S aipsniai / A icles 221
IRENA DUKAVIČIENĖ
Lie u ių kalbos ins i u as
Mokslinių y imų k yp ys: p ūsų esp. bal ų kalbos,
an oponimica.
XIII AMŽIAUS PRŪSŲ
ASMENVARDŽIAI PRŪS
REGISTRE
13 h Cen u y P ussian Pe sonal Names in he
P ussian Regis e
ANOTACIA
O a igonyje e is e-se XIII a. p ūsų pe sonagens a pa i da on e da his ó ia P eussische
Reges en bis zum Ausgange des d eizehn en Jah hunde s (P ūsų egis as a é XIII a. inal),
es o çando e ela his o inio p ūsų pe sonagens i ação con ex . Também é discu ida algumas
pe sonalidades doado e explica-se sua o igem bem como a in luência óce s da língua
pe sonalíssima.
P ūsų nomes pessoais impo ância bal os a dyno y imam dú idas não c ia. Do olhos
neišleis inas o a o, que p ūsiški esp. bal iški ik iniai nomes são mais cedo
зафиксировать балтых языков факты.
ESMINIAI VOODŽIAI: p úsai, pessoal, sobynas, kininys ės yšiai, Maxas Pe lbachas,
P eussische Reges en.
ANNOTATION
The a icle e iews he 13 h cen u y P ussian pe sonal names om he his o ical sou ce
P eussische Reges en bis zum Ausgange des d eizehn en Jah hunde s (P ussian egis e s un il
he end o he 13 h cen u y) in o de o e eal he his o ical con ex o exis ence o P ussian
pe sonal names. Também discu e a o mação de ce ain pe sonal names and explains hei o igin as
well as he in luence o he Ge man language on he change o pe -
sonal names.
IRENA DUKAVIČIENĖ
222 Ac a Linguis ica Li huanica LXXII
The impo ance o P ussian pe sonal names o he esea ch o Bal ic p ope names is
unques ionable. I should be no ed ha P ussian (i.e. Bal ic) p ope names a e he ea lies
eco ded ac s o he Bal ic languages.
KEYWORDS: P ussians, pe sonal name, p ope names, amily connec ions,
Max Pe lbach, P eussische Reges en.
ĮVADAS
Tik inių daik a a džių de um dos mais es á iais lexicossucnio pesquisas o necem impo an es
conhecimen os sob e já mi usia linguagem oné ica, lexicica e mo ologia peculia idades, que são
зафиксированы в ik iniuose именах, но может быть изнунку mi apie p usia нацию. Das gausių
sios apelia y inėje leksikoje. Bū en okie y imai i leidžia is daugiau sužino i
on es oi escolhido em 1876 o egis as P eussische Reges en bis zum Ausgange des d eizehn en
Jah hunde s ( P R) compilado po Maxo Pe lbacho, publicado em Ka aliaučiuje. his o iado ,
es udioso medie ais de Les e P ússia e Polônia (Men zel-Reu e s 2007: 3953)1. Dado conhecimen os
M. Pe lbachas bu o okiečių is o ikas i biblio ekininkas, Vokiečių o dino
sob e M. Pe lbachą (bimė 1848 m. no emb o 4 d. Gdanske, mi ė 1921 m. asa io 18 d. Be lyne) na
imp ensa Li uãs quase não, ad que ima b e emen e sup oduci e com sua biog a ia. O u u o
cien is a 18601868 es udou em Ka ališkojoje F ied icho gimnazijoje, onde conheceu Colma u
G ünhagenu2, que mais a de abalhou com Wilhelmu Wa enbachu3. Baigęs gimnaziją M.
Pe lbachas começou a es uda his ó ia W ocla o uni e si e e, onde W. Wa enbachas
abalha osi a chy a u da p o íncia. W. Wa enbachas Quando em 1862 Heidelbe go o nou-se
p o esso o ium, M. Pe lbachas ambém saílo pa a 1 Tai a p incipal on e sob e M. Pe lbachą, que
conseguiu encon a . 2 C. G ünhagenas (bimė 1828 m. 2 ab il d. T ebni ze, mi ė 1911 m. 27 julho d.
B eslau) oi okiečių a chy a as e his o iakas. Ele abalhou Ka ališkojoje F ied icho
gimnazijoje, dės ė isV ocla o uni e si á io p o esso de his ó ia. 1864 1905 m. ele oi de His ó ia
da Silésia
o iją V ocla o uni e si e e, bu o Silezijos p o incijos a chy ų di ek o ius. Nuo 1866 m. apo
edak o ius (DB, žiū ė a 2014-11-10).
3 W. Wa enbachas (bimė 1819 m. se emb o 22 d. Ran zau, mo ė 1897 m. se emb o 20 d. F ank u )
oi okiečių his o iado e paleog a o. V ocla e W. Wa enbachas se iu a chy a u p o incial, 1862
m. o nou-se p o esso ium Heidelbe ge, mais a de Be lyne (DB, žiū ė a 2014-11-10).
A igos A icles 223 /
XIII amžiaus p ūsų asmen a džiai p ūsų egis e
Heidelbe gą. Heidelbe ge M. Pe lbachas conheceu com Geo g Wai zu4.
P ecisamen e C. G ünhagenas, W. Wa enbachas e G. Wai zas da am M. Pe lbach
mui o g ande in luência. Mollus M. Pe lbachas acabou Ge ingene. Ten W. Wai zo
di igido em 1871 apgynė dak a o dise ação Die äl e e Ch onik on Oli a (Senoji
Oli os k onika). Mais a de, M. Pe lbacho os olhos c ipa am em aqueles emas,
que e am pa a ele in igan es. 1876 m. abalhou em Ka aliaučiuje biblio ecá io,
1876 m. G ei swalde, 1883 m. Halėje, aqui ele 1894 m. o nou-se senió io
biblio ecá io, e 1899 m. p o esso . m. ele chegou em 1903 à en ão ainda
ka ališkąją, mais a de apusią als ybine, Be lyno biblio eką, onde oi
paskin ado di e o do seção. Tais mesmos anos 31 de dezemb o dia M.
Pe lbachas pas ou-se do a i ios se iços.
M. Pe lbachas mui o nusipelnê pesquisas da his ó ia da P ússia. Ele esc e eu sob e
a Silésia, que ele mesmo chama a an aisiais casais, his ó ia, po ém n aisiais casais
conside a a P ūsiją, que p incipalmen e es udou (Eas e n e Vaka ų P ūsiją). m.
1873 em seu a igo Die äl es en p eußischen U kunden k i isch un e such (Senieji
p ūsų dokumen ai k i iškai iš i i“) paneigė K uschwi zo su a ies5, ku i bu o
wich ige Vokiečių o denui, au en iškumą. Ele ambém oi o amoso e pa a a his ó ia
da P ússia impo an e da e is a Al p eußische Mona ssch i (Senosios P ūsijos
mėn aš is) edi o .
Como esc e o Men ze -Reu e s (2007: 44), M. Pe lbach, abalhando em Ka aliaučiue, as pesquisas de
his ó ia da P ússia sob e i e am c ise. Penkia omis coleção de on es da his ó ia Sc ip o es e um
P ussica um (P ūsijos e ieji aš ai), compos o 4 G. Wai zas (bimė 1813 m. 9 ou ub o Flensbu ge, mo ė
1886 m. maio 24 d. Be line) alemão di ei o e his o iado es medie žių. Ele oi o mais conhecido edi o da
his ó ia alemã. Es udou a his ó ia, iloso ia, di ei o e eologia p o es an es. 1842 m. W. Wai zas
o nou-se p o esso de his ó ia da Kylio Uni e sidade. m. 1848 Ge ingen undou na uni e sidade uma
ka ed ão de his ó ia. Desde 1860 m. o nou-se dou o em di ei o da Uni e sidade de Be lyno (DB,
žiū ė a 2014-11-10). 5 T a ado de K uš ico 1230 m. mês de junho. documen o, no qual maso ijos
kunigaikš is Kon adas besąligicamen e pe leidia alemão o dem Kulmo e odas ou as conque u as
e as. PUB I 5860 зафиксирован, es e documen o socia assim:,,1230 Juni. Bei K uswica. Con ad, He zog
on Maso ien, übe gieb dem DO den das Culme Land in bes imm en G enzen und mi allen
landeshe P eußen, desgleichen alle wei e en E obe ungen (1230 m. bi želis. K us ica. Kon adas,
lichen Rech en zu eien Besiß gegen das Ve sp echen des Beis andes im Kamp e wide die heidnischen
Mazo ijos pagoniškąja P ūsija, ambém odas ou as conque u as e as). Todo o ou o ex o
kunigaikš is, pe leidžia O dinui Kulmo žemę su isomis eisėmis į ją už pagalbą ko ojan su
esc i o la ynų língua. Paaiškinimuose (PUB I 60) ala-se sob e o a o de que o ex o p o a elmen e não
o iginalus. m. M. Pe lbachas no a igo 1873 Die äl es en p eußischen U kunden k i isch un e such
paneigė o con a o K uschwi zo. Augus us Se aphimas en ou à p o a o documen o e dade umá.
1980 m. Ge a das Labuda dispu a esol eu M. Pe lbacho nenaudai (Men zel-Reu e s
2007: 45, 47; PUB I 5860).
IRENA DUKAVIČIENĖ
224 Ac a Linguis ica Li huanica LXXII
Theodo o Hi scho6, Maxo Polluxo Toeppeno7 e E ns o S ehlke8, po um lado, oi
baig as, po ém do ou o lado […] oi mui o p oblemá ico po causa das decisões
edi o iais. Gabiausias abalhado E. S ehlke mo eu 1869 m. M. Pe lbachas
es elniai c i ica a senio es, sua c í ica mui as ezes esconde endo en e
eilučių. e dade, oi di o que os polacos e am mais acos umadas po causa de
sua p ússia a chi os his ó icas pesquisas consul uo is Gdanske, e hão seus
colegas dos okiečių jolgnsniai k ypo não pa a Lenkiją, mas mais pa a o sul e
ociden e. T abalhando em p epa a ó ios abalhos, elacionados com p imei a
Pome ânia documen os de li o, já desde 1877 m. e a cla o, que nãoš y us
Lenkijos a chi ų, aniausiųjų dokumen ų inkinys pode assim e pe manece inacabada.
Além de Eas e n and Wes e n P ússia his ó ia sociedade, ainda oi e Hanzzos is o iM. Pe lbachas
jos d augija, o s a biausia – 1879 m. įku a Vaka ų P ūsijos is o ijos d augija.
p ocu ou sujunia susiscaldjiusas d augias. Ele e Ka lo Hein icho Lohmeye 9 inicia am uma eunião
da P ússia p o incial da sociedade de his ó ia is o i6 T. Hi schas (bimė 1806 m. dezemb o 17 d.
jos y ėjų i d augų bū ys i bu o nusp ęs a išleis i Simono G unau k oniką10, o
Al scho lande, mo ė 1881 m. e e ei o 17 d. G ei swalde) okiečių dės ė, em Be lyne es udija ęs
eologiją, is o iją i geog a ię, abalha ęs moky oju F ied icho-Wilhelmo gimnazijoje, a pa i de
1833. em 1850 o nou-se di e o do a qui o da cidade de Gdansko, e desde 1865 p o esso de his ó ia e
di e o da biblio eca da Uni e sidade de G ei swald (DB, žiū ė a 2014-11-10). 7 M. P. Toeppenas (bimė
1822 m. 4 ab il d. Königsbe ge, mi ė 1893 m. 3 dezemb o d. Elbinge) oi okiečių his o iado , geóg a o e
mes ej. Toeppenas é nusse encido à his ó ia da P ússia. Ka aliaučiuje es udou an igamen e
línguas e his ó ia. Mais a de abalhou em á ias Ry p ūsių e Poznanės escolas. m. oi nomeado
di e o da Hohens eino p ogimnasia (DB, žiū ė a 1854
2014-11-10).
8 E. S ehlke (bimė 1834 m. 27 se emb o d. Be line, mo ė 1869 m. 23 ma ço d. Be line) oi okiečių
his o iado e a chy a as, sua cu a ida pask edęs Vokiečių o dino his o iijai. Ele es udou em
Be lyne F ied ich-Wilhelmo uni e sidade. Desde 1860 m. o nou a chy a u (DB, žiū ė a
2014-11-10).
9
K. H. Lohmeye is (n. 1832 m. 24 de se emb o Gumbinnen, mo ė 1909 m. 15 de maio Königsbe ge) oi okiečių
his o iado , nusiplenęs P úsia his ó ia in es igamen os. K. H. Lohmeye is colabo ou esc ibindo a his ó ia
alemã. 1857 m. baigė Ka aliaučiaus uni e si e ą, desde 1873 m. oi p o esso (MLE 2003: 680; DB, žiū ė a
2014-11-10). 10 S. G unau (bimė ce ca de 1470 m. Tolkemi (Ry p ūsiai), mo ė ce ca de 15301537 Gdanske (?))
oi P ūsia me aš ininkas, e nog a as, dominikonų mongolis. Vi eu em Elbingo e Gdansko mos ei os.
15101526 m. esc e eu C onica e desc ição da K onik P ússia sob e alle lüs ichen, nü zlichs en und wa en
his o des namkundingen landes zu P ewssen (C onica e desc ição das mais di e idas, necessá ias e
e dadei as his ó ias da e a p ussiana). Rėmėsi la ynų kalba esc i as k onikomis, en e eles neišlikusi
P ūsijos yskopo K is ijono k onika. Ap ašė P ūsijos k aš ą desde IVVI a. a é 1529 m. Pa eikė mui o
aliosos e nog a ia e his ó ia, mi ologia conhecimen os sob e p ūsus e lie u ius. Desesc i i a p ūsų
o igem, exaizda, modo de ida, mais as, oupas, c ença.
A igos A icles 225 /
XIII amžiaus p ūsų asmen a džiai p ūsų egis e
M. P. Toeppenas começou a pe mi i Ac en de S ände age P eussens un e de
He scha des Deu schen O dens (P ússias luomų susi inkimų knygų ak ų aldan
čių o dinui“). Senieji P ūsijos dokumen ai, Mecklenbu go a chy a ų nuomone,
Vokie u ėjo bū i ap ašomi pagal yskupijas and O dino aldomas zemes (chamado m. 1880
Elbingo plano). Tu ėjo encon is no a qua o de capí ulos documen os de P ússia:
poli iniai dokumen ai, yskupijų e ienuolynų, kom ū ijų e mies ų dokumen ai. M.
Pe lbachas pe cebeu, que des e modo O dino e a i idade dos go e no os do país oi
pushada em segundo plano. A his ó ia da Velhos P ússia podia se susie a, segundo M.
Pe lbacho, só du an e comba es com Vokiečių o dinu e apą. Es e con ex o é e le ido
po exempla es conside ados es a u os O dino. M. Pe lbachu amilia iza com
sijos ank aš iniais dokumen ais nebu o leis a, nes okia bu o a chy o a ybos
P ūpozicija impedi u iliza não imp ensados documen os do a qué io Ka aliaučiaus. M.
Pe lbachas esc e eu uma sé ie de a igos e li os. Toda a sua ac i idade e le e-se
pe ei amen e uma bibliog a ia, que ap esen ou A no Men zel-Reu e s (2007: 4953). Além
kalbamojo eikalo, ale iam menciona ainda ais eicalos de M. Pe lbacho, como an ai: Die
äl e e Ch onik on Oli a (Senoji Oli os k onika), Zu Geschich e de äl es en p eußischen
Bischö e (Dėl anes es yskupų is o ijos), G unau, Simon: Simon G unaus p eußische
Ch onik (Simonas G unau: Simono G unau
P ūsijas k onika) e k .
Kalbamojo eikalo p a a mėje M. Pe lbachas mini Johannesą Voig ą11, que é
conside ado p ūsų his ó ia pesquisas iniciado ku. Seu eno me, nunca
adequadamen e a aliado mé i o é que ele p imei o leu os documen os do a qui o
de Ka aliaučiaus e decla ou Codex diploma icus P ussicus (Códice diplomá icos
da P ússia). J. Voig as ape iou-se à publicação de documen os não imp essos e
assim em seu eikalão não incluiu de odos odos os apenas mais a de edições
ex os in oduzidos de documen os, po exemplo, E mländische U kundenbuch
(Va mės dokumen ų knyga), cujos aliosos agmen os o am já publicados.
Pa a p o a que os p ússios e li uanos di e em dos okieços, na k oniką colocou 100 p ússos
pala as de pala as e p ūsišką maldą Tė e naš (MLE 2000: 527; DB, žiū ė a 2014-11-10). 11 J. Voig as
(nimė 1786 m. augpjūčio 27 d. Be enhausene, mo ė 1863 m. se emb o 23 d. Königsbe ge) oi okiečių
his o iado , nusiplenęs P ússia his ó ia in es igações. Es udou Jenas uni e si e e eologia, mais
a de his ó ia e ilologia. T abalhou mes e no F ankės ka ališkajame pedagogiume Halėje, mais
a de lá lec hy oja o. Desde 1817 m. P o esso de his ó ia da Uni e sidade Ka aliaučiaus, 18301847
m. ec o us, Decano da Faculdade de Filoso ia. J. Voig as esc e eu mui o mui os a igos. Vale ia
menciona um a igo publicado em 1860 Alguns Bei äge übe al p eußische Pe sonenund
geog aphische Localnamen (Apie p ūsiškus pessoas e nomes de luga es geog á icos). Ele euniu mais
de 300 como pe sonalidades p úsichas. J. Voig as es abeleceu que odos os p ūsiški nomes pessoais
são ne ienskiemeniai, nos documen os зафиксированы роднистские связи, oco em į a dijimų e de
dois nomes (DB, žiū ė a 2014-11-10; Blažienė 2011: 467).

IRENA DUKAVIČIENĖ
226 Ac a Linguis ica Li huanica LXXII
Jau ne ka ą is o ikai bu o iš eiškę pageida imą su ink i į ieną ie ą isus
pasklidusius dokumen us. M. Pe lbachas p adėjo ink i medžiagą XIII a. P ūsi-
seu egis o. Mencionado es abelecimen o p a a minha escla ece-se que
dokumen o u inys bu o siejamas ik su p o incija, ypa ingas dėmesys ski as
o mando egis us, quando de alhei: se não p e is os ci cuns âncias, exponen es
ou es emunhas nulemda am inclusão em egis e á, ex ac os e a ap esen ada
egis us bu o į auk i isi dokumen ai, susiję su Vyslos dešinėje pusėje esančių
P ūsijos e i o ijų is o ija, nepalies a, pasak M. Pe lbacho, liko Ry ų Pome anija,
quan o possí el glausčiau. Em como e udo ou a, que sie ina só com Vokiečių
o dinu. E odos os es emunhos, elacionados com bispupis da P ússia ou ou as
ene á eis pessoas, o am k uopščiau cole ado. Be imp usdin os documen os, M.
Pe lbachas podia li emen e u iliza Gdansko, Elbingo, To unės e W ocla o
a qué ios. In o mação aliosa ele ecebeu das cidades de D ezden e Pelplino, de
Ka lo He que o12 de Ids eino e Paulo Ewaldo Hasses13 de Halês. Ka aliaučiaus
a chy e ele podia cole a apenas 12601285 m. ma e ial. É sensa o lemb a o apoio
que deu o sec e á io do a qui o Rudol as Philippi14, azendo ex ac os de á ios
documen os que, segundo as eg as do a qui o não pe mi i am usa (P R III).
A p incipal des an agem é o ac o de que p ocessando ex ac os de documen os, não o am
e i ados e os, que explicam-se na u eza das on es u ilizadas. A é šiol não semp e oi possí el
ex ac os publicuo os documen os basea man aščiais, a chy u. Documen os comen á ios,
dėl o, kad M. Pe lbachui nebu o leidžiama sis emingai naudo is Ka aliaučiaus
especialmen e explicações de localo á dios, ape io am só essencialíssima in o mação, ou a
pa e, dada a on es u ilizadas esúmen e pe sono á dios odyklė. 1876 m. eikalą P eussische
Reges en bis zum Ausgange des d eizehn en Jah hunde s imp essodino Ka aliaučiaus Fe ds.
Beye io imp us u ė. kiečių his o iik, a chy a as. Es udou 18521856 m. Ma bu ge e Miunchene
Regis ą iš Al p eussische Mona ssch i pe spausdino Rudol as Reicke i E ns as
12 K. He que as (gimė 1832 m. spalio 5 d. Fuldoje, mi ė 1888 m. ko o 6 d. Osnab ücke) bu o o-
his ó ia e ilologia. 18691873 m. abalhou no a qui o da cidade Mühlhausene (DB, žiū ė a 2014-11-10).
13 P. E. Hasse (bimė 1845 m. junho 7 d. Lübecke, mi ė 1907 m. ab il 30 d. Lübecke) okiečių his o ikas e
a chy a as. Ge ingeno uni e si e e oi di ei o e medie ais his o iiko Geo go Wai zo mokinys, a
pa i de 1875 m. abalhou Kylio uni e si e e docen u, e a pa i de 1880 m. lá mesmo
p o esso ia o. 1889 m. abalhou sec e a iumi Šlėz igo-Holš eino na sociedade de his ó ia, 1889 m.
mudikėlė em Liubeką, onde sec e a ia o sena e, e a pa i de 1892 m. o nou a qui a da cidade (DB,
žiū ė a 1876
2014-11-04).
14 R. Philippi (18211897 ou 1902) oi Ka aliaučiaus a chy o sec e á io. Desde 1864 m. abalhou a chy inį
abalho. Issuido Geo go Ch is opho Pisanskio En wu eine P eussischen Li e ä geschich e k onika)
(„P ūsų li e a ū os is o ijos bandymas“) i S. G unau P eussische Ch onik II, 1889 m. („P ūsijos
jun amen e com M. Pe lbachu e P. Wagne iu. Rinko documen os à publicação P eussisches
U kundenbuch (P ūsijos is . šal inių knyga) (MLE 2006: 560).
A igos A icles 227 /
XIII amžiaus p ūsų asmen a džiai p ūsų egis e
Wiche as. M. Pe lbachas ne a é manusc ip os on es15, ou seja, nomes
eci ada e ansc ição dependê dos his o iado es, quem colko e insc ibed aqueles
nomes em suas lojas. His o ikai, pe mi indo e in e p e olan es O dino
documen os, nos quais зафиксить p ūsų e p ūsiški ik iniai nomes, não semp e
exa amen e eles ansmi ikė e ansmi ikia ago a. Po es a azão e i icie
nomes de e ia se e i icados kalbininkų, que eles ossem possí eis inclui em
cien i ica ci culação. Como menciona nomeado, egis o egis ado documen ai do
XIII a. Is o documen osi sob e eguliação da p op iedade da e a, cidades
uo imen o e c iação, als ieços exone amen o de pa e p ie olias, sob e duoklês
designação, isen a os colonis am e pa eia dos habi an es locais.
PRŪS INVARDIJIMAS Šal inyje зафиксировать 283 p ūsų nomes pessoais. Kad isso
ealmen e p ūsų pessoa- (p ūsas) ou P úsisia k aš o s ičių habi an es nomes:
a džiai, pa ikslina šalia esan ys p ie ašai. Ne e ai ai iesiog e nonimas P eusse
Samen (sembai), Ba he laue (skal iai). Também em 1299. za ixada mui os didicos,
(ba ai), Sudaue (sūdu iai), Pogesanie (pagudėnai), Na ange (no angai), Scha-
chamados de i ingais (Wi inge), que com seus he dei inhos ecebe am zemias.
Como aškina MLE (2009: 766) au o ia, i ingai, ikiai p ūsų ka o a nybininkai,
p incipalmen e gen inės diduomenės palikuonys K yžiuočių o dino als ybėje.
XIIIXV a. eles o ma am pa e ingai p ūsiškąja bei Kulmo eise go e nou
smulkiųjų žem aldžių. Už ka o a nybą, pilių s a ybos bei emon o da bus i-
he eldimus lėnus. Regis e domina uneana is nomes de pessoas (1277 Pigan ,
Waysel, S honem, Naschom), mas encon a-se e in oduzimen os d iem nomes. E.g.:
1271 Diwan chamado Klekine; 1284 Con ad Ki sin; 1287 Robe, Sang o, Cumd is,
A dange P eussen chamado Ci sini; 1289 Bo ohonus S ango; 1290 Dubius, chamado
Ki sini; 1296 Schude G ande. Esses exemplos mos am que XIII a. exis ia singula á io
pessoas ao in é gimo e começou a encon a -se in é gimo de dois nomes.
Anksčiausiai, 1216 d., cap ados alguns sob enomes, que são ap esen ados com
con ex o de on e:
15 M. Pe lbachas (1876: VXIII) lis ou odos os imp usdin us on es da his ó ia, dos quais inko ma e ialá,
p z. : Ac en de S ände age Os und Wes p eussens 1874 m. (Eas e n and Vaka ų P ūsijos luomų
susi inkimų ak ų knygos); Ch onicon e ae P ussiae (C ónica da e a da P ússia); Monumen a
his o iae Wa miensis (monumen os da his ó ia de Va mės); Johannes Voig . Geschisch e P eussens
on den äl es en Zei en bis zum Un e gange de He scha des deu schen O den 182739 m. (Johannes
Voig . K onika P ūsijos on den äl es en Zei en bis zum Un e gange de He scha des deu schen O den 182739) e k .
IRENA DUKAVIČIENĖ
Ac a Linguis ica 228 Li huanica LXXII
1216 a.p. XVIII. Cal XII. Ma 18. Feb . La e an. Paps Innocenz III. con i mado dem Bischo
on P eussen die Schenkung des P eussen Philipp ehemals Wa poda) und seinen
Genossen, de neulich bei dem apos olischen S uhle ge au is , übe das Land Lansania.
1216 a.p. XVIII. Cal XII. Ma 18. Feb . La e an. De selbe con i ma demselben die Schenkung
des P eussen Paul ehemals Sua abuno und seine Genossen, de neulich beim
päps lichen S uhle ge au is , übe das Land Lubo ia gleichlau end. Do exemplos ê-se
que em 1216 m. já exis i a pak is š y ų p ūsų: Wa poda16 após ch is os o o nou
Philippu, e Sua abuno17 Pauliumi. PUB I, I 7 (P eussisches U kundenbuch, aqui em dian e
PUB) o neceu quan o mais in o mações:
[1216] Fe e ei o 18. im La e an. Paps Innocenz III con i ma dem Bischo on P eußen
den Besiß des Landes Löbau, als Schenkung des neuge au en P eußen Su abuno. Ea
p op e , ene abilis in Ch is o a e dilec i iliis Pauli P u eni, qui dim diceba us
Su abuno... (į lie u ių kalbą iš e a só sen inho pabaiga: b angus sūA k eip inas
nus p ūsas Paulius, ku į adino Su abuno...“).
a enção em es es abiejų p ūsiškų a dų da ybą bei kilmę.
Su abuno P eusse (7)
Tal ez p . *Su a-bunā. De ido p imei o kamieno plg. lie. a d. Su as, que
Zigmas Zinke ičius conside a ab e inho, ei oi o de I kamieno dėmenų e II
kamieno p adžios (Zinke ičius 2008: 320). Da plg. lie. a d. Su walowa 17591787
m. (IAK). Po causa do segundo kamien p . *bunplg. lie. a d. Bùnas, Bunái is
(LPŽe), lie. a d. Bùnis, Buns (: bun-ió i ʻkles ė i, ešė iʼ) (Zinke ičius 2012: 192),
Bunelis 1598 m. (IAK), Buniena 17291771 m. (IAK), Buniewicz 1785 m. (IAK), Bunonis
1633 m. (IAK).
Wa poda P eusse (7)
P . *Va p-ād-ā. Reinholdas T au mannas mini p . a d. com šaknimi * a p-:
Wa po e, Wa pu e, Wa pele (TAP 116) e é inclinęs pe cebe o p eesagą *-ād-. Plg.
lie. a d. Vapio as, que LPŽe au o es ligam com p . a d. Wa po e, lie. a d. Va pùlis (:
á pa ʻpailgos o ma žiedynas ou de ele saído g aūdų aisynasʼ). Z. Zinke ičius
(2008: 127, 156, 257) mini lie. a d. Vá -pu as, que conside a d ikamieniu (: lie. a d.
Vã as + pùs i pù o ʻ in i, pūs isʼ). Da plg. lie. a d. Wa pio 1665 m. (IAK), Wa pis
17591787 m. (IAK).
16 P ūsišką asmen a dį Wa poda za iko ou Wilhelmas Pie sonas (1873: 733), Reinholdas
T au mannas (1925: 116).
17 W. Pie sono códex (1873: 721) e M. Pe lbacho egis e (1876: 19) Зафиксированный o a d. вариант
из-за нетокслау запись Sua abuno pe mi e aze p essuposidą, que ambos au o es ecolham
ų pačių šal inių. R. T au mannas (1925: 101), s opiai inkęs medžiagą iš O dino olian ų, pe -
ma e ialá de skai ė Su abuno.
A igos A icles 229 /
XIII amžiaus p ūsų asmen a džiai p ūsų egis e
DOCUMENTE APTIKTI ASMENVARDŽII
SURIERAŠU PREUSSE A on e na on e indica que um ou ou o de en o do
sob enome e a p ussas18. Com p ie ašu P eusse encon a 89 nomes
pessoais. Po exemplo: 1216...des P eussen Philipp ehemals Wa poda... (7); ... des
P eussen Paul ehemals Sua abuno... (7); 12391240...des P eussen Pomande... (53);
1242...des
P eussen Ne dingis... (58); 1248...eines P eussen P e och... (92); 1261...den
P eussen Gedun... (177), ...den P eussen Szin e, Pisz, Pogononie und A z o i h ... (178); ...dem P eussen
We gule... (179); ...den P eussen Waydo e und Key in... (179); 1262 ...dem P eussen Ty une (182), dem
P eussen G unau... (188); 1267 ...den P eussen San y mes, Woczeslon und Buchelo ... (205); 126770 ...den
P eussen Paul (211), dem P eussen Tulizede... (212); ...dem P eussen Bli o ... (212); 1273 ...dem P eussen
Pe e ... (217); 12 ...den P eussen Gas imo und Lu hyme o... (21748); 1275 ...dem P eussen Pomuzel... (220);
1276 ...dem P eussen Padangen (224), dem P eussen Rede hin... (228); 1277 ...den P eussen Pigan , Waysel,
S honem, Naschom... (229); 1278 ...dem P eussen Pona ho (p. 231), dem P eussen Regune... (231); 1279 ...dem
P eussen Pakoke... (234); 1280 ...dem P eussen Sambango... (236); 1282 ...den P eussen Wa gin und
Nape gann... (240); ...den P eussen Poy un... (242); ...den P eussen Cu hi, Ta pi und Symon... (242); 1284
...dem P eussen Bli o ... (250); ...den P eussen Doybe, Smyge, Sange und Con ad Ki sin, des P eussen
Pede... (251); ...dem P eussen Ke so, de P eusse Can hy ... (251); ...dem P eussen Sch oi e... (252); ...dem
P eussem T umpe... (252); ...den P eussen Gandinis, Pobu s, Can une, Cawald, A galdinus... (253); 1285 ...den
P eussen Gedi e und Can ym... (261); ... des P eussen Thessym... (261262); ...dem P eussen Tulikoi he...
(264); 1286 ...dem P eussen 18 W. Pie sono p ūsiškų onimų kodekse (1873: 483744) encon am ais a ian es
de p ūsų nomes como Bliwo (Bli o ), Klecz (Clecz), Pygan (Pigan ), Poy hune (Poy un), Pona e
(Pona ho), Sc oy e (Sch oi e), Swinko (Swinco), Tessym (Thessym), Tulune (Ty une), Tulicede (Tulizede),
Tulicoy e (Tulikohoni he), ous S ange, Can , G unau, Bu elo, Nasym, Symy , Me hu, Me hu, Sang,
Pomuzel, Symhon, S hon, S yl, Wojlon. E ns as Lewy é o p imei o, que apgynė dise ação de p ūsų dus.
Ele mini Lu hyme , Simon. Ras i ais a ian es de nomes: Aso i (Azo i h), Nadop (Nodobe), Pona o
(Ponadho), Sk oi e (Sch oi e), S enam (S enym?), Sin e (Szin e), Wa gule (We gule). E. Lewy não
зафиксировал Bo ohonus S ange, Bu elo, G unau, I un he, Junc e , Can ym, Key in, Clecz, Cu no on,
Waido e (Waydo e), Waisel (Waysel), Wa gule (We gule). Jo kodekse nepa yko as i šių a dų: Bo-
Meh uo, Naschom, Na ie , Pede, Philipp, Pigan , Pogononie, Pomuzel, Rede hin, Sange, Symun, Smyge,
S ulhonen, S ylige, Swinco, Ty une, Tulizede, Waydo e, Woczeslon. Não odos M. Pe lbacho cole ado
asmen a džių Al p eussischen Pe sonennamen, ku ioje iš a dija sla iškus i okiškus p ūsų a -
p ūsų nomes são mencionados R. T au manno, pois ele não ixsa a d ina io p ūsų in oduzi ijimo
k ikš a a džiu e p ūsišku a du.
IRENA DUKAVIČIENĖ
236 Ac a Linguis ica Li huanica LXXII
Não é cla o como le cz, como *- a *-d-. De ido à aiz *bandplg. p . a d. Bando ,
Pe band, Bandune (Lewy 1904: 44), plg. p . en-banden ʻnaudaiʼ, lie. bandà, band i
(TAP 132). Dêmeno *bandsiejamo com band- i, bandà ʻ u asʼ (Zinke ičius 2008:
76). Plg. lie. a d. Bąnda 1650 m. (IAK), Bandawa 1691 m. (IAK), Bande 1787 m. (IAK),
Bandy 1786 m. (IAK), Bandinis 1787 m. (IAK), Bando ius 1756 m. (IAK). De ido à aiz
*ban plg. p . a d. Ban iko, Ban un (TAP 17), lie. a d. Nó -ban as (Zinke ičius 2008:
76). Tal ez p . *Su -/*Zu -band-/-ban - (?).
DOCUMENTE MINIMI VITINGAI
1299 m. зафиксировать i ingai, которые перечисленны в таблице.
Ve i ica-se que eles du an e a e ol a pe manece am leais ao O den, po an o ecebe am domados.21
Vie o o žiai21 Vi ingai
Labo a G ande, sein Sohn S an ike, Sandi , sein Sohn Judu e, Pa upe,
Logo e, Schude G ande, Mun emil, sein Sohn Wissebu e, Runkim, sein
sein (Lab au) Sohn Gede e, Ibu e, sein Sohn Ke se, Jodu e, sein Sohn
Sohn Ways o e, Nakun ie, Nasynne, Ty une, Swaymuzel, sein Rix e,
Pano e, sein Sohn
Sohn P ey o .
K edena a Sclode, sein Sohn Nalube, Goy es, sein Sohn Buse,
S in ele, Schude, sein Sohn Da gu e. Medena a Noy i e, sein Sohn
Tloko e, sein Sohn (Quedenau) P ewil e, Heninke, sein Sohn
Su eyke, Gedune, sein Sohn An ime, Wissegawde, (Medenau)
Napelle, Albe Dyabulus, Con ad Sagi a ius, Tulekins e, Junde,
Sohn
sein Sohn P eydesse, Ey iow, sein Sohn Queydange, Polexe, sein
Ne mok, Nemo e, Di ke, Nod ans.
Rina a (Rynau) Da ex e, Glande, Nawalde, Gubike.
Kaimė (Kaymen) Philipp und Die ich, Pals ok, Gedu e.
Teplia a (Tapiau) Sapelle, Azayme.
Valda a (Waldau) Misso e mi seinen B üde n, Johann B ulan , Con ad Dyabulus.
Žiokai (Schaken) Musk e.
Ruda a (Rudau) Rege und Romeke, Gedune, sein Sohn S an ele, Bayse, sein Sohn
San i me, Dywo e und sein B ude Pagawle, Sambil, sein Sohn Glande. Va giai
(Wa gen) Sclode, Sca dune, Gun a , sein Sohn Nakoken, Bygune, sein Sohn Ko ie,
Ga bo e, sein Sohn Bayone, Nada , Wa ga e, Ey iow, sein Sohn
Da go e, Su eik, Pay one.
Gi ma a(Ge mau) Gymme, Kunki e, Bi iske (329) 21 Vie o a džiai ees abli segundo in e ac i os
Ry ų P ūsijos mapělapį II. Vie o a džiai (P, žiū ė a
2014-09-10).

S aipsniai / A icles 237
XIII amžiaus p ūsų asmen a džiai p ūsų egis e
Aiškinama kai ku ių i ingų a dų da yba bei kilmė.
Goy es Same (329)
PUB I 448 é des e a d. insc ição a ian e G y os. R. T au mannas sa giai liga com lie.
(TAP 37) už iksa ęs p . a d. G y es. V. Topo o as (1979: 351) šaknį *g i - a -
g a ʻ ėpla, que isg e ęsʼ, g é i ʻišklip iʼ, g in i ʻžioplin iʼ. P omenidis egis e
não exa slamen e insc i o. Gal p . *G i -as (?).
Pagawle Same (329)
R. T au mannas (TAP 147) laiko šį a d. p iešd. *pa- ediniu, be nu odo
(TAP 160) e Augus o Leskyno suge il ą des e a d. siejimen o com lie. pagaulùs
ʻ ei ai pe cebian e, sup a ing, sumanusʼ, plg. lie. a d. Gáulia (TAP 73). P . *Pagaul-(?).
GIMINISTS RYŠIAI
Do e e ido egis o sužinoma mui a in o mação e sob e kininys ês laços.
Indicou-se que um ou ou o de nome po ado é kažkieno Va e ( ė as), Oheim (dėdė),
Sohn (sūnus), B ude (b ude ), B ude sohn (b ões sūnus, b olėnas), Schwes e sohn
(sese s sūnus, sese ėnas). Aqui ambém enlis ados e odos i ingai bem seus sãos.
P z. :
Pai, dėdė: 1284 ... e sch eib den P eussen Gaudinis, Pobu s, Can une, Cawald,
A galdinus und ih em Oheim Scan hi das Feldloos, Spal genann , das eins ih Va e
S i nis besessen... (253); 1292 ... e sch eib dem P eussen Tulne das Feld Lymi e,
wo ü e die 30 Hu en, die sein Va e Alsu e und seine Oheime Di sune und
Suy nis besassen… (294).
S: 1261 ...dem P eussen We gule, Sohn des adlen Sclodo... (179); ... den Söhnen des
Ybu he, Ke se und Neka kis... (180); 1278 ... ü Pe us des Pona hi Sohn... (231); 1285
...dem Sudaue Scuman und seinen d ei Söhnen, Rukals, Gede es und Galms...
(260261); 1287 ...dem P eussen Swinco und seinen Söhnen Na e, Ludewicus und
wekis, Nacolnis, Baynne, Samides… (273–274); 1288 …dem O o on Russen, Sohn
des P eussen Junc e … (276); 1289 …dem P eussen Na ie , seinen Söhnen Tulkoy-
Me une, sowie ih em B ude ssohn T uncz... (279); 1290 ...Sange und sein Sohn
A dange... (287); 1295 ... on ih em Füh e Naudio a, dem Sohne des Jodu es... (311);
1297 ...dem P eussen Cu no on und seinen Söhnen Knaypan und
Spay o e... (318).
I mon: 1261...den B üde n Romike und Gilbi s... (181); 1267 ...dem Ma us und seinen
B üde n S o cz, Runo , Menan , Pos eyde und S enians... (205); 1280 ...dem Mandio
und seinem B ude Saluch... (237); 1281 ...dem Samen Napellin und seinen B üde n
Na go in und Ne medin... (238239); ...Tusche o und seinem B ude Que iam... (238); 1282
...den P eussen Poy un, seinem B ude Sassin... (242); 1283 ... den leiblichen B üde n
Wa gele, As io he, Spando he und Ybu he... (249); 1284 …
IRENA DUKAVIČIENĖ
238 Ac a Linguis ica Li huanica LXXII dem P eussen Sch oi e, wie sein B ude Johann,
B uland... (252); 1289 ...die B üde Quesyge und Samsange... (279); 1292 ...den B üde n
Cu no o i und San haps... Schude, G ande, Logo , seinem B ude Jane, Ke se und seinem
(293); 1296 …den Samen Philipp und seinem B ude Die ich, den Söhnen Rige’s
B ude Nakoke, Jodu e, seinem B ude Theyso e, Nasyne, Nalube, seinen B üde n,
Pa upe und seinem B ude
Dygune... (314315).
B olio sãos: 1289...dem P eussen Na ie , seinen Söhnen Tulkoy e, Ludewicus und
Me une, sowie ih em B ude ssohn T uncz... (279). Sese s ãs: 1284...dem P eussem
T umpe und seinem Schwes e sohn Nassencepis... (252).
Giminys ês denominações incluem sangue e edybos giminys ę nusakančius
pala as. As amílias p ūsų e am g andes. Nes a on e encon ado: 38 i mãos, 18
sãos, 3 dėdês, 2 pais, 1 i mão sãos, 1 sese s sãos. Minė ame egis e p ūsai
mencionados apenas em documen os po causa de p op iedade de e a ou
ou osokios bene ícios. Do ma e ial é cla o, que mais impo an es o am os
O dino magis as p ūsiškąja a Kulmo eise išduoda o p ūsams dokumen-
homens, mulhe es não são nomeijadas. G ande us, elacionados com a ges ão da
a ki omis lais ėmis (a leidimas nuo als iečių da bų, nuo dešim inės i k .).
e a (doação, a endição, pe missão e e c.) Pode-se dize que p ūsų sociedade,
a é ela passou O dino aldžion, a p op iedade e a he ança só y iškąja linija
(Gelumbauskienė 2006: 81). Po exemplo, m. 1284. za ixo ame documen o indica, que
bispo Hein ichas de Va mės ali ia p ússimos Gaudinis, Pobu s, Can une, Cawald,
dėdei Scan hi Spal lauką, ku į anksčiau aldė jų ė as S i nis. Da nu ody a,
A galdinus e deles que eles inham ealiza se iço de gue a, paga ig eja e
a idui pa e da colhei a. Vadinasi S i nis (p . *S i n-īs) inha b olį Scan hi (p .
*Skan - -) e 5 sãos: Gaudinis (p . *Gaud-n-is), Pobu s (p . *Pa-bu s-), Can une (p .
*Kan -ūn-), Cawald (p . *Ka- ald-), A galdinus (p . *A -galdn-us), que po oidal
pasijo sua e a.
IŠVADOS
1. M. Pe lbacho egis as P eussische Reges en bis zum Ausgange des d eizehn en
Jah hunde s ganė inai bem e elou XIII a. his o ico p ūsų nomes pessoais gy a imo
con ex o. Necessi a e con inua a e is a e p eenche lis a de nomes pessoais,
es abelece p ūsų in oduzi ijimo assun os. 2. Menė ame on e za ixa 283 p ūsų
pessoais, insc i i XIII a. Kad isso p ūsų pessoais, pa ikslina xalia esan ys p ie ašai
e nonimas P eusse ou P ússia k aš o Pog a eas nomes de habi an es: Samen,
Ba he , Sudaue , Pogesanie , Na ange , Schalaue . Também em 1299. зафиксирована
91 Wi inge.
A igos A icles 239 /
XIII amžiaus p ūsų asmen a džiai p ūsų egis e
Su p ie ašu P eusse encon a 89 nomes pessoais, ambém 103 sembai, 5
ba ai, 10 sūdu ių, 3 pagudėnai, 6 no angai, 4 skal iai, 1 a mis. Todos i ingai
o am sembai.
3. Já em 1216. exis ha seu no u pasik is š ijusių p ūsų (Philipp ha endo
Wa poda, Paul ha endo Sua abuno). P ūsai deu seus sūnums p ūsiškus
(Wa poda) e k is ioniškus (Paul, Pe e , Johann) nomes. Ac edi a-se que po
k ikš ą ob e eji podia k ikš a a džiai algum empo usa jun amen e com
senisiais pagoniškaisiais, e de dos úl imos as ųis pa a dės.
4. Regis e domina a ienana is nomes de pessoas (1277 Pigan , Waysel,
S honem, Naschom), mas encon a-se e de dois nomes. E.g.: 1284 Con ad Ki sin;
1287 Robe, Sang o, Cumd is, A dange P eussen chamado Ci sini. 5. Regis e em
in o mações ambém sob e kininys és ligações. Nes a on e encon ado: 38
i mãos, 18 sãos, 3 dėdês, 2 pais, 1 i mão sãos, 1 sese s sãos. P ūsai mencionados
apenas em documen os po causa de p op iedade de e a ou ou osokios
bene ícios. Tu as oi he ança só a iškąja linha, mulhe es não nomeijamas.
O dino magis as p ūsiškąja a Kulmo eise išduoda o p ūsams dokumen-
G ande us elacionados com a ges ão da e a (doação, a ibuição,
a ki omis lais ėmis (a leidimas nuo als iečių da bų, nuo dešim inės i k .).
ansmissão, e c.) 6. Mais que me ade desc i adas pe sonagens são
neabejo inai bal iškos o igem, mas pode se e i okia ( okiška, sla iška e e c.)
ou neaiški. G ande pa e das o igem es anima de nomes pessoais são kilę do
okiečių língua. Ras i e pe sonalidades de o igem k ikš a a dinės, po exemplo,
Ma o. 7. Di e en e do Desebo exa inė i egis o nomes pessoais são ediniai.
P incipalmen e pe sonalonzes com p eessagas, há e d ikamienios
p iešdėlių ediniai. Nemažos dalies asmen a džių da yba neaiški a ba gali
pe sonalonzes, keli se a ujada a ii amen e.
8. Con iá el ecolha de ma e ial, de um pessoal nome de odas as a ian es
ap esen ação ajuda ia mais p ecisamen e explica sua da iba e o igem, o
que mui o p a e ia bal os an oponimia pesquisas.
ŠALTINIAI IR LITERATŪRA
Blažienė G asilda 2000: Die bal ischen O snamen im Samland. (Hyd onymia
Eu opaea; Sonde band 2.) S u ga : F anz S eine Ve lag. Blažienė
G asilda 2005: Bal ische O snamen in Os p eußen. (Hyd onymia Eu opaea;
Sonde band 3.) S u ga : F anz S eine Ve lag. Blažienė G asilda 2011: Po
p ūsų nomes pessoais. In eniens quae o: Iecho i, encon a , nenu im i.
Vilnius: Vilniaus pedagoginio uni e si e o publishing house,
463–474.
IRENA DUKAVIČIENĖ
240 Ac a Linguis ica Li huanica LXXII
Būga Kazimie as 19581961: Rink iniai aš ai 13. Vilnius: Vals ybinė poli inės i
mokslinės li e a ū os leidykla.
DB Deu sche Biog aphie. P ieiga na in e ne : h p://www.deu sche-biog aphie.de FN
Duden Lexikon de Familiennamen. He kun und Bedeu ung on 20000 Nachnamen,
bea bei e on Rosa und Volke Kohlheim. He kun und Bedeu ung on 20000
Nachnamen, bea bei e on Rosa und Volke Kohlheim. He kun und Bedeu ung on
20000 Nachnamen, bea bei e on Rosa und Volke Kohlheim. Mannheim, Leipzig, Wien,
Zü ich, 2008. Gelumbauskienė Regina 2006: Pa eldėjimo ins i u as bal ų pap o inės
eisės šal iniuose (XIIXIVa.) Ju isp udencija 89(11); 78–82. Gó no icz Hube 1980: Toponimia Powiśla Gdańskiego. Gdańsk. Gdańskie Towa zys wo Naukowe.
IAK His o inė asmen a džių ka o eka.
Kipa sky Valen in 1939: Die Ku en age. Helsinki: D ucke ei de innischen
Li e a u gesellscha .
Lewy E ns 1904: Die al p eussischen Pe sonennamen. B eslau: Fleischmann. –
Bal is ica 45(2), 355358.
LKŽe Lie u ių kalbos žodynas 120, 19412002, a ian e ele ônico, edac o ių kolegija:
Ge ūda Nak inienė ( y . ed.), Jonas Paulauskas, Ri u ė Pe okienė, Vy au as
Vi kauskas, Jolan a Zaba skai ė. Vilnius: Ins i u o das línguas Li uãs. Accesso na
in e ne : www.lkz.l .
LPŽe Lie u ių pa a džių žodynas 12, a ian e ele ônico. Vilnius: Ins i u o das línguas Li uãs.
P iega na in e ne : h p://pa a des.lki.l . LVKŽ Kuza inis Kazimie as, Sa ukynas B onys 2009:
Lie u ių a dų kilmės žodynas. Vilnius: Mokslo e enciklopedijas ins i u o de publicação.
Men zel-Reu e A no 2007: Max Pe lbach als Geschich s o sche . P eußenland. Mi eilungen
de his o ischen Kommission o Os und Wes p eussissche Landes o schung und aus den
A chi en de S i ung p eussische Kul u besi z. Mi eilungen de his o ischen Kommission
o Os und Wes p eussissche Landes o schung und aus den A chi en de S i ung
p eussische Kul u besi z. Mi eilungen de his o ischen Kommission o Os und
Wes p eussissche Landes o schung und aus den A chi en de S i ung p eussische Kul u besi z. No 2, Jah gang 45, 3953. MLE Mažosios Lie u os enciklopedija 14. Vilnius: Móslo e enciclopedijas Ins i u o de publicação, 20002009.
h p://www.p usija.lki.l
Palmai is Le as 2010: Zin ai-Cin ai (ou al ez Žin ai?) e P ūzai-P ūsai (ou al ez P ūžai?).
Bal is ica 45(2), 355358.
Pie son Wilhelm 1873: Al p eussische Namencodex. – Zei sch i ü p eussische
His o ia und Landeskunde. Bd. 10. Be lin, 483744.
A igos A icles 241 /
XIII amžiaus p ūsų asmen a džiai p ūsų egis e
PKEŽ Mažiulis Vy au as 2013: P ūsų kalbos e imologijos slo ynas. Vilnius: Mokslo e
enciklopedijas cen o de publicação.
PKP I Mažiulis Vy au as 1966: P ūsų língua monumen lai. Vilnius: Min is. P R P eussische
Reges en bis zum Ausgange des d eizehn en Jah hunde s. Gesammel und h sg. on M.
Pe lbach. Königsbe g: Fe ds. Beye o mals Th. Theiles Buchhandlung, 1876.
PUB I P eussisches U kundenbuch 1. Königsbe g: G ä e und Unze , Ma bu g: Elwe ,
1982.
Rospond S anisław 1973: Słownik nazwisk śląskich. T. 2, GK. W ocław Wa szawa
K aków Gdańsk: Zakład Na odowy im. Ossolińskich Ska džius P anas 1943: Li u ias
pala as das pala as da doyba. Vilnius. TAP T au mann Reinhold 1925: Die
al p eußischen Pe sonennamen. Gö ingen: Vandenhoeck & Rup ech .
Zinke ičius Zigmas 2008: Li uães nomes pessoais. Vilnius: Ins i u o das
línguas Li uãs.
Zinke ičius Zigmas 2010: K ikščioniško a dyno iagem à Li uânia. Vilnius:
Ins i u o das línguas Li uãs.
Zinke ičius Zigmas 2012: Vilnijas lenkakalbių pa a des. Vilnius: Mokslo e
enciklopedijas cen o de publicação.
Yu kenas Yuózas 2003: Fundamen os bal iça e sla ianska an oponimika.
Vilnius: UAB Ciklonas.
Topo o Topo o Vladimi Nikolae ich. P ussky língua. Dic ioná ь 15.
Москва: Наука. 1975–1990.

IRENA DUKAVIČIENĖ
242 Ac a Linguis ica Li huanica LXXII
13 h Cen u y P ussian Pe sonal Names in he
P ussian Regis e
SUMARY
The a icle e iews he 13 h cen u y P ussian pe sonal names om he his o ical sou ce
P eussische Reges en bis zum Ausgange des d eizehn en Jah hunde s compiled by Max
Pe lbach. Whe eas he in o ma ion o Pe lbach in he Li huanian p ess is a he sca ce, his li e
also alls in o he subjec -ma e o his esea ch. P ussian names we e en e ed in o he
egis e om di e en p in ed sou ces. The way hey we e ead and eco ded depended on
his o ians who pu hem down. Inaccu acies a e a he common; he e o e, i is necessa y o
check he names and o add hem o scien i ic ci cula ion. Uma ez que he g aphical exp ession
is unclea in he case o a numbe o pe sonal names, i is di icul o es o e hei au hen ic
o ms; ne e heless, a emp s a e made o do i . We can possibly speak abou he ou come o
Ge maniza ion: he supplemen a y -e as a mnd. in lec ional elemen (hypo hesis o Knu Olo
Falk).
P ussian pe sonal names a e i s app oached in e ms o hei o ma ion because he analysis
o wo d- o ma ion bes e lec s hei s uc u e, he ela ionship be ween he base wo d and
he de i a i e and helps o ind ou he o igin o pe sonal names which can be clea , no qui e
clea and unclea . In ques o he o igin o pe sonal names, hey a e associa ed wi h he common
wo ds o Bal ic, Sla ic and mo e emo e Indo-Eu opean languages and compa ed wi h he p ope
names o he a o esaid languages. A quan i a i e me hod Mo e han hal o pe sonal names
enables he gene aliza ion and e alua ion o he wo d- o ma ion esea ch da a.
unde analysis a e de ini ely Bal ic by o igin bu hey may also be o a di e en , o he han
Bal ic, o igin o he o igin may be unclea . The majo i y o pe sonal names o o eign o igin
de i e om he Ge man language.
Į eik a 2015 m. junho 3 d.
IRENA DUKAVIČIENĖ
Lie u ių kalbos ins i u as
Pe o Vileišio g. 5, LT-10308 Vilnius, Li uânia
i ena.duka [email protected]