Page 1LIETUVIŲ KALBOTYROS KLAUSIMAI XXVII (1988)
LIETUVIŲ KALBA IR BILINGVIZMAS
KAZIMIERAS EIGMINAS
SOBRENOMES DA REGIÃO DE GERVĖČIAI1
Ao estudar semanticamente os sobrenomes dos habitantes de Gervėčiai, dividimo-los em dois grupos: os derivados de nomes pessoais e os derivados de alcunhas. Ao analisar a origem e o significado dos sobrenomes de ambos os grupos e procurando destacar os elementos formativos, por sua vez subdividimo-los em grupos menores.
Sobrenomes derivados de nomes pessoais. Os nossos sobrenomes derivados de nomes pessoais têm origem nos antigos nomes pagãos lituanos e nos nomes cristãos introduzidos após o batismo da Lituânia. Esses nomes cristãos derivam sobretudo do hebraico, do grego antigo, do latim, das línguas germânicas e de outras línguas.
Sobrenomes derivados de nomes pagãos lituanos. São relativamente poucos os sobrenomes dos habitantes de Gervėčiai derivados dos mais antigos nomes lituanos de dois elementos. São eles: Atminis: lituano at+min- (cf. atminti, atmintis. Būga, 1958, p. 223, Kuzavinis, Savukynas, 1971, p. 119); Būtvilà: lituano but- (cf. būtas «casa», būti) + vil- (cf. viltis «esperar») (Kuzavinis, Savukynas, 1971, p. 66, 152); Ūlvinas: lituano ul-+vin- «causa, culpa» (cf. vaina «causa») (Kuzavinis, Savukynas, 1971, p. 152).
Não foram encontrados, nas redondezas de Gervėčiai, sobrenomes derivados de nomes lituanos antigos monossilábicos ou abreviados.
Alguns sobrenomes são derivados por sufixação de antigos nomes lituanos, por exemplo, Mileišis: lituano mil- (cf. pa-milti) + eišis, ou derivados de sufixos diminutivos e afetivos patronímicos: Giedraitis e sua variante dzūkija Giedraičius: lituano giedr- (cf. giedras) (Kuzavinis, Savukynas, 1971, p. 89) + -aitis; Radžiūlis (forma dialetal dzūkija Radžiulis): lituano rad- (cf. rādo) (Kuzavinis, Savukynas, 1971, p. 128) + -iulis (dj > dž > dz).
Sobrenomes derivados de nomes cristãos. Há alguns sobrenomes dos habitantes de Gervėčiai derivados diretamente de nomes cristãos, sem quaisquer elementos formativos. São, na maioria, variantes diversas de nomes de batismo.
Do nome de origem grega Aleksandras encontram-se sobrenomes derivados de variantes abreviadas, sobretudo comuns nas línguas eslavas: Aliòchna (cf. bielorrusso Алёхна), Aliòksa (cf. bielorrusso Алёкса), Aliòkša (cf. bielorrusso Алекша, Олекша), Aliòcha (cf. bielorrusso Алёха). Do nome de origem romana Emilijonas (lat. Aemilianus; Kuzavinis, Savukynas, 1971, p. 79), existe em Gervėčiai o sobrenome Amilionas.
1 Os sobrenomes foram recolhidos por Marytė Razmukaitė; a lista foi complementada por Kazimieras Eigminas, Julius Šalkauskas, Aloyzas Vidugiris e Angelė Žalalytė.
5°
67
Page 2O sobrenome Jefremas deriva do nome de batismo ortodoxo Ефрем, enquanto Jeŕmakas deriva do nome de batismo ortodoxo Ермолай, por meio de sua variante coloquial Ермак.
O sobrenome Jeraminas, em nossa opinião, poderia ser uma variante do nome grego latinizado Hieronymus (cf. pol. Jaromin || Hieronim), enquanto Zidòras é uma variante do nome cristão de origem grega latinizado Izidorius, que ocorre com frequência nos dialetos lituanos.
Alguns sobrenomes da região de Gervėčiai são formas abreviadas de nomes cristãos: Bazỹs é uma forma abreviada do nome grego latinizado Bazilijus (Bazilius) (cf. pol. Bazyli); Jõčius é uma forma abreviada de Jaci̇̃ntas, que, por sua vez, é uma variante do nome Hiacìntas (derivado de Hyacinthus, gr. Hyákinthos, forma latinizado), cf. pol. Jac, Jacek, biel. Яцко, Яцук, Яц); Jõčas, em nossa opinião, tem a mesma origem que Jõčius; Mikìsas deriva de Mikalõjus (cf. pol. Mikłaś, biel. Міклаш, Міхлік), Miklùšà deriva de Mikalõjus (cf. pol. Miktoszek); Mìziejùs deriva de Michailas (cf. biel. Міц, Міс, sobrenome lit. Misius). Ramỹs || Remỹs || Remis || Rėmis poderia ser uma forma abreviada do nome de batismo Jeremijas (cf. pol. Remiaz, de Jeremiasz). A variante Ramỹs poderia ser considerada uma forma abreviada de um nome mais longo ou derivada diretamente do lituano ramùs, «calmo». No entanto, essa hipótese não é segura, pois Ramỹs alterna com Remỹs || Remis || Rėmis. É verdade que algumas variantes podem ser apenas resultado de diferenças ortográficas.
Juškà yra krikštavardžio Юрий trumpinys: brus. Юшка, Юшко (Бірыла, 1966, c. 56); Lukšà — krikštavardžio Lùkas trumpinys (plg. brus. Лукаш, Лука, lenk. Łukasz (Бірыла, 1966, c. 110); mat Baltarusijoje įsigalėjo bažnytinė slavų kalbos forma Лука iš lenk. Lukasz (Бірыла, 1966, c. 110). Pavardę Lukšà galima sieti ir su mūsų bendriniu žodžiu lùkšas „nulinkusiomis ausimis; žioplys, ištižėlis“. Mockà — krikštavardžio Motiejus trumpinys (plg. brus. Мацко, Матвей, lenk. Maciewicz, Maciej) (Бірыла, 1966, c. 117); Sáukà — Sava || Savẽlijus trumpinys (plg. brus. Саўка, Савелій Бірыла, 1966, c. 142), lenk. Saw-czyk, Saw-icki, Sawa (Bystrón, 1936, p. 275), rus. Савицкий (Петровский, 1966, c. 351). Bet galima sieti ir su veiksmaž. šaukti „tęsiamu balsu šaukti“.
A origem do sobrenome Valeikà e de suas variantes Veleikà, Valaikà, Velaikà, Vėlaikà não é inteiramente clara. A raiz provavelmente deriva das formas abreviadas dos nomes Valys, Valius, formadas a partir dos nomes de origem latina Valentinas, Valėrijus, entre outros.
Na região de Gervėčiai há numerosos sobrenomes derivados de nomes de batismo, com sufixos patronímicos diminutivos e afetivos.
Uma forma derivada com o sufixo -aitis é Bazáitis, de Bazỹs; Česnáitis (forma bielorrussa Часноў) deriva de Čėsius, Česỹs (forma abreviada do nome Čėslovas, cf. pol. Czesław); Ilijáitis (|| Ilijõitis) deriva do nome de batismo ortodoxo Ilija; Jackáitis deriva de Jacka (forma abreviada do nome de batismo Jokūbas, cf. biel. Яцько, Яць, pol. Jacek, Jack-owski); Jurkáitis (forma bielorrussa Юркой) deriva de Júrka, forma abreviada do nome de batismo Jūrijus (cf. biel. Юрко, rus. Юрка); Lukáitis (|| Lukõitis) deriva de Lùkas; Marcin káitis — Marciñkus (derivado do nome de batismo Martýnas; lat. Martīnus <, lat. Martius; Mars, «Marte» (Kuzavinis, Savukynas, 1971, p. 116), cf. biel. Марции, Марцинкой, Марцінкевіч, pol. Marcinek, Marcink-iewicz, Marcink-owski); Matuláitis (|| Matulõitis, forma bielorrussa Матулоў) deriva de Matùlis, variante do nome de batismo Motiejus; Pacáitis deriva de Pãcas (forma abreviada do nome de batismo Игнатий; cf. biel. Пац (Бірыла, 1966,
68
Page 3p. 90); não está claro se Vilōitis (*Vilāitis) deriva de Vilius (forma abreviada de Vilmantas, Viltautas e afins, em lituano) ou de Vilius (forma abreviada do alemão Wilhelm).
Nas proximidades de Gervėčiai, encontrou-se apenas um derivado com o sufixo patronímico -ūnas: Morkūnas, cuja forma bielorrussa é Маркун, deriva do nome de batismo Mōrkus.
Alguns sobrenomes são derivados com o sufixo -ulis: Augulis deriva de Aūgus (forma abreviada do nome de batismo Augūstas, Augūstalis); Janulis, do nome de batismo Jōnas (cf. biel. Ян, pol. Jan); Paliulis poderia derivar de Palys (forma abreviada do nome Palemōnas, por sua vez derivado do grego latinizado Palaimōn); Vaičiulis deriva de Vaičius [forma abreviada do antigo nome eslavo Vaitiekus (biel. Войтех, pol. Wojciech)].
Há também alguns derivados com os sufixos -elis, -elė: Petrėlis deriva do nome de batismo Pētras; Mackelė (|| Mackelė), de Mōckas (forma abreviada do nome de batismo Motiejus, cf. biel. Мацько, Мацько).
Há apenas um sobrenome com o sufixo -ikas: Pētrikas (|| Pētrikas), derivado do nome de batismo Pētras (cf. rus. Петрик, biel. Петрок, pol. Pietrzyk).
Um derivado com o sufixo -utis é o sobrenome Damūtis, com a variante dialetal dzūkiana Damūcis (forma bielorrussa Дамурь), derivado de Dōmas (provavelmente uma forma abreviada também do nome de batismo Dominykas || Domininkas).
Muitos sobrenomes da região de Gervėčiai são derivados de nomes cristãos com sufixos eslavos:
Com os sufixos -avičius, -evičius: Adamāvičius (|| forma bielorrussa Адамович (Бірьіла, 1966, c. 22); cf. biel. Адам, pol. Adam; Bagdonāvičius (cf. biel. Багдан, pol. Bogdan, provavelmente um decalque do gr. Theodosius: gr. Theos «deus» e dotos «dádiva» (LPŽ, 1985, p. 154); Baltrukāvičius deriva de Baltrus (forma abreviada de Baltramiejus) com um sufixo patronímico duplo: o lituano -ukas e o eslavo -avičius; Bazāvičius (|| Bazēvičius) deriva de Bazys; Brazāvičius (|| Brazevičius) deriva de Brazys (forma abreviada de Ambraziejus); Česnāvičius (forma bielorrussa fornecida: Часнович) deriva de Česys || Česus, formas abreviadas de Česlovas; Grigarāvičius deriva de Grigorijus (cf. biel. Грыгор); Janāvičius (cf. biel. Ян, pol. Jan); Jankāvičius (cf. biel. Янка, Янко, pol. Jankiewicz, biel. Янкович); Jančēvičius (cf. biel. Янцевич: Иоанн); Kasandrāvičius (forma bielorrussa Касандрович); Aleksandravičius: Aleksandrovīčius deriva de Aleksandras (LPŽ, 1985, p. 937); Laurināvičius (|| Laurynāvičius) deriva de Laurynas; Petrāvičius (|| Petrevičius): Pētras; Steponāvičius: Stēponas; Urbonāvičius (|| Urbanāvičius): Ūrbonas; Ustināvičius (forma bielorrussa Устынович; cf. rus. coloquial Устин < Юстин); Valansāvičius (cf. pol. Wotąsiewicz, derivado do nome Walenty); Andriuškēvičius [cf. as variantes bielorrussas Андрушкевич: Андрей (Бірьіла, 1966, c. 29), pol. Andruszkiewicz: Andrzej (Bystron, 1936, p. 266)]; Grinēvičius (cf. biel. Грыневич: Григорий (Бірьіла, 1966, c. 55), pol. Hryniewicz: Grzegorz); Havrilkēvičius (forma bielorrussa Гаўрылкевіч (Гаўрылкевич); cf. a forma diminutiva biel. Гаўрылка, de Гаврила); Habrukēvičius (forma bielorrussa Габрукевич: Габрук, Гаврила); Ivaškēvičius | forma bielorrussa Івашкевич: Иван (Бірьіла, 1966, c. 86); pol. Iwaszkiewicz: biel. Іваш, Івашка; Juknēvičius: Juknà (pol. Juchna, Juchno: Juryj, Jurij); Juodžēvičius (com as variantes fonéticas Jedžēvičius, Jadžēvičius; forma bielorrussa Юдзевич); Juodz- pode, por vezes, derivar de Юда (Бірьіла, 1966, c. 22), mas também pode derivar da raiz lituana Juod-; Marcinķēvičius (cf. pol.
69
Page 4Marcin, Marčinėk, Marcinkiewicz, bielorrusso Марцін); Petkevičius (cf. bielorrusso Пяткевіч, Пятко); Rinkēvičius (forma bielorrussa Рынкевич, cf. a forma diminutiva do nome bielorrusso Рыма Рымка e o sobrenome formado a partir dela com o sufixo patronímico Рымкевич); Sienkevičius (forma bielorrussa Сенкевич, cf. Сёмка, Сень, Сенка, Сенko, Сенько, derivados de Simeon); Stankēvičius (cf. bielorrusso Станко, Станько, derivados de Станислав; polonês Stanieк, Stankiewicz – de Stanisław); Tunkelēvičius (forma bielorrussa Тункелевич, bielorrusso Томка (?), derivado de Томас; russo Томка – de Том). Este sobrenome tem dois sufixos: lituano -elis e eslavo -evičius. Vaitkēvičius (cf. a variante do nome Vaitiekus, russo Войтко, Войтка – de Войтех; polonês Wojtek; o sobrenome Wojtkiewicz – de Wojciech).
Com o sufixo -(i)auskas: Petkāuskas (cf. bielorrusso Петко, Петько – de Петр); Petrāuskas (cf. bielorrusso Пятроўскі, polonês Petrowski); Stakauskas (cf. bielorrusso Стах, Стахій; o sobrenome Стахоўскі – de Стахій); Vitkauskas (cf. bielorrusso Вітка, Вітко, lituano Vitkus, de But; polonês Wit).
Jанčiauškas (baltarusiška forma Янчэўскі: Іоанн (Бірыла, 1966, c. 87); plg. lenk. Janczewski, Janczowski: Janczak, Janczyk, Janczyk – iš Jan, brus. Янчук, Янчык – iš Іоанн); Tamašiauskas (plg. lenk. Tomaszewski: Tomasz); Vasiliauskas (baltarusiška forma Васілеўскі; plg. brus. Васіль – iš Василий); Zacharauskas (plg. brus. Захария).
Com os sufixos -eckas, -ickas: Janēckas (forma bielorrussa Янецкі; cf. polonês Janecki: Jan, bielorrusso Ян); Jakovickas (cf. polonês Jakowicki: Jakub, bielorrusso Якавіцкі: Иаков, Яков); Savickas || Savickis (cf. bielorrusso Сава, Савенка, Савеня; o polonês Sawicki está relacionado com o nome Sawa).
Sobrenomes derivados de apelidos. Há muitos sobrenomes derivados de apelidos entre os habitantes de Gervėčiai. Eles são divididos em vários grupos semânticos.
Sobrenomes de etnônimos. Alguns foram registrados nas proximidades de Gervėčiai. Do etnônimo gūdas, com sufixos patronímicos lituanos e eslavos, derivam os seguintes sobrenomes: Gudaitis, Gudauskas, Gudinskas (foram registrados apenas sobrenomes femininos: Gudinskaitė ir Gudinskienė), com a variante dialetal dzūkia Gudzińskas (|| Gudzinskas) e a forma bielorrussa Гудзінскі.
Sobrenomes que designam uma profissão, diferentes cargos, posição social ou determinado grupo de pessoas. Também são poucos os sobrenomes desse tipo nesta região: Karadys (|| Karadis; cf. kárudas); Kareivis (foi registrada uma forma com terminação não lituana, Kareivy; Kare iwo; cf. kareivis); Kazōkas (cf. kazōkas); Slūžulis (|| variante bielorrussa Slūželi;; cf. slūžyti); Šaulys (cf. šaulys); Ulōnas (cf. ulōnas).
Sobrenomes de nomes de animais. Aqui há mais sobrenomes desse tipo. Alguns têm apenas o radical, e outros são derivados com sufixos. Por exemplo: Avienis (foi apresentada a forma bielorrussa Авен?; cf. avis); Kiškėlis (cf. kiškis); Kurmėlis (cf. kūrmis); Meškà (no cemitério de Gervėčiai, foi registrada, provavelmente por engano, a forma Meska; cf. meškà); Meškys (|| Meškis, Miesz kis; cf. meškà); Vilkas (cf. vilkas); Būblys (cf. būblȳs), Bublēvičius; Gaigalas (no cemitério de Gervėčiai, foi registrada apenas a forma no plural Gaigalai; cf. gaigalas); Kikilis (cf. kikilis); derivados da raiz gulbė: Gulbināvičius, Gulbinskis (registrado como Gulbinskij), Gulbickis (registrado como Gulbickij); Paukštienė (cf. paukštis).
70
Page 5Sobrenomes que designam diferentes deficiências e defeitos físicos. Os sobrenomes registrados neste grupo são: Bukelis (cf. būkas); Kairys (cf. kairys); Mažeika (cf. mažas); Maknočius² (cf. maknoti); Miklys (cf. miklus); Mikna (cf. mikseti, também Mikna em eslavo; cf. bielorrusso Mixna, Mixnevič); Pūiša (cf. pūiša); Pukšta || Pūkštas (cf. pūkš, pūkšti); Pliauga (cf. pliaugoti); Šėmis || Šėmys (cf. šėmus, šėmis); Tridūlis (cf. triesti).
Sobrenomes que designam diversos objetos, suas propriedades, características etc. Kūlys (cf. kūlys); Kuolaitis (cf. kuolas); Reketys || Rekėtis || dial. dzūk. Rekėkis (cf. rekėtis, reketys); Statinis (cf. status, statinis); Šukelis (cf. šukė).
Sobrenomes-apelidos que designam diferentes qualidades. Gražulis (|| Gražūl, cf. gražus); Glaudėlis (cf. glaustis, glaudūs); Raudonovičius (forma bielorrussa Paўdонаві; cf. raudonas); Skirūtis || Škirūtis (cf. skirti); Trepšys (cf. trepšėti?).
Sobrenomes-apelidos de origem não lituana. Nas proximidades de Gervėčiai há muitos sobrenomes desse tipo. A maioria são derivados sufixais.
Com o sufixo -ka: Apriškė; Buckà (|| Bùcka), Bucko (incluiremos também Bùckus; cf. bielorrusso Будзька, Будзько, Буцько: дз > ц); Gluska, cf. russo Глушко, Глушок; Kaharka, Kocharko; Kučka (incluiremos neste grupo também Kùckus; cf. bielorrusso Куць, Куцько); Meleszka (cf. polonês Meleszko); Mereška (cf. polonês Mereszka); Palaika; Popka (cf. bielorrusso Папко, Попка, russo Попко); Rožko (cf. bielorrusso Рожка, Рожко); Skurka (cf. Скурка, Скурко).
Com o sufixo -yčius: Babičius (cf. bielorrusso Бабіч).
Com os sufixos -avičius, -evičius: Šafranovičius; Černušėvičius (forma bielorrussa Чарнушэвіч; cf. bielorrusso Чарнушевич); Subatkėvičius (|| Subotkėvičius; cf. bielorrusso Субаткевич); Šaškevičius (cf. bielorrusso Шашкевич).
Com o sufixo -auskas: Astrauskas (forma bielorrussa Астроўскі; cf. polonês Ostrowski, russo Островский); Baranauskas (forma bielorrussa Бараноўскі; cf. polonês Baranowski, bielorrusso Бараноўскі, russo Барановский); Barauskas (cf. polonês Barowski); Barkauskas (cf. polonês Barkowski, Borkowski); Bučiauskas; Chmieliauskas (cf. polonês Chmielewski, bielorrusso Хмялеўскі, russo Хмелевский); Čaikauskas (cf. polonês Czajkowski, bielorrusso Чайкоўскі, russo Чайковский); Čiulauškas (forma bielorrussa Чулоўскі; Dambrauskas (cf. polonês Dąbrowski); Jarauskas (forma bielorrussa Яроўскі); Kalinauskas (cf. bielorrusso Каліноўскі, russo Калиновский, polonês Kalinowski); Katkauskas (cf. bielorrusso Хаткоўскі, polonês Kotkowski; Kavaliauskas (cf. bielorrusso Кавалеўскі, russo Ковалевский, polonês Kowalewski); Kazlauskas (cf. bielorrusso Казлоўскі, russo Козловский, polonês Kozłowski); Koženiauskas || Kaženiauskas (cf. bielorrusso Казаневецкі, polonês korzeń); Kulikauskas (cf. bielorrusso Кулікоўскі, russo Куликовский; polonês Kulikowski); Labačiauskas (cf. bielorrusso Лабачэўскі, russo Лобачевский); Lisauskas (cf. bielorrusso Лісоўскі, Malinauskas (cf. bielorrusso Малноўскі, russo Малиновский, polonês Malinowski); Mankauskas (cf. bielorrusso Манкоўскі, polonês Mankowski); Mlinkauskas (cf. bielorrusso Млынкоўскі); Sadauskas (cf. bielorrusso Садоўскі, russo Садовский, polonês Sadowski); Saikauskas (cf. bielorrusso Сайкоўскі, Šab-
1 Este sobrenome é provavelmente de origem eslava (ver p. 62 e seguintes desta publicação). – Red.
71
Page 6lauškas (cf. bielorrusso Шаблоўскі); Šalauškas (cf. bielorrusso Шалойскі); Zdanaūskas (cf. bielorrusso Здан, polonês Zdanowski, Żdanowski).
Com o sufixo -ickas: Katkavickas (registado apenas o sobrenome feminino com sufixo duplo Katkavickaitė; cf. bielorrusso Хадко, Хадкевич); Muchnickas (reg. Muchnickaja?); Sinickas (cf. bielorrusso Сініцкі, russo Синицкий, polonês Sinicki); Žimnickas || Zimnickis (cf. bielorrusso Зімніцкі, russo Зимницкий).
Com o sufixo -eckas: Paneckas (cf. bielorrusso Пана仔ька); Zalėckas / cf. bielorrusso Залецкі, polonês Zaleski (z Zalesia) /.
Com o sufixo -ockis: Zablòckis (cf. bielorrusso Заблоцкі, polonês Zablocki).
Com o sufixo -skis: Lipskis (cf. bielorrusso Лінскі, russo Липский, polonês Lipski).
Com os sufixos -inskas, -inskis: Bučinskas || Bučinskis (cf. bielorrusso Бучынскі); Ripinskas (forma bielorrussa Рыпінскі) / Ripìnskas; Rudzinskis || Rudzińskas (cf. bielorrusso Рудзінскі, russo Рудзинский); / Rusińskas (cf. bielorrusso Русінскі); Sečinskas (forma bielorrussa Сячынскі || Siečynskas (reg. Siečynska) || Sičińskas || Sečinskas (cf. bielorrusso Шыць, Шыцік, Шыцікаў).
Com o sufixo -onskis: Polònskis (forma bielorrussa Палонскі).
Com o sufixo -uckas: Prauluckas (forma bielorrussa Праулучкі).
К. ЭЙГМИНАС
SOBRENOMES DA REGIÃO DE GERVĖČIAI (GERVĖČIAI)
Resumo
O artigo investiga, sob o aspecto semântico, os sobrenomes da região de Gervėčiai (Gervėčiai). Os sobrenomes dividem-se em dois grandes grupos: sobrenomes de origem antroponímica e sobrenomes derivados de apelidos. Ao analisar a origem e o significado dos sobrenomes desses dois grupos, eles são ainda subdivididos em grupos menores, de acordo com seus elementos de formação de palavras.
K. EIGMINAS
OS SOBRENOMES NA ÁREA LINGUÍSTICA DE GERVĖČIAI
Resumo
No artigo, os sobrenomes da área linguística de Gervėčiai são examinados e caracterizados sob o aspecto semântico. Nesse contexto, os sobrenomes são divididos, segundo sua origem, em dois grandes grupos: os sobrenomes derivados de nomes pessoais e os sobrenomes derivados de apelidos. Ao investigar a origem e o significado desses sobrenomes, esses dois grupos são ainda subdivididos em grupos menores, a fim de evidenciar os elementos de formação das palavras.
LITERATŪRA
Bystron. Nazwiska polskie. Lwów-Warszawa, 1936.
Būga K. Rinktiniai raštai. V., 1958. T. 1.
Kuzavinis K., Savukynas B. Lietuvių vardų etimologinis žodynas // Vardai ir žodžiai. V., 1971. Lietuvių pavardžių žodynas. A-K. V., 1985 (LPŽ).
Бирила М. Б. Беларуская антрапанімія. Мінск, 1966.
Петровский И. А. Словарь русских личных имен. М., 1966.
72