scieee Science in your language
[lt] (orig) [de] [fr] [it] [es] [pt]

Italų kulinarijos svetimžodžiai

Read accessible full text
Machine-translated document

This is a machine-generated translation of the original document and may contain errors, omissions, or changes in meaning. Do not rely on this translation for quotations, citations, or authoritative references. Please consult and cite the original document.

Italų kulinarijos svetimžodžiai

Author: Jurgita Girčienė
Year: 2008
Source: https://journals.lki.lt/bendrinekalba/article/download/348/413
192 Lobos
Cul u a | 81
JURGITA GIRČIEN
ins i u o de lengua li uanos
I al KulINa IJos sVE IMŽoDŽIaI en Li uania se edi a a a imesnių y olimesnių k aš ų algius
p is a ančių knygų, esama ka inių i es o anų, quienes o ece de di e sos países pla iekalų,
gausu algių ecep ų pe iodizada p adoje, in e ne y k . ales comidas, bebidas, alimen os
p oduc os ing esijami nue os pasilin ais palab as naujaisiais s e imžodžiais. Pa a las p ác icas
de la lengua au o es de ex os, aduc o es, edi o es, no mmin ojos de lengua de o os países
ki ių ealijas į a dijan ys naujieji s e imžodžiai plan ea nemaža p oblemas: hay que decidi , si
deja s e imžodžiu iz eikš ą nomb e, o in en a busca el co espondien e lie u iško; elegido
s e imzodį, su ge su ansc ip a y o ookios cues ionamien os. en es os aspec os se examinan
en Li uania pa icula men e popula es i alianos culina ías nue os s e imžodžiai, 19902008 m.
apa ecidas Li u iškuose ašy iniuose y elec ónicos šal iniuose en p ensa, algia aščiuose,
(culina ijos s ies) si ios in e ne in o macinėje y komunikacinėje e d ėje, ( e s inėje)
li e a u a, no egis ados an es de 1990 m. en los dicciona ios Li u iškuos p epa ados ( Ž 1985 y
k .)1. se discu en nue os de s e imžodžių a osenos polinkiai aiškos a ian iškumas,
compe encia con lie u iškais a i ikmenimis, conside s omas elación con bend inés lengua
no mas y no mminimo pe spec i a. en uen es esc i as y elec ónicas a apada sob e cen á
i alianos culina ijos s e imžodžių ( a ilai ė 2008: 4). Ellos es án apodados po azones
designa a ias (podeikio in i a nue as ealidades) y seman ínicas (cuando hay que acla a
di e encias de signi icado, ya que el con enido del nue o y iejo concep o coincide sólo de pa e)
azones, y en los ex os no malmen e ealiza una e e en ina, i. e. la in o mación 1 se basa en las
e siones elec ónicas compiladas po la au o a del a ículo de los Nue os s e imžodžių y sus 500
co espondien es a es (I alia 19902001 m., po 1.500 s e imžodžių y sus co espondien es) y de los
Li uanos (19902008 m., po 2.000 no ažodžių) en las bases de da os i uosas y Jo i as a ila.
Ve osenos polinkių comp obación usui iéndose el gene al sis ema de busca in e ne Google.
J. GI čIENė. I alų kulina ijos s e imžodžiai 193 ansmisión, unción. (plačiau
sob e nue os nue os s e imžodžių unciones y azón de p es inimosi éase
Vaicekauskienė 2007: 3367). La mayo pa e de es os nue os s e imžodžių (pe
ečdalį) o man nomb es de di e sos maca onos ešlos p oduc os (p z.,
lazanija), cuan o menos (maždaug po penk adalį) sū ius (p z., peko inas) y duoną
bei saldumynus (p z.: b uše a, i amisas) į a dijan ys s e imžodžiai, maždaug
po dese ilį yminų i algių esp esin (p z.: gėdaliai; izo as), kele u s e imžodžių
adži padažai (p z., pes o) (ž a ilai ė 2008: 13). di e en es i alianos culina ías
s e imžodžiai Li u iškuos ex os apa ecie on no un mismo iempo, po lo
di e encia su adap ación al sis ema de la lengua li uanas.
NuJJ sVE IMŽoDŽI aIšKos
Va IaN IšKuMas I No Ma
I alų kulina ijos s e imžodžiem, como y apsk i ai naujiesiems s e imžodžiem (ž . Mikelionienė 2000:
25; Vaicekauskienė 2007: 159), ca ac e ís ico aiškos a ian iškumas. Un i aliano culina ía
ex animjo odis puede ene po diez a oseno uncionando en a ian es, ej.: capučin, kapučino,
capucinas, capucino, cappucino, cappuccino, capucino, cappuccinno, cappucino, cappuccino esp esas
con specialia en una eng anada enplak o cal del upucio (i . cappuccino2). an al o aiškos
a ian iškumas ca ac e ís ico nedidelea po ción examinados s e imžodžių menos que diezadaliui.
Más a menudo el núme o de a ian es s y a desde uno has a cinco, ej.: pes o bazilikų e k . padažas
(i . pes o); g apa, g appa inuogios deg inė (i . g appa); i amisas, i amissu, i amisu
maska ponesas, esp eso y k . dese as (i . i a mi sù < i ami con pakelk mane); la ė, la ė, la e,
la e esp esas con specialia į anga įplak o mucho leche calien o (i . (ca è) la e, ca ela e);
a ioles, a ijoles, a ijoli, a iolli, a ioli maka onos ešlos ke u kampiai i iniai su mésos o k .
įda u (i . a ioli)3. Algunas o mas las cuales son a as, alea o ias, pe o siemp e exis e al menos
a ios ealmen e compi iendo de un y el mismo s e imwolod a ian aquellos; es o suelen es i
o iginalalo y una o a ias o mas sulie u in as. 2 es e i alų lengua de la palab a undamen o es
o o, más an iguo, skolinys kapucinas am ealmen e p anciškonų o dino a šakai pe enecien es
monjes. Vienuolio, dė inčio apsiaus ą con gob u u (cappu ccio smailus gob u as), el nomb e más
a de me apho icamen e adap ado a la especie de ca é in oca . 3 las uen es, sob e la base de las
cuales es ablecidos de iniciones y básicas (i alų kalba) o mas s e imžodžių, se p esen an lis as
de uen es. Konk ečių s e imžodžių e imologija, excep o casos ac ualius a la ema examinada,
nenu odoma (plg. i . pes o < pes a e < lo . pis a e (pinse e)). esumind inando pasaky nia que, sin
una o a exepción (p z., i . g appa < s. ok. k āp o), i iamųjų i alių kulina ijos s e imžodžių
(i alybių) undamen o la ynų kalba.
Logos
Cul u a | 81 194
Va oseno encon ados i alianos culina ías s e imžodžius según ajus eikimą a
los li uanos sis ema de lengua se pueden asigna en cua o g upos: 1) au en iškos
ašybos, p z., cannelloni ( a ian es canneloni, canelloni, caneloni) s ambūs, dideli
maka onų ešlos amzdeliai, įda omi sū iu, a šu o pan., pp . kepami o kai ėje (i .
cannelloni); 2) į o mados mo ológicamen e, pe o no adap ados o og á icamen e,
ej., canelloniai; 3) adap ados o og á icamen e, pe o neį o min ados
mo ológicamen e, ej., kaneloni; 4) adap ados o og á icamen e y
mo ológicamen e, ej., kaneloniai (plg. Gi čienė, liu ke ičienė 2007: 110111). La mayo
pa e de a ian es se pueden asigna au én ica esc i u a (1) al g upo, ej.:
mozza ella, mozza ela, moza ella, moza ella, mocca ella, moca ella, moca ella
minkš as, bal as i ališkas bui olių o a ias leche sū is (i . mozza ella). co a los
omado es y mozza ella sū į iekelėmis y pone en lėkš ę a u
(www.mano i u e.com)
200g Mozza ela sū io (www.mano i u e.com) sū is Moza ella es elabo ado
según e dade as adiciones del país y se ca ac e iza po exclusi o
sabo oniu (www.meniu.l )
Moza ella sū io y omido os salo as con pes o padažu (www.del i.l ) an cadaos
picos dedama po 5 Mocca ella sū io iekeles (www.ga du.l ) Apkepuk de Pescos: 4
u uliukai moca ella (www.die a.l ) Moca ella es o an ás ica (www.na u ele) 4
a ian iškumas ca ac e ís icos (4) y o og á icamen e y mo ologicamen e
adap ados a los s e imodji, ej.: moca ela, modza ela, moza ela. Da zo ės, š iežia
lašiša, cama e ės, moca elos sū is, pie ag ybiai, aly os ( es o ano
Da An onio algia aš is)
Según la es uc u a los sū íes son escos, madin i (naminės g ie inėlės, modza elos y
iko os sū is), minkš i (www. i ejai.l ) 250 g moza elos sū io (www.sin agma.l ) po cie o,
sob e mo ologicamen e adap a imą a eces puede decidi sólo de con ex o, plg. salo os con
moca ela y moca ela sū io salo os; aho a las coce é y las come é con mozza ella y ía
ūky as kumpis con mozza ella sū iu. es o pe enece 4 aquí y más adelan e ejemplos
ak ualús elemen os de ex o oscusiu o e in u ipog a ía son dis ingui a ículo au o és,
g a iniai signos (kabu ės y pas i asis ipog a as) au en iški.
J. GI čIENė. I alų kulina ijos s e imžodžiai 195 desde s e imžodžio baigmens en
es e caso él coincide con lie u iška mo e iškosios giminės galūne a.
Ma e iškosios giminės i alų kulina ijos s e imžodžių son ela i amen e
conside ables sob e ečdalį (de lie u ių kalbos giminės galūnę ga usių naujųjų
s e imžodžių ma e iškajai amilia a ibuye sólo sob e el 12%, éase
Vaicekauskienė 2007: 174). Ją bas an e ácilmen e įgaña aquellos s e imóodžiai,
cuya o ma o iginalalo iene baigmenį -a o -e (pas a ųjų casi pe pus menos), ej.:
iko a (i . ico a) neb andin as a škės sū is ( a škė); maska ponė (i .
masca pone) minkš as epamas bals as sū is (da z . an e io men e
mencionados ejemplos). Kol kas kai omų o mas de iene múl iplesiskai iniai
s e imodžiai, į a dijan ys maka onus, ej.: a ale kaspinėlių pa idalo maka onai
(i . a alle, ns. a alla); pennenedidelio amzdelio guisalo įkypai nupjau ais
galais maka onai (i . penne, ns. penna). spagečiai con iko os y a ies sū iu
(www.skanus.l / ecep ai) sudedame susmulkin ą maska ponę, kiaušinių
bal ymus, odo bien ismaišome (www. ecep uknyga.l )
Fa ale (plaš akių o mos maka onų) ensaladas con pes o padažu
(www.zeb a.l ) Pene maka onai con jū ų gė ybėm, ino blanco, ka io y g ie inėlės padažu (www.
menu.l )
Vy iškosios giminės pa idalą įgauna mayo ía s e imžodžių, cuyos
o iginalalo o ma iene baigmenį -o él se uel e lie u iška galūne -as, p z.,
aledžas pusminkš is ka ių pieno sū is (i . aleggio). Vy iškaja amilia
a ibuye y muchosiskai iniai s e imžodžiai, cuyos o iginalalo o ma iene
baig menį i, ellos įgauna lie u išką galūnę is (dgs. iai), ej., a i(j)oliai (i .
a ioli, ns. a iolo).
sin emba go has a aho a mayo pa e de ales s e imjodžių aún no ienen
mo ológicamen e, y a menudo y o og á icamen e į o mi ados o mas, ej.,
capellini ilgi, za spagečius plonesni maka onai (i . capellini, ns. capelinno). Taledžas,
p o olonė, iko a y una ez más moca ela y pa midžanas simplemen e aki aizdžiai
puede sen i se, como cie a el empe amen o y su ge el ape i o!
(www.pa iekalai.l ) (www.pa iekalai.l ) (www.pa iekalai.l ) (www.pa iekalai.l ) (www.pa iekalai.l ) (www.pa iekalai.l ) (www.pa iekalai.l ) (www.pa iekalai.l ) (www.pa iekalai.l ) (www.pa iekalai.l ) (www.pa iekalai.l ) (www.pa iekalai.l ) (www.pa iekalai.l )
I ališkos salo os. 4 po ciones necesi a án: 500 g a iillos con espina as inse a u,
saluskos, unos lašų ali ugių aliejaus (www.be a.l ) aquellos maca onai los cuales
noso os conocemos como spaghe i según s o į puede llamin is y capellini
(www.pa iekalai.l ) aiškos a ian iškumas dependen de la apa ición del
Leng os
Kul ū a | 81 196
Nó ese que mencionadas mo ológicamen e y o og á icamen e adap adas
i alias culina ías s e imžodžių o mas no son las únicas a ian es
a osenoje ellas has a aho a compi en con o as, i. e. nekai omos,
o og á icamen e no adap adas o mas (ž . an e io men e ci ados
ejemplos). La mayo ía de s e imžodžių aiškos a ian ų andasi in en ando
ansmi i (a menudo con e o es) au én ica s e imžodžio esc i u a
(ka ais aiškos a ian ų esama i i alų kalboje)5 o buscando adecuamiausias
sulie u in os aiškos (plg. Gi čienė, liu ke ičienė 2007: 110).
s e imžodžio en los ex os li uaniños de iempo ( . y. adiciones de consumo) así
como de la in ensidad, elacionada con la ac ualidad de la lengua, y s e imžodžio.
Inicialmen e a osenoje s e imžodis a menudo apa ece de o mas au én icas.
Como se e de dichosas ejemplos, más complejas o og a ías s e imžodžiam
ca ac e ís icas y engaidingi o iginalalo aiškos a ian es. Ejinando ansmi i el
se ío de s e imjodio, oma as is o og á icamen e adap ado o mas de. Su
núme o ambién depende de s e imžodžio o og a ía cuan o ella s e imesnė
lenguas li uanas, el más a ios. Nelugu s e imjodio baigmio, algunas o mas
bas an e ápidamen e ó de inmedia o a ibuidas a cie o cie o kai ybos
pa adigmas. es e ípico enómeno el p oceso de endeudamien o habi ual de la
o ma cambio a menudo (pe o necesa iamen e) ocu e de o og a ía y mo ología
en di ección de con e gencia (Vaicekauskienė 2007: 159). Nó ese que la esc i u a
au én ica nožke a camino adap a i alų kulina ijos s e imžodžių
mo ologicamen e al polinkis ca ac e ís ico y o os naujiesiems
s e imžodžiems (plačiau é. Vaicekauskienė 2007: 183). edaguojamai públicaja
esc i ina a osenai (li e a u a, p uda, in o macinė in e ne o e d ė)
ca ac e ingiausias o og á icamen e y mo ologicamen e adap uo as,
a osenos (i no minimo) con la adición de los s e imžodžių o o mas
g á icamen e dis inguidas au én icas, no inčių a osenos (i no minimo) de la
adición de los s e imžodžių. Como in e medio adap amien o inal al sis ema de la
lengua li uanas a ian e aquí a licanamas y o og á icamen e adap ada, pe o
mo ológicamen e neį o min as s e imžodžių aiškos o mas. pe o la mayo ía de
ellos del po oseno público gene almen e desapa ecen.
P i aciosa esc iby inė a osena (ją ep esen a la komunikacinė in e ne e d ė) ma gesnė.
aquí, po supues o, se puede encon a y mencionados pública a osenai ca ac e izados
i alianos culina ías s e imžodžių aiškos a ian es, i. i. o og a icamen e y 5 gene al de
sis ema de paja sea ch de In e ne Google da os, ex emadamen e g ande i alián culina ías
s e imžodžių llamada au en iškos aiškos a ian iškumas ca ac e ís ico y o os idiomas,
ej., ingles, okiečių.

J. GI čIENė. I alų kulina ijos s e imžodžiai 197 mo ológicamen e adap uo ų, y
au en iškos aiškos, sólo las úl imas nelinks ama g á icamen e des inados.
además, aquí más a menudo y de una, y o as o mas se p esen an con
e o es. a es i o og á icamen e noadap ado, pe o mo ológicamen e
į o mido o mas s e imžodžių al menos has a aho a puede conside a se
p ecisamen e p i a i as a osenos a ian es. es o mues an y da os
quan i a i os: mo ológicamen e adap ado, pe o o og á icamen e
neį o mi i nue os s e imžodžių aiškos a ian es son ellos ečiaus.
Pas ebė i ski umai leis ų hace p elaidą, que (dažniausiai) la lengua edi o ia de
supe isioje iešojoje ašy inėje a osenoje en esencia se es ue za segui
adiciones o og a icamen e y mo ologicamen e adap a o i i alų kulina ijos
s e imžodžius. es o noabejo inai equie en p ác icas de la lengua es ue zos: en
di e sas uen es no mminamuosias de la lengua (Eu opos sąjungos e minų
žodyne Eu o oc (Eu ), Vals ybinės lie u ių kalbos komisijos konsul acijų banke
(VlKK KKb), más ecien es en dicciona ios in e nacionales de palab as ( ŽŽ 2001 y
k .) se puede encon a en el momen o hablado sólo menos que penk adalio de
i alianas culina ías s e imžodžių (daugiausia i ališkų sū ių pa adin) adap ada
no minę ai, ai.: e(k)sp esas, gnočiai, go goncola, g apa, kapučinas, lazanija,
maska ponė, pa midžanas, a ioli, iz. En o os casos enna que basa se
a osena, escoge ikė ina más adecuamísima adap uada aiškos a ian e. Si
no exis e ni la más minúscula adap ada(as) o ma(as) a osena adiciones, se
a iesga a p opo ciona al usua io de la lengua i econhecida y quizás más a de
no min ojos de o a mane a adap a uosimą s e imžodžio o m. po lo an o la
más ecuen e salida en ales casos dejándose au én icas o mas
g á icamen e dis inguidas. Es as son bas an e ecuen es, pe o así se ac úa
solo no eniendo o a salida: (de echoso) con o midad noama, adap a se sin
pe miso no min ojos, po e y , oda ía ned įs ama (p o echo paja iola la
común disposición de g inación del lenguaje). Da nelabai se iene en cuen a el
hecho de que en los Bend uosios nue os c édi os de no mimo c i e ios ( oliau
bNsNK) ap obados a p incipios de 2007 es án indica dos posibles modos de
no mimo nue os s e imžodžių no mminamien o adap ando y cambiando
con o midadmeniu, y noadap ados nue os s e imžodžiai conside an
neno miniais. Viešosios a osenos polinkis au en iškas o mas dis ingui
g á icamen e omen a pensa , que al aiška pe cibiama como in a pas a
lie u išką eks ą, no ipškas elemen as. es e y o os es udios pe mi i ían hace
suposición, que al si uación de la pública a osena es el e ec o de al ado
no mminado. Longuamen e en ausencia de áiskios nue os de s e imžodžių
no ma i o c i e ios, se in en ó implemen a la disposición más impo an e neįsleis i s e imžodžių, busca les con o midades, e i ada ecomenda adap ados s e imžodžių, incluso y no in-
Kalbos Kul ū a | 81 198 nų, o mas, esą así se ía insc i o el nomb e p es ado. los
adecuados co espondien es noin ys s e imjodžiai en las iendas no maminosias de
la lengua e an simplemen e byminados, excepcionales casos au en iškos aiškos
s e imjodžius se o ece dis ingui g á icamen e6. po lo an o, a quien nue a ealiją
necesa io in adi inmedia amen e, ocaba (y enka) decidi pómčiam la i a se en e
(nesamos) no mas, calidad de ex o y posibilidades des ina a io de descodi ica lo (ž .
más adelan e p esen ada ejemplo): ¿no es es o gulbės sabo is de leche? Ne cannoli
ing edien e se p epa a de epamojo g ūdė osios a škės ( icco a) o maska ponės
sū io y se aside al ešlos amzdelyje... La úl ima aza de ca é. Ap endimos a
o dena la no con i iendo a los cama e os baisándose: po socios lunas ninguna ca é
con leche, sólo esp eso, p e e en emen e con sambuka (anyžių sabonio like is), que
en los ojos p os iesė ų... Sambuka ea i aba sen idos... (Mo e is 2008 07)
Exce iniu ( amsiu) š i u ma cados i alų kulina ijos s e imžodžiai y sus co espondimenys
o man incluso ečdalį ex o. del au o del a ículo y (o) del edi o es ue zos ku i quybišką
eks ą no plan ea dudas. G a inis exclusión y skliaus os se p esen a in o mación adicional, cla o,
a do su unidad, pe o y una, y o a mues an es ue zo des ina a ia comp ensible ansmi i
in o mación y no in ingies i no mas de lenguaje. Nuji s e imjodžiai p opósi os comunica i os a
menudo palydimi skliaus os o ex o enkomponuojamų (me a)ling is inių komen a ų en es e caso
es sambukos opisas (skliaus uose) y en la segunda ase išskleis as kanolio apios ešlos
amzdelio pa idalo iebaluose i as pi agai is, pp . con iko os i k . įda u (i . cannolo, dgs.
cannoli) desc as. y a es o che imodío iko a co espondencia de ca ác e desc ip i o
epamasis g ūdė osios a škės sū is noabejo inai elegido es o zando no iolis i no mas de
lenguaje, espe able, pe cibiendo su inadecuamidad (neekonomiškas, neda us y pan é. bNsNK), de
codi icación di icul ad (skus ulia ex os en él se explica g a.; iš kai exclim u noadap uo u
s e imodžžiu sob ekliniu elemen o). ex o aišką y g á ico neabejo inai ikdo y o o así
p esen ado noadap uado s e imžodis cannoli, ma y , salik as s a ing nepajeis i no mas de la
lengua. al p elaidá a si con i mados adap ada de odos o os s e imžodžių o 6 Plačiau sob e
s e imžodžių g á icamen e dis inguidas au en iškas aiškos pli imo polinkius, azón, posibles
pada inos, no mminimo di eccionis y pan. é. : Gi čienė J. Ve s inės li e a u as nue a ozodžiai.
Kalbos kul ū a 79, 2006, 8385; Gi čienė J. Naujųjų skolinių a ose na: kalbos kul ū os i s ilis ikos
akosky a. Kalbos kul ū a 80, 2007, 143147; Gi čienė J., liu k e ičienė D. sū ių pa adinimų a osena
y no ma. La cul u a de la lengua 80, 2007, 110113; Va icekaus k i e nė l. Naujieji lie u ių kalbos
s e imžodžiai, 2007, 177 aigi kel inas p egun a, si in en ando puoselė i bend ąją kalbos
g yninimo nuos a ą neįsileis i s e imžodžio, saugan is pažeis i no mas, no se hace a la lengua
más daño? ¿Quizás los no mmin ojos del lenguaje, según bNsNK, debe ía cuan o an es
es o za se p esen a a la sociedad la más adecuada a la a ian e aiškos del s e imžodžio?
189 y k .
J. GI čIENė. I alų kulina ijos s e imžodžiai 199 mos maska ponė, esp esas7,
sambuka8 (i . sambuca): p ime os dos adap aduo as o mas habamuoju iempo
se pueden encon a en menė uos lengua no minamuosiuose uen es. Es o zo
segui de la lengua ecomendaciones, incluso si es o ke asi con la p ecisión de
ansmisión de in o mación, mos i í o o uno Li u iško desc ip o io
ca ác e ealías nomb e ka a con leche él, puede conside a se, elegidos en
luga p es ado de una de ca é con leche especies (p z., la ės o kapučino)
nomb amien o.
P esen ado es e ípico ejemplo de la a osena pública e ela la si uación ac ual,
complicada no solo pa a los p ac ican es del lenguaje p epa ado es de ex os,
sino ambién pa a esos lec o es de ex os que ienen que econoce los, a menudo
sumé imos de g inu a del lenguaje p ac icados an e nesulie u in as
s e imžodžių aiškos (!). au én icas si imodío aiškos habi ualidad al consumido
con empo áneo de la lengua pa icula men e bien e elae adaguojama a osena
p i ada. Ella ca ac e ís icas g á icamen e neišski os au én icas o mas y
o og á icamen e noadap ua e, pe o mo ológicamen e į o mi i i alių kulina ijos
s e imžodžių aiškos a ian es, p z. : Ha ía es a aqa cannelloni
(h p://qemm.blogas.l ) Canellonis con espinacas y g eikiškais nuezis ex aip muy
sabo u (www.papugos.l ) Kad au en iškos aiškos pli is es un polinkis gene al, no
elacionado con los g upos seman ís icos de s e imžodžių, mues an y o os
esul ados de in es igaciones: lo e a Vaicekauskienė, que es udió el nue o uso de
s e imžodenžių, mini naują polinkį o og a icamen e no adap a s e imžodžių
(élóg a o no solo pa a los li uanos, sino ambién pa a los usua ios), enp o y o o
idioma (Vaicekauskienė 2007: 181, 187).
es o ealmen e no zague a ía el camino de las coincidencias paja 9. Como indica 7 Esp eso en la
o ma pod ía islumb a se capmininko aleg nie : ningún ca é con leche, sólo esp eso (numanoma
ka a); pe o puede conside a se y como mo ológicamen e noadap ada a osenoje oda ía
ecuen e a ian e á esp eso, ej., capoksniuado esp eso (po cie o, p esen ada bNsNK). 8 lo
mismo hay que deci y sob e s e imžodį sambuka. es o pod ía se y a osenoje di undida
nekai oma o ma, plg. sambuka like is, pe o dos linksnių posiciones pa a o s e imžodis sin
emba go leis ų c ee que es o no o malus baigmens simili ud. 9 ales ejemplos ya exis a: VlKK
KKb p opo cionadas adap adas i alián culina ías s e imžodžių lasanija así izo as o mas y
jun o danodama en di e sas uen es ecomendadomas de sus co espondimenos.
200 Kalbos Kul ū a | 81 públicas a osenes poslinkías, es imulados que y negausių
suno min ų i alų kulina ijos s e imžodžių sclaidos, y gene ales disposiciones po
posibilidad consumi adap aduo as o mas, es o pod ían s opdy i masiškai plin ančią
nesulie u in ą s e imžodžių aišką. Plg. di e en e iempo p epa adas ex os
ex ac os: Esp esso ka a es la base de muchos o os popula esa ios ca é bebidas,
ales como cappuccino, la e. <...> Cappuccino es i aliana ka a. Jai p epa a i se u iliza
esp esso ka a. <...> La e se p epa a de esp esso y apo is sus i uido bei ácilmen e
suplak o leche (www.meniu.l , es au an es de e slas, No. 5, 2006) Esp eso ka a con
g apa. <...> El ca é capučino consis e en esp esso ka a, sus i uido leche y leche pu a.
<...> La ė ka a <...> es i ališka ka a con leche, se ida en als o au ėje y p epa ada de
ca é esp esso y ga u sus i uido del leche (www.paulig.
l 2008)
NuJJ sVETIMŽoJI saN yKIs con lIE uVIšKaIs a I IKMENIMIs co espondimenų es
p opues a ap oximadamen e e čdaliu i alianos culina ijos s e imžodžių. La
mayo ía iene sus po a ios, gene almen e p onunciados nosacomoyo de dos
o es ca ác e lingüís icos li uanos acos umb ados de palab as conjun i os
(ž . a ilai ė 2008: 11 12), ej.: kapučinas balin a ka a (su g ie inėle, nueces,
chocola e, e c.); la ė balin a ka a, ca é con leche, pieninė (pieniška) ka a;
lasanija lakš iniai, i ališki lakš iniai, lakš inių apkepas, sk yliai; izado a oz con
di e sas da žo ėmis, cocidos a oz p espalis (su ca ne, da žo ėmis,
aš iaisiais condeskoniais), ai usis a oz y mėsos oškinys con da žo ėmis,
a oz apkepas (ž . ĮPV 2005: 2735, 146). ales nusacomoyo ca ác e plu iajo zii
s e imžodžių co espondimenys a osenoje neplin a. Ellos no pueden
p e ende con e i se en los únicos nomb es ealijos: kapučinas y la ė no son
lo mismo que en Li uania es habi ual llama ka a con leche o balin a ka a (plg.
es os s e imžodžių eikšmės ap ašą); lasanija o kai ėje kep i dioli no i i
maka onų ešlos sheš ai con a iado inse o noabejo amen e di ie e de los
li uanos acos umb ados lakš inių apkepo apkep as pla o de cocidos pequeños
i os illos o mados maca onos con di e sos adi i os10; izo o desde g asas
apeki adas izo o a ozes con di e sos adi i os un pla o p epa ado p ime o,
no es lo mismo que los a ozes con a iados e do o ejos; asado de a oz
cocidos (con ca ne, da zo ėmis, aš iaisiais condeskoniais); ai usis yžių y
10 Po más sob e el ex anje o de la palab a lasanija y su co espondimen de signi icado
inadequado éase. G i čienė J. Naujųjų skolinių a i ikmenys: es uc u a y a osena, 2005, 113114.