Religijos e mini os
a kyb a
Amiguioje
nuSnn
R mxu E
Li uui7
ins i u de langue
D augiios 100-mediui augija li e a u os,
moks- - S . Kazimie o d augijos Kaune
le is e
1o, poli ique e
eligioniios
pe ukiais ejgs a ec
Zu nalas,
- L907-I914
(menesinis,
nume iai),
(menesinis, 96
1919-1923 60 nume iq)
i
1937-7940 o al
(bisep icien, 57 numé os).
I5 s'imp ime a ec des
i5leis a 213 nu ne i 4. A é é
annexes:
A ei is (1911-I9I2), Moky ojas (1914), Gyoojo
Zodiio
se iceboie
(lg3g-I940). Il es possible que l'on puisse en ou e d'au es. S . Kazimie o d augijE
possible
considé e ceo emps
,,ka alikiSkos di ec ion ies in ellec uel du cen e
de ie" (KLI 2006: 391), e ses leis 4
D augijq - uniqueelil
kul u os Zu nalu oje
el auk5 o Lie ul gio
p ès5 P emi4ji
mondiini ka 4 Z . KLI
(pladiau
2006: 391-392). Puisque
5is un eikXmingesniq po p esse ecou emen leis g
Siame
édinys es considé é kul os Zu nalq (VLE V 2004: 129),
dans lequel beaucoup demesio a é é a ibué e eligiios
ai q langbai, e en géné al langbai même e BaZnydios),
( ous apZ alginiame a iclesie souhai e b iè emen
discu e , commen b o siuloma gé e e no min i eligii
os e minij4 e quelles ques ions de no ma ion e de ges ion
des langues D augijoje daZ on é é le plus soule ées e
g ildenées2.
I 190-1 n. pa asa l pan iki s lie : iikos spauclos lo ; niikais
ain c i is d audim4, 1905 ja m. Kaunc k ig l i .i l S .
K zimie o J gij. . I.iJo k ga L ik . i.i '. Si pin, 'i hu o k i
i. ig a,.
J giia non seulemen spau los a ai esis, bc e cul u ine ac i i és (KLI 2006: 391). I XIX a. galo XX a.
p adiios k ik iionybis e nliniia jusqu iiol es ela i emen ncdaug y ine a. A ski V a icles iq.
pas ab l apic de ce me o eligion e minus es seulemen icnas ki . s.
Zu nalc 7" ^; 16logija (n . 12) pL blikuo as A. Ri ku cs a icle Nelie uuiihi XIX u. galo XX u. p udiios
ku alikq hu ehizmq le ninai, k ian e nag ineja na ka ekizmuosc Mohslas Ri no Kalal hu (1879), T umpis
Kun Fl.k chowskb kq ehizmas (l91l), Ka ak ui ka alihiszhi e Kazimic o Pal a oko Tihosmohsle.
(19{)3)
(191b) a o!a nq nclie u i kos kiln is
unaiodiiq cligijos e ninq kiln i
P udos d i dimo se s c inl,biq
(l imku c 2005: 42 (16). pé iode iilcis uo
combien plus que pusli nelie u iikq
ka ekizn os ' ga su
icnaZod)iq eligions e minq
(i .O:1'h), e K. Pal a okas s e imybi l nebc a oja (y a
seulemen .iena s e imybi po l:iui). Zu n D uugija
choisi a é é skelbia ni a iclesnii i, dans lesquels siul a
mal laknygesc, nca si ik inai jamc déjà années 1907
au eje BaZnydios li e a l oj!. ne pa le o i4 da kaniiq
giesn y uosc'. ka ekizn osc', pamokslq kn goses e
s c imybiq. I'aigi ku cas ni ll ine amc K. Pal a oko
Tikybos n chsle, 'isuomenei anksiia , b o eikian i
g aiia ie i l kalha ii e s i nalclL cks ai. si lom .
kq eiki' q u ilise ic o' s c i n biq.
Te minologie
12006 113 1-+9
S aipsniq, dans lesquels on exho e uni o min i
po e ius, b a e anksdiau.
XIX a., su us na ional du enou ellemen s4jndZiui, p asidejo g andisse
Li u iq langue apsupilissemen depuis s e imybi l. À p opos des
g yninimE, comme Zinoma, p ise de pa le e i dans la p esse
- à ce
suje a36
Aui a (1883-1886), Va pas
(1889-1906), T,luyn'is
sc gcs
(1900- 2),
1396- 190 4)
, Ziny ia (
Vilniaus
y'inios
(
1909) e k 1904. BaZnydios e eligions a5 1 langue
ne enkino de ce emps in elligen sies. Gana pladiai
su la eligion e minij4 m. bi Zelio I (14) d. Vilniaus
Ziniose(n .
1905
134) aSe onas
Ge u is ( onas
Bal odius) dans l'a icle Daasi{kos e minologijos
klaidoss.
Tq padiq me q juille 23 ( ugpindio 5) d. Vilniaus iini y 778-ame
nume yje onas
Laukai isl dans a icle
Mqs y bainy in,i pa le ale, que,,mqsq
baZny ineji e minologija enco e menkai
i5di b a", odel au i es i
,,d asiSkoj e minologiioj nécessi e
é ision ou su e i ou nou eaux
e mes", ma
,,In elligen au
Li uanien Slyki u même
p s is" (Laukai is
1905: 4)5.
D augija - ka alikiSkos k yp ies Zu nalas, don édi o ium jusqu 1938 m.
é ai p ins Adomas aki as-Damb auskas6, e 1938-1940 m. - p ins
Nicodemus Rai u isT.
Reikiming4 aidmeni D augiia a e ec ué au p emie
pé iode - 1907-1914 , quand Zu nale coopé a
Zymiausi ce empso
BaZnydios, socié ées,
cul u os eikejai:
onas
Basana idius,
Romanas
By au as, P anas Il es égalemen possible que ous ayez des p oblèmes a ec o e éléphone po able.
Do ydai is, Mykolas K upa idius,
onas
Madiulis-Mai onis, Vincas
Mykolai is-Pu inas, Mykolas
Vai kus, Kazimie as Buga, Kazys
Puida, Medislo as Il a é é nommé
p ésiden de la Commission.
Reinys,
uozapas
Sk i eckas, Iuozas
Tumas-VaiZgan , Vyd nas, Edua das Vol e is e au es.
Z ale on é é publiés philosophie, his oi e, héologie,
li é os, héo ies de l'a , langues a icles, g oZiniai
ku iniai, ecensujamas li es. S aipsnyie ne ai e que
5io pé iode D augija, ayan à l'esp i ce que les
p emie s
XX a. de5im mediais o ma osi
p ésen ind bend ine lie u iq langue,
e eligion e minija, bien a é é
déjà nusis o djusi, adiau enco e
ès neg yna.
À p opos kanauninkq . Bal oiiq (1U42-1915) pla iau i . Ge u is 199'l:49-51; LE VII 1956: i88. Elle es égalemen connue sous le nom de Ge u is 199'l:49-51; LE VII 1956: i88.
. La kai is
(publics icccs
1953 1952) p égis, a ailleu . Vicnas Zymiausiq lie u i l
e p esses
lSainydios langues puoscle ojq (plaiiau i . Zinkc iiius
2000: 178 179).
i (li a osc ien change e ne aisy a.
" A. aki as-Damb auskas Il es
(1860 1938) lie u iq kul os eikejas, kunigas, philosophe, philologus, c i ique de li é os e poc as. Il é ai
Zymus na ional du a gimino eikejas, ès cylus Iono ab]onskio amiininkas, daZniau inimas Adomo aki o
a du, pasi aiinOjo e au es slapy a diJais, D augijoje daZnes - I)skiaus (Salys 193U:n 2: LKE 1999; LLE 2001;
VIII Keinys: 32; VLE 20 )5: 4 . 7 N. Rai u is (1881 1917) kunigas, ac i s Vilniaus k ai o eikijas. A ec des pauses di ho
S . K zimi o d augijojc. Rend ad: bia o a ec Ry o, lllaiuybe"^ e d'au es o ganisa ions, é ai jq memb e.
S eigd skai yklas, li esgyn6lius. aik o ganiza oq da ielius, écoles. k sus.
Uu o dé en Zios pc sckioian as
(l-E XXIV
1961: 530).
150 Aui a Rimku e I Rel g yos e minijos ua hyba
D augijoie
I5 a iclesniq an aKdiq isible, que D augiioie
beaucoup aiy a su BaZnyiios kalb4: kun.
. K okinikas. La pu e é
du langage ca échisme
(D g 12: 1907
105-107) e Li uuiikos
maldaknyges i
po e iai
(D g 1908 13: 703-107);
A. Jak5 as.
Teisybe e kalb7 ques ionsimes
Li uuuos
balnydios
(D g 1909 33:
25-43); kun. A. Alekna.
B ay'ny ines
langue
dc lykai
(D g I 909 30 2I4 -217 );
kun. F. S agyss.
Rema ques su quelques musq langues e
ka eleizmines e minologiios suje s (D g 1909
27: 243-249); kun. P. Tu auskis.
Dilei luen oio
a| o de la
pe mission
(D g 1910 47:319-325) e k . d6mesio Daug
des inée po e iq é o mei: kun. .
Laukai is
.
po e il
uienodumq À p opos
(D g 1907 4: 417-420);
kun.
P. siau sa
i is.
uienodumq
po e iL À p opos
(D g 1907
6: 797
-I98); kun.
.
Sog iuinys.
Dilei po e i7
neuienodumo
(D g 1907
7:288-289); kun. M. u gai is.
À p opos des g yninimq e
po e iq e o n q
(D g 1907 8: 386-389); M.
PakalniSkis.
Da p ie kalbos
pu i ica -
ion e
po e iq e o mes
(D g 9: 1905-108) e k . DaZname nume yje a
é é imp imés sky eliai Laiikai i edakciiq,
A gc sinimai, Kalbos dalykai'), ap a"omas
lie . iikos con enu de p esse, ap-
Z elgiami
.,s e im au i5kieji
laik aidiai", donodan
nau q k yg.l ecenziios,
p ésen és i edakci 4
a siqs q nauiq k yg.l e
spaudiniq s4 aiai.
POTERIV REFORMA
a p emie s ecou s dans
Des numé os
d'amugiios on é é
imp imés des
a icles su
b l inybg me e à
jou po e iq e en
géné al
Baznydios pa le? e
e minii4. m 1907.
Le 4ème numé o con ien
eik(mingas a ikel kunigo .
Laukaidio
po e iT
uienodumq À p opos
(D g 1907
4:15-420), sulaukgs i ai iq
e inimq. qui on é é
iSsp essdi i dans d'au es
D augies numé iques
ou ka alikq kunigams
des iname zu nale
adouas
(1908-1914-
A iclesnyie
). soule ée
impo an e
ka alikq po e iq
unodisa ion
Ano au o iaus, bu q plus con o able
p oblème.,,daba
emps edi b i po e ius adikali3kai,
adap an e imE au lie u ig langage
spi asios.
A idelio imas olimesniam laik i ik ai dé do e obs audo leidim4 ge q ka ekiz n l, maldq k.yg l e
ki okiq d asiSkojo con enu eikaig" (D g 1907 s F. S agys (l8 0-1951) k nigas, kn; gneiys. Ben l
تعاونia o Vienybiie, Vil )'ie, D augiioie. Vadou (kai quand sei aiydamas
Skambaliuk , Skambali lnu). ll damas kalbininkas
sa i mokslis da gia sia g ineio lie u iq ques ions
de langue. Rinko Zo liius Lie uui l halbos iodynui (LE XXVIII
1963: 388-389). Il es égalemen possible que l'iodine ai é é
u ilisée dans le ai emen de la maladie.
Kalbos kla simais l) aupiioje aii ', kalbininkas K. ll ga, kunigas A. l)amb a skas- aki as.
. SpudL lis, N{. Venc6 'as.
mok oies
. B ba e au es uni e somc-n s magasel. Zu nale
é ai skelbian a e g nai kalbiniq
K. Bugos a iclesniq, aigi p a ique du langage, benci osios leksikos g ynininlo e u inimo ques ions on
é é sp e'ndiiani basé n oksliniais ondemen s. Ypai beaucoup demesio consac ée aiybas suje s, ca
aiyba é ai enco e nenusis o ejusi i nc.nuosckli, exempleZiui: d pl us a da b. ( us, 'ik so 'ijaa
ph losophiju
(l) g 1908 22:
178 .179). lpala a ))pL o.
hn1,ga i kningu. la iniihus ou la o yniihos / idia a idiio (l) g l9i)8 2l:
59-60) e pan
151
T'e minologiia
| 2006 | 13
4: 4I9). C i ics
Publiques
. Laukai is pa eike
nauj4 maldq Teue musq e
Sueika Ma ijn e im4 (D g 1907 4: 420)1 '.
Po e i l e o mos klausim :
D augiioje é aien imp imés i ai us
a siliepimas: une am p i a e, au es siule
neskube i.
,,Kad unodumas ne ik
po e i ose. mais e en
géné al baZny inio science
e minologijoje geis inas, à
ce suje mon ons. niqu'en
dou en
- e p ieiininkq dia ne a. Nuomonig di é ence
s'a iche seule seulemen en an , comme
celui uni o mu nas i ykdin i", - aie
D augijos edakcija, lisan ojus p aSydama
i edakci 4 sigs i ous nelie u iSkus
BaZnydios li e a l oje
us ojamus ZodZius a ec
ZodZius au lieu iq bn g gaiima
kokius Li u iSkus siulymais.
u ilise
(D g 1907
9: 105).
K n. lono Eidy n o laiSke À p opos
d augijelg lie uuiileo ha ekizmo
co ec ionnemen es appelé à
assembu i d augij4,,,ne ik ai
iS isus po e ius mais e is4 quelque
quelque lmp4 ca ekizme! pu nai
Li u iSkai, unodai a ange , que
iXsidi b g pu nai Li u iSka
e minologiia" (D g 1907 5: 87). Kun. P.
Siau usai is aussi encou ageai
uni o min i po e ius: kuniga ns
,,(...) p ide e l pul ies i5 isq spekq à iio plus impo an a ail" (D g
1907 6: I97). M. Pakalni5kis dans a icle
Da p ie kalbos
pu i ica ion e po e iq e o mes aussi a5e que
,,baZny inio mokslo e minologijoje"
l'uniodume es geis ine
(D g 1907
9: 105). O kun. ). S iuoginys
a gino luk ele i, kol.,kalba
nea sis os su ik q
pama q, koliai an ,
combien kiek iena
kalba"
neiSsila s (D g 1907 gy a
7:288). Kacl su e i 4 s e imybemis kalb4 au g ynin i,
p i a e e kun.
M.
u gai is
(D g 1907 8:386-389), adia -
il si le neskube i i ,, as cinq
Sim us me l a o as
o mes nely e as laik i"
(D g 1907 3:
388-389).
Kun. A. Aleknos opinion, aisan
pask - bos
po e ius, bl ina eng i (D g
1909 30:217).
P emiè emen a é é si[loma ii maldu
ex e iS nes i s e im bes. M.
Pakaliia p ésen és kun. . Laukaidio
1('
c i nai:
Vieipa ies Malda Aniolo App écia ion
Tiu lllqsq.lsu isal 'si danguc>se!
Kucl bu q iuen as S eika Mo ij , nnlonis pilnoji, Vieipa s a ec T'o ,imi! 'Iau V clas. kul u ei Ll Ta n hu alyb .
Bu q Tau Pugi u u Kad u p mo e y. E pagi us Taw uidu i L u Liaolia huip clanguje. oip i su iemis.
Kusinas nus y.siusdienezu.s. / Kusinas nus y.siusdienezu.s. Kusinas nus y.siusdienezu.s. Kusinas
nus y.siusdienezu. l o os luoh nous ii ndien l. I u lei; h n un mi q iueu oji N a ij . Dieu l lo ina.
nclsAis a.j nas u.s hal es, huip e mys a le liian e suuo kul ininhams. E ne dijelius Juba misq la mo
uulan loje.
Amen.
uesh misq i pagu lg, mais gelb :k nus depuis pih o. Am n.
Comme aio Z. Zinke iiius. . Laukaiiio c s os gics nes,
n aldos, li anijos pasiiymi aisyklinga kalba i jusqu iiol
cbe oian os
(Zinke i ius 2000: 178). l pa cik l nak[1 e i g ma l i. ka l i jL7
paialin as be cik ou es es ée seulemen une le'nkybe é imyb€s,
uniuolus. don le ini ial ial inis es g eik i langue
(lenk. nnic/
< lo . < angelus
I g . a gclo-s). nc' c a ojamas é imas
lic u iq kalbai synaxinis cons uc ions,
seulemen icn ki p écisin ina Zo liiq
o d e. ' I'aip pn ma l i. que aiyba enco e
nen sis o ej si.
152 A i a Rimku e I
Reiigiios e minijos
ua kyba D augijoje
niSkisll dans l'a icle
Ba ba izmai ou nelie uuiiki lodiii
balny inije lie u' uiikoje kalboje
lesquels eike 4 emplace
lie uuiikais ou nissen s e imybiq
e jq lie u i5k l a i ikmenq s4 a54:
T ois
- T ejybe; asaba
- pe sonne; paku a -
c gaila; g ieleas
- poisime, loal i; g ieininhas
- séidijdlis; spauiedne
- iin isipai;
spauedny ia
- écou e:
spauidninkc s
- nuodimklausis: ambona
- sak kla:
nep ie elis
- p ieias, p ieiinie ; pekla
- p oga as; s ne is
- décès;
neualia
- ue giio, nelaisu i; iienau e
- guoclo i: dulia (mi usio) - o,!l,i; duiia
(gy o) - âme;
- ibunal:
sudss s idiia
- jugej, jugedie ;
cons i ue
- eis i:
ko o i.
leo one
- baus i,
bausn e: syla
- speka, jiega,
pajiega, uiekas;
ueseliios
- iung uuis,
ues uues;
almuy'na
- iSmelda; n uha leaniia;
paLeajus
- calybi, paix;
loska-mylis al2,
malone: iiua as
-isiius; cna ado a,
do yb'! ; doskonalc s,
-as e
- obilas, -yb,! ;
s alyiia - sos ine;
ys as
(ii mo ali{ko a iuilgio)
- ne ; iys a a
(cas i as)
- g ynybd; iy's ybe
(pu i as)
- skais ybe;
yi ius-g yni-
ni; panys d
- me gys e, neleal ybe;
nonys a e
- paleis uays e;
pana
- me gai e, ille;
uie nas
- ipendance; ubagas
- elge a, paua g,llis;
au ou ka
- globa,
p ieglaudc ;
apiekun
- globejas;
apie e
- aulea,
a na auimas; mislis
- min' is;
misly i
- consid i, mqs y i, galou i: klioi o ius
- uienuolynas;
zoleoninkas,
-i - uienuolis,
-e; Suen d
Apiys ijimo M. P - Nuuokimo, nuualiiimo
Ma iios;
m eelninkas
- o kin inis,
o kinys;
Auineli Dieuo, ku sai naiLeini
g iekus soie-
o
- Auineli
Dieao, ku s naikini Lmoni l culpes
(D g 1907 ll: 346-347) .
D augijoje é ai spa sdinamas
e S asio
Tijunaidio a s e imybi e iU Li u iSkq
a i ikmenq s4 a5as. S e imybes iS ink es
i5 maldaknyges Sc/ inis. ila peu ê e
ou é s e imybi 4, ku i .l neb o M.
PakalniSkio a iclesnyie, exempleZiui:
slea bas
- o une,
lobis; plaî
- con o ;
ona, ony i
- laizda, 2eis i:
uie a
- ikijimas, ikyba; lenciugas
- g andine, e ey'ius; pagan
- s abmeldis:
ab ozas
- paueikslas; s acija
- s o is,'
paka a
- nusi/eminime,
humili é;
ha unka
- uainikdlis;
pap oua
- appai men ;
immo el
- nema us,
bemi is; nodieja
- uil is; b ome
- ua ei:
gadnas e
- oe ybi;
cudas
- mi acle, M. Pakal iikis ce hu k nigas, aiy olas
Kazi nie as
P. kalniikis
1933), pasi aiinejgs Didis A anazo,
u gio Se muonilio (1866). Pe' o
Zuikio. Mik€s Ka inilio slapy a diiais
(LE XXI 1960:366-367). Il es à no e que le èglemen n'a pas é é modi ié.
Vie oi lenkybcsosAa /
(lenk. lcsFc) siulo na a o i non seulemen
lie u iik4 iodi muloni, mais e sla ybg n.y/is a
(le nk. milo(i, b us.
xi; cc40).
Ka likLl ka ekizmuosc
&Io s1c"^ l.imo Kq aliku(1879). un p :i di . l:il l ou kio c el<izmcs
I), Ka uhizn ui hu ulikiszhi(190 (1903. a olal )os
p , k iikai ou es M. Pakalni kio men ionos s e in bes.
ku i l
K. P l a oko 7'ihybos mohsl
(1 )1( )
ja
n 'bi' a.
S. TijL nai is (18ul 1966) cela, comme ioma Li uuiihojoje a S, i;
1,"1, encihlope lijoje, lic iq i ie in o da b o ojas. iu nalis e.
Redaga o kle ikalili s laik aiiius? ; ynes sc gas, Lie uuos
mohyhlu e k . (LTE XI 53
1983:303).
Tc minologija
| 2006
| 13

s ebalas; koznadieja
- p éoclisseu ; pauinas is
- p iede me, de oi ;
bliuznie s sa
- pik iodliauim, bleuizgoiim; g abas
- ka s as 5; - au e
108-111).
kielikqs e k . (D g 13: 1908
Comme i( lie u iXk l a i ikmen l, ne
mi acullu, ou s ebalu, lenciugq ou
u ous ils son ykg ou p igijg,
exempleLiui, cudq siuly a seis i
- g andine, e eliumi. ldomu, que S. Tij nai is
ba ba izmais considè e ZodZius com i, g aji i
e keiiia les Li u i5kais ZodZiaisoi , g iel i,
uaidin i /
(da
L . 1908 D g 13: 110). De plus, s e imybe nis klajis emps e i5 sikiniq
kalb4 gau us ZodZius al o ius, cé émonie. pa apija. païen. s acija e
(g aikq ou lo yn l) kalbq kil sius, mais pas di ec emen , e pa lenk l
siulo iuos keis i ainsi: aukku as, Abeigos, apkaimiia, s abmeldis, s o s.
Kun. Selon
po e iai aiinsko
Danieliaus,
,,p ynai
lie u iSki e unodi
son
ceik as
(D g 7907 Il 319).
els po e ius, o, peu p épa e seulemen héologus philologus K. aunius. o
nea idd inas" pasak
begalo bu q linke ina,,,Apa idan p o esseu is kun. aunius pa aiy l
ump4 lie u iSk4 ca ekizm4, dans lequel i5di b q eologiSkus e minns punai
lie u iSkus, lieu a ojamq p aialiediq e mes de langue, bien p eng i gale q
ik Zmogus, bien iSmanan son suje 4 e ayan des il inologini iSsilaim4.
Kun. |. K okinikas a exho é suk i
ce ain4 komisij4, k i'"1,'kdy q po e iq
e o m4, indiquan que po e ig langue le
co ec ion es pas d'un a ail. De plus,
kunigas a k eipe d6mesi, mais pu an que
kalba bh i kuo y iausia,,,p i alo
ba ba ismus e é imus ZodZius l au
bien apsiZiu e i, que amis e sa q
silly a,,painesniè es ques ions ad ess ies
app endina, i isuomeng og kai-kada e
pe emps a5dius, ca l'expé ience
iSgydy i" (D g iOB 13: i06). Maia o,
nyk5 ukas beaucoup gelbs i. ou simplemen
pa lan , même p a5diokelis uZ eda su bon
labi yn e"
chemin du gal odiq, sk ajojan mindiq
ne
io
- D g 108 13: 107.
Ainsi Zu nale é ai kelia nos i ai ios
BaZnyiios langues nege o es, nep i a iama
s e imybiq a ojimui, skelbiami j l s4 aiai
a ec lie u i5kais a i ikmenimis.
. Laukai is p 5e, que bn q son a ibuées des pages, où
bu q peu
ieiaiskelb isi[1ymusi min isdelpo e iq aisyn o:''<...>
meldZiu,,D augijos" edac ions, que di eqsi a e i son
aliio skil is iS iSi n i Si o si impo an us po e iq
ques ion" (D g 1907 4: 419).
. La kai is, à l'époque
impo an iausiq egis,
é ai un
BaZnydios lie u i l
langues puosele ojq.
is le p emie sé ieusemen susi upino po e iq e o ma années subh e adina n4j4 Po e iq komisi 4, Seinuose
ku i4 suda e kunigai 5 [i sla q kalbq gau as senasis skolinys g cbas (b s. zpo6, lenk. g ib) ha s aison as
- 1909
ki scnuoju skoliniu .s.
gau u i bal a usiq
(bn s. xopcmu). Ma . s c' imun o
neja iian a (Rin ku c' is a é é siulomas
langues 2005: 51, 55).
A Li a Rimku e I Re 151/ gilos e minijos ua hyba D a giioje
A. Damb auskas- ak5 as, A. Pe ulis e kalbininkai K. B[ga, |. |ablonskis,.
Raldikonis es |. Slapelis 6. S ingue Commission 6sisse é gé e mois
e mininii4 de eligion. Visuomenes Ziniai neu ième numé o de Vadouo on
impo an sesni l mald l, aigi i po e iq, kalbE, s oppa e bu insii4
é é publiés deux po e iq a ian es. si[le pa la eu s. Sis a ian i( Vien4
po e iU co ec ion a ian E esmes a é é p esque nou eau maldq
e imas. Deuxième op ion comp omisisinis.
isan , que konse a y iq paZi l q d asininkai,
p ie5ingsi à ou e so e de nou ea ems,
neiSsig4s g. Bien que Comisiios amendi i
po e iai n'aien iKspausdin i, Zu nale
D auguioie on é é
annonciés suplikacijq
sulauke nemaZai c i iques
ex ai, gindq e ku iq langue
e au es
- D g 1908 22:205-206). q e imE
c i iqua kun. F. S agys (D g 1908 23
275-276). Zumalo edakci a son aussi
bien publbe uomong su suplikaci
g ex us
- Nau as suplikacij l ex e e uisuomenes hulsai à
p opos i (D g 1908 24: 414-418). En plus, a é é iSspuisdin
Kazimie o |auniaus
co igée
aduc ion
(D g 1908
16:
li uanienne 397*406).
Donc po e iq e o ma - Po e iq commissions iku imas, po e ill
ans o mkys e changeim é ai impo an Zingsnis g yninan eligii
os a5 l kalb4, ca non seulemen po e iai alo s on é é pu gi i
* a é é amendée
ou e des eligions, donc e
BaZnydios pa le.
TERMINJOS DAT,YKAI
D augijoie, comme e ki oie de ce emps paudoie, p esque il n'y a ai
a iclesniq su e minq aisymus.
Seules a es occasions pa aissaien un au e a icleel
(daZ p obablemen iame quelque sky el), dans
lequel a é é discu é quelque quelque
ac ualesnis co ec ions, ypad si del io é ai
nesu iama.
R. By au as sengim4si g ynin i aie, que
engia s e imybiq
al o kalboje on peu ema i kalb4:
,,Ra5 ininkai
pes ingai
(ba ba izmq),
isib o usi l i
lie u i p ka1b4,
a jai ina seno es
ZodZius, kala
naujus" (D.g I90B 17:62).
D augijoje p incipalemen e ou e s e imybi l
aisymg, exempleliui: lyua as.
g ieinas, g ieleas, ano . Laukaidio, son elles même e es
comme e abliubeny ia, ajemnyiia,
bliuznie s ua,loska(D g1907 4:4IB), odel kei-s ini lie u iSkais
i,odilais uidu iai
(ou l5iia), nuodemi as, nusidejim, nuodeme. An a
Kalbos sky elyje, dalyk y qui dainiausiai enge K.
Bnga e D uskius, abo deama e minq duiia e siela,
udle, uelionis e nabaininAcs
(D g 1907 5:61-68),
g ecque e
nuodemi, paku a,
a énila e eg ila
(D g 1908 23:277-278), monsieu
1'' D uugijos
Zu nah: kalbininkU a icles jU su po ' iV
e o n E e su Po ' iq ko nisijos ac i i ésl4
ne a. Leicliny es . comme ja mine a. publied
a icles K. R lgos).
iki is kalhos
klil si nais
(p incipaleme-
n e minologie
20()b I l3
155 |
i me geli
(D g 1910 46:190-191) e ki q kilme e a osena. K n. F. S agys
a icle gilinasi, qui e min4 - pi map ade nuodeme ou kil ini
nuodemi, doomoji nuodeme ou ueik ini nuodemi. mo i amoji
péne ou ma ioji nuoddmi, pa donnoji péne ou a laidiioji péni,
pa{uen iamoji malone ou paiuen ianiioji malone
- eike q a o i (D g 1909 27: 244-248). Kokius
e minus eike q u ilise , ada ia e kun.
SnapS is. Ano lui,,, eikia sak i sup an amai i
lie u i5ka ": na u im ine e papildy oji
culpeme, e non oeih ine culpime; mo is, e
non sme is; mi ines ubai. ma lkinions,
mo inis chambe , mo ine nuodimd, mo ine
liga, e ne mi { amieji ubai, ma {leinic |
mi i amasis leamba ys, nuodimd, ma ioji
sme ine 29:37-38). Kil ine nuodemi, (D g 1909
comme aio kun. Snapi is, neinka, o
pi mc p c de
- aimen neiogiSkas
e ninas,,,no s en i ioje
langboje lig que del plus o
iS ei5kimo es a oia na
,,p emoji
p aclZia"
(ukininca ion, ie, nokslo; ieigui é
de la logique, nuo,,p adZios" e
c
au es panaiius epi 6 us, comme
p quies e eje e
-pa i,,17
di,ia").
discuia 5i4
bien
pi mgim ine
nuodemg epi e ai:
(a si adusi
Labai pi m gimimo)
- ecdsim s
e igim ine
Kil ines au lieu iau
(la iikai g ehks). ce
ge iaus
bu q,,p igim ine"
(neu iema
depuis musq na u nimo). Tu in
bonus
e minus. isq
qui déjà
accep us, dia
nou eauxus gu i!"
- D g 1909 29: 37.
Ainsi, épa an
e ninus, epasi
e logique.
Dans les a icles su la eligion kalb4 on peu ou e uZuominq, kokie
u e ll bu i e minai. Tou d'abo d, an des e mes de eligion, an
en géné al he mokslo minai i b[ i lie u i5ki e aiSkus.
Comme a5e R. By au as, au ,,su e i lie u iq au iikEi8 science
e minij4. O c'es geis ina <...> iSa Z ilgio imanymo aiSkumo aux besoins4.
La inq e g aikq Lodi,iai, ma ginan ieji kalb4, isadas son amsqs,
necomp amis, lyg kokiu uku apklo i Zmonems, neZin classiSkg pa l ""
au o iaus
(D g i908 17: 65-66). L'a icle
es ime, pou c ée au i5k4
lie u i l mokslo e minii4, bu ina di b i
ensemble: chaque aS ininkas
e g e a a ec epa aSo ei
e minus,,, eg e dia kalb4 i
lie u iiku i.odLiu
e diam4ji.klasiXk4.
lie u iq son a5 e pasi aikandius,
e imas e
pasiliks i5ei -1
injus ias is-gi
al ininko men is
aiSki e
au ese ns se a
apgal o i. b du
dalykui
paleng el gales
Toki iIsidi b i iSka lic' u ig
science e minija. Li ui l
aumeclZiaga
ai akalbe se a aimen
Li u iSka"
(D g 17: 1908 66).
Comme déjà mine a, Zu nale on é é
imp imées i ai i l leidiniq ecenzions.
Maldaknygiq, ka ekizmq, giesmynq e ki q eligiios ai q
ecenzijās gausu Ii c in a au o iaus kun. Snapi io. Tous
e ini )ai iu o iaus R. [:] a o. i56 A i a Riniku e I I el gilos
e minijos ,a k)'ba D il gijoj .
pas ab l à p opos kalbq. Gali na
ou e pas abq i del
ecenzuoiamuose
édiniuopa a o q e minq.
An ai Rymo
se
Ka alik4
Mokslo ecenzijoie S iuopiSkis
aSo, que knygeles,,a au eu ui
adiau cela iam pasiseke, au
abejo i.
upeio, iog pa le bu l pu ena,
Au o ius ko nisiios pa aisy uosius po e ius
ideio, que dia ja g yna pa le, mais dans
d'au es suje s déjà ce e langue ne laiko.
E ainsi pa . dans les po é ies co igées es
,,Tybe ej",,,p-
oposi ion",,,-
Su e eias",
e
l'au eu ,,p o-
us oja
,,T ejyba".
spec ion",
,,su e oies'
-D g 1913
73:79.
Les c i iques son pas seulemen des eligions e minq
aisymq. Pa- yzdi'i | A. Damb auskas-Jaki as.
ecenznodamas édini
Sueika o ou iesus e
umpas lee-
Iias i
sueika q.
Pama ines y'inios ii
ana omiios,
physiiiologiios e
hygiiienos.
Rankuedis p éma u els écoles e
pla iajai liaudiiai linynas (Su aise
D . A. L.
G aiiunas.
Chicago e
IIL 1911, in - 8.339 psl.
P uda,,Ka aliko").
aio:
,,Useujieux moksliiki e miuai aussi
ne oujou s bons.
Pa . au eu pa le su di ksniq,
smagenU, inks q e odos
<p iede mes>, su aumenq
<s o . ybg>, su <s o . ybg>
pa lan e lisan e . Sous
images des soumissions usée
co ec emen
Zodis
,,na ys" sune imo ie q kune,
paZy nejimui
e dans le ex e la même
chose es appelée
inco ec emen
,,suna ys".
Pa azi l noms laissés
la yni5kai.
Au o ius na omai neokejo jq
in i ulin i lie u iSkai. Vado 6lyie
dis inca name écolesom o
ne l e q bh i" (D g 19i2 61: 8B).
Tu bu
p incipalemen
kunigo . Laukaidio
e D augiios
édi eu kunigo
A. l)amb a sko- akl o deka I po e ius é ai i es a
lie u iXka e miniia. I5 edac ions pas abq oi que
a é é isan g yni eligiiios ai g e BaZnydios
ka1b4.
En ou e, en ée de soule e des
ques ions de eligion e min l
Li u iSkume e in e p au iSkume,
cons ance, unodun o e
a ian iSkume ainsi Li uu inimo.
ISVADA
1907-I9I4 m. leis as
Zu nalas D augiia
- uni e salus Il es
XX a. p adZios
kul a os
édinys, des iné
in elligen sia,
ypad kunigams.
ame on é é
publiés des a icles
BaZnydios langues e
e minijos enouini no
kla simais.
Ypad beaucoup
demesio sulauke
eligiios eks q
langue
- nep i a a s e imybiq
a ojimui, skelb i e
s4 aXai lie iX iqkais
su
emplai ais, elle
su o ky a
suno min a.
1909 m. lku a adinamoji Po e iq komisija dm isi
a ky i s a besni l maldq, aigi e po e i .l,
kalb4.
n s a e b l inia si4
eligionsiios e mininiiE.
Donc p emie s p emie s
XX a. de5im mediais,
cohé emmen e
di ec ionnemen a aillan kunigams e kalbininka ms.
é ai s a ky a e
suno min a BaZnydios
langue.
I5 ap a qjq a iclesniq
D augijoje oi , que ce é ai
neleng as, beaucoup iegq
exigeuian e ne. ienodai
es imina nas a ail.
Te minologie | 2006 | 13 157