166 Ac a Linguis ica Li huanica LXXIII
DALIA SVIDERSKIENĖ
Lie u ių kalbos ins i u as
Di ecciones de in es igaciones cien í icas:
onomas ika ( ik inių palab as de da ybos, o igen, mo y acijos es udios).
DL PRAGMATINS
LINGVISTINS VIETOVARDJI
ANALIZS (REMIANTIS)
MARIJAMPOLS APSKRITIES
VIETOVARDŽIAIS)1
On P agma ic Linguis ic Analysis o Place
Names (Based on he Place Names o
Ma ijampolė Coun y)
ANOTACIJA Es e a ículo cien í ica in oducción del es udio p agmá ico localo a džių con unose u
comenzadas análisis esul adoses. En él se basa LKI Va dyno ondos gua dados unikaliais
in e cuka io Li uania anke ų oponymijos da os (Ma ijampolės apsk i ies ie o a džiais). Una
e ninés s i a de nomb es de luga es análisisé eleg u aspek u es an eceden es de los nomb es de
luga de las in es igaciones habi uales daybos y en oques de o igen ąsa. El a ículo es ablece en el
a ículo p incipales p agmá icas lingüís icas de análisis de luga eso a es disposiciones eó icas y
me odológicas, e ela los aspec os poco u ilizados del es udio en oponymikoje li uanos. En es a
publicación se basa en pa icula men e in e esan e y aliosa has a aho a inédi a Žemės a dų
anke ų pas abų skil ies in o mación, pe mi iusa echa un is azo en i iamąja oponiminę ma e ialá
a a és de la expe iencia de los consumido es de lengua e ninės s i as p ismę. Lle ado a cabo
es udio esend ido, p esen adas conclusiones y ecomendaciones. ESMINIAI VOODŽIAI: in e uka io
pe íodo, ie o a džiai, p agma inė ling is inė ie o a džių analizė, emocinė e inamoji kono acija,
aizdinė eksp esinė kono acija, e nokul ū inis kono acinis komponen , 1 Padėka. A ículo au o ė
since amen e ag adecía po aliosos comen a ios, consejos, ge ano iškumą p o . Rū ai
Pe auskai ei, p o . Kazimie ui Župe kai y slap iesiems a ículo ecenzen ams.
A ículos A icles 167 /
Dėl p agma inės ling is inės ie o a džių analizės
( emian is Ma ijampolės apsk i ies ie o a džiais)
es e eo ipos, į a dijimo si uacija, komunikacinė in encija,
pe lokucija, ad esan (į a dy ojas), ad esa .
ANNOTATION
The a icle is a scien i ic in oduc ion o he p agma ic esea ch o place names p esen ing
se e al esul s o he analysis in p og ess. Se basa en unique da a o oponymy om sis o
he ques ionnai es o in e wa Li huania s o ed a he Depa men o Onomas ics in he
Ins i u e o he Li huanian Language (place names om Ma ijampolė Coun y). The analy-
place names o a single e hnic egion om he selec ed pe spec i e is a con inui y o he
p e ious place-name esea ch based on he usual aspec s o wo d- o ma ion and o igin. he
The a icle p esen s he majo p agma ic heo e ical and me hodological p inciples o
linguis ic analysis o place names; i e eals he esea ch aspec s which ha e sca cely
been used in Li huanian oponymy. The p esen publica ion is based on especially in e -
es ing and aluable in o ma ion om he commen s sec ion o he “Land Names” ques-
ionnai es, which has no been published be o e. I enabled o app oach he oponymic
esea ch ma e ial h ough he p ism o expe ience o language use s om a speci ic e hic
egion.
The esea ch gene aliza ions we e o mula ed; conclusions and ecommenda ions we e
p o ided.
KEYWORDS: in e wa pe iod, place names, p agma ic linguis ic analysis o place
names, emo ional e alua i e conno a ion, isual exp essi e conno a ion,
e hnic-cul u al conno a i e componen , s e eo ype, naming si ua ion,
communica i e in en ion, pe locu ion, add esse (name-gi e ), add essee.
0. ĮVADAS
Es udios de oponymica Regional, g i a nomb es de luga es de da ybos,
semán ica y o as especí icas de peculia idades, pod ían se es ablecidos y
más comunes de lingüís icos p agma ikos es e a asignados emas. Un
p agmá ico en oque lingüís ico a los nomb es de luga es expandi ían los lími es
del análisis oponymico. También se p ese a ía y complejo keliaaspec is
ac ualidad de in es igaciones. Además, es as es udios con i ma ían o negig ų
decla ada cie a de las á eas de luga es de Li uania peculia idad, ki oniškumą o
bend umus, de los cuales quizás pod ían se más que di e encias. Pa a eso
necesi a ían inclui en habibles á eas de in es igaciones y o as á eas
oponimía. Rū a Ma cinke ičienė, ko quizás, p ime a de la ac ual oponimica li uana en el con ex o de in es igaciones señaló a ención a lo que que ik inių palab as signi icado simila a
DALIA SVIDERSKIENĖ
168 Ac a Linguis ica Li huanica LXXIII apelia i ų kono acinę signi icado […]...>, no
an o a la misma signi icación, cuan o en sus za ibį, aba cando di e sos isuales,
uncioncines asociaciones y alo aamucios elemen os (plg. Ma cinke ičienė 2000:
137146). Kauno cono ación cien í ica es udié lib e y di ec i o asociacinio
expe imen o2, ambién ue ealizada con ex ual análisis del eleg ojo loco a dío.
Tan o un como o o mé odo ealizado los da os del es udio pe mi ie on lingüininkei
hace una conclusión po cie as conexiones en e el con ex o de uso del nomb e
local y su cono ación. Es e es udio impulsó ambién o os lingü is es Iloną
Side a ičiū ę-Mickienę y Saulę Juzelėnienę ap o echa okoloka us y ellos
jus elek onine eks yno analizės p og ama, a ink i Palangos i Nidos mies ų
suski sčius po pa e de la lengua es udia desde la pe spec i a de ecuencia (Side a-
ičiū ė-Mickienė, Juzelėnienė 2005: 70–75). Pas a uoju a eju naujų eo inių
įž algų, egis, nea si ado.
Kazimie as Župe ka no ó que en ex os de es ilos emá icos los locales ienen
sólo in o macinę paski į, o a ez es á lib es de es ilos en ex os
meninio, publicis inio) (Župe ka 2009: 263–271). Pi muoju a eju a ojami
iesiogine eikšme, ie ų a dai neįgyja kono acijų, an uoju – jų eikiamą pa-
(šnekamojo, g indinį con idos puede nus e i la in o mación adicional luga
į aizdis. Mokslininko eigim, luga o a džio ak ualizaciji3 a imai elacionados
son dos dėmenys: la palab a (jo ga sinė sudė is, da yba, semán ica) y esa
palab a nomb adas luga į aizdis.
Aleksand o Vanago a i ma que, obje o de es udio semán ica del hid onimo es oji speci inė
hid onimo signi icación, que el hid onimo enía de susc ipción me a o, ab ió asgoz, ca ac e ingus
u“ (Vanagas 1981: 9), nes „susida ymo me u hid onimai galėjo eikš i, bu o
mo y uo i, iksliau – u ėjo labai pla ų i konk e ų seman inį u inį (nes kono-
y oda obje os especie, y asgoz, que aún enía sólo ese un ma cimis obje o) ( ambién é id, 617).
Así lo más impo an e qué signi icé la palab a i imo nomina p op ium iempo [čia y o ou
exp es e ida mi D. S.]. Tal en oque a una localo a des clase (hid onimus) encaja analizables de odos
klasios (poklasios) localo a djes. Ex dės i a del es udio de nomb es de luga es aspec os di e sos
de la lingüís ica p agmá ica indica que posibles a ias di ecciones de in es igaciones de hablan es
onimų, pe mi ien es escla ece : 2 Du an e el expe imen o Psicholing is inio las pe sonas
p opo cionan p ime os en la cabeza ėjusius palab as dao am palab a-s imului. De ellos queda cla o,
qué asociaciones les causan es p onunciada, is a y leída palab a ( ambién éase Ma cinke ičienė
2011: 32). 3 Debido al é mino ž . Župe ka 2009: 263. La explicación de es e concep o au o io se
p esen a y con opues o modo de consumo de los medios de lenguaje explicación (que hace habamąja
noción mejo comp ensible): au oma ización habi ual uso, y ak ualización uso, a ayendo a ención,
pe cibido como inespe ado, noap asado (da e Župe ka 2008: 75). Ak ualizaciones concep o, ano
cien í ico, ce cano exp esi idad, exp esškingumo concep os ( en mismo).
A ículos A icles 169 /
Dėl p agma inės ling is inės ie o a džių analizės
( emian is Ma ijampolės apsk i ies ie o a džiais)
(1) como u ilizado el nomb e de luga como signo lingüibí en cie os con ex os
p agma ís icos, (2) asociacinis expe imen o del nomb e de luga y (3) socialmen e
pe cep o así como encodado e dade o palab a en signi icado p agma inio su
componen e paeškos. Nues o caso ac uali a la úl ima di ección de in es igación.
En es e caso el obje o de in es igación y es p agmá ico componen e onimo
signi icación, y p incipal concepción de di ecciones de in es igaciones cono ación.
Kono ación R. Ma cinke ičienė desc ibe como la pa e de la signi icación
leksís ica, apildancia de algunas palab as el signi icado deno a ino. Es a
cono ación aba ca odo lo que es más que in é imien o, y mues a el pun o de
kai kada i bend aujančių žmonių a pusa io san ykius (Ma cinke ičienė 2011:
31). Mokslininkės eigimu, ji būna 1) sis eminė, pas o i, a sispindin i žodynų
s aipsniuose, i 2) kon eks inė4. Sis eminę kono aciją, emdamasi Juozo Pikči-
is a del hablado a la mencionada ma e ia, y lingio di idiendo, ella di ide en es
ipos: a) isual exp esina, b) uncioncin a es ilis ina y c) la e aluación emocional.
nues o caso, eniendo en cuen a a la especí ica de la ma e ia in es igada, se
habla á sólo de dos pas o iõs cono ación especies: imagininé exp esina y emocional e aluamąją.
Emocinė e aluadoji cono ació indica, cómo habló o alo a e balmen e nomb ado
el obje o ( en mismo). La e aluación emocional como componen e del signi icado
de la palab a, llamadoji kono acinė sema, no o bancioi o di ec a emocionalinė
eacción, y conscien e no i icación sob e al emocional elacionį usando en la
lengua ij i min ą, con encionalizuo ą aiškos būdą. Así emocional signi icado de
nen as iš esmės nesiski ia nuo koncep ualiųjų, adinamųjų deno a inių, eikš-
kompomės semų (Guda ičius 2007: 8384). Es a especie de cono ación puede se (a)
posi i a y (b) nega i a. E alda Jakai ienė dis ingue dos posi i as (maloninė,
pa e inė) y es nega i as (mencinamoji, pajookiamoji, ulga ioji) especies de
conno ación lingüamosios (Jakai ienė 1988 4857; 2010: 162). Pãs a osios señas
(san umas) se indican y en dicciona ios a unosa eikšmių y plu ia eikšmių
palab as signi icamien os (mūsų caso malon., menk., lg.).
Vaizdină conno ación exp esi a que iene la palab a nusako deno a ą imagen
con oca di e sas asociaciones (Ma cinke ičienė 2011: 30). Es a á cono ación
especie lemia sub jek y ios asociaciones, ella dicynos ma cados (san umpos)
an e palab as signi icamien os nenu odoma.
El obje i o del a ículo exaiškin i componen es de na u aleza p agma ís ica en los signi icados de
los nomb es de luga es. Siendo es e obje i o, neišleis ina de los ojos opoobje o į a dijimo si uación
de impo ancia, en la cual accen uo ina ad esan e (mūsų caso į a dy ojo) in encija ad essa o
espec o así p opio ad esa o eacciones. 4 Con exs inė cono acija no econocible de la palab a
sepa adamen e omada de signi icado, pe o eme seskía de ecuen emen e o cons an emen e
palab a odeancio ex o, sus mé odos de es udio elacionados con los más ecuen es conjun os de la
palab a analizable o pe psicholing is inį expe imen ą (plg. Ma cinke ičienė 2011: 32).
DALIA SVIDERSKIENĖ
170 Ac a Linguis ica Li huanica LXXIII
Pe siguiendo el obje i o asumido, se plan eaban las siguien es a eas: 1) In es igado
el ma e ial encon a ejemplos de nomb es de luga es, cuyos undamen o a)
cinio e inimo požymį sa o eikšmėje u in is žodis, b) aizdingasis žodis, c)
e nokul ū inį kono acinį komponen ą sa o eikšmėje u in is žodis, i juos ap-
emo a i; 2) en el ma e ial en euka io encon a almc is asociaciones basadas en
la signi icado ejemplos de nomb es de luga es y ellos discu i .
Žinan , kad emocinis e inimas leksiškai eiškiamas imis būdais: pačia
la palab a shaknim como nominación pag indu, da ybiniais a iksais y pe kel iniu palab as consumim
(plg. Guda ičius 2007: 85), enca cons a a que a ículo unikūs a puka io Lie u os anke ų duomenys,
už ibyje liko ie ų a dai, u in ys deminu y ų / pejo a y ų da ybai būdingas
p iesagas.
Ti iamoji medžiaga – Lie u ių kalbos ins i u o Va dyno sky iuje saugomi
. y. ie o a džių sankaupa lokaliniu p incipu según exus apsk i is. Šių ie o a džių ecopilación ue
inició a cua ajame pasėjusio siglo década de la Comisión de la A queología del Minis e io de
Educación, en ese iempo pe eneusiusios Kauno Vy au as Maggiojo muziejui y Pa a džių y
ie o a džių cambio de comisiones. Según p epa ados los luga eso a díos edacción hojas,
nomb ados Zemės a dai, maes os de escuelas p ima ias y gi ininkai, quienes, di igudamiesi
especialmen e p epa ada Kazio Alminauskio Ins ukcija Lie u os žemės a dynui su ašy i ( oliau
Ins ukcija), pa e os años (mayo men e 19351937 m.) za ašinėjo los luga eso a dijus, y llenus de
lapus e o nino a men ida comisión. Anke os sob e i ió y ac ualmen e se conse an Va dyno jun o a
opo a džiai зафиксировать триликое alsčių: Balbie iškio, Gudelių, Igliškėlių, Kal a ijos, Kazlų Rūdos,
K osnos, Liuba o, Liud ina o, Ma ijampolės, P ienų, Sasna os, Šila o o y Vei . Cada alsčiaus luga de
onduose. Iš iso jose už ašy a pe 150 000 iene ų ie ų a dų5.
Ty imo pag indu pasi ink i iš gy osios kalbos už ašy i Ma ijampolės apsk i-
esidencia pa a los localo a djs des inada sepa ada anke a. Según en onces di iso io adminis a i o
los opo a dji en 640 anke as edaši se de es os alscias e i o io pe eneusíos de los kaimas,
iensėdžių, d a ų, bažny kaimių, pali a kų y en 17 gi ininkijų anke ų. Del o al del condado de
Ma ijampolė en las encues as insc i a sob e 5000 unidades de los locales6. 5 Más ampliamen e sob e el
ecogimien o de luga eso a zos de lengua i iosa XX a. cua zjame diezme ía é. Maciejauskienė
2002: 57; 2002a: 104; 2002b: 34; LVŽ I XIVXV. 6En es e a ículo luga , eniendo en cuen a las no as del
e iso sec e o sob e la in es igación en cu so au ónankiedad y p imacía al examina y publica el
ma e ial de en euka io de los Anke os de la P o incia de Ma ijampolė en el luga de Li uo a džių
geoin o macionales bases de da os (www. id.gdblki.l ; acceso po in e ne ) se explica de alladamen e
en cuan o a la lengua de las in es igaciones, o igen, p opiedad, no edad, ac ualidad, lími e dis inguible
en e ellos y la in o mación p esen ada en las bases de da os.
S aipsniai / A icles 171
Dėl p agma inės ling is inės ie o a džių analizės
( emian is Ma ijampolės apsk i ies ie o a džiais)
M. a p incipios de 2001, o mando indi idualius planos en onces en el LKI Va dyno capí ulo, des e
a ículo au o ia ue p e is a y con i mada es udios cien í icas, y 2004 m. y como u u os
dise aciones, ema Ma ijampolės apsk i i localesa džių da ybos y o igen polinkiai. Impo an es y
habi uales e dade os pun os de is a de es udio de palab as (da ybos, de o igen) planeada analiza de
una unidad adminis a i a los opo a džius, en euka iu z ašy us Žemės a dų anke ose. 2005 m. de
anke as a in de ecopila oponiminada ma e ial de Ma ijampolės condis i a, apa eció p ime a
publicación (ž . S ide skienė 2005: 91118). Los esul ados de las in es igaciones ealizadas sob e la base
skelbiami ecenzuojamuose mokslo leidiniuose i ėliau, . y. 2006–2012 m. Visų a puka iu
už ašy ų Ma ijampolės apsk i ies ie o a džių sa a ankiškai ykdy ų y imų ezul a ai pa-
skelb i a ski oje publikacijoje (plačiau ž . S ide skienė 2012: 232–243). Joje p is a y a šio egi-
de ma e ial ecogido ue on oninio es udio de locales y aspec os de o igen expe iencia no solo con i mó
la ac ualidad de los abajos ealizados, sino y izc iskino el su occiden al de Li uania á ea de luga es y
la necesidad de con inua los. 2013 m. eno inus es udios doc o an ū os Vy au as Maggiojo uni e si e
con Klaipėdos uni e si u, Lie u ių kalbos ins i u u, Šiaulių uni e si e u, minė i da bai Dalios
S ide skienės son ęsiami. Tu i ada oponiminé ma e ial apildy a nomb es de luga es, za padosas
Ma ijampolės apsk i ies gi ininkijų anke as. Kiek cambiado la di ección de las in es igaciones
ealizadas y pako eguado el nomb e cien í ica ema Ma ijampolės apsk i ies luga o a džių da yba
y mo y acija. Así, eniendo en omisión Aleksand o Vanago le an ó men ía sob e el oponimos
es udio ex ao dina iamen e es echamen e elacionados aspec os de da yba, o igen y semán ica,
menėdos dos pun os de is a has a šiol analiza se Anke as de nomb es de la Tie a insc ibi
Ma ijampolés apsk i es localo a dzii y segui in es igados, más p o undinando en su seman ína
mo i ación, que has a šiol lo exigía ema del es udio. Todos onimai cuali ican, clasi ican basado no
solo de su onomas ica p ác ica, i. y. A. Vanago íos y eje os nomb es me odología de análisis
semán ica, pe o y usos kalbininkų, e noling is os abajosis, a ando de u iliza co ec amen e
kalbinėmis uni e salijomi conside ado las disposiciones eó icas y p ác icas. Vie o a džių
mo y acinė análisis se basa en opoobjec os į a dijimo incipų išsky imu (dėl ellos é. S ide skienė
2014: 1617) y es udio. Toks aspec o de análisis egional en es udios de oponimicas li uanas es nue o y
pe spec i aus. Topoobje os de la asignación p incipios de la dis inción y in es igación son impo an es a muchos de la lengua ciencia á eas, po que su elkia e noling is inę,
socioling is inę, psicholing is inę in o maciją kalbos san ykio su ik o e išaiškinimui, a spindi
kalbos pasaulė aizdį.
20082009 m. los ac uales Cal a ía, Kazlų Rūdos, Ma ijampolės municipalidades pe enecien es a
e i o ios en euka iu ie as nomb es incluidos en las co espondien es encues as
pa aesc i i luga eso a džiai en 2007 m. comenzė ą c ea una base de in e ne . Aquí ellos han sido
ag upados, clasi icados, desc i os p ede e minados an o lingüís icos, como al espacio in e ne
adap ados y adecuamais o os aspec os (plačiau é Bilkis 2011: 310). No illega de ojos lo que que
ne o (apsk i ies) i daba inių minė ų sa i aldybių ibos su ampa iš dalies. Taigi in e ne inę
bazę papildė ik dalis šio s aipsnio au o ės iš i os medžiagos (ž . bazės da bams panaudo os
en euka io adminis a i o iemokslinės li e a u a lis a: acceso po in e ne
h p://www.l gdb.lki.l ie o a dziai/De aul .aspx?pid=5). Además, el lími e dis inguido en e la
ies oponimų dalies i sa a ankiškai ykdomų egioninių y imų aki aizdi. Pi muoju a eju
base de da os publican Ma ijampolės apsk ibazė es un cie o uen e de ma e ia oponiminės,
a puka io anke ų medžiagos dalį, s anda izuo us a ski ų oponimų da ybos, kilmės ap ašus
i k . (plačiau ž . Bilkis 2011: 6, 9). Šią medžiagą galima oliau ūšiuo i i i i ūpimu aspek-
p esen ándose en algunos aspec os ami ada u. En el segundo caso, el e ec o de la uen e
p ima ia anke ų oponiminė ma e ial de cie a á ea de la au o a de es e a ículo
DALIA SVIDERSKIENĖ
Ac a Linguis ica Li huanica LXXIII 172
Así ob iamen e, que keliamam el p opósi o del a ículo implemen a u ilizados los
nomb es de luga es cons i uyen sólo minką pa e des e banco de da os. S aipsnyje
se u ilizan su o igen mix ús é minos: an o lie u iški, como u in ys g eikiškos kilmės
kamienus es o co esponde a oponim Lie u os ya exis iojancias adiciones:
andén a dis hid onmas; i ẽnamosios iẽ os adas oikonamas; pélkė os iẽ os adas
helonmas; kálno adas o onmas, laũko, pe os adas ag onmas, mško adas d imonmas;
kẽlio, ãko adas hodonmas. Si es necesa io es os cambian sinónimos luga esónomos y
oponmai. Como ya se ha con e ido en habi ual en odos los es udios de oponimía
egional li uanas (Mickienė 2001; Endzely ė 2005; Ba ku ė 2008), los nomb es de las
ie as: a los nomb es de mon añas, campos, p ados, miškų, caminos, akų nomb es se
u iliza el é mino p opues o Pe o Joniko bajo a džiai (Jonikas 1990: 563). Jį us aba
geóg a o li uanos, esc ęs y lenguaje cues iones, S anislo as Ta ydas (Ta ydas: 1958
5, 46), o os li uanos kalbininkai (Sa ukynas 1963: 235; 1971: 168; Razmukai ė 2003: 67),
e nologė Auksuolė Čepai ienė (Čepai ienė 2013: 112, 129). P igijosas adiciones obse an
se y en es e a ículo.
lingüís icamen e odopuedamen e au ónankiamen e p ocesado: analizada doybos, Glanksnis in o
mus, s aipsnio e minus. Bu o pasi ink i įp as i lie u ių kalbininkų (Čepai-
places names om p agma ikos posi ions (nu)lėmė y o os, papildo ienė 2007; Župe ka 2008;
Jakai ienė 2010; Ry i y ė 2011) en los abajos se u ilizan los é minos: šnekos ak p agma ikos el
p oceso de ealización, el des ina a io (m ą) y a as7, en ende la compe encia ku (ke ) capaz de
ansmi i el signi icado, iloku el componen e del con enido de un ni el de la con e sación, que el
des ina a io (ke ) in encionó (komunikació ac ion) con ese p opósi o.
In e puka io ie o a džių ag adėjus y zap ašinė ojus zama š in nusinešė iempo. Así, con el in
acla a kin i onines, alinamąsias y k . nomb es de luga es lydinišlikusia a puka io anke ų Pas abų
čias žinias, in o man ų (mūsų a eju i ad esa ų) eakcijas, belieka pasikliau i
skil ies in o mación. Sin es os comen a iosos, shumai y especialmen e ski umai, sužinomi e ninės
kilmės, mo y acijos aspek ais, jau duoda apčiuopiamų ezul a ų. Ji y a in o ma y i kaip isu-
ma: paaiškėja a ski ų ie o a džių poklasių da ybos ipų p oduk y umas, iš yškėja jų pana-
s i ies opoobjec os en a dijimo dėsningumai. Los esul ados ob enidos de la oponymica egional
son aliosos onomas icos ciencias, impo an es en p epa a džių mo i a i ación, componen es de
sin e inį lie u ių oponimikos da bą Lie u os ie o a džių žodyną, eikšmingi i bal is ikai, i in-
doeu opeis ikai, jais gali pasinaudo i i ki ų mokslo s ičių y ėjai. Be o, aiškinan is ie o a -
na u aleza p agma ica en los signi icados de los nomb es de luga es, especialmen e p a e čia has a
šiol no publicui a y en el acceso público de in e ne no di ulgada Pas abų y o os Anke ų skilčių Žemės
a dų (dėl jos pla ad. see Į šio s aipsnio 0. 7 Ki aip Bi u ės Ry i y ės Ling is inės p agma ikos į ade
(2011), en el que se u ilizan e minos del o ado y del oyen e. Debido al úl imo consumo de más é. Ingos
Hilbig ecenzía (Hilbig 2011).
A ículos A icles 173 /
Dėl p agma inės ling is inės ie o a džių analizės
( emian is Ma ijampolės apsk i ies ie o a džiais)
desc ipúdinimos, mo y acines desc ipciones, i. y. unikalios, da os au én icos sob e
anke as зафиксированные названия мест, opoobjek ы особенности, pa eikėjo
отношения с ними, oponimų анализэ одному или другому аспекту (da ebos,
мотывации)8, p e enduojan i en p ecisión, comple umą, p eciziškumą, en muchos
casos es án p ohibido. Además, es udia habamuosius desc ipus signi icš ų echa
un is azo en in es igamąja oponiminé ma e ialá pe e ninės s i ies lenguaje de
los consumido es expe imen o p ismę. Es a nues a esis la apoya y R.
Ma cinke ičienės opinión: Iš iesų no palab a, y homb e iene en la cabeza cie a
signi icación concep o, concep o o samp a á, que puede exp esa una o o a
palab a. Sólo indi iduos usando palab as su ge asociaciones, apa ece
imaginidiamen e. Po lo an o, los signi icados hay que busca no en la palab a o en el
dicciona io, sino en su u osén con ex o, p egun ando pašneko o y compa ando suyo
en endimien o de la palab a conc e a con el p onunciado o pe cibido palab a
peculia idades (Ma cinke ičienė 2011: 8). Jelena Be ezo ič (Eka e inbu gas), lle ando
a cabo complejos es udios de oponimos semán ica, p agma ikos aspek u
(Березович 2014: 91), se basa en las disposiciones expues as po S e lana Tols aya
ap ašų, komen a ų s udijos a skleidžia ealią ie o a džio a si adimo (susida-
ymo) si uaciją9 (ž . Толстая 2008: 13–14). S. Tols aja i anksčiau y a akcen a-
(Moscua) que a i man que no plicos signi ica i os de dicciona ios izaiškina la
semán ica de los luga es, sino usio a džių usio a džių ap ašų, lydinčių ie ų s a ą
(Толстая 2002: […] 112 127). Ella a i mó: cuan o más opo a dis apipin as cuen osos, el
más él mismo es con a an e. Rusos in es igado es gene al opinión, los nomb es de
luga es ap ašuas comen a ios de la epe ición a ijuan e p opo ciona cla e a in e p e aciones signi ica i os de luga eso a des.
Así obje o de in es igaciones llega y en las encues as зафиксировать описания bei комментарии,
ayėsian ys выяснить адресата позицию. En balbamojoje ma e ial impo an e pe manece y
pa eikėjų exp esa desc ipúcionas, qué peculia idades pasiña un opoobjec as, así como
azones, po las cuales concedido luga a el nomb e, nusacimien o. y T akų apsk ičių Žemės a dų
Lie u ių e nologė, au osakos, bal ų eligijos i mi ologijos y inė oja Ra-
d ilė Racėnai ė, analiza usi, kaip a siminimai apie p aei į į i inami ski in-
guose sakmių žan uose i kaip jie są eikauja su k aš o aizdžiu, ėmėsi Aly aus
anke ų medžiaga (plačiau ž . Racėnai ė 2013: 107131). Nues o con ex o nea odo alcancešmia su
insignia, que gausa de nomb es de luga es desc ipciones, comen a ios en anke as depende del
edac ado ca imo 8 En O as anke as skil se p esen ada in o mación nauda ya es á ekę
comp oba y an e io men e: skilčių Žemės pa i šiaus įsi i is, iš aizda, kokybė y Upių, upelių
iš akų bei žiočių y imo i jų apibūdinimas opos egis os p a e dė iksliau nus a an
opobjec ų, jų pag indinius būdžius, iden i ikujući (ž ide s S 2010: 341; 2012: 81358). 9 Es a si uación
en los eó icos abajos de oponymica ambién se llama onomas ine. Debido al é mino
onomas inė si uacija é. TMOI: 220.
DALIA SVIDERSKIENĖ
174 Ac a Linguis ica Li huanica LXXIII luga . Ty ėjos obse ación basado anke as
en la página i ula de la in o mación p esen ada da os: cuáles apsk i ies,
alsčiaus, bažny kaimio, kaimo, d a o luga o a džiai su ašy i en la encues a, quéie
da os edac i oyo: pa ė, nomb e, e slas (moky ojas, -a; gi ininkas), luga de
nacimien o alsčiaus y apsk i ies p ecisiónumu así di ección. según es o y se
puede decidi , si su ašy ojas sa as, o ex año. Ano esea ches, ex aimam
homb e conocimien os sob e luga es y sus nomb es p esen anadas gausesnės:
aki aizdu, que ales, a eces incluso pe nelyg gausių opog a inių nuo odų son
p incipalmen e, cuando se in en a uno o o o luga del paisajo ajdžio despedi
ex aimam homb e (Racėnai ė 2013: 127). Es a endencia, pa ece, ale ambién en
nues o caso. Ko, bueno de es e modo se p e ende se adecuadamen e en as am,
po lo que su kalbinė aiška comen a. Además, hablamos el obje o (mūsų caso
opoobjek as) edac a ojo menkai amilia izado y malamen e su imaginado. Se
puede pensa que po ello y se p e ende suži a analogiškus (caip y pa eikėjo)
in o macinius, asociaacinius o e c. p ocesos en la conciencia del edac an e, que
ausculs a el nomb e del luga a nelik ų s e imkūniu, noen a imo igu a, neį ykusiu
dialogu (Mykolai y ė 2013: 16). Juk la capacidad de en ende in eninamá del o o
duo i eikšmę i y a adinama p agma ine kompe encija (plg. Ry-
o ado pe i y ė 2011: 9).
Siendo necesa io el obje i o delimi ado y obse an os le an adas ascas,
a ículo al ma e ial in es igado se aplicaban: 1) doybinės analizės mé odo, 2)
lizės me odas, 3) ap ašomasis me odas su lyginamojo me odo elemen ais.
Ta puka io medžiagos iene ai pi miausiai bu o e inami da ybos aspek-
aplicando componen inės ana u anden a džių klasei i i A. Vanago cons i uída
es uc u ū inį-g ama inį analizės me odą (plačiau ž . Vanagas 1970: 2127),
klasių (poklasių) ie o a džiams analizuo i. Šiuo būdu išsiaiškinus ie ų a -
ácilmen e p i aikomą y o os dų undamen os palab as, su s a us mo ologinį y
leksinį, pos e io men e ue abajado con el dicciona io elec ónico de lengua
Kono aciniai pama inių žodžių ski umai paaiškėjo iš žodyne pa eikiamų pa-
žymų (san umpų) i komponen inės šių žodžių eikšmių analizės. Be o, bu o
analizuojami a puka io anke ose už iksuo i ie o a džių ap ašymai, pa eikėjų
Lie u ių (an asis edición (2013); adelan e LKŽe2). comen a ios, de los cuales, como
ya ha sido mencionado, y esul ó des ina a o eacciones, da os sob e luga es y nomb es.
Los Vie o a des en los capí ulos del a ículo o denan abėcėlės. Da ybos o man a galūnių,
p eesagų ediniuose y un sandas desde o o dū iniuose sepa ados b ūkšneliu. Basándonos
publicuo is anden a džių šal iniais10, los nomb es andenų ki chiuojamos. Ki chiuojami y o os
con iablemen e anke as suki čiuo i nomb es de luga es. Si en euka io da os oponimo no
esuki čiuo as o su ki čiación 10 O icialūs imp udin i anden a džių šal iniai: Lie u os TSR upių i
eže ų a dynas (1963; adelan e LUEV) y Lie u ių hid onimų e imologinis žodynas (1981; adelan e
LHEŽ).
A ículos A icles 181 /
Dėl p agma inės ling is inės ie o a džių analizės
( emian is Ma ijampolės apsk i ies ie o a džiais)
ž. Ss: a d. *Ž ai ys a pan., plg. a d. Waliul Zway is 1610 m. (IAK), da plg. lie. ž ai ỹs,
- ʻkieno ž ai os ojos, kas ž ai akisʼ. 2) E aluación po el modo de habla :
Mike ón-iškė p . Lb : a d. *Mike onis a pan., plg. lie. mikẽ is ‘cas mikčioja, miks,
encsige a hablandoʼ; Vekč-iškė a . Kl : a d. *Vekčius a pan., plg. lie. ekčió i,
-iója, -iójo ʻmikčio iʼ; 3) E aluación po el mo imien o y abajo spa os:
Riõgl-iškis upl. M j: a d. *Rioglys a e c., plg. Valen inum Roglis 1639 m. (IAK), aún plg.
lie. ioglỹs, - ʻkas ne ik us, ne angus, g iozdas, ke ėplaʼ ( anden a džio
signi icación mo i ación pun o de is a a oelis, luyendo a a és Riogliu
pe enecien e supe icie de ie a)28; Tupika j. B b p obablemen e de p d.
Tupikas (LPŽ II 1086), plg. lie. upkas, -ė M j šnek. ʻkas upinėja en luga , len a i
abaja, lė ada bisʼ; 4) E aluación debido a emociones aiškos: Ve ksn-škės p .
Kl : p d. Ve ksnỹs (LPŽ II 1195), plg. lie. e ksnỹs, - ʻcas cons an emen e llia o
g ei p a i ks aʼ. Todas las de es os ie aė a džių undamen os palab as a
ca ac e ís ica cono ación nega i a, slypin i apelia i inių pe sonas
denominaciones signi icmėse. Įdomus apa eció in es igamada ma e ial en
obse ado pe sonalidad de o igen edinys Vilkpaul-ynė mš. pa e KzR: a d.
*Vilkpaulis o pan., po el cual plg. lie. ikas i a d. Paũlius (LPŽ II 410; LVKŽ5 261). Vie a,
p obablemen e, ecibió el nomb e debido a Paũlius, el apellido pe sonal del
p opie a io de la pa e del bosque de pe sona que aquí i ía. Así el más
impo an e a ibu o del luga nosacomas des e sudu inio nimo Vilkpaulis
segundo sandu -paul-: ‘Pauliaus luga de esidencia Pauliaus gobe noma pa e del
bosqueʼ. Dado que en la encues a ningún da os adicionales, comen a iosos no
p esen ada, belieka spėjamai c ee , que el p ime dū inio Vilkpaulis dėmuo
ilkpe eikia cie a (g eičiausiai nega i a) cono ación.
Es udiando Ma ijampolės apsk i icia opo a džių mo i ación, ambiénogi no ado que no odos
los nomb es de luga es, cuyo undamen al palab a ikas, es án elacionados con es e animal
nomb amien o di ec amen e, i. i. signi ica su di usión ( i imien o, de es a o e c.) luga es, po
ejemplo, o onimas Vik-a-kalnis kln. Ss. Pu iniškės d a o y o mula ios del pueblo esc ibe, que
es a pakilesnė ie a dangos luga es á su ose, colnelis a enalio. De es as desc ipciones se
cla i ica que el p ime sandas dū inių iene y el e aluable componen e del signi icado, i. e.
kono acinę semą ‘ne ik asʼ29. Valo able el componen e de signi icado, pa ece ene y o os
sudu iniai nomb es de luga es del á ea es udiado con i ūniniais p ime as sandais, po
ejemplo, o onimas 28 Tal ez nea mes ina y al e na i as i hid onimo Riõgliškis posibilidad de
explicación de o igen él pod ía se su gido de lie. iõglin i (-y i), -ina, -ino ‘ne angiai ei i, ilk isʼ,
plg. Ku ioglini ú, ioglỹ? M j. 29 J. Lubienės a i mación, usas palab as i onimų y mikonimų
nega i a emocional alo ación pa icula men e aki aizgamen e se ansmi e p ecisamen e po
el nomb e de lobo, los poising ege ales o hongybai llamados
ilkiniais (Lubienė 2012: 111).
DALIA SVIDERSKIENĖ
182 Ac a Linguis ica Li huanica LXXIII
Blus-a-kalnis aukš . Igl: lie. blusà30; hodonimai Ku ap-kelis (< *Ku apk-kelis)
kl. Gdl: lie. ku apkà; Rupuž-kelis kl. KzR: lie. upùžė. Ap iamaisiais casos
cono acinė sema ‘menkasʼ. Además, como indican es as nominacinas unidades,
odos los i ien es c ea a (blusa, ku apka, upūžė) son pequeños, quizás debido a
eso p ecisamen e sus denominaciones pa a o i en el p oceso ing esnamijimo
pa a nusak i meno es negues a opoobjek os (aal i udes y kelių) olum as.
Así obse ada pa i a de los nomb es de luga es dū inių ca ac e ís ica
cono ación nega i a, elacionada, ko bueno, con de iniéziančius dū inių sandais einančių animales nomb ini-
mų seman ika. A. Guda ičiaus eigimu, „gy ūnai kalboje pap as ai e inami
neigiamai“ (Guda ičius 2007: 87)31.
2. VIETŲ VARDAI, PADARYTI IŠ VAIZDINGŲ-
J ORDŽ
Exp esškingą g upelę o man luga o a džiai, hace de eiksmažodžių. Balos nomb e
Ma m-ỹnė M j sie inas con eiksmažodžiu ma m i, mama, -jo, pa a o u šalu ine
pe kel ine signi icado ‘ble bė i, plepsė i ( e dan ); sma kamen e coc iʼ, plg. Mama
puodas aún comenza á a co e sopa B [pag indinė signi icación ‘su ga su g imz i,
skęs iʼ]. El nomb e de la mon aña žki sč-iai Lb sie inas con lie. zakis i, ùžke a,
zaki o p k. ‘ke ando ce a , ce a ; zas o iʼ, plg. Incluso con el simple ojo se podía
e en el an eojo milžiniškus mon añas, las cuales obs u a camino (iš aš ų)
[pag indinė eikšmė ‘a sepa a pa e del odoʼ].
Tokio ipo nominación, espe ablemen e, p e ende a ec a des ina a io imagduo é, p o ocando
cie os con ga su (Ma mỹnė) y imagen (žki sčiai) elacionadas asociaciones. Ti iamoje
ma e ialago en ue a aída a ención y en ie aė a džius, cuyos da ybos undamen o
is ik ukai, sie ini con cono uo asis eiksmažodžiais. El nomb e de pie a Šnkš -a-pie ė KzR
sie inas con lie. šnkš ‘čekš , čiaukš (nupjo imui, nuki imui žymė i)ʼ, plg. sólo šnikš y
nupjo iau šni Ašū ą V . Tokį ie a e gio de da ybos unda elección pa emia y es os da os de
geog a ía lingüís ica, explicinan es, cuan ancho es šniū as (lie. šni as ‘olgas es eu as
ie as sklypas, ėžisʼ), que un solo ce zimojim se puede él nupijau i: 31 Li u ias i onimų i
mikonimų mo cijos y imai (G i y aė 2006; 2010: 163 […]181; 2013; Lubienė 2012: 99 […]122; 2013: 52 […]
Šni as – kap ik akėčia galima pe ei i ( oks siau as) B 32. Iš ik ukas šnkš su-
30 Dėl jo da ybos i kilmės aiškinimo da ž . LVŽ I 523.
obse ación. 32 E nologes A. Čepai ienės eigim, la supe icie de la ie a e a con abilizado
lys ėmis, zauoganas (uno jun o ocupado a i lauko ba ), agomis (1012 cm de ancho), akėčiomis
(ap oxim 1 m) (ž .
A ículos A icles 183 /
Dėl p agma inės ling is inės ie o a džių analizės
( emian is Ma ijampolės apsk i ies ie o a džiais)
sijęs con cono uo u eiksmajodžiu šnkš elė i, -ėja, -ėjo ‘s aiga nupjau i <...>ʼ. Así
acción susel as imp esúdis kalboje ecue iamos iš ik uku šnkš . menimis, desc ibidos
Kalno a das Zig-lius P n – sie inas su iš ik uku zg, ku iuo, LKŽe2 duo-
ci cuns ancias, po las cuales ocu e acción ep ojando nu- -a o ‘laks y i,
sakomas 1. ėjimas, bėgimas mažais žingsneliais, 2. abala imas, š y a imas33.
Susiejus kalbamąjį iš ik uką su bend akamieniu eiksmažodžiu zigaluo i, -uoja,
zagaliuo iʼ, plg. ¿Dónde aho a p epa a epesi zigaluo ? V , acla a que en es a plo a
p obablemen e ac ualizuo a p incipal es la signi icación del is ik uko ep ojando
komam ėjimui, bėgimui mažais žingsneliais žymė i. Taigi opoobjek o į a di-
nusajimo p oceso ( al ez debido a la es a u a de la mon aña) doybos base elegido
is ik ukas zg, ma y , in en ando en a ėž i, pa yškin i juo nusakomą eiksmą bėgimą
mažais e apeniais.
3. VIET NAMDAI, PADARYTI
IŠ ETNOKULTÚRINAS KONOTACINÍAS
KOMPONENT SEUM REICŠMNE
TURINČI CORDŽI
Cualquie académicos indican la e imológica y e nokul ū iná signi icados (a pa e de
signi icaciones), que unas de las conside adas signi icanzas suje ikines, o os cono acionales
signi icanzas delimis. P. ej., e nokul ū iné signi icado ienen sólo aquellas palab as (leksemos)
que nomb an speci ines ealías (Lubienė 2009: 21). P i a ian a la úl ima opinión (e nokul ū iné
signi icación es pa e de la signi icación cono acional34) y júlgian de Čepai ienė 2013: 298). Da plg.
lie. akčios ‘muy es eu a banda de ie aʼ: Rėžis d ejas akčios Rm
(Ilus acino ase de o o acen o).
33 Ilius acini ase con es e is ik uku ocodine insc i o de o o á ea: Tabaluoja como nógas zg, zg,
zg Ds.
34 In e esan e y bes iendoando con e nokul ú ine signi icado, o con cono acine signi icación pa e,
es a i ma Vigman o Bu kaus, y usio li e a u a opog a iją, su as o y desc i o, como él mismo
eiginiui nep i a i neįmanoma), „labai in iguojan is“ Pa icko Chu os y imo agmen as: „jis
(siam Hen io Da id Tho eau lib os Voldenas, o ida miške (1854), cuya cons i uedamoji pa e es
Voldeno plan, a i maei, sus aškin g e a habi uados li e a u ines analizei pasi elkė ma ininkės: y como
ciencia, y como p ak iką. Segdamas Tho eau (su lib o, zap ašais, documen ais), él mismo medía
Voldeną, sus apellinkes, pa alelamen e Voldeno, ó de ida miške es udios, es udiaba es os luga es
planes, opog á icos mapasapius. Impo an es esumido ías de las conclusiones del es udio Chu os:
cada conc e o de la na u aleza, na u ale a ia hecho simboliza sielos ac ą, es deci , cuan o más
me iósi es udiosi la na u aleza(en es e caso po ma ininkys ę), el mejo se en ende á a sí mismo,
ad Voldeno y sus al edinks de medida abajosi Tho eau bu ęse espi i ual ocupacion, modo de
comp ensión del mundo, que él si esc imi ga za su lib o
DALIA SVIDERSKIENĖ
184 Ac a Linguis ica Li huanica LXXIII ma ikos publicaciónción nepaminėjus kele o
šių dienų pozicijos, kai mode nybė i indus ializacija išs umia iš gy enimo
am ik us speci inius au os gy ensenos eiškinius, skelb i ap a iamosios e-
a puka iu de i a lengua za azy ų luga es nomb es de con eslikusiais
beek i alenčiais žodžiais35, pa adinančiais menė as sklypininkų pa adinimas
speci ines au os ealijas36, ku ių nė a ki ų au ų kul ū oje, bū ų neleis ina.
Šią g upelę suda o (a) is o inės p aei ies ealijų pa adinimai: mažažemių
(išlikęs oikonime) Dažininkai ( . Dažinykai) bk. (Daukšių) pa e Pd n: lie. dažininkas
‘mažažemis, sklypininkasʼ ( a z . LVŽ II 143144), (b) ma o nomb e (išlikęs
ag onime) P eñ ai a . Ss: lie. p eñ as ‘seno ės la go m (casi 4,5 m); medida de á ea
(maždaug 18,66 m2)ʼ, plg. Pi kau ma gą y no ynis p en ùs ie as K .
O o uno ma o nomb e má gas ‘zemės ma asʼ, gausiau pe le és i iamojo como nacioniniu
plo o ie o a džiuose Má gai kln. Igl, Lb ; Ma g-ẽliai p . B b; Ma g-ẽlis kln.
Ld n, Ss; 2 p . KzR; Kal-ia-ma gis kln. KzR; Ps -a-ma gis kln. KzR, čia,
peculia i umu pasien an es leksikos ep ezen an , puede se menė inas sólo de pa e. Ma gas la
palab a o iginado de g eece mo gen mi as, calcula íase po un á ea, que se puede sue a desde el
desayños has a los almue zos (Čepai ienė 2013: 297). Vokiškas ma gas más pequeño que mūsiškį.
Lie u iškas ma gas 0,71 ha; senasis ka ūnos (Lenkijos) ma gas iguales 0,59 ha ( ambién é
Ma inkėnas 2011) 37. Ma e ialusis daik ų pasaulis iene signi ica i oą, su o denką lemiančią
peculia idad. Él es p opo cional. Aquí un obje o, he amien a, akandas o mueble coincide con o o,
habi ación en o o o į alpina o a (Čepai ienė 2013: 295). A es e alegio e nologesa nep éš a auja el
nomb e del luga T aina p . P n, hecho, p esumiblemen e, de lie. anas ‘pa e del anspo e al
ske splaucio ase o ijado d išakas lo elis, en (Bu kus 2011: 59). Es a ci a la apildo y kalbininkes
Gied ės Čepai ienės obse ación, basada Jakūbo Minke ičiaus pens imi: la nau a elacionia con su
na u aleza psicológicamen e, es é icamen e y é icamen e, a nau os do o ė emanacien es de ella
na ū os y cul u a simbiozés (ci . Čepai ienė 2007:
256).
35 Respec o a es e é mino é. Guda ičius 2007: 89; 2009: 9396. Reginos K ašy ės eigim, nacional
peculia idadumu pasižyminčiai leksikai į a dy i di e en es países kalbininkai a oja
nė geog a inė leksika, kul ū iniai skoliniai, beek i alen ė leksika. Lie u ių kalbo y oje inkamiausiu
laiky inas e minas beek i alen ė leksika, kalbininkės nuomone, y a sąlygiškas (plačiau ž . K a-
e minus lakūna, egionišy ė 2009: 5667).
36 Debido al concep o ealija consumo más ampli see. Maks y ė 2012: 5056. 37 Los da os lingüís icos de
geog a ía en la á ea in es igada paliudijo e o a, sob e me ología de la an igua Li uania ašiusio
Vinco Ma inkėno (ž . Ma inkėnas 2011) meninė ą, ma a el nomb e ka is, ká is ‘ oks saikasʼ bi iem
ceik am seikė i: Ka į Klžių mie ga au ; Él du ka čiùs eheas zazseme a G š; Pa a ka is ugios lle a
sólo juokai Gdl; Ka į pa a as pasodyk AlksnV; An e io men e la gen e ja us mie uada o kačiais Šn.
Desa o unadamen e, Ma ijampolės apsk i ies localo a džių in en o ius la e os, sob e i ien e
i iamojo plo o oponimijoje, nepaliudijo.
A ículos A icles 185 /
Dėl p agma inės ling is inės ie o a džių analizės
( emian is Ma ijampolės apsk i ies ie o a džiais)
ku į įleidžiamas pe auk is; pe auk is ka u su lo eliuʼ. Šiauliškių k. Žemės
de nomb es encue o en esc ibe: idu y pie os chakojasi. Indicada la azón, po la
cual deno a o ue nomb ado p ecisamen e al nomb e, es aiški y en endida:
con igu ación deiegos į a dy ojui p iminė d išakį lo elį con įleidžiamu pe paukčiu,
quienes de a según o mas o dimensiones. De a en e sí odo homb e c ea y c ea
el en o no como sis ema, cuya p incipal unidad de e e encia es él mismo homb e
( en pa )38.
4. ASOCIACIAI Y STEREOTIPIO VERTI-
NIMO REQUŠMS VIET NUMRAI
J. Be ezo ič eigim, a cono aciones šlyja asociacinis oponimų onas. Ypane u i
ingas eks aling is inis kalbamojo komponen o s a usas sąlygo as uo, kad šis
ling is icas e i icikaciones. Él puede se explikuo o en ac os de mo i ación, pe o
no de la p opia nominaciones (plg. Be ezo ich 2001: 8). Como ejemplo la
in es igado a p opo ciona nomb es de luga es Temnik (ež.), Тёмной (upl.),
Бездённое (ež.), Бездонный ( .), pada y us de apelia i ų темный ( amsus) y
бездонный (bedugnis), lydimus pa eikėjų komen a ų amsus eže as, allí ue zas
pik osios conducja gen e, as de eso los paskandina; en cemen e ía y a oelis
an niū us, e ible luga ; en no hay ondo; la gen e dice que allí los diablos
apa ecen; jame los ancianos baña se p ohibé; e ible luga , ella sin ondo. La
cons ancia y apa ición de eacciones ipo Tokio es i ica lo que de
co espondien es signi icados puede adqui i el s a us de lingüís icos cono aciones (da z . en pa ).
Pa ece, lo que se dijo, elaciona y con el concep o de es e eo ipo de Rena as Gžego čyko as. Ella
es e eo ipu conside a nusis o ėjusio signi icado cono aciones, con el co espondien e
ik o ės eiškiniu elacionadas asociaciones, ijado en el habla azeologizmas y o os
condicionalmen e es ables conjun i os. Aloyzas Guda ičius, a gumen ando su a i mación, que en
la lingüís ica el concep o de es e eo ipo a eces se en iende muy ampliamen e, y p opo ciona
es e úl imo el concep o de es e eo ipo kalbininkės ejemplo (ž . Guda ičius 2007: 156). en nues o
caso, pe haps, ikslese y más ela i o con is a ículo simpli icado, esquema izado,
ema y a ši žodžio s e eo pas eikšmė: ‘ isuomenės sąmonėje unkcionuojan-
emocionalmen e descolo ado imagen de algún obje oʼ (TŽŽ: 704). Ją apoya y ejemplo de ma e ial
de en euka io anke as: Pe keliškių k. encues a en la insc i a el nomb e du pyno Šeldekšnýnas
o a ez Vélnia ais is campio apho as ie a <...>ʼ (Va ų k. Žemės a dų encues a en la esc ibe:
38 Ki a e us, galbū ag onimas galė ų bū i sie inas su lie. anas eikšme ‘medžio gabalas, iš ku-
io skeliamos skalos, skalmedisʼ; dėl seman ikos da plg. Klỹnai d ., 2 p . B b: lie. klỹnas ‘ i-
escudalin i smaili sklypeliai laukų).
DALIA SVIDERSKIENĖ
186 Ac a Linguis ica Li huanica LXXIII
(Šeldekšnýnas Véln-ia- ais is d p. V ), el esquil e de la desc ipción del obje o se
neišdžiūs amas du pynas. Pi masis a das eiškia šeldekšnių p iaugusią ie ą, ki-
as – sie inas su apelia y u élnias. An asis žemė a dis e inamas p i aikan
am ik ą nesikeičian į s anda inį požiū į ku elniai, en sunkumai i nesėkmės,
esc ibe no ec ipiendo a ención a indi idualiá luga nomb e signi icado ‘šeldekšnių
p iaugusi ie aʼ (lie. šeldẽkšnis ‘šal ekšnių amilia a bus o o á bol (F angula)ʼ).
Así ie o a džiu Šeldekšnýnas mos ado bas an e es e eo ipiškas,
emocialmen e descolo ado del luga , que desc úbima como neišdžiūs ama,
imagina adima y nega i a alo ación.
El es udio de los es e eo ipos é nicos es ac ual, po que con g upos é nicos
asociados es e eo ipos ienen in luencia en el compo amien o de las pe sonas,
e lejan conc e amen e a la comunidad ca ac e ís ica pe cepción del mundo y
disposiciones sob e o os pe sonas (Papau ėly ė, Župe ka 2010: 185). caso Ki u
leksiškai neu alus lauko nomb e Ab om-ỹnė l. M j iene g e iminę ly į Žyd-ỹnė.
iamame plo e žymi žmonių gy enamąsias a gy en as ie as (plg. Amb azas
2000: 55). Taigi Ab omỹnė: a d. Ab õmas (LPŽ I 60; LVKŽ5 39) mo y acijos
P iesagos -ynė ediniai, hecho de pe sonajes, ipožiū iu ‘Ab omo habi adoji luga ʼ.
Vi ojoje hablado u ilizado de o o bajoė a džio Žydỹnė: lie. žỹdas, -ė signi icado
‘žydų au ybės žmogaus gy enamoji ie aʼ papildo, pa ikslina signi icado del
p ime o ie o a džio (‘Ab omo, que es žydų au ybės, gy enamoji ie aʼ)39 y,
ma y , exhibe el emplea ijo homb e požiū į a o a, ki okį (ki os nau os, ki as kalbos,
ki okių pap očių) homb e, que i ía habi usį en es e luga . En él se mi a como en
s e imą, nepalankiai (plg. Papau ėly ė, Župe ka 2010: 199)40.
5. RESULTAT APARIMAS (A), IŠVADOS (B),
RECOMENDACIONES (C)
A. S aipsnyje dada la Ma ijampolė opsk i ies anke as en XX a. cua a década de la pa e del
ma e ial insc i o de lengua i iosa, elacionada con uno o o o en o no del pueblo, esiden es,
leido una ez más no a que las anke as sob e i iuas, sus au en iški da os, son una impo an e
unidad sepa ada del legado in e uka io.41 39 1923 m. de censo de población gene al según da os,
Ma ijampolės opsk i yje i ía 6,42 % judíos. O os de los condis i os la composición é nica
de la población e a la siguien e: li uanos 87,92 %, okieços 3,42 %, polkų 1,31 %. %, usų 0,33 %, aún
o os 0,60 Ampliamen e pa a los da os demog á icos del á ea es udiada éase. Subačius 2009:
228.
40 Po plg. la palbininkės Gied ės Čepai ienės obse ación di e en es naciones a an de mane a
di e en e su y s enimą (Čepai ienė 2007: 257).
41 Plg. S ide skienė 2012a: 240.
S aipsniai / A icles 187
Dėl p agma inės ling is inės ie o a džių analizės
( emian is Ma ijampolės apsk i ies ie o a džiais)
El es udio e eló una cie a pa e del ondo de palab as de es e á ea Li uana,
sob e i iusia en luga eso a djios: no sólo eksp esy ią, pa em ą emociones
aiška, sino y ulga ią, menkinamąją.
S aipsnyje ue aco dim y algunos en euka iu insc ibi opo a dzki, cuyas
pama iniai palab as (dažininkas, p eñ as) jun a con desapa ecidas ealijas así
como las acompañin i as cono aciones cul u ales, ya pasi aukę de ac i aos
a osenos.
Žodžiai mud ùs, skais ùs, apibūdinan ys žmogų (gy ą pada ą), y a po os i-
iamojo plo o ie o a džių nominacijos pama as. Tai nep ieš a auja eiginiui,
kad emocinis komponen as eikia žinių apie ad esan o (į a dy ojo) san ykį su
i ulado obje o. Sin emba go no queda de is a ambién el hecho de que pe cibiendo
cie os obje os de la supe icie del suelo como sen idos, des ina a io (į a dy oja)
e como si más de lo que es en ealidad42.
S aipsnyje analiza unos ie a e e jí, hace de p a a dines o igen
pe sonales e jí. Aquí p agmá ico aspec o y han sido alo ados p ecisamen e
es os nomb es pe sonales (zemė a džių pama iniai palab as). Muchos de ellos
hace según cie a cualidad e bo odina acción, na u aleza de ac i idades (Rioglỹs,
Šlùbis, Tupikas y k .) o būseną (Ve ksnỹs) de acciones, cuyo signi icado ʻp as ai,
neaiškiai kalbė iʼ (miks i, eks i), ʻlė ai, šlubuyendo, ne angiai, judė iʼ ( iõglin i,
šlubú i, upin i). La e aluación nega i a aquí basada pajojo (Kušlỹs, Vekčius,
Ž ai ỹs y k .) y menninimu (S o kojis). Es osa ųjų de la e aluación somb a de la
di ec a aiška pudo habe su gido an e amilia iam modo de comun a imoa,
comunicujan en domés ica ambien e. De es os nomb es pe sonales posible juzga
y sob e las elaciones mu uas de ep esen an es de la comunidad. Lygia e čiais
ellos, ko bueno, nelaiky ini pai ajo y menosp ecio, egis, elacionados con s o inčiais laip eliu abajo.
Analiza se ejemplos ambién mos ó que los ep esen an es del á ea i iamojo
niekina lė ada bius. Es a obse ación se elaciona con el his o iado Pe o Kalniaus
obse ėjim: o os egionų li u os, uni e salmen e econociendo la Su alkija
umą, ka u mano, jog ai y a i gana eigiamas jų b uožas, ekonomiškumas
ge ąja p asme, kad šis b uožas nulemia su alkiečių acionalesnį ūkininka imą,
habi an es sob eė ą šykšdidesnį a kingumą y da bš umą (plačiau e Kalnius 2002:
2352). Así i iamosios e ninės s i ies y o os ep esen an es de á eas de Li uania,
elacionadas con da bš um, coinciden.
Nesklandus habla de los miemb os de la comunidad sa ų no sólo no deja desape cibido, sino y
poco alo ado aki aizdu, nega i amen e. Ga siakalbiai, lė akalbiai, 42 Emo y ais pueden se
kalba aupi, iesi, ne s ačiokiška“ – apie su alkiečių (zana ykų) kalbą i kal-
bėseną ašo kalbininkas K. Župe ka, aiškinęsis, į kokias a minės kalbėsenos
desc ibidos y subjec i amen e pe cibidos ci cuns ancias conc e as (dėl des e aleginio é.
Jakai ienė 2010: 163).
DALIA SVIDERSKIENĖ
188 Ac a Linguis ica Li huanica LXXIII ka 2006: 178191). De lo dicho, puede deduci se
ap aiškas k eipia dėmesį nekalbininkai i kokiais me akalbiniais komen a ais
a minė šneka y a apibūdinama neling is iniuose eks uose (plačiau ž . Župe -
que las alo aciones de los p opios habi an es del á ea de es udio y de o os
ep esen an es de las á eas é nicas, elacionadas con ga siakalbías y
„lė akalbiais“, su ampa ik iš dalies.
In e puka io ma e ia masy e obse ada seman i icamen e elacionadas helonimų
pa eja Šiknãbalė y Uodeglė es un adecuado ejemplo in es igando ie o a džius
aspec u u p agma iniu. P agma ica es udia elaciones en e medios de
comunicación y sus consumido es. P agma ica y es eso, como seman icá pe cibe
oyen e (plg. Župe ka 2008: 42). Así į a dy oj ealizó una cie a elbinį eiksmą, que
en endidamu mane a pe da ė a la comunidad. Noischlis aina de ojos y o a
posibilidad: quizás balboa no encuen a al e na i os adecuadas aiškos medidas
luga a nomb a un nomb e, po lo que la in o mación ansmi ida de dos nomb es
combininiu. Pese a que se ha no ado que pa e de los nomb es de luga es en la i ía
palab a a ía (Ab omỹnė Žydỹnė, Pauliùko kálnas T iedakalnis, Šeldekšnýnas
Vélnia ais is), de es e modo isapusiškiau exp es exp esšdami an o deno a inį,
an o kono acinį su con enido semán ico. Asociaciniai nomb es de luga es
(Ab omỹnė Žydỹnė, Šeldekšnýnas Vélnia ais is) neapibūdina deno a o, po que
pada omi de koegzis uojančio leksiškai neu alaus ie o a žio según su seman inio
simili ud. Así es e nomb e de luga desc ibe no opoobjek ą, pe o o a nomb e de
luga según su causado asociaciones, basado basado es e eo ipiniu pensamien o. Si
uno de los a ian ialmen e us o nomb es es exp esekiam elación es en e deno a o
peculia idades y és e nomb e, es deci o o, asociaciniu a du, es exp esekiam
laus ie os a do. Asociacinis a das y a a si žaismas ki u jo a du. Jeigu aso-
elaciónis es en e él y mencionado koegzis uojančio leksiškai neu aciacinio
ie o a džio undamen o es algún obje o (en es e caso ais o) nomb e
(Vélnia ais is: élnias, a), es deci en o o luga shin ai (Šeldeknykš: a sieldnis)
p ime amas las peculia idades de ese obje o, con las cuales en ealidad és e no se
apun a. Del es udio izc iskėjo subjec i amen e emocialmen e y cul u almen e
impo an es (se i)iden i icación pa idal de pa idal kon ū ai. Analizados casos
mos a on que en es a á ea se mani ies a una p opensión a una ípica de odos los
li uanos a una e aluacin emocional gene almen e nega i a43. Tal ez es o en pa e
lidió la especí ica de la ma e ia in es igada los opo á genes insc ibi del lengua
inės kono acijos yšys <...>“ (Ma cinke ičienė 2011: 31).
i iosa. A es e p esupósidai, pa ece, nep éš a auja y R. Ma cinke ičienės
Ve balinį po eikį da o ie ų a dai, ku iais apeliuojama į ad esa ą. Tam ik ų
leksemų pasi inkimas – a a do pama as y a emo y as, a eksp esy as – ai i
obse ación, que i mus nega i o de e aluación y šnekamosios s ilisB. Desc ibi los esul ados, se pueden hace conclusiones. 43 Respec o a es a a i mación éase Guda ičius 2009: 99.
A ículos A icles 189 /
Dėl p agma inės ling is inės ie o a džių analizės
( emian is Ma ijampolės apsk i ies ie o a džiais)
nulemia opoobje o į a dijimo in ención. Como conocido, emo i ai ac úa
des ina a o sen imien os, exp esy ai imaginuo é. Ad esa o eacciones
exp esaškiamos di ec amen e y p esen adas alo ancias comen a ios o ma, de
al mane a pe mi ian es decidi sob e pe lokucinį luga o a džio e ec o.
Su base deno a inio emo y inė leksika es si uacinė, pues o que emociones
es eudamen e elacionadas con ellas expe imen a ien e obje o y ellas
ie ų a dai, ku ių da ybos pama as y a emo y as, laiky ini si uaciniais.
Si uaciniai y a i iš eksp esy ų pada y i ie ų a dai, ypač ada, kai si uacija
causeliancio obje o. y po an o se aplica a o o ipo de si uación, con la p ime a elacionada simili ud y (o) o as elaciones
(Ma mỹnė, žki sčiai).
Cie os igu ados es ilis inos unción del in es iga i o pla o k aš o aizdžio
ex os desempeña no solo nomb es de luga es Ple a, Šnkš apie ė, Ziglius, sino y
an opomo izua i luga eso a džiai Mùd ė, Pupučiai, Skas ė y o os. Así mane a
ealizándose di e sosús ilokuciniai sumanymai del ad esan e (į a dy ojo).
An opomo inis opoobje os in oca imimn espec o ad esa o neiš i ia ik o és
e lexamien o de o maciones, po lo que no puede se su icien emen e
in o mi us. Con el in de que el des ina a io sea más ácil de econoce los
opoobje os, en luga de un nomb e de luga de signi icado más amplio pueden se
elegidos dos nomb es de signi icado más conc e e es, que e ue zan an o la
cla idad como el imagina i o (pa de helonimos semán icamen e elacionados Šiknãbalė y Uodeglė).
En el es udio pasi elk a g upo de nomb es de luga es, cuyas unidades
зафиксированы правa dinные личностные имена, e eló e ninės s i a
ep esen an es ca ac e ís ico ac i udí á miemb os de la comunidad modo,
ex e io es, compo amien o aožus. Va ijuojancias ie aė a džių ly ys
kalboje leidžia i iamojo plo o bend uomenei ge iau su ok i ie o a džių eikš-
mes, lydimas emocinio, s e eo ipinio e inimo, bei dalin is šiomis kompe en-
mos é, que su coegzis ación i ojoje cijomis mu uamen e.
De los opo a džių se puede decidi y sob e es e eo ipos, apoyumus e ninės
s i as ep esen an esų, ya que es os son undadasčiaus.
P agma icas lingüís icas Ma ijampolės apsk i ies análisis de opo a džių
esul ados mos ó que el o o gamien o onimo ( ie o a džio) pod ía se cali icado
como lingübinis acción, desc ibi an is in a i o . Es e pa enka op imalią kalbinę
p iemonę, p ecisamen e ella di igeia des ina a i, in en ando él más e icazmen e
in lui en si uaciom de į a dijimo. des e modo se e ela e ela la mundiėjau a y
mundiėžiū a del in i ido, i. i. su, como ep esen an e de un de e minado e ninés á ea, pa a quien es impo an e es o,
ką jis da o – į a dija ie as. Tik uome jos ampa pažįs amos, apgy endin os,
su apa in os su konk ečia au ine bend ija i kul ū a.
DALIA SVIDERSKIENĖ
Ac a Linguis ica 190 Li huanica LXXIII
C. En el u u o in es igó a ención espe aban y o as á eas de signos
p agmá icas. Po ejemplo, posibleà nega i a mo i ación adic o signi icado
mo e iškas44 (dėl su usas hablada éase ППК: 118). Aquí neizulla de ojos, que
lexínico onos iene nau inę speci iką, en ski ing lenguas equi alen iški
palab as pueden le an a di e en es asociaciones (Guda ičius 2009: 101).
Especialalaus a ención agua da y nomb es de luga es, hace de lie. gùdas (pa y,
Gud-ã-pie ė p . Kl ; Gùd-a- ais is p . Gdl y k .). Dado gùdas no es e dade o
e nonimas, geog á icamen e él no es á elacionado con alguna aunque e i o io,
Ka aliūnas 1999: 44), aigi, emian is ie o a džių ap ašais anke ose, kiek ienu
nau a (plg. conc e o caso ek ų cla i ica , cuando lie. gùdas se u iliza en el signi icado
‘bal a usis (a eces polacos o usas)ʼ, cuando el p ime dū inių sandas iene y el
e aluamąjį componen e de la signi icación.
En el u u o (1) el aspec o mo op agma inu debe ía se e aluado y los nomb es
de luga es, conin ys deminu y ų pejo a y ų doybai ca ac e ís icos apegos /; (2)
como la coegsis ación de los nomb es de luga es en ac os šnekos depende de la
si uación lingübinesa o icial y domés ica (ypač oikonimų klasėje); (3) ac uali se ía
p agma ica análisis de luga es nomb es, basada a de a ias nominacines
si uaciones, pe enecien es a di e en es sinc oníes pjū iams, an espas a ymu.
Los esul ados de la úl ima análisis ayuda ían en pa e a de e mina los signos de
la a iičian e onomas ina moda (šiuolaikiškumą, kai ą, e c.).
Así Ma ijampolės apsk i icia localo a džių in en o ización p agma iniu aspek u
iniciado. A igosnyje expos os obse aciones son necesa ia p emisa pa a más
de allados es udios de oponymía desde la discu ida pe spec i a, po que keliamam
el p opósi o del a ículo implemen a u ilizados los nomb es de luga es
cons i uye on sólo menką pa e del banco de da os disponible. O os Li uán á eas
opo a džių análisisés inclusión en in es igaciones p agmá icas ma cadamen e
o a džių p agma inę p oblema iką pla esniu mas u – ki ų šalių panašaus po-
expandi ían li ians oponimikos aki ačius y leis ų analiza iebúdžio en con ex os de in es igaciones.
44 Po ejemplo, Bób-a-kalnis mš. pa e M j i k .
A ículos a ículos 197 /
Dėl p agma inės ling is inės ie o a džių analizės
( emian is Ma ijampolės apsk i ies ie o a džiais)
Ullman S. 1970: Semán icas uni e sas. P ieiga po in e ne : h p://www.
philology. u/linguis ics1/ullman-70.h m [supe isado 2014-08-01].
Федотова Т. В. 2008: Специфика метафорических топонимов в аспекте
восприятия мира человеком. Вестник ВГУ, серия: Лингвистика и межкультурная
коммуникация 2, 48–51.
On P agma ic Linguis ic Analysis o Place
Names (Based on he Place Names o
Ma ijampolė Coun y)
SUMARY
In addi ion o wo d- o ma ion, seman ics and o he speci ic cha ac e is ics o place names in
he s udies o egional oponymy, o he gene al linguis ic p agma ic sphe e ela ed aspec s
could be aken in o conside a ion as well. A p agma ic linguis ic app oach owa ds place names
would expand he bounda ies o oponymic analysis. I would also p ese e complex mul i-aspec
esea ch ele ance. The di e si y o esea ch o place names om he pe spec i e o
p agma ic linguis ics p esen ed in he a icle shows ha he e is a possibili y o se e al
di ec ions o esea ch o he onyms unde analysis. In his case, a ele an esea ch ield is he
sea ch o a p agma ic componen in he meaning o a socially pe cei ed and encoded p ope
name. he In o de o single ou he componen s o p agma ic na u e in he meanings o place
p esen esea ch he esea ch objec is a p agma ic componen in he meaning o he onym,
wi h conno a ion as he p incipal concep o he esea ch ield.
names, he impo ance o he si ua ion o naming a oponym objec should be aken in o
conside a ion by highligh ing he in en ion o he add esse (in ou case he name-gi e ) in
espec o he add essee as well as he eac ions o he add essee him / he sel . The esea ch
ma e ial is unique da a o oponymy om he ques ionnai es o in e wa Li huania which a e
s o ed in he Onomas ics Depa men o he Ins i u e o he Li huanian Language. Mien as que
un p agmá ico análisis lingüís ico de nomb es de luga de una sola egión é nica es a con inuidad
de la in es igación an e io de nomb es de luga de Ma ijampolė Coun y egis ado du an e el
pe íodo en e las gue as en é minos de palab a- o mación y o igen, he place names om he
same coun y, egis ado om he ac ual language usage, ambién han sido seleccionados como la
base pa a es a esea ch. In pu suance o he goal, he ollowing objec i es we e aised: 1) o
ind examples o places names in he esea ch ma e ial wi h a) an emo i e wo d, b) an exp essi e
wo d, c) a wo d wi h an e hnic-cul u al conno a i e componen in i s meaning as he base wo d
and o discuss hem; 2) o iden i y he examples
DALIA SVIDERSKIENĖ
198 Ac a Linguis ica Li huanica LXXIII
o place names o he meaning based on ce ain associa ions in he in e wa ma e ial and
o discuss hem.
Bea ing in mind ha an emo ional e alua ion is lexically exp essed in h ee ways, i.e. he oo o
he wo d as he basis o nomina ion, de i a ional a ixes and he igu a i e use o wo ds, se
debe señala que he places names wi h he su ixes cha ac e is ic o he o ma ion o
diminu i es pejo a i es emained ou side he ocus o a en ion. The desc ip ions and
commen s eco ded in he ques ionnai es, which help o iden i y he add essees posi ion, ha e
also been selec ed as he esea ch objec . In he ma e ial unTo achie e he goal and
de analysis he add essee’s posi ion does no only e eal in he desc ip ions exp essed by
in o ma ion p o ide s on he peculia i ies o he oponym objec being named bu also in
he desc ip ion o he condi ions unde which he place is gi en i s name.
objec i es, he a icle applied he ollowing me hods o he esea ch ma e ial: 1)
wo d- o ma ion analysis me hod; 2) componen ial analysis me hod; 3) desc ip i e me hod wi h
compa a i e me hod elemen s. Las unidades de ma e ial in e gue a ue on p ime o e aluadas
desde la pe spec i a de palab a- o mación po aplica un mé odo de análisis
es uc u al-g amma ical desa ollado po A. Vanagas pa a el análisis de los nomb es de
cue pos de agua que ambién puede se ácilmen e aplicado al análisis de los nomb es de luga
de o as clases (sub-clases). Después de iden i ica he base wo ds o place names and hei
mo phological and lexical s a us on he basis o his me hod, he esea ch u he ocused on
he Dic iona y o he Li huanian Language (2013). The conno a i e di e ences o base wo ds
became clea om he abb e ia ions p o ided in he dic iona y and a componen ial analysis o
he meanings o hese wo ds. Wha is mo e, he desc ip ions o place names eco ded in
in e wa ques ionnai es and he commen s o in o ma ion p o ide s we e analyzed; as
men ioned be o e, hey e ealed he add essees eac ions. In his way, he oponymic
ma e ial unde analysis was e alua ed h ough he p ism o expe ience o he language use s
om a speci ic e hnic egion. The esea ch e ealed a ce ain pa o he und o wo ds om
he speci ic Li huanian egion su i ing in place names: no only exp essi e, based on he
exp ession on emo ions, bu also ulga and pejo a i e.
The a icle also ecalls ce ain place names eco ded in he in e wa pe iod wi h he
base wo ds (dažininkas, p eñ as) al eady wi hd awn om ac i e usage oge he wi h de-
unc ealia and he accompanying cul u al conno a ions. The place names appealing o he
add essee make a e bal impac . The choice o ce ain lexical p ope ies whe he he base
wo d is an emo i e o exp essi e wo d de e mines he in en ion o naming a oponym
objec . As i is well known, emo i e wo ds appeal o he add essees eelings, while
exp essi e wo ds a ec his he imagina ion. The Emo i e lexis is si ua ional by i s
add essee’s eac ions a e exp essed di ec ly and p o ided in he o m o e alua i e com-
men s, hus enabling o decide on he pe locu iona y e ec o he place name.
deno a i e base because emo ions a e igh ly linked wi h he subjec expe iencing hem
and he objec a ousing hem. Hence, place names
wi h an emo i e wo d as hei base wo d should also be conside ed si ua ional.
A ículos A icles 199 /
Dėl p agma inės ling is inės ie o a džių analizės
( emian is Ma ijampolės apsk i ies ie o a džiais)
Wha is mo e, he place names o med om exp essi e wo ds a e also si ua ional, especially in
cases when he si ua ion is applied o he si ua ion o a di e en ype, which is The unc ion o
ela ed o he o me by simila i y and / o o he ela ions (Ma mỹnė, Ùžki sčiai).
ce ain s ylis ic igu es in he landscape ex s o he egion unde discussion is no only
pe o med by place names Ple a, Šnkš apie ė, Ziglius bu also by an h opomo phized place
names Mùd ė, Pupučiai, Skas ė and o he s. In his way, a ious illocu iona y in en ions o he
add esse ( he name-gi e ) a e ealised. An h opomo phic naming o oponym objec s om he
pe spec i e o he add essee does no escape he de o ma ions o he e lec ion o eali y;
hus, i canno be su icien ly in o ma i e.
To make oponym objec s mo e easily ecognizable o he add essee, wo names o a mo e
speci ic meaning can be selec ed ins ead o one place name o a b oade meaning in o de o
s eng hen bo h cla i y and pic u esqueness (a pai o seman ically ela ed helonyms
Šiknãbalė and Uodeglė).
A g oup o place names wi h nick-name ela ed pe sonal names eco ded in i s uni s used in he
esea ch e ealed an app oach cha ac e is ic o he ep esen a i es o he e hnic egion
owa ds he ai s o pe sonal manne s, ex e io looks and beha iou o ce ain communi y
membe s.
The a ying o ms o place names (Ab omỹnė Žydỹnė, Pauliùko kálnas T iedakalnis,
Šeldekšnýnas Vélnia ais is, e c.) showed ha hei co-exis ence in he ac ual language usage
enables he communi y o he a ea unde analysis o be e unde s and he meanings hese
o place names accompanied by an emo ional and s e eo ypical e alua ion and o sha e
compe ences among hemsel es.
In addi ion o he abo e, place names enable us o decide abou s e eo ypes suppo ed by
he ep esen a i es o he e hic egion because hey a e mos alid. Las obse aciones
p esen adas in he a icle a e a necessa y p econdi ion o mo e ho ough oponymic
esea ch om he pe spec i e unde discussion because he place names used o achie e
he goal aised in he a icle accoun o a small sha e o he a ailable da abank only. La
inclusión de he analysis o place names om o he Li huanian egions in p agma ic esea ch
would subs an ially expand he ho izons o Li huanian oponymy and enable he analysis o
place-name ela ed p agma ic p oblems on a b oade scale in he
con ex o simila esea ch o o he coun ies.
Į eik a 2015 m. oc ub e 19 d.
DALIA SVIDERSKIENĖ
Lie u ių kalbos ins i u as
Pe o Vileišio g. 5, LT-10308 Vilnius, Li uania
dalia_s ide [email protected] ,
dalias ide [email protected]