A. JUDŽENTIS. A causa
seconda ia agione sakinių con swi ch uku jog 77
ARTŪRAS JUDŽENTIS
Lie u ių kalbos ins i u as
DL ŠALUTINI PRIEŽASTIES SAKINI
SUJUNGTUKU JOG
L'a icolo iene esamina i giung uku jog jungiami cause di sen enze
aggiun iche composi e: ediamoci la lo o a osena dal p imi sc i i li e iches
ino o a, mos aama la lo o codi icazione gene ine a colboje aida,
es yškinami codi icazioni c i e i e o ni a posi i a codi icazioni a gumen s.
1. SALENZE CRAZZIE E TERMINALE
1.1. Hein ichas Johannas Lysijus manosc i i o Mažajame ca echizme (1719)
Ma ino Lu he io es a o a a abou mo e s sukū imą in e p e e così: J Ponas
Diewas padá e Mo e ißk iß o Sonkaulio, ku iß mogaus ėms buwo, i a wede jopi.
Tadda á e mogus: Tai es i káulas nůg mio Káulo, e Kunas nůg mio Kuno. Pe an o e
Wy ene bus wadin a, jog iß Wy o ißim a è LyK 451417 Šiame e ime a enzione
a aukia non solo naujada as y ienė, ma e in e ijimo mo ī u pasakan i secondu ini
ase della agione con jung uku jog. Jį scel o Lysijus neišsis ebbe da al i ano
empo Ry ų P ūsija au o i e adu o i. Jung ukas jog e a ie a ian i suo in ques i
sakiniuose usa e già Ma yno Maž ydo (plg. He mann 1912: 8, 12; D o inas 1964: 21 ;
U bas 1996: 175), p z. : Tu ßmagau ha ado n i Diewa Jag awe così gie ai gis papeneia
MžK 122(76)1011 Tokius p iežas ies ci cums ances sakinius a ojo Bal amiejus
Vilen as (plg. He mann 1912: 25), Jonas B e kūnas (plg. Leskien 1903: 106; He mann 1912:
28; Kibildai ė: 136 ) e al i (plg. Bezzenbe ge 1877: 26; He mann 1912: 67). Ciò che
jung uko yog consumoim causazioni šalu iniuose Šio ipo šalu iniai sakiniai plačiai
a o i e Lie u os Didžiojoje Kunigaikš ys ėje eng ue bei skelb ue aš uose. Jų
78 KALBOS KULTŪRA | 82 sakiniuose e a no minis eiškinys del a ian o della
lingua delle ecchie lie u iche sc i e, con e ma Danieliaus Kleino
G amma ica Li h anica (1653), nella quale è egis a o g e a al i mo i i
appo ius žyminčių jung ukų (plg.
PLKG 1957: 142).
o iamo Mikalojaus Daukšos ca echizme1 e Pos ilėje (ž . 1912 He mann: 32, 36;
D o inas 1964:
21 ), ecc. :
M. Comeóġ númi e Diewîs ei a gu mogîs ei? / Mo. mogîs ei comeʼ mógus iog
Diewis ei comeʼ Diewas niekadʼ negałêio mi nei wel ks DK 341420 Talius causa
sen ini a ojo e al i app esen an i del a ian o del medioio ecchio aš i
linguaggio: Simonas Vaišno as (ž . Samuini 1991: 22 Knygos nobažnys ės
k is ioniškos au o iai (ž . D o inaselis 1964: 21 ), Michel Bogusla as Chylin (ž .
D o inas 1964: 21 ).
Ry iniame senųjų aš ų kalbos a ian e agioni ci cos anze šalu inie sakiniai su
jung uku jog conosciu i dal 1605 m. Ledesmos ka ekizmo e imo (He mann 1912: 41) e
Jono Jakna ičiaus E angelijų bei epis olų, plg. : A áio ausium máno newieno odey ku iê
neyßmánu sákos Ca hechismo pé guldi o nuog io milis os kúngo Mikalóiaus Dáukßos
Kanoniko Banicios emáycu iog ésus ánas pé guldis ii emáy ißkay LK A2 412 I im pag.de
sunu sawoag giimi e suwis e wis iklais i iio gia i: iog ne bowo i iemi wie os pádwa ioy
padei i iio. JE 91319 Tokius sakinius usa a e Kons an inas Si ydas (He mann 1912: 44;
D o inas 1964: 21 ). Šalu inį agioninio con ques o colleg uku o iamo e ziaia
Dic iona ium ium lingua um edi e (1642): Muskuł w ćiele wie ẽ y cłowiecẽ. Musculus.
kuno pełełe wadinama Dala iog oligij i a pełey nudi ay. SD3 183
Edua do He manno no a a che nell'o ien ale sc i i a ian e del linguaggio colleg ukas jog più
spesso e a usa o mo i o di ci cos anze sakiniuose, e Eas e n P ūsija au o ių sc i i in
aiškinamuosiuse sakiniuose (1912: 67). 1 A p oposi o, anche un e zo di u i agioni la e i ine
sakinių con ques o pulsan e non hanno co ispondmenų lenkiškame o iginale (plg. Judžen is,
Pajėdienė 2006: 32).
A. JUDŽENTIS. A causa delle cause seconda ie sakinių su jung uku jog 79 Taigi agioni
ci cos anze šalu iniai sakiniai su jung uku jog ca a e is iga senųjų lie u iškų aš ų
compos o saggio peculia i à, no minis ano me o aš ų kalbos eiškinys. Tokie sakiniai
usa e non solo nei e iniuose, ma e anche nei es i o iginali (plg. ci o us anoniminio
Ledesmos ca echizmo adu o e e K. Si ydo sakinius) p obabilmen e essi pe im i da
šnekamosios kalbos2. Senojoje lie u ių kalboje swi ch ukas jog e a ie a ie sue
a ian i e a una più ampia sudė iniuose p ijungiamuosien e sakiniuose a ojamų
mezzi di collegamen o; con il p incipale dėmeniu egli legò non solo agione, ma anche
esškinamuosius, nusakomuosius (pada inio), pe sino ikslo seconda i sen ini (He mann
1912: 6768; Amb azas 2006: 468, 482). E. He mannas non dubi ò che e p imi signi ica i
p eceden i esso usa o in u a Li uania3. Gius o, anche e ecchia delle lingue li uanee
sakiniai con ques o pulsan e non e a p e ale an e šalu inių p iežas ies sakinių ipas:
già allo a in ques i sakiniuose a o i jung ukų nes e kadangi a ian i, in lo o anche
sk e bėsi puls ukas kad. P iežas ie šalu inie sakiniai con swi ch uku jog usa e e
successi i empiis. Jų si può o a e k e ingiškių a me sc i oy ame Ziwa e (1759),
p z. : Jezusas jog buwa dydey sukuł as, nuwa gin as, ąnkiey puldynieje anamy kelie Z
187, 26188, 1; Ką pada ey, jog awęs awa źmones eyp dydey neapkięn : jog
susybun awojy an awęs, no awi numa i i an k iżiws Z 2082225 Tokius
sakinius a ojo e Kip ijonas Lukauskas 18 a. nelle manosc i u e inali,
esempio. :
Tay wis ikiu s ip ay y iszpazis u dieł o, jog u ay ap eyszkie. Ku say essi Teysibiu
nesu we u LP 571213
Randame lo o e Kaje ono Nezabi auskio elemen a io Naujas mokslas skai ymo (1824) in p eghie e
nonché a i di ede: Die e ge iausis! nupuolau, gayluose ysz szy dies, <...> diel o, jog asz awi, che
esi pa say sawiey yk a gie ybe, u us NE 382631 2 Non si può esse e d'acco do con Jono Palionia
Li uania in luenza della lingua le e a ia esp essa opinione sul ipo p ijungiamųjų saginių su
agione šalu iniu dėmeniu, p ijung u jung uku, e a io ipo ko elia ais nel dėmenio p incipale:
possima man i mos ini eximi e appa ususi pe lenki o iginalų (1979: 70). Ques a idea non l'a e a nella
seconda edizione manuėlio u bū au o e la abbandonò (plg. 1995: 75). 3 Plg.: Ich zwei le nich , daß die
konseku i e, ebenso wie die kausale und explika i e Bedeu ung einmal übe ganz Li auen
ausgedehn wa (1912: 68).
80 LEGBOLO
CULTŪRA | 82
della lingua Li uania o ni a un uko jog a osenos šalu iniuose p iežas ies
sakiniuose pa yzdžių (LKŽ IV 352) dal e zo K. Si ydo dizionno edizione (ž .
ci ao ąjį sakinį), Lau yno I inskio e Jono Jablonskio aš ų, inol e, da a i e odų
į Pilypo Ruigio žodyną (1747), Adalbe o Bezzenio (Bei äge 1877), Amb aziejaus
Pab os aš us Fo mos jogei u ilizzo agione del signi ica o illus uojamo
sakiniu da Mo iejaus Valančiaus sc i i. Nuodugnamen e s udi a la le e a u a
gožnina della 19 a seconda e 20 a. p ima pa e, Julija Žukauskai ė s abilì che
jung uką jogu iniuose šal ais sakiniuose è a oję Simonas Daukan as,
Mo iejus Valančius, Lau ynas I inskis, Juozapas Do ydai is, Žemai ė, Vaižgan as,
Pe as C i ka e al i (Žukauskai ė 1960: 4749). Au o ė sos iene che mūsų klasikų
aš uose il pulsan e jog è a amen e usa o ( enpa , 33), egli mol o equen e
solo negli sc i i (35), pe ò p eceden emen e įp as inis jog e a mol o più
ampiamen e usa o[, negu] kad (34), e [a]nksčiau ašiusieji žemaičiai sc i o i il
pulsan e jog anche usa a più spesso negu kad (33).
1.2. Da emen su a messe usa omus secondu ini mo i o sen ini con il colleg uku
jog poco. No e abile che la nos a a mie sin aksė, di e samen e che one ica e
mo ologia, in gene ale menkai eap aši a. Già nella g amma ica di Augus o
Schleiche o iamo la no a che ques o commu e è ca a e is ico di lingua e
sc i u a più an ica; ano me o Mažosios Lie u os šnekamojoj kalboje egli già
poco be a o as: jez wi d es in de gewönlichen sp ache wol wenig me
geb auch (Schleiche 1856: 332). Jung uko jog a osenos nes e poiché
signi icmemi LKŽ a mių esempi neilius uoja. Sebbene e a a ques o giun o uso
pe mo i i a eikš i nell'a icolo Kapsų i zana ykų a mių jung ukas, jaus ukas
i iš ik ukas mini Juozas Senkus, u a ia dà un esempio del aschio aiškinamojo
(plg. 1961: 111). S aipsnyje su le e a u iche linguaggi jung uką jog a minių
pa yzdžių non o nisce e J. Žukauskai ė, ma, la sua opinione, i oje kalboje e o a
aka [p iežas ies] signi ica o jog po ebbe esse e usa o. Ques o indica A. Juškos
isc i e canzoni, J. Basana ičiaus accon i, do e alcuni jog co esponde
comple amen e li e a u anės kalbos jung uką kadangi (Žukauskai ė 1960: 47).
Reikšminga e au o e's no a su conjun uko jog e dalely ės juk painiojimą in alcune
e mėse (id, 50). Fo se mo i o di colu iniu asinio laiky inas e Mečislo o
Da ainio-Sil es aičio 19 a. ine Raseinių apylinkėse isc i oje accon o
pa a a o asice con swi ch uku jogeis, plg. :
A. JUDŽENTIS. A causa delle cause seconda ie sakinių con swi ch uku jog 81 Cosa già qui
a e ksi e a audosi . Kad già, musė , e e namen e p apolė, jogeis chi da maišo, as e
p agaišo DSP 143
Essen 'anche nei e eni dei e eni e nelle al u e se en ionali le cause
seconda ie sakiniai con un giung uku jog o le sue a ian i e po e a du amen e
sop a i e e. Il a o che i colla e ali agione saginiai con colleg uku jog non
hanno (o quasi non hanno) sos ama nelle a uali a messe, non può esse e
dimia a il lo o codi icacijos a gumen : nelle a uali a messe poco be a ojami
e colla e ali ikslo saginiai con colleg uku idan , agione saginiai con kadangi e
e c., u a ia essi sono conside amais ada i alla comune lingua pe p ecisione s ilis ina e uncnica.
2.DABARTIN VARTOSENA Šalu inių p iežasčių sakinių su jung uku jog a ojimo
daba inėje kalboje pa yzdžių ieško a Daba inės lie u ių kalbos eks yne
(h p://donelai is. du. l ). Pe esamina e Respublikinės pe iodikos, Memua ų e
Populia iosios pe iodikos nelle pa i del es o si o ano 24 ali asi ques o
cos i uisce ci ca il 4 pe cen o di u i i esempi in lo o dona i con ques o colleghuo
(ž . abelę 1). Ad esempio, Respublikinės pe iodikas nella pa e di 194 šalu inių sakinių
con ques o puls uku 7 è agioni. Che ques o non è poco, indica il con on o con
nosakomaisiais sen enze uno dei p incipali la o i no ma i ici o ni i con un uko jog
a osenos ipi di lo o in ques a pa e del es o o a o solo 2. Nella Memua ų
pa e da 196 congiu o jog a osenos esempio di pe sino 14 da i enu ini con en i
la e ale agione del asinio (di lo o 4 p obabilmen e pe ci azioni nel es oyn è
en a o da sc i i più ecchi, essi ul e io men e neci ia i). Nella pa e Populia iosa
pe iodica il appo o è un po' di e so: dei mo i i seconda i sakinių as a 3, men e
nusakomųjų 9. 1 LENTEL. Šalu iniai sakiniai su jung uku jog Daba inės lie u ių
kalbos eks yne
Teks yno dalis Respublikinė
pe iodika
Memua ai Populia ioji
pe iodika
Aiškinamieji sakiniai 184 176 185
Nusakomieji sakiniai 2 6 9
P iežas ies sakiniai 7 14 3

82 LEGBOLE
CULTURA | 82
Teks yno dalis Respublikinė
pe iodika
Memua ai Populia ioji
pe iodika
Pun lo amine 1 0 2
Di u o i is o esempio di 194 196 199
Republiko á pe iodika4
In segui o I. M. gli disse che anco a obie iš aujama pe il a o che e a s a o a a o a
abba e e, e non esplode e; Quasi non esis e caso in cui il nos o clien e sia deluso
pe chè ci oglia aspe a e a lungo dena o; E semp e è possibile esp ime e
dissa is acimen o delle no u e del Go e no o del Seimo. Non pe il a o che siano
chia amen e e a i, ma pe il a o che a sei po ebbe esse l'opzione miglio e; Allo a
la più acile pe sci mos pian a e emai pa eng ą a is ą (-ę). Dello più che alcuni
nonli amen o da ol e la sci mia di ine caio è quasi ine i abile; O a ci siamo sen i i
pau a i e abbiamo comincia o a p eoccupa ci del a o che non sape amo se la gius a
di ezione s iamo andando, quan o già siamo anda i, o maga i ypčio nel pos o; V. J. e a
p omadi a o paga e 2 mila. JAV dolla i pe ciò che ha o ni o labo à; O a già si può
a e ma e che la maggio giojosi à pe il a o, che a i ò in qua i inalì, spe imen ò i an di Tu chia, Romania e Spagna.
Memua ai
Nel 1945 una insegnan e VDR u licenzia a dal la o o pe il a o che isp ì a legge e in classe
Pepės Ilgakojinės episodi; Bu Vilhelmas Ulsonas già o ounue i anni c esce zia Edlos e dėdės
Siks eno a e, a S occolma, è nemilimo e ne equisi o. Fo se pe il a o che an ena i
p e e i ano p ende e dal i ugio agazzai è, non agazzo, ma non o enne o... D'al a
pa e, i c i ici, compa e endo Pepè con al i e oi lib ùni, no ano la sua esclusi inum e
supe io i à innanzi u o pe il a o che lei è s ip i, di e en e e essenzialmen e elice;
Ecco Mijo chiede cos an emen e e s esso isponde, pe ché gli aiu ano e a, g o a, albe i
o se pe ché che lo o u i odia ano Ka o... Fo se pe ché che la sua an as iški à,
condiziški à comple amen e e iden e, o o se pe ché che è maschiškos sesso, il dipin o di
Ca lson ha susci a o mol o meno pedagogico os isiškumo Pepė, sebbene comunque
en ambi li collegino noncheggi degli amici aož; Alcuni dei miei do o i di in anzia e
adolescenza ace ano i nononici a i del diabe e olendo mi solo bene pe chè pensa ano
che io non acessi on e a ca ii a i; Sì, a gumen ų sono. E non solo pe il a o che la
p o agonis a p o agonis a sia agazzai è; Quelle s o ie pa icola men e a ascinano
pe ché pe le le o i di di e sa e à i possono o a e sogge i comple amen e di e si; [E]
pe i le o i ques o pe sonaggio s'imp obabilmen e a azionelus sop a u o pe quello
che p o oca sé iconoscimen o gioiosą. 4o esempio di lingua In e ne o ne aisy a.
Tabella 1 con inuazione
A. JUDŽENTIS. A causa
seconda ia agione sakinių con swi ch uku jog 83
Popola io pe iodico
[N]eužminena di Viag ą, che, appa ebbe, oggi po ebbe isol e e i suoi p oblemi. Fo se
lei non benè sa di ques a esis is azione? O o se pe ché che la i a comunque non la
i ai seconda ol a; Ma mai non ho pensa o che così sia pe chè osse s'e a ub iaca o;
Sąświadomie non ho de o a oi di u a la e apiaiegą. Non solo pe ché che obse i
ne aisy ų egole di e ica.
Paci uo i esempi pe me e di escogi a e qualche causa seconda ia sakinių con
colleg uku jog peculia i à. In p imo, essi segnano agione e pada inio o eiginio
e il suo loginio ondindo elazioni. Seconda, nella ase compos a essi spesso
anno so o il p incipale dėmen. Te zia, nel p incipale dėmenio lo o hanno
a liepiamuosius pa ole: spesso pe o, ečiau quindi o pe ques o. A liepiamieji
pa ole no malmen e a p ima swi ch uką e esiliškina unzione sin assica del
la e i nio sen enzi. Sakinių be lie iabili pa ole di con ine non semp e chiškios, li
si può a iamen e in e p e a e (plg. paci uo ąjį sakinį Juo più jog alcuni dei
neišlindamen o da ol e sci mos alla ine del ilo è quasi ine i abile). Ques e
pa icola i à delle sen enze in esame possono esse e spiega e del
con empo aneo linguaggio li uano conju o jog plu ia unciškumu e
plu iap amiškumu (plg. il suo sinonimo conj uko kadimą usa o nei co isponden i sakiniuose).
Jung uko jog u ilizzo negli šalu iniuose sakiniuose 2003 m. esamins y as Vals ybinės lie u ių
kalbos komisijos pakomisėje. Pu oppo, che i nu a imen i di sedu a pas con en a solo
gene ale ca a e e cons a a im, che [j]ung ukai idan i jog gana a chajiški, quindi a o ini
apgal o ai. Pakomisė nuogąs a o a causa del a o che jog, idan , e u ilizza i oppo spesso,
senza ondamen o (Pakomisių naujienos, 2003 02 04, pa engė Ais ė Pangony ė, www. lkk.l ).
Pakomisės nuogąs a imus come e spiega Ri a Miliūnai ės opinione, che il pulsan e jog è
ca a e is ico del s ile sc i ojo, lib oine, specialmen e linguaggio della scienza, do e iene
usa o mol o p ijungiмых e sujungiмых sen inių (2006: 147)5. Così de ini a un pun o jog consumo
s i is e s ilis ica non con iene almeno al meno delle a uali lingue secondu inei sen enze mo i o i.
Oggio ine es uino della lingua li uana LR S a ybnych dokumen ów pa e non o a nemmeno un
singolo ale asi, e Filoso inės li e a ū os e imų pa e solo uno. Nel a o che i seconda i
agioni asi con pulsan e jog abbas anza ampiamen e usa i in libe ie i s ili della lingua a uale,
non di icilmen e si può issa e pascolando in e ne 5 Analoghe opinioni su seconda i agioni
asi con pulsan e jog nei ecchieosi li e iškui sc i i e a e Jonas Palionis: esą essi hanno [n]e
solo a chainį, ma insieme e lib oginį a spal į (1979: 70).
84 KALBOS KULTŪRA | 82 paes sea ch sis ema Google. Paieškos campiele egis a e pa ole
dėl o jog o odėl jog, o e emo mol i udine ci ūpimų sakinių non solo da pe iodica, ma e
da discussioni si i, o um, inkla aščių e pan. Ecco solo alcuni esempi: Quale memb o del
g uppo ha pe so il la o o pe chè non olle aglia si i ga banų?
www.supe mama.l /.../index.../ 352404-400.h ml; allo a uzmesk i al a luogo anche anche copp
u e um spe is auk , o così è odel jog p isis a o lydziukas i a luogo do e judesys è
h p://www.bi eplius.l /l /2club.main (pa ink ys Aš e al i, Ž ejų klubas, ema
Lydeków ca u amen o i o pescele).
Tu o ques o indica che i ma gini di uso dei secondi mo i o sen ini con commu u
jog nel linguaggio a uale è ampio; abbas anza spesso essi pa o si sono nei
lib uosi, non solo sc i omai, ma anche sguancamaja a gene i icini di lingua
pubblica (ol e lo o c . Miliūnai ė 2008). Tali di a osenos pli imen o u bū si
può spiega i e a un de e mina o sis emiškumo pe seguu: jung ukų kad e jog
sinonimija kun kas equen o e u ilizza e negli aškinamuosi, anche nusakomuosi
nei sakiniuose suppo a e inco aggia jung uko jog consumimen o e agione dei
šalu iniuose sakiniuose.
3. NORMAS TRIMAI E CODIFICACION RAIDA6
Jonas Jablonski, conside ando il jung uko jog sc i ybos ques ione, la e a i o
agion del sakinio con ques o jung uku (dal 1598 m. ca echizmo) paci a o anco a
1893 m. (ž . Balčikonis, ed. 1935: 23). 1901 m. g ama icane da i keli jung uku jog (e i
suoi a ian iis juog, juogei) siejamų nusakomųjų (o pada inio) e aiškinamųjų
sakinių pa yzdžiai (Jablonskis 1957: 157). Più ampio ques o giun o uso negli
la e u ini sakiniuose desc i o Li ujų kalbos sin aksėje (1911): in essa iene
o ni a egola della jog a osenos eiksnio (1957: 491), a inio ( enpa , 492),
supplemen inio (493), pažyminio (495), p iežas ies (500) e būdo aplinkybės (506)
sakiniuose pa yzdžių.
Ci ca giung uko jog consumo in composi i i sakiniuose e il suo appo o con giung uku che
b e emen e sc i a e An ano Salio e Leona do Damb auskoDamb iūno. Gim osios kalbos
klausimų k ai elėje ispondendo a domanda, quando asi jungian a o inas che e quando
jog, A. Salys ques 'ul imo p opone 6 Rekomendazioni igua do p ijungiamųjų jung ukų jog e
che consumo b e ai è a iżgusi
Ri a Miliūnai ė (ž . 2003: 199200).
A. JUDŽENTIS. A causa delle cause seconda ie sakinių con jung uku jog 85 a o i,
ku sakinyje mol o che susig ūda (GK1 1938, 9: 138 = Jonikas, ed. 1979: 261). Lì s esso
egli dà e dell'uso di ques o giung uko esškinamuosi e agioni sen iniuose esempi. Tali
a oseni non pequi, solo no i ichi che daba in u e ques e asi nelle soli o
endme a usa e solo kad ( en lo s esso). Neanche nello s esso pe iodo L.
Damb auskas-Damb iūnas Kalbos pa a ėjuje sc isse, che i puls uki jog e che è di
una signi icazioni, solo l'ul imo è usa o più equen emen e (KP 1939: 58).
Analogamen e di lui si sc i e e čikagiškės Gim osios kalbos klausimų k ai elėje:
Jung ukai kad e jog spesso nel p op io signi ica o non di e isce e in mol i casi può
esse e usa o uno oppu e l as amma s essa sakiny (GK2 1960, 4: 75), pe ò ai saggi ai
quali si spiega p opone di o ni e la p e e enza al jung uk kad.
Esa amen e un uko jog consumo nella comun inessa colbo passa o secolo
se imanmei decennii sc i i la o i sono is udusi e desc isi Julija Žukauskai ė. Nel
menziona o a icolo su Li uanei le e a ie della lingua jung uką jog (1960) lei
sos iene che sudė iniai sakiniai su jung ukais che e jog di e iscono jungiamų
wo ds soundų skambumu e s ilis iniais a spal iais jung uko jog uso de ia sen inio
minčiai di un ce o dekla a i i à (i , 3435). Au o è a conclusione: [j]ung ukas jog
iene usa o nei seconda i dell'azione, del acconno, supplemen a io, pažyminio,
būdo e e ka čiais agione ci cos anze sakiniuose ( enid, 35). A ski ai isnaglina a
ques o conju o usa o nei secondi mo i i sakiniuose, J. Žukauskai ė accede a
conclusione: [d]aba inėje lie u ių li e a ū inėje kalboje jung uku jog šalu inių
p iežas ies aplinkybės sakinių pap as ai nejungiame. Ma in linguaggio i en e e o a
in ale signi ica o che po ebbe esse e usa o (id, 47). Toliau au o ė dimos a, come
conju o jog usa o la ben inessa colboje è s u ina e s essi kalbininkai: Žemai ės
aš ų 1948 m. pe messo seconda ie agioni sakiniai con ques o jung uku 1956 m.
pe messo consis en emen e sos i uzioni con sen enze con giun ucci che o nes
( enip, 4748). Jonas Balke ičius Daba inės lie u ių kalbos sin aksėje jung uko jog
šalu inių p iežas ies sakinių sky iuje isai nemini
(1963: 362–363).
Ki ą jung ukas jog a ojimui dedica a a icolo J. Žukauskai ė inizia ale ase:
Jung ukas jog a mėse già a amen e do e e a ojamas (1968: 21). Ques o
pe me e di i ene e, che au o ei e a no o, che an e io men e a mėse ques o
pulsan e a o o più ampie che o a. Nella g ama icane dei Li u ians (LKG 1971:
675677) jun ukų jog e che a oseną ji apibend ina così: [j]ung ukų jóg e kàd
signi icanze su ampa solo in de e mina i casi. Il secondo di ques i è più
equen e e può esse e usa o in ali signi ica i che non sono p op ie al comu a o yoga