EXERCITATIO, XXVI.
CONTINET.
FOETVS OCTIMESTRES,
copiolo indige aylimen o, adeo, nSmodobonum
anguinem ab uman , ed e iam i io um allidan , ic
q; pleni udinem anguinis peculia em,in e op ag-
nan ium(men em odauum a ingen ium) de ide a i,
ac p oinde ex ali pleni udine o iundam in lama ione
idii iam dep ehendi,Phlebo omiam,qus ed is pedi-
bus in i ui u abo ien ibus,& pa u ie ibus, el p o
mulieb ium e en ione,au ex hac o a in lama ione,
cuacua o iam,&p ouoca o ia eiTe,& dicga illa, qua
i , .e is in lama is jape a laphena, e de iua o ia.
Obi e ,Iaquinum non p obal e, languidis mi sionem
in pedibus men uas pu ga iones de iua e.Pe pe o
(in nece si a e phlebo omi») e o g auida um in la
ma o,ci us,cau iusq; ,quam in non oe is,b acchij e
nas pungendas, o e.In p aegnan ibus e i in lamma
ione exa is,ci ca ini ia apedibus anguinem de a-
hendum de ende e (excuden is pace) a{Te ii in a i-
kio um, in humanumq; ex i i le. Aud o e, Dodio e
Ioanne deLuna,Vega, Ma cenen i, Hi palen is
academia olim ei medica p ima io p o-.,
cl o e. Hi pali AnnoDomin
1610.
w
CANDIDIS LECTORIBYS,
Q_V IBVSPLAT O NR CHARIO R,
&magis amica e e i as ,Do&o Xuna Hi ~
palen is Medicusplu imam alu em
impe i u .
w(Pw3
-iM 'ERNITIOSA TYPIS EX-
j^ cu a Hi palR enx e io in pedibus
g uid* jmen em. 8. a ingen is ,in
^|- ^Yyp indpi° phlegmones c iim ob ide-
is,Pa adoxa;, in eiu dem e o, pa i
cula is anguinis pleni udo, ecudum
na u a, a q;ex pleni udine, pe eg ina up a na u ale
concu uin inMma io ci cum e ip a , epibusq; al-
la a(Vi iDo i simi) me denuo admouenc, adeas
lucub a iones, udiaq; qua;, oce, ypisq; , empe e
amp as a iam exho a i:cu aui( idelice p ius, po
iusq; Hippoc a is,Galcniq; ,&Tenio um monume a
euoluenda,deihlib bs, eu codices ecen io um iu c
appella os) idimp x enmi um^Deo duce,i e um,exe-
ploo cnde e agg edia . Quos e os a ium condi o-
es,&do(5lo es, ina, iam omnesjdiu na, nodiicnaq;
manu eiTa em .Ex his enim,quo cul u a&adi iin ,
um a us,cum a as,non incong ue Ch i icol e edu
cemus.Sed dolendum p o edl:o,qu6d enioiiibus,& e
cen io ibus in man icam po e io em eiedis, inhac
as a e (in qua aciens medicina Tuo p i ino ni o i i
u a e ) au us ui quida (alias dodH simus i ) in e
inul a alia,mon pa um dubia,eam o en a e e ga pul-
che imas e o ge en es impie a em, el i acundiam,
nulla g auida ionis a ione habi a, ncc dum cas le-
ges, alijs mulie ibus a u as, ex ei dem moibis exa-
as,ac ap i eis medicis conce as, e o in quamge en
As ibus
ibus pc mi e i . Pu am medicis,&g auidis illis di u
e a e uni,Dodo is con enden is, in e o non g a-
wida in lamma ione en aio, a iin ' enam b acchij in
cidedam,a in g auida,ex pedibus incipiendum. Quod
inqui o lagi ium,no i epo is e o ge en es, ilia?q;
no sadmi e un ? V ha?c lex, i i illas li anci a?V qj
cum illis mul o peius, quam cum p o e i is g auidis
agendum i . Hoc e ch i iano um pie as? Sic e pici
mus j nos ip os, p oximum? Ha:c cum non in a p i-
ua os pa ie es, ed publice ,&audo idixi lcm, &de
nouo,maximoq;(meo iudi io)c imine,ip um commo-
nui em amico animo a?pius,e.cce mo a e bilis,me ad
a ena oca , a que mihiin e oganci, e i6ne ad e i
bendum meinui a e ? e p6di , eluben e hoc ip um
po ula e,a q'‘nan a g e la u iim.Sicq; pi;imp moneo,
omnesq; amicos ee io es acio,non am u dio co a-
dicendi,nepyi idodi simi exi ima ioni labe adadae
(cuius hono i nus ego,pIusquam cudi medici Hilpa-
len e$ ibuo,& plus diligo) ed nius e i a is a leuc
anda:g a ia, me in publicum. exijl i?. Secundo, illos,
quibus non ui copia,p oallega os, in cu a lingula i,
audo es euoluendi, ci e exop o omnes illos audo es
addudos p o iuali, app oban es, enas ccandas in
g auidis,non locu os de enis pedis, ed enas manus,
b achio umq- in ellexi le,illos e o,qui quale qualem
ena: edionis laphena um,In g auidis comemo a io-
nem ece un (neq;enim, e quo io de lana cap ina)
po ius anno a e e ip o ,quam eip a expo os ui le
neq; expe iundum ua i le i a, ix e bum eppe i i
in auo e ena: edionis ex pedibus in phlegmone e-
i,g auida?, po si . Qua? de audo ibus e e o is, po-
ius quam allega is, ed num p o e i a e no a addu
ca n,au al e um,p imumq; idouidium, haud indig-
num,quemc edo, niue as biblio hecas exhau ii e-
V
*
Vbi ai . Qjiam ob sm,dum mulie es e o ge un , i unc o e,
mo bo aliquo p ehendan u ,in illis cu andis ,amul is p x idiis
ab linesms ,qus auda e adbibe emus,/! e us o e manis ,ne
conci emus abo i m,/iquiiem pe eun e ( cilicc <s u)& p u e
im g andio i , ed adhuc imma u o ,pe icli a u maximi ip a
q oq; emina,in ci ius e o is con ine u ,ac xpi iime cogi u ,
i am cum mone commu a e. Rode icus de Ca o , um
damnas, um expu ga ionis, in e o ge en ibus, um
eme a ia eon ilia3 am in pe pe ando abo u, quam in
pa ui pendendo, ic cau e concludi . Cum igi u al e um
eo um i /'e uandum,ma ip o liciendum in empo e pu an ,ne
e q; pe ea ,a cum id ie i nequea , ine a us de imen o, a-
im e e, isJia im p ojicia u ,qui pojl modum, pu an ,p o-
jiciendus e l. Ve um eo um en en ia, nequaquam admi enda,du
pUci e enim pecca ,p imo,quia non un acienda mala, y inde
euenian bona, ecundo, quia in mo bis acu is p xgna inm abo
us le halis e l. Nam cum e q; aj eBus pe e i empe pe icu-
lo us, i conjungan u , ac malum malo adda u , es in ex emum
pe iculum adduce u . Sic Hippoc a e/mulien e i e y ipela e
co ep a,pha macum bibendum da , i modo g auida non i .
Quod ioppo i umnonnunquam uccej e i jd c ium ex e o e
judicandum ,quod imi a i non lice ,nec a ioni illud ibuendi!,
ed obo i mulie um, pe quod e a a medico um ojle a c po-
ue un . Secu .i sq: empe ui ,& a us, &ma is ummi ha-
be e a ionis. Sic enim pl :mq; aBum, e q; upe uixe i .
Hac ille, quod e o ple iq:, de impudicis oeminis, e-
e nn , quan um ai equo , el ju i ia?, el omnipo e is
Dei mi e ico dice ibuendum eni . Deniq; ep lep i-
c,T?, ena e&iones aliis elinquens. Nam momen um occa
ionis emedij, adp a cn es a ine e, a s medica doce . De pa-
adoxa dodi ina en* ed ionis in p incipio,e aphenis
in g auidis,qua:a lequo ,dicam, in e ea du, do cio es
incoep a ace ime pe ician ,&po io a mul o celicius
a e e, a agan ,& p imo deci io con a ia (in quam e
o
Ui .l eu,
a ione ien
li a i mi.id
In [cbelio i
capu .II.
LiJe op . i
i a ai h a
yb.

Cmlu io.
o ,impugnandaq; ubjicia u , Vale e.'
« Dcci io pa is oppo i a?.'
Mihi ce e, &in p agnan ium c y ipela e ,au in lamma ione
(Ji angui iis mijiione cum mo bo ce andum i ) eodem cu a io-
nis gene e,u endum e le appa e . I aq; adhuc inp agnd ibus, a
phenam incidendam ej e, a e o. E au em huius mea en en ia
undamen ubi. Quod in iis, qua e o haben , ex angumc men-
j uo ibi coHcuiik o,& mul o an e con luxo, in lamma io conci-
a a ( i, a q; e iam o um cu a ionis nego ium con i i in men-
lum p ouoca ione. Nam in hoc conueniun amb n ldma iones,
am quas in p agnan e e , quam in ea, quapa u iui , quod cia
lue jex eadem cau a,& eodemmodo adp oduSionem ehaben
• e iun , ac p oinde, quod eodem modo debean , quan um agi u
ad cu a ionem, a a i. Hxc legis la o is mo e anciui ,
legun u q; e ip a (& aipe epe i a, bi eandem medel
lam ul eiie, e i in lama ionis in oe is,abo ie ibus,
&pa ie ibus) in cu a ione lingula i, a iculo 4.pag.7<>
ab q; p oba ione,in e di icilima, ouk pe iculum du-
plicis homicidii in inua , iux a omnium medico um
(nullo demp o) communi simum con en um,p o qui-
bus ic pugnandum, ibus a u is a le ionibus, hacq;
e ie.
Mulic cm e o ge en em,p x e 'mq;inpo emis men ibus
g auida ionisjn ace abulis, e iq; enis,pleni udini /anguinis
inculca i, &mul o an e con luxi habe e ,a q; cx illa o iundam
in lama ionem,ad placi um aj c um e . Nam ales g kiud s ca
cochimia, i:!o i iimisq; iiccis ca e e, expe ien ia, a io, auBo-
e q; dmon an .
Deus op imus maximus,melio na u a (nihil no a-
be ime machina us)licindiuiduon]m du a ioni p o -
pej i , p o indigen ia alimen um a aha u ( a-
imp obabo) ecundumq; debi um augmen um,adeo,
g andiu culi ames,in e caulas dolo is pa is pue
pe a um enume e u , nde audiendus non e (quan
nnuis
umuis do&i simus, expe i simusq; e )qui hanc pa »
icula em pleni udine inuexi ,in copum, ena: e&io-
nis, aphcna um in e o ge en ibus, e um,quum eco
a io, o um pa i impe ia u (a q;di pe eam i hsec
oeconomia cuiuis homini medioc is ingenii nop a i-
e .i ) & niue us p aegnan ium habi us ueds malis
plenus i , i , ipecialis pleni udo i diam gene ans in
lamma ioncm,ab e o c£ a u,p » e in% in l imis
men ibus, iu e medico ic i delenda. Nam Hippoc a-
ess ad quem, anquam ad ly dium lapidem,& on em
ac um ecu endum e , c ip i ,& o ies, nemo ex-
cu a ipo si . A q; adole ce ia: medica g a ia nonulla
e e am, .A e o (inqui ) mulie , cum e u n ge i , amen
ibus p odeun ibus,p op e ea non dole ,quod [anguis non con-
u ba u , aecc ua im abi e [ali us ingulis men[ibus,[ed p oce-
di [en im,& ci a dolo em, quo idie in e u n ip nm ,&quod
e i in us in e o, auge ci , ingulis au em diebus, ea g a ia p )
cedi ,&non emel,pe msn em,quod geni u a exijiens in e o,
empe aco po e,p o i es, um jpi a io ip ahabe , &p ima
quidem modica jpi a io i , &[anguis modicus ama e p ocedi ,
cum e o [pi a io amplio eddi u , magis[angmnem ahi ,&
ube ius is in e u n dc[cendi ,& mox. T imis (ai ) diebus, bi
geni u a in e os illap a, paucijlimus[anguis,a mulie e in e-
os eni ,deinde copio io , i enimacce ua im, &mul us [emcl
eni e ,geni u a jpi a ionem habe e no po le ,[ei [anguine mul
o acceden e, u ocan u ,ecce
.
Vbi innui ,p opo ionabili
c ,a q; p o cap u anguinem dc cende e,& a ahi ,&
in hec e imoniamani e a,huc e pici 3Hippoc a
is cen u a. U magis,quo ce usejl maio . Ena a o eq; Ga
leno. Ex de e u alimen i a us dc l ui u ,non modo mi io [an-
guine ex ena,[ei e iam ex longio i inedia ,o (leniemus an e hoc
ip um ,paulo po l ,&pe alios apho i mos. Sicq; in en en ia ,
hanc p oceden is ena a ione, p o acu o um cong ua
diligen ia ,ex pe iculo in i uenda »dixe a , s i e un
s
Lib. d »</j
pu i.
9
i- spbo.il,
8
•pe o, quod ex longo in e uallo cibum dan es,ex alimen i de elh
a um dejl uemus. Sic e iam mulie i e o ge en i , i mamx.
g aciles epen e ian , abn i .Hiden0ex Hippoc a e ex-
us, ex uum dodhinam el igno an ibus, el inimicis
adduxi,quos in e oga e lice , um i i mius didi-
cii e medicinam ex codicibus ,&papi o, absq; lib is
quam ex on ibus Hippoc a is, &Galeni,&cla sico ii
bibi le? A q; ( in in nume o Deo g a ia:) &incu ado
acul a em,me hodumq;Galeni,ope e cona i cxequi,
a q; iu q; dogma a expone e, ^nigma a in cllige-
e. Quam paucis, hinc indeq; emendica is,quod nun-
quam po e un a lequi (adeo un upidi) inuidiq;
,
aliis dnju ium ob ude e?Sed ad indi u um,laconi-
cum enem ( a ionem empe eddens ,a q; demon -
ans) CGalenus £n ecu us,pleni udinem,non olum
ab e o p .Tg nan is men em.8. angen is; ed ab ni-
ue o co po e abegi .Nam loquens de e o ge en iu
ci a, eu malacia, ic ai . Mq-, complu es ea umjjuh modi
H.dc ymp . Ti io labo an , q; ad ecundum, au e ium mi em, in qua o
u .c. 7. e o quie eun , pa im,quod omi ione i ia i humo es expu -
gan u ,pa im quod concoqua u . V po e exiguum cibi, um u
men e mulie e, ob a iidi m, pa im e iam, quod mul i udo a-
ci a ione i imminu a. Quippe p imis men ibus (En Hippoc a
is emina excul a) o us, paucum ad e alimen um, eu an-
guinem ahi , eo quodpa um adhuc auB n i . ^ideo , ne o-
us quidem nomina i unc debea , ed cycmapo ius, ide l conce-
p us. Vb iaminc euen , unc plu imo indige alimen o ,a que
unc, non id;quod op imum e _e enis ( an ea dicebam (alli-
ci , e um e iam quia maio em alme i copiam equi i , aliquid
i io i im d a ahi , i a i , niue um co pus, &ple ho i-
cnmej e,idejl plenum cj e,de ina . E C. i igi u anguis
de eendi in e u, mi en e o o,& a ahen e oe u,
& i cc e in o o pleni udo (& c e ca i iu &cacco-
chimia a im) ndenam e is accede pleni udo
-•- i&a?
ida? Agamus a ione,quo um enim plu a? cu in qua
cumcj; pue i ieu e us,habi udine, iue inquam in e
o ge ia us, i imus, el cge (nuiium enim e ium
la um hic inuenio,qui i con inga , ni ex emo um
adap andus) incompa ibili as pleni udinis pa icula-
is, in g auidis, ia n gpuibus elucebi ,a q; hoc dilcm-
ma e,pleni udinem implica e con adidionem, ex a
ione o endam.Nam i imus , o isq; i oe us ,non
olum bonum, ied & i io ium alimen um exhau i ,
ex Hippoc a e,& Galeno,con ia ; i e o a?gc ,imbe-
ciilisq; e pue , mul o de e io pleni udo edde u ,
dicen e eodem bono iene. ®Mulie i e o ge en i, ipu
galiones ean ,impo ibile. ejl,: a um e e anum.Facul as enim
e i in g auida (&a e u laiTa) iupe luen em iangui
nem, a iquam inu ile, quan i a eq; alienum a e ie ex
cu i ,na u ae lege, nam in comen a io doce Gale-
lenus. Siquidem ille a us,qui o is e , ai ui alimen um, i-
u illo, qui ex o o co po e ad e s e u .
Quod i o a is, aliquis objicia Aue oum E c i-
•ben em. Dixi Hippoc a es, quodp agnans non debe phlebo-
oma i, ni i quando emh ionis i us ue i ' o is,hoc e amen-
e qua o, q; ad ep i nu i,ni i humo es ue in i io i.&pha
naciam concedi unc.Ego au em dico, quod quando ad jl eple-
io, qua a us non indige , non e mala.
Aue oo ( i e po ion e, Hippoc a i oppo i us indi-
ge )dice e po e is, de o ius eple ione locu um, qua
po sibilcm in aliquibus g auidis ,&In m n ibus ,non
nego,& hanc pleni udinem, ex o ius pleni udine p o
cede e,& ouc i a io dida , icque, quando eo es de
cne i , i ha c pleni udo ^ e i phlegmonen admi-
e i , necel a ioa b acchiis p imo,demed9 l ("a guis,
deniq; Aue ous nec Hippoc a em ede coh iduc a ,
eple ionem in illis men ibus negan e,eaccochimiaq;
pu gan em. BEx
0
.ojho. 60,
E
i<5
eonje andun e l,nihilominus ex eo quoq; ,quod ena'p ius oh
pa ili a em Vi nm e ugien es,appa en , non anb,in in lamma,
ione gcni a ei eo, quod[anguine eple a un i a ad an a mag
1nkudmem eU x, en ibiles ian ,maxime au emin oculis hoc
decide e ide u ,&pene,& man is, quod u o omnis ca o quoq-,
cujus ianimaximiq; a e iio,e l in lamma io; eple i luo e an-
guineo idea u ,& colo ,& umo ip e indica , ob id e o o n.
nis humida,& nade cens lana ,&jpongia appa .llxc Ga
lenus, de V c iphlegmoncyin c5muni,no q; dein la-
nia ione e i in g anida,& de ena in p incipio elige
da, e monis con ecu ione. Jiugcnio, &alus, eliBis in la -
maiionib11 pue pe a um,&dbo ien iim
.
Chi* omnia idem
- iiyla i sime.ad e iam conclu ionem.
JSicu i g auiix pU ho a- eu abo us p acaue u , el eb iles a
3*Co lu io alieq; in ama ionesb achii enis eBis,cu a u , ic &
ge ius e iphlegmone.Na co iliu,a i mas,non a as,ex e o
in ama o exa as, a im ex b accbiis phlebo omandas , a as
ye o, ld im expedibus,impe inh e o ,& con a a i n cd ci.
Ci ca p imani a ec ionis pa em, nemo po e du
j
-bi a e' paca a me e, icu i,neq; ci ca e ia, quum g a-
ucs acu dsq; a e&us cnse b achii p a cipueq; in e na
j
ei i sime ,&plu imu euacuen , neq; ha&enus in ia
j
Galeni dubi aui qui quam,ci ca eam (quem quis no
equa u ,e abi neceiTa io) ecundam amen ,& e -
<£Glau *am e§° ^xi liwojedwp chendi ubilla -Galeni e-
'** 'pe i a au&o i a e ,nullam excep ionem admi en e
,.g auida ionis. Velu i (inqui ) in locis mulieb ibus e ahes,
.eas,qua in cubi o un ecue is enas, au iux a mammas cucu
bi as appo ue is, el manus concal ece is, & icue is a q;alii
gauemyhac ille, locos mulieb es cu ans eu Hippoc a es (cujus
inuen um dici e e) a i u ump a indica ione ,qusmaio is e i
momen i, i g au da, cl inanis mulie , a a. Vel non a a nihil
,P ae e quam quod, icimus (pe icien ibus'
neo e icis, an iquio ii n incoep a) o ioi,& ige io ,
ali- ,

»7
alidio inquam, in g auida emane indica io in euel
lendo, ab e o in lamma ione cn a q,imo, &pue is
ide euidens. Nam oppo i um exe ce e,quid dico, e-
xe ce e, ed c ibe e, pa um dico,cogi a e, eil maximu
nephas. Neque nicus audio , a io e, p o oppo i a
en en ia, el omnio (igno ca an us i ) eppe i u ,
omnes con a en iun ,quos e Te longum, &p s e
in i u um,adduce e. A q; licea ob ec o, no a ium
hono em, medicum egium, Dodlo em Ludouicum
®Me cado, omnium ( e in adagio) & olu ionem
di imen em. Quibus (y pa e ) admini a is, e iam i a e-
Bio i in pa ibus in e io ibus, aba ilica al e ius, el iu q
;
b achii,p imo ianguind de ahe e opo e . lux a i es,a a em,
habi ujp, au anni empus.Quq i ane dogma ,pe pe uum i in
hac cu a ione, ni i, au ex abo u, labo io o e pa u, el nimia
[anguinis p o u ione (quacumq; in pa e i )in lamma ionem
p odi e, nobis compe um ue i , 11uju ee ei a io ejl,quia con-
jeBabile ide u ,a upe nispa ibus,&[anguinis on e, luxio-
nem conci a i, au pleni udinemp ae e, quam, i p ius non de-
pojue is,yellongi iimc apa e a eBa e axe is, maio em p o-
cul dubio,in eadem pa e luxione conci abis, i aq; e aBionis,
&pleni udinis deponenda g a ia,p imo b achionm enas un-
de e opo ebi . Hac apien i simus i , qua;,in e Hip-
poc a is apho i mos, ecen e i deben . CRode icus
de Ca o,qui bene apud plu imos hodie audi . Illum
i um ic imi a u , e ibens. Secundo iis, qua imiil ai e -
c e, &cuacua e alean , quodp imum ie , [anguinis mi lone,
ex al e a , cl aquc ba ilica, nix a i ium obu ,&c.
Ha c Ca o, po Galenum Auicenai &claisici , an-
demque, & chola ici Dod o es, &p adlici,a que au-
dlo es Gymna:(io um lib o um. Sed quando adhoc
in o unium, mi e a; e o ge en es,in inibus in celi-
cis amuli eu ene een eiam mundo deuene im ,
nullam g auida ionis, a ionem , iue p ouiden iam,
Chaben
e
Lib. 2.de
mo lu mul.
c p.17.
C
C.dexu iiu
lamma .
*3
habendam, in illa um phlebo omia, quidam a e uc ic
e e anus milej (a que ob id damnandus) quod con-
ide a io maxima mi endi anguinem in g auidis,me-
dicos A clepiada um amilia na os, an ope e exaui ,
Galenumqj ic dubium eddidi (V Cel o i ili e con i -
len e) nec au us uie i enas (no dico in c u ibus abo
um acien ibus) ed nec in b acchiis incinde e(ho c-
dumdid u) adeo pii e ga homines ex i e un , Age,
pic as e iam, humani asq; me ocan , a q; i in oe a,
Romanus Hippoc a es ( i a Hippoc a is coi me as)
de ahendum anguinem docui ,a q,- n mi u exb ac-
chio ( i enim es in imius in picia u ex phlebomia a-
li, in g auidis g auibus,po ius apue o anguis de ahi
u , qui pabulumpn be ill^quam ab ip a ma e, quod
e iam ime u in ba ilicse ed ione) ed pe e no um
uppo ui .neo e ici e iam, legi is,ego illo um mi- |
ni nus, e lagi an e nece si a e p obabo, excellen e
in p incipio phlegmones e i, inchoandum a ena;
ed ioneb acchii, i mulie i g auida, quandoquidem
in nong auida, ic aciendum' doce Galenus,a q; au-
dio lingula is cu a ionis non admi e e non po ui .
I e um, a q;i e um, a q; i opo ue i millies noneq
me non age e de in lama ione e i, Ho a ii Augenii,
o iunda idelice , ex e en ione mulieb ium, iue ex
abo u; iue ex pa u accide i .
CSupponendo andem, u pi e lap um Fuch ium,
hn p m oM en ien cm ena: ed ionem ex e o euelle c, a que
mesdjpolo con endi ie adue us CThadamm Dunnu, quibu da
&'J[uch
J,u icis, quibus Dod i simus Dunnus,miximusq;'Gale-
nidi cipulus a is aci , ibi ide e lice (neq; enim
c animus cha as imple e) non minus quo dam an- 1
iqui us, ine undame is al e uilTe, in in lamma ione
e i apedibus demendum anguinem, omnino p inci
pii in lama ionis, empo u nq; luxionis immcmo es,
ncq;
neq; adue Sdo en* edHonem ex pedibus de iua e,
communis ene chola, &o do acien ium medici
nam, quo omnino ca e e dep ehendun u , qui ad cu- p
a ionu.m% mo um empe iue acci i non euellun , Lib. 1.0.7,
an equam de iuen , nam idem Dunus ®ai (cum
V umq; i nece l a i simum p oexadh in lama ionu
medella) In is e o in lamma ionibus ,qua pa es in e io es
ob iden ,nullam eju modi commodi a em habemus, pe nam
eandem en.o eBionenigV umq- euacua ionis genus absq;pe
iculo pe idamus, i quidem non c u um an um, ed cubi i e ia
Venas ape i e,nece ie ejl. Ex cubi o enim enas in e io es eca-
es cueUmus,& in con a ium ahimus adices e us. (Dixe
a enim in p incipio ecundo.. ,euu! io omnis eo maxime C-S'
di igenda e l, quoad ejus ie i po e l, nde anguinis copia mag-
na ai a eBa loca ien iui , el a ahi u . E in conclu ione
p io i, euul idigi u omnis e us adices a o um maxime
,
ac quan um ie i po e l, di igenda e l,non con a
,
&in al e a.
E go euul io omnis pne e im in mo bis pa ium in e io um ex
enis b accbio um e l en anda) ex c u ibus e o di iuamus.Vc
lu i in e i'phlegmone cubi i ena euelli quidem ,non amen
u o de iua , p op e nimiam de lan iam, <£ hepa is quoq;in e
po i ionem, c u um au em eBio, popli um cihce , el malico ii
commodi iime de iua , nulla enus amen euelli , na igi u , - '
»i‘» e ena eBio, alij in mo bis a is ace e nequaqua po e l ,>
e enim ena c u um eBa,quia in con a ium non ahun (au*
de e lib o ecundo,& e io copio i iime adu i umus) euul io-
n; in e ui e plane nequeun ,quap op e i p imus in lamma-
ionis e i in ini us i , ena in cubi o la im in e na e abi u ,
&c. I aq; /ine euul/ione de i a ionem agg edien es,
ab icam absq; undamen is a uan , e nece la ium.
A que me hodo eue a peni us adiculam ( e in
p oue bio) a oliis manducen , &nos a is p accp o-
um, indies ionumq; nimiis ob e uan es inc epen ,
quibus ale e ju sis, ad p oba iones. CaA gu-
©
J yim J ,
&Galcn.
Ti
TUU.dun.
A uiilj.
20
A gumcn o q; ab in lamma ione, non ge en is i i
e o, ad ge en em, amq; ei dcm egulis in lam-
ma ionis cu andam.
iidem, Pin quan um i em , empe e i ap um iMiciye idem.
ed eadem e in lamma io,igi u empe idem eme-
dium indica . Maio e p incipium philo ophicum, &
medicum, mino em p obo,quoniam eadem e phleg-
mone, idem memb um pa iens, e us cilice , igi u
idem emedium empe indican , ed in non g auida,
a que, ab quc p aecau ione abo us ,debe a im e-
uul o ia ena.’ e iio ex b acchiis exe ce i, Mq; oppo -
uneimpe a a,pi ici ola, ana q;, Iux a expe ie iam B
aui o u nq; en en iam ab que eo quod ad de iua io-
nem(in oe is audacis ignum)deueni c opo ea ,igi-
u in p aegnan ibus a quius mul o, ex b acchiis ,p i-
mo quoq; empo e,jubenda e euellens edlio enae.
2. Quandoplu es concu un indica iones, emedi
aliquod po ulan es, uncpo ula um, maio i ene gia
e exequendum, ed in e o ge en e men em,8.a in
gen i,plu es indica iones concu un po ulan es e-
medium aliquod, euul ionem idelice , igi u in ali-
bus emedium maio i i p as andum e . Maio e in-
dica ionum p incipium in demo abile, mino pa e .
Nam p a e gene alem e adHoqem lue inni humo-
um in e um, in pici u oe us cbn e ua. io, abo us
uga,ma is pe iculunyi q; ali e con de a iones ,igi -
u mul o melius in e o ge en i, quam in no ge c i,
a im ab acchiis anguis e demendus..
3. Ad hominem, i oh aliquam a ione euul io e e
exe cenda ap inc ipio, in g auida , e i in lama ione
labo a c,maxime, quia a icinio ibus, imo abip a pa
e, e o cilice ( male olun ) in lama io o i e u ,
edhsc e e nulla, con aq; a is dogma a,igi u ni
hilominus in g auida e exhibenda.Maio e illo um
unda-
21
undamen i!, mino imp oba u iplici e ,p imb qui-
dem, quonia, cum euul io non ia a ione' con e i in
pa e,non ad pa em, ide ad de iua iouem, in e ini-
ia accedendum, 2-. quia,cum commune (ni i p op iu
c dicedum) i omnibus in lama ioni^, ndecuq; ,au
bicuq; geni is, um e iam a icinis,& ci cun an i-
bus augean u , commune e iam (au p op ium) auxi-
lium i illis euul io,me hodus in inua , 3. quia leque
e u , quod in lamma ionibus olis ex emo is o iun-
dis (non in aliis) euul io e le impe anda, quod i-
diculum e .Nam in quacumq;, eu il ione cndum.
4. Huxio ime u ,,&p a caue u in non oe e e u,
iu e op imo,igi u mul o magis, in oe a. p3.con.qu0-
niam,omnia,qua? con ide an u lini plipia in no oe a,
necd e e auge i in oe a ,ex p incipio phi ico, &F
Galeni dicen is .Auge u enim cuj ^slibc cau i e icien is 0-
j>m„ ejiis auSa •ib an ia, ime u naq; maio iuxio,quo-
i iam (y up ap obaui) e e um; e o um co pus i-
io iisimis ucc s,ob oe um,melio em (anguine a a
hen em ,a que ob g auida um ingluuiem,in illis men
ibus, igi u i in non g auida ,excellen ius ing aui-
da, exb acchiis.
5. In cu a ione egula i oca a,p imus ollendus a -
edus, qui habe a ionem cau as, ine quanon(e exe
pium c udi a um opple a p ima egio , e pedlu enas
edUonis,& ice is imple io,gene andaq; ca o,p o ci-
ca ice inducenda, ed alis cau a ine qua non,e u-
bla io luxionis,p o phlegmones len is medella ,igi-
u a ubla ione luxionis, nece l a io incipiendum e ,
ed hoc i e£ is enis b acchii.
6.Da o g a is,incipien em in lama ion em,no euul-
ione, ed de iua ione,& euacua ione ediis aphenis,
cu andam in aliis ubjeAis, adhuc in g auidis ugien-
du op imu co ilium dixe im ex deci ione al e ius du-
'bii.
6. pb.s, e .

G
.icu . II.
em.
‘H. l im
22
bii,nonleuis, & ic p obo. In e maximi mome i,anci
pi iq; illud emcdiu quauis i in a idem genus, ena:
edlionis, E. g. debe p e e i,quod quauis in le i mi
nus,in o dine amen ad mo bum,3g uq; , el ad alia,
i magis ecu u^ ed eu il io c magis ecu a;quade i
ua io,& euacua io in c o ge en i ,igi u euul io in
e o ge en i e p o e enda, maio p opo i io GGa
leni e dice is. Nempe^ i minus quidem auxilium, qua pe
pu ga ionem equa u , ecu ius amen mul o exi li . Mino
p oba ione no ege ,igi u in g auida po ip,& melius a
en e ed ioneb acchii exo di&du e , na ali e abo us
equi mj a q; eheme i sima in lama ione exci abis.
Quidquid ubi o,& a a im anguinem, &humo es
e us e um^emb ionemqicomoue , ul oca ionis
illius, a q;abo us e ,cau a, icu i qui in diue um o
ca e ahi q; e i a e en ionisq; p incipium. Sed
anguinismi sio e apnena, &humo es e us e u,
emb ioneq; comoue ,& ex b acchio e ahi en e e-
d io, e go eno c&io ex aphena in e o ge e i u o
ca ionem oe us, abo umq; induci ,& ex b acchiis a
na ,igi u illa i anda,hoc maxime ampled enda e .
maio , &mino un p incipia medica, igi u ad en-
um pa e , en e edliones ing auidis e i phlegmo-
ne labo an ibus, apedibus minime inchoandas.
Quod i a endi is ame p e c ip am, an c ip aq;
c olu ionem abs dodbi simo audlo e ingula is cu a-
ionis, ix c ede e po(Tum,quod e pon ioncm ad illa,
expedie is, cum nec audlo ibus,audlo i a ibus e,nec
a ionibus adue us euul ionem in g auidis aciendi
pugnaue i . Nam elidlis copis Ho a ii Augenii (&
omnium medico um) idelice . Abo ien es ,&pa u-
ien es ex e en ione labo an es cu andas ex aphena e ione,
p oban isq; ,his inquam elidlis copis ,p oba iones
dlio um addud is ,pe pe am applica e olens g ani-
1
dis, e i phlegmone occupa is.
Ho a ium HAugenium ans e ,qui ad gene um H
c ibes,loqui u apud illum lice lege e de abo i - 1,1 ‘l 1/1-ai
ibus, pa u ie ibusq; ,quibus e en a un mulie-
b ia^ ndecau ae jcau a q; p incipium , icu i, in P.i-
ma gi amula. Neq; opus e a Augenio,cumnosi i illi9
dodl ina, ed e u i sima: a de anguinis mi sione a-
gens,j yeSa ad ena [eClioncm abo um p ohiben em, ac
ex b acchii communi ena jubendam con ului . Nec
1
lib.6.1.+
uidn ionis enun ia , &non olum dici , imo g auida men
is. 8.& imiles excipi , dicens-Ton-o,^/^ copio um habe
imgninum, po iun ia u is men ibus,p imis po i limum ex e-
o pu ga i,y ili a c minimi con emnenda , ic enim exone a u
angume na u a, quo elu i a cina p ameba u ,a q; de ex e o
eddi a po en io , a um op ime con e uabi , a i me i (& hoc
al im quum Augen-ii debiba au £k> lingula is cu a-
ionis in^exi le , el melius Hippoc a em legi ie)
JQuod aliis men ibus con inga ,quandoquidem g andio a us
,
plu imum- ole . abundan em anguinem ab o be e. Had e-
nus Ho a ius ,mani e e no as pa es agens,.
Adduci p as e ea cx Augenio ( dixi) inui o , ax-
guinem mul um in ace abulis ollggi. Fo e, i ea, qua; cx a-
na omia con lan , melius pe pendi l e ,Augenio i-
dem ub ahe e , ed legamus,qu* ummus i , a que ^
meus amilia is (cujus manes in Taluce) K. And eas ijb.y.aua b
Lau en ius, li e is addidi , T imo (ai ) ace abulum ma quajl,
inus deno a conjpicuos,in quos e i a a de inun , mbilici i*•
ene is igu am e e en es ,ace abula hac in mulie ibus nun-
quam eppe iun u , in ouibus, &cap is maximi un conlpicua,
ecundo, ace abuli nomine, o a a o um in la papilla um ume
ia in elligiu us, To cmo, Co yledones, o a un a o um ,ad
e i
aliqua ex pa e p oba iones ab ilio addudla? in no l a
e i a e mili an .Nu)» quod in endi lUa a ius e o ge ll
es pleni udinem anguinis habe e poj e,dc p imis men ibus g a
In ci a o o*
(0.
H.
e um de nen ia,& cum mbilicalibus enis coeun ia. Hac po
l ema igni ica ione ,quis in mulieb i e o co yledones nega-
bi ! Hsc ille, ego, quan um anguinis in his po e i: coa
ce ua i,& capi ecundum na u am? V po si in lam-
ma ionem e ice e, inqui o? maxime cum e um od i
mc em amcIicu ySc egen em o a a s a ea u .
ad illud e iam, quod o quen es ( icu in omnibus
aliis) Ho a ium adducun . Ex.i.ad Glauc.c.i. ce um
e ,p a;didlum Ho a ium loqui, de e en ione mulieb ium,
in abo ien ibus ,pa u ien ibusq; ,non i o de g auidis ,in
quibus o i u in lamma io, icu in non e o ge en i-
bus,quibus ambabus luxio i a upe io ibus p ocul
dubio, am e o ge en ibus.quam inanibus e is,in
e hos ca us enim, &ab Augenio addudlos , e e e
ea di an ia, quas in e coelum ,& e am, a. adue a
quodquamuis dica Galenus, euul ione n luen ibus
debe i, non nega e luxu is, imo &audio lingula is
cu a ionis id p a a ,dum p o p a e ua ione o i iimx cpy-
lep ia, humo es quie os, e enis pedis e ahe e yql qui non
luun ,
Deniq; omi sis mul is ab Augenio addud is, e e
pa um i mis,qui, quamuis eis con enda . Ve iam b ac-
cbii in e o ge en ibus incidendam, neu iquam e o in pedibus
cum omni chola medica. Ynigum amen quod maximi a-
ci ,&pu a , omnes, nodu Ago dianum judica e, p oponam,
dum, e iba . Quid igi u ad Hippoc a is ex um e ondehi-
mus, quo admonui ,mulie em ab o i epnij o anguine! quid in-
quam mihi e ondebi idem auBo , i adue us eam en en iam,
al e um eiu dcm o aculum p o ule o! admonens , e o ge en-
em sngulis men ibus expu ga i po e. quamuis dica , a us im-
becillos na ei! Quam ob e n abo um non empe aci expu ga-
io ab e o, neq; e iam acie Venx eBlo. Hadienlis Aug e-
nius, i dixi, ad in inuanda n olam ena’ ed ionem
in e o ge en ibus, ex b acchio, amaio i ad minus,
um-
iimp o i gum? o,n5 elli , ali enas unde e,hac
enim epe epe e e,opo e , cd debili e a gui Au-
gemus,ip e neganda p oinde, el pa i as, a ionis, el
ion .c enim n ul o alia,& oppe i a, meo iudi io.Nain
as ui imbecillo' ape lni angnis, icq; expelli u na
u a,-a q; non modo non la*di , ed con e ,ne u oce-
*u ( dicebam,ape e p obans, id i ia m ui(Te pleni-
udinem in g auibus g auidis) a o i, eu ano o ui
dce alimen um, i anguis exquacumq; ena de a-
ha u , cum magno empe pe iculo, cum maximo ex
c u ibus,ex ei na u a ip a, aphena abo um p ouo-
can e,a q;, huic pa i oelix impona u inis, cum
iugenio ,b ne,& hlp xcauendis aliquando abo ibus",b achio-
um enas upe io es ecan e,& in abo ien ium,,&pa u ien
iu n men iumq; e en ione, a q; in lamma ionibus c. hac abo
k, eBe apbenM cum omnibus ape ien e, conuenio ,is enim
ab aud o e Angula is cu a ionis, ex a p opo i oddu
ci u .' *
Quid igi u upe e ?.'quid? adole ceii io ibus
con idamus ea ip a, qua: eminen i simus. i „Po o
Ludouicus Colladp e e ic. Qubm ob em pe pe uo au
ii o es meos moneo, Caleni medendi me hodum w inii empe
ge len , legan ,a q; memo ia enean ,haec ille,& me i o
quidem, ic enim maio es, e e&i, Ho a io Augenio,
aliisq; ale e ju sis, ine co ice na a e po e un ,de-
niq; indica ionum' compo es iiSi.yCli qua: p o lan es
neo e ici cong ua edide un , jlli inqui e e ,ede eque
alebun , di ons ei;o)a q- o a co ige e, con u a-
eq; ,non e i di icile.Illos e o ,qui conce a iones
li e ias in ixas,odiaqj an mu an yn c imine mani*
e o uga; comp ehendi, e euidens , i ili e agan ,
e eque e ga p oximum a sidue exe cean , quos a-
cendo, ope andoq- in pale a a expedio ,a que ( i as
e ) p ouoco, &huic debi um pe oluan ,& ea,quo
D. ame