2025
OKTABR
NEW RENAISSANCE
INTERNATIONAL SCIENTIFIC AND PRACTICAL CONFERENCE
VOLUME 2 | ISSUE 10
16
O’ZBEKISTONDA TURIZM SOHASIGA JALB QILINGAN INVESTITSIYALARNING
HOZIRGI HOLATI
Xaz a kulo O’k amjon Xikma ullaye ich
h ps://doi.o g/10.5281/zenodo.17277918
Anno a siya. Ushbu maqola O’zbekis onda u izm sohasiga jalb qilingan
in es i siyala ning hozi gi hola i a i ojlanish endensiyala ini ahlil qiladi.Tu izmda
in es i siyala ning hajmi, manbala i a ula ning u izm in a uzilmasini i ojlan i ish,xizma la
si a ini oshi ishdagi o‘ ni ko‘ ib chiqilgan. Shuningdek, sohadagi ichki a ashqi in es i siyala ,
da la siyosa i a iq isodiy omilla ning u izm sek o iga a’si i kabi jiha la i adqiq e ilgan.
Kali so’zla : Tu izm, in es i siya, mamlaka , i ojlanish, in a uzilma, xizma la , da la
siyosa i, iq isodiy omilla , in es i siya hajmi, in es i siya manbala i, ichki in es i siyala , ashqi
in es i siyala , is iqbolla , endensiyala ,sa moya, u izm sek o i, in es i siya sama ado ligi.
Аннотация. В статье анализируется современное состояние и тенденции
развития инвестиций в сферу туризма в Узбекистане. Рассмотрены объемы, источники
инвестиций в туризм, их роль в развитии туристической инфраструктуры и повышении
качества услуг. Также были изучены такие аспекты, как внутренние и иностранные
инвестиции в отрасль, государственная политика и влияние экономических факторов на
туристический сектор.
Ключевые слова: Туризм, инвестиции, страна, развитие, инфраструктура, услуги,
государственная политика, экономические факторы, объем инвестиций, источники
инвестиций, внутренние инвестиции, иностранные инвестиции, перспективы, тенденции,
капитал, туристический сектор, эффективность инвестиций.
KIRISH
Iq isodiyo dagi a kib o’zga ishla ning ahamiya i o ib bo ayo ganligi milliy
iq isodiyo ning muhim a kibiy qismi hisoblangan u izmni i ojlan i ishni aqazo e moqda.
Tu izm dunyo miqyosidagi ka a da omad kel i u chi biznes u la idan bi i bo’lib, u
iq isodiyo ning d ay e sohasi a hozi gi kunda shidda bilan i ojlanib bo ayo gan a moqqa
aylanib ulgu gan.
Tu izm na aqa i ojlangan a i ojlanayo gan, ha oki, i ojlanishi pas bo’lgan
e siyala ninghisoblanadi.Sababi, u izm sohasida yangi ish o' inla i ya a iladi a ya a ilgan bi a
ish o’ ni sanoa a mog’iga nisba an 20 ba oba ga a zonga ushadi. Dunyoda u izm a ek ea siya
i ojlangan da la la ning YaIM a kibida juda ka a ulushga ega hisoblanadi. YaIM a kibida
yuqo i ka a ulushga ega boʻlgan mamlaka la asosan o ol mamlaka la , eko u izm imkoniya la iga
ega da la la shuningdek uzoq a ixga ega boʻlgan da la la iq isodiyo ida u izm ye akchi a moq
hisoblanandi.
TADQIQOT METODOLOGIYASI
Ushbu maqolada u izmda in es i siyala ning olini o’ ganish maqsadida iq isodiy ahlil a
s a is ik ma’lumo la dan oydalanildi.Shuningdek,xalqa o a mahalliy u izm i ojlanishiga oid
hisobo la ,Da la s a is ika qo’mi asi a Jahon u izm ashkilo ining(UNWTO) ma’lumo la i ahlil
e ildi.Maqolda O’zbekis onning u izm sohasidagi ilg’o aj ibala i a mu a aqiya li loyihala i
misol si a ida kel i ildi.
2025
OKTABR
NEW RENAISSANCE
INTERNATIONAL SCIENTIFIC AND PRACTICAL CONFERENCE
VOLUME 2 | ISSUE 10
17
TADQIQOT NATIJALARI
O'zbekis onda u izm sohasi oxi gi yilla da ez su 'a la bilan i ojlanmoqda. Mamlaka
boy a ixiy me osi, madaniya i a abiiy go'zallikla i bilan sayyohla uchun jozibado manzilga
aylanmoqda. Toshken , Sama qand, Buxo o, Xi a kabi shaha la ko'plab sayyohla ni o'ziga jalb
qiladi. O'zbek hukuma i u izmni i ojlan i ish uchun in a uzilmani yaxshilash, mehmonxonala ,
anspo a xizma ko' sa ish sohasida in es i siyala ni ko'pay i ish bo'yicha qa o das u la ni
amalga oshi moqda.
In es i siya aoliya i - in es i siya ja ayoni ish i okchila ining kapi alni o‘plash,
o‘zga i ish, joylash i ish, qo‘yish a ula dan oydalanish bilan bog‘liq holda yuzaga keladigan,
iq isodiy izimda maksimal ijobiy iq isodiy a ij imoiy na ija olishga qa a ilgan munosaba la i
yig‘indisi hisoblanadi.
Tu izm moliyasida in es i siyala ning oli juda muhim bo'lib, u sohaning uzoq mudda li
i ojlanishi a iq isodiy sama ado ligini a'minlash uchun asosiy omilla dan hisoblanadi.
Hukuma imiz u izm sek o ida olib bo ilayo gan isloho la bu bo ada ka a yu uqla ga e ishishga
yo dam be moqda. Kelgusida in es i siyala ni yanada keng oq jalb qilish o qali mamlaka o'zining
u izm salohiya ini o'liq amalga oshi ishi mumkin.
Jahonda u izm sohasidagi in es i siya loyihala i a kapi al xa aja la ining pasayishi
min aqala bo'yicha a q qiladi. G'a biy E opada u izm kapi ali 2020 a 2021 yilla o alig'ida
a igi 2 oizga kamaydi, Yaqin Sha qda esa ayni shu da da 70 oizga o'sdi. Bundan ashqa i,
A ika 2021-yilda 2020-yilga nisba an ikki ba a a koʻp oq in es i siya loyihala ini eʼlon qilib,
in es i siyala ning iklanishining das labki belgila ini boshdan kechi di. Boshqa omondan,
Xi oyning “0-COVID” siyosa i bu un Osiyo a Tinch okeani boʻylab iklanishiga oʻsqinlik qildi
a hududdagi oʻgʻ idan- oʻgʻ i in es i siya loyihala i 2021-yilda 2020-yilga nisba an 60 oizga
kamaydi. Ko'p oq in es i siyala jalb qilingan kichik a moqla ga naza ashlaydigan bo'lsak, e'lon
qilingan loyihala ning 59 oizi bilan u a joy eng dolza b bo'lib qolmoqda. Bi oq, boshqa
i ojlanayo gan kichik a moqla ma jud, jumladan, sayoha exnologiyala i a das u iy a'mino ,
ula kapi al oqimi nuq ai naza idan o ib bo moqda. Misol uchun, sayoha la ni ashkil e ish a
b on qilish xizma la i 2019-2021 yilla o alig'ida sa moya ki i ish uchun asosiy yo'nalishla
ma'lumo la ini hisobga olgan holda e'lon qilingan in es i siyala ning umumiy 21 oizini ashkil
e di.
So‘nggi yilla da O’zbekis onning u izm ekspo i 1,6 ma a oshib, 3 millia d 500 million
dolla ga ye di, bu sohada 2 mingdan o iq yangi adbi ko ish boshladi. 2024-yili xo ijiy sayyohla
ash i i ilk bo 10 milliondan oshdi. Hududla da u izm a se is in a uzilmasi juda ez
i ojlanmoqda. Xususan, o‘ gan yilla da 6 millia d 500 million dolla sa moya ki i ilib, 130
ming a mehmon o‘ ni ochildi. Mamlaka imiz u izm sek o iga jalb qilinayo gan in es i siyala
in a uzilma i ojlanishini a'minlamoqda. Jumladan, "Uzbekis an Ai ways" ha o lo ining
mode niza siyasi, xalqa o ae opo la ning yangilanishi a yangi mehmonxona a moqla ining
qu ilishi sayyohla ni oqimini sezila li da ajada oshi di.
XULOSA
Keyingi yilla da iq isodiy ja ayonla ning globallashib bo ayo ganligi u izm sohasining
i ojlanishiga ijobiy a’si ko‘ sa moqda. Jahonda iq isodiy a aqqiyo ning yuksalishi kishila ning
ma’lum maqsadla da bi mamlaka dan ikkinchisiga qa nab u ish ko‘lamining kengayishini aqozo
2025
OKTABR
NEW RENAISSANCE
INTERNATIONAL SCIENTIFIC AND PRACTICAL CONFERENCE
VOLUME 2 | ISSUE 10
18
e adi. Bu esa u izmni milliy iq isodiyo ning eng is iqbolli yo’nalishla idan bi iga aylan i moqda.
Tu izm sohasiga in es i siyala hajmining sezila li da ajada o ishi sha oi ida ula ni sama ali
aqsimlash a ula dan oydalanish, in es i siya aoliya i mexanizmini shakllan i ish yo‘nalishla ini
belgilash masalala ini hal e ishning dolza bligi obo a o ib bo moqda. Tu izm sohasida
in es i sion aoliya ni i ojlan i ish, aol in es i siyala jalb e ishni akomillash i ishda u izm
in a uzilmasi aoliya ini a aqqiy e i ish maqsadga mu o iq hisoblanadi. Ze o, u izmda
in es i sion aoliya ni i ojlan i ish o qali sohani iq isodiyo ning s a egik a moqla idan bi iga
aylan i ishga e ishish mumkin.
Foydalanilgan adabiyo la o‘yxa i:
1. Uni ed Na ions Wo ld Tou ism O ganiza ion (UNWTO). (2022). Tou ism T ends and
S a is ics 2022
2. O‘zbekis on Respublikasi P eziden ining 2023–2025 yilla da u izmni i ojlan i ish
s a egiyasi. Tashqi iq isodiy aloqala a in es i siyala bo‘yicha qa o la .
3. Рахимбердиева, З. А., & Артикова, Д. М. (2020). Шагазатова Барно
Хабибуллаевна. EDITOR COORDINATOR, 468.
4. O‘zbekis on Respublikasi Da la s a is ika qo‘mi asi (2023). Tu izm sek o i bo‘yicha
hisobo la
5. Ma kabulo a, D. (2022). The Rela ionship Be ween In es men And Tou ism: Insigh s
F om The Li e a u e // Theo e ¬ical & Applied Science Uch edi eli: Teo e icheskaya i
p ikladnaya nauka
6. Xaz a qulo , O. K. (2024). THE MECHANISM OF FORMATION OF THE
NATIONAL MODEL OF TOURISM. Mode n Science and Resea ch, 3(1), 123-129.
7. Dju aye , M. E., & Ku bano a, C. T. (2024). P o ec ed a eas in wilde ness landscapes
and ensu ing ecological secu i y in Uzbekis an. Jou nal o Geog aphy and Na u al
Resou ces, 4(01), 146-152.
8. Egambe diye ich, D. M., & Jahongi Qo‘shmu od o‘g, H. (2025). TURIZM
SOHASIDA GAT TEXNOLOGIYASINING O ‘RNI. YANGI O ‘ZBEKISTON,
YANGI TADQIQOTLAR JURNALI, 2(1), 256-257.
