scieee Science in your language
[lt] (orig) [de] [fr] [it] [es] [pt]

Asmenvardinių makroekonomikos terminų variantiškumas

Abstract

Straipsnyje nagrinėjami lietuviškuose makroekonomikos vadovėliuose vartojami sudėtiniai terminai, sudaryti su asmenvardžiais. Apžvelgus su tokių terminų vertinimu susijusius neaiškumus, asmenvardinio ir eponiminio termino santykį, siekiama atskleisti šiuose šaltiniuose vartojamų terminų variantiškumą. Kartu ryškėja kai kurios variantiškumo priežastys, asmenvardinių terminų vartojimo ypatumai.

Read accessible full text
Machine-translated document

This is a machine-generated translation of the original document and may contain errors, omissions, or changes in meaning. Do not rely on this translation for quotations, citations, or authoritative references. Please consult and cite the original document.

Asmenvardinių makroekonomikos terminų variantiškumas

Author: Ramunė Vaskelaitė
Year: 2023
DOI: 10.35321/term30-5
Source: https://journals.lki.lt/terminologija/article/download/2266/2369
95Te minologia | 2023 | 30
doi.o g/10.35321/ e m30-5
Va ian iškumo de e mos de
mac oeconomia de p esuncionamen os
Va ia ion o Mac oeconomic Te ms
wi h a Pe sonal Name
RAMUN VASKELAIT
Ins i u o das línguas Lie u ių
ORCID id: h ps://o cid.o g/0000-0001-6063-9699
ANOTACIA
A igosnyje analisados nos Li u iškos mac oeconomikos manualėlios usados
compos os e mos, compos os com pessoais. Resumindo com a a aliação de ais
e mos elacionados ince eškumas, elacionamen o de e mo pessoal e
eponímico, p e ende e ela nes as on es a ian iškumą de e mos us ojamų.
Ca uchos b ilhėja algumas das causas a ian izidade, peculia idades do consumo
de e mos pessoais.
ESMINIAI VOODŽIAI: e mo pessoal, eponiminis e m, e minos a ian iškumas.
ABSTRACT
The a icle deals wi h compound e ms used in Li huanian mac oeconomics
ex books, which a e o med wi h pe sonal names. I e iews he unce ain ies
ela ed o he e alua ion o such e ms, he ela ionship be ween he e m o med
wi h a pe sonal name and he eponymous e m, and aims o e eal he a ia ion o
e ms used in hese sou ces. Some o he easons o his a ia ion and he
peculia i ies o he use o such e ms a e highligh ed.
KEYWORDS: e m wi h a p ope name, eponymous e m, e m a ia ion.
ĮVADAS
Sudė iniai e mininai, cons i uídos com pessoais, não em uma única á ea
espali ęs, mas em abalhos de e minologia Li uães pouco enag inėjamas
eiškinys. Conside ando á ias ques ões de consumo do e mo, em pa celas
de abalhos menciona-se e ais e mos como Omo dėsnis ou Ohmo dėsnis,
E ei o de Thomson ou E ei o de Thomson (Kaulakienė 2003: 113114), Boilio e Ma io o
Asmen a dinių mak oekonomikos e minų a ian iškumas 96 Ramunė Vaskelai ė dėsnis, Diua o indas,
Simpsono o mulė (Kaulakienė 2014: 60), Dope io g ei is, Deka o koo dina ės, Ebš eino sind omas (Gai enis
1994: 14), ap esen a-se uma ou a obse ação sob e o uso deles, mas sepa adamen e ais e mos quase não
são neg inėjami. Po ou o lado, nos abalhos de e minologia li uanos sob e eles ap esen ados
comen á ios ou nos abalhos de e minologia es angei a mais amplamen e desen ol idas discussões ais
e mos de consumo indicam, que com pe sonagens compos os os e mos causa de á ios ince eškumų e
con con con con con á ias imen os. An ai em alguns abalhos de au o es li uãos ais e mos de
menção abo ando eponiminius e minos, mas sua elação com eponiminiais e minis in oduzi amamo não
iisiamen e uneodai. Suônimos compos os e mos como eponiminos cla amen e į a dija Laimu ė
Ki kauskienė, a i mando que o a igo cump e-se disposições, que e minas, em seu pac o u įs a dažodį
nome pessoal, cidade, aldeia, ou a localidade geog á ica, país ou nação, gen es nomeamen o chamin inas
eponiminiu (Ki kauskienė 2011: 48). Assim, analisando a qui e u as, a e e cons ução e minologia, L.
Ki kauskienė como e minus eponiminos a a não só uma pala ažius, de pe sonalidade pada y us
e minus, como an ai gobelenas (plg. Gobelin), makadamas (plg. McAdam) ou mauzoliejus (plg. Mauzolo), mas e
e miny us compos os con endo pe sonalidades, ais como Simmle ios baldai, Medici po celians ou Vic o ia,
que podem se desc i os como um es ilo com pe sonalidade. Ambos, e ou os, como explica ia, em e mos
eponímicos conside a e Ju gi a Mikelionienė, embo a ela em seu a igo a e apenas os p imei os em
pala as gené icas e idas, eduząja aide ašomus nomes de concei os1. Naga ando-os como esul ado
de apelia i ização (p ocesso em que a pala a e i icida o na-se gené ico), ela suge e que os e mos
eponímicos se di idem em o almen e e em pa e apelia i izados, e como exemplos de apelia i ização
pa ciais menciona dois e mos compos os: Ceza io pjū is, Be ole o d uska (Mikelionienė 2017: 129). Išei ų,
que eponiminiais e mos conside am-se e compos os e mos, nos quais pessoal e dis ne i ęs comunsinu
pala a, mas eles são a aliados como de únicažodžių besiski ian ys apelia i ização g au. É ce o, du ida se
ais e mos de a o são conside ados eponímicos, enco ajados ap esen a-se de inição de e mo
eponímico isso da e dadei a pala a aze nomes de concei os (Mikelionienė 2017: 127). L. Ki kauskienės
o necida de inição, ao con á io, mos a ia, que isso é p incipalmen e com ce oinio 1 Jie J. Mikelionienės
a igo de alhakio se di ideomi em one iquemen ao sis ema da língua li uânica adap y us e minus (p z.:
kolo adas, celsijus, silue as, be na dinai) e da inius (p z.: spa akiada, be gsonizmas, jakobianas).
97Te minologija | 2023 | 30 pala a de o ma nomes de concei os a dažodį
e mos que êm no seu sinda o. E aqui es á um em inalizaia abalho magis o,
onde ambém são conside adas eponiminia e mos, uns dos ou os
ín eg amen e ends ema sepa a . Como eponímicos e mos aqui são
a ados apenas monôlodos, nomes de concei os que êm s a us de pala a
comum, po exemplo: e mis, mendele is, kle ei as, e compos os, que em seu
con a o êm uma pala a de e i icação concei os chamados de nomes ou de
e mos que êm uma pala a de e i icação, mas não de eponímicos e mos,
po exemplo: Iš iso y imo iš iš žodžio bu o iš ink a 247 lie u iški e minai, iš
ku ių 136 ( . y. u į Ulį, da 111 on), e e. e. eponiminiais ends ama a conside a
apenas s a us de pala a e dadei o nebe u inčius conce okų nomes,
mos y ų e Kad nomeamen o des e magis o abalho Tik iniai pala as e
eponimai chemijos e minijoje. Ve dade, em abalhos de e minologia
publicados em línguas es angei as, especialmen e mui o discu indo sob e
eponimínicos e mos de medicina, p incipalmen e k eipiam-se a enção em
nomeiões de concei os que enham pala a de e i icação (p.x.: Duque-Pa a e
k . 2006; Becke e k . 2021; Dyda, P onińska 2021), po ém is o de ou os
abalhos, que ao e mo eponiminio concei o são incluídos e eles, e a pe da de
s a us da pala a de e i icação, em pala as comuns i em nomes de
concei os (p.x. :
Cappuzzo 2008; Kucha z 2020).
A pa i daqueles abalhos, ambém e de e minologas li uanos
ap esen ados de ano ações b ilhėja ou o com nome pessoal elacionados
com e mos que a ques ão de seu alo e minológico. Aqui Kazimie as
Gai enis, em 1994 um a igo. publicado Aplica ion o p inciples o in e na ional
e minology o ou e miniji mencionou al com cien is as, descobcedo es ou
in en o es su nameais cons i uídos e mos de ca ac e ís ica posi i a
como mokslui nusipelniusių людей įmžinimą, mas e sua al a esses e mos
indica am insu icien emen e mo i uo i (Gai enis 1994: 14). Po causa de ais
e mos e minologicas alo mui o discu ida em abalhos de e minologia
es angei a, onde eles amplamen e discussidos como eponiminiais e mos, e
pa icula men e conside s omas ais e mos acei ilidade medicina
e minijai. Como an agens desses e mos indicam-se espei amen o de
pessoas nusipelniças, his ó ica e cul u alé alo desses e mos, b e idade,
p ak iškumas, acili ação de p ocessos de comunicação e k . (p z.:
Whi wo h 2007; Cappuzzo 2008), mas como des an agens nomeiam-se
ne i slumas, d ip asmiškumas, nein o ma umas e k ., ambém e
di icul amen o de p ocessos de comunicação (p z.: Duque-Pa a e Ma eson 2006; Woywod , 2007; Cappuzzo 2008; Kucha z 2020; Ke lian 202 k 3).
As a ian iškumas de e mos de mac oeconomia de pe sonalidades 98 Ramunė
Vaskelai ė P ieš a a imai a espindi e e mos de ges ão. In e nacional das
e minos de manejo de con adi ó ios é indicado K. Gai enis, o que só mencionado
no a igo ap a dando keblumus, kylančius en ando aplica aplicando
in e nacional das e minos de manejo de p incípios e miniais. Como uma dessas
keblumas ele mencionou con adi ó io das ecomendações de códigos
in e nacionais e mos, ei os de cien is as, descobcedo es ou in en o es
sob enomes, ques ão de uso: no código in e nacional de nomencla u a de
ana omia sua a osena é p oibida, no código in e nacional de nomencla u a de
zoologia é limi ada, e e minologia écnica é pe mi ida sem quaisque limi ações
(Gai enis 1994: 217). Ao mesmo empo no ou-se que ais e mos de e i ado e em
alguns diccioná ios de e mos Li u iškų. Indicado Medicinos e minos diccioná io,
no qual eles bemaž odos subs i ui po ou os e mos.
No en an o, ou as on es e minog á icas indicam que com pe sonagens compos os e mos em
diccioná ios caem, po exemplo, em Chemijos e minų aiškinamąjį žodyną (Daukšas e k . 2003), mui osiakalbį
Fizikos e minų žodyną (Palenskis e k . 2007), Aiškinamąjį geog a ijos e minų žodyną (Ka aliauskas i k .
2006), gausu deles e Aiškinama economics anglųlie u ių kalbų žodyne (AEKŽ 2006). Juolab ais e mos gausu
e minos eponimá icos (p z.: Fi kin, Whi hwo h 2001; Ba ankin e k . 2004), cujo um T auma ologia e o opedia
eponimai: sin omas e sínd omei (Kas adze, Kas adze 2015) излест и литовского языка. Da e minologia
abalhos o necidos no as de ambém pode esol e -se, que di undisi e ais e minos a osena. já e em
1994 K. Gai enis a i mou que deles abundam em odas as á eas cien í icas, pa icula men e medicina, écnica,
ísica, ma emá ica e minijoje (Gai enis 1994: 14). Com cien is a ou in en ou pa a de compos o de e mos
exemplos, analisando e mos de ísica, o nece e Angelė Kaulakienė (p.j., Kaulakienė 2014: 60), e J. Mikelionienė,
escolhendo e is a em 2013 a edi ada de In e na ional e ms dic iona y pa ekusius monosodžius eponimicos,
apon a que naquele diccioná io e mos compos os, ais como Ceza io pjū is ou Be ole o d uska, são mui o
poucos, po ém, em a oseno (Mikelionienė 12 2017:9). O O Es adobá ias da língua li uãs comissão de 2007 m. 20
de dezemb o d. sessão p o ocolá io n u im eno a Te minų žodynų p epa ação comuns equisi os
mos am, que ais e mos já lyg e incls ama mais cla amen e üs eisin i e minų a kyboje. Que eles
uso em, aqui não é o mulada, mas no 29a pon o des e documen o egulando a o mação de diccioná ios de
e mos indica-se que [P]i menidade p es a-se a o iginais e mos de dėmenimis einančių ik inių a dų o mas
(excep uando casos adicionais). Te mai com Nes e abalho em ais e mos se á olha g a a ian iškumo
aspek u, pesquisa escolhidosus mac oeconomicos, de uma das duas eo ias econômicas cons i uedam dos
pa es, e miniją. Assim, obje i o do abalho esnag ina com pe sonagens cons i uídos e mos de
a ian izidade polinkius mac oeconomikos e minijoje. Usudos des a e minologia on es alea o iamen e
escolhe 8 mac oeconomicas manualês pa a escolas supe io es2, ab angen es 2 Vado ėliai p incipalmen e
assim e nomeados Mac oeconomika. No en an o, o cu so de mac oeconomia pode se ansmi ido não só em
sepa ada mac oeconomica manualêly, mas e de eo ia econômica manualêly, nele sepa ando mac oeconomica
e mic oeconomica pa es. Assim, como on es u ilizados e dois manual de eo ia da economia (And , Jak),
99Te minologija | 2023 | 30 ap esen am o mas adap adas em a igos
e e odiná ios (TŽR 2007). Išei ų, que com e i iciais pala as, aigi e
pe son a džiais, compos os e mos são conside ados sudedamuja e minų
žodynų ( adinasi, e e minijos) pa e. By he way, deles já mencionada e
ecen eia língua li uãs de eg as de esc i a są ade 2022 m. saíndoame
publicação Li uânia de linguagem esc i a: eg as, comen á ios, conselhos
(Vlada skienė, Zemle ičiū ė 2022: 137138), e dade, p e e emência o necendo não
o iginais o mas. Mais p ecisamen e, discu indo á ios nomes de esc i a, aqui é
discu ida e e minos de esc i a, e ele discu e ando su o mula-se, que ou os
línguas nomes pessoais e localo i zes ge almen e ansc ibem, exemplo. : Omo
dėsnis, S juden o ski s inys, B auno p ocesas, Buge o e Vėbe io dėsnis, Džaulio
dėsnis, Kocho mėginys, Elžbie os s ilius, Eus achijaus amzdis, Tyzenhauzo
kilimai (Vlada skienė, Zemle ičiū ė 2022: 137138). Compa ados com os equisi os
comuns de p epa ação de Dic ioná ios de Te mos, como e se susci a ia mais um
com e mos pessoais elacionado con adição, po ém, cla o, aqueles equisi os
o ien a pa a as especiais s e as de consumo da língua comum, e o conce ado
de eg as de o og a ia em p imei o luga a comum a osená. Como is o, de
con adições e ambiguidades, elacionadas com os e mos compos os con endo
pe sonagem, há conside á eis, po ém, sem o já mencionado magis o abalho e
á ios a igos, nos quais em ais e mos se p e e iu olha como em eponimos, os
e minologas li uanos eles al ez po causa do du idoso alo e minológico não
sejam ag a ados, embo a aos p óp ios pe sonagens seja mui a a enção dada
em á ios abalhos de amos da linguís ica (p. Kniš a 2004; Bal azas; Ambi ienė
2009; Gudelienė 2016). O examina , como explica, se ia ac ualu á ios com
pe sonagens cons i uídos aspec os de concei os de denominações, po
exemplo, suas p opula imen o, es u u aū ines ou seman ines peculia idades,
sinonimiją, a ian iškumą.
nomeadamen e mac oeconomiką ab angendo suas pa es. Todas as on es conside adas p epa adas em
li uãos, só um e inis (W).

P onúncios de mac oeconomia e mos a ian iškumas 100 Ramunė Vaskelai ė 19942017 m. pe íodo (eles são
lis ados na lis a de on es, e no ex o, o necendo exemplos, se á ma cado po ab e ia u as ca ac e ís icas
de abalhos de e minologia). As a e as do abalho de aquelas on es ex ai com nomes pessoais
cons i uídos e mos, es abelece suas a ian es, a alia a ias e minos a ian iškumo ipologia pon o de
is a, exiliškin i p incipais es es e minos ca ac e ís icos a ian iškumo sinais. Nag inėjando esses e mos
de a ian iškumą, jun amen e de e ia yškė i e pelo menos uma ou a lhes ca ac e ís ico a ian iškumo
azão. No en an o, an es passando à análise ainda es a esol e a ques ão do e mo, pois já a pa i do
o necido com e mos pessoais elacionados a discussão de ince eškumas b iskėja, que e e minija,
elacionada com aqui escolh u nag inė i eiškiniu, bas an e ne ienoda. A igonyje se á a ados apenas
aqueles e mos, pa a os quais compos o en a do e dadei o pala a s a usus nep a adęs pe so a dis
(asmen a džiai), escomos didžiąja aide. Es udando ais e mos como eponiminos, eles de ou os e mos
eponimínicos denominações de concei os unicodiais, nos quais e i icis a pala a é i ês comuns, se ia possí el
a ibui e mo, cons i uído endo em con a as sanda as de e mos, i. i. compos os eponiminiai e mos (ž .
Ki kauskienė 2011). No en an o, nes e a igo em nome pessoal os e minos con endo se á olhada não de eponimía
pon o de is a, além disso, e mas compos os eponiminiais e mos nele pe mi idos des inados e minos,
cons i uídos com nomes pessoais, de e minos, cons i uídos com ou ookias a dažodžiais. Pelo api o
onomas ique habi ual a di isão de e dadei os nomes, eles pode iam se chamados de an oponiminiais e mos
assim e mos, compos os com pe sonagens, se iam dis inguidos dos e mos, compos os com ou os ipos de
se es i os (mi onimais, zoonimais) ou não i os se es se es (p.ex., oponimais). No en an o e minologijoje,
egis, klos osi alokia adição de in oduzi ijimo. Assim, A. Kaulakienė em á ios abalhos com sob enomes de
cien is as ou in en o es cons i uídos e mos es á in oduzida como sob enomes (p.j., Kaulakienė 2014: 60). No
en an o e mos de cons i uído não só com pa ões, mas e com nomes, como an ai Es ilo da Vi ó ia ou Es ilo de
Napoleão, aigi p ankliche pa a eles discu i é K. Gai enio a o ado e minos pe son a diniai e minai.
Jus iça, como pode julga -se de K. Gai enio ap esen adas obse ações3, em e mos pessoais ele chama a não só
com o pessoal nome compos o, 3 K. Gai enis indicou que em línguas li uanas os e mos pessoais d ejopi: uma
pala a (džaulis, kel inas, en genas, ol as, e c.) e compos os (A chimedo dėsnis, Adisono liga, Ebš eino
sind omas, e c.). Da menciona e usų e minijoje populia ūs com būd a džiu o ma pe sonal a diniai e mos
(p z., ma ko skij p oces), mas indica que na ala de Li uânia desses e mos de e iam se e i ados, eles se iam
conside ados desg aminados (Gai enis 1994:
14).
101Te minologija | 2023 | 30 mas e de pessoalnomio pada y us únicajodžius
e mus, например.: džaulis, kel inas, omas, en genas. P e equisi os pa a
dis ingui uns dos ou os, se ia possí el usa e minus umajodžiai e mos
pe sonal a diniai e compos os pe sonal a diniai e mos, mas nes e a igo
se á abo dados apenas os úl imos, e num al con ex o comple amen e
bas a á e mo pe sonal a diniai e mos. Asmeno dó ios, como is o e da
mencionada no a publicação de o og a ia da língua li uana, é habi ual
conside a ce as pala as, pelas quais in oduziam-se pessoas, as sepa ando
mais inamen e em o ícios pessoais (nomes, pa a des) e neo icialius pessoais
(p a a des, slapy a džius e c.) (Vlada skienė, Zemle ičiū ė 2022: 101).
Mac oeconomia manualêlios encon ados só com os o iciais nomes pessoais
cons i uídos de e mos compos os, aigi e aqui usado um e mo nomes
pessoais e mos se ão ab angidos só com eles cons i uídos e mos, cuja
maio pa e, como explica á, cons i uem com pa a de (a omis á ios
pa a des) cons i uídos e mos. Ainda de an emão pode dize -se que odos os
manualês de mac oeconomia encon ados e mos pessoais são compos os só
com nelie u iškais (adap uados ou nãoadap uados) nomes pessoais, po an o
aqui usado o e mo nomes pessoais e mos ab ange ão só ais e mos, e o
nome pessoal não se á inguado de chama e es anim.
1. DAFETOS DE BATRÉIA VARIANTISCOMO
VARIANTIŠKUMO TIPOLOGIA Dos 8 líde es de mac oeconomia pa a as escolas
supe io es, escolhidos os e mos pessoais compos os, que, como acabou de
esc i o, nes e a igo se ão chamados simplesmen e e mos pessoais,
escla ece-se que nas suas on es usa-se desiguodai. Em 1997 publicadas em
Fundamen os Mac oeconomia ais e mos de os 5: Filipso k ei ė D il 48,
La e io k ei ė D il 142, Sėjaus dėsnis D il 72, Fiše io egg is D il 46 e Keinso
economicinė eo ija D il 73. Poucos deles e em 1994 em edi ado manualê no
e s ão Filipso k ei ė W 248, Sėjaus dėsnis W 170, G ešemo dėsnis W 44, Okuno
dėsnis W eo ia (i Okuno dėsnis W 40 315), Mal huso p oblema W 15, (i Mal uso
p oblema W 402), e ek Pigouas W 170, Ba o W 336, G amm-Rudman ac as 194
W, 197, Humph ey-Hawkins e al. Além disso, alguns e mos pessoais
eį auma na Glossá io de Specialiųjų e minų ap esen ada ao inal des e
manualê, a ex o não ojami: Engelo eg as W 395, Fiše io egg is W 396,
Lo enso k ei ė W 402, Keinso eo ia econômica W 399. No en an o, po
exemplo, au o esı cole i o p epa ado na Vilniaus Uni e sidade manualêly,
que de e iug as mac oeconomikas manualėlių é mais ecen e (ischėjęs
Pa menônicos e mos de mac oeconomia a ian iškumas 102 Ramunė Vaskelai ė
2017 m.), e mos, cons i uídos com pe sonalôniju ou pessoais, pa a o a 42, e 2013
m. saído em Remigijaus Čegio Mak oekonomikoje a é 62. Com base nisso, se ia não
di ícil aze p essupos o a espei o da pli imen o de e mos pessoais. No en an o
já de imedia o a sua p ecisão incen i a duas ci cuns âncias. Viena, bas an e
abundan emen e desses e mos de uso já e em 2006 m. saído Vilniaus Uni e sidade
manualêly (de seu undamen o o ganizado 2017 m. manualėlis), ambém e em 2008 m.
saído Kauno Uni e sidade de ecnologia Mac oekonomikoje: espec i amen e 38 e
43 e mos. E 2016 m. saída da Teo ia Econômica na pa e mac oeconomica são
usados apenas 7 e mos pessoais, embo a isso ambém seja um dos mais ecen es
des a análise escolhidas guiėlių. Isso indica que o núme o de e mos pessoais nos
manualêlios, en e ou o co, pode se elacionado e com a escolha au o es desses
e mos usa ou deles e i a . Além disso, os manuá ios mac oeconomicos
he e odos de ex ensão. Assim, aquele, no qual epazik i 5 nomes pessoais e minos,
o ma 12,75 con abili os lanko, e 2008 m. ado ėlis, no qual pa a o i 43 nome pessoal
e minos, a é 40 con abili os lankų. Enquan o que mais amplamen e nes a s an
e mos de nomes pessoais de causas de p e alência desiguodo, ainda de e ia dize ,
que há e mos, que epa a ojamos apenas num manualêlye. Se al um e mo que
só em um manualêly oco e nele ainda e é pai a uso apenas uma ez, como ec elo
eg as
W 395, eo ia Kuhno Sn 60, eo ia Pope o Sn 60, Val aso dêsnis Sn 370, T i ino
pa adox Čieg 263, Be e idgeo k ei ė Č 155, Humeo mechanism Čieg 263,
Oli e io-Tanzi Sn 452 ou Humph ey-Hawkinso e ei o lei W 266, isso,
comp eendida, ele não pode e a ian es. Mas se e pa o ojamo keliska ,
a ian iškumo casos ní el de um único di igêlio apascido a amen e. Assim,
em 1994 o manualêli esc e e Okuno dênis W 118, nes e manualêlo ap esen ado
no inal do Glossá io de Te mos Especializados Okuno dênis W 406, ex o
esc e e La e io k ei ė W 200, no diccioná io La e o k ei ė W 401, ainda
Mal huso p oblema W 315 e Mal us p oblema W 402.
No en an o, se o e mo é usado mais do que em um manualêly, ele
ge almen e em a ian as, po exemplo. : Solow liku is Čieg 367 e Solou
liku is Sn Sn 508; Ga ou e ei o Čieg 79, W Sn 170 e Pigu e ei o 271; Jug ciclas
Ga 269, Sk 143 e Žuglia ciclas Čieg 174, Sn 4; Filipso k ei ė And 277, D il 48,
244, Jak 177, Sk 438, W 248, W 248 e I so k ei ė Čės 176; Sėjaus dnis D il 72, 48,
44 W 44 e Sayaus dnis Sn; Okuno dnis And 259, Čieg 127, Ga 209, 154, 1702;
Okuno dnis W 118 e Ouk Dnis Jakamo G G G G; G êmio de Skieg, G êmio 118,
G êmio 118, G êmio 28; Lo enzo W 402 e Lo enz
103Te minologia | 2023 | 30
Lo enco k ei ė Sn 567; MundelloFlemingo modelo Sk 265, Mandelo-Flemingo
modelo Sn 489, Mundelo e Flemingo modelo Ga 286. Como alguns manuais
u ilizá eis, mas que não o mam linhas de a ian es, pode-se menciona
apenas os e mos Teo ema de Ha elmo Čieg 168, Sn 182, Vagne io dês Sk 83, Sn
174 e apenas alguns manuais que oco em os e mos Mal uso spąs ai And 303,
247, Jakš Fiše iozė And 277, Jak 234, Okuno Okuno 209, embo a ou os
coe icien es com nomes pessoais, como Okunus, Fiše is ou Mal as, sejam
a ian es. Assim, nas on es analisadas a ian iškumo de e mos pessoais
p incipalmen e esb iscėja in e ex iniu ní el.
Palygin i em abundan es es udos de a ian idade e minologicamen e li uanos, nos quais e minos
a ian es ge almen e são conside ados da mesma signi icância, mas di e en es aiškos e mininai ou
di e en es pa o alas e mo (ž .: Mi ke ičienė 2004: 124; Zemle ičiū ė 2012: 104,6) a ian es acos uma se
sci s i em ce os ipos. Elas discu em a ian es de esc i a (Zemle ičiū ė 2011, 2018), que são chamadas
ambém a ian es o og a inas (Zemle ičiū ė 2012; D uk einis 2015), a ian es one iniai (Zemle ičiū ė
2003: 9495; 2009: 177), a ian es mo ologiniai (S unžinas 2008; Zemle ičiū ė 2012) e k . Išsamų a ian ų
in en o ių pa eikian i As a Mi ke ičienė (2004) a dija okius ipus: one iniai i ašybos a ian ai,
mo ologiniai a ian ai, sin aksiniai a ian ai, da ybiniai a ian ai. As a ian es mo ologicas
dis ibui-se mais inamen e em núme os, giminas e ou as a ian es, como sepa á-la mo ologicas
pog upio de a ian es dis inguindo e galūnių e baigmenų a ian es, o mula e o mulė, idilė e idilija, oblis e
oblius, u ėklas e u ėklius, k umplys ičienė 2004: 133135; S unžinas 2008: 124; Zemle ičiū ė 2012: 114.
Apa ien ando galūnių e baigmenų a ian es, a elas a ibuem-se e ais a ian es, das quais oco em
desiguodai mo ologicamen e em o mando de onios, po exemplo, psicologická analýza e psicológico
análise, epas e eposas (Mi ke ičienė 2004: 134). Ao mesmo empo pesquisado es de a ian idade no am que
os e mos di e em mui as ezes não um, mas á ios aços de a ian idade, e nes e pon o de is a eles
se di idem em p ynucios e mis iucios (Mi ke ičienė 2004: 139140; Zemle ičiū ė 2012). No en an o,
classi icando e abo dando a ian es, e mos pessoais não são incluídos, aigi nė a ian iškumo ipology
pa a eles não aplica. E en ando-a a ais e mos aplica équila e ce as incogni udes. 4 Assim en endidas
a ian es em abalhos de e minologia Li uãs dis inguem a pa i da mesma noção a į a dijančių
ski ingų e minų sinonimų (ž .: Mi ke ičienė 2004; Vaskelai ė 2022a: 9093).
As a ian iškumas de e mos mac oeconomicos de P men a dinių 110 Ramunė
Vaskelai ė s y uojama. Po exemplo, desiguodai esc e em e e mos, cons a com
mac oeconomicas kū ėju conside ado inglês cien ís ico johno M. Keynes, sua
p incipal eo ia a desen ol eujussio em 1936 m. edulgado li o, pa a de. Com ja
suda y ų e mos dos manualêlios é usada não po um, e ienu esc e e Keinso
(ekonominė) eo ia D il 73, W 399, ou ou Keyneso Ga eo ia 170, Sk 130, ienu
Keyneso lik idumo p imenys ės eo ija Sk 206, ou ou Keinso eo ija lik idumo
p imenys ės Ga 116 e k . Tokie s y a imai mos a iam, que a concepção
adicional da o ma pode le an a keblumos. Tu bū po isso em um manualêly em
excepções neda oma quase odos aqui usados e mos pessoais êm o iginalalo
língua esc i o nome pessoal, . y. Phillips k ei ė Čieg 68, Fishe io equação Čieg 67,
Fishe io ligação Čieg 318. Toks só nes e manualêlyy yškėjan is polinkis ambém
aumen a com incomodo modo de esc i a do nome pessoal elacionados a ian os
eilučių núme o. E alame con ex o passicican es apenas poucos caso de esc i a do
p onome ansc ibu a o ma mais ápido mos a iam não s y a imus, e
neapsižiū ėjimą. Aqui nes e manualêly esc e e apenas a equação de Fishe ,
Fishe ia ligação, mas apenas uma ez pa a ojando e má Fiše io índice Čieg 81 a
mesma pa ê é ap esen ada ansc i a.
Em dois manualêlios, nos quais b iskėja oponen e e minos esc i a com
ansc ibuo u p onome pessoalžiu polinkis, uma exceção ambém passeiko.
Isso é sob enome de cien is a EUA, com a qual o ma e mos Okuno dêsnis
And 259, Sn 404 e Okuno coe icien e And 259, esc i a ela esc e e o ma
o iginalalo (plg. aqui ap esen ada e mą Okuns law). O que na e cei a al
mesmo polinkiu despisci iancíme manualêla esc e e Oukeno dėsnis Jak 242,
mos ien, que nos ou os dois manualêlos o pa a dê e e i amen e
sus en ada não angliškos o igem e que sua esc i a pode mos a não
angliškos o igem pa a dês adap a imą. In e px s inu ní el one ino
adap a im ineodumes indica e e mo G eshamo dėsnis Sk 199, compa a ido
com minis o das inanças Thomo G eshamo (15191579) po a de, esc i a: em
um manualêly esc e e G ešamo dėsnis Sn 208, no ou o G ešemo dėsnis W 44.
Assim escla ece-se que da o og a ia di e enças isí el e mos
a ian iškumą nos manualêlios lemb a e nelas pe ezonkamas desiguoda
e mo secundá io dėmeniu indoancio modo de esc i a do pessoal, e alguns
aos pessoais aplicam exceções, e com ias elacionadas s y a imai. Pa ienius
desses casos de a ian iškumo lema neapsižiū ėjimas ou com one iniu
adap a im de pe sonagem elacionadas neaiškumai. Do o al es e
a ian iškumą mos am 38 a iões linhas, mas maio ia deles expandiam e ou os, pos e io men e discu issimais a ian es.

111Te minologia | 2023 | 30
3. INÉQUODOS MORFOLOGINIS INFORMINIMAS
Já a pa i abe as a ian idade casos cla i ica-se, que nomes pessoais e minos
em analisá eis on es ends ama consumi nome pessoal aplicadous ao li u ians
linguagem mo ologicas sis ema, . y. p idėjus lie u išką galūnę. Como p e ê
odas es as manualecas publicação em igo as eg as de esc i a de nomes
pessoais não-e u iços, es abelecidas LKRS2: 8189), ambém e a ualizadas eg as
de esc i a (ž . Vlada skienė, Zemle ičiū ė: 17920 (1996), galūnės ado ėli dedos
an o a ansc ibuídos como a nomes pessoais esc i os o iginalalo, po exemplo. :
Fiše io igug is e Fishe io igug is, Filipso e Fhillipso k ei ė, G ešamo, G ešemo e
G eshamo dėsnis. Do eik ų exemplos ambém se ê, que galūnês p incipalmen e
adicionados di e amen e ao pessoal o io. Jas esc e e após apos o o en ada
em 1994 m. do laidos manualêly: Okuno dėsnis W 118, Mal huso p oblema W 315, A.
La e io k ei ė W 200, Humph ey-Hawkinso lei W 266. Se al e mo é usado e em
ou os manuaisêis, esul a da pe eza apenas casos de uso de e mo se
dis inguindo apos o u: Okuno dêsnis W 118 e Okuno dêsnis And 259, Čieg 127, Ga
209, Sk 177, Sn 404; Mal huso p oblema W 315 e Mal huso p oblema And 304; A.
La e io k ei ė W 200 e La e io k ei ė D il 142. Oi i nomes pessoais e mos em 1994
m. manualêly são ap esen ados com ansc ibuo o nome pessoal, pa a eles galūnę,
como e numa o eg as, adicionando di e amen e, sem apos o o: G ešamo dėsnis
W 44, Filipso k ei ė W 248, Fiše io egg is W 396, Lo enso k ei ė W 402. Nos ou os
manuaisêlios com apos o e ambém esc e em apenas alguns e mos: Sayaus
dėsnis Čieg 26, D il 72, Humeo mechanism Čieg 90, RamseyausCassoKoopmans
modelis Čieg 365. É e dade, os úl imos dois pa a ojam apenas numa guiaêlye e não
exis e a ian iški. No en an o só ce os nomes pessoais esc i a com apos o o
numa o e eg as de esc i a de nomes pessoais nelie u iços. Como já discu ido na
pa e 1 des e a igo, LKRS p e ê que o apos o os ašy inas, quando
nelie u iškas ik inis nome e mina ne a iama balse ou ne a iama p iebalse (LKRS
1992). Vado ėlios ocu en es casos de consumo apos o o pode iam mos a al
exceção aplicação. No en an o, de e mina , quando p iebalsiu besipaigiančio
nelie u iško pessoal a džio balsė ou p iebalsė é ne a iama, não é simples, pa a
isso p ecisa sabe e pe sonal a džio kelmę. Assim, pode se que 1994 m. manualêlye
apaziguan es a ian es, e nomeadamen e Okuno dėsnis W 118 e Okuno dėsnis W 406,
A. La e io k ei ė W 200 e La e o k ei ė W 401, são adęsi de ido ais
ince eškumų. Já de no capí ulo an e io analisados casos de esc i a expliceiando
a comum polinki em manuais de mac oeconomia usa e mos com unóguiu ou
P omenudá ios e minos mac oeconomicos a ian iškumas 112 Ramunė Vaskelai ė
de ou o modo ac escen ada lie u iška galūne, nes e pon o de is a alguns aos
pe sonalonji ambém az-se exceção. Aqui sem Li u iška galūnė usados e mos Gini
coe icien e Čieg 67, Ba o eo ia W 336, Rica doBa o eo ema Čieg 203, Pigou e ei o
Čieg 79, W. W. Ros ow modelis Ga 263, F. Modigliani eo ia ciclo de ida Ga 50, Solow
pa adoxo de poupança Čieg 394, Solow liku is Čieg 367, Solow modelo de expansão
econômica Sk 195. No en an o al exceção ambém co esponde nelie u ichos
nomes pessoais da esc i a li uanais em língua li uãs eg as, jun o numa anças e
seu mo ologicamen e į o mamen o. Vado ícios p epa ados em empo igen e
eg as, es abelecidas LKRS, p e is o que galūnemas nededamos de ou os idiomas
ik iniams nomes, que e minam kamienui pe enusančia balse ou d ibalsiu, como
an ai Dombey, Fanny, Manzoni, Spandau, ou que e minam ki čiuo u balsiu, p z. :
Meille , Camus (LKRS 1992: 89). Além disso, já e neles p e is a mo ologicas
a ian es, i. i. o mulada, que kamienui pe enusančia balse ou d ibalsiu se
e minando pe sonajes necessá iocas galūnės pode se adicionados sua al caso
ašy inos po apos o o. Assim, manualêlios passigan es e mo, suda y o com
pe sonal a žiu Paashe, mo ologiniai a ian es Paasche (caíns) índice Sk 157 e
Paasheo índice Sk 34 pode se des e eg as p e is o um e lexo a ian iškumo.
Com mo ologico nome pessoal į o minim elacionados casos a ian iškumo,
não co espondkančių ado ėlių emissão momen o alijusių nelie u iškų
nomes pessoais eg as de esc i a, ado ėliuose apaci o apenas um ou o.
Po exemplo, com o pessoal de Solow o ma e mos, como e p e is as
eg as, são usados nep idedan Li u iškos galūnės, mas num manualėly
po ósia com es e pessoal de o mado e mo indica que galūnė é adicionada,
e ela adicionada não após apos o o, como p e is a LKRS, e di e amen e
Solowo modelo de c escimen o Sk 11. caso pessoal Ki u nome, ao qual,
obse ando as eg as, in inalūnis esc i a não de e ia se aplicada,
esc e e-se sem galūnės J. R. Hicks modelis Čieg 284 (plg. J. Hickso modelis Sk
250). Vá ios casos de a ian izidade elacionados com ex emidades e
baigmenims mos am mo ologicamen e adap ando o pessoal Ga is
eme gen es incognoscus de ido à sua idade denicação: La e o k ei ė Sn 263,
W 200, La e io k ei ė W 200 e La e io k ei ė D il 142; Mundelo e Flemingo 286 e Mundelio e
Flemingo modelo Ga 286.
4. OITI ATVEJAS
Ou okias a ian es, sem já aba as, manualêlios apascen a mais só
pa ienias. já a pa i das análises ei as a é ago a e a possí el e que a essas on es
113Te minologija | 2023 | 30 ca ac e ingiausi com um ou a língua
pe sonal a džiu, e nomeadamen e pa a de, o ma e mininai, e pa a eles
já discu i i a ian iškumo sinais. Tão e minos de odos os manualhões
base o mam 85, mas nas on es analisadas pa a o a e 11 e minos,
cons i uídos com dois pa a des. Alguns quais pa a o i apenas em um
manualêly, como an ai Humph ey-Hawkinso es a u o W 266, G amm-Rudman
ac o W 194, 196, 197, Reigano-Teče modelis Sn 31, Rica do-Ba o eo ema Čieg
90, J. M. Keynes ing esosišlaidų modelis Sk 50, SolowSwano modelis Čieg 37, e
a ian es não. Keli com dois nomes pessoais compos os e mos
pa a ojamos paula inamen e e assim exp essam não só com o nome
pessoal manei a de esc i a ligada o a ian iškumą, mas e a ian iškumą, que
se ia possí el desc e e como ligado com o e mo dėmenų combinação. Em
um caso o e mo dėmenos jun a-se in e up uku e, no ou o caso b ūkšniu
ou b ūkšneliu, p z. : Hekše io e Olino modelo And 318, Hekše io Olino modelo
Čieg 79; Baumolio e Tobino modelo Ga 133, BaumolioTobino modelo Sk 209;
Mundelo e Flemingo modelo Ga 286, MundelloFlemingo modelo Sk 265,
Mandelo-Flemingo modelo Sn 489. Es es poucos casos, e jun amen e e
a ian as não endoças com dois pa a des cons i uídos e mos de esc i a
(p.ex., Humph ey-Hawkinso es a u o W 266, G amm-Rud man a os W 194, 197,
37, mas SolowSwano modelis Čieg7, RamseyausCassoKoopmanso modelis Čieg
365) indicam que ac á, cons a ada com base de ou os campos e minija (p.
: Gai enis
2002: 38; D uk einis 2015), pode con i ma -se e baseado aqui conside ada
e minija nela ambém su ge b ūkšnelio e b ūkšnio esc i a neaiškumų. Como
is o a pa i desc i as exemplos, alguns onde deles e i a-se op ando o
e mo dėmenis jun a jun uku e. Po ou o lado, nema é di igida a enção
e em codi ikuo adas no mas, numa anças b ūkšnio e b ūkšnelio esc i a,
neaiškumus (Keinys 2005; Gudzine ičiū ė 2012), ambém e em neaiškias no mas,
elacionadas com a esc i a b ūkšnelio en e ik inių pala as (Vaskelai ė
2022b: 106109). Só na mais ecen e suede de eg as de o og a ia o og a ia
de língua Li uânia: eg as, comen á ios, conselhos, saídaime já mais a de
do que aqui analisadas on es 2022 m., en e b ūkšnio e b ūkšnelio
nub ėžiama cla a on ei a (Vlada skienė, Zemle ičiū ė 2022: 230242). Como já
chamou a enção, nele como sinal de esc i a abo da-se não só b ūkšnelis, mas
e ab angência b ūkšnys, aigi al b ūkšnys in e p e ado como sinal de
esc i a. E a é essa cla eza não hou esse, com o b ūkšnio e b ūkšnelio uso
elacionados a ian es de e mos, pe haps, would ha e been possible o be ega ded and as a ian es de di é ybos
(Vaskelai ė 2022b: 107108).
Psen a dinių mak oekonomikos e minų a ian iškumas 114 Ramunė Vaskelai ė
Lie u ių e minologijos abalhos aplicada e minų a ian iškumo ipologija
sky ybos a ian ų nenuma o, mas conside ado ma e ial is yškina á ios casos, os
quais se ia possí el conside a como sky ybos a ian es. An ai 2006 m. manualêlye
e mo cons i uindo pe sonalidade pa o enais casos esc e ido pas i oju on e,
como an ai La e o k ei ė Sk 11, Ga 11, Solowo c escimen o modelis Sk 11, Keynese
c uz Sk 11, Laspey es p eços índice Sk 157, Tobino q 737, e al esc i a
co espondik ų Skima elemen o de sepa amen o no ex o. É e dade, es e modo de
desag egação p e ê-se nelie u iškiems conjun os de pala as ou posagios e
nelie u iškiems (a lie u iškiems) simboliniams apelidos, e não pe sonal a džiems.
No en an o, o mulações mais cla as sob e sua aplicação são o necidas apenas
ecen emen e (p.g.: Linke ičienė 2013: 56; ESIV 2014: 38; Vlada skienė, Zemle ičiū ė
2022: 177), de modo que a a ian iškidade que se oco e no manual do pe íodo
an e io pode se elacionada com as ambiguidades da codi icação.
Só na uma manualêlia pe e idos dois com ês sob enomes compos os
e mos, nomeadamen e RamseyausCassoKoopmans modelis Čieg 365 e
DiamondoMo ensenoPissa ideses modelis Čieg 154. Um deles pa a ojamo
apenas uma ez, aigi a ian as não pode e . Mas jun amen e com o segundo
po cas ambém pai a usa -se e o e mo con endo ab e iação DMP modelo Čieg
154, 155. Embo a na e minologia li uânica san umpos como a ian es de
e mos neap a iamas, apa eemien no es angei o desen ol ojamais
a ian iškumo y imais (p z., León-A aúz, Cabezas-Ga cía 2020), san umpas
ou com jomis suda y us e minus se ia possí el e cia e como e minos
a ian es. Šiap ou sim, al a ian iškumą mais amplamen e se ia possí el
conside a baseada ou as on es aqui analisadas on es pa a e mos
pessoais al ab e iação não exis indo.
No en an o, ou os mé odos de ab e iação nas on es conside adas oco em. Po exemplo, o e mo ab e ia-se
passando seu nãopessmen a dínio dėmenį ou dėmenis. Assim, no mesmo manualêly é usado e Ha odoDoma o
modelo de c escimen o econômico Čieg 388, e Ha odoDoma o modelo Čieg 379; e Solow modelo de desen ol imen o
econômico Sk, e Solow modelo Sk 193. No en an o, desse modo de ab e iamen o besi adusių o mų nelinks ama
a alia como e mo a ian ų A. Mi ke ičienė (2015a) an o elas, quan o a chamada longas e cu as o mas são
discu idas como ex inei e minų a osenai 7 Nes e a igo Dado que exemplos de pala as são esc i os
pas i uoju š i u, manualêlios pa a o as pas i asis š i as é mos ado esc e endo a co esponden e pala a
em s ačiuoju š i u.
115Te minologija | 2023 | 30 p óp ios casos. Nomená eis longos e cu os o ma
de e mo pessoal e e idas on es oco em apenas dois casos: do cu o
p azo Filipso k ei ė Ga 244, Sk 176, Sn 322 e cu oalaikė Filipso k ei ė Jak 238,
do longo p azo Filipso k ei ė Sk 180, 441 e Sn Filipso k ei ė
Jak 238.
No en an o, nem ex á ias e minos a osenos, nem a ian iškumo pon o de
is a não exis e a aliada com o e mo p onome indi idual dėmens ab e ininho
elacionados casos, e seus analisados on es em gausu. Embo a, como is o a
pa i já eik ų exemplos, mac oeconomicas manualêlios usados p incipalmen e
apenas com pa a de o ma e mos, em alguns manualêlios yškus polinkis usa e
na do (a á ios nomes) a p imei a le a ab imban es e minos. Po exemplo, no
manual de ecei as usado da Uni e sidade de Vilnius publicado em 2006, andamo I.
Fische io índice de in e alo de consumo do o çamen o 54, 54, 54, Sk Skiono I. Funio
in e alo de escolha da eo ia da ida I. Modigliani Sk., Sk., 59, J. A. Hobsono Sk., 123,
J. M. Keynes eo ia da unção de consumo 50, 52, J. Sk., M. Sk., Sk., Sk., Sk., 50, W. D.
No dhaus e J. Rino, Luc Luc, Sk., 144, Sk., A. A., A., A., 124, A., A., A., A., Ki ., A., 373, J.
Hicks model, E. S., S. Ch., Sk., Mal huso, Sk., 363, 362, Sk., Sk., Sk., Sk., Sk., Sk., Sk., Sk.,
Sk., Sk., Sk., Sk., Sk., Sk., Sk., Sk., e c. Te minų com o nome p imei a aide mui o
exis e e 2017 m. edi adoame Vilniaus uni e si ê manualêly, que, como is o,
p epa ado an eceden ejo pag indo. Jão conside á eis e 2008 m. laidos Kaunas
Uni e sidade de ecnologia di igêlye, p z. : Dž. Neimano modelois Sn 370, H. Dali e J.
Kobo subalansuo as índice de bem-es a econômica Sn 347, Dž. M. Keinso modelis
Sn 324, A. La e o k ei ė Sn 432, I. Fiše io igug is Sn 450, I. Fiše io e ei o Sn 450, J. M.
Keynes c uz Sk 249. Assim, manualêlios o mam ais desigualdades de esc i a
como La e o k ei ė e A. La e o k ei ė, Fiše io egg is e I. Fiše io egg is, Keinso
modelis e Dž. M. Keinso modelis, Keinso c uz e J. M. Keynes c uz e k ., e eles
le an am ais casos de a aliação de e mos de a ian izidade pon o de is a
ques ão.
Também acon ece que, como eo ia, modelo, enômeno, igual ies ou e c. nome
é pa o ojado pala a de conjuninys com odo nome ou á ios nomes, ex.:
Zinhosíssimos ep esen an es des a eo ia neokeinsizmo são ame icanos
economis as Euséus Dei ido Doma o (Doma , E esey Da id, g. 1914), Rojaus
Fo bso Ha odo (Ha od, Ray, Fo bs, 19801978) e Robe o

Asmen a dinis e mos de mac oeconomia a ian iškumas 116 Ramunė Vaskelai ė
Me ono Solou (Solo, Robe Me on, g. 1924) modelos de c escimen o econômico Sn
57; Além dos mais conhecidos modelos de equilíb io econômica é necessá io no a e
o economis a Džeji Neimano (Neyman Je zy, 19031957) modelo de equilíb io da
economia c escen e Sn 369. No en an o, ais casos a os, e casos de uso da le a
do nome oco em equen emen e, po exemplo: Tai é chamado de I. Fiše io
po eikiu (Fishe e ec ) Sn 450; Apa inė A. La e io k ei ės pa e indica a si uação
opos a <...> W 200; Longo pe íodo de equilíb io no me cado de dinhei o é exp essado
po M. F idmeno equg is, nomeada po m. economis as ame icanos <...> Sn 274;
Mis o F iedman pe manen es enda eo ia apildo F. Modigliani eo ia do ciclo de
ida Čieg 50. Tokį polinkį pode se explicado do con ex o a a u a. Vado ėlios não só
usados nomes pessoais e mos, mas e e eladas suas ci cuns âncias de
oco ência, indicando pessoa, cujo nome um ou ou o coisa nomeado, e ele indicando
esc e e não só sob enê, mas e nome, mais a de ele ab e inado esc e e só a
p imei a le a do nome. Assim, nesse con ex o pode ia se explicado e alguns
casos de pauso de e mos com o nome aide, ex.: Pi masis longųjų bangų eo iją
pag indė usų economis as Nikolajus Kond a je as2 (18931938) no a igo
seu,,Ilgosios bangos ekonominiame gy enime (1926 m.). In o mação de apoio sob e a
a iação dos p eços dos a igos de consumo
F ança, G ã-B e anha, EUA e Alemanha, N. Kond a ye le an ou hipó ese, que
indus inė desen ol imen o é ciklinė. J. Schumpe e is con i mou usos
cien á io concepção, in i ulando longąsias ondas N. Kond a je o ciklu. Desde
anos 1930 a economia de onda longa na li e a u a são conhecidas como ciclo de
Kond a je o Ga 284. Po ou o lado, embo a o sob enome ge almen e seja
usado com o nome aide, oco em e de um sob enome casos de consumo, os
quais se iam possí eis a alia como neapsižiū ėjimą, exemplo.: I. Fishe is
achou que a elocidade do dinhei o em pe íodo cu o de empo mais ou menos
cons an e Sn 205 e Fishe is p imei o o mulou a igualdade de oca Sn 204.
Assim, em al con ex o pa o do ada nome le a con indê o e m I. Fishe io
changeų lygybė (Ta pe mi e I. Fishe io changeų lygybę pe a ky i in o
k an i a inha eo i moneyiją) ambém se ia possí el a alia como
neapsižiū ėjimo ezul a ą. Po ou o lado, o úl imo exemplo pode mos a e
e mo pessoal o ma imosi mac oeconomicas lide êlyas ci cuns âncias. Se de
a o sim, isso con inua já se ia possí el escla ece , quan o e mos pessoais
nos manuais de mac oeconomia são assumidos de publicações es angei as,
quan o c iam au o es de manuais. Todos eles, como explicado a pa i des e a igo
117 Te minologia | 2023 | 30 analisu exemplos de, são cons i uídos com
nelie u išku pe sonal a džiu (pois neles abe am dėsnius, eo ias, modelius,
equg is e . . são sukū ę não li eu iai), mas o con ex os as, ao qual aqui é
a aída a enção, mos a iam que ao e mo pe sonal adimosi pode se
con ibuėję e au o es de guiu ele os. Tal p essupos o pe mi i ia le an a e
menciona no início do a igo he e odi analisadas manualêsios e mos
pessoais quan i a i os dados em ce os manualêsios ou em ce os
manualêsios e mos pessoais pode se e i ada eminin com um ce o
enómenoino sie iną o indi íduo ou pessoas, mas não ojan do e mo pessoal,
po exemplo, des a manei a: Pagal p e aujanças peculia idades de consumo
na eo ia da economia: <...> Nuola ines income hypo hes (Mil on F iedmans,
1957). […]...> Hipó ese do ciclo de ida (F ancoas Modiglianiis e Richa d
B umbe gas, 1954) […]...> And 180181. No en an o, es a ques ão le an ada pelo
uso de e mos pessoais já de e ia escla ece -se sepa adamen e, pois ele não
é apenas apenas com a sua a ian iškumu elacionada ques ão.
IŠVADOS
Ap u os a a ian iškumo de e mos de nomes pessoais us omen os em
manualêlios de mac oeconomia des inados a escolas supe io es,
escla ece-se que ele mais elacionado com a esc i a do nome pessoal e
mo ológico adap ação peculia idades.
Būdingíssimo a es es on es a ian iškumo, susci an e de ido ao desiguodo nome pessoal de
esc i a modo: em uma manualêlias nome pessoal é esc i o o iginalalo, em ou as lie u iškais
ašmenimis, no úl imo caso o adap ando segundo apy ik į a imą. Ski ingus modos de esc i a
de pessoal e gio numa o e nelie u iškų pessoal e zijos esc i a língua Li u ias no mas. Elas
ambém p e ê exceção às o mas adicionais de pe sonagens, a analisê uas on es e e
com aplicação des a exceção, bem como com a adicional o ma no concei o ambiguškumais
possí eis casos de sie i a ian iškumo. Mac oeconomia dos guiões e minijoje yškus
polinkis nelie u iškus asmen a džius p i aiky i ao sis ema mo ologinės da língua li uânica, a
eles adicionando lie u išką galūnę, e pas aikančios isen idas e le iam isen idas, as quais
numa o codi ikuo ase u nelie u iškų asmen a džių ašimo lie u ių kalboje no mos. Alguns
que oco em em mac oeconomia manualêlios a ian es sie ini com p onome one inio
adap a imo neblishumas. No s nomes pessoais e mos de a ian idade azão de e ia
in es iga sepa adamen e, po meio de não só on es da á ea mac oeconomia, aqui
isnag inizada Čieg Čiegis Remigijus 2012: Mac oekonomika: Vilniaus uni e si e o ado ėlis,
Vilnius: Vilniaus uni e si e o leidykla.
P omenudá ios e mos de mac oeconomia a ian iškumas 118 Ramunė Vaskelai ė
ma e ial, que mos a p onúncias de consumo de e mos pessoais polinkių e
nelie u iškų pe sonal a džių eg as de o og a ia, pe mis ų esol e , que uma
das aquelas azões pode ia se a ian iškumas, p e is o no mų o og a ijos
kodi ikacijos. Ou os casos de a ian idade analisados nas on es são poucos, e a
pa i apacen aikanças pode julga que e mac oeconomikos e minijoje su ge
neaiškumų, elacionados com b ūkšnio e b ūkšnelio consumoim. Aqui ap esen ada
análise do consumo de e mos pessoais não só e ela e ela os líde es econômicos
mais ca ac e is icinhos ipos ou sinais de a ian idade, mas e expõe a ian idade
ipologia de ques ões. Ela ambém e ela casos, que do pon o de is a
a ian izidade não são a aliados, e em ge al incen i a os e mos pessoais a
examina mais amplamen e, in es igá-los em á ios aspec os.
ŠALTINIAI
And – And iušai ienė Dai a, D eje is Rolandas, Jaku is Algi das, Pe aške ičius Vladisla as, S epano as
A ū as 2016: Ekonomikos eo ija: ado ėlis, Vilnius: Vilniaus Gedimino echnikos uni e si e o leidykla
„Technika“.
D il – D ilingas Boleslo as, Čibu ienė Jad yga, Snieška Vy au as 1997: Mak oekonomikos pag indai:
ado ėlis neekonominių specialybių s uden ams, Kaunas: Technologija.
Ga – Ga elis Vy au as, Gylys Po ilas, Mačiekus Venan as, Minke ičienė Ne inga, Paliuly ė Regina,
Ul idienė E s ida, U bšienė Laima 2017: Mak oekonomika: Vilniaus uni e si e o ado ėlis, elek oninė
knyga, Vilnius: Vilniaus uni e si e o leidykla.
Jak – Jaku is Algi das, Pe aške ičius Vladisla as, S epano as A ū as, Šečku ė Laima, Zaice S epan
2007: Ekonomikos eo ija: ado ėlis, šeš asis pa aisy as i papildy as leidimas, Vilnius: Eug imas.
Sk – Skominas Vy au as, sud., 2006: Mak oekonomika: ado ėlis, Vilnius: Vilniaus uni e si e o leidykla.
Sn – Snieška Vy au as, Baumilienė Vale ija, Be na ony ė Dalia, Čibu ienė Jad yga, Juozapa ičienė Aldona
i k . 2008: Mak oekonomika: ado ėlis ekonominių specialybių s uden ams, ečiasis pa aisy as i
papildy as leidimas, Kaunas: Technologija.
W – Wonnaco Paul, Wonnaco Ronald 1994: Mak oekonomika, Kaunas: Li e ae uni e si a is.
LITERATŪRA
AEKŽ Aiškinamasis ekonomikos anglųlie u ių kalbų žodynas, compos a W. Pea ce, Vilnius: TEV, 2006. Amb azas
Vy au as 2008: S e imų ik inių a dų ašimas, Vilnius: Lie u ių kalbos ins i u as. Bal ušai ienė Ind ė 2009:
S e im a džių adição de esc i a o mais ação na Li uânia: magis o abalho, Vilnius:
Uni e sidade de Vilniaus.
Ba ankin Benjamin, Me eli sa And ei I., Lin And ew N. 2004: S edmans Illus a ed Dic iona y o
De ma ology Eponyms, Philadelphia: Lippinco Williams and Wilkins. Becke Ch is ophe J., McDe mo
Mollie, London Zacha y N. 2021: Declining Use o Neu ological Eponyms in Cases Whe e a Non-eponymous
Al e na i e Exis s. Clinical Neu ology and Neu osu ge y 200, 16 Accesso à In e ne : h ps: h p:
medicine.umich.edu/si es/de aul / iles/con en /downloads
Eponym%20S udy.pd .
Cappuzzo Ba ba a 2008: Eponyms o Desc ip i e Equi alen Te ms? The Ques ion o Scien i ic Accu acy in
Medical Discou se. Accesso na in e ne : h ps: co e.ac.uk/display/53253513.
119Te minologija | 2023 | 30 Čepienė Nijolė 1995: Ge manizmai de línguas Li u ias e sua one inė adap ação:
dise ação, Kaunas: Vy au o
Uni e sidade do G ande.
Daukšas Kazys, Ba kauskas Ju gis, Daukšas Vi as e k . 2003: Chemijos e minų aiškinamasis žodynas, 2-asis
pa ais. e suplemen . publ., Vilnius: Mokslo e enciklopedijas edi ybos ins i u o. Dyda Anna, P onińska Aleksand a
2021: Lessico medico i aliano e polacco a con on o: il caso dei sin agmi e minologici di ipo mala ia di
ban i/cho oba ban iego. Romanica C aco iensia 1, 4353. D uk einis Albinas 2015: O og a iniai jū ei ys ės
e minos a ian es: g andes aidés, b ūkšnelis, kabu ės. P oblemas de p á ica de linguagem 14, 614.
Duque-Pa a Jo ge Edua do, Llano-Ida aga J. Oska , Duque-Pa a Ca los Albe o 2006: Re lec ions on
Eponyms in Neu oscience Te minology. The Ana omical Reco d, Pa B: The New Ana omis 289(6), ESIV Manual
de adução das ins i uições da União Eu opeia em Li uânia, Liuxembu go, 2014. Fi kin Ba y G., Whi hwo h
219–224.
Judi h A. 2001: Dic iona y o Medical Eponyms, London: In o ma Heal hca e. Gai enis Kazimie as 1994: Aplicação
dos p incípios in e nacionais de e minologia à nossa e minologia. Li u ians kalbo y os ques ões 31, 1117.
Gai enis Kazimie as 2002: Lie u ių e minologija: eo ijos e a kybos me menys, Vilnius: LKI publykla.
Gudelienė 2016: Tik inių a dų galūnių adap a imo peculia umai Simono Daukan o e Simono S ane ičiaus
Epi ome His o iae Sac ae e imuos. Li uanis ica 62(1), 3844. Gudzine ičiū ė Ona Laima 2012: Keli
p obleminiai esc i os e casos de consumo de sinais de di e gência. Cul u a de línguas 85, 121135.
Kas adze Mindia, Kas adze Da id 2015: Eponimai de T auma ologia e o opedia: sin omas e sínd omeis,
Klaipėda: Edição da Uni e sidade de Klaipėda.
Kaulakienė Angelė 2003: Li u iškų izikos ado ėlių elek os i magne izmo e minai. Te minologia 10,
107–116.
Kaulakienė Angelė 2014: Desde ma emá ica e ísica e minos a osenos. Te minologia. Te minog a ia.
Te minija, Vilnius: Technika, 5861.
Ka aliauskas Paulius, K upickai ė Do ilė, Kynė Geno ai ė 2021: Aiškinamasis geog a ijos e minų žodynas,
Vilnius: Vilniaus uni e si e o leidykla.
Keinys S asys 2005: B ūkšnio e b ūkšnelio consumo. Cul u a de língua 78, 183190. Ke lian And ew, Logie Sa ah,
Hage Robe 2023: Deba ing Eponyms: His o y o Ea and Eye Ana omical Eponyms. T ansla ional Resea ch in
Ana omy 32, 113. Ki kauskienė Laimu ė 2011: Eponiminiai a chi ek ū os, a e e cons ução e mininai em
línguas li uãs. Sen alka: Filologija, Edukologija 19(1), 4858. Kniūkš a P anas 2004: Ins i uições, emp esas e
denominações de o ganizações. Dá bos e a osenos se iços, Vilnius:
Ins i u o de línguas Li uãs edi o a.
Kucha z Eugeniusz Józï 2020: Medical Eponyms om Linguis ic and His o ical Poin s o View. –
Reuma ologia 58(4), 258260.
León-A aúz Pila , Cabezas-Ga cía Melania 2020: Te m and T ansla ion Va ia ion o Mul i-wo d Te ms. Análisis
mul idisciplina del enómeno de la a iación aseológica en aducción e in e p e ación Mul idisciplina y
Analysis o he Phenomenon o Ph aseological Va ia ion in T ansla ion and In e p e ing, Linke ičienė Nijolė
210–247.
2013: Redagação p admenys, Vilnius: Vilniaus uni e si á ia publicação. LKRS Li u ias língua esc i a e sky yba,
2o pês. o og . ed., Vilnius: Mokslas, 1992. Nelie u iškos ik inių a dų ašymas Lie u iškojoje a ybinėje
encyclopedijoje, Vilnius: Vy iausioji encyclopedijų edakcija, LTE, 1986.
Mikelionienė Ju gi a 2017: Aspec os da apelia y ação de e mos in e nacionais. Te minologia 24, 127144.
Mi ke ičienė As a 2004: V. Dubo uni e so á ias li e a u a guiêlio e minos a ian es. Te minologia 11,
9–144.
Mi ke ičienė As a 2015a: Alguns aspec os da sinonimia dos e mos. Te minologia 22, 3960. Mi ke ičienė As a
2018: Signa á io do Ac o de Nep iklausomybės da Li uânia Kazys Bizauskas e e minija de ciência da li e a u a
li uanas. Te minologia 25, 201234. Palenskis Vilius, Valiukėnas Vy au as, Žalkauskas Vale ijonas, Žilinskas
P anas Juozas 2007: Dic ioná io de e mos de Fisicos: lie u ių, anglų, p ancūzų, okiečių i usų línguas, 2o
pa ais. e suplemen . publ., Vilnius: Mokslo e enciklopedijas edi ybos ins i u o. Pažūsis Lionginas 2014: Falba e
adução, Vilnius: Vilniaus uni e si as.