34 Ac a Linguis ica Li huanica LXXXII
DAIVA MURMULAITYTĖ
Lie u ių kalbos ins i u as
Les di ec ions de eche ches scien i iques: mo s de
da yba, mo emika, lexicog aphija, lexicologija.
DOI: h ps://doi.o g/10.35321all82-02/
NOUJJ DURINI ANALYSS
IRRACCIONNISATIONS Il es impo an de no e que, dans le cas d'un É a memb e qui n'es pas memb e de l'Union eu opéenne, il es possible que l'Union eu opéenne ne soi pas memb e de l'Union eu opéenne.
GALVOSŪKIAI
The Puzzles o New Compoundsʼ Analysis
and Classi ica ion
ANOTATION Il es impo an de no e que les É a s memb es ne son pas enus d'applique les disposi ions de l'acco d de coopé a ion en ma iè e de d oi s de l'homme.
S ai snyje1 é isen en les non ypies néologisms de la langue Li uaniennes, pada y ų de
deux ou plusieu s mo s, da ybos cas. Nag inėjami Li uiniens langues naujažodžių duomenyne
jusqu'à 2019 m. commencemen accumul i daik a a džiai dū iniai e kon aminan ai. Ap is son
dans les g ammai es de langues li uaniennes non p esc i s indigenies sudu ines
daik a a džių ypes, mix ieji da iniai (p.ex., saulėdeng ės). Consids oma quelquese o okazinių
da inių (kūno a a, megz ipal is) da ybos mo y acija, analoginių da inių place dans le sys ème
des da inių de la langue Li uanien. Pa iculiè emen a en ion es acco dée aux
nou eaujodges, ayan des dū inių e kon aminan ų b uožų (p z., d i akis), con amina ion e désin eg acinės mo s de doybos ela ion.
ESMINIAI VOODŽI: mo s des doyba, naujada ai, sudu iniai daik a a džiai, analogija,
kon aminacija (maišyba).
ANNOTATION
The pape aims o e iew he a ypical cases o Li huanian neologisms ha a e coined om wo o
mo e wo ds. The nouns, i.e. compounds and blends, collec ed in The Da abase o Li huanian
Neologisms un il he beginning o 2019 a e unde in es iga ion. The ypes o indigenous compound
nouns ha a e no desc ibed in he g amma o he Li huanian language a e p esen ed. Also, he
esul s o composi ion-su ixa ion (e.g. saulėdeng ės 1 S aipsnis p épa é appo , skai y o V
Li uanis ų kong ese (V ocla as, 2019 m. mai 16
17 d.), selon.
A icles A icles a icles 35 /
Naujųjų dū inių analizės i klasi ikacijos gal osūkiai
‘sunblindʼ) a e discussed. The de i a ional mo i a ion o some occasionalisms (kūno a a
‘heal h p omo ion sys em ha co esponds o he old Li huanian wo ld iewʼ, megz ipal is
‘ca digowʼ) is conside ed. The place o analogical o ma ions in he sys em o Li huanian
de i a ions is unde conside a ion oo. Special a en ion is paid o he new coinages wi h he
ea u es o compounds and blends (such as d i akis ‘cycling ail) as well as o he
co ela ion o blending and mo phemic disin eg a ion.
KEYWORDS: wo d o ma ion, coinages, compound nouns, analogy, blending.
ĮVADAS
En 2019, dans le bu de éclai ci si sudu iniai li auens langues naujažodžiai
co esponden dans les g ammai es déc i es des ègles de mo s de langue
li auens, expé inė i, son quelles inno a ions de daik a a džių dū ybos des langues
li au es, ou sa sys émeine, ou ca ac é is iques seulemen okazikos a osenai,
on é é isanalysées duomenyne nou elle des langues li au es (WEB […] ND,
Duomenynas) jusqu'au mois de ma s 2019. ixsuo i sa akilmiai sudu iniai
daik a a džiai (500). La plupa de l'a en ion nou eada es s uc u e es consac ée ques ions.
Duomenyne ou é de ous les p incipaux langues li uaniennes sandū os ypes,
à l'excep ion dū inius de chi es a djie e eiksmažodžio, naujada ų. Ils
cons i uen plus de 99 pou cen . examine ai dū inių. Negausiųjų ipų (ku ių
an asis sandas nebū ų daik a a dinis ou eiksmažodinis) e ka o inių dū inių
pendan la pé iode é udiée než iksua a.
Pascui ée un au e nou eada as, peu -ê e indépendan des ypes de sandū os
déc i s dans les g amma iques de la langue Li uanienne. Pa exemple, ka kadienis
‘ledų Ka aikams ka jou de l'appa i ion (symbolique anni e sai e)ʼ peu ê e
considé é iš ik uko e daik a a džio (: ka ka + diena), e sėdnešė ‘į balną panaši
nešioklė d ejųpenke ių me ų nešio i pasisodinus su sp ando d iejų eiksmažodžių
dū iniais. Plg. p obablemen anglais k. dance walking exemple c éé šok aikš is
‘nouja ga ės mada walking šokan ʼ e signi ica ions (‘ aikščiojimas šokan ʼ ou
‘šokis aikš an ʼ), e en e mes de o me peu se é é e an à une
iek jo abs ak u, eiksmo pa adinimu šokis, aigi klasi ikuojan ND sudu inius
daik a a džius jis p iski as ipiniams daik a a džių i eiksmažodžių dū iniams.
ac ionmažodžiu šok i, Pi masis naujada o sėdnešė sandas ne se compa e pas a ec
quelque ac ionmažodžiu daik a a džiu, il se base su le même ac ionmažodžiu
sėdė i. En é udian ypiscali é dū iniens en e mes de complexi é mo pheminio des
ondemen s kamienés cons a é, que bien des ois é é amasi aux p éesaginiais,
a an dėliniais ou sudu iniais ondamen aux mo s, paki ęs da ybos onda aussi
n'es pas une excep ion. Une açon ou au e les ègles de simplici é ondamen ines kamienes ne co esponden de 21 à 41 pou cen .
DAIVA MURMULAITYTĖ
36 Ac a Linguis ica Li huanica LXXXII
(p é u selon le sandū os ype) dū inių. Pou plus de dé ails su l' é ude e ses
ésul a s oi . Mu mulai y ė 2019.
Tęsian l'enquê e con inue domè asi nonipine des langues Li uanies
neologizmų, pada y ų de deux ou plusieu s mo s, da yba.
L'obje d'é ude ND ixe indigenūs sudu iniai daik a a džiai e
kon aminan ai, ai e de deux ou plusieu s Li u iškų mo s. Au débu 2019. il y en
a ai en i on 560 dans ce e sou ce.
L'objec i de l'é ude éclai ci ces da ys e epêche a ec p oblema iques leu
analyse e classi ica ion de da yb, quand di icile de dé e mine ondamen aux
mo s, pa ois e leu pa ie de langue, neaiški da ybos mo y acija e k . nė
Ty imo me odai – anali inis, kiekybinis, lyginamasis, ap ašomasis, sinch oni-
da ybinė i mo eminė žodžių analizės.
OCAINIAI DŪRINIAI
Okaziniai, . i. neįp as i, n'é an ingi bend ajai a osenai, pas aikan ys seulemen
dans un ce ain con ex e, ičia pasida y i seulemen ai p ogai (KTŽ 1990:2), U bu is
2009: 32 da iniai de p igim ie nelinkę obéi aux communs dėsningumams, sou en son
ne ipiniai, ad ne e ai possibles di e ses de leu s da ybos in e p é és, su
lesquelles dépend l'a ibu ion d'un da inien à un ou au e g oupe de classi ica ion.
Cela peu a oi in luence dé e minan les nou eaux polinkius e inno a ions des
Li uanies. Deux des esea chées dū ines au o inio kūno a a ‘senąją lie u ių
pasaulėžiū ą a i inkan i s eika inimo sis emaʼ e pa ienio megz ipal is ‘megz inis,
qui semble comme man eau pama iniai mo s ne son pasʼ jusqu'au bou clai s de
o me ou (i ) aspec s séman iquemen .
Se basan du second ondemen mo des o mes (ž . plus loin) oi que kūno a a es
deux dikin a a džių dū inyn. ND ou ni pa ce exemple de inno ada o a osens indique
que ce e me L. Balsys a c éé soudū ęs deux mo s […] kūnas e a a. Va a plialypée
concep , comp enan an le co ps physique, an l'éne gie in é ieu e. Kebliau ce e
sandu ie mo i ie séman iquemen . LKŽe e DŽ2 ou DŽ7 ou nium daik a a džio a a
(‘ e imas, p ie a aʼ: Pa eisinama peu ê e seul ju idiquemen ondée . (DŽ2); psn.
‘ e imas, o a aʼ (DŽ7); (neol.) ‘jėga, o ce a, iolu asʼ (LKŽe)) signi ica ionée es
o a es, iol o semų, lesquelles, aki aizdu, ne co eliuoja a ec d'ac uel dū inio
séman ique. De même guè e si c éan ce nou elada , il se é è e à un ieux emp unniu
de A. Juškos Lenkųlie u ių langues dic ionno homonimu a a ‘ a kaʼ. B eičiausiai le
second sandas du mo kūno a a es lié a ec eiksmažodžiu a y i, peu -ê e es son
abs ac , plg. comme explique lui-même naujada o au o ius: Ry e sąmonė p abunda,
elle-même in odui a ą, e nous commençons à ąžy is. Va ą allume peu e
sąmoningai mankš indamiesi. Aš kūną a au mankš inu, e ce e ia mes sensūčius e
A icles A icles A icles 37 /
Naujųjų dū inių analizės i klasi ikacijos gal osūkiai
sen imen s. [...] La deuxième pa ie kūno a a dynaminie exe cices. Elle commence
y hmemen , selon une ce aine son à, kulnais s uksin dans planis cela s imuli agi le
cœu . Kūnas a déjà p amankš iné, donc įsukams a os. Dans la oisième pa ie, quand le
co ps copos on déjà a ein un ni eau su isan , peculia emen je an e cap an
des ou ils spéciaux d'exe cice s'e o çan qu'ils ne omb is en pas su le sol, ou en
des sensa ions (pa yškin a ci an au . pas .)2. Ce e mo i a ion souia psychoanalyes
e mos a a (angl. co espondmen d i e ‘ e žlumas; ( a omoji) o ceʼ ou ‘paska a,
ska ulys, impulses in e nesʼ), ainsi que quelques e mes composés de a ec ce mo
p incipal: ag essions a a, dalinė a a, ego a a, g io imo a a, gy ybės a a, mi ies
seksualinė a a, už aldymo a a (LAALPTŽ)3. A k eip inas dėmesys i į sąsają
a a, sa isaugos a a, su (a ) e i. De plus, ayan en ê e la bal išką au o iaus
pasaulėžiū ą e ac i i és, nemes ina e la. a a ‘galia, alia, galybėʼ (LLV) en in luence.
En aison possible la iens k. in luence enco e plg. G upei kūno a os moky inių di igeuja
lui L. Balsys a onis (ene gijų aldymo ene is) ( . p. šal inis) e la. a onis ‘did y is,
he ojusʼ (LLV). Išei ių a c éé o megz ipal is la dé ini ion ‘megz inis, qui semble comme
man eauʼ es p ise du seul exemple a osens, indiquan qu'il s'agi anglais k. ca digown
co espondan 4. Du de nie dé ini ion i (ca digown ‘a long ca digan, bel ed like a
d essing gownʼ5) il es é iden que dans le langage anglais ce es con aminan sulie i
deux noms de ê emen s: ca digan ( am ik o s ilaus umpas megz inis, ka digans) e
d essing-gown ou gown, qui signi ien longus d abusuk (žiusnelę, chala ą). Nelašku, ce
qu'a ai en ê e Li u iško a i ikmens c éa eu s, ca possible d ejopa ce naujada o
da ybos mo y acija: 1) megz inis + pal as ou 2) mègz i (megz as) + pal as. Le p emie
cas de ai pa le de deux doik a a džių dū ybom e nu upėjusiąą du p emie
p éposagą -in-, secondoi su la o me (daly io) e duik a a džio dū inį ainsi que de els
dū iniams nebūdingą jungiamąjį balsį -i-.
L'in o ma ion Donomenyn es collec ée de maniè e manuelle, son ep ésen a i i é e iabili é
augmen e a ec l'augmen a ion de la quan i é e de la di e si é des données, e l'aspec subjec i
m ien a ec l'éla gissemen des sou ces de données e du nomb e de ou nisseu s de données
(Miliūnai ė 2018: 6). Cependan naujažodžius Duomenynui en oian socié éé, na u alu, plus acile
ema bi neįp as us, keis us, . y. 2://www.bal ai.l ?p=23425 [ ue h pée 2019-03-11 e 2020-03-07]. 3
h p:// e minai. lkk.l /paieska?sea ch= a a&zodzio_dalis=6&kaip2=on&s i ys=&s a usas=
0& ykia imas=0 [ isualisé 2020-04-17]. L'a icle au o ée dėkinga anoniminiam (-ei) son ecenzen
(-ei) qui encou inusiam (-ei) pasidome e pa ces e mes, ainsi que pou au e p écieux
ema ques. 4 Le mo depuis 2010 m. n'apli o, Google paieškos sis ema 2019 m. ma s 10 d. n'a ou é
ni unaskai os a dininko, ni des au es linksnių o mų a osenos. 5
h ps://www.dnaindia.com/li es yle/ epo -soon-dic iona y- o-desc ibe-clo hes-like-who sca -
digowns- eggings-1441592 [ isualisé 2019-03-10 e 2020-03-04].
DAIVA MURMULAITYTĖ
38 Ac a Linguis ica Li huanica LXXXII okazinius, ne ipiškos da ybos ou au emen
dis inguančius naujada us. Realisées, mais jusqu'alo s n' ixées po en iellemen
da iniai peu en ê e plus di iciles à ema que e passe li s p o ocis, ca ils
son p é us sys ème e peu en ê e éalisés n'impo e quand nécessai es. Tad
il es possible de ai e p ému a ion, que okazines lexikos, aigi e non ipisches
da ybos cas, Duomenyne p ocen iellemen es plus que a osenoje.
MIRIŠOS DARYBOS NAUJAJOJOI I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I
Miš iąja es considé ée de doibe, quand immédia emen se é èlen deux
di é en es açons de doi e, c'es -à-di e le mo ai immédia emen en ajou an
p édélį e p éesagą (p e iksacija-su iksacija, comme.: po es u inis, paeiliui) ou
p éesaga es ajou ée en soudu an deux mo s (kompozicija-su iksa, comme.:
pelėkau ai) (U bu is 2009: 340341). ND ixe quelques possibles mix ie da ybos
jonių nekelia ik saulėdeng ės ‘išo inė langų a ba balkonų užuolaida; pas ogėlė,
(kompozicijos-su iksacijos) da iniai. 8 Des cas absuguan du soleilʼ (: soleil + deng i + - ė).
B eičiausiai selon žmogėd os analogie apposé au eu is da inys ešnėd a ‘ ešnių
ėd ūnasʼ (: ešnės + ės i + - a), con amina ion ( ešnės + žmogėd a6) dans ce cas
peu -ê e moins aisemblable. Daik a a džio e būd a džio dū ybos (: ešnės +
ėd us, -i) possibili é eje ée en aison de ce ype de union a e é; en plus, ous ses
da iniai, ano g amma ikų, se base būd a džiu palaikis, -ė: aikpalaikis, knygpalaikė
(DLKG 2006: 166; LKG 1965: 472). D'ailleu s, des eche ches de mo s de la langue li oue
n'on pas pu dé ec e de cein ai é pa un ieux de nin žmogėd a, ce de nie
jus emen p incipalemen s'appuie comme exemple de mix u e de doig s (U bu is 2009: 253;
Keinys 1999: 107).
É idemmen , qu'a ie e issuei io exemplai es se basen en c éan
nou eauxada us s e imei is, -ė ‘a ei is du cosmosʼ e sug įžei is, -ė ‘qui
e ou ne du emig acijos, eemig an ʼ7. Le p emie is aussi plus ô considé y in mix iu da inium (: é imas + alle +
- is)8.
6 Plus loin su le phénomène de con amina ion oi la la ai ejan ende chapi e de l'a icle. Semjuodžu
š i u ici e ensui e con aminacijos ilius aciniuose exemples son p ésen és dans kon aminan ą
pe ėjusios commencemen mo s des pa ies, pab auk os sanklo os (dėl m e me. Miliūnai ė 2014: 252,
ailleu s le même phénoménys es appelé sankloda (Kabašinskai ė 1998: 67)). 7 Naujada o au o ė, demandée,
commen se ai ce mo , épondi : Susijungė gal oj sug įžęs išei is. 8 Ko ge o, mél iais da inais laiky ini e
les ieux kelei is, ka ei is, jū ei is, mokslei is, upei is, žygei is, andenei is (S. Daukan o neologizmas),
ainsi que pi mei is e k ., lesquels peu se sie i a ec eiksmažod ei i, bien que dans les desc ip ions des
mo s de da ybos ces mo s en pa lan de composi ion-su ikaciju lyg e n'es pas minimi (plg. P. Ska džius le
mo kelei is(ys) emps sudaik a a dėjusiu sudu iniu (sudė iniu) būd a džiu (Ska džius 1943: 436)). No e
qu'il y a des p é ixes -ei is, -ė pas daik a a džių

S aipsniai / A icles 39
Naujųjų dū inių analizės i klasi ikacijos gal osūkiai
3 analoginių da inių (gal apjū ė, kainapjū ė, aldžiapjū ė; plg. ugiapjū ė) da-
ybą peu ê e in e p é é d ejopai, selon ce qui se ai considé é le second
sandu eiksmazodis pjau i, ou daik a a dis pjū is (U bu is 2009: 111). Dans le
p emie cas ils se aien a ibuables aux dé i ées mix ielles.
ANALOGINIAI DARINIAI Les a aux de mo s dans les é udes analogiques son géné alemen appelés
ne ipiški da iniai, don da yba epose olimesne, ne ikslia, plus que supposée analogija a ec ypisches
[...] da inių e leu s bases pai es de mo s (da ybos opozicijama) (U bu is 2009: 328). Au cou s de la
pé iode d'enquê e conce née, ND on é é ou és en i on 30 sa akilmių analogies de dé i és, pa
exemple: ausi a is ‘ausimis pajėgiamas gi dė i aplinkos plo asʼ plg. aki a is; gal apjū ė, kainapjū ė
plg. ugiapjū ė; kiemšikis ‘nekilmingas kiemsa gis shuo; ne a kingų šeimininkų edžiojamas šuoʼ plg.
kiemsa gis; kišenpildis plg. kišen agis; lė puodis plg. g ei puodis; amusakojis ‘i onisan amus neblai ių
bâ ybininkų šokis a ail des cons uc ions aikš elėjeʼ plg. klumpakojis; noska as plg. auska as;
o laik aš is plg. sienlaik aš is; e eė aižis ‘p o ondémen sous la e e en leis as bâ imen ,
dango aižio p iešingybėʼ plg. dango aižis e k . Tokie nou eada ai appa aî en p o i an déjà de
l'ancien, quelquekuo poin de ue o me p oche e d'une açon ou au e séman iquemen lié da inien
analogie, aigi en plus dėsninga dū inio e de ses ondemen s mo s opposi ion agi enco e un acnion.
Thiaip déjà ou e la ab ica ion des mo s es basée analogie (KTŽ 1990: 19; U bu is 2009: 327328), mais en
l'espèce en ques ion les analogies son seulemen pa supe icialines, essen iellemen ne
co espondan à aucune s uc u e da inique sembl,os seulemen sonambesiu (Paulauskienė 1994: 53).
D oi e, unis cas elles n'empêchen pas naujada ă de considé e un ou au e ype de da ybos ma iu,
ca e ec ué son da ybinę analizę oi , que les essen iels mo s des dėsnies de da ybos neenziengien .
Pa exemple, le nou elada is neskai adienis ‘diena, quand il n'y a ko skai y iʼ, ai selon nekalbadienio
analogiją, appa ien au même, comme e le de nie a asis, eiksmažodžių e daik a a džių dū inių
da ybos ype (: neskai y i + diena). O nelo adienis ‘sou iok inių miegojimas ski ingosein beds
susipykusʼ e hyb idis neseksadienis ‘diena, quand susipykusi couple e useako seksoʼ p éesagų
są ašuose, lesquels ou nissen des g amma iciens de langues Li uaniennes. E à p opos du p éesagą
- is, -ė il y éc i que la plus g ande pa ie a ec elle des noms de pe sonnes dédui es ( eikėjų e
eiksmažodinės ca ac é is iques u ė ojų) se base a an dėliniais ac ionmažodžio ei i ediniais (DLKG
2006: 110111; LKG 1965: 331). conce nan da inių a ec baigmeniu -ei is, -ė oi dé aillés J. Vaskelienės
y a ne ipinės da ybos, nes pi mieji, neiginį u in ys jų sandai y a daik a a diniai
é ude e ses conclusions su la possibili é synch oniquemen dans ce ains cas ce baigmený de
considé e appendage ainsi que su besi o mieux -ei is, -ė da y-
bos ipą (Vaskelienė 2019).
DAIVA MURMULAITYTĖ
40 Ac a Linguis ica Li huanica LXXXII
(lo a, sexeas). Nedėsningą neiginio p ésence peu ê e expliquée seulemen pa le ai
qu'ils clai emen se basen nekalbadienio exempleu e ce leu da ybos analogiškumu
puikiai pa odi ND pa ink i ilius aciniai a osenos exemples: Nuola un au e
dansžeidinėjan ši dyje kaupiasi nuoskaudos. Ilgainemen de elles ela ions mu uelles
pe oge dans nekalbadienius e neseksadienius, galop dans pa yčias, no ą humilie
su uok inį, enge y i e pan. ; Mais si e ap ès communémen écues di icul és, e
ap ès quo idiennes ou ineines a aux, passés N ans p oche humain p isili a ion
enco e allume laužus s ddyje (na, ne dis pas que ou à ai , exis e gi isokies jou s
nekalbadienių, nelo adienių), ce alo s déjà on peu di e que c'es meilė.
Judama is ‘p ie aisas, ixan e mesu an la mobili é humaineʼ es un analogique da inys selon les
au es ou ils, machines, disposi i s e ou eip ins umen s dénominims a ec le second sandu -ma is,
descendu du ac ionmajo odi. Dèsningie le p emie sandu es ma qué, en quoi ce mesu emen ac ion
es di igé, ce qui cons i ue son obje , aigi le p emie sand es daik a a dis (DLKG 2006: 162; LKG 1965:
464), plg. ND aussi p ésen an akima is, cuk oma is, laikma is, aupa a an ixsuo us ga oma is,
d ėgmėma is, idma is. Da plg. les e mes du domaine de la s anda disa ion e de la mé ologie de
Te minus banko: aidama is (: aidas), slėgma is, gylma is, olima is, aky ma is, s au ma is (: s au as),
e lindžiama is, apsk i ma is, aukščiama is, lygma is, bangoma is, blizgoma is, s o ma is,
dažniama is, g ei ma is, dujoma is, jau kėma is, d uskoma is, geboma is (: geba ( o iama is,
joma is, kampadaik a a dis, juda ‘judėmʼe (LKŽe), ainsi que le dou e e le imas son des
ca ac é is iques (il aud ai aussi pa le du p emie mo kammi de kammi - j-). Ainsi en aison d'une
ma is, kie ma is (: kie is ‘kie umasʼ), k ei ėma is, lie ma is i k .9 Judama is a -
giai galė ų bū i pama uo as e ai a ojamu, ik aš ų kalbai būdingu abs akčiu
au e du p emie ondamen al mo de la pa ie de la langue judama is dū inių de daik a a džių e
eiksmažodžių ypeui nep iklauso, es non ypiquin. Le plus simple moyen lui d'appa aî e, ko sans
dou e, a é é men ionnéeji pa i šinė analogie a ec d'au es el le second sandą u inčiais dū iniais.
sudu ins daik a o džiai, don exempleu ils c ée , exemple., mené ieji ausi a is, lė puodis, noska as.
Da au es o me lyg e le pe me aien les g e se a ec leu s p o o ypes, cependan
séman iquemen leu doiba mo i a ion peu ê e comp as a seulemen a piquemen , pa celle 9
Ki i nag inė i analoginiai dū iniai p iklauso iems pa iems ipams, kaip i
h p:// e minai. lkk.l /paieska?sea ch=ma is&zodzio_dalis=2&kaip1=on&s i ys=%2C577&s a usas=0-
& ykia=0 [ ue 2019-03-15, 2020-03-04 e 2020-04-17]. N'oubliez pas que ce ains Te minų banke ixés dū inie,
ayan l'au e sandą -ma is, au moins séman iquemen peu en ê e liés e a ec būd a džiais, exemple,
aky ma is ‘papie iaus aky umo ma uoklisʼ (plg. aky as, -a), apsk i ma is (plg. apsk i as, -a e us.
e mino a i ikmenį кругломер). Cependan a an aisan p émisse d'une hypo hèse, que les nommées
des appa eils de mesu e a ec le second sandu -ma is peu epose e būd a džiais, il au les
sépa émen app o ondnies examine .
A icles a icles A icles 41 /
Naujųjų dū inių analizės i klasi ikacijos gal osūkiai
p o o ype. E.g., du dū inien e eė aižis doybos signi ica ion ‘qui aižo e eęʼ
p a iquemen impossible p é eni de son leksiné signi ica ion ‘p o ondémen sous
la e e en ési bâ imen , dango aižio p iešingybė, ca liaison a ec aiʼžim enue
de dango aižio séman ique (dangų ėž i bū i aukš am). Dans ce cas ne an
impo an que le dango aižis lui-même es e inys (plg. us. небоскрёб, angl.
skysc ape ), ca hau eu , hau eu liaison a ec dangaus aspi im, ėžim ixé e
Li uiniens nau osakoje: A lekia ožys, a is imbuliuoja, agais dangų ėžia, ba zda
zemę šluoja (LKŽe). KONTAMINACIEA AR DEZINTEGRACIN Il es à no e que le
COMPOZITION?
1. Leksinė kon aminacija (maišyba, angl. blending) ( ikslingas) la c éa ion d'un
nou eau mo jujan au moins deux p emie s mo s, en sujéan leu s pa ies (plg.
G ies 2004a: 416). Ce phénomène, peu -ê e le plus ca ac é is ique à l'anglais, es
bon nomb e examiné e d'au es, même e ypologiquemen di é en s, langues
de eche ches (Elsen 2008; B da -Szabo, B da 2008; Ma ko ić 2009: 226236; Mikić
Čolić 2015; É ano a 2015; É ano a 2015; 2016; Ba - 1996, 2013; Bal ei o 2017 e c.),
sou en en compa aison a ec ce e maniè e de da issemen des mo s anglaises
(Elenne 2015; Renne 2015; 2019; Хрущева 2010; O ekho a, Badelina e 2019 k .).
Di e si ie non seulemen ce phénomène e ses ésul a s in i ulan les e mes,
mais e ses dé ini ions, où di é emmen son soule és un ou d'au es signes de
con amina ion. On che che communs poin s de con ac a ec d'au es nou eaux
uni és leksinai es de o ma ion (López Rúa 2002; Renne 2015). Dans ce e é ude
(e en géné al Li uanien dialo y e) impo an nemo eminis kon aminacijos
pobūdis, pa lequel leksinė kon aminacija di è e de dū ybos nou eaux mo s son
c éés suliejan , sumaišan , jungian nemo emines pp . deux ou plusieu s
pa ies de mo s (plg. 1983 Baue : 234235; G ies 2004: 639; G ies 2004: 639; 2004b: 201, 214; É aнова 2016: 89; Ma ko ić 2009: 223224;
Hosseinzadeh 2014: 19 e k . ).
Exemples de nou eada es con aminan s de ND: skiepenis, -ė ‘qui s'es ins allé dans
p ieš skiepus i skiepijimąʼ (aliuzija į Seimo na į Dainių Kepenį, paga sėjusį
la p opaga ion d'un mode de ie sain e une a i ude néga i e en e s les skiepus) <
skiepai + Kepenis, ba ako ė ‘p ie ba o ixés aulasʼ < + anko ė, šlapk i is ‘šlapias
ėly as udučinʼ šlapias, -ia + lapk i is, puskolb akis ‘knygos eikėjas ilakio
pusb olis <b olis + ilkolisakis, eis i ualus buys socials < eisbuks buys,
p eziden us, qui di ige […] la mé hode de a ail […] + p eziden us. ‘policininkasʼ e
k . Selon ND, de els da ins, bien qu'ils cons i uen e ès nébelé la langue
Li uanienne pa ie des nou eada es, po upu į mul ipliée. Au momen de l'enquê e
dans ce e sou ce, ils é aien d'en i on 4,2 %, plg. en 2018 d'en i on 4 %, en 2014 plus
de 3 %.
DAIVA MURMULAITYTĖ
42 Ac a Linguis ica Li huanica LXXXII
(Mu mulai y ė 2018: 63); à la inalisa ion de ce a icle, a il 2020 m. (po en iellemen ) des
subs ances con aminaminacines Duomenyne é aien d'en i on 4,5 pou cen .10 T adi ionniquemen
on pense que les langues li huaniennes con amina ion comme maniè e de doig s de mo s n'es pas
ca ac é is ique, el lexiikos adimosi būdas ne considè e pas doig s de mo s, ceci comp enan
seulemen comme mo phologique (U bu is 2009: 324, 355; Ba auskai ė 1985: 44)11. Ici nesigilinan dans
pa le du e de la langue ( . i. ne yčinių e consciencieusemen pasida omų) des con aminan s
ski ies e e c. aspec s, qui en essence son impo an s é aluan ce ocodyne gausinimo maniè e,
men ionnéni quelques cas, quand inno a ion a ibua ion dū ada o ou con aminan s pose des
dou es. 2. La con amina ion es ca ac é is ique joignan accou ci les p emie s mo s. C'es un
simple phone ique base du kamien ab égemen , se p oduisan , pa exemple, pas seulemen
kon aminaciniuose da iniuose, plg. d ūgalis (: d ū as + galas), kiaupienė (: kiaulė + pienė) (U bu is
2009: 23512). Da plg. diemedis (< die amedis), ki pen ė (< ki apen ė), k auge ys (< k aujage ys),
Naumies is (< Naujamies is), Tau agė (< * au a- agė), ėpū inis (< * ėja-pū inis) e k . (Ska džius
1943: 427). Con aminan enco e agi d'au es ac eu s: les mo s p imi i s on p esque oujou s
des segmen s communs (plg. Kabašinskai ė 1998: 6973), le plus sou en ils son similaux in luence l'un
dans l'au e e (o ) dans con aminan ą phonologiquemen , séman iquemen , syn axalemen (G ies
2004: 656660; 2004a: 419427; 2004b: 206-213, plg. Kabašinskai ė 2014: 140142), mais l'addi ion des silences
es p écisémen phoné ique. Pendan ce emps dans la mo phologique des doigbes su ien
mo eminė base du mo kamien désin ég a ion, qui es essen iellemen comp ise comme la
déduc ion d'a ikso (a iksų) du base du mo mo emiquemen skaidomo kamien, ciam passan en
composi i , ok. okiškas (: например-ie -is), ienaląs is (: один + ląs -el-ąs ė). Il s'agi d'un
ab é ia ion essen iellemen d'un au e ype13. désin ég a ion sa o i ique du ondemen kamieno
mo eminis (pab auk a s . au .) o ma ion, sei eiškian is a ix du ondemen kamieno, da inys
neišlaiko ondemen 10 A k eip ina a en ion que le connaissemen du con aminacinio da inio
Duomenyne a non seulemen sa p op e o igine 11g. une au e opinion su les mo s da ybos e
kon amina ions G ies 2004: 639; La o o a 2008: 45; La o a 2008: 45; 2013: 515; Kamikopec 2006: 140;
Plo nice Gi chienė
kon aminan ai, be i okiu būdu suku i skoliniai. Sa akilmių – mažiau nei pusė.
2013: 8283; Mikelionienė 2002: 79.
12 Sou cesinyje in i elluse co ek ū os aida kiaulpienė, mais dans la p emiè e publica ion de ce
magasin (U bu is 1978: 198) exemple es p ésen é co ek iquemen kiaupienė. 13 Dans le cas de
o ma ions de mo s mo phologiques les bases mo s (kamienai) son ab égés en aison ès
ca ac é is ique endance à ecou i à des simplesisiais (da ybiquemen e mo emiquemen
neskaidomais) ou du moins pas aussi complexes aux bases kamienai (bu U is 2009: 234). 2019 m. e ec ué
ND nou eauxada ų (sudu inių daik a a džių) é ude a mon é que les mo phemines sanda es plus
complexes dū inių con inuen à abonde e ce e sanda a se ai di e sesnė (ypač okazinių dū inių),
cependan le penchan à se é é e à de simples mo s es e, peu -ê e ce qui démoniai les lois de l'économie du langage (Mu mulai y ė 2019: 112115, 119).
A icles A icles a icles 49 /
Naujųjų dū inių analizės i klasi ikacijos gal osūkiai
Renne Vincen 2015: Lexical blendings as Wo dplay. Angelika Zi ke , Esme Win e
F oemel (ed.), Wo dplay and Me alinguis ic/Me adiscu si e Re lec ion. Au ho s,
Con ex s, Techniques, and Me a-Re lec ion, 119134. DOI: h ps://doi.
o g/10.1515/9783110406719. Il es impo an de sa oi si l'on peu s'assu e que les données son co ec emen s ockées.
Renne Vincen 2019: F ench and English lexical blends in con as . Languages in
Con as 19(1), 2747. Accès in e ne : 10.1075/lic.16020. en. Ska džius P anas 1943:
Li uiniens langues mo s de da yba, Vilnius: Li uiniens langues ins i u .
Sme ona An anas 2005: Ques ions su l'a ibu ion des p incipales açons de da ybos. Ac a
Linguis ica Li huanica 52, 8389.
Soon, dic iona y o desc ibe clo hes like who s, ca digowns, eggings. Accès In e ne :
h ps: www.dnaindia.com h ps:
li es yle/ epo -soon-dic iona y- o-desc ibe-clo hes-like-who s-ca digowns- eggings-144-
1592 [ isualisé 2019-03-10 e 2020-03-04]. Umb asas Al ydas 2000: V. Mykolaičio-Pu ino
e minologijos a ec -inis, -ė o mes dėmenimis. Te minologie 6, 7890.
U bu is Vincas 2009: Ve des da ybos eo ija, Vilnius: Mokslo e encyclopedijų
édi ions ins i u .
Vaskelienė Jolan a 2019: À cause da inių a ec baigmeniu -ei is, -ė. Bend inė pa le 92,
116. P ieige su in e ne : h pwww.bend inekalba.l /S aipsniai/92/Vaskeliene_
BK_92_s aipsnis.pd .
Ефанова Лариса Г. 2015: Контаминация (материалы к словарю лингвистических
терминов). Часть 1. Широкое и узкое понимание термина «контаминация». –
Вестник Томского государственного университета. Филология 2(34), 14–22.
Ефанова Лариса Г. 2016: Контаминация. Часть 2. Основные разновидности
контаминации. – Вестник Томского государственного университета. Филология
1(39), 5–14.
Lau owa Na alia A. 2008: Concep контаминации: o me e con enu. –
Вест ник Московского государственного лингвистического университета. Актуаль-
ные проблемы современной английской лексикологии, Москва: Рема. Выпуск 552,
44–53.
Lau owa Na alia A. 2013: Kon amaina ion comme pa oleтворческая модель:
структура, семантика, стилистика, прагматика: на материале современного
английского языка. Автореферат диссертации на соискание ученой степени доктора
филологических наук, Москва: Московский педагогический государственный
университет, 1–48.

DAIVA MURMULAITYTĖ
50 Ac a Linguis ica Li huanica LXXXII
Прокопец А. П. 2006: Семантические модели словообразовательных
контаминантов. – Ученые записки Таврического национального университета им. В.
И. Вернадского. Серия «Филология». № 3, т. 19(58), 140–146.
Хрущева Оксана А. 2010: Универсальные особенности блендинга. – Вестник
ВГУ. Серия: Лингвистика и межкультурная коммуникация 2, 187–189.
The Puzzles o New Compoundsʼ Analysis and
Classi ica ion
SUMMARY
The analysis o coinages equen ly aises some ques ions ega ding he ways o hei
appea ing, o ma ion and classi ica ion. The a icle aims a o e iewing he a ypical cases o
he o ma ion o Li huanian neologisms ha a e coined om wo o mo e wo ds. The analysis
ocuses on he nouns, mos ly indigenous ones, which a e included in o The Da abase o
Li huanian Neologisms (DLN). This sou ce con ained abou 560 o such wo ds in he beginning o
2019.
99% de indigènes compounds belong o he main ypes o composi ion in he Li huanian language,
and hei second componen is ei he a nominal o e bal one. Bu he e a e some examples o
a ypical compounding in DLN as well. Two compounds (ka kadienis ‘symbolic bi hday o
ice-c eam Ka ka ʼ, sėdnešė ‘a saddlebabyʼ) a e composed o an onoma opoeic in e jec ion
and a noun as well as wo e bs, espec i emen . These combina ions o he pa s o speech o
base wo ds ha e no been desc ibed in Li huanian g amma s as he ypes o composi ion.
Il peu ê e supposé que because o he manual way o da a collec ion, new-coined
occasionalisms a e no iced and eco ded mo e easily due o hei a ypicali y compa ed o
he po en ial wo ds, which a e o eseen in he sys em and can be coined any ime hey a e
needed. Fo his eason, he pe cen age o new-coined occasionalisms in DLN may be highe
han in he daily usage.
Va ious in e p é a ions o he o ma ion o new-coined occasionalisms a e o en a ailable and
hey p ede e mine he a ibu ion o coinages o one o ano he g oup o classi ica ion. This
may ha e in luence in iden i ying he ends and inno a ions in new wo d- o ma ion
in he Li huanian language.
Such wo ds as saulėdeng ės ‘sunblindʼ a e he p oduc s o composi ion-su ixa ion. Se e al o he
compounds o his ype we e o med ia analogy o a bigge o smalle ex en , e.g., ešnėd a
‘swee che y ea e ʼ (c . žmogėd a ‘man-ea e ʼ), gal apjū ė ‘head ha es ingʼ la ge-scale i ing
o people in high seeking anspa ency and enewalʼ, aldžiapjū ė business, (c . ugiapjū ė ‘ ye
A icles a icles A icles 51 /
Naujųjų dū inių analizės i klasi ikacijos gal osūkiai
‘a wa e o i ing o people in cha geʼ, kainapjū ė ‘p ice ha es ing – discoun ime in e ail
ha es ing pos s').
The analysis o 30 analogical compounds e eals ha some o hem (e.g. ausi a is ‘an a ea wi hin
hea ing dis anceʼ, lė puodis ‘a c ock-po ʼ, noska as ‘a nose ingʼ) belong o he same ypes as
he compound nouns on he basis o which hey we e coined (c . aki a is ‘an ou lookʼ, g ei puodis
‘a p essu e po ʼ, auska as ‘an ea ingʼ, espec i emen ). Howe e , he composi ion o a bigge
numbe o analogical compounds is o a ypical cha ac e . Fo example, judama is ‘a mo emen
me e ʼ, which consis s o wo e bal componen s (judė i ‘ o mo eʼ, ma uo i ‘ o measu eʼ), is
o med ollowing he analogy wi h o he compounds con aining his second e bal componen .
Howe e , he i s componen o p o o ypes is nominal, e.g., laikma is ‘a ime ʼ (: emps ‘ imeʼ +
mesu o i ‘ o measu eʼ). Blending di e s om wo d- o ma ion in i s non-mo phological cha ac e .
T adi ionnellemen , blends a e no ega ded as o ma ions in he Li huanian language. Howe e , a
numbe o neologisms possess he ea u es o compounds and blends. Tha is why, i is complica ed
o unambiguously a ibu e hem o ei he ype. Some cases, such as, o example, he changed
lexion o he second componen (a ypical ea u e o composi ion), can be explained h ough
analogy (d i akis ‘a cycling ailʼ c . bėg akis ‘a eadmillʼ). Howe e , can i also be assumed
ha he me hods o mo phological wo d- o ma ion and blending, e.g., disin eg a ion o base s em
and phone ic sho ening o he sou ce wo d, a e some imes combined o used oge he ? The
e i ica ion o his assump ion calls o mo e ex ensi e da a.
Mise à jou le 6 a il 2020 d.
DAIVA MURMULAITYTĖ
Lie u ių kalbos ins i u as
Pe o Vileišio g. 5, Vilnius, LT-10308, Li uanie
dai a.mu mulai y [email p o ec ed]