scieee Science in your language
[lt] (orig) [en] [de] [fr] [it] [es] [pt]

Eugenijus Jovaiša. „Kapai ir žmonės. Aisčiai, romėnai, gotai ir kitos istorijos“

Read accessible full text
Machine-translated document

This is a machine-generated translation of the original document and may contain errors, omissions, or changes in meaning. Do not rely on this translation for quotations, citations, or authoritative references. Please consult and cite the original document.

Eugenijus Jovaiša. „Kapai ir žmonės. Aisčiai, romėnai, gotai ir kitos istorijos“

Author: Darius Ivoška
Year: 2020
DOI: 10.35321/all83-18
Source: https://journals.lki.lt/actalinguisticalithuanica/article/download/2057/2156
Recenzijos / Re iews 373
DARIUS IVOŠKA
Lie u ių kalbos ins i u as
ORCID id: o cid.o g/0000-0003-3898-0000 Di ecções de
pesquisas Mokslinių: his o inis p ūsų i lie u ių a dynas,
his o inis man aš inis pa eldas, Vokiečių o dino
kancelia ijos dokumen ų y imai.
DOI: doi.o g/10.35321/all83-18
Eugenijus Jo aiša
CAPAI E HMONS. AISČIAI,
ROMNAI, GOTAI IR KITOS
ISTORIJOS
Vilnius: UAB,,Unseen Pic u es, 2020, 286 p.
ISBN 978-609-475-477-7
E de si p óp ia comp eensí el, e pa adoxal, que mesmo milha es demeios exis indo
nação ebeieško seus caudais, medeua seus p o undos passado. En ão, onde eside
en endimen o, e onde pa adoxalidade? His ó ia da nação glūdi não só nos conhecidos
seus ac os passados, em ou a pala a, his o icamen e paludi ados
acon ecimen os ou agmen men iškues genčių paminėjimuose, e onde que mais
undo. Os p imei os schslui conhecidos de uma ou ou a nação (ou g upo de nações)
es udijimas simplesmen e nos o nece conhecimen os sob e sua exis is ação
num pe íodo conc e o, mas não sob e sua adimusi. cada da ação mais p ecoce
imedia amen e ap esen a pe gun a e o que oi a é en ão? Juk nem uma nação, como
socialinis junginys, u ėjęs seu e ninį peculia idade, não pôde encon a -se de
epen e e de nenhum lado. É po isso cada maio ou meno descobe a em on es da
his ó ia, a queologicos casinėjimuose ou ou os elacionados ciências ecu sosos
conside á inas no o pėdsaku, p o ocokuojančiu busca aquilo, que ainda não
sabemos, o iginais e o igem. Elas buscam e p imei ojoje Eugenijaus Jo aišos saída ilogia Aisčiai. Kilmė li oje.
Qual conside a descobe a e no o e impo an e da his ó ia e elacionadas ciências
enominiu an opologia, a queologia, his ó ia da linguagem e cul u a pesquisas, às
ezes pode i a obje o discussões, e p ecisamen e discussões e polemica c ia o
pa adoxosal do descob imen o. A ai ia, que no os his ó icos monumen os,
exclusi os adínia ou desconhecidos his ó icos esc i os on es não an o já mui o esama. Mas ainda assim ąsamen e
DARIUS IVOŠKA
374 Ac a Linguis ica Li huanica LXXXIII p abylama sob e descob imos, no os dados
bem acessí el a no as e neme odamen e i in da ąsių conclusões. Não esqueça que
i emos em empos de g andes possibilidades, quando mesmo cên imos analisados
dados hoje podem se p ocessados de ou a o ma, adequadamen e apon ada as
mais a ançadas ecnologias, que em mais um caso ajudam a acha p ecislesnija e
mais undamen ada a explicação. A si e ia no as possibilidades de explicação do
uni e so dos enómenos. Especialmen e impo an e XXXXI a. adqui iu disposição
g e i i dados das ciências elacionadas e base lhes ap esen a quan o mais
Bū en ai aki aizdu ecenzijoje ap a iamoje Eugenijaus Jo aišos knygoje Kapai
i žmonės. Pa s au o ius nelinkęs sa o knygos e in i kaip mokslo s i ies da bo
con iá eis conclusões. (p. 14) o au o da e isão com al a i mação não gos a ia de
conco da . S ulbinančiai sub ilus, abundan emen e e p o issionalmen e ilus ada
publicação do li o e mé odo de ap esen ação do ma e ial al ez mais
ca ac e ís ico de publicações de popula ização da ciência, po ém longaameços
de alhos e sis emingos au o us ma e ial de pesquisas, descobe as de eno me
signi icância e s a ia cien í ica e udição baseadas em conclusões bem como
in e p e ação de nenhuma manei a não pe mi e que o linguís ico seja
conside ado insu icien emen e cien í ico. Pe seguindo o í ulo do li o, o lei o
não pode imagina , que nela ap esen ada não ela o de pesquisas ealizadas
a queólogo, e ha monicamen e esumi am-se aisčių e Anões Eu opa habi an es
seus elemen os de go e no, gue as, comé cio e cul u a. O au o consegue
implemen a a ideia des e li o liga a ida das pessoas mais an igas da nossa
egião com os passados empos eu opeus e seus a o es (p. 14). Assim ensinadôsa
in o mação de alhada e complexa, dis inguindo-se não só dados a iadosão e
gausa, mas e complexas in e ligações com his o ine espaço e empo, mui o
cómodo le e pe cebe a ou os ep esen an es das ciências ou à his ó ia e
a queologia ciências lei o am ama eu , ou al ez a é casual lei o am, não endo
conhecimen os sob e o nosso po o começo, não hea am sob e ais. Au o da
e isão, como usuá io de dados da ciência a queológica, e não p o issional, li o
a alia a pa i de sua onomas ina pe spec i a. Conside a que kalbo y a, como
sepa ada e sa a ankiška ciência sa ea, não se elaciona com a cheology, se ia
nea sosiga. XX a. onomas ikoje om a di igi joguinsnį em ou as ciências,
galinhos acili a i diach oninius a dyno pesquisas, e mui as ezes a é aze
con iá eis conclusões, quais impossí eis baseando só linguagem schslu. Os
pesquisado es eu opeus de sob enome pe cebiam que g ande pa e das pala as
eu opeiinas, especialmen e os elhos sêsliosos es emunhas da his ó ia da
humanidade anden a džiai, a e localo a džiai bem como pessoo a džiai, não pode
se explicados, mais p ecisamen e dizendo, impossí el de e mina suas o igens, com base apenas em dados da linguo i osa his ó ica no con empo âneo con ex o geopolí ico. His o icas kalbo y os e indoeu opeis ikos conheco ams a Hans K ajei (Hans K ahe)1, e mais a de ao seu discípulo Vol gangu P. Šmydui (Wol gang P.
1 Ž . Hans K ahe 1964.
Eugenijus Jo aiša. Kapai i žmonės.
Aisčiai, omėnai, go ai i ki os is o ijos
Re iews Re iews 375 /
Schmid)2 no ando que os mesmos ou semelhan es aizes endo e no sen ido de
de e minação de o igem não encí eis anden a džiai são papli ę po oda a Eu opa:
do pússio dos Pi ênios a é Apenninos, da G ande B i ânia a é a Escandiná ia e
a a és dos países de odo o con inen e a é os Balcãs, adosi hipo e inė An igos
Eu opa concepção. Sob ela amplamen e es abelecido e bas an e c edi elmen e mais
uma ez undamen ado de uma p okalbia, comum não só a odos habi an es
p é-his ó icas da Eu opa, exis ação. Rodos, como na cosmogonía dos an igos g egos
do Caoso nasce ha moni e ha moniga uni e sa, assim po oda a Eu opą išsiba s ę
nãoaiškias o igem anden a džiai subu ia neiš i iamai minčiai sob e anuome odos
bend ai, p okalbei. Ima daug kas aiškė i. Vadinasi, isos p iešis o inės „Seno-
os seus pe encimen o a uma, em que Eu opa i iusios po os, ibos ou alguma
ou aquila humanidade comunidades inham comum ou pelo menos mui o semelhan e
a linguagem, como comunica i os, oca, comé cio, ou as elações sociais de
supo e. O mesmo lei mo i men yse y o e lendo E. Jo aišos li o Kapai e pessoas.
Ta kime, aisčių mig acija Apeninai, Pama ys, Semba, Vaka ų Mozū ija, Panemunė bei
Nemuno e Ne ies san aka (p. 38). Não de e ia esquece e do g ande in e pzemyninas
comé cio (p. 234) enômeno Gin a o kelio com ais cen os come ciais como Semba ou
mūsų pama iu, au o io do nomeado aisčių p ekybos Meka (p. 210), pela sua ex ensão
compa á el a Silko kelio (p. 224). Es es di íceis pe cebem, mas, apa ece-se, p o io na
ano ê já ex- amani e ealús da humanidade k aus ymosi, come binê geog a ia e
mú uo elações a os es emunha dinamica e olução da humanidade his o ia, d ague
įmindami mui o mįslių. Kapų lobiai aisčių gy en ame a eale, odos, niekaip nesusiję
nem com seus bui imi, ka yba, nem puošimosi adição (p. 5556), mos o que aisčiai
es eudamen e comunha a come ciais e cul u ais p opósi os não só com Romos
pasauliu, mas e com olimais kaimynais do no e. Va dyno pesquisado não só
cu iosamen e le E. Jo aišos pensamen os sob e Gin a o caminho ma cklinanças
cidades (p. 226) Ascaucalis, Calisa, Pa ienna, B ecla e e c. e sua o igem de nomes, mas
como se lhe seja ap esen ada a e a expo a o igem de nomes de mencionadas
cidades e en a descob i , a a és de quem é a nossa e a. skynu ojai caminha
jun o link Ka nun o (p. 226). Ga saus okieços a dynininko Ju geno Udol o (Jü gen
Udolph) e G asildas Blažienės ap esen adas Ascaucalis localo a džio a aliações isso
nemenka início do es udo. Sla iška o igem des e opo é gio ejei ada
jus i icadamen e, G. Blažienė inclinada cau elosamen e p ocu a pa alelos com
bal iškais análogos, po ém Ascaucalis a ibui aos b ancos nesi yž a. En ão al ez
es e opônimo pe ença ao apelido Senosios Eu opa? Mui o pa ešus caso
encon a-se J. Udol o habili aciniame eikale3, onde discu e-se (p. 342) sob e a a ual Len-
2 Wol gang P. Schmid 1968.
3 Udolph Jü gen 1990: Die S ellung de Gewässe namen Polens inne halb de al eu opäischen
Hyd onymie (Lenkijos anden a džių ie a Senosios Eu opos hid onimijoje).
DARIUS IVOŠKA
376 Ac a Linguis ica Li huanica LXXXIII kijos no e i ó io dos anden a džių Ode ,
D awa, D węca, D ama, Radęca, M oga de o igem. Au o , esumindo pesquisas da
Polônia anden a džius, alouos anden a džius a alia um pouco di e en e do que
a é ol polkų onomas ai Tadeušas Lė -Spla inskis (Tadeusz Leh -Spławiński),
Hube as Gu no ičius (Hube Gó nowicz) e E a Že elska-Feleško (Ewa
Rze elska-Feleszko). T. Lė -SplaE. Že elska-Feleško, mesmo mo i uodami, esą
inskis juos p isky ė ikisla iško laiko a pio hid onimams, ačiau, pasak jo, jie
bu ę ene ų (al. enedų) palikimas. Jo nuomonei p i a ė i H. Gu no ičiuss bei
p iesagas -is (s) a u in ys anden a džiai p iski ini ene ų subs a ui (Udolph
1990: 342). H. Gu no ičius ainda manęs, que eles u ėję se passados do
sla ų-kel ų-ily ų pe íodo. J. Udol as pasigedo conc e os c i é ios, com base nos
quais minimi su dos a ibuídos ene ams. O au o po causa da cla eza
sla ų-kel ų-ily ų e ique a endęs a oca mais amplo, mas mais cla o e, segundo
ele, menos p oblemas keliančiu Senosios Eu opos e mo. Sie i os nomes conc e os
com ene ais e seu legado o au o em ge al e i a, baseando-se em dados sob e
ene us y inėje pa e do meio eu opeu escoca. Além disso, ele a i ma que,
digamos, p eesaga -sbūdinga anden a djiam, espalhados mui o que mais longe, do
que conhecidas ene ų gy en os e i ó ios. Mas ol emos ao li o Kapai e
pessoas. O que no o nos e ela não aciden almen e Jū os, Ančios, Šuš ės e Nemuno
paupios al ez ainda an es de C is o es abelecidos aisčių assen amen os único
pa imônio ma e ialus sepai? Es a egicamen e impo an e e con enien e
aqueles empos de assen amen o (p. 135), sussequiam com ios, e an es deles
nesudė ingais caminhos de e a, Nemuno in akai cons i uí condições não só
con enien emen e iaja , come cia e ap o i i com os necessá ios ecu sos,
mo endo en e isolados ais de assen amen os aqueles in akões andenimis, mas
mais impo an e Nemessi a é o ma Bál ico ( . mapeius, p. 1213, 212 yunuile i
p ekyb y. Que ele com sucesso uncionou, con i ma do li o au o as não alando
a adimai kasinėjan Dauglaukio kapinynus, ku iuose su as a Alpių spal o ųjų
me alų di binių i Romos impe ijoje pagamin ų ka olių iš s iklo i emalio, jau
sob e moedas com Romos go e no os imagens, e o a o de que es a localidade
habi an es a é 260 anos Gin a o caminho žydėjimo empos. Não esqueš ini
Šaukėnai, que a i kščiai adinių negausumu liudija Gin a o kelio saulėlydį (p. 135),
mas deixou-nos no os conhecimen os sob e a o mação de uma sociedade no a
sanklodas aisčių gy enime. A kas i a mas, exclusi a ka io e de ca alo es uá io e
o namen ações e ka inės diduomenės bui es e u ensílios de banho ala sob e
ka io como impo an eus na io da sociedade padė į (p. 141). Paminė ini e mais
a dei Ruponionių, u bū , ka iniai, lobiai pasak li o au o iaus, ín ego ginklų
gudėlys (p. 125). Luomas e aisčių comunidades aldimen o es emunha e Dauglaukio
15220 ano pe íodo adiniai, ma cin ys p isia inusį pe mainų me ą. Não an o é
impo an e odos os adinius enume a , quan o pe cebe sua esmę his ó ico
acon ecimen os pe íodo, en ão o con ex o Eu opeu e aisčius nele, p ekybinių yšių mas ą
Eugenijus Jo aiša. Kapai i žmonės.
Aisčiai, omėnai, go ai i ki os is o ijos
Re isões Re iews 377 e cul u a peculia idade /. Caminho do Gin a o isso não só é uma
e dadei a in e pzemyninė p ekyba (p. 234), deixada Sa ma ų okeano de gemas
gin a o Micėnuose, nas bo das do Ma Medi e âneo e no Caucasus, mas ambém
abipusė p ekyba, saciada do diduomenė da Eu opa po um p ecioso ado namen o e
o necida de ecu sos dos quais não ha ia luga pa a eles. P imos aos séculos da
humanidade depois de C is o isso indesc i í el dimensão come cinhas minai. Iš i i
kapai, na u almen e, p abilo não só sob e aisčius, como ca angiõs me cad
endedo es, mas e como lygia e čius pa icipan es do me cado come cial da
Eu opa. P ominen inas aisčių pasiun inių encon o com go ų ka aliumi Teodo iku.
Aisčiai esą sabeję sob e seu sumanymą, p o a elmen e, p epa a -se a g ande
gue aam com ge manų gen imis e no ėję con ibui , e Teodo ikas sua in enção e
gin a o a našas mielai apėmęs (p. 6162). Signi ica isso que aisčiai VI a. compa ilha a
(žodžiu i aš u) com ou as nações eu opeias amžininkėmis e decla ou on adeą
pa icipa en ão nas poli inėse decisões? Teodo icas sabia sob e Gin a o caminho, e
isso es emunha his ó icas on es, ad mui o abejo i não de e iam. Deixemos
anuá ios, menkai esc i os on es baseados nos u ingus empos e mudemoselka,
digamos, em medie žių a dyną. Pabandykemos panag ina as nações pagãs
eu opeias his ó ica, cul u al e social, começando a XII a., quando de Je usalém
a ilnijo Je usalês Š enčiausiosios Me gelės Ma ijos Vokiečių namų b ãos o dinas,
pe a ky as e mais a de nomeado Vokiečių o dinu. Seu zammaças e a i idades
an o con undi am e ão e niicamen e ma gą No e e Eas e n Eu opa a eal, que
nele sob e i ęs e abundância em documen os his ó icos za ixados a dynas
nenusileidžia ais aisções come ciais e de elações cul u ais deixadas às capas nem
quali i ne, nem quan i i ne sen ido, não menin suas p oblemá icas de pesquisas.
Va dyno pesquisado , analisêjanço de uma de e minada nação i ame a eale
encon us, mas seus dados de linguagem nãoaaexplicá eis ce os nomes, emca
expandi pesquisas campo e p ocu a de o igem es anha nomes de consumo, suas
adimosi empo e ci cuns âncias. Isso mui o lemb a a queólogo, en e IIII a. aisčių
įkapių adusio id o ou emalio ka oliukų ou de Alpias mine alas a ej os dos me ais
colo o os, p incípio de abalho analisa wide nį geopoli ico e cul u alinho
con ex á, p ocu ando possí eis in e ligações. Liças en e a queologia e
kalbo y os, e pa icula men e his ó icas onomas ikos, mui o glaudessi, do que
pode iam a o ica . Va dyno in es igêjui ap ikus des inado um o igem es animas
localo á dio his ó ico ou pe sonalo á dio não ipiniame a eale, insu icien e
de e mina seu nepaaixkinamo kelmę é p eciso de e mina , como ele lá adosi.
Ta kemos, não escondeis, que XIV a. P ūsijoje, embo a e negausiai, i ia li eu os.
Vokiečių o dino olian e No. 105 encon ados em documen os de p i ilégios á ias
das li uanos, aos quais en e 1353 e 1375 m. a ibuídos sklypai de e a Vėlu os ( ok.
Wehlau) kaimuose, a dų, a ques ão su ge o que aqueles no aku iai li uanos naquele
momen o eikė P ūsijoje? Passi ando mais p i ilégios e ou os documen os
his ó icos e ela-se que se ala sob e ugêlios de Li uânia Didžiosios Kunigaikš ys ės. En epamajame olian e exis en es de á ias cen enas p i ilegiiais encon a-se ês, emi idas ussos. Kokie

DARIUS IVOŠKA
378 Ac a Linguis ica Li huanica LXXXIII
keliai juos a edė į Ungu ą ( ok. Ange bu g) Va mės i Mozū ų pa ibyje, doku-
men os não menciona4. XIV a. P ússia e ninê compõe, especialmen e sua pa e ociden al, onde i ia
p incipalmen e polacos e não poucos colonos g eeceços, po ém u ėjusoie e i is dos p ūsų
assen amen os a é mesmo sua ociden al pa ibio, coloca mui as ques ões a dyno pesquisado es.
P imei amen e não coincide algumas opiniões de cien is as po causa b ancas, ge manas e sla as a ealo
limi es. Realmen e en ou-se nudei a on ei a dos e i ó ios habi ados pelos b ancos ao longo Vyslas
agą, mas semp e encon a a-se no os dados, es emunhando onde algo olimότερο a p e alência de
assen amen os b ancos5. Assim, ap ikus pa ilhinhos opo a dzes ou pe sono a dzes pa a o oes e de
Vysla, obje i amen e undamen a seu his ó ico, e al ez a é p éhis ó ico exis is ação bu ê keblu po
causa nusis o ėjusios disposições xalininkų c í ica e epugnância6. Como só em ais casos a dyno
pesquisêjui necessi a de dados de ciência da his ó ia e a queologia. A queologicos kasinhões e a dyno
ma e ial, co apusios uma ou ou a nação bene ício, o na nenuginčijamu a gumen u con i ma uma
mul idão s a bios ac s. Só de e ia não esquece , que o caminho de hipo e ís ica p essupos a a é a
inal conclusão con iá el pode se longo, e às ezes išsixako i em klys kelius. Empi inė ma e ial do nome
his ó ico, como e įkapės, é paci icada abundância de empo a o es e i icia bal ų a dai esc i os nos
on es não são insc i os, suas o mas ge manizuo as ou polonizuo as, co espondmenų paieškos
nou os documen os não podemimos, po que deles neišlikę, e pan. Assim su ge pe igo de in e p e a
inexac amen e ou e oneamen e a o igem do e dadei o nome, já sem ala sob e ele 4 G. Blažienė 2018
m. no a igo Zu den ussischen Pe sonennamen in den Folian en des Deu schen O dens (lie . De ido aos
nomes ussos de pessoas no olian e do o den Vokiečių) analisou os nomes p i ilegiados e discu iu as
ci cuns âncias de habi ação das pessoas (p. 118122). 5 Já há mui o empo em mui as con e ências
in e nacionais es a ques ão oi analisada G. Blažienė. Kelių a esque da ibei a de Vysla loculados
localo a dzes apj algá e bal os e as de p oblema iká examinou ecensiação au o no a igo
Beme kungen zu P oblema ik de bal ischen O snamen wes lich de Weichsel (lie . Kele as de ido
obse ações bal ichs localo a dzes a oes e do Vysla p oblema ikos). 2020 m. Julho 2224 d. Pe e bu ge
deco ido na con e ência in e nacional que adqui iu o mundial econhecimen o Ejeгодная
международная конференция Индоевропейское языкознание и классическая филология (чтения памяти
профессора И. М. Тронского) G. Blažienė mais uma ez ol ou à es a ques ão. Suas ac uais insplo es,
baseadas nos mesmos mais ecen es es udos, imp imiu-se языкознание и классическая филология XXIV,
Материалы чтений, dedicados memó ia p o eso Иосифа Моисеевича Тронского. A igo de au o ė não
apenas e isa os es udos dos habi an es b ancos a ealo, mas ao mesmo empo c i icamen e a alia seu
Rusijos mokslų akademijos Ling is ikos y imų ins i u o leidžiamame leidinyje Индоевропейское
signi icado, con iamidade e adap aicomum. 6 m. 2019 Da iaus Aleknos a igo c í ico De Nuno Ag ipos a é
Plinius: Vysla I a. omėnų geog a inėje li e a ū oje o nece nomeadamen e ma e iais mui o aliosos de
abalhos de au o es de his ó ia p imi i a sob e po os, i idos Vysla basine, suku iančios pla esnį
įsi aizda imą, o que oco eu ame a eale ul imiais séculos a é e pi mais depois C is o. E nes e abalho
con i mam-se e i ó ios de habi ação bal os e na ma gem esque da Vysla, nomeadamen e Pama yje (p.
251252).
Eugenijus Jo aiša. Kapai i žmonės.
Aisčiai, omėnai, go ai i ki os is o ijos
Re isões Re iews 379 insc ição his ó ia em documen os ci cuns âncias e azão,
c ianças con ex o. / P ecisamen e sem ele a maio pa e da subs ância es udada
pe de meia do seu alo . Falando sob e con ex o, é p eciso olha -se e em discu ida
li o de apa ição bem como sua esc i a ci cuns âncias. Ela apa eceu mui o no
melho momen o. Li uiando i endo no ojo milêniomecio p muosius dezmeios
obse ado nacional e ci il a i ismo bem o gulhandois seu e ninu iden idadeum. Há
apenas mais de dez anos a sh ęs os 1000-a Li uânia como es ado comemo ação,
2010aisiais 600-a g ande Žalgi is mūšio, 2016-aisiais 100-a Li uânia independência
p oclamamen o anuais, palisê as abundybe de e en os cul u ais. Nãope dis ino 2017
meses de ma ço Liudo Mažiulio Minis é io dos Negócios Es angei os alemão
a chy e encon ada n e minação sob e Li uânia independen e es ado de
eabe u a línguas li uãs e okiečių com 20 signa a os pa ašais. Não sabe, se
impo an es à Li uânia e aos li uanianos da as de da as, ou quase in a anos de
esku os independência, ajudeiá ias uma pa e da nossa sociedade se ape a do
passado šešėlio, e ou ai spėjus zaug i e sub ęs i Li uânia li e, despe ou
li a ians au iškumo e sa imonės sen imen os. T iscol ė ou his ó ica bandei a
pa a c ianças le an adas já não só ocasião de es a ís icas e enças e a ninguém
ne aginando, e o cos ume nacional cos umado cos uma nem ela não só em cole i os
nacionais can ando ou dançando escola es do século ou senoli. Jê encon a emos
não em uma única amília como cada memb o da amília i in espeb iná d abužį. Que
pode se melho empo e con ex o encon is pa a uma publicação que possamos le
odos, não impo a se desejan is complemen a seus conhecimen os sob e nossa
o ighm e ica cul u a pasiiminhã a his o ia e assim aze aumen a a maio esização
da sua nação, ou jomis expandi s e įs i suas pesquisas.
E que con ex o a c iam Kapai e pessoas? Pla ų, s a ų e múl iialypį. Es e li o
suku s e mais con ex os. Vol ando ao seu au o ci ado objec i o liga a ida dos
mais an igos homens da nossa e a com os passados empos eu opeus e os seus
ac o es (p. 14) o au o da e isão islumb a mais uma conquis a essencial, com
įgy endinus išsikel ą ikslą. Tai – mūsų p o ė ių kul ū os unikalumo i s a bos
liudijimas. Da ka ą s a s ydami apie au o iaus a as us bei iš i us kapus su
icos encan os e com de alhe e cla amen e desc i a o g ande caminho de Gin a o,
deixando ao mundo a no ícia sob e os nossos an epassados ais ius, emos
opo unidade não só de conhece no amen e a o igem da nossa cul u a, mas
ambém de e le i O li o au o con ence, que aisčiai já p imei os séculos depois
C is o podiam não só caça , ocupa -se o ícios, seigama i u ensílios bui ais,
ginklus e ado nus, mas e booš is. A mais impo an e, que deošėsi não só aisčių
homens e mulhe es eles deošě mui os das g andes cidades eu opeias galinguosos e
seus ambien eGe manų okeano (p. 119), ambém chamado e Sa ma ų okenu (p. 218),
auksu gin a u. Uma subulkų, mas i in ykusį kon eks ą baseado ou o E. Jo aišos
abalho cien í ico duas pa es monog a ia Aisčiai. Kilmė e Aisčiai. Raida ao au o da e isão já conseguiu
DARIUS IVOŠKA
Ac a Linguis ica 380 Li huanica LXXXIII c ia . Rašindo 2019 m. apa ece žiusį a igo
Die Wide spiegelung p ußische Kul u in den G enzbesch eibungen des
Deu schen O dens (P ūsų kul ū os a spindžiai Vokiečių o dino sienų описаниях)7
oi pasi elk os E. Jo aišos monog a ijoje ap esen ados de alhos desc ição do
caminho Gin a o. O au o do a igo conseguiu ao lei o in e nacional de abalhos
de ciência o nece con incinamesnę Vokiečių o dino olian uose ão
equen emen e minimo gin a o alo samp a ą. En ep já mencionado olian e
No 105 ap esen ados documen os con endocias do XIV a. início P ússia sepa adas
zemias de limi es e de bo das com izinhas šalimis desc ições gin a as não só
equen emen e mencionados, mas b e emen e zaziminada es amos sob e
luga es e ecolha eglamen ação. Sem nenhuma dú ida, Kapai e pessoas ainda
incen i a ão c ia mui os e di e sos ou os con ex os.
P ecisa só o gulha -se de g ande e complexo abalho, in es igando nossos
an epassados mais an igos locais de en e o, cole ada abundusia e incomensu á el
ma e ial, que lei o ho ap esen ado em discussão no li o Kapai e pessoas. P ecisa
en a iza , que di icilmen e há em onde que que no mundo ão in e essan emen e,
s ilingamen e e g akščiai edi a li o a queólogo. Pa i o li o é ob a de a e, e
desc e e adiniai su p eende, encan a, a é zombina, que nossos an ê iai p alenkė nós.
ŠALTINIAI IR LITERATŪRA
Alekna Da ius 2019: Desde Ag ipos a é Plinijaus: Vysla I a. omėnų geog a izada
li e a u a. Li uanis ica 65, 4(118), 251271.
Blažienė G asilda 2018: Zu den ussischen Pe sonennamen in den Folian en des
Deu schen O dens. Índoeu opeu Language Knowledge e Classical Filologia XXII:
Ma e iais de lei u as, dedicщённых памяти профессора Иосифа Моисеевича
Тронского, 18–20 июня 2018 г. Первый полутом, отв. ред. Н. Н. Казанский, Санкт-
Петербург: Наука, 110–124.
Blažienė G asilda 2020: Bal ische Spu en in O snamen Eu opas? Índoeu opeu
Language Knowledge e Classical FilologiaXXIV: Ma e iais de lei ões, dedicados
памяти профессора Иосифа Моисеевича Тронского, 22–24 июня 2020 г. Первый
полутом, отв. ред. Н. Н. Казанский, Санкт–Петербург: Институт лингвистических
исследований, 443–465.
I oška Da ius 2016: Beme kungen zu P oblema ik de bal ischen O snamen wes lich de Weichsel.
Ac a Linguis ica Li huanica 74, 208225. 7 A igo imp esso em anual na publicação cien í ica publicada da
His o ical Comissão de Pesquisas do País de Oes e e Oes e da P ússia e da His ó ia e Landš o y os
Cope nicus da P ússia Ociden al
P eußenland.
Eugenijus Jo aiša. Kapai i žmonės.
Aisčiai, omėnai, go ai i ki os is o ijos
Re iews Re iews 381 /
I oška Da ius 2019: Wide spiegelung de p ußischen Kul u in den G enzbesch eibungen des
Deu schen O dens. Jah buch de His o ischen Kommission ü os und wes p eußische
Landes o schung und de Cope nicus-Ve einigung ü Geschich e und Landeskunde
Wes p eußens, Mi eilungen aus dem Geheimen S aa sa chi P eußische Kul u besi z 10,
723. (Ja buch de His o ischen Kommission ü os und wes p eußische Landes o schung und de Cope nicus-Ve einigung ü Geschich e und Landeskunde Wes p eußens), 10 723. (Mi eilungen aus dem Geheimen S aa sa chi P eußische Kul u besi z 10, 723.) É publicado pela publicação alemã.
Jo aiša Eugenijus 2012: Aisčiai. Kilmė, Vilnius: Li uania edukologijos uni e si as,
Li uânia mokslų akademija.
Jo aiša Eugenijus 2014: Aisčiai. Raida, Vilnius: Li uânia edukologijos uni e si á ia
publicação, Li uânia mokslų akademija.
Hans K ahe 1964: Unse e äl es en Flußnamen, Wiesbaden: Ha assowi z Ve lag. 105
OF Geheimes S aa sa chi P eußische Kul u besi z: XX. HA His . S A Königsbe g,
O dens olian 105.
Wol gang Schmid P. 1968: Al eu opäisch und Indoge manisch. Abhandlungen de Geis esund
Sozialwissenscha lichen Klasse, Akademie de Wissenscha en und de Li e a u Mainz,
Jah gang 1968, Wiesbaden.
Udolph Jü gen 1990: Die S ellung de Gewässe namen Polens inne halb de
al eu opäischen Hyd onymie, Heidelbe g: Ca l Win e Uni e si ä s e lag.
Į eik a m. 2020 se emb o 7 d.
DARIUS IVOŠKA
Lie u ių kalbos ins i u as
Pe o Vileišio g. 5, LT-10308 Vilnius, Li uânia
da ius.i [email protected]