migLė ŽemRie ė. mo ológicamen e
o mas plu ia eikšmių causas de apa ición 107
MIGL ZEMRIET
Ins i u o de lengua Li uaniano oRciD id: 0009-0000-2174-3311KRyP ys: exynų ling is ika,
kompiu e inė ling is ika, au oma inė mo ologinė analizė, mo ologinis daugia eikšmiškumas
y su limojimo. Doi: doi.o g/10.35321/bkalba.2023.96.06 moRFoLogi icamen e DaugiaReikšmių
Fo Rmų a siRaDimo PRieŽas ys
ESMINIAI VOODŽIAI: mo ológico
plu ia eikšmiškumas, au oma inė mo ologinė
analizė, eks ynas, homo o mos, ocynas.
ano ación en el a ículo, basado en da os, ob enidos de la lengua Li uania homo o mos
dicodyno, se discu en de la lengua li uanas mo ológicamen e plu i eikšmių o mų, en el
a ículo llamados homo o mos, causas de apa ición. Homo o mas según la causa de
apa ición pueden clasi ica se en es os g upos: más eó icas homo o mos, su gidas
debido a algunas especi icaciones de o mación de dicciona ios; homo o mos, su gidas
debido a di e encias de elemen os p ozodinos; homo o mos, su gidas po coinciden es
palab as di e en es; homo o mos, nulem as sis emas mo ología de la lengua li uanas;
la misma lexánea signi icanzas homo o mos, su gidas debido a la asignación a ski ing
pa adigmas. es a homo o mas causas de apa ición ayuda a comp ende , po qué
ano ando mo ologicos ano a o iais apa ece unokios o o osokios casos de
mo ologico mul ia eikšmiškumo, po qué no puede ob ene comple amen e exaclis
esul ado au omá ico de ano acion.
abs Rac in he a icle, he easons o he homo o ms o he Li huanian language
a e desc ibed on he basis o da a ob ained om he Dic iona y o Homo o ms o
he
Li huanian Language.
he au ho o e s a classi ica ion o homo o ms acco ding o he easons o hei
appea ance, which is as ollows: homo o ms ha a e mo e heo e ical in na u e and
appea ed due o he speci ics o c ea ing dic iona ies; homo o ms esul an om
di e ences in p osodic elemen s; homo o ms esul ing om di e en o e lapping
wo ds; homo o ms ha a ose due o he speci ics o he Li huanian mo phology
sys em; homo o ms o he same meaning ha appea ed unde di e en pa adigms.
hese easons help us o unde s and why anno a ion by mo phological anno a o s
o en esul in di e en cases o mo phological ambigui y.
108DR beninė kaLba | 96 Į aDas en es os iempos es udiinėjan lengua, suelen
pasi elgia se di e sas p og amas compu ado inas. ellas pe mi en p ocesa
el lenguaje, esol e p oblemas lingüís icos, segmen a ex o, lemua ,
clasi ica , clus e iza o co egi e o es de ex o, au omá icamen e
aduci . p og amas in o má icos se pueden ealiza y semán ica,
mo ológica, sin ác ica análisis, c ea ano uo os o noano uo os ex yns,
ga synus y . .
La lengua Li u ias ambién compu ado iza. uno de la lengua li uanas
compu ado izamien o e apas au omá ica mo ologica analizé. su iempo
esc yškėja mo ologico plu ia eikšmiškumas. mo ológico
plu ia eikšmiškumas sólo una insigni icė pa e plu ia eikšmiškumo, a la que
se a ibuye: 1) kai omosios y nekai omosios palab as o o mas de palab as;
2) di e en es y de las mismas pa es del lenguaje o mas de palab as o
palab as; 3) cie as o masis, elemen os p ozodinales besilicios y
comple amen e coinciden es palab as o sus o mas (Rimku ė 2003a: 63).
mo ológicamen e plu ia eñánšmicas palab as o sus o mas se conside an
en onces, cuando ésa misma o ma de palab a p esen an d i o más lemos
(p z., o mai ko ų se pueden p esen a lemas ko as y ko a) o d i o más
g ama icos no ymų (p z., noc is nsk. a dininkas o dgsk. galininkas). Pe
au omá ica mo ológica análisisé iz yškėjęs mo ologinis
plu ia eikšmiškumas, ano e ikos Rimku ės (2002: 86), es muy speci inis caso,
pe o la gen e con plu ia eikšmijas palab as se encuen a dia iamen e. Más
a menudo es o nouda o comun a imo p oblemas, po que ellos, pe cibiendo
con ex oá, geba bas an e ácilmen e guessa , que palab a o su o ma
pa a o a, y o as a ian es ni siquie a no iene a la cabeza. además, a
menudo mo ológicamen e plu ia eikšmius palab aszas saky inėje balboje
a pažin i ayuda di e en e in onación o ki cio luga . aunque el mo ológico
plu ia eikšmiškumas es en esencia esuel a p oblema (ž . Rimku ė,
Dauda a ičius 2007), sin emba go, incluso y pa obulinus mo ologinius
ano a o ius de la lengua li uanas, no siemp e de a ios mo ológicamen e
plu ia eikšmių o mų log a elegi ikė iniausią, además, ne edi y ales casos, cuando mo ológico ano a o ius pa inco ec a una o ma de a ios galegos.
Se puede analiza la lengua Li uania median e es bas an e de alladamen e
desc i os y públicamen e accesibles mo ologicos ano a o iais […]
sin aksinas y seman inas analizes sis ema accesible ano a o iumi
Seman ika.l 1 y ano a o iais Lemuoklis 1 Ž . h ps:seman ika.l /analysis/ ex analysis.
migLė ŽemRie ė. mo ológicamen e o mas plu ia eikšmenes de apa ición causas 109 y
Mo uoklis2. en es e a ículo los da os p opo cionados apoyan Lemuoklio ealizada análisis,
po lo que es e ano a o ius se á p esen ado cuan o más de allado. El obje i o de es e
a ículo desc ibi las homo o mas de la lengua li uanas (ésis y o os é minos se á
explicados en el capí ulo 2). las a eas esumi los é minos elacionados con el
plu i eikšmiškumu mo ológico y, sob e la base ishanalizados de la mo ológico
plu i eikšmiškumo casos, ellos ap ašius y suklasi ica us, discu i homo o mų apa ición
causa. analiza se Li u ias lengua homo o mos ódyne (LkHŽ)3 esan ys palab as. aplica al
es udio mé odos de análisis cuan i a i as, ex ynų ling is ikos, desc i omasis. LkHŽ
p opo ciona noiku jan es 1 mln. palab as de homo o mos ejemplos, encon a
mo ológicamen e ano uo ame ex yne. del dicodino se puede e , cuyas o mas de
palab as de la lengua li uanas son mo ológicamen e muchosa eikšmės. los lec o es
mismos pueden hace conclusiones, cuya o mas son ikė inesnės y qué es o lemb a. La
palab aine hay sob e 36 mil. homo o mos, ellas clasi icadas en es ca ego ías: 1)
kai omųjų pa es de la lengua homo o mos; 2) homo o mos de pa es nekai omíes del
lenguaje; 3) kai omųjų y nekai omųjų pa es del lenguaje homo o mos. kai omųjų pa es
homo o mas, así como kai omųjų y nekai omųjų pa es homo o mas más inamen e
subdi ididas en 53 especies (las cuales se án mencionos más adelan e). e. Rimku ė, que
p epa ó mo ológicamen e ano uado ex oño de la lengua li uanas, escla eškino que
mo ológico plu ia eikšmiškumas incluye an o kai omąsias, como nekai omąsias pa es
del lenguaje (Rimku ė 2006a: 136). ella, ano , suelen coincidi kai omosios pa es de la lengua,
ečiausiai kai omosios con nekai omosiomi. aunque dicodyne no se p opo cionan da os
es adís icos4, pe o según es o, a qué homo o mas especies se a ibuye p incipalmen e
palab as o mas, como ecuencia se puede menciona es as homo o mas especies: (i)a
linksniuo ės a dažodžių nsk. a dininko y (i)o aleg niuo ės a dažodžių dgsk.
coincidencias del gal (p.ej.: nemažas, econocido, e ce os); (i)o y (i)a aleg niuočių
a dažodžių nsk. coincidencias del gale io (p.ej.: indi e ingo, aš un ą, endo o); (i)o, ė
aleg niuočių a dažodžių nsk. kilmininko y dgsk. del nomb e y šauksmininko coincidenimas
(p.ej.: aba ijos, indi e ingos, abs acakčiausios) (desca ga más sob e el dicodyno sanda á
y engimien o é. es e a ículo au o és abajo: Piečy ė 2023). 2 Ž .
h pssi i. du.l /mo uoklis/. 3 es e dicciona io se p epa a publicybai. has a qué
públicamen e no se ha anunciado. au o és m. Žem ie ė y e. Rimku ė.
4 La ecuencia cuan i icada debe ía se un es udio sepa ado. pe o, paanaliza os pa e
homo o mas ex os, se e, que unas de ellas pueden se pa imen adas milesías eces, o as sólo a ias eces.
110
benDRinė kaLba | 96
LkHŽ y jun o uen eís des e a ículo 20002005 m. elabo ado mo ológicamen e
ano uado 1 mln. palab as de lenguas Li u ias ex ynas. él ano uado u ilizando
y au o zinke ičiaus c eu á p og ama Lemuoklis. mo ológicamen e
ano uo ame ex yne casi mi ė de palab as son mo ológicamen e
plu ia eikšmiai. es e enómeno se acla ó sólo cuando los cien í icos
comenza on a maneja a chi os ano ou os del p og ama au omá ica de
análisis mo ológico, cuando ie on, cómo lengua a ada ca eciendo
conocimien os con ex uales, i. e. cuando cada o ma de palab a se analiza
como comple amen e sepa ada (Rimku ė 2006a: 136). aigi, es e a ículo y en él
esan ys explicacionimas debe ía se p a a ūs aquellos, que u iliza
lingüís icos mo ologicos ano a o ius. él debe ía ayuda a en ende posibles causas de inexacslidades.
LkHŽ el p ime de es e ipo dicciona io de la lengua li uanas. en él is o un
no adicional en oque en la lengua, p esen ado a a és de compu ado ines
p og amas de análisis de lenguas Li uanas. de es e dicciona io se puede e ,
qué lenguaje la sup an a p og amas in o má icos. Analogos imagendą
sob e los li uanos lengua puede o ma se y lenguas li uanas besimocan es
ex anje os. pues o que dicciona io cons i uye de e as g an núme o
homo o mas, él ab e a los cien í icos más posibilidades de es udianamien o.
aunque, como mencionada, en Li uania al dicciona io p ime o, sin emba go
pa ecidos dicciona ios ya publicui a en o as lenguas. Po ejemplo, en 2001. ue
c eado un dicciona io homo o mos de la lengua usas, au o ė zhanna
g igo ye na anoshkina (Сло- варъ омонимических словоформ)5. en es e
dicciona io se p esen an an o homonimas, como homog a os (žodžiai, que se
esc iben de la misma mane a, pe o di e en e se p onuncian). Woodyne en ki į
no conside agiama, ne a ojama aidė ё. Woodynas su a ky as así, que las
o mas de palab as ue a kai ėje, a leksemos desinėje. pa es del lenguaje se p esen an en escliaus os, plg.6:
ехидна
ехидной ехидна (с), ехидный (п)
ехидною
ехидны
ехидно ехидно (н), ехидный (п)
5 Rusų kalbos homo o mų žodynas es á disponible en In e ne :
h p://c l. uslang. u/homo o ms/index.h m.
6 es e ejemplo mues a mues a la palab a éhidna aleg niamien o y pa es del lenguaje (yas
su umpos dadas en escliaus eles). En el habla Rusų es a palab a iene no una signi icado, que
depende del con ex o. La palab a éhidna Li u iamen e puede signi ica ejį, aus alijos gy a ę o
puede se u ilizado pa a desc ibi pik ą, žiau ų, klas ingą žmogų.
migLė ŽemRie ė. mo ológicamen e causas de apa ición de o mas
polia eikšmių 111 en 2008 m. ue c eado inglés lenguaje homo onos
dicciona io7, su au o al edas aloisi ( o más sob e homo onos y
homo o mos elacióní é. es e a ículo s. 2). Despacha del dicciona io
a i mase que el dicciona io cons an emen e llenamos, pe o al a
in o mación, de donde se ecogen palab as, cuán as de ellas hay y e c.
suscac os con el dicciona io au o um, esul ó que la p ime a e sión del
dicciona io e a papie inė, pe o ápidamen e en iende, que p ak iškiau c ea
in e ne ina, po que papie inė pod ía pasen i ápidamen e y necesi a an no
un único pe miso. Woodyne hay más de 10 mil. homo onos, ellos pueden suge i
y usua ios woodyno. además, aquí se p esen an no sólo homo onos lemos, sus
pa es del lenguaje, sino y de iniciones es o no es muy habi ual de ese ipo
dicciona ios. P esen ados di e en es se esc iben, pe o igualmen e se
p onuncian palab as, po ejemplo, moo (lie . mū) y moue (lie . g imasa), plg.: moo
1.:: e b-in ansi i e o emi he deep, bellowing sound
made by a cow; low.
2.:: noun he lowing o a cow o a
simila sound.
moue
1.:: noun a small
g imace; a pou .
inglés los homo ones p opo ciona y papie iniuose dicciona ios, po ejemplo, 1997 m.
publicuido Leslie P essono homo onos dicciona y (Dic iona y o Homophones). él es á
des inado a desciendien es ingles de lengua, iene más de 600 homo onos pa es. en 2012
compilado a. D. Reed dicciona io Reeds Homophones: A Comp ehensi e Book o
Sound-alike Wo ds (žodyne p esen an los homo ones ame icanos ingleses, sus pa es
son más de 1 000. Jun o a cada palab a se p esen a de inición, pa e del lenguaje y
ejemplo de uso). En Li uania ambién p epa ada lib os, manuale ios, a ículos
cien í icos simila es emá icas. jonas šukys en 2004. emi ió lib o a Pa ecidas sonando
palab as: no mas y e o es, en la que de alladamen e analizan pa onimai (el é mino
se á explicado 2 sec.). en el lib o académico explica sug e in ų palab as signi icados
no mines, indica y pa aisy ą klaidingą a oseną, además, discu e pa onimų y
homog a ų a osenes aspec os. Dalis homo o mų ocu e debido al casualmen e
coincidan es di e en es signi icamien os palab as. ales palab as analíí pa a Rū os
ma cinke ičienės (2011) manualėlis El signi icado de la palab a. Woodynai y eks ynai,
cuyo en un capí ulo una capí ulo se esc ibe sob e polisemiją, aquí de alladamen e
desc ibi homonimai, dada su clasi icación. 7 inglés lenguaje homo onos dicciona io
disponible en in e ne : h ps://www.homophone.com.

112 benDRinė kaLba | 96 especialmen e mucho abajos sob e mo ologico plu ia eikšmiškumą
publica o e. Rimku ė. se puede menciona su dise ación (Rimku ė 2006a), dedicada a a ios
a ículos cien í icos (Rimku ė 2002, 2003a, b), donde ampliamen e desc i as di e sas especies
mul ia eikšmiškumo, pa icula men e mucho a ención al mo ologiniam mul ia eikšmiškumui
así como homo o mos. es e a ículo cons a de in oducción (p ime oji pa e), de dos pa es
eó icas, de dos pa es in es iga i as y esúmen. Al inal del abajo se p esen a una lis a de
odas las uen es de li e a u a ci adas. 1. moRFoLogiicamen e ano uado ex ynas iR en él
desdeRyškėjęs moRFoLoginis DaugiaReikšmiškumas P immasis mo ologicamen e ano uado
ex osynas de la lengua li uanas idos Žilinskienės y Laimos g umadienės c eada elec ónica
base de da os. se ha u ilizado especí icamen e pa a elabo a dicciona ios ecuen es
(Rimku ė 2006b: 34). . Žilinskienės y L. g umadienės Daba inės ašomosios dicciona io
ecuen ino li uanos (2002) ex o elec ónico compues o de 1,2 mln. palab as, en él esan ys
ex ai o iginalūs (no e s iniai), pe enecen publicis iniam, cien í iciniam, bele is iniam o
kancelia iniam es ilo. es os ex os ue on ano ados, y más a de según ellos c eados
dicciona ios Dažninis daba inės ašomosios lie u ių kalbos žodynas (1997) y Dažninis
daba inės ašomosios lie u ių kalbos žodynas (1998). y au o Digiojo Cen o de lingüís ica
compu acional de la Uni e sidad 2000 m. comenzado c ea in oducido mencionado
mo ologicamen e ano oado ex ynas8. él compues o semiau omá icamen e, aplicados
au omá icas mo ologicas análisis p og ama Lemuoklis. Su p ime a e sión la cons i uyó de
unos 1 millón. palab as, pe o más a de el ex oyn ue complemen ado, cambiado ne ikslumai9.
eks yne publicis ikos ex ai cons i uye 36 po cien o, cien í icas li e a u ai ex ai 24 po
cien o, g ožinės li e a u ai ex ai 19 po cien o, adminis a i o s ilaus ex ai 2,8 po cien o,
República de Li uania seimo s enog amas 6,8 po cien o. ex ynas compues o
semiauu omá icamen e. en el momen o en que se compuso es e ex oyn, . zinke ičiaus
p epa ada p og ama de análisis mo ologicas 8 es e ex oyn es á disponible al público en
in e ne : h ps://cla in. du.l /xmlui/handle/500.1/3182120.3. 9 Los da os pa a el dicciona io
homo o mos de la lengua li uánica im i de es a p ime a e sión exyno, po que que i ada
зафиксировать cuan o más casos de mo ologinio plu i eikšmiškumo de la lengua li uánica.
Lemuokly in odujo es adís icos módulos de una eicšminimo (Rimku ė, Dauda a ičius 2007),
po eso es e p og ama comenzó a ope a más p ecisamen e, o ecía mucho menos
mo ológicamen e o mas de una eikšminos.
migLė ŽemRie ė. mo ológicamen e causas de apa ición de o mas
plu i eikšmių 113 Lemuoklis, p esen ando lemas y mo ologines conocimien o,
no omaba en cuen a el con ex o, en es e p og ama no se inco po aba
in o mación sob e semán ica, o mas de palab as gene almen e e an
es ablecidas u in de las palab as li uanias una lis a de aíz, y no usando
alguna de las palab as o mas aunque con las señaladas de esas o mas
g ama icas (zinke ičius 2000: 30). es o signi ica que el p og ama a o mas de
palab as p opo cionaba odos los posibles conocimien os g ama icales y
odos los posibles lemas (an aš ines o mas) (ž . į ade dados ejemplos).
Toda ía menciona que Lemuoklis analizaba esc ibi ines, sin c ucio o mas de
signos. p ecisamen e po eso homo o mos pod ían di e encia se y
p ozodinías elemen os (Rimku ė, g ybinai ė 2004: 7576).
en la ac ualidad los es udios de ecnologías lingüís icas más a menudo se
u iliza ano a o ius Seman ika.l , po que es más p eciso; puede se an o
manejado como ac ualizado y complemen a io (bielinskienė y k . 2017: 2). sin
emba go él ambién no siemp e ano a egula men e a menudo no econoce
s e imybių, ja gono, umpinių. nema ando oda la lengua o con ex o de la
mane a como e el homb e, se hace mo ológicamen e e o es de ano ación de
palab as plu ia eikšmių (si una palab a iene a ias di e en es signi icados
g ama icales, mo ologiniai ano ado es a eces op an po inco ec a la
g ama ical conocimien o). muy ecien emen e, a inales de 2023 m. , comenzó a
ope a y nue a palab as y p og ama de análisis de ex o Mo uoklis
ano a o iaus Seman ika.l pag indu. con es a p og ama se puede y sin e iza ,
i. i. según mencionados g ama ines conocimien o sugene a quimą palab a o
unos. La mayo ía de los e o es de ano ación ocu en debido al mo ológico
plu i eikšmiškumo: los p og amas aunque y pe eccionados, oda ía muy a
menudo no econoce el con ex o (o lo econoce inco ec amen e). Úl imamen e
bas an e a ención dedicada a es a p oblema de análisis au omá ica de la lengua
li uana esol e c eada de di e sas he amien as, que pueden limi a
seman ico, sin aksico y mo ologico mul ia eikšmiškumą, o ma y a de eglas,
ayudan es uni eikšmiški ex os, isanalizado y suclasi icado el lingüís ico mo ologico mul ia eikšmiškumas (Rimku ė, g igony ė 2006: 32).
Homo o mos ecuen es no solo en lenguas Li u ias. Simila si uación
izc iskó y al examina ex os de o as lenguas, po ejemplo, Czechs habla
mo ológicamen e o mas plu ia eikšmės cons i uye 46 po cien o, slo ėnų
habla ace ca de 8,01 po cien o, umunų 40 po cien o, ingles 38,65 po cien o,
eng ų 21,58 po cien o. (Hajič Rim: 173, ci a ci a ci ada 2006a: 47). Basándonos
en los cien í icos es ų p esen ados da os (Puolakainen 2012: 194), puede
a i ma se que casi mi ė es ų kalbos palab as de son mo ologicamen e
plu ia eikšmiai. e aluda jakai ienė (2009: 87) a i mó que habido debs ymų, si
al enómeno como palab as plu ia eikšmiškumas en gene al puede exis i esą jeigu una
114 benDRinė kaLba | 96 son de seka iene dos signi icados di e en es, en al
caso es o y debe ía se dos palab as sepa adas, y no un único
plu ia eikšmis. es impo an e menciona que la cien í ica aquí habla sob e
lexinio, y no mo ologico plu ia eikšmiškumo. sin emba go al opinión no es
popula esa i pasak skais ės aleksand a ičiū ės (2008: 275),
plu ia eikšmiškumas es sis emingas lenguaje eiškinys, po que sie inas con
los ca ac e ís icos del sis ema mo ologicos de la lengua li uanas y linksnių
sink e izmu, además, elacionado con la economía y limi o um del lenguaje.
2.Rbiausi s a moRFoLoginio
DaugiaReikšmiškumo eRminai kalbo y oje mo ológico plu ia eikšmiškumas
gene almen e en endido y į a dijado po unos cuan os dis in os e minos.
sigue p esen ándose discusión sob e e minos, i. e. cómo nomb a
mo ológicamen e plu ia eicšme o mas: homo o momis, homonimais,
homog a ais o de o a mane a (noap opiados é minos, elacionados con o os
ni eles de plu ia eicšmiškumo, adelan e la mayo a ención se p es a sólo a
casos del plu ia eicšmiškumo mo ológico). El é mino de más amplio
signi icado, que en pa e pod ía u iliza se en es e a ículo, son homonimai,
ellos suelen de ini se como žodžiai, que ienen la misma aišką y comple amen e
di e en es signi icados (jakai ienė 2009: 101), como uenodai sonando con o a
palab a, es deci , a la misma pa e del lenguaje pe enecien e, pe o di e en e
signi icado u in is žodis (gai enis, keinys 1990) o como ienodai se dicen
palab as (būna y homonimų o mų, mo emų) (šukys 2004: 9). como mencionada
an e io men e, mo ológicamen e plu ia eikšmėmis llamadas kai omosios y
nekai omosios, igualmen e y di e en emen e a iamas o mas. analizando el
mo ologico plu ia eikšmiškumą, leksinė signi icación no es impo an e (es a
gene almen e acen uada desc ibiendo homonimus), po lo que ob iamen e, que
el é mino homonimai es á po pla us hablando de mo ologicamen e
plu ia eikšme o mas. el é mino homo o mos plan ea conside ables
ince idumb es a los lingüis as. algunos de ellos (ba auskai ė 1979: 4344;
ba auskai ė y k . 1995: 23) homo o mos conside an di e en es o mas de la
misma palab a o di e en es palab as de o mas simila men e sonambancias,
ej., desc ibeai y daik a a džio ap ašas dgsk. a dionis a, y accionmajodio
desc ibi es del iempo segundo del indi iduo o ma. nikolajus Pa lo ičius
kolesniko as homo o mas ambién llama pa adigminiais homonimais (kolesniko
1987: 7, ci ado desde ne zo o a y k . 2005: 231), y F ancis ka amba su ampančias
de esos mismos o di e en es pa es del lenguaje o mas llama sink e izmu (ka amba 1994: 15).
migLė ŽemRie ė. mo ológicamen e múl iplesa eikšmių o mas de apa ición
causas 115 en es e a ículo mo ológicamen e múl iplesa eikšmės o mas
se llaman homo o mos. como queda á de adelan e p esen ada de es e
é mino a osén esumen, el é mino homo o mos en es e a ículo se
u iliza más amplie, que habi ual en abajos lingüo y os, signi icado. po lo
an o adelan e, más de alladamen e nosigilinando en odas las especies de
homonimía, se desc ibe homo o mas samp a a kalbo y os abajos.
e. jakai ienė (2009: 103) homo o mas de ineėja como sepa ados, su sonine
sanda a casualmen e su ampancias oda pa es de palab as nohomonimichas.
como ejemplo la cien í ica p opo ciona al sen encia: Mama desde aiko
muses aiko, en el que su ampa daik a a džio niño nsk. kilmininkas y
accionmajodio aiki i es del iempo e ce o de pe sona o ma. Según basa la
académica, puede coincidi y de algunas palab as a ias o mas g ama icales,
ej.: lip i, lipa, lipo (judė i aukš yn o žemyn) y lip i, limpa, lipo (kib i, klijuo is).
Aquí coincide eiksmažodžių bend a is y de ella hechas o mas. P oblemiška
es que ales casos o os a ibuyen no homo o mas, sino pa icionales
homónimos (ba auskai ė y k . 1995: 24). kazimie o gai enio y s asio keini
Kalbo y os e minos dicodyne (k Ž) homo o mas se conside an
idén icamen e p onunciadas y esc i as di e en es o mas de palab as
(gai enis, keinys 1990). hiceasi, homo o mas nep asc ibiami linksnių
sink e ismo casos, cuando coincide keli del mismo palab a linksniai. sin
emba go al de inición puede le an a ince idumb es al dis ingui
homo o mas y po cios homonimos. En la palab a úl imos de inidos como
homonimas, cuyos no odos mo emes coinciden comple amen e o que
pe enecen a ski ing pa es de la lengua (gai enis, keinys 1990: 80). e.
jakai ienė pa iños homonimus de ine como ales palab as, ku ių o de uno
odas las o mas g ama icales coinciden con pa e de o a palab a de
o mas, o cuyo coinciden al menos po a ias o mas (jakai ienė 2009: 101102).
según ella, gene almen e en al caso una palab a esul a kai omasis, y o a
nekai omasis, po ejemplo, gaila es o y daik a a dis, eiškian is gailes į,
gailėjimąsi, y p ie eiksmis (pa yzdžiai de mo ologicamen e ano uo o ex yno).
Según e. jakai ienė, en las lenguas analí icas homonimais pa ciales se
conside an palab as que pueden pe enece a dis in as pa es del lenguaje,
po ejemplo, la palab a inglesa ende puede se y daik a a dis, eškian is
p opues a, y būd a dis, eškian is š elnų, jau ų, y eiksmažodis, eškian is
pasiūly i, pa eik i (jakai ienė 2009: 102). o os cien í icos (kaljano 2023: 27)
ales casos llaman cuan o di e en e g ama icales homonimais. es oné icamen e su-
benDRinė kaLba | 122 96 niame In e nacional de palab as dicodyne ( ŽŽ) la palab a
b a as de inida como X iiX iii a. i alijoje me cena io asesino, a an iū is as,
que puede u iliza cualquie iolencia, a as Lao's moneda de unidad kipo cien o
e ce a pa e, o 1. cubie o wooden bhi a is ca oim, a o mid. azijos
pueblos; a . a ganis án pa a anspo a de ca gas pesadas; 2. e u a is
anspo e pa a bienes anspo a ; usado caucaze y P. uk ainoje. ales
palab as suelen a da a sepa a de no espe ė inas homo o mas, po que cada
una de ellas necesi a comp oba se en di e sos dicciona ios y ex os. es di ícil
decidi y es o, si debe ía inclui los en LkHŽ, po que solo o os da os dicynos
basa se ya noužsu icien e. de es a homo o mas apa ición azón se e, que se
en en a con dilema: cuan o mayo lenguaje análisis de p og amas lexicón, lo
más p og ama debe ía econoce palab as y sus o mas, pe o al mismo
iempo es o signi ica, que puede apa ece no ma apa íos casos de
mo ológico mul idia eikšmiškumo. aigi, buscando cuan o exaclesnių
esul adosos, hay que bien a i ma los p incipios de selección de palab as
u ilizadas en p og amas in o má icos.
4.2. Homo o mas, su gidas po las
di e encias de elemen os p ozodinos
Homo o mas debido p ozodines elemen os de di e encias (p z., ki cio luga , p iegaidés, balsio
longi udumo) apa ece sólo esc ibi ís ica en el habla. pues o que las lenguas Li uanas
mo ologiniai ano a o ías analizan ašy ines, sin ki cio signos de palab as o mas,
homo o mos ne edai di e encia p ozodika. ales homo o mas ejemplos p incipalmen e en e
kai omųjų pa es de la lengua coincapasiones, ellas es án en la mayo pa e smulkesnių
especies. A menudo es o es coinciden es dos o más o mas de una palab a. ales ejemplos
dicodyne hay 11 ipos: (i)o aleg niuo ės a dažodžių nsk. coincidencia del nomb e con nsk.
įnagininku y šauksmininku (p z.: agen ū à s. agen a, mamà s. mãma); (i)o, ė aleg niuočių
a dažodžių nsk. kilmininko y dgsk. coinc apimas del nomb e (p.ej.: absoliučiõs s. absoliùčios;
adek ačiõs s. adek ãčios; áikš ės s. aikš s); ė aleg niuo ės daik a a džių nsk. įnagininko y
šauksmininko10 coincidencia (p z.: ka è s. kã e, dumblè s. duble); comuna ies y noekiamosios
ūšies bū ojo iempo y . g. daly ių dgsk. sob apimas del nomb ado (p z.: 10 a k eip inas
a encion, que šauksmininkas mucho donde puede sólo eó icamen e. cons i uyendo
homo o mos dicciona io, no a endida en daik a a džių seman icá, conside ada que posibles de
odos daik a a džių šauksmininko o mas.

migLė ŽemRie ė. mo ológicamen e múl iplesa eikšmių o mas causas de apa ición 123 apd b i
s. apdi b ; by i s. byi ); supuamosios sedacos y noekiamosios ūšies bū ojo iempo y . g.
daly ių dgsk. kilmininko coincidenías (p.ej.: apl ų s. aply ; deñg ų s. deng ); (i)a aleg niuo ės
daik a a džių nsk. iceminis o y shauksmininko coincidencia (p z.: aidè s. áide; ga ažè s.
ga ãže); (i)u y i aleg niuochos daik a a džių nsk. a dininko i dgsk. galininko coincidimas (p z.:
apim s s. ãpim is; ãpsk i is s. apsk i s); es iempoamojo nsk. e ce cio y del segundo
pe sonas coincidencias (p.ej.: nep igidi s. nep igi d; negãli s. negal); į a džių mo . g. nsk.
bene icia io y be a dés giminés coincidencias (p z., ái s. a, š ai s. ši a; po supues o, ši ai
puede se y dalely ė, pe o ales coincidencias en dicciona io caen ya en o a ca ego ía
kai omųjų y nekai omųjų pa es de la lengua coincidencias ca ego ía, po que dicciona io,
como mencionada, se p esen an sólo especie conc e a ap abancias g ama icas); (i)u
aleg niuo ės a dažodžių nsk. del gal y dgsk. kilmininko11 coincidimas (p.ej.: ãlų s. al; le ų s.
llu); accionesmajo ías y el p esen e iempo coincidencias del segundo pe sona (p z.: iñkš i s.
inkš ; kls i s. klys ). P ozodines elemen os de di e encias nulem as homo o mos ocu e y
su apus dos o más di e en es kai omųjų pa es de la lengua. de es e ipo homo o mos
dicodine hay 7 especies: daik a a džių y eiksmažodžių su apimai (p z. : Adomo coincide ik inio
aik a a džio Adõmas12 nsk. kilmininko y noekiamosios ūšies deli io ãdomas nsk. o ma del
kilminco; coincide con la p o ección de obik a a dío p o ección nsk. kilmininko, dgsk. galininko
y e bemod p o ege de o mas de iempo u u o, plg.: p o egõs s. apsáugos); a apimai de
daik a a džių y būd a džių (p z., a laidus su ampa daik a a džio a laidai dgsk. galininko y
būd a džio a laidus nsk. a dininko o mas, plg. ã laidus s. a laidùs); accionesmažodžių y
būd a džių su apimas (p z., añ inę, asmẽninę s. an nę, pe sonanę su ampa eiksmažodžių
an ini, pe sonain i eikiamosios ūšies bū ojo ka inio pa icipan es y būd a džių iempo
an inis, -ė, pe sonalinis, -ė mo . g. nsk. de o ma gal); eiksmajodžių y į a džių coincida (p z.:
ki a s. k ai; kù ia s. ku ià su ampa eiksmažodžių kis i, ku i y į a džių ki as, ku i o mas);
daik a a džių, būd a džių y eiksmažodžių coincapimas (p z.: bal i daik a a džio bal is nsk.
šauksmininko o ma ba i; būd a džio bal as dgsk. a dininko o ma bal ; bend a is bál i);
aik a a džių y nume a džių o į a džių coinc apimas (p z. : Anos coincida ik inio
daik a a djio 11 algunas eces (caus y adelan e dados casos) dgsk. elmininkas puimas solo
eó icamen e. 12 e dad, ano a o ius gaba sepa a g andesąsias aides desde pequeños. sin
emba go mo ológico plu ia eikšmiškum al caso pod ía o ma se, si y pa icipio ue a
esc i o didžiąja aide, po ejemplo, al p incipio de la ase.
124
benDRinė kaLba | 96
Ana e ing eso ana o mas, plg. Ãnos s. anõs; camino coincide coik a ónis kẽlias y į a dis keliàs);
daik a a džių, eiksmažodžių y į a džių o būd a džių, o skai a džių su apimai (p z.: d ejas
su ampa nume a dis d ẽjos, daik a a džio d eja nsk. o ma kilmininko d ejõs y dgsk.
a dininko o ma d ẽjos, ambién ambién del u u o iempo eiksmažodis d ejõs). de ales
coincidencias ambién no ada en e kai omųjų y nekai omųjų pa es de la lengua homo o mas,
ellas en el dicciona io son de 8 ipos: eiksmažodžių, būd a džių y p ie eiksmių coincidencias (p z.,
malgai su ampa eiksmažodžio blog i nsk. segundo pe sona siendo ka inio iempo o ma blógai,
būd a džio blogas, -a. g. mo o. o ma blõgai y p ie eiksmis naudga); adje i os y p e eiksmių
coincidenimas (p.ej., aklai, e icazmen e coincida adje i žių mo . g. o ma naudininko ãklai, e ek iai
y p e eiksmiai akla, e ek i ia); daik a a džių y p e eiksmių coincidimas (p.ej., seniai su ampa
daik a a džio senis dgsk. a dininko o ma sẽniai y p ie eiksmis senia); daik a a džių, būd a džių
o į a džių y p ie eiksmių su apimas (p z.: cla amen e, al oš ai su ampa daik a a džių aiškis,
al oas dgsk. sus i u o io aškiai, aũkš ai, būd a džių aiškus, -i, aukš as, -a mo . g. naudininko áiškiai,
áukš ai y p ie eiksmiai áiškiai, aukš a); daik a a džių, eiksmažodžių, būd a džių y p ie eiksmių
su apimas (p z., bukai su ampa daik a a džio bukas dgsk. a dininko i nsk. šauksmininko o mas
bùkai, eiksmažodžio buk i bū ojo ka inio iempo nsk. an oyo cue po o ma buka, būd a džio
bukas mo . g. nsk. o ma bene icia io bùkai, p ie eiksmis buka); núme os a džių, p ielinksnių y
p ie eiksmių coincapimas (p.ej., pi ma su ampa skai a džio pi mas, -a mo . g. nsk. a dininkas y
įnagininkas, be a dės giminės o mas pi mà, p ma, y p ielinksnis y p ie eiksmis p ma);
accionesmajodías y an e eiksmių coincidimas (p z., apmaudžiau eiksmajodžio apmaudi i bū ojo
ka inio iempo nsk. p ime a o ma de pe sona apmáudžiau y supe io g ado de p ie eiksmis
apmaudžiaũ), daik a a džių, a ik žių y an e eiksmių o dalelyčių coincidimas (p z., Ana z su ampa
del daik a a džio en Ana nsk. a dininkas,nagininkas bei šauksmininkas, ana a džio y dalely ės
ana, plg Anà, na y anà). si Lemuoklis y o os mo ologiniai ano a o ías pudiesen analiza
suki čiuo os ex os13, es espe able, mo ológico plu ia eikšmiškum ge okai educi ían. 13 hace lo
au omá icamen e eso no es complejo, po ejemplo, p og ama Ki čiuoklis, ella es á accesible
h ps://kalbu. du.l /mokymosi-p iemones/ki ciuoklis. po o a pa e, es e p og ama se basa en los
esul ados de la p og ama au omá ica de análisis mo ológica, po lo que se o ma un cí culo
ce ado: de lo que, bien unciona el analizado mo ológico, depende la calidad del p og ama de
ki chiación. Men ionándose que Ki čiuoklyje mo ológicamen e plu ia eikšmėms o mas se
p esen an a ios a ian es ki čiación, aci es o no i in ayude esol e mo ologinio
plu ia eikšmiškumo p oblemá.
migLė ŽemRie ė. mo ológicamen e múl iplesa eikšmių o mas de apa ición
causas 125 y an e io men e ue en ymų clasi ica homo o mes según
p ozodinius elemen os. e. Rimku ė (2002: 9198) išanalizó 10 mil. g ami icamen e
ano uadas palab as, pa a o as a ículos de Li uano y o. examinada, que 83 po
cien o. homo o mos son oné icamen e apañas, y 17 po cien o. di e encia
c ucio luga . Homo o mas, las cuales no di ie en luga de ki cio, la cien í ica aún
di idió en dos especies: bes ici ianchas balsio can idad (p.ej., eiksmažodis mãno y
į a dis màno) y bes ici ianchas p iegaide (p.ej., eiksmažodžiai klaũsė (lema
klausy i) y kláuzė (lema kla zus i). an e io men e dados ejemplos aba cados y
luga ki cio, y p iegaide besici ian es homo o mos. Es a úl ima ca ego ía en la
misma discu en y los casos, que di ie en balsio can idad, sólo ellos sepa adamen e
neišci i.
4.3. Homo o mos, su gidas debido a su ampan es di e en es palab as Den o
es a ca ego ía cae pa e kai omųjų lenguaje pa es homo o mas,
kai omųjų y nekai omųjų lenguaje pa es homo o mas. eó icamen e odos
los casos de la ca ego ía homo o mas de las pa es kai omųjų y nekai omųjų
del lenguaje ambién son palab as de di e en es signi icanzas, pues iene
di e en es lemas. pe o así a i ma no siemp e es co ec a, pues o que, po
ejemplo, en e p e eiksmių y ca ac e a džių coincumpimien os es bas an e
mucho semán ico común, una o ma a menudo es á hecha de o a. po lo an o
homo o mas, su gidas debido a múl iplesa eicšmenes palab as, se ía posible
asigna aún en dos smulkesnes ca ego ías di e en es leksinės eikšmės homo o mas y pa inės leksinės eikšmės homo o mas.
4.3.1. Di e en es lexónicas signi icanzas homo o mos En es a ca ego ía caen
su ampancias o mas, las cuales doybialmen e no es án elacionadas. en e
ellos 8 kai omųjų y nekai omųjų pa es de la lengua homo o mas especies:
eiksmažodžių, būd a džių y p ie eiksmių homo o mos, po ejemplo,
es ic amen e en es e caso su ampa pa icipio g iež as, -a (lema g iež i)
mo . g. nsk. bene icia io o ma con oda o a signi icación eniendo
an e eiksmiu es ic amen e y būd a džio es ic as, -a mo . g. nsk. o ma
bene icia io. es deci , en es e caso el pa icipio con p eiksmiu y a ibu džiu
asoja di e en e leksinė signi icación, y a ibu dį con p eiksmiu en pa e
coinciden e, po que ellos hace uno de o o (pa a más de alles éase 4.3.2 c.);
de daik a a džių y p ie eiksmių o p ielinksnių, jung ukų, dalelyčių, jaus ukų,
iš ik ukų homo o mos (p.ej.: dėlei su ampa daik a a džio dėlė nsk.
naudininko y p ielinksnio dėlei o mas; su ampa daik a a džio opa nsk. opa,
šauksminininko, įnagininko o mas y iš ik ukas); į a džių y p ie eiksmių o dalelyčių, jung ukų homo o mos
benDRinė
kaLba | 126 96
(e.g., pa a p e e iksmio y in é bio coincidencia); daik a a džių, p ie eiksmių y
būd a džių o į a džių homo o mos (p z., mo . g. daik a a džio kandis, . y. maža
pe eliškė, cuya ikš ai kapoja d abužius, ėda ja us, mil us, plan asus (LkŽ 2005),
nsk. naudininkas kandžiai y y . g. daik a a džio kandis, . y. kandimas, įkandimas,
įkąs a ie a (LkŽ 2005), dgsk. el sob enomb e kandžiai coincide con būd a džio
kandus, -i mo . g. nsk. usua io y p ie eiksmiu kandžiai (en ep adje i o y
p ie eiksmio leksinės signi icaciones es pa cial coincidencia, y con daik a a džiais
kandis los ya a aja dis in a leksinė signi icación); daik a a džių, eiksmažodžių,
būd a džių, p ie eiksmių y p ielinksnių homo o mos (p z., a i su ampa
daik a a džio a is nsk. šauksmininko, eiksmažodžio á i bend a ies,
būd a džio a us, -i mo . g. nsk. a dininko, p ie eiksmio y p ielinksnio a
o mas); accionesmajodžių, daik a a džių y p ie eiksmių homo o mos (p z., a
eces su ampa pa icipio ká as dgsk. įnagininko, daik a a džio ka as dgsk.
įnagininko y p ie eiksmio algunas o mas); accionesmažodžių y p ielinksnių o
dalelyčių, jung ukų, jaus ukų, iš ik ukų, san umpų homo o mos (p z.: ak
su ampa jaus ukas y daik a a džio ak i e ciosio pe so nsk. liepiamosios o ma
de sedimen o; za is coincide del ad e bio za is i del e ce o pe sona iempo
u u o y p ie eiksmio za is o mas; ysk coincide de la palab a yskupas
g a inės san umpos y eiksmajodžio ys i liepiamosios nuosakos e ciosio
pe sona nsk. o mas); coik a a dos, į a džių y p ie eiksmių o dalelyčių
homo o mos (p z., ana coincide e dade o delik a a džio Ana, į a džio y dalely ės
ana o mas). dis in as signi icanzas léxicas homo o mos pod ía se y en e
kai omųjų pa es de la lengua homo o mos. LkHŽ ellas o man 8 especies:
di e en es signi icanzas lexicís icas de daik a a džių, eiksmažodžių y
būd a džių homo o mos (p z., anglių su ampa daik a a džių anglys y anglė dgsk.
kilmininko o mas); daik a a džių y eiksmažodžių homo o mos (p z., adomą
su ampa pa icipio adomas nsk. galininko y ik inio daik a a džio Adomas nsk.
galininko); accionesmaodžių y į a džių o skai a džių homo o mos (p z.: sus
su ampa eiksma odžio jo i del e ce pe sona iempo u u o y į a džio ji dgsk.
a dininko i nsk. o ma del kilmininko; o ai coincida accionmaz odio kis i
se ojo ca inio iempo del segundo indi iduo y į a džio ki a nsk. o ma del
bene icia io; es […] coincide del ad e bio ejo i del iempo u u o de la
e ce a pe sona y del nume a io es, -as o mas del p onom); daik a a džių,
būd a džių y eiksmažodžių homo o mos (p z.: kal ų su ampa eiksmažodžio kal i
a iamosios nuosakos e cios del cue po o ma, deli io kál as, -a mo . y y . g.
dgsk. kilmininko o ma, būd a džio ka as, -a mo . y y . g. dgsk. kilmininko o ma y
migLė ŽemRie ė. mo ológicamen e plu ia eikšmių o mas de apa ición causas 127
daik a a džio kál as dgsk. o ma del kilmininko; eces coincide pa icipio a je a
y . g. dgsk. al, del p opie a io eces nsk. del nomb e y daik a a džio ka as
dgsk. de o ma gal); a ibu os, į a džių, skai a džių y daik a a džių
homo o mos (p z., una coincida ik inio daik a a džio y skai a džio, į a džio bei
būd a džio ienas, -a nsk. Viena. a dininko, įnagininko, šauksmininko o mas);
daik a a džių, eiksmažodžių y į a džių, skai a džių homo o mos (p z.: d ejas
su ampa daik a a džio d eja nsk. kilmininko, dgsk. del sus an i o, ad e bi
d ejo i del e ce o pe sona iempo u u o y nume al de o mas d ejas; maną
coincida de accionmajo io mani hecho de eikiamosios ūšies esamojo iempo
pa i io dgsk. nomb e del, į a džio manà mo . y . g. nsk. galininko e
daik a a džio mãna nsk. de o ma gal); būd a džių y į a džių homo o mos (p z.,
juodu su ampa į a džio jis d iskai os a dininko, galininko y būd a džio juodas
nsk.
o mas del kilmininko).
4.3.2. Homo o mos con en pa e su ampančia leksine signi icado ales
homo o mos ienen di e en es lemas, sin emba go sus semán icamen e y
debibiamen e elacionadas, ej.: absolu iamen e su ampa an e eiksmio
absolu iamen e y adje i o absolu iško o mas; ilgai coincida p ie eiksmio ilgai y
būd a džio ilgas o mas. es o suelen p ejeikmías, compues os de ad e bios, i. e.
de la misma aíz palab as, y sólo en pa e los se puede conside a palab as de
di e en es signi icados (si se mi a no o malmen e mo ologicamen e, sino
semán icamen e). Dalinės leksinės homo o mos dicciona io cons i uye 8 pa es
kai omųjų de la lengua homo o mos especies, conc e čiau: subs an i a mobilia
daik a a džių, po ejemplo, adminis a o ių (su ampa palab as adminis a o ius
bei adminis a o ė dgsk. o mas kilmininko), bėglių (su ampa palab as bėglys y
bėglė dgsk. o mas kilmininko) homo o mos; daik a a džių y eiksmažodžių
homo o mos (p z.: apkaus ai su ampa del eiksmažody i apkaus i e del
p esen e iempo del segundo indi iduo y del daik a a džio apkaus ai o ma del
nomb e; espakai coincida daik a a džio espues a dgsk. del sus an i o y
ad e ba oz esponde del p esen e iempo en ojo pe sona o ma);
daik a a džių y būd a džių homo o mos (p z., absoliu us su ampa daik a a džio
absoliu as dgsk. del apela i o y a ibu i o absoliu us nsk. o ma del nomb e;
abs ak u coincida daik a a džio abs ak as nsk. įnagininko y abs ac o del
a ibu o, -i be a dės giminės o mas); accionesmaodžių y būd a džių
homo o mos (p z.: magne inou su ampa pa icipio magne inęs u ojo ca inio
iempo dgsk. del sob enomb e y būd a džio magne inis, -ė mo . g. nsk. gal del mol; masina coincida del pa icipio masinęs y . g.

128 benDRinė kaLba | 96 dgsk. galininko y būd a džio masinis, -i mo . g. nsk. de
o ma gal); daik a a džių, būd a džių y eiksmažodžių homo o mos (p z., kal ą
su ampa būd a džio ka as y deli io kál as y . y mo . g. nsk. galininko y
daik a a džio kál as nsk. o mas del gal, e dad, en el úl imo caso se
en elazan dos causas di e en es. en e pa icipio y daik a a dío de hecho
exis e una pa cial coincidencia léxica, pues o que su signi icado es á
elacionado, y es oy con būd a džiu ka as pa icipio y daik a a dis kál as
coincide po azones p ozodinių); a ibu os y į a džių homo o mos (p z.,
p incipalmen e su ampa a ibu o del p ime o, -ia be a dės giminės y mo . g.
nsk. a dininko, įnagininko, šauksmininko y skai a džio pi mas o mas);
daik a a des y núme os a des o į a džių homo o mos (p.ej.: aš uone ą
(su ampa daik a a dis y núme o a dis), maniškė (su ampa daik a a dis y
į a dis)); daik a a džių, eiksmažodžių y į a džių o būd a džių, skai a džių
homo o mos (p z., niū i su ampa daik a a džio niū is nsk. šauksmininko,
būd a džio nius, -i mo . g. ū nsk. a dininko y eiksmažodžių niė i bei niu i del
segundo y e ce iempo de la pe sona esamojo o mas).
ejemplos de plu ala eikšmiškumo del léxico pa cial se pueden encon a y
en e kai omých y nekai omých pa es del lenguaje coincidimien os
accionmajodžių, būd a džių y p ie eiksmių homo o mų (p.ej., aklinai su ampa
accionmajodio aklin i del iempo ca inio del se aj nsk. de segunda pe sona,
p ie eiksmio aklinai y emple ad e bio aklinas, -a mo . g. nsk. del usua io),
adje i os y p e eiksmių homo o mų (abejingai, ais ingai, cikkai);
daik a a džių y p ie eiksmių homo o mų (p.ej.: donanai, laukan, pusbalsiu);
daik a a džių, p ie eiksmių y būd a džių o į a džių homo o mų (p z., bailiai
su ampa daik a a džio bailys dgsk. nomb e, būd a džio bailus, -i mo . g. nsk.
bene icia io y p ie eiksmio bailiai o mas, aunque di e encia daik a a džio
bailia y būd a džio y p ie eiksmio baliai ki chiación. si del en oque en ki chiación
no eip amos, odas es o mas sie ų de pa e su ampan i leksinė signi icado.
Toda ía menciona inas daik a a džių, eiksmažodžių y p ie eiksmių o
p ielinksnių homo o mos (p z., za da ai su ampa de eiksmažodžio zada y i
pada ī as pa icipio o mas zada as, -a, nsk. naudininko, daik a a džio
ce a as dgsk. del apela i o y būd a džio ce a as, -a mo . g. nsk. del
bene icia io y p e eiksmio apa a as o mas; bande agi di e encia de algunos
palab as ki čiai, plg. ùžda ai y zamda a), accionesmažodžių, daik a a džių y
p ie eiksmių homo o mos (p z., apsiaus ai su ampa daik a a džio apsiaus as
dgsk. a dininko, deli io apsiaus as, -a mo . g. nsk. naudininko y p ie eiksmio
apsiaus ai); núme os a džių y p ie eiksmių homo o mos (p z.: cua oom,
p ime o), migLė ŽemRie ė. mo ológicamen e las causas de apa ición de o mas
plu ieño mias 129 homo o mos de e bma o des y p e eiksmių (p.ej.: de inidas,
desc end in as su ampa de pa icipan es de inidas, -a, desc end in o, -a
mo ías g. nsk. usua io de la o ma su an e eiksm de inida, desc end in ai),
p eik a o des, nada a las p e eiksmenes y homo o mos (p.ej., nada
daik a o dzo y su an e eiksmio), sus an i o, nume o o des y p e eiks
homo o mos (p.e., es e p ime p e iz, depende del con ex o, puede se an o
un a ibu o como un p e ixos).
4.4. Homo o mos, nulem as sis emas mo ologicas de la lengua li uanas
algunas homo o mas lemia sis ema mo ologica de la lengua li uanas.
a dažodžių coincidimas lemia sink e iški cie os aleg niuočių linksniai,
su ampančios algunos de linksnių di e en es kininių o núme ous o mas
(p z., naujų an o mo ., an o y . g. dgsk. kilmininko o ma); puede coinc abi
accionesmajodžių pe sona, núme o, iempo y . . ales palab as leksinė
signi icado es la misma. es a ca ego ía el odo lo cons i uye solo las
coincidencias de pa es del kai omųjų lenguaje. a dažodžių
coincapimien os p incipalmen e, ellos pueden asigna en núme ous, giminés y
aleg nio sink e ismo casos.
Linksnių coinc apimien os casos son 7 ipos: (i)o aleg niuo ės a dažodžių nsk.
del su ininko, įnagininko, šauksmininko y be a dės giminės coincidencias (p.ej.:
daik a a džiai aba ija, da e, emulsija; būd a džiai ak iška, a ališka, galinga); ė
aleg niuo ės daik a a džių nsk. įnagininko y šauksmininko coincidencias (p z.,
daik a a džiai be eise, dėde, bedan e); (i)a, (i)u aleg niuochos daik a a džių dgsk.
homónimo y šauksmininko coincidencias (p.ej., daik a a džiai abi u ien ai, akiniai,
angelai); (i)a aleg niuo ės daik a a džių nsk. coincidencias del suplen e y del
chauxmin (p.ej.: albume, ba e, čempione); núme os a džių y į a džių a dininko y
galininko coincidencias (p z., į a džiai judu, mudu, skai a džiai abi, d i ( ale la
pena menciona que Bend inės lie u ių kalbos žodyne (bLkŽ) la palab a abi se
conside a į a džiu); i aleg niuo ės daik a a džių o sudaik a a dėjusių
pa icipan es, būd a džių dgsk. del nomb e y coincidencias šauksmininko (e.g.:
pied as, an ys, bal ieji, acusinamieji); núme os de nomb es o enjue ges del
su name, galininko y ennagininko coincidencias (p.ej., núme os de nomb es
ochooniolika, doceika, ylika y enjue gis keliolika).
giminés su apimai dicodyne hay 7 ipos: a dažodžių y . y mo . g. dgsk.
kilmininko coinc apimas (p z.: pa icipan es abejojancias, acen uojan es,
apibend inan es, ca ac e e džiai apynaujų, bi ių, badų su ampa y . y mo .
130 benDRinė kaLba | 96 aleg niuo ės a dažodžių y . g. nsk. a dininko y (i)o
aleg niuo ės a dažodžių mo . g. dgsk. galininko coincidenías (p.ej.: a ibu gios
indi e ingo, b okuo o, die iško; pa icipan es di e enciuado, o suo o, gau o);
(i)o y (i)a aleg niuočių a dažodžių nsk. coincidencias del gale io (p.ej.:
adje i os indi e cien e, aklą, da ganą; pa icipan es pin ado, p ohibido,
ob enida); eikiamosios ūšies pa icipan es y . g. dgsk. del sob enomb e y
be a dés gimines coincidencias (p.ej.: abejoją, e e ninu, apda ą);
núme os a džių a dininko mo . y y . g. su apimai (p z., es);
núme os a džių galininko mo . y y . g. su apimai (p z., is); núme os de
nomb es o į a džių naudininko y (o ) įnagininko y . y mo . g. su apimai (p z.:
d iem, jud iem); daik a a džių mo . y y . g. coincidencias con común gene (p z.:
giminė, mazgo ė comúnji giminė coincide con mo e iškąja; ligonis comúnji giminė
coincide con y iškąja); como mencionada, puede coincidi y núme o de pa es
del idioma kai omųjų. ales casos dicodyne hay 4 ipos: (i)o, ė linksniuo ės
a dažodžių nsk. kilmininko y dgsk. del nominado y šauksmininko coincidencias
(p.ej.; daik a a džiai abejonės, abėcėlės, ba e ijas; a ibu os basos, bi ios,
ac uales; pa icipan es decen alizuados, degene uo os, eiliuo os); (i)u e i
aleg niuočių a dažodžių nsk. a dininko i dgsk. coincidencias gale io (p.ej.:
adminis ado , gen is, calenda io); (i)u aleg niuo ės daik a a džių nsk. del gal y
dgsk. coincidencias kilmininko (p.ej.: ag eso ių, de lių, izminčių); (i) aleg niuo ės
y . g. būd a džių nsk. šauksmininko y dgsk. coincidencias del p onomb e (p.ej.:
a imesni, más amosos, meno es).
g.); (i)a suele coincidi y di e sas o mas eiksmažodžių. ales coincidencias
dicodyne 7 especies. es o: accionesmažodžių bend a ies y noekiamosios ūšies
pa icipan es del bu ojo iempo y . g. dgsk. homo o mos del p onomb e (p.ej.:
abso bui , isola , nulakua ); supuamosios sedacos e ce o de pe sona
eiksmažodžių y noekiamosios ūšies se ojo iempo pa icipan es dgsk.
kilmininko homo o mos (p.ej.: adap uo ų, gamin ų, gi dė ų); esamojo iempo
accionesmajodžių e ce oyo y del segundo pe sonas homo o mos (p z.:
a sispindi, įsidėmi, k ūp eli); coincidencias de pa icipan es con subdelicios o
semidelicios (p z.: ado uojan e, bijan e en es e caso sang ąžiniai subdeli ios
coincide con nesang ąžinio esamojo iempo y . g. nsk. o ma del pa icipan e
i ula ; semdili is dándose coincide con es el iempo pa icipiais an o con mo .
g. dgsk. galininku, an o con y . g. nsk. nomb ininco); coincidencia de
bend a ies con eiksmažodžių nsk. segundo asmeniu (p z.: no equi oc i,
nuslis i, ykš i); accionesmajodžių pe sona p o ecamosios y
noasmenuojamosios o mas coincapimas (p z.: di b inai, im inai, maldau inai mo . g. daly ių nsk. o ma del bene icia io coincide con las i iendas; sug įž a, i a ha á-
migLė ŽemRie ė. mo ológicamen e causas de apa ición de o mas
plu ieikšmių 131 mažodžių p esen e iempo de la e ce a pe sona coincide con
be a dės y mo . g. pa ícipes an o con a dininku, como con įnagininku); es y
del p esen e y del u u o iempo di isiones homo o mos (p.ej.: in e ogando,
p olongsiando, ęšian coincide del u u o y del p esen e iempo di isiones
o mas).
4.5. Las mismas signi icadas homo o mas, su gidas po la asignación a
di e en es pa adigmas algunos obik a o djes, a ibu dzes, accionesmajzjs,
į a džys y p ie eiksmys, que ienen el mismo signi icado, pueden pe enece a
dos pa adigmas di e en es, ej. : Aud ių pod ía se an o de la o ma Aud ius,
como de la o ma Aud ys nsk. galje o; se ía pod ía pe enece an o se ,
es, ue on pa adigmas, an o se , sea, ue, an o y se , u a, ue; g iu us
pod ían pe enece an o g iū i, g iūna, g iu o, como g iū i, g iū a, g iu o
pa adigmas; o ma milaglada io lema pod ía se an o milaglada is como
milaglada ys; mi an o į a džio con lema mano, an o į a džio con lema manas
o ma. pa a ales casos LkHŽ es á des inada una especie sepa ada.
4.6. P iejas icas in e conec es
Men ionadas cinco causas de apa ición pueden se elacionadas en e sí, a
más de eso, algunos de las palab as homo o mas apa ición puede de e mina
más de una causa, po ejemplo, abs ãkčiai s. abs akčia aquí el
plu ala eikšmiškumą lemia an o p ozodinių elemen os ski (ski iasi ki čio
ie a), como pa cial coincidencia de signi icado (una palab a es pada i a de
o a). o o ejemplo būd a džio ka as y daik a a džio kál as coincapimai.
es as palab as pudie an en a an o en p ozodines elemen os de, an o en
dis in as lexicónicas signi icanzas nulem as homo o mas ca ego ías.
además, una especie en la palab a cons i uyen es di e en es homo o mas
nebū emen e decidenadas de las mismas azones. Po ejemplo, unas
supues osa sedaka y noec iamosa especie de pa icipan es coincidencia (p.ej.:
adap uo ų, b andin ų) se o ma debido a p ozodinių elemen os di e encias
(plg., apl ų y aply ), y o os po el sis ema mo ologico de la lengua Li uania, i. i.
simplemen e coincide dos o mas del ad e bio (p.ej.: au oma izuo ų,
de zė ų). Cinkios homo o mos susci ación causas ayudan aún mejo a
comp ende , po qué ano ando Lemuokliu (a o os mo ologís icos
ano a o ías) apa ece unokios o o osokios casos mo ológico plu ia eikšmiškumo. Suplemen os