scieee Science in your language
[lt] (orig) [en] [de] [fr] [it] [es] [pt]

Dėl pragmatinės lingvistinės vietovardžių analizės (remiantis Marijampolės apskrities vietovardžiais)

Read accessible full text
Machine-translated document

This is a machine-generated translation of the original document and may contain errors, omissions, or changes in meaning. Do not rely on this translation for quotations, citations, or authoritative references. Please consult and cite the original document.

Dėl pragmatinės lingvistinės vietovardžių analizės (remiantis Marijampolės apskrities vietovardžiais)

Author: Dalia Sviderskienė
Year: 2015
Source: https://journals.lki.lt/actalinguisticalithuanica/article/download/893/984
166 Ac a Linguis ica Li huanica LXXIII
DALIA SVIDERSKIENĖ
Lie u ių kalbos ins i u as
Di ecciones de in es igaciones cien í icas:
onomas ika ( ik inių palab as de da ybos, o igen, mo y acijos es udios).
DL PRAGMATINS
LINGVISTINS VIETOVARDJI
ANALIZS (REMIANTIS)
MARIJAMPOLS APSKRITIES
VIETOVARDŽIAIS)1
On P agma ic Linguis ic Analysis o Place
Names (Based on he Place Names o
Ma ijampolė Coun y)
ANOTACIJA Es e a ículo cien í ica in oducción del es udio p agmá ico localo a džių con unose u
comenzadas análisis esul adoses. En él se basa LKI Va dyno ondos gua dados unikaliais
in e cuka io Li uania anke ų oponymijos da os (Ma ijampolės apsk i ies ie o a džiais). Una
e ninés s i a de nomb es de luga es análisisé eleg u aspek u es an eceden es de los nomb es de
luga de las in es igaciones habi uales daybos y en oques de o igen ąsa. El a ículo es ablece en el
a ículo p incipales p agmá icas lingüís icas de análisis de luga eso a es disposiciones eó icas y
me odológicas, e ela los aspec os poco u ilizados del es udio en oponymikoje li uanos. En es a
publicación se basa en pa icula men e in e esan e y aliosa has a aho a inédi a Žemės a dų
anke ų pas abų skil ies in o mación, pe mi iusa echa un is azo en i iamąja oponiminę ma e ialá
a a és de la expe iencia de los consumido es de lengua e ninės s i as p ismę. Lle ado a cabo
es udio esend ido, p esen adas conclusiones y ecomendaciones. ESMINIAI VOODŽIAI: in e uka io
pe íodo, ie o a džiai, p agma inė ling is inė ie o a džių analizė, emocinė e inamoji kono acija,
aizdinė eksp esinė kono acija, e nokul ū inis kono acinis komponen , 1 Padėka. A ículo au o ė
since amen e ag adecía po aliosos comen a ios, consejos, ge ano iškumą p o . Rū ai
Pe auskai ei, p o . Kazimie ui Župe kai y slap iesiems a ículo ecenzen ams.
A ículos A icles 167 /
Dėl p agma inės ling is inės ie o a džių analizės
( emian is Ma ijampolės apsk i ies ie o a džiais)
es e eo ipos, į a dijimo si uacija, komunikacinė in encija,
pe lokucija, ad esan (į a dy ojas), ad esa .
ANNOTATION
The a icle is a scien i ic in oduc ion o he p agma ic esea ch o place names p esen ing
se e al esul s o he analysis in p og ess. Se basa en unique da a o oponymy om sis o
he ques ionnai es o in e wa Li huania s o ed a he Depa men o Onomas ics in he
Ins i u e o he Li huanian Language (place names om Ma ijampolė Coun y). The analy-
place names o a single e hnic egion om he selec ed pe spec i e is a con inui y o he
p e ious place-name esea ch based on he usual aspec s o wo d- o ma ion and o igin. he
The a icle p esen s he majo p agma ic heo e ical and me hodological p inciples o
linguis ic analysis o place names; i e eals he esea ch aspec s which ha e sca cely
been used in Li huanian oponymy. The p esen publica ion is based on especially in e -
es ing and aluable in o ma ion om he commen s sec ion o he “Land Names” ques-
ionnai es, which has no been published be o e. I enabled o app oach he oponymic
esea ch ma e ial h ough he p ism o expe ience o language use s om a speci ic e hic
egion.
The esea ch gene aliza ions we e o mula ed; conclusions and ecommenda ions we e
p o ided.
KEYWORDS: in e wa pe iod, place names, p agma ic linguis ic analysis o place
names, emo ional e alua i e conno a ion, isual exp essi e conno a ion,
e hnic-cul u al conno a i e componen , s e eo ype, naming si ua ion,
communica i e in en ion, pe locu ion, add esse (name-gi e ), add essee.
0. ĮVADAS
Es udios de oponymica Regional, g i a nomb es de luga es de da ybos,
semán ica y o as especí icas de peculia idades, pod ían se es ablecidos y
más comunes de lingüís icos p agma ikos es e a asignados emas. Un
p agmá ico en oque lingüís ico a los nomb es de luga es expandi ían los lími es
del análisis oponymico. También se p ese a ía y complejo keliaaspec is
ac ualidad de in es igaciones. Además, es as es udios con i ma ían o negig ų
decla ada cie a de las á eas de luga es de Li uania peculia idad, ki oniškumą o
bend umus, de los cuales quizás pod ían se más que di e encias. Pa a eso
necesi a ían inclui en habibles á eas de in es igaciones y o as á eas
oponimía. Rū a Ma cinke ičienė, ko quizás, p ime a de la ac ual oponimica li uana en el con ex o de in es igaciones señaló a ención a lo que que ik inių palab as signi icado simila a
DALIA SVIDERSKIENĖ
168 Ac a Linguis ica Li huanica LXXIII apelia i ų kono acinę signi icado […]...>, no
an o a la misma signi icación, cuan o en sus za ibį, aba cando di e sos isuales,
uncioncines asociaciones y alo aamucios elemen os (plg. Ma cinke ičienė 2000:
137146). Kauno cono ación cien í ica es udié lib e y di ec i o asociacinio
expe imen o2, ambién ue ealizada con ex ual análisis del eleg ojo loco a dío.
Tan o un como o o mé odo ealizado los da os del es udio pe mi ie on lingüininkei
hace una conclusión po cie as conexiones en e el con ex o de uso del nomb e
local y su cono ación. Es e es udio impulsó ambién o os lingü is es Iloną
Side a ičiū ę-Mickienę y Saulę Juzelėnienę ap o echa okoloka us y ellos
jus elek onine eks yno analizės p og ama, a ink i Palangos i Nidos mies ų
suski sčius po pa e de la lengua es udia desde la pe spec i a de ecuencia (Side a-
ičiū ė-Mickienė, Juzelėnienė 2005: 70–75). Pas a uoju a eju naujų eo inių
įž algų, egis, nea si ado.
Kazimie as Župe ka no ó que en ex os de es ilos emá icos los locales ienen
sólo in o macinę paski į, o a ez es á lib es de es ilos en ex os
meninio, publicis inio) (Župe ka 2009: 263–271). Pi muoju a eju a ojami
iesiogine eikšme, ie ų a dai neįgyja kono acijų, an uoju – jų eikiamą pa-
(šnekamojo, g indinį con idos puede nus e i la in o mación adicional luga
į aizdis. Mokslininko eigim, luga o a džio ak ualizaciji3 a imai elacionados
son dos dėmenys: la palab a (jo ga sinė sudė is, da yba, semán ica) y esa
palab a nomb adas luga į aizdis.
Aleksand o Vanago a i ma que, obje o de es udio semán ica del hid onimo es oji speci inė
hid onimo signi icación, que el hid onimo enía de susc ipción me a o, ab ió asgoz, ca ac e ingus
u“ (Vanagas 1981: 9), nes „susida ymo me u hid onimai galėjo eikš i, bu o
mo y uo i, iksliau – u ėjo labai pla ų i konk e ų seman inį u inį (nes kono-
y oda obje os especie, y asgoz, que aún enía sólo ese un ma cimis obje o) ( ambién é id, 617).
Así lo más impo an e qué signi icé la palab a i imo nomina p op ium iempo [čia y o ou
exp es e ida mi D. S.]. Tal en oque a una localo a des clase (hid onimus) encaja analizables de odos
klasios (poklasios) localo a djes. Ex dės i a del es udio de nomb es de luga es aspec os di e sos
de la lingüís ica p agmá ica indica que posibles a ias di ecciones de in es igaciones de hablan es
onimų, pe mi ien es escla ece : 2 Du an e el expe imen o Psicholing is inio las pe sonas
p opo cionan p ime os en la cabeza ėjusius palab as dao am palab a-s imului. De ellos queda cla o,
qué asociaciones les causan es p onunciada, is a y leída palab a ( ambién éase Ma cinke ičienė
2011: 32). 3 Debido al é mino ž . Župe ka 2009: 263. La explicación de es e concep o au o io se
p esen a y con opues o modo de consumo de los medios de lenguaje explicación (que hace habamąja
noción mejo comp ensible): au oma ización habi ual uso, y ak ualización uso, a ayendo a ención,
pe cibido como inespe ado, noap asado (da e Župe ka 2008: 75). Ak ualizaciones concep o, ano
cien í ico, ce cano exp esi idad, exp esškingumo concep os ( en mismo).
A ículos A icles 169 /
Dėl p agma inės ling is inės ie o a džių analizės
( emian is Ma ijampolės apsk i ies ie o a džiais)
(1) como u ilizado el nomb e de luga como signo lingüibí en cie os con ex os
p agma ís icos, (2) asociacinis expe imen o del nomb e de luga y (3) socialmen e
pe cep o así como encodado e dade o palab a en signi icado p agma inio su
componen e paeškos. Nues o caso ac uali a la úl ima di ección de in es igación.
En es e caso el obje o de in es igación y es p agmá ico componen e onimo
signi icación, y p incipal concepción de di ecciones de in es igaciones cono ación.
Kono ación R. Ma cinke ičienė desc ibe como la pa e de la signi icación
leksís ica, apildancia de algunas palab as el signi icado deno a ino. Es a
cono ación aba ca odo lo que es más que in é imien o, y mues a el pun o de
kai kada i bend aujančių žmonių a pusa io san ykius (Ma cinke ičienė 2011:
31). Mokslininkės eigimu, ji būna 1) sis eminė, pas o i, a sispindin i žodynų
s aipsniuose, i 2) kon eks inė4. Sis eminę kono aciją, emdamasi Juozo Pikči-
is a del hablado a la mencionada ma e ia, y lingio di idiendo, ella di ide en es
ipos: a) isual exp esina, b) uncioncin a es ilis ina y c) la e aluación emocional.
nues o caso, eniendo en cuen a a la especí ica de la ma e ia in es igada, se
habla á sólo de dos pas o iõs cono ación especies: imagininé exp esina y emocional e aluamąją.
Emocinė e aluadoji cono ació indica, cómo habló o alo a e balmen e nomb ado
el obje o ( en mismo). La e aluación emocional como componen e del signi icado
de la palab a, llamadoji kono acinė sema, no o bancioi o di ec a emocionalinė
eacción, y conscien e no i icación sob e al emocional elacionį usando en la
lengua ij i min ą, con encionalizuo ą aiškos būdą. Así emocional signi icado de
nen as iš esmės nesiski ia nuo koncep ualiųjų, adinamųjų deno a inių, eikš-
kompomės semų (Guda ičius 2007: 8384). Es a especie de cono ación puede se (a)
posi i a y (b) nega i a. E alda Jakai ienė dis ingue dos posi i as (maloninė,
pa e inė) y es nega i as (mencinamoji, pajookiamoji, ulga ioji) especies de
conno ación lingüamosios (Jakai ienė 1988 4857; 2010: 162). Pãs a osios señas
(san umas) se indican y en dicciona ios a unosa eikšmių y plu ia eikšmių
palab as signi icamien os (mūsų caso malon., menk., lg.).
Vaizdină conno ación exp esi a que iene la palab a nusako deno a ą imagen
con oca di e sas asociaciones (Ma cinke ičienė 2011: 30). Es a á cono ación
especie lemia sub jek y ios asociaciones, ella dicynos ma cados (san umpos)
an e palab as signi icamien os nenu odoma.
El obje i o del a ículo exaiškin i componen es de na u aleza p agma ís ica en los signi icados de
los nomb es de luga es. Siendo es e obje i o, neišleis ina de los ojos opoobje o į a dijimo si uación
de impo ancia, en la cual accen uo ina ad esan e (mūsų caso į a dy ojo) in encija ad essa o
espec o así p opio ad esa o eacciones. 4 Con exs inė cono acija no econocible de la palab a
sepa adamen e omada de signi icado, pe o eme seskía de ecuen emen e o cons an emen e
palab a odeancio ex o, sus mé odos de es udio elacionados con los más ecuen es conjun os de la
palab a analizable o pe psicholing is inį expe imen ą (plg. Ma cinke ičienė 2011: 32).
DALIA SVIDERSKIENĖ
170 Ac a Linguis ica Li huanica LXXIII
Pe siguiendo el obje i o asumido, se plan eaban las siguien es a eas: 1) In es igado
el ma e ial encon a ejemplos de nomb es de luga es, cuyos undamen o a)
cinio e inimo požymį sa o eikšmėje u in is žodis, b) aizdingasis žodis, c)
e nokul ū inį kono acinį komponen ą sa o eikšmėje u in is žodis, i juos ap-
emo a i; 2) en el ma e ial en euka io encon a almc is asociaciones basadas en
la signi icado ejemplos de nomb es de luga es y ellos discu i .
Žinan , kad emocinis e inimas leksiškai eiškiamas imis būdais: pačia
la palab a shaknim como nominación pag indu, da ybiniais a iksais y pe kel iniu palab as consumim
(plg. Guda ičius 2007: 85), enca cons a a que a ículo unikūs a puka io Lie u os anke ų duomenys,
už ibyje liko ie ų a dai, u in ys deminu y ų / pejo a y ų da ybai būdingas
p iesagas.
Ti iamoji medžiaga – Lie u ių kalbos ins i u o Va dyno sky iuje saugomi
. y. ie o a džių sankaupa lokaliniu p incipu según exus apsk i is. Šių ie o a džių ecopilación ue
inició a cua ajame pasėjusio siglo década de la Comisión de la A queología del Minis e io de
Educación, en ese iempo pe eneusiusios Kauno Vy au as Maggiojo muziejui y Pa a džių y
ie o a džių cambio de comisiones. Según p epa ados los luga eso a díos edacción hojas,
nomb ados Zemės a dai, maes os de escuelas p ima ias y gi ininkai, quienes, di igudamiesi
especialmen e p epa ada Kazio Alminauskio Ins ukcija Lie u os žemės a dynui su ašy i ( oliau
Ins ukcija), pa e os años (mayo men e 19351937 m.) za ašinėjo los luga eso a dijus, y llenus de
lapus e o nino a men ida comisión. Anke os sob e i ió y ac ualmen e se conse an Va dyno jun o a
opo a džiai зафиксировать триликое alsčių: Balbie iškio, Gudelių, Igliškėlių, Kal a ijos, Kazlų Rūdos,
K osnos, Liuba o, Liud ina o, Ma ijampolės, P ienų, Sasna os, Šila o o y Vei . Cada alsčiaus luga de
onduose. Iš iso jose už ašy a pe 150 000 iene ų ie ų a dų5.
Ty imo pag indu pasi ink i iš gy osios kalbos už ašy i Ma ijampolės apsk i-
esidencia pa a los localo a djs des inada sepa ada anke a. Según en onces di iso io adminis a i o
los opo a dji en 640 anke as edaši se de es os alscias e i o io pe eneusíos de los kaimas,
iensėdžių, d a ų, bažny kaimių, pali a kų y en 17 gi ininkijų anke ų. Del o al del condado de
Ma ijampolė en las encues as insc i a sob e 5000 unidades de los locales6. 5 Más ampliamen e sob e el
ecogimien o de luga eso a zos de lengua i iosa XX a. cua zjame diezme ía é. Maciejauskienė
2002: 57; 2002a: 104; 2002b: 34; LVŽ I XIVXV. 6En es e a ículo luga , eniendo en cuen a las no as del
e iso sec e o sob e la in es igación en cu so au ónankiedad y p imacía al examina y publica el
ma e ial de en euka io de los Anke os de la P o incia de Ma ijampolė en el luga de Li uo a džių
geoin o macionales bases de da os (www. id.gdblki.l ; acceso po in e ne ) se explica de alladamen e
en cuan o a la lengua de las in es igaciones, o igen, p opiedad, no edad, ac ualidad, lími e dis inguible
en e ellos y la in o mación p esen ada en las bases de da os.

S aipsniai / A icles 171
Dėl p agma inės ling is inės ie o a džių analizės
( emian is Ma ijampolės apsk i ies ie o a džiais)
M. a p incipios de 2001, o mando indi idualius planos en onces en el LKI Va dyno capí ulo, des e
a ículo au o ia ue p e is a y con i mada es udios cien í icas, y 2004 m. y como u u os
dise aciones, ema Ma ijampolės apsk i i localesa džių da ybos y o igen polinkiai. Impo an es y
habi uales e dade os pun os de is a de es udio de palab as (da ybos, de o igen) planeada analiza de
una unidad adminis a i a los opo a džius, en euka iu z ašy us Žemės a dų anke ose. 2005 m. de
anke as a in de ecopila oponiminada ma e ial de Ma ijampolės condis i a, apa eció p ime a
publicación (ž . S ide skienė 2005: 91118). Los esul ados de las in es igaciones ealizadas sob e la base
skelbiami ecenzuojamuose mokslo leidiniuose i ėliau, . y. 2006–2012 m. Visų a puka iu
už ašy ų Ma ijampolės apsk i ies ie o a džių sa a ankiškai ykdy ų y imų ezul a ai pa-
skelb i a ski oje publikacijoje (plačiau ž . S ide skienė 2012: 232–243). Joje p is a y a šio egi-
de ma e ial ecogido ue on oninio es udio de locales y aspec os de o igen expe iencia no solo con i mó
la ac ualidad de los abajos ealizados, sino y izc iskino el su occiden al de Li uania á ea de luga es y
la necesidad de con inua los. 2013 m. eno inus es udios doc o an ū os Vy au as Maggiojo uni e si e
con Klaipėdos uni e si u, Lie u ių kalbos ins i u u, Šiaulių uni e si e u, minė i da bai Dalios
S ide skienės son ęsiami. Tu i ada oponiminé ma e ial apildy a nomb es de luga es, za padosas
Ma ijampolės apsk i ies gi ininkijų anke as. Kiek cambiado la di ección de las in es igaciones
ealizadas y pako eguado el nomb e cien í ica ema Ma ijampolės apsk i ies luga o a džių da yba
y mo y acija. Así, eniendo en omisión Aleksand o Vanago le an ó men ía sob e el oponimos
es udio ex ao dina iamen e es echamen e elacionados aspec os de da yba, o igen y semán ica,
menėdos dos pun os de is a has a šiol analiza se Anke as de nomb es de la Tie a insc ibi
Ma ijampolés apsk i es localo a dzii y segui in es igados, más p o undinando en su seman ína
mo i ación, que has a šiol lo exigía ema del es udio. Todos onimai cuali ican, clasi ican basado no
solo de su onomas ica p ác ica, i. y. A. Vanago íos y eje os nomb es me odología de análisis
semán ica, pe o y usos kalbininkų, e noling is os abajosis, a ando de u iliza co ec amen e
kalbinėmis uni e salijomi conside ado las disposiciones eó icas y p ác icas. Vie o a džių
mo y acinė análisis se basa en opoobjec os į a dijimo incipų išsky imu (dėl ellos é. S ide skienė
2014: 1617) y es udio. Toks aspec o de análisis egional en es udios de oponimicas li uanas es nue o y
pe spec i aus. Topoobje os de la asignación p incipios de la dis inción y in es igación son impo an es a muchos de la lengua ciencia á eas, po que su elkia e noling is inę,
socioling is inę, psicholing is inę in o maciją kalbos san ykio su ik o e išaiškinimui, a spindi
kalbos pasaulė aizdį.
20082009 m. los ac uales Cal a ía, Kazlų Rūdos, Ma ijampolės municipalidades pe enecien es a
e i o ios en euka iu ie as nomb es incluidos en las co espondien es encues as
pa aesc i i luga eso a džiai en 2007 m. comenzė ą c ea una base de in e ne . Aquí ellos han sido
ag upados, clasi icados, desc i os p ede e minados an o lingüís icos, como al espacio in e ne
adap ados y adecuamais o os aspec os (plačiau é Bilkis 2011: 310). No illega de ojos lo que que
ne o (apsk i ies) i daba inių minė ų sa i aldybių ibos su ampa iš dalies. Taigi in e ne inę
bazę papildė ik dalis šio s aipsnio au o ės iš i os medžiagos (ž . bazės da bams panaudo os
en euka io adminis a i o iemokslinės li e a u a lis a: acceso po in e ne
h p://www.l gdb.lki.l ie o a dziai/De aul .aspx?pid=5). Además, el lími e dis inguido en e la
ies oponimų dalies i sa a ankiškai ykdomų egioninių y imų aki aizdi. Pi muoju a eju
base de da os publican Ma ijampolės apsk ibazė es un cie o uen e de ma e ia oponiminės,
a puka io anke ų medžiagos dalį, s anda izuo us a ski ų oponimų da ybos, kilmės ap ašus
i k . (plačiau ž . Bilkis 2011: 6, 9). Šią medžiagą galima oliau ūšiuo i i i i ūpimu aspek-
p esen ándose en algunos aspec os ami ada u. En el segundo caso, el e ec o de la uen e
p ima ia anke ų oponiminė ma e ial de cie a á ea de la au o a de es e a ículo
DALIA SVIDERSKIENĖ
Ac a Linguis ica Li huanica LXXIII 172
Así ob iamen e, que keliamam el p opósi o del a ículo implemen a u ilizados los
nomb es de luga es cons i uyen sólo minką pa e des e banco de da os. S aipsnyje
se u ilizan su o igen mix ús é minos: an o lie u iški, como u in ys g eikiškos kilmės
kamienus es o co esponde a oponim Lie u os ya exis iojancias adiciones:
andén a dis hid onmas; i ẽnamosios iẽ os adas oikonamas; pélkė os iẽ os adas
helonmas; kálno adas o onmas, laũko, pe os adas ag onmas, mško adas d imonmas;
kẽlio, ãko adas hodonmas. Si es necesa io es os cambian sinónimos luga esónomos y
oponmai. Como ya se ha con e ido en habi ual en odos los es udios de oponimía
egional li uanas (Mickienė 2001; Endzely ė 2005; Ba ku ė 2008), los nomb es de las
ie as: a los nomb es de mon añas, campos, p ados, miškų, caminos, akų nomb es se
u iliza el é mino p opues o Pe o Joniko bajo a džiai (Jonikas 1990: 563). Jį us aba
geóg a o li uanos, esc ęs y lenguaje cues iones, S anislo as Ta ydas (Ta ydas: 1958
5, 46), o os li uanos kalbininkai (Sa ukynas 1963: 235; 1971: 168; Razmukai ė 2003: 67),
e nologė Auksuolė Čepai ienė (Čepai ienė 2013: 112, 129). P igijosas adiciones obse an
se y en es e a ículo.
lingüís icamen e odopuedamen e au ónankiamen e p ocesado: analizada doybos, Glanksnis in o
mus, s aipsnio e minus. Bu o pasi ink i įp as i lie u ių kalbininkų (Čepai-
places names om p agma ikos posi ions (nu)lėmė y o os, papildo ienė 2007; Župe ka 2008;
Jakai ienė 2010; Ry i y ė 2011) en los abajos se u ilizan los é minos: šnekos ak p agma ikos el
p oceso de ealización, el des ina a io (m ą) y a as7, en ende la compe encia ku (ke ) capaz de
ansmi i el signi icado, iloku el componen e del con enido de un ni el de la con e sación, que el
des ina a io (ke ) in encionó (komunikació ac ion) con ese p opósi o.
In e puka io ie o a džių ag adėjus y zap ašinė ojus zama š in nusinešė iempo. Así, con el in
acla a kin i onines, alinamąsias y k . nomb es de luga es lydinišlikusia a puka io anke ų Pas abų
čias žinias, in o man ų (mūsų a eju i ad esa ų) eakcijas, belieka pasikliau i
skil ies in o mación. Sin es os comen a iosos, shumai y especialmen e ski umai, sužinomi e ninės
kilmės, mo y acijos aspek ais, jau duoda apčiuopiamų ezul a ų. Ji y a in o ma y i kaip isu-
ma: paaiškėja a ski ų ie o a džių poklasių da ybos ipų p oduk y umas, iš yškėja jų pana-
s i ies opoobjec os en a dijimo dėsningumai. Los esul ados ob enidos de la oponymica egional
son aliosos onomas icos ciencias, impo an es en p epa a džių mo i a i ación, componen es de
sin e inį lie u ių oponimikos da bą Lie u os ie o a džių žodyną, eikšmingi i bal is ikai, i in-
doeu opeis ikai, jais gali pasinaudo i i ki ų mokslo s ičių y ėjai. Be o, aiškinan is ie o a -
na u aleza p agma ica en los signi icados de los nomb es de luga es, especialmen e p a e čia has a
šiol no publicui a y en el acceso público de in e ne no di ulgada Pas abų y o os Anke ų skilčių Žemės
a dų (dėl jos pla ad. see Į šio s aipsnio 0. 7 Ki aip Bi u ės Ry i y ės Ling is inės p agma ikos į ade
(2011), en el que se u ilizan e minos del o ado y del oyen e. Debido al úl imo consumo de más é. Ingos
Hilbig ecenzía (Hilbig 2011).
A ículos A icles 173 /
Dėl p agma inės ling is inės ie o a džių analizės
( emian is Ma ijampolės apsk i ies ie o a džiais)
desc ipúdinimos, mo y acines desc ipciones, i. y. unikalios, da os au én icos sob e
anke as зафиксированные названия мест, opoobjek ы особенности, pa eikėjo
отношения с ними, oponimų анализэ одному или другому аспекту (da ebos,
мотывации)8, p e enduojan i en p ecisión, comple umą, p eciziškumą, en muchos
casos es án p ohibido. Además, es udia habamuosius desc ipus signi icš ų echa
un is azo en in es igamąja oponiminé ma e ialá pe e ninės s i ies lenguaje de
los consumido es expe imen o p ismę. Es a nues a esis la apoya y R.
Ma cinke ičienės opinión: Iš iesų no palab a, y homb e iene en la cabeza cie a
signi icación concep o, concep o o samp a á, que puede exp esa una o o a
palab a. Sólo indi iduos usando palab as su ge asociaciones, apa ece
imaginidiamen e. Po lo an o, los signi icados hay que busca no en la palab a o en el
dicciona io, sino en su u osén con ex o, p egun ando pašneko o y compa ando suyo
en endimien o de la palab a conc e a con el p onunciado o pe cibido palab a
peculia idades (Ma cinke ičienė 2011: 8). Jelena Be ezo ič (Eka e inbu gas), lle ando
a cabo complejos es udios de oponimos semán ica, p agma ikos aspek u
(Березович 2014: 91), se basa en las disposiciones expues as po S e lana Tols aya
ap ašų, komen a ų s udijos a skleidžia ealią ie o a džio a si adimo (susida-
ymo) si uaciją9 (ž . Толстая 2008: 13–14). S. Tols aja i anksčiau y a akcen a-
(Moscua) que a i man que no plicos signi ica i os de dicciona ios izaiškina la
semán ica de los luga es, sino usio a džių usio a džių ap ašų, lydinčių ie ų s a ą
(Толстая 2002: […] 112 127). Ella a i mó: cuan o más opo a dis apipin as cuen osos, el
más él mismo es con a an e. Rusos in es igado es gene al opinión, los nomb es de
luga es ap ašuas comen a ios de la epe ición a ijuan e p opo ciona cla e a in e p e aciones signi ica i os de luga eso a des.
Así obje o de in es igaciones llega y en las encues as зафиксировать описания bei комментарии,
ayėsian ys выяснить адресата позицию. En balbamojoje ma e ial impo an e pe manece y
pa eikėjų exp esa desc ipúcionas, qué peculia idades pasiña un opoobjec as, así como
azones, po las cuales concedido luga a el nomb e, nusacimien o. y T akų apsk ičių Žemės a dų
Lie u ių e nologė, au osakos, bal ų eligijos i mi ologijos y inė oja Ra-
d ilė Racėnai ė, analiza usi, kaip a siminimai apie p aei į į i inami ski in-
guose sakmių žan uose i kaip jie są eikauja su k aš o aizdžiu, ėmėsi Aly aus
anke ų medžiaga (plačiau ž . Racėnai ė 2013: 107131). Nues o con ex o nea odo alcancešmia su
insignia, que gausa de nomb es de luga es desc ipciones, comen a ios en anke as depende del
edac ado ca imo 8 En O as anke as skil se p esen ada in o mación nauda ya es á ekę
comp oba y an e io men e: skilčių Žemės pa i šiaus įsi i is, iš aizda, kokybė y Upių, upelių
iš akų bei žiočių y imo i jų apibūdinimas opos egis os p a e dė iksliau nus a an
opobjec ų, jų pag indinius būdžius, iden i ikujući (ž ide s S 2010: 341; 2012: 81358). 9 Es a si uación
en los eó icos abajos de oponymica ambién se llama onomas ine. Debido al é mino
onomas inė si uacija é. TMOI: 220.
DALIA SVIDERSKIENĖ
174 Ac a Linguis ica Li huanica LXXIII luga . Ty ėjos obse ación basado anke as
en la página i ula de la in o mación p esen ada da os: cuáles apsk i ies,
alsčiaus, bažny kaimio, kaimo, d a o luga o a džiai su ašy i en la encues a, quéie
da os edac i oyo: pa ė, nomb e, e slas (moky ojas, -a; gi ininkas), luga de
nacimien o alsčiaus y apsk i ies p ecisiónumu así di ección. según es o y se
puede decidi , si su ašy ojas sa as, o ex año. Ano esea ches, ex aimam
homb e conocimien os sob e luga es y sus nomb es p esen anadas gausesnės:
aki aizdu, que ales, a eces incluso pe nelyg gausių opog a inių nuo odų son
p incipalmen e, cuando se in en a uno o o o luga del paisajo ajdžio despedi
ex aimam homb e (Racėnai ė 2013: 127). Es a endencia, pa ece, ale ambién en
nues o caso. Ko, bueno de es e modo se p e ende se adecuadamen e en as am,
po lo que su kalbinė aiška comen a. Además, hablamos el obje o (mūsų caso
opoobjek as) edac a ojo menkai amilia izado y malamen e su imaginado. Se
puede pensa que po ello y se p e ende suži a analogiškus (caip y pa eikėjo)
in o macinius, asociaacinius o e c. p ocesos en la conciencia del edac an e, que
ausculs a el nomb e del luga a nelik ų s e imkūniu, noen a imo igu a, neį ykusiu
dialogu (Mykolai y ė 2013: 16). Juk la capacidad de en ende in eninamá del o o
duo i eikšmę i y a adinama p agma ine kompe encija (plg. Ry-
o ado pe i y ė 2011: 9).
Siendo necesa io el obje i o delimi ado y obse an os le an adas ascas,
a ículo al ma e ial in es igado se aplicaban: 1) doybinės analizės mé odo, 2)
lizės me odas, 3) ap ašomasis me odas su lyginamojo me odo elemen ais.
Ta puka io medžiagos iene ai pi miausiai bu o e inami da ybos aspek-
aplicando componen inės ana u anden a džių klasei i i A. Vanago cons i uída
es uc u ū inį-g ama inį analizės me odą (plačiau ž . Vanagas 1970: 2127),
klasių (poklasių) ie o a džiams analizuo i. Šiuo būdu išsiaiškinus ie ų a -
ácilmen e p i aikomą y o os dų undamen os palab as, su s a us mo ologinį y
leksinį, pos e io men e ue abajado con el dicciona io elec ónico de lengua
Kono aciniai pama inių žodžių ski umai paaiškėjo iš žodyne pa eikiamų pa-
žymų (san umpų) i komponen inės šių žodžių eikšmių analizės. Be o, bu o
analizuojami a puka io anke ose už iksuo i ie o a džių ap ašymai, pa eikėjų
Lie u ių (an asis edición (2013); adelan e LKŽe2). comen a ios, de los cuales, como
ya ha sido mencionado, y esul ó des ina a o eacciones, da os sob e luga es y nomb es.
Los Vie o a des en los capí ulos del a ículo o denan abėcėlės. Da ybos o man a galūnių,
p eesagų ediniuose y un sandas desde o o dū iniuose sepa ados b ūkšneliu. Basándonos
publicuo is anden a džių šal iniais10, los nomb es andenų ki chiuojamos. Ki chiuojami y o os
con iablemen e anke as suki čiuo i nomb es de luga es. Si en euka io da os oponimo no
esuki čiuo as o su ki čiación 10 O icialūs imp udin i anden a džių šal iniai: Lie u os TSR upių i
eže ų a dynas (1963; adelan e LUEV) y Lie u ių hid onimų e imologinis žodynas (1981; adelan e
LHEŽ).
A ículos A icles 181 /
Dėl p agma inės ling is inės ie o a džių analizės
( emian is Ma ijampolės apsk i ies ie o a džiais)
ž. Ss: a d. *Ž ai ys a pan., plg. a d. Waliul Zway is 1610 m. (IAK), da plg. lie. ž ai ỹs,
- ʻkieno ž ai os ojos, kas ž ai akisʼ. 2) E aluación po el modo de habla :
Mike ón-iškė p . Lb : a d. *Mike onis a pan., plg. lie. mikẽ is ‘cas mikčioja, miks,
encsige a hablandoʼ; Vekč-iškė a . Kl : a d. *Vekčius a pan., plg. lie. ekčió i,
-iója, -iójo ʻmikčio iʼ; 3) E aluación po el mo imien o y abajo spa os:
Riõgl-iškis upl. M j: a d. *Rioglys a e c., plg. Valen inum Roglis 1639 m. (IAK), aún plg.
lie. ioglỹs, - ʻkas ne ik us, ne angus, g iozdas, ke ėplaʼ ( anden a džio
signi icación mo i ación pun o de is a a oelis, luyendo a a és Riogliu
pe enecien e supe icie de ie a)28; Tupika j. B b p obablemen e de p d.
Tupikas (LPŽ II 1086), plg. lie. upkas, -ė M j šnek. ʻkas upinėja en luga , len a i
abaja, lė ada bisʼ; 4) E aluación debido a emociones aiškos: Ve ksn-škės p .
Kl : p d. Ve ksnỹs (LPŽ II 1195), plg. lie. e ksnỹs, - ʻcas cons an emen e llia o
g ei p a i ks aʼ. Todas las de es os ie aė a džių undamen os palab as a
ca ac e ís ica cono ación nega i a, slypin i apelia i inių pe sonas
denominaciones signi icmėse. Įdomus apa eció in es igamada ma e ial en
obse ado pe sonalidad de o igen edinys Vilkpaul-ynė mš. pa e KzR: a d.
*Vilkpaulis o pan., po el cual plg. lie. ikas i a d. Paũlius (LPŽ II 410; LVKŽ5 261). Vie a,
p obablemen e, ecibió el nomb e debido a Paũlius, el apellido pe sonal del
p opie a io de la pa e del bosque de pe sona que aquí i ía. Así el más
impo an e a ibu o del luga nosacomas des e sudu inio nimo Vilkpaulis
segundo sandu -paul-: ‘Pauliaus luga de esidencia Pauliaus gobe noma pa e del
bosqueʼ. Dado que en la encues a ningún da os adicionales, comen a iosos no
p esen ada, belieka spėjamai c ee , que el p ime dū inio Vilkpaulis dėmuo
ilkpe eikia cie a (g eičiausiai nega i a) cono ación.
Es udiando Ma ijampolės apsk i icia opo a džių mo i ación, ambiénogi no ado que no odos
los nomb es de luga es, cuyo undamen al palab a ikas, es án elacionados con es e animal
nomb amien o di ec amen e, i. i. signi ica su di usión ( i imien o, de es a o e c.) luga es, po
ejemplo, o onimas Vik-a-kalnis kln. Ss. Pu iniškės d a o y o mula ios del pueblo esc ibe, que
es a pakilesnė ie a dangos luga es á su ose, colnelis a enalio. De es as desc ipciones se
cla i ica que el p ime sandas dū inių iene y el e aluable componen e del signi icado, i. e.
kono acinę semą ‘ne ik asʼ29. Valo able el componen e de signi icado, pa ece ene y o os
sudu iniai nomb es de luga es del á ea es udiado con i ūniniais p ime as sandais, po
ejemplo, o onimas 28 Tal ez nea mes ina y al e na i as i hid onimo Riõgliškis posibilidad de
explicación de o igen él pod ía se su gido de lie. iõglin i (-y i), -ina, -ino ‘ne angiai ei i, ilk isʼ,
plg. Ku ioglini ú, ioglỹ? M j. 29 J. Lubienės a i mación, usas palab as i onimų y mikonimų
nega i a emocional alo ación pa icula men e aki aizgamen e se ansmi e p ecisamen e po
el nomb e de lobo, los poising ege ales o hongybai llamados
ilkiniais (Lubienė 2012: 111).

DALIA SVIDERSKIENĖ
182 Ac a Linguis ica Li huanica LXXIII
Blus-a-kalnis aukš . Igl: lie. blusà30; hodonimai Ku ap-kelis (< *Ku apk-kelis)
kl. Gdl: lie. ku apkà; Rupuž-kelis kl. KzR: lie. upùžė. Ap iamaisiais casos
cono acinė sema ‘menkasʼ. Además, como indican es as nominacinas unidades,
odos los i ien es c ea a (blusa, ku apka, upūžė) son pequeños, quizás debido a
eso p ecisamen e sus denominaciones pa a o i en el p oceso ing esnamijimo
pa a nusak i meno es negues a opoobjek os (aal i udes y kelių) olum as.
Así obse ada pa i a de los nomb es de luga es dū inių ca ac e ís ica
cono ación nega i a, elacionada, ko bueno, con de iniéziančius dū inių sandais einančių animales nomb ini-
mų seman ika. A. Guda ičiaus eigimu, „gy ūnai kalboje pap as ai e inami
neigiamai“ (Guda ičius 2007: 87)31.
2. VIETŲ VARDAI, PADARYTI IŠ VAIZDINGŲ-
J ORDŽ
Exp esškingą g upelę o man luga o a džiai, hace de eiksmažodžių. Balos nomb e
Ma m-ỹnė M j sie inas con eiksmažodžiu ma m i, mama, -jo, pa a o u šalu ine
pe kel ine signi icado ‘ble bė i, plepsė i ( e dan ); sma kamen e coc iʼ, plg. Mama
puodas aún comenza á a co e sopa B [pag indinė signi icación ‘su ga su g imz i,
skęs iʼ]. El nomb e de la mon aña žki sč-iai Lb sie inas con lie. zakis i, ùžke a,
zaki o p k. ‘ke ando ce a , ce a ; zas o iʼ, plg. Incluso con el simple ojo se podía
e en el an eojo milžiniškus mon añas, las cuales obs u a camino (iš aš ų)
[pag indinė eikšmė ‘a sepa a pa e del odoʼ].
Tokio ipo nominación, espe ablemen e, p e ende a ec a des ina a io imagduo é, p o ocando
cie os con ga su (Ma mỹnė) y imagen (žki sčiai) elacionadas asociaciones. Ti iamoje
ma e ialago en ue a aída a ención y en ie aė a džius, cuyos da ybos undamen o
is ik ukai, sie ini con cono uo asis eiksmažodžiais. El nomb e de pie a Šnkš -a-pie ė KzR
sie inas con lie. šnkš ‘čekš , čiaukš (nupjo imui, nuki imui žymė i)ʼ, plg. sólo šnikš y
nupjo iau šni Ašū ą V . Tokį ie a e gio de da ybos unda elección pa emia y es os da os de
geog a ía lingüís ica, explicinan es, cuan ancho es šniū as (lie. šni as ‘olgas es eu as
ie as sklypas, ėžisʼ), que un solo ce zimojim se puede él nupijau i: 31 Li u ias i onimų i
mikonimų mo cijos y imai (G i y aė 2006; 2010: 163 […]181; 2013; Lubienė 2012: 99 […]122; 2013: 52 […]
Šni as – kap ik akėčia galima pe ei i ( oks siau as) B 32. Iš ik ukas šnkš su-
30 Dėl jo da ybos i kilmės aiškinimo da ž . LVŽ I 523.
obse ación. 32 E nologes A. Čepai ienės eigim, la supe icie de la ie a e a con abilizado
lys ėmis, zauoganas (uno jun o ocupado a i lauko ba ), agomis (1012 cm de ancho), akėčiomis
(ap oxim 1 m) (ž .
A ículos A icles 183 /
Dėl p agma inės ling is inės ie o a džių analizės
( emian is Ma ijampolės apsk i ies ie o a džiais)
sijęs con cono uo u eiksmajodžiu šnkš elė i, -ėja, -ėjo ‘s aiga nupjau i <...>ʼ. Así
acción susel as imp esúdis kalboje ecue iamos iš ik uku šnkš . menimis, desc ibidos
Kalno a das Zig-lius P n – sie inas su iš ik uku zg, ku iuo, LKŽe2 duo-
ci cuns ancias, po las cuales ocu e acción ep ojando nu- -a o ‘laks y i,
sakomas 1. ėjimas, bėgimas mažais žingsneliais, 2. abala imas, š y a imas33.
Susiejus kalbamąjį iš ik uką su bend akamieniu eiksmažodžiu zigaluo i, -uoja,
zagaliuo iʼ, plg. ¿Dónde aho a p epa a epesi zigaluo ? V , acla a que en es a plo a
p obablemen e ac ualizuo a p incipal es la signi icación del is ik uko ep ojando
komam ėjimui, bėgimui mažais žingsneliais žymė i. Taigi opoobjek o į a di-
nusajimo p oceso ( al ez debido a la es a u a de la mon aña) doybos base elegido
is ik ukas zg, ma y , in en ando en a ėž i, pa yškin i juo nusakomą eiksmą bėgimą
mažais e apeniais.
3. VIET NAMDAI, PADARYTI
IŠ ETNOKULTÚRINAS KONOTACINÍAS
KOMPONENT SEUM REICŠMNE
TURINČI CORDŽI
Cualquie académicos indican la e imológica y e nokul ū iná signi icados (a pa e de
signi icaciones), que unas de las conside adas signi icanzas suje ikines, o os cono acionales
signi icanzas delimis. P. ej., e nokul ū iné signi icado ienen sólo aquellas palab as (leksemos)
que nomb an speci ines ealías (Lubienė 2009: 21). P i a ian a la úl ima opinión (e nokul ū iné
signi icación es pa e de la signi icación cono acional34) y júlgian de Čepai ienė 2013: 298). Da plg.
lie. akčios ‘muy es eu a banda de ie aʼ: Rėžis d ejas akčios Rm
(Ilus acino ase de o o acen o).
33 Ilius acini ase con es e is ik uku ocodine insc i o de o o á ea: Tabaluoja como nógas zg, zg,
zg Ds.
34 In e esan e y bes iendoando con e nokul ú ine signi icado, o con cono acine signi icación pa e,
es a i ma Vigman o Bu kaus, y usio li e a u a opog a iją, su as o y desc i o, como él mismo
eiginiui nep i a i neįmanoma), „labai in iguojan is“ Pa icko Chu os y imo agmen as: „jis
(siam Hen io Da id Tho eau lib os Voldenas, o ida miške (1854), cuya cons i uedamoji pa e es
Voldeno plan, a i maei, sus aškin g e a habi uados li e a u ines analizei pasi elkė ma ininkės: y como
ciencia, y como p ak iką. Segdamas Tho eau (su lib o, zap ašais, documen ais), él mismo medía
Voldeną, sus apellinkes, pa alelamen e Voldeno, ó de ida miške es udios, es udiaba es os luga es
planes, opog á icos mapasapius. Impo an es esumido ías de las conclusiones del es udio Chu os:
cada conc e o de la na u aleza, na u ale a ia hecho simboliza sielos ac ą, es deci , cuan o más
me iósi es udiosi la na u aleza(en es e caso po ma ininkys ę), el mejo se en ende á a sí mismo,
ad Voldeno y sus al edinks de medida abajosi Tho eau bu ęse espi i ual ocupacion, modo de
comp ensión del mundo, que él si esc imi ga za su lib o
DALIA SVIDERSKIENĖ
184 Ac a Linguis ica Li huanica LXXIII ma ikos publicaciónción nepaminėjus kele o
šių dienų pozicijos, kai mode nybė i indus ializacija išs umia iš gy enimo
am ik us speci inius au os gy ensenos eiškinius, skelb i ap a iamosios e-
a puka iu de i a lengua za azy ų luga es nomb es de con eslikusiais
beek i alenčiais žodžiais35, pa adinančiais menė as sklypininkų pa adinimas
speci ines au os ealijas36, ku ių nė a ki ų au ų kul ū oje, bū ų neleis ina.
Šią g upelę suda o (a) is o inės p aei ies ealijų pa adinimai: mažažemių
(išlikęs oikonime) Dažininkai ( . Dažinykai) bk. (Daukšių) pa e Pd n: lie. dažininkas
‘mažažemis, sklypininkasʼ ( a z . LVŽ II 143144), (b) ma o nomb e (išlikęs
ag onime) P eñ ai a . Ss: lie. p eñ as ‘seno ės la go m (casi 4,5 m); medida de á ea
(maždaug 18,66 m2)ʼ, plg. Pi kau ma gą y no ynis p en ùs ie as K .
O o uno ma o nomb e má gas ‘zemės ma asʼ, gausiau pe le és i iamojo como nacioniniu
plo o ie o a džiuose Má gai kln. Igl, Lb ; Ma g-ẽliai p . B b; Ma g-ẽlis kln.
Ld n, Ss; 2 p . KzR; Kal-ia-ma gis kln. KzR; Ps -a-ma gis kln. KzR, čia,
peculia i umu pasien an es leksikos ep ezen an , puede se menė inas sólo de pa e. Ma gas la
palab a o iginado de g eece mo gen mi as, calcula íase po un á ea, que se puede sue a desde el
desayños has a los almue zos (Čepai ienė 2013: 297). Vokiškas ma gas más pequeño que mūsiškį.
Lie u iškas ma gas 0,71 ha; senasis ka ūnos (Lenkijos) ma gas iguales 0,59 ha ( ambién é
Ma inkėnas 2011) 37. Ma e ialusis daik ų pasaulis iene signi ica i oą, su o denką lemiančią
peculia idad. Él es p opo cional. Aquí un obje o, he amien a, akandas o mueble coincide con o o,
habi ación en o o o į alpina o a (Čepai ienė 2013: 295). A es e alegio e nologesa nep éš a auja el
nomb e del luga T aina p . P n, hecho, p esumiblemen e, de lie. anas ‘pa e del anspo e al
ske splaucio ase o ijado d išakas lo elis, en (Bu kus 2011: 59). Es a ci a la apildo y kalbininkes
Gied ės Čepai ienės obse ación, basada Jakūbo Minke ičiaus pens imi: la nau a elacionia con su
na u aleza psicológicamen e, es é icamen e y é icamen e, a nau os do o ė emanacien es de ella
na ū os y cul u a simbiozés (ci . Čepai ienė 2007:
256).
35 Respec o a es e é mino é. Guda ičius 2007: 89; 2009: 9396. Reginos K ašy ės eigim, nacional
peculia idadumu pasižyminčiai leksikai į a dy i di e en es países kalbininkai a oja
nė geog a inė leksika, kul ū iniai skoliniai, beek i alen ė leksika. Lie u ių kalbo y oje inkamiausiu
laiky inas e minas beek i alen ė leksika, kalbininkės nuomone, y a sąlygiškas (plačiau ž . K a-
e minus lakūna, egionišy ė 2009: 5667).
36 Debido al concep o ealija consumo más ampli see. Maks y ė 2012: 5056. 37 Los da os lingüís icos de
geog a ía en la á ea in es igada paliudijo e o a, sob e me ología de la an igua Li uania ašiusio
Vinco Ma inkėno (ž . Ma inkėnas 2011) meninė ą, ma a el nomb e ka is, ká is ‘ oks saikasʼ bi iem
ceik am seikė i: Ka į Klžių mie ga au ; Él du ka čiùs eheas zazseme a G š; Pa a ka is ugios lle a
sólo juokai Gdl; Ka į pa a as pasodyk AlksnV; An e io men e la gen e ja us mie uada o kačiais Šn.
Desa o unadamen e, Ma ijampolės apsk i ies localo a džių in en o ius la e os, sob e i ien e
i iamojo plo o oponimijoje, nepaliudijo.
A ículos A icles 185 /
Dėl p agma inės ling is inės ie o a džių analizės
( emian is Ma ijampolės apsk i ies ie o a džiais)
ku į įleidžiamas pe auk is; pe auk is ka u su lo eliuʼ. Šiauliškių k. Žemės
de nomb es encue o en esc ibe: idu y pie os chakojasi. Indicada la azón, po la
cual deno a o ue nomb ado p ecisamen e al nomb e, es aiški y en endida:
con igu ación deiegos į a dy ojui p iminė d išakį lo elį con įleidžiamu pe paukčiu,
quienes de a según o mas o dimensiones. De a en e sí odo homb e c ea y c ea
el en o no como sis ema, cuya p incipal unidad de e e encia es él mismo homb e
( en pa )38.
4. ASOCIACIAI Y STEREOTIPIO VERTI-
NIMO REQUŠMS VIET NUMRAI
J. Be ezo ič eigim, a cono aciones šlyja asociacinis oponimų onas. Ypane u i
ingas eks aling is inis kalbamojo komponen o s a usas sąlygo as uo, kad šis
ling is icas e i icikaciones. Él puede se explikuo o en ac os de mo i ación, pe o
no de la p opia nominaciones (plg. Be ezo ich 2001: 8). Como ejemplo la
in es igado a p opo ciona nomb es de luga es Temnik (ež.), Тёмной (upl.),
Бездённое (ež.), Бездонный ( .), pada y us de apelia i ų темный ( amsus) y
бездонный (bedugnis), lydimus pa eikėjų komen a ų amsus eže as, allí ue zas
pik osios conducja gen e, as de eso los paskandina; en cemen e ía y a oelis
an niū us, e ible luga ; en no hay ondo; la gen e dice que allí los diablos
apa ecen; jame los ancianos baña se p ohibé; e ible luga , ella sin ondo. La
cons ancia y apa ición de eacciones ipo Tokio es i ica lo que de
co espondien es signi icados puede adqui i el s a us de lingüís icos cono aciones (da z . en pa ).
Pa ece, lo que se dijo, elaciona y con el concep o de es e eo ipo de Rena as Gžego čyko as. Ella
es e eo ipu conside a nusis o ėjusio signi icado cono aciones, con el co espondien e
ik o ės eiškiniu elacionadas asociaciones, ijado en el habla azeologizmas y o os
condicionalmen e es ables conjun i os. Aloyzas Guda ičius, a gumen ando su a i mación, que en
la lingüís ica el concep o de es e eo ipo a eces se en iende muy ampliamen e, y p opo ciona
es e úl imo el concep o de es e eo ipo kalbininkės ejemplo (ž . Guda ičius 2007: 156). en nues o
caso, pe haps, ikslese y más ela i o con is a ículo simpli icado, esquema izado,
ema y a ši žodžio s e eo pas eikšmė: ‘ isuomenės sąmonėje unkcionuojan-
emocionalmen e descolo ado imagen de algún obje oʼ (TŽŽ: 704). Ją apoya y ejemplo de ma e ial
de en euka io anke as: Pe keliškių k. encues a en la insc i a el nomb e du pyno Šeldekšnýnas
o a ez Vélnia ais is campio apho as ie a <...>ʼ (Va ų k. Žemės a dų encues a en la esc ibe:
38 Ki a e us, galbū ag onimas galė ų bū i sie inas su lie. anas eikšme ‘medžio gabalas, iš ku-
io skeliamos skalos, skalmedisʼ; dėl seman ikos da plg. Klỹnai d ., 2 p . B b: lie. klỹnas ‘ i-
escudalin i smaili sklypeliai laukų).
DALIA SVIDERSKIENĖ
186 Ac a Linguis ica Li huanica LXXIII
(Šeldekšnýnas Véln-ia- ais is d p. V ), el esquil e de la desc ipción del obje o se
neišdžiūs amas du pynas. Pi masis a das eiškia šeldekšnių p iaugusią ie ą, ki-
as – sie inas su apelia y u élnias. An asis žemė a dis e inamas p i aikan
am ik ą nesikeičian į s anda inį požiū į ku elniai, en sunkumai i nesėkmės,
esc ibe no ec ipiendo a ención a indi idualiá luga nomb e signi icado ‘šeldekšnių
p iaugusi ie aʼ (lie. šeldẽkšnis ‘šal ekšnių amilia a bus o o á bol (F angula)ʼ).
Así ie o a džiu Šeldekšnýnas mos ado bas an e es e eo ipiškas,
emocialmen e descolo ado del luga , que desc úbima como neišdžiūs ama,
imagina adima y nega i a alo ación.
El es udio de los es e eo ipos é nicos es ac ual, po que con g upos é nicos
asociados es e eo ipos ienen in luencia en el compo amien o de las pe sonas,
e lejan conc e amen e a la comunidad ca ac e ís ica pe cepción del mundo y
disposiciones sob e o os pe sonas (Papau ėly ė, Župe ka 2010: 185). caso Ki u
leksiškai neu alus lauko nomb e Ab om-ỹnė l. M j iene g e iminę ly į Žyd-ỹnė.
iamame plo e žymi žmonių gy enamąsias a gy en as ie as (plg. Amb azas
2000: 55). Taigi Ab omỹnė: a d. Ab õmas (LPŽ I 60; LVKŽ5 39) mo y acijos
P iesagos -ynė ediniai, hecho de pe sonajes, ipožiū iu ‘Ab omo habi adoji luga ʼ.
Vi ojoje hablado u ilizado de o o bajoė a džio Žydỹnė: lie. žỹdas, -ė signi icado
‘žydų au ybės žmogaus gy enamoji ie aʼ papildo, pa ikslina signi icado del
p ime o ie o a džio (‘Ab omo, que es žydų au ybės, gy enamoji ie aʼ)39 y,
ma y , exhibe el emplea ijo homb e požiū į a o a, ki okį (ki os nau os, ki as kalbos,
ki okių pap očių) homb e, que i ía habi usį en es e luga . En él se mi a como en
s e imą, nepalankiai (plg. Papau ėly ė, Župe ka 2010: 199)40.
5. RESULTAT APARIMAS (A), IŠVADOS (B),
RECOMENDACIONES (C)
A. S aipsnyje dada la Ma ijampolė opsk i ies anke as en XX a. cua a década de la pa e del
ma e ial insc i o de lengua i iosa, elacionada con uno o o o en o no del pueblo, esiden es,
leido una ez más no a que las anke as sob e i iuas, sus au en iški da os, son una impo an e
unidad sepa ada del legado in e uka io.41 39 1923 m. de censo de población gene al según da os,
Ma ijampolės opsk i yje i ía 6,42 % judíos. O os de los condis i os la composición é nica
de la población e a la siguien e: li uanos 87,92 %, okieços 3,42 %, polkų 1,31 %. %, usų 0,33 %, aún
o os 0,60 Ampliamen e pa a los da os demog á icos del á ea es udiada éase. Subačius 2009:
228.
40 Po plg. la palbininkės Gied ės Čepai ienės obse ación di e en es naciones a an de mane a
di e en e su y s enimą (Čepai ienė 2007: 257).
41 Plg. S ide skienė 2012a: 240.

S aipsniai / A icles 187
Dėl p agma inės ling is inės ie o a džių analizės
( emian is Ma ijampolės apsk i ies ie o a džiais)
El es udio e eló una cie a pa e del ondo de palab as de es e á ea Li uana,
sob e i iusia en luga eso a djios: no sólo eksp esy ią, pa em ą emociones
aiška, sino y ulga ią, menkinamąją.
S aipsnyje ue aco dim y algunos en euka iu insc ibi opo a dzki, cuyas
pama iniai palab as (dažininkas, p eñ as) jun a con desapa ecidas ealijas así
como las acompañin i as cono aciones cul u ales, ya pasi aukę de ac i aos
a osenos.
Žodžiai mud ùs, skais ùs, apibūdinan ys žmogų (gy ą pada ą), y a po os i-
iamojo plo o ie o a džių nominacijos pama as. Tai nep ieš a auja eiginiui,
kad emocinis komponen as eikia žinių apie ad esan o (į a dy ojo) san ykį su
i ulado obje o. Sin emba go no queda de is a ambién el hecho de que pe cibiendo
cie os obje os de la supe icie del suelo como sen idos, des ina a io (į a dy oja)
e como si más de lo que es en ealidad42.
S aipsnyje analiza unos ie a e e jí, hace de p a a dines o igen
pe sonales e jí. Aquí p agmá ico aspec o y han sido alo ados p ecisamen e
es os nomb es pe sonales (zemė a džių pama iniai palab as). Muchos de ellos
hace según cie a cualidad e bo odina acción, na u aleza de ac i idades (Rioglỹs,
Šlùbis, Tupikas y k .) o būseną (Ve ksnỹs) de acciones, cuyo signi icado ʻp as ai,
neaiškiai kalbė iʼ (miks i, eks i), ʻlė ai, šlubuyendo, ne angiai, judė iʼ ( iõglin i,
šlubú i, upin i). La e aluación nega i a aquí basada pajojo (Kušlỹs, Vekčius,
Ž ai ỹs y k .) y menninimu (S o kojis). Es osa ųjų de la e aluación somb a de la
di ec a aiška pudo habe su gido an e amilia iam modo de comun a imoa,
comunicujan en domés ica ambien e. De es os nomb es pe sonales posible juzga
y sob e las elaciones mu uas de ep esen an es de la comunidad. Lygia e čiais
ellos, ko bueno, nelaiky ini pai ajo y menosp ecio, egis, elacionados con s o inčiais laip eliu abajo.
Analiza se ejemplos ambién mos ó que los ep esen an es del á ea i iamojo
niekina lė ada bius. Es a obse ación se elaciona con el his o iado Pe o Kalniaus
obse ėjim: o os egionų li u os, uni e salmen e econociendo la Su alkija
umą, ka u mano, jog ai y a i gana eigiamas jų b uožas, ekonomiškumas
ge ąja p asme, kad šis b uožas nulemia su alkiečių acionalesnį ūkininka imą,
habi an es sob eė ą šykšdidesnį a kingumą y da bš umą (plačiau e Kalnius 2002:
2352). Así i iamosios e ninės s i ies y o os ep esen an es de á eas de Li uania,
elacionadas con da bš um, coinciden.
Nesklandus habla de los miemb os de la comunidad sa ų no sólo no deja desape cibido, sino y
poco alo ado aki aizdu, nega i amen e. Ga siakalbiai, lė akalbiai, 42 Emo y ais pueden se
kalba aupi, iesi, ne s ačiokiška“ – apie su alkiečių (zana ykų) kalbą i kal-
bėseną ašo kalbininkas K. Župe ka, aiškinęsis, į kokias a minės kalbėsenos
desc ibidos y subjec i amen e pe cibidos ci cuns ancias conc e as (dėl des e aleginio é.
Jakai ienė 2010: 163).
DALIA SVIDERSKIENĖ
188 Ac a Linguis ica Li huanica LXXIII ka 2006: 178191). De lo dicho, puede deduci se
ap aiškas k eipia dėmesį nekalbininkai i kokiais me akalbiniais komen a ais
a minė šneka y a apibūdinama neling is iniuose eks uose (plačiau ž . Župe -
que las alo aciones de los p opios habi an es del á ea de es udio y de o os
ep esen an es de las á eas é nicas, elacionadas con ga siakalbías y
„lė akalbiais“, su ampa ik iš dalies.
In e puka io ma e ia masy e obse ada seman i icamen e elacionadas helonimų
pa eja Šiknãbalė y Uodeglė es un adecuado ejemplo in es igando ie o a džius
aspec u u p agma iniu. P agma ica es udia elaciones en e medios de
comunicación y sus consumido es. P agma ica y es eso, como seman icá pe cibe
oyen e (plg. Župe ka 2008: 42). Así į a dy oj ealizó una cie a elbinį eiksmą, que
en endidamu mane a pe da ė a la comunidad. Noischlis aina de ojos y o a
posibilidad: quizás balboa no encuen a al e na i os adecuadas aiškos medidas
luga a nomb a un nomb e, po lo que la in o mación ansmi ida de dos nomb es
combininiu. Pese a que se ha no ado que pa e de los nomb es de luga es en la i ía
palab a a ía (Ab omỹnė Žydỹnė, Pauliùko kálnas T iedakalnis, Šeldekšnýnas
Vélnia ais is), de es e modo isapusiškiau exp es exp esšdami an o deno a inį,
an o kono acinį su con enido semán ico. Asociaciniai nomb es de luga es
(Ab omỹnė Žydỹnė, Šeldekšnýnas Vélnia ais is) neapibūdina deno a o, po que
pada omi de koegzis uojančio leksiškai neu alaus ie o a žio según su seman inio
simili ud. Así es e nomb e de luga desc ibe no opoobjek ą, pe o o a nomb e de
luga según su causado asociaciones, basado basado es e eo ipiniu pensamien o. Si
uno de los a ian ialmen e us o nomb es es exp esekiam elación es en e deno a o
peculia idades y és e nomb e, es deci o o, asociaciniu a du, es exp esekiam
laus ie os a do. Asociacinis a das y a a si žaismas ki u jo a du. Jeigu aso-
elaciónis es en e él y mencionado koegzis uojančio leksiškai neu aciacinio
ie o a džio undamen o es algún obje o (en es e caso ais o) nomb e
(Vélnia ais is: élnias, a), es deci en o o luga shin ai (Šeldeknykš: a sieldnis)
p ime amas las peculia idades de ese obje o, con las cuales en ealidad és e no se
apun a. Del es udio izc iskėjo subjec i amen e emocialmen e y cul u almen e
impo an es (se i)iden i icación pa idal de pa idal kon ū ai. Analizados casos
mos a on que en es a á ea se mani ies a una p opensión a una ípica de odos los
li uanos a una e aluacin emocional gene almen e nega i a43. Tal ez es o en pa e
lidió la especí ica de la ma e ia in es igada los opo á genes insc ibi del lengua
inės kono acijos yšys <...>“ (Ma cinke ičienė 2011: 31).
i iosa. A es e p esupósidai, pa ece, nep éš a auja y R. Ma cinke ičienės
Ve balinį po eikį da o ie ų a dai, ku iais apeliuojama į ad esa ą. Tam ik ų
leksemų pasi inkimas – a a do pama as y a emo y as, a eksp esy as – ai i
obse ación, que i mus nega i o de e aluación y šnekamosios s ilisB. Desc ibi los esul ados, se pueden hace conclusiones. 43 Respec o a es a a i mación éase Guda ičius 2009: 99.
A ículos A icles 189 /
Dėl p agma inės ling is inės ie o a džių analizės
( emian is Ma ijampolės apsk i ies ie o a džiais)
nulemia opoobje o į a dijimo in ención. Como conocido, emo i ai ac úa
des ina a o sen imien os, exp esy ai imaginuo é. Ad esa o eacciones
exp esaškiamos di ec amen e y p esen adas alo ancias comen a ios o ma, de
al mane a pe mi ian es decidi sob e pe lokucinį luga o a džio e ec o.
Su base deno a inio emo y inė leksika es si uacinė, pues o que emociones
es eudamen e elacionadas con ellas expe imen a ien e obje o y ellas
ie ų a dai, ku ių da ybos pama as y a emo y as, laiky ini si uaciniais.
Si uaciniai y a i iš eksp esy ų pada y i ie ų a dai, ypač ada, kai si uacija
causeliancio obje o. y po an o se aplica a o o ipo de si uación, con la p ime a elacionada simili ud y (o) o as elaciones
(Ma mỹnė, žki sčiai).
Cie os igu ados es ilis inos unción del in es iga i o pla o k aš o aizdžio
ex os desempeña no solo nomb es de luga es Ple a, Šnkš apie ė, Ziglius, sino y
an opomo izua i luga eso a džiai Mùd ė, Pupučiai, Skas ė y o os. Así mane a
ealizándose di e sosús ilokuciniai sumanymai del ad esan e (į a dy ojo).
An opomo inis opoobje os in oca imimn espec o ad esa o neiš i ia ik o és
e lexamien o de o maciones, po lo que no puede se su icien emen e
in o mi us. Con el in de que el des ina a io sea más ácil de econoce los
opoobje os, en luga de un nomb e de luga de signi icado más amplio pueden se
elegidos dos nomb es de signi icado más conc e e es, que e ue zan an o la
cla idad como el imagina i o (pa de helonimos semán icamen e elacionados Šiknãbalė y Uodeglė).
En el es udio pasi elk a g upo de nomb es de luga es, cuyas unidades
зафиксированы правa dinные личностные имена, e eló e ninės s i a
ep esen an es ca ac e ís ico ac i udí á miemb os de la comunidad modo,
ex e io es, compo amien o aožus. Va ijuojancias ie aė a džių ly ys
kalboje leidžia i iamojo plo o bend uomenei ge iau su ok i ie o a džių eikš-
mes, lydimas emocinio, s e eo ipinio e inimo, bei dalin is šiomis kompe en-
mos é, que su coegzis ación i ojoje cijomis mu uamen e.
De los opo a džių se puede decidi y sob e es e eo ipos, apoyumus e ninės
s i as ep esen an esų, ya que es os son undadasčiaus.
P agma icas lingüís icas Ma ijampolės apsk i ies análisis de opo a džių
esul ados mos ó que el o o gamien o onimo ( ie o a džio) pod ía se cali icado
como lingübinis acción, desc ibi an is in a i o . Es e pa enka op imalią kalbinę
p iemonę, p ecisamen e ella di igeia des ina a i, in en ando él más e icazmen e
in lui en si uaciom de į a dijimo. des e modo se e ela e ela la mundiėjau a y
mundiėžiū a del in i ido, i. i. su, como ep esen an e de un de e minado e ninés á ea, pa a quien es impo an e es o,
ką jis da o – į a dija ie as. Tik uome jos ampa pažįs amos, apgy endin os,
su apa in os su konk ečia au ine bend ija i kul ū a.
DALIA SVIDERSKIENĖ
Ac a Linguis ica 190 Li huanica LXXIII
C. En el u u o in es igó a ención espe aban y o as á eas de signos
p agmá icas. Po ejemplo, posibleà nega i a mo i ación adic o signi icado
mo e iškas44 (dėl su usas hablada éase ППК: 118). Aquí neizulla de ojos, que
lexínico onos iene nau inę speci iką, en ski ing lenguas equi alen iški
palab as pueden le an a di e en es asociaciones (Guda ičius 2009: 101).
Especialalaus a ención agua da y nomb es de luga es, hace de lie. gùdas (pa y,
Gud-ã-pie ė p . Kl ; Gùd-a- ais is p . Gdl y k .). Dado gùdas no es e dade o
e nonimas, geog á icamen e él no es á elacionado con alguna aunque e i o io,
Ka aliūnas 1999: 44), aigi, emian is ie o a džių ap ašais anke ose, kiek ienu
nau a (plg. conc e o caso ek ų cla i ica , cuando lie. gùdas se u iliza en el signi icado
‘bal a usis (a eces polacos o usas)ʼ, cuando el p ime dū inių sandas iene y el
e aluamąjį componen e de la signi icación.
En el u u o (1) el aspec o mo op agma inu debe ía se e aluado y los nomb es
de luga es, conin ys deminu y ų pejo a y ų doybai ca ac e ís icos apegos /; (2)
como la coegsis ación de los nomb es de luga es en ac os šnekos depende de la
si uación lingübinesa o icial y domés ica (ypač oikonimų klasėje); (3) ac uali se ía
p agma ica análisis de luga es nomb es, basada a de a ias nominacines
si uaciones, pe enecien es a di e en es sinc oníes pjū iams, an espas a ymu.
Los esul ados de la úl ima análisis ayuda ían en pa e a de e mina los signos de
la a iičian e onomas ina moda (šiuolaikiškumą, kai ą, e c.).
Así Ma ijampolės apsk i icia localo a džių in en o ización p agma iniu aspek u
iniciado. A igosnyje expos os obse aciones son necesa ia p emisa pa a más
de allados es udios de oponymía desde la discu ida pe spec i a, po que keliamam
el p opósi o del a ículo implemen a u ilizados los nomb es de luga es
cons i uye on sólo menką pa e del banco de da os disponible. O os Li uán á eas
opo a džių análisisés inclusión en in es igaciones p agmá icas ma cadamen e
o a džių p agma inę p oblema iką pla esniu mas u – ki ų šalių panašaus po-
expandi ían li ians oponimikos aki ačius y leis ų analiza iebúdžio en con ex os de in es igaciones.
44 Po ejemplo, Bób-a-kalnis mš. pa e M j i k .
A ículos a ículos 197 /
Dėl p agma inės ling is inės ie o a džių analizės
( emian is Ma ijampolės apsk i ies ie o a džiais)
Ullman S. 1970: Semán icas uni e sas. P ieiga po in e ne : h p://www.
philology. u/linguis ics1/ullman-70.h m [supe isado 2014-08-01].
Федотова Т. В. 2008: Специфика метафорических топонимов в аспекте
восприятия мира человеком. Вестник ВГУ, серия: Лингвистика и межкультурная
коммуникация 2, 48–51.
On P agma ic Linguis ic Analysis o Place
Names (Based on he Place Names o
Ma ijampolė Coun y)
SUMARY
In addi ion o wo d- o ma ion, seman ics and o he speci ic cha ac e is ics o place names in
he s udies o egional oponymy, o he gene al linguis ic p agma ic sphe e ela ed aspec s
could be aken in o conside a ion as well. A p agma ic linguis ic app oach owa ds place names
would expand he bounda ies o oponymic analysis. I would also p ese e complex mul i-aspec
esea ch ele ance. The di e si y o esea ch o place names om he pe spec i e o
p agma ic linguis ics p esen ed in he a icle shows ha he e is a possibili y o se e al
di ec ions o esea ch o he onyms unde analysis. In his case, a ele an esea ch ield is he
sea ch o a p agma ic componen in he meaning o a socially pe cei ed and encoded p ope
name. he In o de o single ou he componen s o p agma ic na u e in he meanings o place
p esen esea ch he esea ch objec is a p agma ic componen in he meaning o he onym,
wi h conno a ion as he p incipal concep o he esea ch ield.
names, he impo ance o he si ua ion o naming a oponym objec should be aken in o
conside a ion by highligh ing he in en ion o he add esse (in ou case he name-gi e ) in
espec o he add essee as well as he eac ions o he add essee him / he sel . The esea ch
ma e ial is unique da a o oponymy om he ques ionnai es o in e wa Li huania which a e
s o ed in he Onomas ics Depa men o he Ins i u e o he Li huanian Language. Mien as que
un p agmá ico análisis lingüís ico de nomb es de luga de una sola egión é nica es a con inuidad
de la in es igación an e io de nomb es de luga de Ma ijampolė Coun y egis ado du an e el
pe íodo en e las gue as en é minos de palab a- o mación y o igen, he place names om he
same coun y, egis ado om he ac ual language usage, ambién han sido seleccionados como la
base pa a es a esea ch. In pu suance o he goal, he ollowing objec i es we e aised: 1) o
ind examples o places names in he esea ch ma e ial wi h a) an emo i e wo d, b) an exp essi e
wo d, c) a wo d wi h an e hnic-cul u al conno a i e componen in i s meaning as he base wo d
and o discuss hem; 2) o iden i y he examples

DALIA SVIDERSKIENĖ
198 Ac a Linguis ica Li huanica LXXIII
o place names o he meaning based on ce ain associa ions in he in e wa ma e ial and
o discuss hem.
Bea ing in mind ha an emo ional e alua ion is lexically exp essed in h ee ways, i.e. he oo o
he wo d as he basis o nomina ion, de i a ional a ixes and he igu a i e use o wo ds, se
debe señala que he places names wi h he su ixes cha ac e is ic o he o ma ion o
diminu i es pejo a i es emained ou side he ocus o a en ion. The desc ip ions and
commen s eco ded in he ques ionnai es, which help o iden i y he add essees posi ion, ha e
also been selec ed as he esea ch objec . In he ma e ial unTo achie e he goal and
de analysis he add essee’s posi ion does no only e eal in he desc ip ions exp essed by
in o ma ion p o ide s on he peculia i ies o he oponym objec being named bu also in
he desc ip ion o he condi ions unde which he place is gi en i s name.
objec i es, he a icle applied he ollowing me hods o he esea ch ma e ial: 1)
wo d- o ma ion analysis me hod; 2) componen ial analysis me hod; 3) desc ip i e me hod wi h
compa a i e me hod elemen s. Las unidades de ma e ial in e gue a ue on p ime o e aluadas
desde la pe spec i a de palab a- o mación po aplica un mé odo de análisis
es uc u al-g amma ical desa ollado po A. Vanagas pa a el análisis de los nomb es de
cue pos de agua que ambién puede se ácilmen e aplicado al análisis de los nomb es de luga
de o as clases (sub-clases). Después de iden i ica he base wo ds o place names and hei
mo phological and lexical s a us on he basis o his me hod, he esea ch u he ocused on
he Dic iona y o he Li huanian Language (2013). The conno a i e di e ences o base wo ds
became clea om he abb e ia ions p o ided in he dic iona y and a componen ial analysis o
he meanings o hese wo ds. Wha is mo e, he desc ip ions o place names eco ded in
in e wa ques ionnai es and he commen s o in o ma ion p o ide s we e analyzed; as
men ioned be o e, hey e ealed he add essees eac ions. In his way, he oponymic
ma e ial unde analysis was e alua ed h ough he p ism o expe ience o he language use s
om a speci ic e hnic egion. The esea ch e ealed a ce ain pa o he und o wo ds om
he speci ic Li huanian egion su i ing in place names: no only exp essi e, based on he
exp ession on emo ions, bu also ulga and pejo a i e.
The a icle also ecalls ce ain place names eco ded in he in e wa pe iod wi h he
base wo ds (dažininkas, p eñ as) al eady wi hd awn om ac i e usage oge he wi h de-
unc ealia and he accompanying cul u al conno a ions. The place names appealing o he
add essee make a e bal impac . The choice o ce ain lexical p ope ies whe he he base
wo d is an emo i e o exp essi e wo d de e mines he in en ion o naming a oponym
objec . As i is well known, emo i e wo ds appeal o he add essees eelings, while
exp essi e wo ds a ec his he imagina ion. The Emo i e lexis is si ua ional by i s
add essee’s eac ions a e exp essed di ec ly and p o ided in he o m o e alua i e com-
men s, hus enabling o decide on he pe locu iona y e ec o he place name.
deno a i e base because emo ions a e igh ly linked wi h he subjec expe iencing hem
and he objec a ousing hem. Hence, place names
wi h an emo i e wo d as hei base wo d should also be conside ed si ua ional.
A ículos A icles 199 /
Dėl p agma inės ling is inės ie o a džių analizės
( emian is Ma ijampolės apsk i ies ie o a džiais)
Wha is mo e, he place names o med om exp essi e wo ds a e also si ua ional, especially in
cases when he si ua ion is applied o he si ua ion o a di e en ype, which is The unc ion o
ela ed o he o me by simila i y and / o o he ela ions (Ma mỹnė, Ùžki sčiai).
ce ain s ylis ic igu es in he landscape ex s o he egion unde discussion is no only
pe o med by place names Ple a, Šnkš apie ė, Ziglius bu also by an h opomo phized place
names Mùd ė, Pupučiai, Skas ė and o he s. In his way, a ious illocu iona y in en ions o he
add esse ( he name-gi e ) a e ealised. An h opomo phic naming o oponym objec s om he
pe spec i e o he add essee does no escape he de o ma ions o he e lec ion o eali y;
hus, i canno be su icien ly in o ma i e.
To make oponym objec s mo e easily ecognizable o he add essee, wo names o a mo e
speci ic meaning can be selec ed ins ead o one place name o a b oade meaning in o de o
s eng hen bo h cla i y and pic u esqueness (a pai o seman ically ela ed helonyms
Šiknãbalė and Uodeglė).
A g oup o place names wi h nick-name ela ed pe sonal names eco ded in i s uni s used in he
esea ch e ealed an app oach cha ac e is ic o he ep esen a i es o he e hnic egion
owa ds he ai s o pe sonal manne s, ex e io looks and beha iou o ce ain communi y
membe s.
The a ying o ms o place names (Ab omỹnė Žydỹnė, Pauliùko kálnas T iedakalnis,
Šeldekšnýnas Vélnia ais is, e c.) showed ha hei co-exis ence in he ac ual language usage
enables he communi y o he a ea unde analysis o be e unde s and he meanings hese
o place names accompanied by an emo ional and s e eo ypical e alua ion and o sha e
compe ences among hemsel es.
In addi ion o he abo e, place names enable us o decide abou s e eo ypes suppo ed by
he ep esen a i es o he e hic egion because hey a e mos alid. Las obse aciones
p esen adas in he a icle a e a necessa y p econdi ion o mo e ho ough oponymic
esea ch om he pe spec i e unde discussion because he place names used o achie e
he goal aised in he a icle accoun o a small sha e o he a ailable da abank only. La
inclusión de he analysis o place names om o he Li huanian egions in p agma ic esea ch
would subs an ially expand he ho izons o Li huanian oponymy and enable he analysis o
place-name ela ed p agma ic p oblems on a b oade scale in he
con ex o simila esea ch o o he coun ies.
Į eik a 2015 m. oc ub e 19 d.
DALIA SVIDERSKIENĖ
Lie u ių kalbos ins i u as
Pe o Vileišio g. 5, LT-10308 Vilnius, Li uania
dalia_s ide [email protected] ,
dalias ide [email protected]