SCHOLAR ISSN: 2181-4147 VOLUME 3 | ISSUE 9 | 2025
h ps:// .me/openschola Mul idisciplina y Scien i ic Jou nal Ok yab , 2025
98
DOI: h ps://doi.o g/10.5281/zenodo.17305225
O‘O‘T:633.31/37;631.84
PATISSON NAVLARINING HOSILDORLIGI, SELEKSIYASI VA
URUGʻCHILIK XUSUSIYATLARI
Begimqulo a Dilnoza Meyliye na
h ps://o cid.o g/0009-0007-6218-7906
“Sabza o , poliz a ka oshka ekinla i seleksiyasi a u ug‘chilik”
labo a o iyasi mudi i
ANNOTATSIYA
Mazku maqolada pa isson (Cucu bi a pepo a . pa issonina) na la ining
hosildo lik da ajasi, seleksiya yo‘nalishidagi us u o xususiya la i hamda
u ugʻchilikdagi ahamiya i yo i ilgan. Na la o‘ asidagi hosildo lik ko‘ sa kichla i
g a ik asosida ahlil qilinib, seleksiya uchun mos dono na la , iqlimga chidamli a
ba qa o hosilga ega na la aniqlangan. ‘Sk o ushka’, ‘Disk’ a ‘Za kokil’
na la ining seleksiya a u ugʻchilikdagi o‘ ni alohida a’kidlangan. Maqola seleksiya
s a egiyasini belgilashda amaliy ahamiya ga ega.
Kali so‘zla : pa isson, seleksiya, u ugʻchilik, na la ahlili, hosildo lik, Za kokil,
Sk o ushka, Disk, sabza o chilik.
ANNOTATION
This a icle highligh s he yield le els o pa isson (Cucu bi a pepo a .
pa issonina) a ie ies, hei key ai s o selec ion pu poses, and hei impo ance in
seed p oduc ion. Yield indica o s among he a ie ies a e analyzed using g aphs, and
dono a ie ies sui able o b eeding, hose wi h clima e esis ance and s able yield,
a e iden i ied. The ole o he ‘Sk o ushka’, ‘Disk’, and ‘Za kokil’ a ie ies in b eeding
and seed p oduc ion is speci ically emphasized. The a icle has p ac ical signi icance
in shaping b eeding s a egies.
SCHOLAR ISSN: 2181-4147 VOLUME 3 | ISSUE 9 | 2025
h ps:// .me/openschola Mul idisciplina y Scien i ic Jou nal Ok yab , 2025
99
Keywo ds: pa isson, b eeding, seed p oduc ion, a ie y analysis, yield, Za kokil,
Sk o ushka, Disk, ege able g owing.
АННОТАЦИЯ
В данной статье освещены уровни урожайности сортов патиссона
(Cucu bi a pepo a . pa issonina), приоритетные признаки для селекции и их
значение в семеноводстве. Показатели урожайности между сортами
проанализированы на основе графиков, определены сорта-доноры, подходящие
для селекции, устойчивые к климатическим условиям и обладающие стабильной
урожайностью. Особо отмечена роль сортов «Скворушка», «Диск» и
«Заркокиль» в селекционной и семеноводческой работе. Статья имеет
практическое значение для разработки селекционной стратегии.
Ключевые слова: патиссон, селекция, семеноводство, анализ сортов,
урожайность, Заркокиль, Скворушка, Диск, овощеводство.
Ki ish: Pa isson (Cucu bi a pepo a . pa issonina) – qo oqdoshla oilasiga
mansub bo‘lib, oziq-o qa , pa hezbop a exnologik ahamiya ga ega bo‘lgan sabza o
hisoblanadi. Uning na la i seleksiya a u ug‘chilik izimida muhim o‘ in u adi.
Seleksiya ishla i pa isson na la ining hosildo ligi, me a si a i, ezpisha ligi a iqlimga
moslashu chanligini yaxshilashga qa a ilgan. Ushbu maqolada ay im pa isson
na la ining hosildo ligi, seleksion imkoniya la i hamda u ug‘chilik ahamiya i ahlil
qilinadi.
Tadqiqo ning maqsadi:pa isson (Cucu bi a pepo a . pa issonina) na la ining
hosildo lik da ajasi, iqlimga moslashu chanligi hamda seleksiya a u ugʻchilikdagi
ahamiya ini o‘ ganish o qali seleksiya ishla ida oydalanish uchun is iqbolli na la ni
aniqlashdan ibo a .
Na ijala :Hosildo lik g a igi asosida shuni a’kidlash mumkinki, na la o asida
a q aniq ko‘zga ashlanadi. ‘Sk o ushka’ – eng yuqo i hosildo likka ega na bo‘lib,
seleksiya uchun asosiy dono si a ida anlanmoqda. ‘Disk’ – e a hosil be u chi,
SCHOLAR ISSN: 2181-4147 VOLUME 3 | ISSUE 9 | 2025
h ps:// .me/openschola Mul idisciplina y Scien i ic Jou nal Ok yab , 2025
100
in ensi exnologiyala ga moslashgan na si a ida e’ ibo ni o adi. ‘Za kokil’ –
ba qa o hosil be u chi, mahalliy iqlim sha oi la iga moslashgan na hisoblanadi a
u ugʻchilikda a siya e iladi.
Pa isson seleksiyasi yo‘nalishida yuqo i hosildo , ezpisha a iqlimga chidamli
na la ya a ish asosiy azi a sanaladi. ‘Sk o ushka’ na ining yuqo i hosildo ligi
seleksion ishla da asosiy ma e ial si a ida oydalanishga asos bo‘ladi. ‘Za kokil’ na i
o‘zining moslashu chanligi, ba qa o hosildo ligi bilan u ugʻchilikda asosiy nishon
na la si asiga ki adi. Bu na seleksiya na ijasida mahalliylash i ilgan a Oʻzbekis on
sha oi la iga moslash i ilgan. Pa isson u ug‘chiligida yuqo i u ugʻ unu chanligi,
gene ik ozaligi a na ba qa o ligi muhim mezonla hisoblanadi. Mahalliy na la
bilan ishlashda iqlim a up oq sha oi iga moslash i ish o qali seleksiya
sama ado ligini oshi ish mumkin.
Quyidagi g a ikda pa isson na la ining hosildo lik da ajala i ko‘ sa ilgan:
Xulosa:Na la ning hosildo lik da ajasi, e a pishish qobiliya i a ba qa o ligi
seleksiya a u ug‘chilik ishla ining mu a aqiya ini belgilaydi. Fe me la uchun ‘Disk’
a ‘Sk o ushka’ na la i in ensi ag o exnika sha oi ida sama ali bo‘lsa, ‘Za kokil’ esa
ba qa o a ishonchli na ija be u chi na si a ida a siya e iladi. Ushbu ahlilla
seleksiya yo‘nalishida na anlash s a egiyasiga asos bo‘lib xizma qiladi.
SCHOLAR ISSN: 2181-4147 VOLUME 3 | ISSUE 9 | 2025
h ps:// .me/openschola Mul idisciplina y Scien i ic Jou nal Ok yab , 2025
101
FOYDALANILGAN ADABIYOTLAR
1. Tu suno N.T. Sabza o chilik. – Toshken : O‘qi u chi, 2020.
2. Ka imo I.X. Poliz ekinla i ag o exnikasi. – Sama qand: Mehna , 2018.
3. O‘zbekis on Respublikasi Qishloq xo‘jaligi azi ligi s a is ik ma’lumo la i, 2023.
4. Qu bono Sh.M. "Oʻsimlikla seleksiyasi asosla i", Toshken : Inno a siya, 2021.
5. Ham oye B.T. "U ugʻchilik izimida na ozaligi a si a i", Qishloq xoʻjaligi
ilmi, 2019.
6. Xolma o Z.T. a boshq. "Qo oqdosh sabza o la seleksiyasi a u ugʻchiligi",
Sama qand: Ag o an, 2022.