9
h ps://www.as -con e ence.com/
I SHO‘BA:
Si a li a’lim – ba qa o a aqqiyo ka ola i: xo ijiy aj iba a mahalliy amaliyo
TA`LIM JARAYONIDA RAQAMLI TEXNOLOGIYALAR DAVRIDA
BOSHLANG`ICH TA`LIM O`QUVCHILARINING O`QUV-BILUV
FAOLIYATINI TAKOMILLASHTIRISH
Mualli : Ja liye a Gulnoza Maxmudo na 1
A iliya siya: Xalqa o No dik un e si e ining magis an i 1
DOI: h ps://doi.o g/10.5281/zenodo.17320170
ANNOTATSIYA
Boshlang`ich sin o’qu chila ining ona ili anini o` ga ishda qiziqa li didak ik o`yinla o qali
o` ga ish , boshlang`ich sin la da ona ili da sla ini aqamli ashkil e ishdagi pеdagogik
maho a us u o ligi, o`qu chila da ona ili aniga oid bilimla ini i ojlan i ish masalasi, o’qu
aoliya iga a’si e u chi psiхologik a pеdagogik omilla , o`qu chila ga ona ili anini
o` ga ishda da s ja ayonida ushuna li a oson usulla o qali da sla ni ashkil e ishga amaliy
akli la ko` sa ilgan.
Kali so‘zla : a’lim ja ayoni, o`qu chi, o’zlash i ish, boshlang`ich sin , o`qi u chi, didak ik
osi ala , in ellek ual, mus aqil ik lash, si a , sama do lik.
KIRISH
Mamlaka imizda inno a sion a aqqiyo , aqamli exnologiya bilan i ojlanib
bo ayo gan bi da da kelajagimiz da omchila i bo`lgan yoshla ning ijodiy g`oyala i
a ijodko ligini ha omonlama qo`llab-qu a lash o`qu chila a akku ini
i ojlan i ish, shu yo`lda xalqa o aj ibala ni o` ganish, in ellek ini boyi ish,man iqiy –
qiyosiy ik lashga o` ga ishimiz lozim. Ilm ha qanday zamon a makonda ham najo
yo`li, zulma la ni yo i u chi nu ,insonni kamola ga ye aklo chi buyuk ne`ma
bo`lgan. Ba cha da la da bobola imiz ilmning milla a da la kelajakdagi o` nini
juda yaxshi anglaganla . Buning yo qin misoli si a ida Imom Buxo iyning o`n ikki as
oldin “Dunyoda ilmdan boshqa najo yo`q a bo`lmag`ay”,degan ik la ini kel i ish
mumkin. Globallashu a aqamli exnologiyala da ida ham a`lim, bilim, zako a
ushunchala i o`z qiyma ini yo`qo maydi, aksincha, dolza bligi yanada oshadi. Ilmni
saoda deb bilgan xalq bo ki, i ojlanishga yuz u ishi muqa a . Asosiy in is i siyani
a`lim izimiga ki i adigan mamlaka , alba a, ulkan yu uqla ga e ishadi.
O`zbekis on a`lim izimida umumiy o` a a`limning si a ini oshi ish, o`qu
ja ayoniga k ia i pedagogik a axbo o exnologiyala ini jo iy e ishdagi keng
qam o li isloho la na ijasida boshlang`ich a`limda, si a li a`lim xizma la i
sama ado ligini oshi ish, shidda bilan i ojlanib bo ayo gan globallashu a aqamli
exnologiyala ja ayonida ongli yashashga qodi shaxsni kamol op i ish salmog`i
kengaydi. Zamona iy pla o mala o qali pedagogla ning da s o` ish ja ayonla i
yanada qiziqa li a zda olib bo ilmoqda. P eziden imizning 2022-yil 28-yan a kuni
mak ab a`limini i ojlan i ish masalala i bo`yicha o` kazilgan ideoselek o
yig`ilishida “Najo a`limda,najo a biyada,najo bilimda”degan so`zla i yuqo idagi
“RAQAMLI TRANSFORMATSIYA DAVRIDA
PEDAGOGIK TA’LIMNI RIVOJLANTIRISH
ISTIQBOLLARI”
10
h ps://www.as -con e ence.com/
I SHO‘BA:
Si a li a’lim – ba qa o a aqqiyo ka ola i: xo ijiy aj iba a mahalliy amaliyo
ik imizga yaqqol misol bo`lib, zami ida juda ka a ma`no mujassam bo`lgan desak,
xa o qilmagan bo`lamiz.
Asosiy qism: Y.A.Komeniskiy O` a as ning so`ngi da la ida bolala a`lim
olayo gan ba cha muassasala ni
“insonpa a likni a annum e u chi us axonala ”
kabi bo`lishi lozim deb hisoblagan. Shu sababli o`qu chila ga ha bi anni
mukammal a zda o` ga ish lozim. Ayniqsa ona ili a o`qish ani o`g` i ik lash,
yozish a nu q madaniya ini shakllan i adi. O`qu chila ga nu qiy aoliya da akus ik
omondan o`zga ishla ni ona ili anini o`qi ish da omida aqamli exnologiyala dan
sama ali oydalanish o qali ushun i ish mumkin.Masalan, Kahoo , Quizizz, Flippi y
kabi pla o mala o qali da s ja ayonini yanada qiziqa li oq olib bo ish mumkin .
Quyida ona ili aniga oid opshi iqla dan namunala ko` ib chiqamiz.
1. Tala uzida ja angsiz, ammo yozilishida ja angli bo`lgan so`zla ni oping.
2. So`zla ni o`g` i joylash i ib gap uzing .Gapdagi ha bi ikmala ini oping a
belgilang.
3. Ha la ni shunday o`g` i joylash i ingki o`zbek xalq maqolla i kelib chiqsin.
11
h ps://www.as -con e ence.com/
I SHO‘BA:
Si a li a’lim – ba qa o a aqqiyo ka ola i: xo ijiy aj iba a mahalliy amaliyo
1-sa olga ja ob opamiz.
Tala uzi Yozilishi
ban band
ja op ja ob
obo obod
balan baland
ki op ki ob
ozo ozod
o op o ob
maqsa maqsad
ziyo ziyod
ban band
Ona ilimizda bunga o`xshash so`zla juda ham ko`p shu sababli
o`qu chila ga boshlang`ich sin dan o`g` i imlo iy yozishni o` ga ishimiz
lozim.Yuqo idagi aylana shaklni Flippi y pla o masi o qali ya a ishimiz mumkin.
Bunda aylana shaklga ma zuga oid so`zla yoziladi “Gene a e” ugmasi bosiladi. Hosil
bo`lgan so`zla ni ba abanni aylan i ish o qali o`qu chila bilan ahlil qilinadi.
2-sa olga ja ob opamiz.
Bolala ensiklopediyasidan sha sha ala haqida qiziqa li ma`lumo la
o` gandim.
Ko`chada kul ang mushukni ko` dim.
Ma ema ika anidan uchbu chak ma zusini o` gandik.
Yuqo idagi so`zla dan oydalanib gapla uziladi. Bu o`qu chila da so`zla ni
ma`no jiha idan moslash i ish ko`nikmasini shakllan i adi. Gapla dagi ha
bi ikmasini belgilash esa o`qu chila da ha bi ikmala ini a qlay olishni o` ga adi.
3-sa olga ja ob opamiz.
Yon qo`shni-jon qo`shni.
Bi bolaga ye i mahalla o a-ona.
A al o`yla keyin so`yla.
Do`s yomon kuningda bilinadi.
Qo`shning inch, sen inch.
Bu mashg`ulo o qali o`qu chila ha la dan oydalanib so`zla hosil qilishni a
bu so`zla dan gapla uzishni o` ganishadi na ijada o`zbek xalq maqolla i kelib
chiqadi. O`zbek xalq maqolla i o`qu chila da axloqiy a biyani shakllan i adi, milliy
12
h ps://www.as -con e ence.com/
I SHO‘BA:
Si a li a’lim – ba qa o a aqqiyo ka ola i: xo ijiy aj iba a mahalliy amaliyo
qad ya la ni singdi adi, aqliy a akku ini boyi adi a nu q boyligini oshi ishga yo dam
be adi.
XULOSA
Xulosa qilib ay ganda o`qu chila ning bilim salohiya ini akomillash i ishni
bog`cha a boshlang`ich sin dan boshlashimiz lozim a shunday bo`lmoqda . Ona
ili anidagidagi mashqla ni milliy uhda a zamona iy aqamli exnologiyala o qali
olib bo ilsa maqsadga mu o iq bo`ladi. Ona ili da sini zamona iy axbo o
exnologiyala i asosida ashkil e ish – bu da sni qiziqa li, in i ak i a sama ali
o` ishning eng yaxshi usulla idan bi idi . Bunday yondoshu la o`qu chila ning
nu q madaniya ini, a akku ini a ijodiy ik lash qobiliya ini i ojlan i adi. Shuningdek,
zamona iy hayo da axbo o exnologiyala idan o`g` i oydalanishni o` ganadila .
FOYDALANILGAN ADABIYOTLAR
1. A`zam Xoliqo “Pedagogik maho a ”da slik 2025- 249-b
2. Ka ima Qosimo a, Sa o Ma jono , Xolida G`ulomo a, Sha o a
Yo`ldoshe a, Sha i jon Sa iye “Ona ili o`qi ish me odikasi” da slik 2009-
212-b.
3. “Ta`limdagi xalqa o adqiqo la ning yangi O`zbekis on a aqqiyo idagi
o` ni” ma zusidagi xalqa o ilmiy-amaliy kon e ensiya ilmiy ishla o`plami
2024-47-b
4. “Flippi y” pla o masi.