TERMINOLOGIJOS DARI]AS ESTIJO
P anciimas Bal icias scminu e abalho
ago a es ado biu TLn inologijos i a ei4,je
Lic u '< jc, Lun,ijoje e Es ijoje
Es ai, ku iq só susidD g icnas milijonas ala cs q kalbz ,
ou as d i kaimynnes Bal ijas Salys. MaZas kalbaniiqjq
é com linguagem a Zymu, ko ojg dil seus idiomas como e
skaidius leis q de e mina linguagem i idos g ieZ as e
planejamen o eg ascs, adiau z odo, que kalbininkq
maio ia man osi opiniões, que linguagem é ab i
sis cma, que cus a, e pc g ande cguliação pode
pega em i. Talbu odil e minologias nc eguliuojan as
planejamen o Es ijojc é cons an emen e só ela
p occsas e ne a ins i uições, cuja del ais solução es iiko
e mo gale q bI i ob iga ó io ao consumido .
Nc Apesa disso,
es adosybi em
iSlik i s4lygas e
uZ ik in i balbai
kles e i.
Suda y as dc alus
se
me q planas Esny
sn'o cgija p yne iq
língua ple os 2004-
2010. Sioje
es a cg jojc de
aco do impo ânciaumq
iSdcs y i p incipais
icnin eles es adines
p o ege línguas
Repúblicaoje do
Es ijas Siekiama es u
de elopmen me aslai.
uZ ik in i e o ma
unciona o i Es ijos
bl ini s sqlygas kalbq,
S a egija isosc
c i o ijojc. nu isas
gp'enimo á easysc
nuola ing aidil sua ela
ma o ikslos e bu inus
iSkcl icms uZda iniams
Joje ações igy endi i.
ambém i5 a dijamas
uZda iniq ins i uições,
esponsá eis uZ am ik q
execu ymq. S a cgijos
S ic imo jg endinimq
da ciência.
coo deninuo.ja e Minis é io
moni o a e analisa
o Conselho da língua Es u.
Uma pa e
es a cgijos
e minologijas
p e a o
es adoyplanação
Nele cons a a-se, minijas ple a e é iia ac i idades pa a pasi cngg.
eikl4 bis
lygn eniu. que i ai iq s iiiq spccialis ai domisi e- -
A a i idade de planeamen o da e minologia coo dena4 a Es q
e minologijas asociacija. Kai ku iq s idiq c minology komisions
são bas an e ak l ios, mas ni a consumido jq nu a imai
ob iga ó ios
( oli g aZu nu a ine assim como o iciais da Comissão da
objec i os: planejamen o ple o i isq mokslo i cchnikos
Te minologia da Le ónia mai). Numa y i Sie e minologijos
s iiiq e minijq.
p omo e no os ku im4 da ciência e ensino Ls aigos, e minijos sklcis i
Zodynus (popic inius e in e ne inius a ian es), p omo e cons uc i 4
in o ma4 sob e e minologij4 e keis is ja, cng i e lcis i e minq
e minq Zodynq c i i4, aiSkin i, como e icazmen e lhes u iliza ,
des inados especialingq dcsi cises lingubai, l'7 4cm pa icipa no
in e nacional c nninologinian c bcnd colabia ime, ga o i paiicis an ues.
consumo ab ibi e pli os cs q lingubai okias possibilybcs, que os em e
ou as o iciosas E,eu opos línguas.
As Ins i uições
Execu i as são iios:
Es q ins i u o de linguagem
Kalbos g upo de planejamen o.
l ai iu s idiq c minologijos komisijos,
Es q c minologijos asociacija
(ETER),
Es q
cen as de linguagem
cises
(ELLC), uni c si c ai e
auk osios escolas,
S ic imo e moksl
minis c ija.
h u da uni e sidade e
es q pcdagoginio dos
alino da uni e sidade
idiomas ka cd OS.
Es q e minologijas asociacija (ETER) (www.c c .ec).
ETER iku a
2001 m. como não o ganizaclja, luc o es ados (somen e
E,eu opos e minologias associações
aigiji ni a inanciada na ys es mokcsdiq). ETER é
iS
(EAFT) na c. O Conselho de Adminis ação é
di igido A i Th as as, que ambém é memb o
do Conselho de Adminis ação EAFT e Sios
associação de e minologia e g upo de ensino.
ETER jungia Zmones, besidomindius
e minologijos abalho
- c ijus, e minologus,
In c ne o página es á
s idiq spccialis us.
aliosa duomcnq l ai iq
base, em que pode encon a s idiq especialis as, que i ai iq ple oja
de e minado amo es q e minij4, s4 a5E e q s idiq e minologijas
abalho esul a q apl alg4. ln c nc c ambém pode se encon ado ki q
(popic iniai ou in e ne iniai). Sis página web
duomenq bazg, cujojc sudc i odos Es ijojc iSleis i e min ] Zodynai
- melho ic a icSko i in o mações sob e e minologijE
i
e minologus.
lki Siol ETER ealiza a g andes e minologias po ien4
mokykl4, 2002 m. - c minologijas eo ias e p acos
engini pc anos: 2001 m. - e minologias asa os
con e cijq, 2003 m. - in e nacionaling e minologijas
kon c cncijq
(in o mações sob e j4 podem se encon adas na página
in e nc o h pwww.e e .ec/con c cncc.h ml). Es 4
Associação de pli os s u egija p e e o ais uZda inius:
e minologijas ple a e e minq Zodynq o mação,
e minologines in o mações sklcidimas, c minologinis
i ic imas.
e minq Zodynq c í ica, e minologia abalho
planejamen o (koo dinação), pa icipação no
in e nacional e minologiniamc bcnd colabia imc.
115
Es q
Ilga ins i u o
(ELI) ( w w.ck .ee).
idiomas
uZ c ninologias plana imq
bu l: saki g s Es q ki ll os
i slilu ls. li bl nll
Ci s
c min()logai
com s idiq
spccialis ais
c n inu
2ody us.
engia i ai iq
abalho
Sis daZ mais a licka nas de aco do p ojck us. Ei./ 1 linguagem
jun o
ple os s a cgiju in i u ui nun a o ais uZda inius:
e ni ologijos mokymas.
ple a de
e minologi
co ijos,
ado cliq cngimas, ado q
c minologias e
(c ninq
Zody u cngin us.
da língua
ecnologia
p icmoni l ku imas.
Uni e sai.
I o mações u . i c si .c us,
sob e
e n inologijos s i yjc,
Es ijas di bancius
in c nc o p - slapiuc' sc:
Ti lin > cchnikos pode
encon a uni e si c as
(l-IU) - www. u.cc.
Th u uni c si c as
(TU) - w w.u .ee, Thli-
no pcdagoginis
uni e si c as
(TPU) - www. pu.ee.
Todas uni c ci e ai da Es ónia
con ibucda à c minologia plc os, mas
só d icjuosc i5 jq - 1-U e
TPU - mokoma
uni e si c c c minologijos.
Th u
já kclis dcSim nciius é nume ado 40 ho asq cu so
k n inologyijos udy-ba (k n i x logy LIanagen cn )
es q s udcn ams, c minologyijos ilologijos onde
dcs oma es q his o ia e TL p incipais e min
e minologijos kl in o p incípios. co ijos 5iamc ku sc
nc a apZ clgiamos. TU e TPU A i Ta as as
Desde
2002 m.
con o
ob igalom4
80q ho as k minolog,ijas ad bos cu sa
magis an ams, es udojan icn s
e ima.
Sio obje i o do cu so
- supaZindin i
s u lcn us com
e n inology sujeiku.
cons i u c i Sko
u ilização
Sal iniq ig[dZius e
e ninologia
iSmoky i ku i
c minq duo ncnq
Bases p incipais.
cmos
- simples e especialalioji língua, sis eminis e specialusis abalho
c minologijas, no minamasis abalho c minologijas. ap aSomasis pai
es iSku c ni . l p incípio de ecolho e k imo, cikiandiomis jq
compa ação com es q kalb4 uZsienio e minijos Sal iniq kalbomis. c i i5ka
- Zodynu (knyginiq i
elek oniniq),
eks ynll, s iiiu
o necimu i ai iq
specialis q
- análises, abalho com i ai iq s ieiq specialis ais. lc n inu
duomcnq baziu p og amini j anga. sua escolha e uso,
c minologia eo ias, escolas e Zymiausi au o es.
Me odai es udan es
- ku sa ou in es
êm c esce c i icai iinac i-
ni i qualque
c minq Zodyna e daly"-au i
P a ybos c iadas c minq
s i ies p a ybas.
duomcnq base usando
Tiados
Mul i e m e s ude n q
selecionados
Nos seminá ios abZ elham-se eo ias
p og amas. Skai k i i
c minologias e compa am-se com expe iências
p á icas.
S uden q Tinios a aliadas
116
ai iSku cs u, ao qualc es á e co iniq ques ionimu. i
p ak iniq uZduodiq.
Galu ínio paZymiui bu ina
pa aiy i Zodyno analisg e
equen a semina s.
P i lllomoji
li c a u a:
Cab 6, Ma ia Te esa. Te ninolog,: Theo . , n c lnds and applica ions,
Ams c dam-Philadclphia: John Benjamins, 1999. E cl , Tiiu.
Es c ic n Tbnninobg , Tallinn:
Valgus, 1982.
Ta as , A i. Es onian Tc minological Dic iona ies 1996-2000.
- Keel
ja
Kilanclus,2002
6 7.
l'apildomoji li c a I a:
Cab 6, Ma ia Te esa. La
c minologie: hio ie, md hode e
applica ions, O awa, Pa is: P csscs
dc I'Uni e si 6 d'O awa, A mand
Colin, 1998. C ab i, Ma ia Te esa. Lu
enninologia: Rep esen aci6n y
comunicaci( n,Ba celona:
Uni e si a Fab a, 1999.
Pompeu
Handbook oJ'k n inolog Managamen .
Compilcd by Sue
Ellen W igh , Gc ha d Budin.
Ams c dam-Philadelphia:
John Bcnjamins, 1997.
Sage , Juan C. A P oc iceil
Co se in Tb ninolog P ocessing, Ams e dam-
Philadelphia:
John Benjamins, 1990.
Temme man, Ri a. Tbwa ds new ways ol'
e minolog desc ip ion: he sociocog i i e
app oacl , Ams e dam-Philadclphia:
John 2000.
Benjamins, Wiis e , E,ugen. EinJiih ung in die
allgemeine Tb minologieleh e und
c ninologische Lc ikog'aphie, Kopenhagen
Fachsp achliches Zen um, 1985. Rincona-se
que 2002 m. i cs q kalb4 iS e s i
ISO c minologia de
abalho pad ões (ISO
1087 1
& 2:2000).
Es qds cen o de linguagem ju ídico jun o ao Minis é io da Jus iça (ELLC)
(www.legal ex .ee) oi iku as 1995
m. Canados cs q inicia i a, que
es q ciscs ak ai bl q i5 c s i
adequadamen e
I anglq kalbq.
G ei ai Sis cen as
emcsi adui
ES ciscs ac os (acquis)
j es q kalb4. Rcmian is
es q modcliu iku as
La ijas e imq e e minologijas ce n as. ELLC abalha c minologias
da b4 desde pa iku imo. Ti: minologia depa amen o cngia s4 okomis
pag is E duomcnq bazg ESTERM, cujojc é acumup a 50 000 e minq.
Rengiando
5i4 bazg 800 i ai iq s idiq spccialis q
dall auja como especialis as.
Ela pode b[ i se conside ada o p incipal cs q
e minog a ijas ccn u. Sly ius de Te minologia ambém
lide a a á ios c minologia p ojec q (pa .yzdZiui, NATO e
ka ybos c minai, EUROVOC) e é pa enggs kelc E maZesniq
in c ne iniq duomenq baziq. Es jai o nado EU na c 2004 m.
geguZes menesi e baigus ad i ac4uis i cs q kalbq, cen as
Salia e imq p incipais demesi ski s77 Es ijoscs
dokumen q p ojek q e i ica imui e sis emicamen e di bs
di ei os linguagem s i yjc. Tc minologijas começa slq, ius
ku i nauj4 di ei os c minq da aq bazg, cik i
c minologing ajudbq e moki i di ei os e minologijas e
e minog a ijas ins i uções.
odos públicas
Jci cikcs, se á
leidZiami c min l
Zodynai.
O Cen o e
pa icipando em
con inua á
p oje os de
e minologia
es a cs
jun amen e com ou as ins i uições.
Es jos c minologaipalaiko ge us
ySius
su
INFOTERMu e IITF. Siuo empo conside a-se se nc ciki q o na ma io
NORDTERMo. Es ija s cikin q e cm q La ias e Li uãs e minologq
no il uni i p ic EAFT In e nacionalini e minologini bcnd ada bia imq
ke ina p omo e 2003 m. dezemb o Lisabonoje ,yksian i a segunda
in e nacionaline e minologijas kon c encija Teo ij4 bnklc
(h p: www. csh.unl.p / e mip/ci 2003/indexen.h m
).2004
m. lapk i j)
Em Ba celona, em andamen o c minologijas
coni a im e 2005 m. e a 4
Be lyne
- con e ência de e minologia.
Coope ação pasilymai. Gc a o ma de
coope ação é cgulia us in o mação.
mudança
TL in em con a que nas ins i uições da UE o
abalho de e minologia se á con inuado
de5im mc i ( e minologq ic os p i IAIE
abalhado de ou a manei a ncgu pas a qii
duopanaikin os, e minologai ncbcdi ba menq
banko), eike q pensa o i, como pade i da
Es ônia, da Le ónia e da Li uânia e ejams
B iuselyje e Liuksembu ge sp gs i e minijos
nes p oblemas, e diami m[sqbiqy eiscs ak ais.
jq
documen osi aps
Hiie TAMM
Di ei os
es onias
da língua
cen as
Tonismiigi
8,
Thllinn 10119 Es onia
E pa.S as
[email p o ec ed]
Recebido 2003-11-12
Ye Id
J ola n a
GA I V E
-
NYT E B UT L E R
118