200 Ac a Linguis ica Li huanica LXXXVII
DAIVA MURMULAITYTĖ
Lie u ių kalbos ins i u as
ORCID id: o cid.o g/0000-0003-3826-7272 Los di ecciones
de in es igaciones Cien í icas: palab as de doyba,
mo emica, lexicog a ía, lexicología.
DOI: doi.o g/10.35321/all87-10
DARYBOS FORMANT
HOMONIŠKUMAS IR JO
ZYMJIMAS VOODŽI DARYBOS
MAINYNE
Homonymy o De i a ional Fo ma i es and I s
Ma king in he Wo d Fo ma ion Manual
ANOTACIÓN el
A ículosnij se analiza homonimía de medios de da ybos palab as de lenguas li uanas, cuya
ac ualidad ex yškėjo c eando Wo džių da ybos edlį, digi alesinį lie u ių kalbos daik a a džių
da ybos žinyną. El obje i o del es udio undamen a la cues ión del ma camien o de
o man os homonimicos de da ybos, mo emos, mo emines compues os en dicciona ios,
conocynas y e c. leksikog a iniuose publicamen os y discu i p oblemas, con las cuales se
en en a p ác icamen e en ellos p esen ando homonimines medios de da ybos. Laikomasi
opinión, que sob e homonimía debe ía se hablada da ybos o man ų, y no mo emų (a iksų)
lygiu. Noncin y inais homonimíes da ybos o man és c i e io de de e minación conside ada
di e en e edinių da ybos signi icado y di e en e da ybos medios o igen, y edinių pa e de
lenguaje y su di e encia de palab as de base de la pa e de lenguaje ellos mismos en sí mismo
de da ybos medios homonimiškumo p obablemen e noąlingoja. Homoniminas conside á ini solo
la misma especie da ybos a iksa ( o man a). Ap a a da ybos o man ų, con los cuales se
hacen mobilieji daik a a džiai (subs an i a mobilia), homonimiškumo žymėjimo p oblema.
P elimina us homonimien os señalamien o Ve odžių da ybos edlyje no sólo iz iškino da ybos
medios homonimía cues ión de ak ualidad y p oblemas, pe o y mos ė su mas ą homoniminės es
sob e mi ė lie u ių kalbos daik a a džių p iesagų y casi odas galūnės.
ESMINIAI VOODŽIAI: palab as de da yba, da ybos o man as, a iksas, mo ema,
homonimija, semán ica.
A ículos A icles 201 /
Da ybos o man ų homonimiškumas i
jo žymėjimas žodžių da ybos žinyne
ANNOTATION
El a ículo a a con he homonymy o he means o Li huanian wo d o ma ion, he ma king
ele ance o which has become appa en in he de elopmen o he Wo d Fo ma ion Guide, a
digi al manual o Li huanian wo d (noun) o ma ion. The s udy aims o jus i y he need o
homonymic de i a ional o ma i es in dic iona ies o wo d o ma ion, dic iona ies o
mo phemes, dic iona ies o mo phemic composi ion, wo d o ma ion manuals, e c., and o
discuss he p oblems encoun e ed in p ac ice when he homonymic means o wo d o ma ion in
a e p esen ed in hese publica ions. I is conside ed ha homonymy should be discussed a
he le el o de i a ional o ma i es, no a he le el o mo phemes (a ixes). The di e ence
he de i a ional meaning o de i a i es and he o igin o he means o wo d o ma ion in he
a e conside ed o be indispu able c i e ia o he iden i ica ion o homonymous de i a ional
o ma i es, while he di e ence in he pa o speech o de i a i es and he di e ence
pa o speech o hei base wo ds is no in i sel likely o lead o he homonymy o de i a ional
means. Only a ixes ( o ma i es) o he same ype a e homonymous. The p oblem o ma king
he homonymy o he de i a ional o ma i es used o o m mobile nouns (subs an i a mobilia) is
discussed. The p elimina y ma king o homonyms in he Wo d Fo ma ion Guide has no only
highligh ed he ele ance and p oblems o homonymy o de i a ional o ma i es bu has also
shown he ex en o homonymy abou hal o he su ixes o Li huanian nouns and almos all
he in lec ions a e homonymous. KEYWORDS: wo d o ma ion, de i a ional o ma i e, a ix,
mo pheme, homonymy, seman ics.
ĮVADAS
Homonimai la misma aišką u in ys d ipusiai ( eikšminiai) elemen os del lenguaje. Homonimía
enómeno esmė de a ios, gene almen e dos, elemen os de la lengua apa i aiška ( one inė i
a g a inė) y comple amen e dis in a signi icación /. di e sas especies de homonimos según
one ina g a iné Sob e palab as aišką (homo o mas, mo ologinius, pa inius homonimus,
homog a us y k .) así como di e en e su a a imien o en di e sas uen es ž . / Rimku ė
2003: 3438 y allí indicada li e a u a. Plg. en lengua inglesa homonimais pueden se llamados de
es di e en es clases de palab as 1) homodinamen e p onunciados (p z., o, oo, wo); 2)
homogeneos p onunciados y esc i os (p.ej., quail ‘pu pelė y quail ‘k ūp elė i, (su)d ebė i) o 3)
homogeneos solo esc i os (p.ej., bow [ba] ‘la p oa del ba co, pi magalys y bow [bō] ‘lankas
s ėlėms laidy i). En odos los casos las palab as, en endida, di ie en en signi icado. El p ime
y segundo ipo de palab as a eces se llaman homo onais, segundo y e cio […] homog a ais.
Algunos in es igado es homonímicos ienden a conside a sólo palab as de e ce a clase1. 1
h ps://www.me iam-webs e .com/dic iona y/homonym [žiū ė a 2022-08-08]; h ps://www.
me iam-webs e .com/dic iona y/bow [ isualizado 2022-09-08].
DAIVA MURMULAITYTĖ
202 Ac a Linguis ica Li huanica LXXXVII
Reikšmės požymis iš homonimo (pp . žodžio) apib ėž ies lie u ių kal-
bo y oje ka ais ikslingai išleidžiamas kaip pe eklinis, nedi e encinis, nes
„no maliai isi d ipusiai elemen ai ski iasi eikšme, išim į suda o neben si-
nonimai“ (U bu is 2008: 214; plg. Gai enis, Keinys 1990: 80)2. Be o, d ie-
sus elemen os de lengua di e encia de signi icados debe se absolu o, i. e. sus
éikšmės debe se an lejanos, que no pudie a habla sob e el mismo elemen o de
daugia eikšmiškumą. Dažniausiai homonimija nag inėjama leksikos lyg-
lengua menje, pe o ella ca ac e ís ica no sólo a palab as, sino y sus o mas,
mo emom. Los homomo emos pueden se no sólo šaknys (pa y ať, do 1-as, -a,
do 2-o i, -oja, -ojo, san-do 3-is), sino ambién p e ixagos3 (pa y ať, s ip-ena1,
hand-ena2, izkas-ena3, smeig-ena4, zuik-ena5), p ecu sdeles (be1-no ė i,
be2-dugnė), galūnės (skund-as1, na s-as2 ‘na sumas, sa g-da -as2, apa -as4,
apa -as5, a b ad-as6) (plg. U bu is 2008:2015; 2009: 2014: 116; Jakai ien 2009:101111).
P ecisamen e es e ni el del idioma elemen os de mo emos, más conc e amen e,
a iksos, da ybos o man ų homonimía pasida é ac uali c eando digi almen e
lingüís ico li uano daik a a džių da ybos žinyną Žodžių da ybos edlį (www ŽDV,
Vedlys, acceso a In e ne : h ps://ekalba.l / zodziu-da ybos- edlys/).
Es e conocynas una de los ecu sos de la lengua li uanas in o macionales sis ema E. habla
se icios, más conc e amen e, ŽDV jun o con Kalbos pa a imais (KP) cons i uye paslaugą E.
pa a imai. Él ski as aca i, cómo o ma nue os palab as de la lengua li uánica, 2 Homonimų y
homonymijos e minos aiškinimuose ki ų kalbų nozīmo y os, leksikog a ijos e pan. šal iniuose
signos de signi icancia dis in a sin emba go suelen son mencionados, plg.: Vā dus a ienādu
skanējumu un ienādu aks ījumu, be a dažādām, nesa sa s a pējiis ī āmēm pa
homonymīmiem. (h p. a aloda.ailabl .h ml) wo o mo e wo ds spelled and/o p onounced alike
[žiū ė a 2022-08-08]; „Homonīmi i ā di a a šķi īgu nozīmi, kas iz unājami un aks āmi ienā-
di.“ (h ps://l .wikipedia.o g/wiki/Homon%C4%ABms [žiū ė a 2022-08-08]); „[…] one o
bu di e en in meaning (such as he noun and he e b) (h ps: www.homonym-comics.go .au)
2022-08-05.h m); OMONÍMI [...] Слова, однакви за звучениемм, но совсем разные за
значенням, наприклад: коса (волосся), коса (мис), коса (сільськогосподарське знаряддя),
ОМОНИМИЯ [...] Звуковий збиг различных за значением слів или их форм. (SUM-11, h p://sum.
in.ua/p/5/695/1 [žiū ė a 2022-08-11]); ОМОНИМИ [...] Слова, а также другие язычные одиницы, збиг
однакові за звучанням, але цілковито відмінні за значенням […], ОМОНІМІЯ […] Звуковий
различных за значением слів или ихных форм омонимов (SUM-20, h ps:sum20ua.com/ En y
index?wo d=66229&page=2094 [смотретая 2022-08-11]); Omonimos [...] di e en es po
значению, но одинаковые по звучанию и написанию единицы языка (слова, морфемы и др.)“
(h ps://dic.academic. u/dic.ns / uwiki/2024 [ isualizado 2022-08-10]); Omonimia sonidoe
coincidencia de di e en es unidades lingüís icas, signi icado k- ych no elacionados uno con o o. (LES
344).
3 Li u ias de palab as de da ybos li e a u a en p ecesagas suelen indica se jun o con galūnėmis.
Sob e su homonímicidad éase ambién 3.1.
A ículos A icles 203 /
Da ybos o man ų homonimiškumas i
jo žymėjimas žodžių da ybos žinyne
según las eglas de o mulación de palab as4. Vedlyje es uc ú ina de dos
lingüís icas li uanas académicas (LKG) y Daba inės lie u ių kalbos (DLKG)
daik a a džių da ybos cap iuos se p esen a la in o mación (au . Vincas U bu is).
Nea sisakoma min ies a ei yje ŽDV p i aiky i i ki ų kalbos dalių da ybos duo-
menims, a i inkamai ko eguojan duomenų bazės s uk ū ą. Tačiau pi majame
su c eación e ape, concibiendo ŽDV como se icios E. consejos pa e,
p incipalmen e o ien ao asi en daik a a džius, imaginando, que p ecisamen e sus
da ybos dėsningumais se á in e esimasi c eando nue os nomb imismos o
apun inando po ya c eu os egula idad. Dado que es a he amien a digi al es á
más des inada a la sociedad más amplia, su es uc u a de da os es sup esimilada.
(A los P o esionales de la lengua li uana de la in es igación de la palab a de
ab icación en la base de da os la in o mación debe ía se más desglosada an o
semán ica, aspec os de o ma, es o an o p opo ciona ía más da os de
búsqueda y clasi icación posibilidades). Sin emba go, en algunos aspec os de la
p esen ación de da os simpli ica no se puede, po el con a io, en compa ación
con la p esen ación en g amá icas, debe se e isado, aunque y más complejo. Uno
de ales aspec os de ab icación medios homonimiškumas, al que es necesa io señala incluso y simplesn en la base de da os.
Ex e io es mo emicas y palab as de da yba dicciona ios, cuyos hay no pocos y di e sos
especialmen e usų kalba (ž . li e a ū os są ašą), ambién la ių kalba (Me uzāle-Kange e 1985),
anglų kalba (DPSCF) y k . mo emų homonimija no siemp e žymima. de la mo emía de Li uania
(LKMDB) y su undamen o p epa ados en A galiniame, Abėcėliniame y Dažniniame lie u ių kalbos
mo emų žodynuose (Rimku ė, Kazlauskienė, Raškinis 2011; 2011a; 2011b) mo emų
homonimiškumas ambién nea sispindi. El obje i o de es e a ículo undamen a la o man ía
de da (y en gene al mo emas) homonimiosidad señalamien o esencialbía en iendas
lexicog á icas de ca ác e y plan ea p oblemas, con las cuales se en en a p ac icamen e
p esen ando homonymines palab as de da medios. Su obje i o al esol e los siguien es
p oblemas: con egis a homonymes de la lengua li uánica daik a a džių medios de hacía
apesagas, p e iciales y galūne; basada en li e a u a cien í ica, discu i c i e ios de
homonimiedad de medios de daybos; indica aspec os p oblemá icos de la me odología de
ma cado. Du an e el es udio u ilizadas sinc onís icas palab as de da ybos, mo eminė,
seman inė analizės, analí ico y desc i omasis mé odos de es udio. 4 En el idioma li uáneo
abunda de medios de ab icación de palab as, y al nue o ocabula io apa ece a eces no le
bas a inspi ación, necesi a un pequeño es ímulo pasiž algy i po medios de ab icación,
pasižiū ė i pa yzdžių (Ri a Miliūnai ė, h ps://www.del i.l /p ojek ai
sup as i-in e ne a/lie u iu-kalba-
ne ukus- aps-leng esne-in e ne e-ku ia-pa ogia-sis ema.d?id=78879667 [žiū ė a 2022-08-04]).
DAIVA MURMULAITYTĖ
204 Ac a Linguis ica Li huanica LXXXVII
1. HOMONIMINI MORFEM TYRIMAI IR
PRACTICIA LAS RESULTADAS Y
Teó icamen e da de los medios p eesagos, an esdėlių homonimiškumas es conocida
y en endida cosa (no s an e io men e hab a y opues os opiniones, a kim,
o man ų homonimiškumo nep i econoció N. Janko-T inickaja, M.
B odowska-Honowska (U bu is 2009: 180)). Rusbėje leksikog a ijoje, pasiemn ing
wo dyb i mo emů bei mo emní sanda os slo ynů gausa (Cyganenko 1982;
Kuzneco a, E emo a 1986; Ba do ič, Šakun 1989; E emo a 1996; E emo a 2000;
Tichono 1990; Tichono 2004 1996; Ši šo ; hom emo a 2005; Rauskaskaja 2009; E a in,
Uluchano 2016 y k ., neminin senila de los e leis os ehemínů), Lopumas
conside ami y p ac icamen e solucionami los di e sos medios de dobla homonimi:
a iks homonimi y a ia eikššnos i, c i e ios de la dis inción de homonimos,
homonimos y o man ois de las palab as de la mo emín (mo emias de o igen
in e nacional) y de las a iedades de sonidos. Mo emų homonimía ma camien o
ac ualidad más se exp esa en sus egis os, odyklėse, lis ashuas. Da ybos
dicciona ios, donde da iniai se p esen an lizdais, o palab as de mo emínas
sanda os dicciona ios, donde ellos se p esen an escancididos mo emomis, es o no
es an ac ualu. Po ejemplo, Mo ema o io bal a usių lengua dicodyne (Ba do ič,
Šakun 1989) mo emų homonimiškumą se s enia mos a no ellas nume ando, y
o os modos. Los dicciona ios de ipo Tokio es impo an e sepa a sólo
mo emi icamen e di e en es de o inos homonimos, y si mo emom disuel o
palab as comple amen e coinciden, su homonimiškum niekaip ne odomas.
Mo eminas sanda os, no pačius mo emų, dicciona ios al in o mación u bū es
excesklinė y no ikslinga. Kas o a pačius mo emų žodnai, žynynai o ki okie
egis a, donde mo emos p esen an no en palab as, y como sepa adas unidades, y
sus homonymías casos deben se žymimi, con el obje i o dis ingui y mos a
odos mo emes. In e p e ación de mo emos signi ica i os, especialmen e su
plu ia eikšmiškumo a adación, siemp e ha sido una di ícil a ea pa a
lexicóg a os (Osilbeko a 2017: 334). Po ejemplo, mo emas de o ma sono a
apañas se p opone conside a homoniminas, si ellas pe enecen a di e en es
pa es de la lengua (1) o di e en es de la misma pa e de la lengua seman ines
g upios (2) palab as, po ejemplo: 1) za-peć ( eiksmažodis) za- ečije (daik a a dis),
2) бо-ец руб-ец. En el segundo caso mo emas exp esan di e en es signi icados (en
o a palab a, a ixas o o gan a e inos di e en es signi icados de e ibo). Si los
signi icados son a pusa y elacionados, es o son no homomo emos, y una
S aipsniai / A icles 205
Da ybos o man ų homonimiškumas i
jo žymėjimas žodžių da ybos žinyne
plu ia eikšmė mo ema (Cyganenko 1982: 102, 15)5. Palabozos de la palab a de la de
a iksos plu ala eikšmiškumas en el sen ido más amplio, i. i. polisemía y homonymija,
debe ía se uno de ales a iksos de la composición de p incipios de dicciona io
(Osilbeko a 2017: 335)6. En la lingüo y a Li uania de deda ins umen os o mo emos
homonimiškumas spo adiosamen e mención al examina o os emas (muchísimas
eces elacionados con leksine homonimija), po ejemplo, (mo ologinį)
plu ia eikšmiškumą (Rimku ė 2003: 38; 2003a: 63). Especialmen e él, pa ez, no es á es udiinė o.
2. DYBOS PRIEMONI
HOMONIMIŠKUMO ŽYMĖJIMO POREIKIS
2.1. Akademinėje g ama ikoje, iename iš ŽDV šal inių, ašoma:
Daik a a dzes y ca ac e a dzes de doybas p edominan e seman ína clasi icación
de ipos de doybas al lec o no es con enien e en aquellas ocasiones en que él quie e
in o ma se de una cual doyb a iksá (p iesagą, p iešdėlį o galūnę). A es a
incon eniencia e i a I omo gala se añade Daik a a džių i būd a džių da ybos
a iksų odyklė, según la cual es ácil encon a ese pá a o g ama ical (o aquellos
pá a os) donde se ocan cuidado a iksą u in ys palab as (LKG I 56). Rodyklė (LKG I
722 728) de hecho es necesa ia, su ausencia es a g ama ica no se ía posible usa como
conocimien o, sin emba go la p esen ación de in o mación en ella pudie a se más
exacles y con enien e al lec o . Po ejemplo, besidomin ys deminu y ais y buscan es
in o mación sob e sus p ecesagą -ukas odyklėje e las siguien es e e encias:
-uka § 652
-ukas, -ė §§ 385, 521, 558; ž . -iukas, -ė
-iukas, -ė §§ 385, 521, 558; ž . -ukas, -ė (LKG I 727, 725). Sob e deminu i us, ej., alandžiukė, p agied uliuk;
a nėniukas, se habla solo § 385 (LKG I 265269). En o os casos se a a de los apéndices de o as
daybos ca ego ías, con ellos se hacen los nomb es de ac o es y accionmažodinės cualidades
enedo es, ej., k apš ukas, -ė 1. ‘que la gos k apš osi, de lė o abajan; 2. ‘mėgs an is knibinė i
smulkius da bus žmogus, knibčius, žindukas ‘žindomas pa šiuk, žinduklis (§ 521, 5 En es e
explškinamaje-ligiginamaje dicciona io de a iksų usų kalbos pa eikiami dažniaus usų i uk ainiečių
kalbų žodžių da ybos i kai ybos a iksai, di e en es de la misma mo emos signi icmės, homonėmis;
indica se los componen es semán icos de daybos a iksos; indica y inas mo emas de unciones
niminės mo emos ( os pačiõs i ski ingų kalbos dalių), aip pa a p au inės homomo emos.
6 Ki i p incipai: u i bū i pa ody as mo emų a ian iškumas; p iesagos pa eik inos ka u su galū-
da iniuose (idem).
DAIVA MURMULAITYTĖ
206 Ac a Linguis ica Li huanica LXXXVII
LKG I 328), los nomb es de los enedo es de peculia idades a dazodinas, ej.,
ka inuk, musinukė, a i uk, dedš ukas ‘an dedo maunamas siu amasis žiedas (§
558, LKG I 348349), los nomb es de ins umen os, ej., k apš ukas ‘į ankis k apš y i,
iklis’, š ilpukas, žindukas ‘nedidelis gaminys su elas inga spenelio pa idalo da-
limi, duodamas žįs i kūdikiui; sin. čiulp ukas’ (§ 652, LKG 393; BLKŽ), iš nau-
k apšjažodžių migdukas ‘žaislas, del cual se di unde, la música, la luz de Sukū us
užmig i’ (ND). Taigi šiuo a eju bū ų galima kalbė i ne apie ieną, o apie ke u-
ias homonimines p iesagas, ku ių ediniai ski iasi da ybos eikšmėmis.
p adinę ŽDV, p ime o p o oca da os de la DLKG, después de eso la ayuda a apil.
P iesagos ue on in oducidos en al o ma, al como ellas se p esen an en los
co espondien es pa ág a os g ama ikos, y no mencionado en LKG odyklėje,
donde en algunos casos ellas se esc iben algo di e en e que en indicado pá a o.
Conc e amen e discu ióoju caso accionmajodinas peculia idades u unos de los
nomb es apesaga LKG I § 521 esc oma -(i)ukas (ė), y DLKG § 251 -(i)ukas, (ė),
apskliaus ą galimõs mo e iškosios o mos galūnę sepa ando kableliu. (Más sob e
los medios de da ía pe ipe ías de la o ma a iškės y eme iškės éase 3.3. Aquí
se desea sólo llama la a ención en la di e encia de p esen ación o malaus, u in į
in luencia homonimiškumo žymėjimui Vedlyje.) Así es a ca ego ía de da ía
p e ixaga di ie e del de los apellidos de los i ula es de o ma deminu y ų y
a dažodinės peculia idades -(i) yukas, -ė y ik iškės o mų į ankių apellidos -
Homonimų núme os en Vedlyje ma cé as sólo comple amen e analógicas secuen de
esc i os. Tad au omá icamen e su giu a p eesagų -ukas lis a an es edagando
da os ŽDV apa eció así:
-(i)ukas, (-ė)
-(i)ukas, -ė1
-(i)ukas, -ė2
-ukas.
Ob iamen e, que en compa ación con LKG indicykle, desde el pun o de is a emá ico más
jus amen e son p esen adas sepa adas medidas de daybos, de inmedia o isible, que es o no una
p ensaga, pe o su homonimiškumo señalamien o aún no es consis en . Además, homonimų
nume acia engaidina, po que suponuoja men í, que homoniminés p ecesagos ė a d i. 2.2. V. U bu is
Lie u ių kalbos enciklopedijoje (2008: 215) hablando sob e homonimines mo emas a i ma, que ellas
pueden se de di e sos ipos: šaknys (p z., 7 Plg. su esc i ame daik a a džių da ybos sky iuje LKG
apsi- k- i – su- k- i), p iesagos (p z., be ž-ýn-as – pelėd-ýn-as ‘pelėdžiukas’)7,
y DLKG sob e p iesagą -(i)ukas, -ė eigiama: p iešdėliai (p z., be-no i be-nãmis), galūnės (p z.,
„[s]u šia p iesaga dažniau da omi kokie ki i ediniai (ypač deminu y ai), ačiau i a dažodinės
S aipsniai / A icles 207
Da ybos o man ų homonimiškumas i
jo žymėjimas žodžių da ybos žinyne
añk-os, n.m. añk-os, dg.) a d.). Es os úl imos ejemplos ilus an a kai ybinių galūnių homogas y
da ybinėms galūnėms. An ai Vedlyje homonimų no iene sólo plu iskai inas galūnės -ai, -ės y -os, con
nimiją, ačiau sus uk ū in i g ama ikų duomenys odo, kad šis eiškinys būdin-
las cuales da omasi š enčių y apeigos denominaciones. Todas las o as da ybinas galūnés
pe enecen de dos, es, cua oos, seisos o se ynių homonimos g upos. Así Vedlyje son
p esen ados sie e galūnės -ė homonimai, . y. se ynios galūnės -ė, unciones di e en es que
a liekančios en el p oceso de da ybos. Con ellos se hacen:
1) í ulos de acciones ( eiksmažodžių abs ac s), po ejemplo, pe galė
(: pe galė i);
2) nomb amien os de ca ac e ís icas ( a dažodžių abs ac a), po
ejemplo: e ė (: e as, -a), kal ė (: culpas, -a);
3) apellidos de los enedo es de peculia idades a dazodinas, po ejemplo: plikė
(: blikas, -a), lėkš ė (: lėkš as, -a), s iukė (: s iukas, -a); 4) nomb es de
esul ados de la acción, po ejemplo: iekė (: iek i, iekia, iekė), b ydė (:
b is i, b ido), pynė (: pin i, pynė); 5) nomb es de he amien as, po ejemplo:
dildė (: dildy i, dildo, dildė), pašluos ė (: pašluos y i, pašluos y i, pašluos ė),
sklendė (: sklęs i, sklendė); 6) nomb es de luga es, po ejemplo: nuošalė (:
nuošalus, -i), plynė (: plynas, -a);
7) pa adinimai pagal ly ies ski umą, pa yzdžiui: ilkė (: ilkas), liū ė (: liū as),
kalaku ė (: kalaku as).
Pa ece ap opiado homonimus ikia y nume a según da yba medio egula idad, da umą, quizás
eniendo en cuen a y en da inių a osena ecuencia, sin emba go an es de eso hab ía de allas
ac uales a osena in es igaciones, que es a cues ión con i mados o pako eguados de esencia XX a.
segunda mi ad la g ama icas desc i a daik a a džių da ybos padė į. En e o a ko, necesa io
a siž eg i y en nue ažodžių da ybos polinkius. Ta kim, menė ų galūnių -ė caso muy plausible que oji
galūnė, con la cual se hacen nomb amien os según el géne o di e encial, se u iliza más a menudo y
es a doyba es egula ísima, compa ando con o as homoniminadas -ė galūnėmis. Da ino a ención,
que con es a galūne no solo egula men e, cuando an de ellos hace al a, de cualquie ipo de animal
nomb amien o ácilmen e haomasi sus pa eles señalincios de nue as palab as. de las lenguas Lie u ių
naujažodžių duomenyne ijsuo a y naujada ų, žyminčių pp . las denominaciones de los enedo es de
peculia idades con ella pasida oma no an ya pocos [...] (LKG I 348; DLKG 117), i. i. se puede en ende que
di e en es ca ego ías de da ybos edinių da omasi con la misma p iesaga. El e al idea se o mula
uni eikšmiškiai: Te min Plia eikšmiškumas a o inis no sólo analizando po mo ologicos asgos
besilicianas homo o mas, sino ambién hablando de ob ibinio (p., iz i kėlis dobilėlis: el mismo o man
del ob ibio o o ga di e en es signi icados) [...] plu ia- z
eikšmiškumą“ (Rimku ė 2003: 38).
DAIVA MURMULAITYTĖ
208 Ac a Linguis ica Li huanica LXXXVII del homb e, o a i ida o pe soni icada
esencia eminiskumu, ej.: au o i e ė, subjek ė, kūdikė, u ėdė, obo ė, na cizė y k .
(más adelan e é. Mu mulai y ė 2021: 58 los esul ados de las in es igaciones aún no
59). Toks p iesagos „ak y umas“ odo, kad ji homonimų są aše galė ų bū i pa-
žymė a pi mu nume iu. Ku ian Vedlį išsamių daba inės da ybos i a osenos
iene, ad homonimus p e is o nume a p incipalmen e eniendo en cuen a a las
g amá icas p esen ada in o mación sob e p eesagų, p iešdėlių y galūnių da umą
(da inių skaičių), . i. e ų, a minių, neno minių da ybos p iemonių homonimų
nume iai se á paskesni.
Así, acla ando que cada medio de ab icación en la lis a debe se p esen ado po
sepa ado, hay que esponde aún a las siguien es p egun as: 1) cómo a a los
apéndices, cuyos ediniai son mobilieji daik a a džiai (subs an i a mobilia), i. e.
pueden se an o de o ma a icósia como de genémese eme iškosios, po
ejemplo: -inis, -ė (miškinis, miškinė), plg. p ejes su ampancias desde el pun o de
is a de la o ma -inis ( a -inis, šal -inis) y -inė (ska d-inė1, palaid-inė1, šim -inė1;
malk-inė2);
2) qué conside a como unidad p incipal mo emas (a ixus) o daybos
o man us (suda y us de p incipales y secunda ios daybos a iksų); 3) cuáles
debe ían se los c i e ios de asignación de homónimos; 4) como a a se con
espec o a la o ma analógicas au aklingas y de o igen ex aña (neoclásicas,
in e nacionales) de daibai a iksa ( o man ais); 5) cuan o más, además ya
suminė os asun os, sob e base debe ía se es ablecido el o den de o den de
homonymíes de daybos medios y k .
3. DYBOS PRIEMONI
HOMONIŠKUMO NUSTATYMO Y
CYMJIMO QUESTIONAS
3.1. A iksas daybos o man /
Unikalios ac ual de las usas palab as mo emos (Racibu skaja 2009) se p esen a
no da ybos o man os, y p ecisamen e mo emos, a iksos homonimía.
P iesaginių da ybos o man ų caso es o signi ica, que en secunda iná da ybos
p iemonę (galūnę), si la palab a ella iene, no se iene en cuen a, mi ada sólo con la
misma p eesagų homonimiškumo de di e en e signi icación apačiai o mai. Así,
po ejemplo, -ínjodjes en ba an-in-a y saxa -in se conside a homoniminadas
p ejesagos. Opinión de Danijas Osilbeko , al in e p e ación mo emás
desigua eikšmiškumo es dudo ina y uno de p incipios en p epa a palab as de
A ículos A icles 215 /
Da ybos o man ų homonimiškumas i
jo žymėjimas žodžių da ybos žinyne
ieną, iek ki ą (minė ieji ankin-ukas, audon-ukė i as in-ukas, -ė) da osi aki-
doybos a iksų dicciona io debe se imagen, que s enan ene en cuen a a
edinių mo ologinea giminę homonimų señalamien o pasida ían demasiadog
complejo no palab as de doybos especialis as. En onces al menos en Vedly,
esencialmen e des inada a la sociedad en gene al, al me odología no es acep able.
4. HOMONIMIA DE DYBOS PRIEMONI
PAG RŪŠIS VOZŽI TARYBOS GEDLYGE
(PRELIMINARI STATISTIKA) La Comisión conside a que las medidas adop adas po el Es ado miemb o no cons i uyen ayuda es a al en el sen ido del a ículo 107, apa ado 1, del T a ado.
Después del a amien o p elimina de da os esul ó que 364 p e ixos de
objec a ó dios de 770 (ap oximadamen e 47%) son homonimines: 202 de ellos
o man pa es de homonimos, 33 eces homonimas son es, 8 eces cua o, cinco
y seis g upos de homonimos es án po 2. Sin emba go es o es sólo p elimina ús
ci as o ien acionías, de las cuales se puede o ma apy ik į imageną, qué
ex endión es daik a a džio p iesagų homonimía y compa a ella con o os
medios de ha ybos homonimía. Galūnės, como mencionada, casi en su o alidad es
homoniminés. Es o, po supues o, puede explica se al hecho de que los p opios
galūnių in en o ius ( u in gal oje ien aišką) es casi cien eces más pequeño
que p eesagų, aigi, homodos o mas galūnės ex iende más unciones,
p opo ciona da iniams más de di e en es ha ibes signi ica i os que desde el pun o de is a de o ma a iokainės p eesagos.
An edėlios p ime apo e a la p ime a e apa de a amien o de da os dis inguida
5ias homonimų núme os ma cadasas pa es (in-, pa-, an e-, an es-, p o-), es o
cons i uye sob e 21 p oc. de odos los an edėlios. Sin emba go hay que ene en
men e que Vedlyje an esdėlių homonimiškumas col as, nolicus exhaus i o es udio,
nepá igus con simila es enóškinya en o as lenguas, es más o malus. Nó ese que
en la li e a u a cien í ica la homonimía de li uaniques an edėlios suelen ilus a se
al único di e en e dalely inės y p ielinksninės ejemplos de o igen an edėlių be-1 y
be-2; plg.: be-no ė i be-namis (U bu is 2008: 215), be-no ė i be-da bis (Jakai ienė 2009:
111). Todos o os p e idellos más p obablemen e a ados como plu ia eikšmía, i. i.
cada uno de sus edíní asignados signi icados si y di e encia, es o no en esencia,
son a pusa y elacionadas. Ta kim, a minis in a ian e del p e iedio inu iliza se
indoi is a palab as que ma can 1) luga , enanciendo, įsi e pianciendo en base del
daik a a džiu žymimą daik ą, cons i uyendo el p incipio de ha daik o, ej.: inkl (:
klonis) o 2) obje o, des inado a se o es ando base del daik a a džiu žymimame da
idus ( ie oje), ej.: inšlopis ‘lopššš ́ (: lopšš), inlū ‘lūpos idus (: lūpš). En es e caso
se puede habla no de homonimía de p e ii i os, y de el mismo p e iedio polisemía,
po que ambos sus ediones a ibuidos signi icados ienen en común sk e bimosi in o undamen al
DAIVA MURMULAITYTĖ
216 Ac a Linguis ica Li huanica LXXXVII
daik a a džiu žymimo dalyko idų – semą. (Tas pa s pasaky ina apie p iešdėlį
po-, que se conside a plu ia eikšmiu, po que sos su asignada dabida signi icanzas
(ž . 2-ą ablelę) indica sucesión con p einclio po semán ica y en odos los casos la
palab a base es aik a a dis.) Kasi a es inkiau is ‘plyšys sienoje (: kiau as, -a),
insiau is ‘siau a luga ( a p d iejų balų, en e las mon añas) (: es eu as, -a), que
se basan en adje i os y da ybos signi icado del an e io men e mencionados
p e ie os in edinių en esencia (pi modis po lo que el undamen o es adje i o, . y.
zymi ne daik ą, o 435) (plg. DLKGG7, 14149; LKG 429,; ŽDV). Aquel pag indu (da ybos
signi icado di e encia de, al cual condiciona di e encia de pa e del lenguaje de la
ski umas) Vedlyje ski iami du homonimai in-1 (inklonis) i in-2 (inkiau is)12. Plg.
anksčiau minė ą deminu y ų a ejį, odan į, kad pama inių žodžių kalbos dalies
palab a base homonimiškumo c i e iumi nelaiky in, po que nesuponuoja al de g an
di e encia seman inio, que ediniai de daik a a džių y būd a džių (d auge y sus
da ybos o man ai) se ían conside ados homonimais. De ahí que, la pa e del
lenguaje de la palab a base de e minando la homonimiškumą o man ų doybos es
impo an e solo en an o de ella depende el signi icado doybos, y no la misma en sí
misma (da z . 3.3.2.2.). 2 LENTEL. An esdėlio podaugia eikšmiškumas (ŽDV) Des ašas
Da ybos signi icación Vedinių pa yzdžiai 1. ‘pue a base palab a ijada del poakis de
la cosa, pog indis, požemis, abajo požie is
2. ‘daik as, que es á o es á
po e žlė, pogal is e balmen e debajo del ma cado daik o
des inado a se undamen iniu
3. ‘smulkesnis unidad sis emá ica o
depa amen o, en einando en base
señalimien o s ambesnį unidad o depa amen o
šiaip pobū is, pog upis, poklasis,
palab a po ūšis, posky is, pošeimis
4. ‘ iempo que co e inmedia amen e as el
iempo de ma cado o po él algo an e io
undamen o palab a poka is, popie ė, po y is,
po aka is 5. ‘ne u as niño poduk a, posūnis,
po aikis 6. indi idual požodis ‘ne eque ido,
cons an emen e pasigaunado al habla ,
įsikąs as palab a, pe a as
12 Plg. Funkcinėje lie u ių kalbos g ama ikoje i pama inių žodžių, i pačių edinių kalbos dalies ski -
umas nė a pag indas įž elg i p iešdėlio į- (in-) homonimiškumą. Joje iek eiksmažodis į-mes-
i (: mes i), an o a ibu is į-saulus, -i (: saulė), como daik a a dis į-nagis (: nagas) se conside an
del mismo p iešdėlio į ediniais (plg. Valeckienė 1998: 314). Da añu ina, que en es a g ama ikoje
okie a dažodžiai laikomi su p iešdėliu į- pada y ais iš p ielinksninių kons ukcijų. Tačiau da y-
bos pama u p ipažįs an p ielinksninę kons ukciją į saulę, būd a dis įsaulus, -i, ma y , laiky inas
galūnės, y no p iešdėlio ediniu, nes acos iklausy ų da ybos pama ui (plg. h ps://www.sme ona.
l bd/ -da yba/ [ isualizado 2022-08-12]).
A ículos A icles 217 /
Da ybos o man ų homonimiškumas i
jo žymėjimas žodžių da ybos žinyne
G amá icos, daik a a džių p iešdėlių da ybos ap ašuos, dis inguido upu is
daik a a džių, ku ie nė a edami iš daik a a džių, ačiau is dėl o galė ų bū-
i laikomi p iešdėlių pa-, p ieš-, p ie- ediniais, pa yzdžiui, pa-sukos, p ieš-gina,
an e-kalas. Casi odos ales ediniai se basan co espondien es nep iešdėliniais
accionesmažodžiais (di e en emen e de galūnių da ybos daik a a džių, que
ambién a menudo ienen p e idėlios, sin emba go los son ga ę de p iešdėlinių
eiksmažodžių, plg. pamok-a (: pamoky i, pamoko, pamokė), p iepuol-is (: p ipul i,
p ipuola, p ipuolė). Sin emba go es o no aún pe mi e habla de algún cla o
cualquie a de la lengua li ue a ac ual polinkį de hace con p e idellos de
daik a a džių de eiksmažodžių, po que: 1) ales daik a a džių son bas an e
pocos, 2) ellos pueden se indi idualūs analoginiai de iniai; 3) en pa e incluso pueden
se pe cibidos como galūnių ediniai (DLKG 149; LKG 435). Tales casos en Vedlyje se
p esen an po sepa ado de los habi uales p e idėlios pa-, an es-, p ieda ybos de
daik a a džių casos (plg. pa-jū is, pa-s alė, pa-b olys, pa- asa is, pa- a mė,
pa-muilės, pa-dūmė (is o .) ‘impues o, omado del als iečio kiemo (dūmo);
an es-auš is, an es-kamba is; an e-angis, an e-linksnis), ma cados como es os
p e iciales homonimai. Ob iamen e, que la homonimiškumas de los an eceden es
ŽDV aún no es á ma cada consis en emen e, man eniendo en odos los casos de
los mismos c i e ios y unida me odología, po que los da os es uc u alizados
g ama ícos homonymines del p oblema de los an eceden es sólo esc yškėjo, y ella esol e necesi a p o undugnesnių an esdėlinės (ypač naujažodžių) in es igaciones.
APENIDINAMOSIOS NOTAS 1. La guía de palab as de da ía ku a a la más amplia
sociedad como he amien a, ayudan e pasi ik ina sus palab as de da ía
conocimien os, susiku i egla nue azodí, e c., pe o es ú il y de palab as de
da ía o mo emicos in es igado es. An ai lo desa ollando sus uk ū inus
daik a a džių da ybos da os y pe ikia us da ybos ins umen os (p iesagų y
p iešdėlių) odyklę iz yškėjo da ybos ins umen os homonimiškumo cues ión
ac ualidad. P ime os cálculos sob e la mi ad de la lengua li uanas
daik a a džių p iesagų son homoniminės, galūnės odugniai no ue i a.
kios y a be eik isos. Iki ol a iksų i apsk i ai mo emų homonimija nuo-
2. Žodžių da ybos edlyje a lik as p elimina us da ybos p iemonių homo-
nimiškumo žymėjimas. Įsi ikin a, kad okio pobūdžio žinynuose i pan.
leksikog a iniuose šal iniuose homonimiją žymė i bū ina. P iklausomai
nuo keliamų ikslų i aikomų leksikog a ijos me odikų, homonimiją ei-
kė ų o al menos se ía ú il ma ca ė i y palab as de da ybos y
mo emikos (mo emų, mo eminės sanda os) dicciona ios. Mo emų dicciona ios debe ían
DAIVA MURMULAITYTĖ
218 Ac a Linguis ica Li huanica LXXXVII e leinde se de odos los ipos
mo emos, an o da ybos a iksų, an o šaknų, homonimiškumą. Homonimiškomis
laiky inos sólo de la misma especie mo emos. 3. Sob e homonimía debe ía se
hablada da ybos o man ų (su iksacijos caso es o se ía p ésaga jun o con
galūne, ej., -ikas, -ikis, -ikė), y no a ski ų mo emų (p z., a ski ai imamų p iesagų
-ik-) lygiu. 4. No iena eikšmiškai y í mamen e es ablece ins umen os de
da ybos homonimiškumo c i e io ŽDV, en e o o ko, compleja y po lo que es e
conocyns incluye sólo de una pa e del lenguaje in o mación de palab as
da ybos. O o ipo de imagen homonimía e íase en común, no solo
daik a a džių, da ybos medios con ex o. En es a e apa e aluando sólo
daik a a džių da ybos o man us, homonimų ski ies c i e iois conside y ina
di e en e edinių da ybos (įp as ai ka ego inė, ečiau g upinė) signi icado y
di e en e o igen medios da ybos. Vedinių kalbos dalies ski is y sus pama inių
žodžių kalbos dalies ski is (si es o no es á en esencia elacionados y con
o ookia da ybos semán ica) mismas en sí misma de da ybos ins umen os
homonimiškumo nesąlygoja y sus c i e iais p obablemen e nelaiky inos. 5.
Has a aho a no es á comple amen e cla o, cómo a a algunos o man us de
ku ių ediniai gali u ė i abiejų giminių ( y iškosios i mo e iškosios) a /
i ku ios no s ienos iš jų o mas. Tai y a s a bu, nes nuo o labai p iklau-
daybos, so y homonimía señalamien o, especialmen e en aquellos casos, cuando
la o ma de una génesis coincide o malmen e con sepa ada p ésaga, plg.
me g-ikė (p iesaga -ikė), neš-ikas, neš-ikė (p iesaga -ikas, -ikė), audon-ikis,
audon-ikė (p iesaga -ikis, -ikė). 6. P edėlius homonimiškumui de e mina
necesi a más in es igaciones, especialmen e naujažodžių. Neabejo ini
homonimai son dalely inės y p ielinksninės an eceden es de o igen be-
(daik a a džių da yboje se u iliza sólo el úl imo, po lo que ŽDV se p esen a sin
el segundo homonimo, no nume ado). En algunos casos (pa-, an es-, an e-)
p e idėlia señalimi como homonimai debido a dis in a da yba, pa e de sus
edinių puede e e i no daik a a džiais. 7. En el u u o apildy o Guidlio de
Da ybos Žodžių se ía posible p epa a y el aiškinamąjį lie u ių kalbos žodžių
da ybos o man ų žodyną. En él además De las Palab as de la doybadly ya
p esen ada y desde el pun o de is a homonimía e isada de la in o mación de
la doybad de daik a o des debe ía se p esen adas y de o as pa es de la
lengua de las palab as de doybas y más neoklasikinių ( a p au inių) o man ų, no
sólo p ima ios, sino y galinių. Su homonimiškidad, an o con espec o a los medios de hacíańas sa akilmių, como a pusa y, sin duda, ambién debe se de
i as i sužymė as.
LITERATŪRA IR ŠALTINIAI
Ba do ič Ana olij M., Šakun Leu M. 1989: Ba do ič, Анатолij M., Шакун, Лев М.
Марфемный словнiк белорусской языка [Ma emny slownik bela uskaj mo y],
A ículos A icles 219 /
Da ybos o man ų homonimiškumas i
jo žymėjimas žodžių da ybos žinyne
2-e выд., перепрац. i dap. [2-e yd., pe ap ac. i dap.], Мінск: Вышэйша школа
[Minsk: Vyšèiša škola].
BLKŽ Bend inės lie u ių kalbos žodynas, y . ed. D. Liu ke ičienė. P iega en in e ne :
h psekalba.lki.l /bend ines-lie u iu-kalbos-zodynas [ isualizado 2022-08-15]. Cyganenko
Galina P. 1982: Цыганенко, Галина П. Словарь служебных морфем русского языка [Slo a
služebnyx mo em usskogo jazyka], Киев: Радянская школа
[Kie : Radjanska škola].
DLKG Daba inės lie u ių kalbos g ama ika, ed. V. Amb azas, 4-as pa ais. publicación,
Vilnius: Mokslo y enciklopedías Ins i u o de Edición, 2006. DPSCF A Dic iona y o P e ixes,
Su ixes, and Combining Fo ms om Webs e s Thi d New In e na ional Dic iona y,
Unab idged 2002. acceso en in e ne :
h pssecu e.spellingbee.com/ o ms/M_W_p e_su _comb.pd [ isualizado 2022-07-30].
E emo a Ta jana F. 1996: Ефремова, Татьяна Ф. Толковый словарь
словообразовательных единиц русского языка [Tolko yj slo a slo oob azo a elnyx
edinic usskogo jazyka], Москва: Русский язык [Mosk a: Russkij jazyk]. E emo a
Ta jana F. 2000: Ефремова, Татьяна Ф. Новый словарь русского языка:
толково-словообразовательный [No yj slo a usskogo jazyka:
olko o-slob azo oo a elnyj] 12, Москва: Русский язык, Дрофа [Mosc a: Russkij jazyk,
D o a]. E emo a Ta jana F. 2005: Ефремова, Татьяна Ф. Толковый словарь
словообразовательных единиц русского языка [Tolko yj slo a slo oob azo a elnyx
edinic usskogo jazyka], 2-е издание, исправленно izdane [2-e izdanie, isp a lennoe],
Москва: Lingua, Астрель, АСТ [Mosc a: Lingua, Аs el, АSТ]. Gai enis Kazimie as, Keinys
S asys 1990: Kalbo y os e mų žodynas, Kaunas: Š iesa.
Inčiu ai ė-No eikienė Lina, S undžia Boni acas 2015: On wo d o ma ion pa e ns o
hyb id neoclassical nouns and adjec i es in Li huanian. Con ibu ions o Mo phology and
Syn ax. P oceedings o he Fou h G ei swald Uni e si y Con e ence on Bal ic
Languages, ed. by A. Judžen is and S . Kessle , Be lin: Logos Ve lag, 2750. Jakai ienė
E alda 1980: Lie u os kalbos leksikologija, Vilnius: Mokslas. Jakai ienė E alda 2009:
Leksikologija, Vilnius: Vilniaus uni e si ys edykla. Kuzneco a A iadna I., E emo a
Ta jana F. 1986: Kuzneцова, Ариадна И.,
Ефремова, Татьяна Ф. Словарь морфем русского языка [Slo a ’ mo em usskogo
jazyka], Москва: Русский язык [Mosk a: Russkij jazyk].
DAIVA MURMULAITYTĖ
220 Ac a Linguis ica Li huanica LXXXVII
LES Ling is i ico enciclopedico dic a ь [Ling is ičeskij ènciklopedičeskij slo a ], cl. o den.
В. N. Ярцева [gl. ed. V. N. Ja ce a], Moscú: Советская энциклопедия [Mosc a: So e skaja
ènciklopedija], 1990. Li u ias habla p on o se con e i á más lige esė: c ea en In e ne un
cómodo sis ema. del i.l , 2018 m. augpjúcio 24 d. P ieiga en In e ne :
h ps://www.del i.l /p ojek ai/sup as i-in e ne a/lie u iu-kalba-ne ukus- aps-leng esn-
e-in e ne e-ku ia-pa ogia-sis ema.d?id=78879667
[Vis o 2022-08-04].
LKG Lie u ių kalbos g ama ika 1, ed. K. Ul ydas, Vilnius: Min is, 1965. LKMDB Li u ias
lengua mo emikos bases de da os, sud. E. Rimku ė, A. Kazlauskienė, G. Raškinis, I.
Ma kie icz. P iega en in e ne : h psklc. du.l /mo ema/ [žiū ė a
2022 m. mes de agos o. ].
Lopa in Vladimi V., Uluchano Igo S. 2016: Лопатин, Владимир В., языка [Slo a
Улуханов, Игорь С. Словарь словообразовательных аффиксов современного русского
slo oob azo a elnyx a ikso so emennogo usskogo jazyka], Москва:
Azbuковник [Moscua: Azbuko nik].
Hans Ma chand 1969: The Ca ego ies and Types o P esen -day English Wo d
Fo ma ion: a Synch onicDiach onic App oach, 2nd edi ion, München: C. H. Becksche
Ve lagsbuchhandlung. Ve lagsbuchhandlung. Ve lagsbuchhandlung. Ve lagsbuchhandlung. Ve lagsbuchhandlung. Ve lagsbuchhandlung. Ve lagsbuchhandlung. Ve lagsbuchhandlung.
Me uzāle-Kange e Baiba 1985: A De i a ional Dic iona y o La ian La iešu alodas
a asinājumu ā dnīca, Hambu g: Helmu Buske Ve lag. / A De i a ional Dic iona y o
La ian La iešu alodas a asinājumu ā dnīca, Hambu g: Helmu Buske Ve lag. Me iam-Webs e Dic iona y. MW acceso en in e ne : h ps://www.me iam-webs e .
com [ isualizado 2022-08-08].
Mu mulai y ė Dai a 2021: Li u ias lengua mode nažodžiai ly ies iš aiškos aspek u.
Lie u ių kalba 16, 5159. P iega en In e ne :
h pswww.zu nalai. u.l lie u iu-kalba://a icle/ iew/24927/24771 [ isualizado 2022-08-15].
ND Miliūnai ė Ri a, Aleksai ė Agnė. nue os idiomas de Li uania da aynas [ ęs inis
in e ne inis žinynas desde 2011 m.], sud. R. Miliūnai ė, Vilnius: Lie u ių kalbos ins i u o.
P iega en in e ne : h psekalba.l /naujazodziai/ [žiū ė a 2022 07 26]. Pake ys Ju gis
20132014: Naujųjų skolinių duomenų bazės eiksmažodžių mo ologija. Taikomoji
kalbo y a 3, 126. Acceso en in e ne : h pnsdb.socioling is ika.l /
ailai:// iles/PDF/Pake ys_2013_Nauj%C5%B3j%C5%B3%20skolini%C5%B3%20duomen%C5-
%B3%20baz%C4%97s%20 eiksma%C5%BEod%C5%BEi%C5%B3%20mo ologija.pd
[ isualizado 2022-09-12].
Rimku ė E ika 2003: Homonimai, homo o mos y homog a ai desde el pun o de is a
exynų ling is ikos. Te minología 10, 3341.
S aipsniai / A icles 221
Da ybos o man ų homonimiškumas i
jo žymėjimas žodžių da ybos žinyne
Rimku ė E ika 2003a. Mo ologinio plu ia eikšmiškumo ipología. Li uanis ica 4(56),
6078. Acceso en in e ne : h pswww.li uanis ika.l ://con en /13209
[Vis o 2022-08-12].
Rimku ė E ika, Kazlauskienė As a, Raškinis Gailius 2011: A kalinis lie u ių kalbos
mo emikos žodynas 13, Kaunas: Vy au o Didžiojo uni e si e as. Rimku ė E ika,
Kazlauskienė As a, Raškinis Gailius 2011a: Abėcėlinis lie u ių kalbos mo emikos žodynas 13,
Kaunas: Vy au as Didžiojo uni e sidadas. P ieiga ine ne e:
h p://donelai is. du.l /lkk/pd ://AbcI.pd , h p/donelai is. du.l /lkkpd ių kalbos
AbcII.pd , h p://donelai is. du.l /lkk/pd /AbcIII.pd [žiū ė a 2022-08-08].
Rimku ė E ika, Kazlauskienė As a, Raškinis Gailius 2011b: Dažninis lie u-
mo emikos žodynas 13, Kaunas: Vy au o Didžiojo Uni e si y. Osilbeko a Danija A. 2017:
Осильбекова, Дания А. О принципах составления словаря словообразовательных морфем
[O p incipax sos a lenija slo a ja s oob azo a elnyx mo em]. P epoda a el XXI ek 3(2),
333341. P epoda a el XXI ek 3(2), 333341. P epoda a el XXI ek 3(2), 333341. P epoda a el XXI
ek 3(2), 333341. P epoda a el XXI ek 3(2), 333341. P epoda a el XXI Acceso en in e ne :
h pscybe leninka. u/a icle/n/o-p in sipah-sos a leniya-slo a ya-slo oob azo a elnyh--
mo em [ isualizado 2020-08-14]. Racibu skaja La isa V. 2009: Рацибурская, Лариса В.
Словарь уникальных морфем современного русского языка [Slo a уникаnyx mo em
so emennogo usskogo jazyka], Москва: Флинта, Наука [Mosc a: Flin a, Nauka].
Sme ona.l . Li u ias habla y kalbo y a. accesible en In e ne : h ps:www.sme ona.l /
[supe isado 2022-08-10].
Ši šo I an A. 2004: Ширшов, Иван А. Толковый словообразовательный словарь русского
языка [Tolko yj slo ob azo a elnyj slo a usskogo jazyka], Москва: АСТ [и
e c.] [Moscua: AST [i d .]].
Tichono Aleksand N. 1990: Тихонов, Александр Н. Словообразовательный словарь
русского языка [Slo oob azo a elnyj slo a usskogo jazyka] 12, 2-е издание, стер. [2-e
izdanie, s e .], Moscú: Russky jazyk [Mosc a: Russkij jazyk]. Tichono Aleksand N. 1996:
Тихонов, Александр Н. Морфемноорфографический словарь русского языка. Russkaya
mo émika [Mo emnoo og a ičeskij slo a usskogo jazyka. Russkaja mo emika],
Moscú: Школа-Пресс языка энциклопедия, Vilnius: Mokslo y encyclopedijų leidybos
[Mosk a: Škola-P ess].
U bu is Vincas 2008: Homo onai, homo o mos, homog a ai, homonimai. – Lie u ių
ins i u as. U bu is Vincas 2009: Woodžių da ybos eo ija, 2a edición, Vilnius: Mokslo i
enbos- edlys/ [žiū ė a 2022-07-08].
ciklopedijų leidybos ins i u as.
DAIVA MURMULAITYTĖ
222 Ac a Linguis ica Li huanica LXXXVII
Valeckienė Adelė 1998: Funkcinė lie u ių kalbos g ama ika, Vilnius: Mokslo y
enciklopedijų leidybos ins i u as.
ŽDV – Mu mulai y ė Dai a, Aleksai ė Agnė 2021: Žodžių da ybos edlys [elek oninis
iš eklius], Vilnius: Lie u ių kalbos ins i u as. P ieiga in e ne e: ekalba.l /zodziu-da y-
Homonymy o De i a ional Fo ma i es and i s
Ma king in he Wo d Fo ma ion Manual
SUMARY
Lexical homonymy is he mos commonly s udied ype o homonymy, bu his is no only a
phenomenon o wo ds bu also o hei o ms, as well as mo phemes. I is he homonymy o
elemen s a his le el o a language mo phemes, o mo e p ecisely, a ixes, o ma i es ha
has become ele an in he de elopmen o he Wo d Fo ma ion Guide (WFG,
h ps://ekalba.l /zodziu-da ybos- edlys), a digi al Li huanian noun wo d o ma ion manual,
mainly in ended o he gene al public. The s udy aims o jus i y he necessi y o he
ma king o homonymy o de i a ional o ma i es (and mo phemes in gene al) in lexicog aphic
publica ions and o aise he p oblems encoun e ed in he p ac ical p esen a ion o he
homonymic means o wo d o ma ion. To achie e his goal, he homonymic means o he
o ma ion o nouns in he Li huanian language su ixes, in lec ions, (pa ially) p e ixes ha e
been egis e ed, he c i e ia o homonymy o he means o wo d o ma ion ha e been
discussed, and he p oblema ic aspec s o homonymy ma king ha e been highligh ed. The Wo d
Fo ma ion Guide p o ides a p elimina y ma king o he homonymy o he noun de i a ional
o ma i es p esen ed in he Li huanian g amma . I has become e iden ha i is use ul o
e en necessa y o ma k homonymy in such manuals and o he lexicog aphic sou ces
(dic iona ies o wo d o ma ion, mo phemes, mo phemic s uc u e). Such dic iona ies should
e lec he homonymy o all ypes o mo phemes de i a ional a ixes and oo s. Only
mo phemes o he same ype should be conside ed homonymous. Además, homonymy debe se
discu ido a he le el o o ma i es, no a he le el o mo phemes (e.g. in he case o
su ixa ion, i would be a su ix oge he wi h he ending
-ikas, -ikis, -ikė, no jus -ik-).
I is also di icul o es ablish homonymy c i e ia o de i a ional means in he WFG i mly and
unambiguously, in pa icula because he manual only co e s nouns. A di e en o de i a ion.
pic u e o homonymy would be appa en in he con ex o he de i a ional means o all
A ículos A icles 223 /
Da ybos o man ų homonimiškumas i
jo žymėjimas žodžių da ybos žinyne
pa s o speech. As a as nouns a e conce ned, he c i e ia o dis inguishing homonymy
a e he di e en de i a ional meanings o de i a i es and he di e en o igins o he means
The di e ence in he pa o speech o de i a i es and he di e ence in he pa o speech
o hei base wo ds (unless his is also undamen ally ela ed o di e en is unlikely o be a
de i a ional seman ics) does no in i sel lead o homonymy o he means o de i a ion and
c i e ion o i .
I is no ye en i ely clea how o ma k he homonymy o de i a ional o ma i es whose
de i a i es may ha e bo h masculine and eminine o ms and/o ei he one o hem. C . me g-ikė
‘li le, cu e gi l (diminu i e, he su ix -ikė), neš-ikas, neš-ikė ‘bea e ( he su ix -ikas, -ė),
audon-ikis, audon-ikė ‘pe son wi h a ed, sca le ace ( he su ix -ikis, -ė). Mo e esea ch is
needed o es ablish he homonymy o p e ixes. The p e ixes beo igina ing om he pa icle be
and om he p eposi ion be a e unques ionable homonyms (only he la e is used in nouns, e.g.
be-dugnė ‘abyss c . be dugno ‘wi hou bo om). In some cases (pa-, p ieš-, p ie-), p e ixos a e
ma ked as homonyms in he WFG due o hei di e en o ma ion, and some o hei
de i a i es may e e o non-nouns. In he u u e, an explana o y dic iona y o Li huanian
de i a ional o ma i es could be compiled based on he supplemen ed WFG. En adición a he
homonymy-co ec ed in o ma ion al eady p o ided in he WFG, i should also con ain he
de i a ional o ma i es o o he pa s o speech and mo e neoclassical o ma i es, no only
ini ial bu also inal ones. Thei homonymy, bo h conce ning he indigenous de i a ional means
and wi h each o he , should, o cou se, also be in es iga ed and ma ked.
In oducida 2022 m. sep iemb e 12 d.
DAIVA MURMULAITYTĖ
Lie u ių kalbos ins i u as
Pe o Vileišio g. 5, Vilnius, LT-10308, Li uania
dai a.mu mulai y [email protected]