Ok ab , 2025-Yil
49
“KUTUBXONA PSIXOLOGIYASI. KITOBXON VA KUTUBXONACHI O`RTASIDAGI
MULOQOTNING YANGI YONDASHUVI’’
O‘ inboye a Du dona Usmon qizi
Te miz da la uni e si e i
Pedagogika a ij imoiy ish akul e i Ku ubxona axbo o aoliya i alabasi
Tel:+998500709281
du dona.u inboye [email protected]
h ps://doi.o g/10.5281/zenodo.17310996
Anno a siya. Maqolada ku ubxona psixologiyasining mohiya i a uning zamona iy
ku ubxonachilik aoliya idagi ahamiya i yo i ilgan.Ki obxon a ku ubxonachi o‘ asidagi
muloqo ning yangi yondashu la i, xususan, psixologik muloqo exnalogiyala i, xizma
ko‘ sa ishda shaxsiylash i ilgan yondashu a aqamli kommunika siyala a osi ala ni oli
ahlil qilinadi.
Kali so‘zla : Ku ubxona psixologiyasi, empa iya ,indi idual yondashu , gam ika siya.
Abs ac . The a icle highligh s he essence o lib a y psychology and i s signi icance in
mode n lib a y ac i i ies. I analyzes new app oaches o communica ion be ween eade s and
lib a ians, pa icula ly psychological communica ion echnologies, pe sonalized se ice
app oaches, and he ole o digi al communica ions and ools.
Keywo ds: Lib a y psychology, empa hy, indi idual app oach, gami ica ion.
Аннотация. В статье раскрывается суть библиотечной психологии и её значение в
современной библиотечной деятельности. Анализируются новые подходы к общению
между читателем и библиотекарем, в частности, технологии психологического общения,
персонализированный подход в обслуживании и роль цифровых коммуникаций и
инструментов.
Ключевые слова: Библиотечная психология, эмпатия, индивидуальный подход,
геймификация.
Ki ish
Ku ubxona insoniya ning ilmiy, madaniy a ma’na iy i ojlanishda muhim maskan bo‘lib
kelgan.Ki obxonala ning eh iyojla ini o‘g‘ i anglash, ula ga si a li xizma ko‘ sa ish a ijobiy
aasu o uyg‘o ish esa be osi a ku ubxonachi maho a iga bog‘liq. So‘ngi yilla da ku ubxona
psixologiyasi alohida yo‘nalish si a ida shakllanib, ki obxon a ku ubxonachi o‘ asidagi
muloqo ni chuqu oq o‘ ganish za u a ini yuzaga kel i moqda.
Bugungi kunda muloqo ning yangi yondashu i – empa iyaga asoslangan xizma , in e ak i
muloqo usulla i, aqamli pla o mala da indi idual maslaha be ish, shaxsiylash i ilgan a siyala
ishlab chiqish kabi usulla keng qo‘llanilmoqda.
h ps://unilib a y.uz
Bu esa ku ubxonani na aqa bilim manbai, balki ij imoiy-psixologik qo‘llab-qu a lash
ma kaziga aylan i adi.
Ku ubxona psixologiyasi – bu ki obxonla ning uhiy eh iyojla ini, ki ob a axbo o ga
bo‘lgan qiziqishla ini , shuningdek, ula ning ku ubxonadagi xa i-ha aka ila ini o‘ ganadigan an
sohasi hisoblanadi. Bu yo‘nalish ku ubxonachiga na aqa ilmiy yoki exnik bilimla , balki
Ok ab , 2025-Yil
50
psixologik yondashu la o qali ham xizma ko‘ sa ish imkonini be adi.Chunki ki obxon bilan
o‘g‘ i muloqo qilish, uning kay iya ini ushunish, psixologik eh iyojini hisobga olish xizma
sama ado ligini oshi adi.
Ku ubxonachi ki obxon bilan muloqo ja ayonida bi aq ning o‘zida bilim a qa u chi,
maslaha chi, ha o ba’zan psixolog si a ida ham maydonga chiqadi.
Empa iya – ki obxonning uhiy hola ini ushunish a unga mos a ishda ja ob qay a ish.
Indi idual yondashu – ha bi ki obxonning yoshi, bilim da ajasi a qiziqishla iga qa ab
a siyala be ish.
So‘ngi yilla da ku ubxona xizma la ida yangi kommunika siya exnalogiyala i keng
qo‘llanilmoqda.
Raqamli maslaha xizma i – onlayn cha la a mobil ilo ala o qali yo dam ko‘ dsa ish.
Shaxsiylash i ilgan a siyala – oydalanu chila ning qidi u a ixiga a qiziqshla iga
asoslanib ki obla a manbala a siya qilish.
Gam ika siya – o‘qu ja ayonini o‘yin shaklida ashkil e ish o qali yosh ki obxonla ni jalb
qilish.
h ps://unilib a y.uz
Xulosa
Xulosa qilib ay ganda, ku ubxona psixologiyasi zamona iy axbo o muhi da alohida
ahamiya kasb e moqda. Ki obxon a ku ubxonachi o‘ asidagi muloqo aqa axbo o
almashunu i emas, balki ijobiy psixologik aj iba ya a ish ja ayoni si a ida ko‘ ilmoqda.
Empa yaga asoslangan yondashu , shaxsiylash i ilgan maslaha la a aqamli kommunika siyadan
oydalanishku ubxona xizma ini s a ini oshi ishga xizma qiladi.
Foydalanilgan adabiyo la :
1. Abduazizo a M. Ku ubxona psixologiya asosla i. – Toshken : Fan a exnalogiya, 2021.
2. Naza o a D. Ku ubxonachilik a axbo o madaniya i. – Toshken : Ma’na iya , 2019.
3. Ganie a S. Axbo o -ku ubxona xizma ida ina a sion yondashu la . – Sama qand, 2022.
