S aipsniai / A icles 297
DALIA PAKALNIŠKIENĖ
Klaipėdos uni e si e as
Los di ecciones de in es igaciones cien í icas:
bal ís ica, geoling is ica, acciónmazodio his o ia.
SIMAS KARALIŪNAS
BALT ETNONIMAI
Vilnius: Lie u ių kalbos ins i u o, 2015, 620 p.
ISBN 978-609-411-150-1 El Consejo de Adminis ación y Adminis ación de la Unión Eu opea
Klasikinės bal os genčių i au ų a dų e imologías, gene almen e sie os con hid onimija1, XX a. II
mi ad omados ac i amen e e i ica . Uno b iskísimos bal iškojo onomas ikono e izo ių
amosos bal is a Simas Ka aliūnas2, unos diez años d umsčian is e nonimų p oblema iką.
Monog a ía en bal os e nonimas abo dan se en un muy amplo his ó ico compa a amaje con ex o.
Muchos años ex ao dina iamen e minuopščiai in es igada emá ica, amilia izada Li uania y
mundo comunidad cien í ica de in o mes con e encias, a ículos3, opus magnum Bal ų p aei is
is o iniuose šal iniuose4, aquí esmin1 Kazimie as Būga, Janis Endzelynas, An anas Salys, Je zy
Nalepa, Kazimie as Kuza inis, Jonas Kabelka, Sa ysukynas, Vilius Pė e ai is, Zigmas Zinke ičius y
o os. 2 Sob e monog a ía esc i a espabiamam au o al es a oda ía i o. Vi e él en la memo ia
de la comunidad lingüís ica mundial y hoy.
3 Ka aliūnas S. Debido p ūsų e nonimo signi icaciones y o igen. Bal is ica, 13(2), 1977, 372373; Ka aliūnas S.
Aisčiai y su nomb e (K i iška ling is inių y imų apž alga). Mokslas i Lie u a, 1991, n . 2(3), 412; Ka aliūnas
S. Lie u os a do kilmė. Lie u os kalbo y os klausimai 35, 1995, 5599; Каралюнас С. Из пpoблемamики
фopмиpoвaния бальтийских и славянских этнонимов. Sla is ika Vilnensis [= Kalbo y a 47(2)], 1998, 728;
Ka aлюнас С. Этнонимы в т. н. польско-ятвяжском словарике. Poλυτροπον. Клетию 70- Владимира
Николаевича Топорова, Mocквa, 1998, 154156; Ka aliūnas S. E nonimo gudai kilmė. De bal os-ge manos y
bal os-sla os pasado con ac os. Da bai i dienos 10(19), 1999, 754; Ka aliūnas S. E nonimai en e i o io de
La ia. El Cong eso In e nacional bal is as Bal ų kalbos amžių Kai oje. P anešimien os esis. Rīga, 2000,
125129; Ka aliūnas S. Debido nomb amien o Aisma ės o igen y da ybos. Lexicog a ía y lexicología
p oblemas. An ano Salio l00-os ani e sa ios de nacimien o. Kon e encijos p anešimų ezės, Vilnius, 2002,
78; Ka aliūnas S. Daina a. Nomb e signi icado, his o ia y kilm. –
Bal is ica 41(1), 2006, 103117. La Comisión conside a que la ayuda es a al en cues ión no cons i uye ayuda es a al en el sen ido del a ículo 107, apa ado 1, del T a ado.
4 Ka aliūnas S. Bal ų p aei is en uen es his ó icas 1, 2. Vilnius: Edi o ial del Ins i u o de la Lengua Li uania,
2004, 2005.
DALIA PAKALNIŠKIENĖ
298 Ac a Linguis ica Li huanica LXXV gai desa ollada y apildy a nue os es udios. En
el capí ulo 14-o consecu i amen e se p esen a e nonimų his o iog a ía, a ealinė
a ian es dis ibu ion, c í ica de odas las e imologías esúmenga y se p esen an
nue as o iginalalias e nonimų o igen hipo zés. En el capí ulo p ime o se examinan
da os sob e los p ime os e nonimos blancos lemajo Geog a ía (II a., Γαλίνδαι καὶ
paminėjimus keliuose s a biausiuose is o iniuose šal iniuose: Klaudijaus P o-
Σουδινοί, Βοροσκοι), en los daneses Hambu go de la iglesia (XIIII a., Chu land, Cho i,
Semland, Sembi el P uzzi), en las uen es escandina as (XIXIV a., Sæimgali, I u, Kland,
Sámland, E mland, Li land), en las danesas (XII a., P ussia, Vi o ia, P ussia, Samland,
Semlandia, Sembi, Semiglia), en la c ónica Pasaulio a., Pe a, Cu ia, Li a, Wi hlandia,
Wi hin, Zambia), en las desc ipciones de las ie as de P usia (XIV a., P ussia, Gala ia,
Vi o ia, Jalisia, Jalisia, Jalisco, Jalisco, e c.). En el segundo capí ulo p esen a se
galindos p oblema ica. Vokiečių O dino documen os y o as geog á icas así como
his ó icas uen es, a eces y a queología da os localizada su habi ada e i o io y
hechos de la his o ia, examinadas a do a ian es iksaciones y sus con iimidad,
sucesiones con an oponimais, oponimais y apelia i os, aka ų y eas e n galindų
elaciones. Rechazando exis iojancias e imologías como insu icien emen e
jus i icadas, S. Ka aliūnas p opone una nue a hipó esis. Suponucible galindos
e nonimo o mas de *Galindā *Gelindā, *Galendā *Gelendā o *Galandā *Gelandā,
*Gilandā la signi icación ieja ‘ olimõs apylinkės, a kampaus el país habi an es como
indi oma o al, del cual su gió la signi icación del país ‘ olima apylinkė, a kampus
k aš as /. Es a oponima mo i ación se basa en compa a i o his ó ico del mismo
aíz bal ų, g iegos y sla os lenguas idu ios (sk andžio, ža nų) nomb e,
explikuojančiu sememos ‘pil as, sk andis; įsčios, ‘ idu iai; in es inos y ‘dili luga ,
dubuma, ‘giluma, gelmė, ‘dugnas (indo, ma í y e c.), ‘zemė, suelo, g un as;
undamen o, undas... seman ína iliación. Súdu iams des inado e ce capí ulo de
monog a ía. K uopščiai iz y inėjęs uen es insc ibes, sūdu ių nomb e e lexus
Oikonimuose de P úsia y Li uania, discuęs posibles sūdu ių e imologías, au o ius
nue amen e p opo ciona nue a hypo hesis de o igen des e e nonimo,
econs uyéndomas bal ų adj. *sdas ‘ a pus, ešlus, de lus; g uas, edollus (apie
y ą, aiką, me gai ę); kie as, suk us, ankus (apie d obę, siūlus, a audus) (g e a lie .
sd as sūd ùs) como eiksmažodžio sdy i ‘be i d uskos, hace sū ų, konse uo i
d uska... edinį y de él kildina e nonimą / bei k aš a a dį Sūda a y Sūdu a.
Seman ológica ipológica ales mo i aciones pa alela au o ius emia de o os
pueblos e nonimų kilme Sibi o au õs encų, nencų giminaičių pasakymu modi poggoi
нгэва ‘mano giminė s o a ( ai es gausi, skai linga), s. u k subs ų. ü k ‘genčių
sąjunga g e a adj. ü k ‘s ip us, ue e, pode oso; gausus.
Simas Ka aliūnas. Bal ų e nonimai
Re iews de Re iews 299 /
Da adedamos Pe o Dusbu giecio menciona de sūdu ias zemios nomb es de
Pokima, Kymeno y Ki sno ia in e p e ación de o igen. Ke u ajame capí ulo se
analiza jo ingios e nonimas. Con nenuils amu a mas sus p agas. Jo ingios
kaklumu au o ius in en o izuoja isas jo ingių a do e imologijas, pa odyda-
e nonimo conexión con upė a džiais Ja a, Jõ upis, Jo ijà, Jo ùlė eme amos, esą
e nonimas y hid onimai independien emen e hace i se de la misma acciónmajodína
šaknies *ā- ‘ yk i, ažiuo i, jo i. Basándose en Kazimie o Būgos hipó esis sob e
jo ingios nomb e kininingismo con apelia i os us. ya á, o ‘didelis žu ų bū ys,
bulg. o ‘ o a, i inė, umulas, se b.-c oa . j o ‘bū ys, pulkas (žu ų, paukščių);
banda, kaimenė (a ių, gal ijų a klių), slo n. já o, j a ‘digel nubian es o olendan es
de la misma especie i os daik ų (žu ų, paukščių...) bū ys, pulkas, S. Ka aliūnas
econs uye jo . *jā ā ‘ka iai, ka ių bū ys, odos los apelia i inius
daik a a džius kildindando desde la misma eiksmažodinės šaknis como y
hid onimus. Mokslininko eigim, en lenguas bal as de *ā- ‘ yk i, iaja , jo i
pasida y i i y u kamienų a dažodžiai *jā ii *jā u eikšmėmis ‘bū ys, banda
(mudan es gy ų daik ų) y ‘ka iai ai eliai, ai ųjų ka iuomenė. Jo ingios en el
habla u kamieno o ma *jā uga usi kuopinį o man ą *-ā (< ide. *-aH), y de u
kamienės o ma habiendo pasida y as *j -ingas
‘jo ai pe enan is.
Daina a y daina ios o igen de nomb es se p esen a penk ajame capí ulo. Au o ius
p opone nesie i his ó icos uen es de ixsaciones con Li uania oikonimais Daina a,
Dainiai y co espondien es hid onimais, u imais bal os a eale. Basándose en los
li uanos a ibu os dien ‘ u ėsian i, esian i, laukian i (apie kumelę) y dien
‘ inks an i, ápidamen e a si esian i (apie kumelę) a osena y semán ica así
como co espondencias en lenguas indoi anėnų el kalbininkas suponuoja bal os
shaknį *di-ni dien econs uye daik a a d lie žius. *diena, *ė ‘ka ė,
besi emiančius pi mine, e imologine signi icme ‘ku i žindo, que es žindan i. Así
‘daina iai’ jis sieja su bal ų *dinē, *dḗinā, *dḗinē subs . em. ‘ka ė, ku i e -
šiuojasi; jauna, melžiama ka ė’, *dḗinī adj. em. ‘ u ėsian i, esian i, laukian i
nomb e de los habi an es *dainia (apie kumelę). P iesaginas ly ys Daina à, Dainu à
galėjusios į o mi i kuopinę gen es signi icado del odo. Seman inė e nonimo
*dainiai mo i ación de subs . *dinē ‘ka ė se explica signi icado en ‘ka ėms
p iklausan ys, con ka associa edėmis, i. i. piemenys, ke džiai.
Séš ajame y sép imo capí ulo se con inúa jo ingios ema ica se discu en
elic as de lengua, ixosados en el Su de Li uania, Bal a usía a mėse y a dyne,
especialmen e hid onimijoje. Basándose his ó ica documen ación y a queología
in en an localiza jo ingios habi ada e i o io y p opo cionadas nue as Polesės,
sla ų e nonimų eлыняне, древляне, d ego iči, Pollexiani hipó eses de o igen,
analizándose los nomb es in akų kai iųjų P ipe ės, que mues an e i o ios
desde Nemuno al no es de ligape ė y sus kai iųjų in akų pie uose bal iškumą desde los más iejos P ipe ės. Reno ado
DALIA PAKALNIŠKIENĖ
300 Ac a Linguis ica Li huanica LXXV bal os y sla os elaciones p oblema ika5:
sla os e noso ch onologías, p o ė ynės, mig aciones cues iones, po beje,
ge okai disonuoyan es con más ecien es a queologos y inėjimais6.
Aš un asis capí ulo de monog a ía dedicado p ūsų e nonimo y p ūsų zemios nomos
p oblema ikai. P ūsiškoji ema ika p ecisamen e empiezaama leksemos p ūsas iksaciones en
iejosos Li uáneos y la ios dicciona ios, o as esc i as y a mėse, au osakoje. Explici a
de alladamen e la e nonimo signi icación aida (nuo senosios bal os gen ies has a Ry p ūsių
okiečio o con esiones pe enomybės ep esen an e) y o malioji es uc u a. T as de alios
uen es his ó icas análisises se hace conclusión, que p úsai u ėję se social del p es igio
g upo, i ingų especies, mili a es cabalile os, elacionados con caballos así como sus c ía,
d esa im, pe o no con alguna es e aimi, zeme. Hipo ezé se apoya ge manų, sla ų lenguas
ixsuojamimi šaknies p usleksemos, que ienen el signi icado ‘p ūsas; cabklys, caballgos,
e žilas. C í icamen e e aluando odas p ūsų e nonimo de o igen in e p e aciones (ne y
emp esnę sa ąją7), S. Ka aliūnas is yškina con e nonim siejamų a dažodžių econs uyamo
baseinio eiksmažodžio *p us- ‘šlėk i, ėkš i, pu kš i; p unkš i (apie caballlius) seman icá,
especialmen e suzają con agua de jima, e leindimien o s. ind. p uṣṇó i ‘jis šlaks o, pu škia,
lašina, d ėkina, se b.-k oa . p skām, p ska i ‘ ykš i, lie . p aũs i (-ia, -ė) ‘ andeniu limpia ,
mazgo i, lau i ( eidą); mazgo i (manos, pies, cabeza, odo cue po), baña ; lau i, skalb i
(skalbinius, indus) y . . Basándose en ipologicas pa alelas ge manos, indoi anėnų, ana olų y
o as lenguas indoeu opeos, el cien í ico p opo ciona nue a e imología: p ūsų e nonimo
pi minė signi icación podėjusi se ‘d ėkinan ys, pu škian ys, sėklas liejan ys (semina
emi en es), es deci ‘ i ai. Toliau nue a in e p e ada Pe o Dusbu giecius c onikoje
lis ados p ūsų zemios nomb es o igen. S e ima de o igen conside ados Kulmú y Liuba ú
p opo cionadas bal iškos e imologías. Sin emba go liuba o inculación con lie . liub i
descon iada, ma es e accionmajo idad LKŽ paludi o único sen iniu, ees uc u ado del
uninelės esamojo o ma de iempo, y con él asociado liūby i conside ado sla izmu8. S. Ka aliūno
opino, p ūsichas zemias nomb es de mo i y ación p incipalmen e lėmė ocupación de
habi an es, ac i idades (Liuba as, Va mė, No anga, Semba, Nad u a, Ba a, Skal a), ečiau
isiog a ines, opog a ines peculia idades (Kulmas, Pamedė, Pagudė). O os uen es
mencionan ie a Sasna, echazando anden a dinę y zuikinę kilmę, Ž . išsamią i ak ualumo
nep a andančią publikaciju: Ka aliūnas S. Algunos de las elaciones más an iguas de las lenguas
bal as y sla as. Lie u ių kalbo y os p egun as 10, 1968, 7100. 6 Po ejemplo, Eugenijus Jo aiša
5
sla ų nacimien o da aja V a. (Jo aiša E. Aisčiai. Kilmė. Vilnius:
Edukologija, 2012, 4455).
7 Ka aliūnas S. Debido p ūsų e nonimo signi icaciones y o igen. Bal is ica 13(2), 1977, 372373. 8
F aenkel E. Li auisches E ymologisches Wö e buch 1. Heidelbe g: Win e ; Gö ingen: Vandenhoec
y Rup ech , 1962, 378.
Simas Ka aliūnas. Bal ų e nonimai
Re iews de Re iews 301 ambiénogi aiškinama nujai econs uida leksema p .
*sasnā ‘medgio b azdas /; pušis asociada con sl. *sosna ‘pušis.
His o icamen e uen es mención Vi landą S. Ka aliūnas elaciona con i ingų como
social de g upo en nomb e, al cual kildina de * ī ā (a ī a- ‘ ijimas, gynimas,
a ymas shalin, lauk...) y p eesagos -ing-: i ingai ‘ y ai p iklausan ys, y os y ai.
El nomb e de Li uania y lie u ians e nonimas no ena capí ulo enla explicado
pasi ulando his o iiko A ū o Dubonio in es igaciones sob e leičius y sus socialines
unciones así his o icamen e uen es minimas ac s sob e ikė inus Lie u os
aldo o a nybinius žmones. P ecisamen e es a p o esional-socialina ca ego ía
pujada da nomb e á los li uanios como e nosu. Zigmo Zinke ičiaus a gumen ó po la
di e encia de p iegaidžių, neleidjiančio sie i le į y Le u ą, Ka aliūnas echaza como
ne eikšmingą esą es o egula las aíces de la lengua li uana el sis ema de ocalismo
apo onía e in onacinė, noliudando es os nomb amien os conside a se
comuna asaknias. Toda ía se pasi elizan es uc u almen e analoginiai a ian es,
plg. enas, ič- enas y ič- enelis, šekš as y šekš is, p emenę y p emenę, melas y
melas y pan. Lie . *le is au o iaus kildinamas de ide. šaknies *lei - ‘ei i, yk i, iaja ;
lydė i (kaip i go . ga-leian ‘(iš) yk i, (iš)ei i, s. skand. lða ‘(p a)ei i, (is) yk i;
desapa ec i, desapa ece , p apul i, s. ang. (e)līðan ‘(iš)ei i, (iš) yk i, (iš)keliau i;
lauk i, s. saksų lī han, līðan ‘ei i, yk i, s. yzų lī ha ‘(pa)kęs i, neno iai leis i, s.
ok. al o. ga-līdan ‘(iš)keliau i y e c.). Fo ma lie . *le -(i)ai en unas a meces
li uanas i usi lečiai ‘ aldo o a nybiniai žmonės, ži gų šė ikai, en o as *ličiai
‘lie u iai. A ski ose li oneses a mėse con can idadybine šaknies balsių kai a
susida ę *lēi (i)ai > *léi (i)ai, de cual, añėjus p iesagą -u -, kilęs lie . Li uà como
nomb e del odo (plg. be na à ‘jaunų y ų, be nų bū ys, b ola à, b olia à
‘b olija, he manos y sus hijos).
Dešim ojoje pa e se abo da la ians y la galių e nonimų p oblema ica, di ijama en es
pa es his ó icas uen es ixsaciones así paliudy ų o mos in e p e aciones, e nonimų
o igenmė y apelia i o la a bal iškumo jus i ica ions. Mokslininkas man iene al VII Cong eso
In e nacional de bal is as Rygoje p opues asas la ias e nonimo de o igen hipo zės9,
sus en adas apelia y ais la. ‘la ažemės ėžis; campoas, ie a, la e ‘di os, a imo, pa e del
campo. Nomb e la u ā ‘la iai, *la ā ‘la iai e imologicamen e eiškęs ‘zemės žmonės. Se
p esen an ipologicas del mismo a ealo pa alelas: es ų ma ah as ‘sa o ie as pe sonas (die
Leu e (unse es) Landes), ziemgaliai (zemgaļi), zemaičiai (zemaiši). Vienuolik asis capí ulo
comienza se análisis de da os de localizaciones de aldeas, e ninés pe enomías, his ó icas
uen es. El e nonimo adicional local de kildinio de los co espondien es anden a dž se
p opo ciona nue a hipózė de o igen, siejan i P olemajo Σάλοι con apelia i is lie . salà ‘kaimas,
la . sala ‘ as pa , au o iaus manymu, 9 VII 1995. S a p au iskais bal is u kong ess g. 13.15. junio.
Re e ā u ēzes, Rīga, 1995, 4749.
DALIA PAKALNIŠKIENĖ
302 Ac a Linguis ica Li huanica LXXV
galėjusi bū i kuopinė daugiskai a *sala ‘kaimas kaip neskaidoma isuma’, ė-
liau nomb e asladado llama a sus habi an es. Menė i apelia y i inculiamos con llu.
salà ‘de odos los lados odeado agua la supe icie de ie a; pakilesnis, sausas
ie a plo elis liūne, ais e..., lo . solum ‘zemė, di ožemis; (kamba io) asla, sueloys;
(pajos) pada; undamen o; ondo; apačia, s. ok. al o. sal masc. ‘bu as; i ienda,
bu einė; salė, s. sl. selo ‘di a, campo; ganade o; kaimas, asen ie ė, us. seló
‘kaimas, bažny kaimis; apa amen o, i ienda, bu einė; asen amien o, sodžius;
campoas, abajama ie a, ie a sklypas y . ., o iginusiais de eiksmažodinės ide.
šaknies *sel- ‘ i en i, se . En los hid onismos y oponismos de La ia, Li uania y
Ku šo (Sèlnieki, Sèļi, Sli is, Sļu muiža, Slki, Slis, Sēles, Sļi, Sļa pu s, Slieši, Sèliškas,
Sèlieši, Sèļi, Sleši, Slieši, Slaiši, Slas, Sēlupēki, Sliškis, Sėliupės, Slė, Sliškės) Sūnas
Ka alić no e el campo e non balimo, pe o econs uye el apelia de las sedes *ssala;
p omiimo, kal a pelkėje; bosque, gi ios ie a; pelkė, liūnas y pan., can idadybine
šaknies balsių kai a elacionusį con lie . *selā, *selo-, *selā- ‘kaimas, s. sl. selo ‘di a,
campo; ganade o; pueblo, asen amien o. Su opinión, his ó icos uen es de sílios
e nonimas lo . Selones, ok. Sêlen y la ias oikonimas Sēlpils puede e e i se an o
bal iškąja p oly e *sl(i)ai, que con pe enecimien o eiškiančia suezaga
*-(i)ag eičiausiai es esqui es a de *slā esp. *sl(i)ā sala; p omiimo, kal a pelkėje;
pelkė, liūnas y pan., an o y bal os *slā nom. neu . plu ‘sepullias como indi isible
o al.
Sėlių p oblema ika se haigiama umpučiu sky eliu sob e sėlių lengua
emananas, šiaip ya conocido de o os es udiinamien os.
Twellik oji pa e de la monog a ía g ildena ziemgalių e nonimo kilmę. El e udi o c ee
que el equi alen e e imológico del nomb e del k aš o ziemgalių puedeįs se Raseinių
apylinkių oikonimas Žemýgala, aigi el nomb e k aš o ziemgalių compues o de las
palab as lie . žmė, la . zeme y gãlas, la . gals ‘s i is, k aš as ziemgaliai ‘zemės
pe sonas. Logos en la conciencia de los consumido es debido a semejan e
sonadamien o su apus a palab as lie . žmė, la . zeme y lie . ziemia ‘šiau ė, la . ziemeļi
‘šiau ė, ziemgalių gen es y k aš o nomb e puede habe sido pe in e p e ado como
‘ziemiuose, šiau ėje esan is. Como ipologicas pa alelas p opo cionados e nonimai
zema is, *la u ā, *la ā y * ala ā, galėję o ma se según el mismo seman inio modelį
de comunes palab as žmė, *la (a )ā, * ala ā, žyminčių žemę (di ą, lauką). Ghana
de alladamen e discu iami ziemgalių lengua e lexi a mėse, a dyne: anap iksė,
au osilabinių junginių su n des ino, bl. š, ž, minkš ųjų k, g ęsiniai y . . blema ika.
T ylik ajame sky iuje p is a oma pasku inio bal ų e nonimo – ku šių – p o-
E nonimas se incula con apelia i o *ku ša-, plg. lie . kušas ‘ ąšas (Haken).
Hipo e inio undamen o de la palab a kušas signi icado de ‘pleiš as, cablys, ‘kuolas,
baslys; púlpas kildinamos de una acciónmažodinė šaknia signi icado ‘skel i; skil i, aigi
kušas ‘kas a skilę, a skel a, ‘kas a sišakoję. Tal signi icado ha podido se la base
pa a su gi signi icados ‘žmonių bū ys, kuopa, ‘giminė, pade mė,
Simas Ka aliūnas. Bal ų e nonimai
Re iews Re iews 303 /
(žmonių) ka a, ‘gen is. Del bal iškojo *Ku šā ‘ku šių gen is como nedaloma
isuma ( econs uída de ales iksaciones como Ku sa Dunika, liaudies dainos;
amniekų Kuo sa ‘ku šių k aš as (Ku land)) galėję bū i pasida y i nomb es de
habi an es lie . kušiai, ku šai, la . ku si. La nue a e imología (pe )
abundan emen e ilus ada po pa alelos semasiológicos ipológicos de las lenguas
indoeu opees y inas, explikuojancias signi ica i os ‘pleiš as, cablys, ‘kuolas,
baslys; s ulpas y ‘žmonių bū ys, kuopa, ‘giminė, pade mė, (žmonių) ka a, ‘gen is
iliación. Además, peculia men e se elacionan Jono Kazlausko y Makso Fasme io
hipo zés, a i mando que lie . kušas ‘ ąšas e sl. * kchъ (< ide. *kso-) ‘lenk as,
sulinkęs, k ei as (> ‘kai ias, kai us) son palab as comunes ašakniai.
Nue as e imologizá onse dos nomb es de ie as cu cien es Ceklis y Vannenia.
T umpu is cua oolik asis sky el des inado bal os ecinosos l iam. E nonimai y
k aš a a džiai ly . lī ə, lībə, es . lii i, lii lane ‘ly iai, suem. lii i, Lii inmaa ‘Ly ių
k aš as, lii iläinen ‘ly iai siejami con apelia y ais es . lii , suom. lii a ‘a enėlis;
dumblas, pu as y k ., e imologiniame suomių kalbos žodyne laikomų bal izmais10,
plg. la . glī e ‘žalios glei ės an andens, mul ė, dumblas; colo a (ME I 628) y lie .
gly as (be ki čio) ‘glei ės? (LKŽ III 428). P iebalsių junginys gl debido ono ak inių
inų kalbų aisyklių pakeis as l. Šiam sky eliui p i ik ų i Ku šių sky iuje minima
ki a e imologija, ly ių e nonimą siejan i con apelia i ais la. l is (lī e, lī ens)
‘ elkamas ed, b adinys pesca en sekliame odenyje (ein S ossne z); ikampis
bučius, a ža (eine d eieckige Ga n euse); ke u kampis inklas (ME II 491), sl is
‘ aip pa (Rauna ME II 937), lie . nu-lei i, su-lei i (-le i, -jo) ‘nusilpnė i, sumenkė i,
su iž i (<7), *‘sulink i, susilenk i) (LKŽ VII 29 (-) lái ė i (-ėja, -ėjo) ‘išd aiky i,
iš a i (apiugius); изgul i, извисти, из-lai ó i (-ója, -ójo) ‘da y i ingius (Biegungen
machen) (LKŽ VII 74), us. dial. liwy ‘nuolaidus, nuožulnus, nuo akus, s. sl. lě ъ
‘kai ias, kai us, lo . lae us ‘kai ias, kai ysis (i ‘k ei as, lenk as, nulinkęs žemyn),
g . λαιός ‘kai ias, kai ysis. Au o ius c ee que es . lī ‘ inklas galįs se skolinys de
la ias lengua (kaip y lie . dial. ly as ‘kelių b adinių ( edes, o alinamų p ie ka ies)
junginys sekliame andenyje ž ejo i (LKŽ VII 631)), apęs pama u lyb. lī , līb, es .
lii i y A. B eidako econs uidas aka os inos gen es no es e La ijoje a dui
lei i as is.
Apibend idando su p opia me odología y p ác ica de e imologizamien o de
e nonimų bal iñas, S. Ka aliūnas apa emia del amosa sociólogo ancūzos
dieu’o kul ū inio kapi alizmo eo ija, leidžiančia paaiškin i unkcinius i s uk-
Pie eo Bou ū inius e nonimų san ykius: Pi mykš ės pa ia chalinės
bend uomenės aldomas capi alas exis su ie a, ie a ma ina, ie a
mai in oja, la cual dis in as comunidades bal as llamaban po nomb es dis in os.
Tokių bend uomenių habi ą 10 Suomen sanojen alkupe ä. E ymologinen sanaki ja 2. Helsinki, 1995, 75, 76.
DALIA PAKALNIŠKIENĖ
304 Ac a Linguis ica Li huanica LXXV o maba su gobe nada ie a y sus pobūdis.
Tą habi ę plė ė y p o undino elaciones de p opiedad gen ines de la comunidad,
así como elaciones en la amilia y con o as amilias, cul u a ( eligija) y habla,
como medio de mu uo com amien o y susiñinio, cuya mandomą ie a o
pa imoniją ma can e palab a en muchos casos apda és y nomb e de gen es.
Sin emba go oli g ažu no odos los monog a ías discu idos bal os e nonimai
e lejan es e modelo.
Akademinė Lie u os bend uomenė hace mucho sin ió išsamaus bal iškųjų e nonimų
są ado po eikį. Bal os idiomas en las in oducciones y lingüo y os manualèlios
suminė as e nonimų o igen hipó eses, a ículos y in o mes esisías espa s i as
no as no puede p esen a isuminio ídeo, no pe mi e e alua sepa os e imologías
con iabilidad. S. Ka aliūno monog a ía p eciziosamen e mon a y e i ica se odos
y inėjimai. La abundancia de bibliog a ía y uen es es i ica la comple i ud y
p o undidad del es udio. Mucho a ención des inando a la econs ucción in e na y
pasi ulkando amplos his ó ico compa a i o con ex o, ipología, el cien í ico
p opone nue as audazes e imologías, eje ancias dominan e modelo de o igen de
e nonimų anden a dinės: <...> u imais, no hay ninguno e nonimo bal os, que ue a
da os hid oniminés de o igen. La ciencia y la más amplia sociedad olia acep a o
echaza nue as e imologías.
Es a monog a ía noabejo inai aps sociedad habi u, eiksiančiu nues o
campo cul u al. po es o quisie a ag adece since amen e al espe ado au o Simui
Ka aliūnui.
Į eik a 2016 m. 30 de sep iemb e
DALIA PAKALNIŠKIENĖ
Klaipėdos uni e si e as
Salomėjos Nė ies g. 5, LT-92227 Klaipėda
[email protected]
