scieee Science in your language
[en] (orig)

O'QITUVCHINING KREATIVLIK QOBILIYATI

Author: Bazarova Shirin Desyarovna
Publisher: Zenodo
DOI: 10.5281/zenodo.17332082
Source: https://zenodo.org/records/17332082/files/66-68.pdf
2025
OKTABR
NEW RENAISSANCE
INTERNATIONAL SCIENTIFIC AND PRACTICAL CONFERENCE
VOLUME 2 | ISSUE 10
66
O‘QITUVCHINING KREATIVLIK QOBILIYATI
Baza o a Shi in Desya o na
Toshken iloya i Ang en shaha .
Inspi ing in e na ional school boshlang’ich sin o‘qi u chisi.
h ps://doi.o g/10.5281/zenodo.17332082
Anno a siya. Mazku maqolada o‘qi u chining k ea i lik qobiliya i haqida so‘z
bo a kan, bugungi kun o‘qi u chila i zamon bilan hamna as bo‘lishi ke akligi, o‘qu chila nima
bilan yashayo ganini ushunishi hamda ula ga mos holda bo‘lishi da ko . Hozi gi zamon
s anda la ini amalga adbiq e ish o‘qi u chidan na aqa yuqo i malakani a doimiy kasbiy
i ojlanishni, balki o‘z ishiga ijodiy yondashishni alab e adi.
Kali so‘zla : k ea i lik, zamona iy, in e aol, alan , ya a u chanlik, qiziq i ish,
pedagogik ijodko lik.
Anno a ion. When alking abou a eache ’s c ea i e abili y in his a icle, oday’s
eache s need o keep up wi h he imes, unde s and wha s uden s a e li ing wi h, and be
ele an o hem. Implemen ing mode n s anda ds equi es a eache no only high skills and
con inuous p o essional de elopmen , bu also a c ea i e app oach o hei wo k.
Keywo ds: c ea i i y, mode n, in e ac i e, alen , c ea i i y, in e es , pedagogical
c ea i i y.
Аннотация. Говоря о творческих способностях учителя в данной статье,
современные учителя должны идти в ногу со временем, понимать, чем живут ученики, и
быть актуальными для них. Внедрение современных стандартов требует от педагога
не только высокой квалификации и постоянного профессионального развития, но и
творческого подхода к своей работе.
Ключевые слова: творчество, современный, интерактивный, талант,
креативность, интерес, педагогическое творчество.
XXI as axbo o la oqimi da ida ij imoiy hayo imizning ba cha jabhala iga, shu
jumladan, a’lim- a biya sohasiga ham ko‘plab yangilikla ki ib kelmoqda. Ushbu yangilikla
bilan bi qa o da ula ni yo i u chi yangi ushunchala ham bizning ilmiy ilimizda qo‘llanilishi
kuza ilmoqda.
Jumladan pedagogika, yani a’lim- a biya sohasida keyingi 20-yil ichida «k ea i lik»
ushunchasiga alohida o‘x ab o‘ moqchimiz. Bu ushuncha so‘nggi yilla da alim- a biya
ja ayonla ida ma’lum da ajada keng qo‘llanilmoqda. Bu ushunchaning mazmun a ma`nosini
ahlil e ishga hamda insonla da k ea i likning shakllanganlik da ajasini aniqlashga doi qa o
a qiqo la olib bo ilgan.
K ea i lik — shaxsning muammoli aziya la dan a akku i o qali, ak o lanmas yo‘l
bilan chiqib ke ish, unga ijodiylik bilan yondasha olish qobiliya i hisoblanadi.
"Ijodko lik - bu ko‘pchilikka noma'lum a mu akkab xususiya la ni o‘ ganishga imkon
be u chi a akku i a uhiya ining ha xil sha oi la da jamol ko‘ sa ishi bilan bog'liq o‘ziga xos
ik lash aoliya i modeli", "Ijodko lik - bu aql gimnas ikasi, u na aqa donishmandla gagina
ke ak a ha o oddiy ijodko odamga ham za u ", "Ijodko lik - bu a alo mehna ga ijodiy
munosaba da bo‘lishni a biyalash, yangi bilimla ni o‘zaga i ishni uddalay olish, maqsad sa i
2025
OKTABR
NEW RENAISSANCE
INTERNATIONAL SCIENTIFIC AND PRACTICAL CONFERENCE
VOLUME 2 | ISSUE 10
67
in ilu chanlik, g'alaba uchun ku ash, o‘z-o‘zini akomillash i ish a o‘zlikni anglashdi " kabi
a' i la ijodko likning o‘ziga xos mohiya i haqida ochib be ilgan.
1
O‘qi u chi k ea i ligi (ijodko lik) - pedagogning an’ana iy pedagogik ik lashdan a qli
a ishda a’lim a a biya ja ayonini sama ado ligi a’minlashga xizma qilu chi yangi
g‘oyala ni ya a ish, shuningdek, ma jud pedagogik muammola ni ijobiy hal qilishga bo‘lgan
ayyo ga ligini a si lo chi qobiliya i hisoblanadi.
“Pedagogik ijodko lik” quyidagi ikki hola ni ka ola lay olishi za u : 1) o‘qi u chila
omonidan o‘qu anla ini pas o‘zlash i ayo gan a ula ini o‘ ganishni ze ika li deb
hisoblayo gan o‘qu chila e’ ibo la ini an asosla ini o‘zlash i ishga jalb e ish; 2) o‘qi u chila ga
o‘qu chila da k ea i ik lash a ijodiy aoliya na ijala ini ag‘ba lan i ishga xizma qiladigan
s a egiya a osi ala ni a siya e ish qilish o qali audi o iyada ula dan sama ali oydalanishla i
uchun imkoniya ya a ish. Xo‘sh, o‘qu chini qanday ijodiy ik lashga o‘ ga ish mumkin?
O‘qu chila ni e kin ik lashga o‘ ga ish, da sla ni yangi exnologiya a me odla o qali
o‘ ish o‘qu chida bilim a ko‘nikmala ni shakllan i ish bilan bi ga ula dagi ijodiylik,
ya a u chanlik qobiliya ini ham shakllan i ishga xizma qiladi.
Ijodko lik aoliya ini alloma Fo obiy "bu ja ayonda inson ba cha aqliy a uhiy
azila la ini ishga soladi. Ijodiy aoliya ining hal qilu chi onla i, oda da, alohida diqqa bilan,
kishining kuch a qobiliya la i ma j u gan hola la bilan bog'liq bo‘ladi",- deb izohlaydi.
2
A o ga naza solsangiz inson ijodko ligining beqiyos a hay a lana li namunala iga duch
kelasiz: elek on xizma la , i ual olam, in e ne a shu kabila .
Bula ning ba chasi inson a akku i mahsulidi . Mana shunday ijodiy a akku ni
shakllan i ish a’lim- a biya ja ayonidan boshlanadi. Pedagogla da k ea i aoliya ni bilishga oid
(gnos ik), loyihalash, ijodiy-amaliy (kons uk i ), adqiqo chilik, muloqo ga ki u chanlik
(kommunika i ), ashkilo chilik, exnik- exnologik ashkil e ishga imkon be adigan malakala di .
O‘qu chila o‘zla ining k ea i ik lash qobiliya la ini qulay muhi da o‘la namoyon
qilishla i mumkin. Aga o‘qu chila da mu a aqiya sizlikka uch ash qo‘ qu hissi ma jud
bo‘lsa, ik ni no o‘g‘ i i odalashdan hadiksi asala , anqidga uch asala , bunday aziya da ula da
k ea i ik lash ko‘nikmala ini sama ali shakllan i ish yoki i ojlan i ish mumkin bo‘lmaydi.
O‘qu chila da k ea i likni oda ga aylan i ish o qaligina k ea i ik lash ko‘nikmasini
mu a aqiya li shakllan i ish mumkin. Bu ja ayonda ula omonidan ma zu mazmunining pux a
anglanishi a k ea i ik lash ko‘nikmala ini baholashda qo‘llaniladigan me od a osi ala
muhim ahamiya kasb e adi.
O‘zini a akkaldan olib qochish, ik lash a xa i-ha aka la da qo‘pollikka yo‘l qo‘yish,
shaxs an aziyasi a asa u ining yuqo i baholanmasligi, boshqala ga obe bo‘lish, ha qanday
hola da ham aqa yu uqni o‘ylash kabi omilla shaxsda k ea i likni i ojlan i ishga o‘sqinlik
qiladi.
Xulosa qilib ay ganda, o‘qi u chining o‘zi k ea i , ijodko bo‘lsagina, o‘qu chila ham
shunday bo‘la oladi.
1
Tolipo .U,Q, Sha ipo SH.S “O’qu chi shaxsi ijodko lik aoliya ini i ojlan i ish pedagogik asosla ” “Fan” nash i
2012-yil 19-be
2
Tolipo .U,Q, Sha ipo SH.S “O’qu chi shaxsi ijodko lik aoliya ini i ojlan i ish pedagogik asosla ” “Fan” nash i
2012-yil 18-be
2025
OKTABR
NEW RENAISSANCE
INTERNATIONAL SCIENTIFIC AND PRACTICAL CONFERENCE
VOLUME 2 | ISSUE 10
68
O‘qu chila ni k ea i ik lashga o‘ ga ish, ula da k ea i a akku ni shakllan i a olish
uchun a alo o‘qi u chining o‘zi k ea i , ijodko shaxs bo‘lishi za u . Bo di-yu, uning o‘zi
k ea i lik si a la iga ega bo‘lmasa, u holda qanday qilib, o‘qu chila ni k ea i ik lashga
ag‘ba lan i a oladi. Chiqa iladigan yagona xulosa quyidagicha: o‘qi u chining ijodko a
k ea i bo‘lishi yoki bo‘lmasligi emas, balki da sla ni ijodko lik, k ea i lik uhida ashkil e ishi,
yangi g‘oyala ni a’lim ja ayonida sinab ko‘ ishga in ilishi za u .
FOYDALANILGAN ADABIYOTLAR:
1. Tolipo .U.Q, Sha ipo SH.S. “O‘qu chi shaxsi ijodko lik aoliya ini i ojlan i ish
pedagogik asosla ” “Fan” nash i, 2012-yil 18,19-be .
2. O‘.J.Yo‘ldoshe аh i i os idа. “Umumiy pedаgogikа”. –T.:«Fаn а exnologiyа», 2017.
3. Nodi a Egambe diya “Ij imoiy pedagogika” . Toshken ,2019.
4. www.. dpu.uz