximidad P ee ec i os: Moode iden ial > / <
Aspp oxima i e, p z.:
(124) El país, que p obablemen e p on o se a isidu á bajo adeniu, es
Maldy ai. (h p://www. espublika.l /l /naujienos/p amogoskeis enybes/
idomus_ ak ai_apie_pasaulio_salis/,p in .1)
(125) Po consiguien e él sólo guodé y dąsino sus bičiulius c is ianosis
c eyendo que son hono ables homb es y p on o segu o se án libe ados.
DLKT 13. Neu um E ec sm s y du ación e ec sm s: Moode iden ial > <
Aspdu a i e, p z.:
(126) Llaimėlis p obablemen e bas an e la gos kama osi, has a
(127) Man ši dis umpam ik ai sus ojo... (h p://www.p isimink.l /l /
apagó. DLKT discusiones. o um_zinu es/117308.2851?se =page)

S aipsniai / A icles 181
Cinque’s p ie eiksmių hie a chija i lie u ių kalbos duomenys
14. Ne ik umo p ie eiksmiai i numa omumo p ie eiksmiai: Moode iden ial >
/ < Aspp ospec i e, p z.:
(128) Neande aliečiai y Homo sapiens ep esen an es en Eu opa y Asia al
mismo iempo p obablemen e casi no i ie on, pe mi e a i ma un nue o
es udio.
(h p://www.sos03.l /Naujienos/Mokslas/D i_zmoniu_ usys_p asilenke_ a si_lai ai_nak yje)
(129) Ne, ši aip, ko ge o, nebus, be eik ik ai žinojo, kad jau nebea bėgs
pamačiusi. DLKT
15. Ne ik umo p ie eiksmiai i pilnumo p ie eiksmiai: Moode iden ial > / <
Aspsg.comple i e, p z.:
(130) Ją pe siguió la p egun a, que a Klaus p obablemen e no le
p eocupaba en absolu o: cómo ella ap o echó sólo a los unos, sólo a los
escogidos ocu idú chance de comenza la ida de nue o? DLKT
(131) Bu o isai ik ai šauniai aina i oli g ažu nešal a :}} (h ps://
www. acebook.com/pe malink.php?s o y_ bid=10150936110008
436&id=161885233435) El Consejo de Segu idad de las Naciones Unidas ha adop ado una esolución en la que pide a las Naciones Unidas que adop en medidas pa a ga an iza la segu idad de las pe sonas en el ex anje o.
16. P o echoxmías y calidad p o echoxmías: Moode iden ial > <
Voice, p z.:
(2) Tal o mulación de la ase suena como una acusación a una jo en
mamá, y pues ella p obablemen e bien es á a gumen ada su decisión,
kaip mai in i mažylį. (h p://www. a o aikas.l /kudikis/ma-
con qué y mos-ke ele- azes-ku iu- e ciau-no decidez-jaunai-mama (13/7).
d?id=63108512)
Ogi Mal p obablemen e es es o que i iendo en un Es ado
independien e - amada Tė ynėje - no pensamos sob e muy
impo an eos asun o: necesidades ex anje as. (133)
mones_i _komen a ai/skai y oju_laiskai/sa a_p odukcija_ken-
(h p://www. espublika.l /l /naujienos/nuokia_uzsienio_po eikiams/,p in .1)
17. Tikimybės p ie eiksmiai i bū ojo laiko p ie eiksmiai: Modepis emic > / <
Tpas , po ejemplo :
(134) Vy iškis pale ė ya spėjusį insibil i el me al de las supe icies. Taip u bió kadai-
se jo ė ai i p o ė iai y ais paglos yda o gy ulį. DLKT
(135) Ka a kadaise u bū a ėjo iš Jemeno, pie ų A abijos, ačiau jos ai-
dmuo Vidu iniųjų Ry ų gy enime labai s a bus iki šiol. DLKT
VESLAVA ČIŽIK-PROKAŠEVA
182 Ac a Linguis ica Li huanica LXXVIII
18. Tikimybės p ie eiksmiai y u u o iempo p ie eiksmiai: Modepis emic >
< T u u e, p z.:
(136) Neilgai ukus mamos sesuo (ku i u bū po o gailėjosi) da ė pa-
lee A.C. Bhak i edan a Swamio P abhupadas lib os. (h p://
bhak ijoga.l /kelias)
Sí, se puede encon a casas, que cues an 5 o 3 miles (137). Pe o despues
u bū mane kal in ų, kad nupi kau lūšnas. DLKT
19. Espe imp e eiksmías y necesidad de se p e eiksmías:
Modnecessi y, p z.:
(138) O ga s yčios u bū bū inai eikalingos? (h p://www.supe mama.
Modepis emic> < l / o umas/index.php?show opic=754145&s =408) mam
(139) Beje, mes ieškome i ilgalaikių p og amuo ojų nep as ai apmoka-
pa a el abajo, bien hecho abajo we necesa iamen e u bió con
pabend ausim. (h ps://uzda bis.l / 39717/ieskau-p og amuo o-
us edes aún jo-php-sk ip o-modi ikacionespage__p__454/755) 20.
P obabilidadep ocesmías y posibilidadep ocesmías: Modepis emic> / <
Modpossibili y, p z.:
(140) Nos segu amen e al ez y no hemos a aído a ención, como, po
ejemplo, los ibunales esuel as con lic os, su idos en e suje os económicos y inspecciones iscales.
DLKT
(141) Labai daug šnekėda ausi su mama, man labai ji padėjo, no s i kai
quienes gimines oda ía no sabe, sólo más ce canos mamas
he manao con amilia, pe o al ez u bió y po el hecho que i iu no
L . (h p://www.supe mama. l / o umas/lo i e sion/index.php/ 890348.h ml)
21. Tikimybės p ie eiksmiai i įp as umo p ie eiksmiai: Modepis emic > / <
Asphabi ual, ejemplo. :
(142) En segundo luga , es e pa ido al ez más ecuen emen e no
espe a los acue dos alcanzados. (h p://www.l y as.l /lie u os-diena/ak ualijos/k-koms-
kis-apie-d-g ybauskai es-i aka-socialdemok a ams.h m?p=2)
(143) Po o p asidėjo daly a imai „Dainų dainelėse“, mokslai muzikos
mokykloje. Be dažniausiai u bū pasi odyda au onioje, ie oje
mik o ono ankoje laikydama dezodo an ą“, - linksmai apie sa e
pasakojo Ind ė. DLKT
S aipsniai / A icles 183
Cinque’s p ie eiksmių hie a chija i lie u ių kalbos duomenys
22.P oyecmismos de p obabilidad y apa ecimien op oyecmismos: Modepis emic > /
< Asp epe e i e, p z.:
(144) Tu bió ol e con amigos bebe ía Ma ini a un club noc u no. (h p://www.
kpskc.l /con en / iew/250/)
(145) Aquí o a segu amen e mañana o po i conside a emos Spindulį.
DLKT 23. P obabilidadE ec micos y ecuenciaE ec micos: Modepis emic > / <
Asp equen a i e, p z.:
(146) Y aho a los empleado es, en busca de sus i mas he josos
sec e a ios, segu amen e a menudo ecu en a la decana de acul ade?..
(147) Mes ka ais u bū nesup an ame melio acijos esmės. DLKT
DLKT 24. C edimidadp o eicmíos y olun adp o eicmíos: Modepis emic > /
< Mod oli ional, p z.:
(148) No s ji žinojo, kad esu ne oliese, u bū yčia nežiū ėjo on pusėn.
DLKT
Es o u bió que ella sólo no po icia y posible encon a ... Tyčia
u bió niekaip ne as um... (h p: 143. .e d es.l / o um iew opic.
php?p=275065&highligh =)
25. Tikimybės p ie eiksmiai i pi mumo p ie eiksmiai: Modepis emic > / <
Tan e io , ejemplo. :
(150) Tu bū jiedu ned augauja jau. (LKŽe)17
(151) Tú ya u bió y pasas e, p ome éis? DLKT
26. Tikimybės p ie eiksmiai i ęs inumo p ie eiksmiai: Modepis emic > / <
Aspcon inua i e, p z.:
(152) Fue segu amen e con encida de que solo ella po eso es culpable: yo
nea sipeikėjęs po asa os smūgio! DLKT
(153) Iki šiol u bū niekam nekilo klausimų, kas y a y as, kas y a mo-
e is. (h p://www. espublika.l /l /naujienos/lie u a/ki os_lie-
u os_zinios/ e ai_p o es uoja_kad_kon encija_leis_pasi ink-
u bió oda ía i_ly i/,p in .1)
17 Tal uso se encuen a y DLKT, ej.: Sob e sena ę u bió odo sabéis ya. Si algo se ni gi.
me ė kokią bombą į jū ą a ba andenyną, ai jau čia u bū jau ka inės pajėgos gali pap ognozuo ši ą
VESLAVA ČIŽIK-PROKAŠEVA
184 Ac a Linguis ica Li huanica LXXVIII
27. P obimedadp o echmías y absolu udp o echmías: Modepis emic > < /
Asppe ec , p z.:
(154) - Tu bū niekada nep ip asime p ie badu ma in ų, sužalo ų…
DLKT
(155) Toda ía nunca segu amen e nosen i é al apabudo como aho a. DLKT 28.
Tikimybės p e eiksmiai y e ospek ī as p e eiksmiai: Modepis emic > /
< Asp e ospec i e, p z.:
(156) - Na anas u bió qué sólo po casualidad a suko laks ydamas con su
nu i daik ais. DLKT
(157) Nežinau, a į ą emą papuoliau, be ką ik u bū pi mą gy enime
lugamis ebuklą sob e i enu. (h p://www.aza as.ne / o umas/ iew opic.
php? =228)
29. Tikimybės p ie eiksmiai i a imumo p ie eiksmiai: Modepis emic > / <
Aspp oxima i e, p z.:
(158) Es lengua de las iejas je gas, que segu amen e p on o end á ein idós el
su ažia imą. DLKT
(159) Didesniąją pa e de ella conque ie on la iai y es ai. Lyde iais mes ápidamen e
u bū ne apsime, ačiau ben jau galėsime neužleis i daba inių pozi-
cijų… DLKT
30. P opiquidades de p obabilidad y du ancias P opiquidades: Modepis emic > / <
Aspdu a i e, p z.:
(160) Más nebesmalsauju, nebeskubu y nežabo as codiumas imp esiones
u bū umpai, be mane apleido. DLKT
(161) Sólo aún po la gos u bū Vilniaus ga ėse egėsiu Imagen de
Pa abelio y eškosiu aquí p abėgusių dienų. DLKT
31. Tikimybės p ie eiksmiai i numa omumo p ie eiksmiai: Modepis emic >
Aspp ospec i e, p z.:
(162) Įsi aizduoki e ką eko išgy en i šiai mažai ši delei, ku i u bū
apenas nesp ogo de ea és.
(h p://www.mazojiliza.l /l /4news/ iew/ id9019)
(163) Jei oks juodas bū ų isu , be eik u bū nesakyčiau nei pu-
sės žodžio :) (h p://www.mazdaklubas.l / o umas/ iew opic.
php?p=112698)
S aipsniai / A icles 185
Cinque’s p ie eiksmių hie a chija i lie u ių kalbos duomenys
32. E ec i os de p obabilidad y e ec i os de pleni ud: Modepis emic >
Aspsg.comple i e, p z.:
(164) Tú segu amen e oda en sena ę k aiš elėjai. DLKT (165) El Único ú
en endido segu amen e es du o abajo ísico. O esas, 33. Tikimybės
ku sėdi i pinigus gauna - ai isai u bū nedi ba. (h p://www.
demo y acijos.l /ga binkime-1626242.h ml)
p ie eiksmiai y kokybės p ie eiksmiai: Modepis emic > < se imaginaoja ,
Voice, p z.:
(166) Jūs jį u bū ge ai žino ? DLKT
(167) Taip ik A.Te leckas gali saky i. O iš ik o aigi bu o, jūs ge ai u -
de o a mane a. DLKT 34. Bú ojo iempo p e echis mos y u u o iempo
p e echis mos: Tpas > / <
T u u e, p z.:
(168) Después de la mue e espe a con su hijo p o ección se
mo inos Pa icijos, ku i, kaip jau isos žinančios, nusinuodijusi ac u
en e ada en Rasos jale kadaise después de que, cuando explicóėję,
paslaugomis, spėjęs su edžio i i nepilname ę Zosinėlę... DLKT
que Feliksėlis, ap o echandois su amo (169) Paskui kažkada ienuoliai
daė 100 li os. (h p://www.del i.l / p oyec os/he ojai- a p-musu/naujienos/10-me u-su-a s um ai-
siais-gy enes- emigijus-kai-kas-sake-kad-man-ge iausia-bu-
u-pasika i.d?id=63434074)
35. Bú ojo iempo p esuecmíos y i ealidad p esuecmíos: Tpas > /
< Modi ealis, p z.:
(1 Juolab que allí susi inks cainuojan es pe sonas, que cadaise quizás
y a lankę muzikos mokyklas, galbū šokę, lankę cho us a g oję muzi-
kos ins umen ais. (h p://www. espublika.l /l /naujienos/p amo-
gosz aigzdes_i /zmones/ aida_geny e_ u es_ eikalu_su_policia/,p in .70)1)
(171) Tal ez alguna ez su gasiąs y omán, pe o po aho a me
aikino žan as – no elė. (h p://www.zaliakalnis.klaipeda.lm.l /
gus aamís index.php/mokslei i-k- yba)

VESLAVA ČIŽIK-PROKAŠEVA
186 Ac a Linguis ica Li huanica LXXVIII
36. Bū ojo laiko p ie eiksmiai i bū inumo p ie eiksmiai: Tpas > /
< Modnecessi y, p z.:
(172) ¿Po odo lo mejo que alguna ez - necesa iamen e iene que
acaba ? (h p:// www.demo y acijos.l /ge iausi/gy enimas/ il e _all/1782/po_9.
h ml)
(173) Segu o que alguna ez nos e emos! (h p://ask. m/MielaBu ybe/ansapsk i ai
we /115927065715)
37. Bū ojo laiko p ie eiksmiai i galimybės p ie eiksmiai: Tpas > /
< Modpossibili y, p z.:
(174) Kadaise galbū š en ikai pasakoda o okias dangaus š iesulių i
mundo c eando si imaginancias his o ias. (h p://www.
epública.l /l /naujienosp amogos/kinas_muzika_ /a _ ele isijoje_pakanka_ziniu-
_apie_mi ologija,p in .1) www.l y as.l /?id=12235566071222223880& iew=38.6) Bú ojo
(175) R. Šiškauskas: „Galbū kažkada g įšiu žais i į Lie u ą“. (h p://
iempo p e eiksmia y habi ualidad p e eiksmia: Tpas > < Asphabi ual, ejemplo /. :
(176) Žygio daly iai nak oda o uose mies eliuose, ku iuose kadaise
no malmen e alojada o y pos zygūnai.
(h p://klaipeda.diena.l /naujienos/klaipeda/mies o-pulsas/pas o-kelyje-nuo y-
kiai-633510#.VKEBBzSUc5s)
(177) A eces los p oblemas es iumimismo alguna ez más pe mi e
algún iempo de ellos apa a ūkse, sin emba go gene almen e ellas de
odos modos algúncada exluyen a la supe icie.
(h p://www.psicho e apija-jums.l /S aipsniai-kaip_apsisp es i_del_sky ybu.h m)
39. Bú ojo de iempo aep ecex smicos y apa ecimien o aep ecex smicos: Tpas > /
< Asp epe e i e, p z.:
(178) S o ėjo comple amen e sin mo e se simplemen e pa aba y mi ó
Mane nuk ė ė šiu pas. Kaip i kadaise ėl suspaudė po k ū ine. Tu-
hacia mí. ėjau nosi e i po cabinos, que nepa g iūčiau. DLKT (179)
Reik ų o a alguna ez bandy , pe o agua él no bebe... (h p://www.
supe mama.l / o umas/index.php?show opic=991964&s =216)
S aipsniai / A icles 187
Cinque’s p ie eiksmių hie a chija i lie u ių kalbos duomenys
40. Bū ojo laiko p ie eiksmiai i g ei umo p ie eiksmiai: Tpas > / <
Aspcele a i e, p z.:
Pe u p esiden e Alejand o Toledo po el bomba deo aye
nu aukė sa o izi ą Meksikoje i g įžo į Pe u sos inę. DLKT
(181) Nu a ma o , isos pas Pe siną eina ai už a pas ją pilna zmonių,
u gen emen e me u gen emen e alguna ez necesi ó pas giné (180
Šukienę... (h p://www. e u-da zelis.l / o umas/ opic/siau-
p isi egis uo , eso me siūlé liu-mamy es/page/3259)
41. Bū ojo laiko p ie eiksmiai i pi mumo p ie eiksmiai: Tpas > / < Tan e io ,
ejemplo. :
(182) „Mama, mamy e, aip kažkada jau bu o! Daug daug ka ų i lygiai
aip! Oi mama, aš p isimenu! Aš bijau!“ - šaukė jis, kibiais mažais
deds cheles insc izcándose me en palna. DLKT escal os
(183) F odas įsižiū ėjo į juos i pama ė, jog ai ne akmenys, o liekanos
igū as, las cuales ya kadaise sug io é iempo. DLKT
42. Bū ojo laiko p ie eiksmiai i ukmės p ie eiksmiai: Tpas > / < Aspdu a i e,
ejemplo. :
(184) Kažkada b e emen e u ilizadosomés se icios de nielesa,
i gi padėda o s uden ė Ma ina. (h p://www.l y as.l /gy eni-
Moscú oje
mo-budas/seima/j-seduiky es-laimingos-ma inys es- ecep ai-201309201103.h m)
(185) Bu om umpai kažkada jos g upėje, kai di bo su mažesniais, gal
i nieko auklė oja bū ų, jei di b ų su mažais aikais... (h p://www.
supe mama.l / o umas/lo i e sion/index.php/ 10476-300.h ml) 43. Bú ojo
iempo p e eiksmiai y calidad p e eiksmiai: Tpas > < Voice, p z. / :
(186) Kažkada ge ai aisyda o, be po upu į kainos augo, o kokybė labai
chiuožé bajoyn.
(h p://www. in ed.l / o umai/paplepejimai-i ai iomis- emomis/860960-ba-
siu ys-kaune) (187) Aplink ma ėsi mucha cosa d imbas, las cuales
kad sau p imin ų, kaip blogai kadaise gy eno. (h p://m eadz.
com/new/index.php?id=281104&pages=34)
VESLAVA ČIŽIK-PROKAŠEVA
188 Ac a Linguis ica Li huanica LXXVIII
44. Būsimojo laiko p ie eiksmiai i bū inumo p ie eiksmiai: T u u e > / <
Modnecessi y, p z.:
(188) Siūlau susipažin i su o kes o is o ija i daba imi, o paskui bū inai
e ka čiais eg esaba en pelkę, e y exhus i odo es o i ai, en ealidad...
(189) Kad o nea si ik ų, eni uočių me u a sa gas eikia papildy i. Jei
DLKT ales posibilidades no hay, necesa iamen e bebais despues de eso.
index.php/s aipsniai/131- eisingas-jg-a s a ymas-po- izins- ei-
(h p://www.dojo.l / klos)
45. Fu u os iempos a in luencias y posibilidades a in luencias: T u u e / >
< Modpossibili y, p z.:
(190) C eo, nunca nebeno ėsi de e me, po que después de es o quizás
ya nopab ás más í is nada. DLKT se po a eso nebemillėsiu él. DLKT
(191) - K iukis nenudils, o aš... - nebe aip i ai gynėsi Pe u ė. - Aš gal-
46. Būsimojo laiko p ie eiksmiai i įp as umo p ie eiksmiai: T u u e > /
< Asphabi ual, p z.:
(192) Bū en okia empe a ū a y a o šių me ų ugsėjo i labai dažnai ki ų
año a inales de sep iemb e. Y despues no malmen e ocu e bobos asa a.
DLKT
(193) Bū en dėl ėluojančiųjų kal ės dažniausiai po o i e da ais os,
kyla į ai ių nesusip a imų. DLKT
47. Te ec i os del iempo u u o y epe ición de e ec i os: T u u e > /
< Asp epe e i e, p z.:
(194) Sin pe s oyo pabusda au desde g iaus inio y despues o a ez заспидаваю.
DLKT
(195) Jūs ėl po o kal insi i suda inėsi komisijas iš i i, ku dingo u as.
DLKT
48. Būsimojo laiko p ie eiksmiai i dažnumo p ie eiksmiai: T u u e >
Asp equen a i e, p z.:
(196) Pa asa į gali da padidė i okių pažeidimų, nes a šilus o ams jau-
nimas mėgs a gu kšno i alų pa kuose, sk e uose, o paskui ne e ai
a aola cla i ica elaciones. DLKT (197) Si den o de es años nousalaukė e
hijos, es o a menudo po o maiš auja
ho monai. (h p://www.meileskelias.l /index.php/news/62/105/
Tan os-kelias.h ml)
S aipsniai / A icles 189
Cinque’s p ie eiksmių hie a chija i lie u ių kalbos duomenys
49. P e eiksmías de Búsimojo iempo y olis p e eiksmías: T u u e >
< Mod oli ional, p z.:
(198) Tik paskui pas ebėjo i as gėles. Jos ik ai bu o klaikios, ačiau k e-
pėjo an ás icamen e. Él ėmė ellas puos i, y despues in olun a ia
inspi épė y Eglés olapo. DLKT
(199) Desde ladios neapegu os, pe o si no quiacia despues se ía
de ė i dėl kainos su adus sa o an eną, bū ų labai s a us a gumen as.
posibilidad pasi- (h p://www.cb o umas.l / iew opic.php? =1& =913&s a =90)
50. Būsimojo laiko p ie eiksmiai i absoliu umo p ie eiksmiai: T u u e > /
< Asppe ec , p z.:
(200) Como se dice, yo pasé p aga ą, pe o cuando ya ealmen e p is igau
jėgų, cuando p iėjau limi ą, allí manęs espe é Hen ikas y despues ya
laiminga. DLKT
(201) P ak iškai isada po o pik am di ek o iui eikia a laiky i a akas
siemp e ui po salas inc emen os. (h ps://www. acebook.com/webasl /pho os/a.
378911952127509. 96278.126768314008542/881984141820285/)
51. T u u e Te ec o es de iempo u u o y p oximidad Te ec o es de iempo: T u u e >
< Aspp oxima i e, p z.:
(202) Nuo balandžio Se gejus Žiguno as žada p adė i ody i „Ka alienę
Ma go, y poco después de eso quizás y G a ienę de Monso o. DLKT
(203) …paaiškėjo, kad sulaukę 10-12 me ų amžiaus ungu iai plaukia į
océano y hace una eno me iaje has a el ma Sa gaso, donde isne cija y
po o ne ukus žūs a. DLKT
52. P e eixmíos del iempo u u o y p e eixmíos de du ación: T u u e >
Aspdu a i e, ej. :
(204) Pokalbis pak ypo apie aikus, Vaclo o šeimą, paskui ėl ilgam
užkliu o už poli ikos. DLKT
(205) Žinoma, labai blogai, kad p iiman Lie u os pilie ybės įs a ymą i
longgai po o no ue es a ada a sk uuda, la cual okupacia hizo en
emig ació nublokš iym Li uania aikams. DLKT
53. Bū inumo p ie eiksmiai i pasika ojimo p ie eiksmiai: Modnecessi y > /
< Asp epe e i e, p z.:
(206) Jei spek aklis ilgai ne ody as a pak ies i nauji solis ai, bū inai ėl
k iečiame ežisie ius, jie es au uoja, pa aiso de ales, epe uoja su
naujais solis ais. DLKT
(207) Es a cues ión necesa iamen e hay que ol e a plan ea . DLKT
VESLAVA ČIŽIK-PROKAŠEVA
196 Ac a Linguis ica Li huanica LXXVIII
84. Asp epe e i e > po gabaliuką cuk aus, P o eso ius echazó: Ačiū, no eikia.
< Aspgene ic, p z.:
(268) Po ku io laiko, kai s alo kaimynai kaip pap as ai ėl su inko jam
Ka o,
ma y , jau nebebus, o aš o cuk aus p isi inkau pilnas d i ba ų dėžes.
DLKT
(269) Pasi aiko, kad ežiai nusp endžia pabadau i i iki ijų dienų, o ėliau
nue amen e ac úis habi ualmen e. (h p://www.eziai.l /pas e a.php) 85.
UsoAcequmshms y pleni udAcequmshms: Asp epe e i e > /
< Aspsg.comple i e, p z.:
(270) Po cie o, aquí hay que eco da que en 1882 el pode sa o o a ez isai ce au-
dė žydams e s is žemdi bys e – eko k aus y is iš kaimo į mies us.
DLKT
(271) Kažkas čia iki Alekso pabu ojęs. Ijanas Raide is. Tik iausiai. Tu bū
pudo ab i in i y no comple amen e o a ce oé, p epa isé o a en i i.
DLKT 86. Pasika ejimo p ie eiksmiai y calidad p ie eiksmiai: Asp epe e i e
< Voice, p z.:
(272) Po ku io laiko suslapsčiau do anas, be ėliau, kai ėl ge ai pasiju-
> ú, ex audí y has a šiol las engo namie. DLKT
(273) - Nebūk oks išdidus i abejingas sa o likimui, ge ai da pagal ok.
DLKT
87. Dažnumo p ie eiksmiai i alios p ie eiksmiai: Asp equen a i e > /
< Mod oli ional, p z.:
(274) Hablad bien, demasiado a menudo ičia noš epluoki e. DLKT (275)
O qué ya habla , que ne yčia a menudo se hi ižiu:D (h p://www.
likimas.l /s eika a-pagal-zodiako-zenkla5. kp.h ml)
88. Dažnumo p ie eiksmiai i g ei umo p ie eiksmiai: Asp equen a i e > /
< Aspcele a i e, po ejemplo. :
(276) Us edes mismos saben, cómo a eces ápidamen e di unden los
(277) Daug me ų di bdami socialinio pedagogo da bą žinome, kaip skubiai
umo es. DLKT a eces necesi a aseso amien o, consul as o
simplemen e apoyo. (h p:// www.socped.l /index.php/skubi-konsul acija.h ml)

S aipsniai / A icles 197
Cinque’s p ie eiksmių hie a chija i lie u ių kalbos duomenys
89. Dažnumo p ie eiksmiai i pi mumo p ie eiksmiai: Asp equen a i e > /
< Tan e io , p z.:
(278) El siglo de Tokio la gen e a menudo ya iene pe manen e abajo, pe o
aún no iene obligaciones inancie as y man eniky inių... DLKT (279) Ellos, al
menos es udian es, ya algunas eces neki čiuo os galinius skiemenis iz a ia
po asliai, nu ydami. DLKT
90. Dažnumo p ie eiksmiai i baig umo p ie eiksmiai: Asp equen a i e > /
< Asp e mina i e, p z.:
(280) Suaugę aikai kenčia spaudimą, ačiau dažnai jau ne u i jėgų, ne-
no i, o gal i nemoka ką no s keis i. DLKT
(281) B ūkšniu ya a eces no sa is acama: ej. : S oma ólogo: y médico, y
diseñado . DLKT
F ecuencia pe ezmnos y con inuidad pe ezmnos: Asp equen a i e > 91.
< Aspcon inua i e, p z.:
(282) Mikėnų cul u a zū is a eces oda ía se llama mįsle, aunque cada
ez con más ecuencia se in en a in oca y culpininkus. DLKT (283)
Toliau p opo ciona sus comen a ios: Vaka ines no icias comien-
jau skai y i neseniai, iki šiol dažnai pa a yda au „Respubliką“.
DLKT
92. F ecuencia p ee ec smicos y p oximidad p ee ec smicos: Asp equen a i e > /
< Aspp oxima i e, p z.:
(284) Todas ellas comienzan puikiai, imagduo é exmulcina inmedia amen e,
pe o bas an e a menudo ápidamen e a slūgs a. DLKT (285) Algunos
decij asi pa agau i sa a ankiškos duonos, pe o noc us ne e ai uel a
i a a ás pas pad es. DLKT 93. Valios p e eiksmiai y calidad p e eiksmiai:
Mod oli ional > < Voice, /
p z.:
(286) Si el niño in enciona mal a a se, sed i mes y esuel os.
bend aamziai.l /?Page=109&Vp=316&lang=)
(h p://www. (287) Pequeño niño no ac úa malamen e in enčia él no iene
su icien e expe iencia y no sabe que mušamam doluda. (h p://www.manos eika a.l /
l / emos/ e ai-i - aikai/kai-siau eja-mazasis- o nadas)
VESLAVA ČIŽIK-PROKAŠEVA
198 Ac a Linguis ica Li huanica LXXVIII
94. G ei umo p ie eiksmiai i pi mumo p ie eiksmiai: Aspcele a i e > /
< Tan e io , p z.:
(288) Asen é y p on o ya habíamos olado po iendas y ca ines Kings
Roudu olyn. DLKT
(289) Aikš ę p iėjau, kai Jo is jau lė ai slinko ilga pag indine ga e. DLKT
P o echmios de Velocidad y P o echmios de Con inuidad: Aspcele a i e > / 95.
< Aspcon inua i e, p z.:
(290) San a iškių K aujo cen ii oda ía u gen emen e necesi an
g upės k aujo dono ai. (h p://www.15min.l /naujiena/ziniosgy-
A(II) eig.
ai-541-455056)
(291) Skubiai is da eikalingas okiškai bend aujan is plas ikinių langų
ai/sal a a/skubiai- eikalingi-a-ii- eig-g upes-k aujo-donomon uo -
balsas.l /l /skelbimas/siulomas_da bas/2668153/)
ojas (Fens e -Ins alle meis e ). (h p://da bo-skelbimai. 96. P o echosmicias de p imidad y p o echosmicias de con inuidad: Tan e io > /
< Aspcon inua i e, p z.:
(292) Pagal es a egia, ya has a šiol debía se cuidada sank yžų
p alaidumu, callesų p apla inom, pe o es o neįplemen ein a, como y
ki ų dalykų“, – eigia PDP a s o as. DLKT
muchasybė (293) Como sabéis, has a šiol acon eció ya nue e ales
simposiumai. DLKT 97. P ime os e ec osmismos y absolu ismo e ec osmismos: Tan e io / >
< Asppe ec , p z.:
(294) Puikybė i ėl paėmė i šų, aip jau isada nu ikda o. DLKT
(295) Sin emba go es a pozi y is inė sulyginimo idėja niega holis ina
p oceso his ó ico na u eį: in e p e a o ius en él isada ya incluido. DLKT
98. P ime os cu éc msias y e ospek i as cu éc msias: Tan e io >
< Asp e ospec i e, p z.:
(296) En e pasado y u u o hoydiena es dis u imosi, ken imo y inicia i a
dimensión: habilidad in e eni , de el cual acaso ya hablamos.
DLKT
(297) Kada aš bu au 1971 me ais p iim as į Rašy ojų sąjungą, bu ą jau ką
ik bu au ga ęs, odėl ose dalybose nebedaly a au. DLKT
S aipsniai / A icles 199
Cinque’s p ie eiksmių hie a chija i lie u ių kalbos duomenys
99. Pi mumo p ie eiksmiai i ukmės p ie eiksmiai: Tan e io > / < Aspdu a i e,
p z.:
(298) Apie šį kū inį jau umpai kalbė a, ap a os jo a si adimo aplinky-
bés. DLKT
(299) Be ik indamas šias da as, ap ikau, kad Jūs da p ieš Repšį umpai
habis e sido ya ce cio nada Jaspe są (1971). DLKT
100. Pi mumo p ie eiksmiai i numa omumo p ie eiksmiai: Tan e io > /
< Aspospec i e, ejemplo. :
(300) A šibaldas no espe ó ales con esinamien os y ya casi no llo a. DLKT
(301) Mano ma škiniai be eik jau pe mi ko - nuo p akai o i lie aus.
DLKT
P ime ías ijaciones y pleni ud ijaciones: Tan e io > / 101.
< Aspsg.comple i e, p z.:
(302) Sob e Jonulį y su baisos des ino An anukas ya oda ol idó. DLKT
(303) - Di os isai jau p adžiū usios, žmonės sėja... DLKT
102. Pi mumo p ie eiksmiai i kokybės p ie eiksmiai: Tan e io > / < Voice,
p z.:
(304) Pagy enén medio año en Amé ica, ellos ambos ya bien ap endie on
habla en inglés. DLKT
(305) Š ai aš esu Ing ida Rajunčiū ė, no iu pasida y i pa i sa o ankomis
emon ą, ik nežinau nuo ko p adė i, i kai pe skaičiau ai, labai
bien ya sé desde qué me necesi o comenza , muy excelen e es a
(h p:// emon uokim.l / emon o-medziagos/kas-y a-silikoni-
li e a u a. nis-he me ikas.php)
103. Tęs inumo p ie eiksmiai i absoliu umo p ie eiksmiai: Aspcon inua i e > /
< Asppe ec , p z.:
(306) Ma y , sob e al posibilidad ellos has a aho a nunca habían hablado.
DLKT
(307) Galando nežiū ėdamas, nes kiek p isimena, niekada da nebu o
įsipjo ęs... DLKT
VESLAVA ČIŽIK-PROKAŠEVA
200 Ac a Linguis ica Li huanica LXXVIII
104. P o ecmios de Cęs inidad y p o ecmios de du ación: Aspcon inua i e > < /
Aspdu a i e, p z.:
(308) Do anok, que aún aún la gos esc ibo, pe o cada ez cada ez conc e é.
DLKT
(309) Depu a ai i klausia, kodėl iek ilgai iki šiol nebu o išsiaiškin a, o
úl imamen e o a ez es o zualizado el abajo del pa lamen o. DLKT18
105. Tęs inumo p ie eiksmiai i kokybės p ie eiksmiai: Aspcon inua i e > / <
Voice, p z.:
(310) En pocas palab as, has a aho a bien no sé, de qué pa as oy. DLKT (311)
Has a šiol no es á bien en endida, cómo nanome inas pa ículas
in e ac úan con o os ma e iales, juolab con ejidos co po ales. (h p:// n.elek o-
nika.l /mi/0304/kiek.h ml)
106. P e eiksmías del Absolu o y p e eiksmías del p oximidad: Asppe ec
Aspp oxima i e, p z.:
(312) Sako, seno ėje būda ę užkeik ų daik ų. Galėda ai juos be ku palik i,
> < podėda o ellos cualquie a oba - ellos siemp e no a de en us manos
eg esaban. / DLKT
(313) Žmogui, ku į ma o pi mą ka ą gy enime, ku io isai nepažįs a i
ku io ik iausiai ne ukus jau niekad nebema ys. DLKT
107. Absolu um P ope iesmics y du ación p ope iesmics: Asppe ec > < /
Aspdu a i e, p z.:
(314) El ale gólogo siemp e la gos y muy minuopščiai p egun añaja
jo ligą. DLKT
(315) Balsės a iamos umpai isada p ieš d igubas p iebalses i už-
sob e hospi alí y hacemos skiemenyje, ej., de Kuss, bi en, die Ka ze. (h p:// okie-
ciu24.l / okieciu-kalbos-abecele)
18 Fue encon ado sólo un ejemplo, cuando la du ación p ie eiksmis ue pa imen ado an es de la
eiksmį. Tokią a ką g eičiausiai nulėmė ai, kad ukmės p ie eiksmis pa a o as ka u su kie-
con inuidad p ecybinio g ado de signi icación p ie eiksmiu an o.
A ículos A icles 201 /
Cinque’s p ie eiksmių hie a chija i lie u ių kalbos duomenys
108. Absoliu umo p ie eiksmiai i būdingumo p ie eiksmiai: Asppe ec > /
< Aspgene ic, p z.:
(316) Žūklės niuansai. ¿Siemp e calšiai ac úa ípicamen e?
(h p:www.15min.l /naujiena/lais alaikis/zuklezukles-niuansai-a - isa109.
da-ka siai-elgiasi- ipiskai-144-167051)19
(317) … s uden ų pokš ai, lo ynų kalba i medicininis spi i as, daugybė nau-
jo ių, p ie ku ių eikia p isi aiky i, i y esnioji sesė, ku i nep isi aiko,
kaip pap as ai, isada nu yli apie sa o ūkumus iki ol, kol iską
išbando sa a ankiškai i a sidu ia aplamdy a ki oje pusėje… DLKT
Absoluu um p e eiksmiai y calidad p e eiksmiai: Asppe ec > < Voi- /
ce, p z.:
(318) Ella mikliai es a inėjo isni imus, su u o jaldas, las cuales siemp e
bien gyda o, noūliuoda o. DLKT
(319) Žmonės pagal oki , labai ge ai isada pagal oki p ieš pe kan be kokį
gy ūną! (h p://www. gy unupaieska.l /l /news/ iew/id/67072)
110. T ukmės p e eiksmiai y būdingumo p e eiksmiai: Aspdu a i e > Aspgene ic,
p z.:
(320) Pe aka ienę – ke inome kep i deš eles kepsninėje an eže o k an o –
šįka bu ome pi mosios. Labiausiai dėl o, kad Tania nesidažė kaip
gene almen e iz is á medioho andį. DLKT (321) Esas dos semanas noso os
po u íamos con ella no po dos como acos umb a,
o po penkias alandas. DLKT
111. Būdingumo p e eiksmiai y calidad p e eiksmiai: Aspgene ic > < Voi- /
ce, p z.:
(322) Según los o iciales is aelíes, an es del uelo an o el a ión, como los pasaje os
kaip pap as ai, g iež ai pa ik in i. DLKT
es aban, (323) Nos compo a emos esponsablemen e, como no malmen e, dijo él.
DLKT 112. Numa omumo p e eiksmiai y in eg idad p e eiksmiai: Aspp ospec i e >
< Aspsg.comple i e, p z.:
(324) Šiuolaikinis jaunimas be eik isai neskai o knygų, ką u apie ai
manai? / (h p://ask. m/Ka inaMcG a h/answe /110064182451) de las ie as. P on o ella
(325) Ma ome, kaip saulė pasi odo is mažiau i mažiau, lyg ją kas emp ų p ie
en absolu o apenas e emos al ez unos 4 meses. DLKT da ípicamen e b angesni. Al
Apibend in a s a is ika pa eikiama 3 len elėje.
19 Plg. da šių p ie eiksmių a ojimą g e a: Jo andeniui a spa ūs daik ai isa-
menos ya los que kokybiški. (h p:// o umas.gps.l / iew opic.
php? =28& =2739&sid=341c6c58beb11 70637eb86e edc4475&s a =0)

VESLAVA ČIŽIK-PROKAŠEVA
202 Ac a Linguis ica Li huanica LXXVIII
3 LENTELĖ. P ie eiksmių a ojimas d iem būdais
Moode iden ial
Modepis emic
Tpas
Tu e u
Modi ealis
Modnecessi y
Modpossibili y
Asphabi ual
Asp epe e i e
Asp equen a i e
Mod oli ional
Aspcele a i e
Tan e io
Asp e mina i e
Aspcon inua i e
Asppe ec
Asp e ospec i e
Aspp oxima i e (en inglés)
Aspdu a i e
Aspgene ic
Aspp ospec i e
Aspsg.comple i e
Voice
Moode iden ial *** ***** **** ** **
** Modepis emic * ** **** ** ** **
Tpas ** ****** ** * *
T u u e *** ****** * **
Modi ealis *
Modnecessi y * * * * * * * * *
Modpossibili y **** **** ** **
Asphabi ual **** * ******* *
Asp epe e i e **** *** *** *** **
Asp equen a i e ** * *** ***** *
Mod oli ional ** * ***** *
Aspcele a i e * * * * * *
Tan e io *** ***** * *** * ***
Asp e mina i e * * * *
Aspcon inua i e * * * * * * * * * *
Asppe ec * * * * * * * * * * *
Asp e ospec i e * *
Aspp oxima i e ** * ***** *
Aspdu a i e * * * * * * * * * *
Aspgene ic * * * *
Aspp ospec i e * * * * * * * * * * * *
Aspsg.comple i e * * * * * *
* * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * *
S aipsniai / A icles 203
Cinque’s p ie eiksmių hie a chija i lie u ių kalbos duomenys
Como se e, en el habla de Li uania dos p e eiksmías se usan dos mane as la iso 113
bai dažnai: okie a ejai suda o be eik du ečdalius isų as ų pa yzdžių (iš
casos). Más a menudo bajo es e o den que se usan Modepis emic (18 casosModpossibili y,
jų iš 23 galimų) i Moode iden ial (17 a ejų iš 23) p ie eiksmiai, kiek ečiau –
Tan e io (po 16 casos) y Asp epe e i e (15 casos de 23) p e eiksmia. O as
p ie eiksmías dos modos u ilizados cuan o čiau. Todo es o indica que es os D. Pasku inį
a ejais p ie eiksmių eikšmės ne u i į akos šių p ie eiksmių ie ai sakinyje.
sky elį o man casos, cuando no ue encon ado ejemplos, que conc e ús dos
p ie eiksmiai se ía pa a o i jun os en una ase. Po consiguien e es os p e eiks-
mių a pusa io a kos nebu o galimybės nus a y i. Daba pa eiksiu isus šiuos
a ejus:
1.Limidadp opiecmsios y ca ac e ismop opiecmsios: Modepis emic?
Aspgene ic.
2. Bú ojo iempo p e eceicmías y ini ud p e eceicmías: Tpas ?
3. Bū ojo laiko p ie eiksmiai i ęs inumo p ie eiksmiai: Tpas ? Aspcon inua i e.
Asp e mina i e. 4. El se del iempo p ocececmías y del absolu ud p ocecmías:
Tpas ? Asppe ec . 5. Bú ojo iempo p o éixmia y e ospek i as p o éixmia: Tpas ?
Asp e ospec i e.
6. Būsimojo laiko p ie eiksmiai i e ospek y os p ie eiksmiai: T u u e ?
Asp e ospec i e.
7. Ne ealumo p ie eiksmiai i bū inumo p ie eiksmiai: Modi ealis ?
Modnecessi y.
8. Ne ealumo p ie eiksmiai i galimybės p ie eiksmiai: Modi ealis ?
Modpossibili y.
9. Ne ealumo p ie eiksmiai i įp as umo p ie eiksmiai: Modi ealis ?
Asphabi ual.
10. Ne ealumo p ie eiksmiai i dažnumo p ie eiksmiai: Modi ealis ?
Asp equen a i e.
11. Ne ealumo p ie eiksmiai i alios p ie eiksmiai: Modi ealis ? Mod oli ional.
12. P o echms de no ealidad y p o echms de elocidad: Modi ealis? Aspcele a i e.
13.P ohecex smos de no ealidad y p ehecex smos de absolu o: Modi ealis?
Asppe ec .
14.A echshms de la no ealidad y e ospec i as a echshms: Modi ealis?
Asp e ospec i e.
15. Ne ealumo p ie eiksmiai i būdingumo p ie eiksmiai: Modi ealis ?
Aspgene ic.
16. Ne ealumo p ie eiksmiai i numa omumo p ie eiksmiai: Modi ealis ?
Aspp ospec i e.
VESLAVA ČIŽIK-PROKAŠEVA
204 Ac a Linguis ica Li huanica LXXVIII
17.P e ecesmos de no ealidad y p e exmos de pleni ud: Modi ealis?
Aspsg.comple i e.
18. Ne ealumo p ie eiksmiai i kokybės p ie eiksmiai: Modi ealis ? Voice.
19.P ocesos de necesidad y p ocecesos de ini ud: Modnecessi y?
Asp e mina i e.
20.P ezcmos de necesidad y p escmos de con inuidad: Modnecessi y?
Aspcon inua i e.
21. Bū inumo p ie eiksmiai i e ospek y os p ie eiksmiai: Modnecessi y ?
Asp e ospec i e.
22. Bū inumo p ie eiksmiai i numa omumo p ie eiksmiai: Modnecessi y ?
Aspp ospec i e.
23. Bū inumo p ie eiksmiai i pilnumo p ie eiksmiai: Modnecessi y ?
Aspsg.comple i e.
24. Posimilidadp opiecmías y ca ac e ís icap opiecmías: Modpossibili y?
Aspgene ic.
25. Įp as umo p ie eiksmiai i e ospek y os p ie eiksmiai: Asphabi ual ?
Asp e ospec i e.
26. Įp as umo p ie eiksmiai i būdingumo p ie eiksmiai: Asphabi ual ?
Aspgene ic.
27. Apa epe i os de Repe ición y absolu ezmo: Asp epe e i e?
Asppe ec .
28. Dažnumo p ie eiksmiai i absoliu umo p ie eiksmiai: Asp equen a i e ?
Asppe ec .
29.F ecuencia aeecms ms y e ospec i as aeecms ms: Asp equen a i e?
Asp e ospec i e.
30. Valios p ie eiksmiai i pi mumo p ie eiksmiai: Mod oli ional ? Tan e io .
31. Valios p e eceicmíos y ini ud p e eceicmíos: Mod oli ional? Asp e mina i e.
32. Valios p ie eiksmiai i ęs inumo p ie eiksmiai: Mod oli ional ? Aspcon inua i e.
33. Valios p ie eiksmiai i a imumo p ie eiksmiai: Mod oli ional ? Aspp oxima i e.
34. Valios p e eciscmías y ca ác e ismo p e eciscmías: Mod oli ional?
Aspgene ic. 35. Valios p ececmsios y p e isibilidad p ececmsios: Mod oli ional?
Aspp ospec i e.
36. G ei umo p ie eiksmiai i baig umo p ie eiksmiai: Aspcele a i e ?
Asp e mina i e.
37. G ei umo p ie eiksmiai i e ospek y os p ie eiksmiai: Aspcele a i e ?
Asp e ospec i e.
38. G ei umo p ie eiksmiai i a imumo p ie eiksmiai: Aspcele a i e ?
Aspp oxima i e.
39. P o echmios de Velocidad y P o echmios de P edicibilidad: Aspcele a i e?
Aspp ospec i e.
A ículos A icles 205 /
Cinque’s p ie eiksmių hie a chija i lie u ių kalbos duomenys
40. Víajes de e ec o y pleni ud de e ec o: Aspcele a i e?
Aspsg.comple i e.
41. G ei umo p ie eiksmiai i kokybės p ie eiksmiai: Aspcele a i e ? Voice.
42. Pi mumo p ie eiksmiai i baig umo p ie eiksmiai: Tan e io ? Asp e mina i e.
43. Baig umo p ie eiksmiai i ęs inumo p ie eiksmiai: Asp e mina i e ?
Aspcon inua i e.
44. Fini ud P o ecmías y absolu ud P o ecmías: Asp e mina i e?
Asppe ec .
45. Baig umo p ie eiksmiai i e ospek y os p ie eiksmiai: Asp e mina i e ?
Asp e ospec i e.
46. Baig umo p ie eiksmiai i būdingumo p ie eiksmiai: Asp e mina i e ?
Aspgene ic.
47. P o ecmios de Cęs inidad y p o ecmios de Absolu ud: Aspcon inua i e?
Asp e ospec i e.
48.Cęs inidad p ee ecmsios y p oximidad p ee ecmsios: Aspcon inua i e?
Aspp oxima i e.
49. Absoliu umo p ie eiksmiai i e ospek y os p ie eiksmiai: Asppe ec ?
Asp e ospec i e.
50. Re oscep i os P esequmios y p oximidad P esequmios: Asp e ospec i e?
Aspp oxima i e.
51. Re oskep y os p ie eiksmiai i ukmės p ie eiksmiai: Asp e ospec i e ?
Aspdu a i e.
52. Re oskep ī as P ope iesmicos y ca ac e ismo P ope iesmicos: Asp e ospec i e
? Aspgene ic.
53. Re oskep y os p ie eiksmiai i pilnumo p ie eiksmiai: Asp e ospec i e ?
Aspsg.comple i e.
54. Re oskep y os p ie eiksmiai i kokybės p ie eiksmiai: Asp e ospec i e ?
Voice.
55. A imumo p ie eiksmiai i būdingumo p ie eiksmiai: Aspp oxima i e ?
Aspgene ic.
56. T ucmės pe ezmexmms y p e isibilidad pe ezmexmms: Aspdu a i e >
Aspp ospec i e.
57. Būdingumo p ie eiksmiai i pilnumo p ie eiksmiai: Aspgene ic ?
Aspsg.comple i e.
58. Numa omumo p ie eiksmiai i kokybės p ie eiksmiai: Aspp ospec i e ?
Voice.
Visais šiais a ejais p ie eiksmių eiliškumas nenus a y as.
VESLAVA ČIŽIK-PROKAŠEVA
212 Ac a Linguis ica Li huanica LXXVIII
S undžia Boni acas, spec. ed., 1997: Sapūno e Šulco g ama ika Compendium G amā icæ
Li h anicæ. Vilnius: Mokslo y enciklopedías ins i u o de publicación. ma ical Objec s,
Tenny Ca ol L. 2000: Go e E en s and Ad e bial Modi ica ion. – E en s as G am-
ed. by Ca ol L. Tenny, James Pus ejo sky. S an o d: CSLI Publica ions, 285‒334.
S an o d: CSLI Publica ions, 285‒334. S an o d: CSLI Publica ions, 285‒334. S an o d: CSLI Publica ions, 285‒334. S an o d: CSLI Publica ions, 285‒334. S an o d: CSLI Publica ions is he wo ld's la ges publishe o books on he subjec .
Ul ydas Kazys, ed., 1971: Lie u ių kalbos g ama ika 2. Mo ologija. Vilnius:
Min is.
Vaičiuly ė-Semėnienė Lo e a 2012: P ie eiksminiai an iniai p edika y ai.
Bal is ica 47(1). Vilnius: Uni e sidad de Vilniaus, 51‒72. aksė, ed. Ul ydas, Kazys.
Valiuly ė Elena 1976: P ie eiksminiai junginiai. – Lie u ių kalbos g ama ika 3. Sin-
Vilnius: Min is, 271‒275. (2009/02 no es9). Heidelbe g: Uni e si ä Heidelbe g.
Wenge Ne en 2009: Cinque’s Func ional Hie a chy. Syn ax Reading Ci cle (SRC)
Acceso a In e ne : h p
www.iwo-iwano .in o/mediapool:36:361457/da a/SRC_Pa _I_/Ne en_-_Cinque_s_
Func ional_Hie a chy.pd .
S ephen Wilson, Saygin Ayşe Pina 2001: Ad e bs and Func ional Heads in on
Tu kish: Linea O de and Scope. – P oceedings o WECOL 2001: Wes e n Con e ence
Linguis ics. Sea le, WA, USA. Acceso a In e ne :
h pc l.ucsd.edu~saygin/pape s://WECOLpape .pd .
Zyman E ik 2011‒2012: Two In es iga ions o Ad e bs and Clause S uc u e in English.
Senio Thesis, P ince on Uni e si y. P ieiga in e ne u: h p://people.ucsc.edu/~ezy-
manad e bs_clause_s uc u e.pd . Qui k Randolph, G eenbaum Sidney, Leech Geo ey,
S a ik Jan 1972: A G amma o Con empo a y English. London: Longman.

S aipsniai / A icles 213
Cinque’s p ie eiksmių hie a chija i lie u ių kalbos duomenys
1 PRIEDAS
P ie eiksmių klasi ikacija26
Moodspeech-ac P (šnekos ak o p ie eiksmiai) an. ankly lie. a i ai,
since isha džiai Moode alua i e (p e eiksmiai de alo ación) an. o una ely
lie. laimei Moode iden ial (ne ik umo p ie eiksmiai) an. allegedly lie.
p obablemen e, ealmen e,
ik iausiai
Modepis emic ( ikimybės p ie eiksmiai) an. p obably lie. u bū
Tpas (bū ojo laiko p ie eiksmiai) an. once lie. ka ą, kadaise,
kažkada, aka
T u u e (búsimojo iempo p ie eiksmiai) an. hen lie. después, despues
Modi ealis (ne ealumo p ie eiksmiai) an. pe haps lie. quizás, al ez Modnecessi y
(bū inumo p ie eiksmiai) an. necessa ily lie. necesa iamen e Asphabi ual
Modpossibili y (galimybės p ie eiksmiai) an. possibly lie. galbū , gal
(įp as umo p ie eiksmiai) an. usually lie. no malmen e, gene almen e
Asp epe e i e (pasike jimo p ie eiksmiai) an. again lie. o a, da
Asp equen a i e (dažnumo p ie eiksmiai) an. o en lie. a menudo, no
Mod oli ional ( alios p ie eiksmiai) an. in en ionally lie. yčia, sąmoningai,
in ecuen emen e, algunas eces especialmen e
Aspcele a i e (g ei umo p ie eiksmiai) an. quickly lie. ápidamen e,
Tan e io (pi mumo p ie eiksmiai) an. al eady lie. jau
u gen emen e Asp e mina i e (baig umo p ie eiksmiai) an. no longe lie. (jau) ya,
más no Aspcon inua i e ( ęs inumo p ie eiksmiai) an. s ill lie. has a šiol, oda ía
Asppe ec (absoluu umo p ie eiksmiai) an. always lie. siemp e, siemp e
Asp e ospec i e ( e ospek i as
p ie eiksmiai) an. jus lie. qué ik
Aspp oxima i e (a imumo p ie eiksmiai) an. soon lie. g ei ai, ne ukus
Aspdu a i e ( ukmės p ie eiksmiai) an. b ie ly lie. umpai, umpam, ilgai
Aspgene ic/p og . (būdingumo p ie eiksmiai) an.
cha ac e is ically lie. ípicamen e, como gene almen e Aspp ospec i e
(numa omumo p ie eiksmiai) an. almos lie. casi, casi no luga , iempo, causa
Aspsg.comple i e (pilnumo p ie eiksmiai) an. comple ely lie. isai, isiškai
Asppl.comple i e (dg. papildinio p ie eiksmiai) an. u o lie. isi
Voice (kokybės p ie eiksmiai) an. well lie. ge ai, blogai
26 Len elėje pa eikiami au o ės iš e s i, o ne lie u ių kalbo y oje a ojami e minai. Lie u ių kalbos
sin aksėse i g ama ikose ski iami būdo p ie eiksmiai i aplinkybiniai p ie eiksmiai (juos suda o
y p opósi o p e ecu smamen e).
VESLAVA ČIŽIK-PROKAŠEVA
214 Ac a Linguis ica Li huanica LXXVIII
2 PRIEDAS
E iko Zymano gau ų ezul a ų len elė27
Moodspeech ac (°) (hones ly) > Moodcon e alua i e° (un o una ely)no (c)
b. Moode alua i e° (un o una ely) > Moode iden ial° (allegedly)yes
Moodspeech ac ° (hones ly) > Moode iden ial° (allegedly) Mod . T(Pas )°
d. Moode iden ial° (allegedly/clea ly) > Modepis emic° (p obably)no
e. Modepis emic° (p obably) > T(Pas )° (once)(no)
(once) > T(Fu u e)° ( hen)no ( eady?) T(p obably) > Modi ealis
g. T(Fu u e)° ( hen) > Modi ealis° (pe haps)no
(pe haps)(yes) j. Modi ealis (pe haps) > Modnecessi y° (necessa ily)no k
(i.) Modepis emic° (p obably) > Modi ealis° ([almos ] ce ainly)no
Modi ealis (pe haps) > Modnecessi y (no necessa ily) m. Possibly (possibly)
> Asphabi ual (necessa ily)° n. Asphabi ual (p e-in en ionally) >
l. Modnecessi y° ([no ] necessa ily) > Modpossibili y° (possibly)no
Aspe pe i i e (I) > Aspe pe i i e (I) > Aspec (inusually) > Aspec (s ill) >
Aspec (necessa y) > Aspec (necessa y) > Aspec (necessa ily) > Aspec
o. Asp epe i i e(I)° (again) > Asp equen a i e(I)° (o en)(yes)
(p.) Asphabi ual° (usually) > Asp equen a i e(I)° (o en)no
(necessa ily) > Aspec (necessa ily) > Aspec (necessa y (necessa ily) >
Aspec (necessa ily) > Aspec (necessa ily) > Aspec (necessa ily) > Aspec
(necessa ily > Aspec (necessa ily) > Aspec (necessa ily) > Aspec
. T(An e io )° (al eady) > Asp e mina i e° (no longe )no
(necessa ily > Aspec (necessa ily) > Aspec (necessa ily) Aspcele a i e(II)°
( as /ea ly) > Asp epe i i e(II)° (again)no gg. Asp equen a i e(II)° (o en) >
AspSgComple i e(II)° (comple ely) - (un o una ely), Moode iden ial°
x. Asp e ospec i e° (jus ) > Aspp oxima i e° (soon)no
y. Aspp oxima i e° (soon) > Aspdu a i e° (b ie ly)yes
z. Aspdu a i e° (b ie ly) > Aspgene ic/p og essi e° (cha ac e is ically)no
aa. Aspgene ic/p og essi e° (cha ac e is ically) > Aspp ospec i e° (almos )yes
bb. Aspp ospec i e° (almos ) > AspSgComple i e(I)° (comple ely)yes
cc. AspSgComple i e(I)° (comple ely) > Voice° (well) -
dd. Voice° (well) > Aspcele a i e(II)° ( as /ea ly)no
(e iden ly), Modepis emic° (p obably), empo al ad e bs (now), Modi ealis°
. Asp epe i i e(II)° (again) > Asp equen a i e(II)° (o en)no
(pe haps), subjec -o ien ed ad e bs
hh. domain ad e bs > {Moodspeech ac ° (hones ly), Moode alua i e°
(wisely)}
no
27 Ž . Zyman 2011‒2012: 71 . Raidės skliaus uose ma can casos que no ue on incluidos en
hie a chiją, o žodžiai aip / ne skliaus uose nu odo, kad au o iui šie a ejai nė a isiškai aiškūs.
A ículos A icles 215 /
Cinque’s p ie eiksmių hie a chija i lie u ių kalbos duomenys
Cinque’s Hie a chy o Ad e bs and he
Findings o he Li huanian Language
SUMARY
By e e i se o he so called uni e sal hie a chy o clausal unc ional p ojec ions
oped by Cinque, he a icle desc ibes he ela i e o de o sen en ial ad e bs in he Li h-
uanian language. The a icle is based on he examples om he Co pus o Con empo a y
de elLi huanian Language o he Cen e o Compu a ional Linguis ics o Vy au as Magnus
e si y in Kaunas as well as he examples ound h ough he web sea ch engine Google. The
Unia icle does no only discuss he ela i e o de o adjacen ad e b pai s in Cinques hie a chy
(as i is done by Cinque and o he linguis s men ioned in he a icle) bu also he ela i e
posi ion o all ad e bs in he hie a chy.
A e summa ising he endencies o usage o 22 ad e b pai s gi en in Cinques hie o all he
a chy, i was es ablished ha examples we e no ound in he case o 5 pai s; 2 pai s we e
used in he opposi e o de compa ed o Cinque’s hie a chy; 5 pai s we e used as speci ied in
Cinque’s hie a chy, whe eas 10 pai s we e used in wo ways, i.e. bo h in line wi h Cinque’s
hie a chy and con a y o i ) (see Table 4 in he a icle). Hence, i can be assumed ha ou
cases laid down by Cinque, he ela i e o de o wo ad e bs in a sen ence is usually no s ic ly
de ined and may a y in Li huanian. an language, 253 wo-ad e b combina ions can be made. A e
Ou o all he ad e bs speci ied in Cinque’s hie a chy and applicable o he Li huani-
summa ising all he comCinques hie a chy; 20 pai s a e used in he opposi e o de compa ed o
bina ions discussed in he a icle, i was de e mined ha examples we e no ound in case
o 58 combina ions. Ou o 195 emaining combina ions, 62 pai s a e used pu suan o
Cinques hie a symbol means ha he pai is used con a y o he o de es ablished in Cinques
chy, whe eas 113 pai s a e used in bo h ways. All ha is p o ided in Table 5 in he a icle
(symbol + means ha he pai o wo ad e bs is used as speci ied in Cinque’s hie a chy;
hie a chy; symbol x means ha no examples we e ound o such a pai ; symbol 2 means ha he
pai is used in bo h ways).
The indings o he Li huanian language show ha Cinque’s hie a chy o clausal unc-
Cinqueės ional p ojec ions is no uni e sal and he Li huanian indings canno con i m i ; ha
some cases some ad e bs end o p ecede o he s in Li huanian, hough usually he ela i e
o de o wo ad e bs in a sen ence is ee and may a y; and ha Li huanian ad e bs do no
in cons i u e any hie a chy based on seman ics.
Į eik a 2017 m. diciemb e 27 d.
VESLAVA ČIŽIK-PROKAŠEVA
Lie u ių kalbos ins i u as
Pe o Vileišio g. 5, Vilnius LT-10308, Li uania
esla a.p okase [email protected]