scieee Science in your language
[en] (orig)

आपत्ती व्यवस्थापन यंत्रणा आणि प्रशासकीय आव्हाने

Author: डॉ. मोरे मंचक रंगनाथराव
Publisher: Zenodo
DOI: 10.5281/zenodo.17677586
Source: https://zenodo.org/records/17677586/files/S0640120.pdf
583
In e na ional Jou nal o Ad ance and Applied Resea ch
www.ijaa .co.in
ISSN – 2347-7075
Impac Fac o – 8.141
Pee Re iewed
Bi-Mon hly
Vol. 6 No. 40
Sep embe - Oc obe - 2025
     
.   
  ,
    , , ..
Co esponding Au ho –
.   
DOI - 10.5281/zenodo.17677586
 (Abs ac ):
         . 
      , ,      
   .         ,
,  ,         
.          .
 :
   
   
 .   
    , ,
       
 .     
      
   -  
  .  , , 
 
   .  
      .
-   
     
 .   
   .  
     
     
      .
     
    .
 ,  ,
 ,  
    
    . 
       
,   ,  ,
     
.  2005  Disas e Managemen
Ac        
,     
   . 
IJAAR Vol. 6 No. 40 ISSN – 2347-7075
.   
584
   .  
      
   .   
     
  .
  :
1.     .
2.    

3.    .
4.     
.
     
    
   :
    
      .
     
      
  .   
 Disas e Managemen  . 
  2005     
     ,
    , ,
      
     
    ,  
,  - .   
.     
     
     .
  :
    .
    ,  
   .   
,
 , , , , ,
     .
   , 
,  , ,  , 
 .    
     .  
,    .
   :
    
     
     
 
 .    
    
  .     
    
, , 
      .
    , , 
  .   ,
    .   
 .  
     
  .   
     .
       
IJAAR Vol. 6 No. 40 ISSN – 2347-7075
.   
585
  .   
     
      .
 , , , 
    
 .   
      
.     
  .  
 ,   
    ,
      
      .  
  , , 
    
 .     
  , ,   
   . 
     
    
     .
   :
   
    . 
    
    . 
    2005 
   .  
     
.     
     
    .
    . 
     
 .    
  .   3 ,
1     22  
.    , 
       
.
   
     . 
   .  
     
.     
  .    
    
    
.     .
  -   
   .  
       
.
 :
   
     
  .   
   , 
,  ,  , 
 ,    
   ;   
     
IJAAR Vol. 6 No. 40 ISSN – 2347-7075
.   
586
 ,     .
     
  ,   
  .    
     
    
.   ,   ,
 , GIS  Ea ly Wa ning
Sys ems    —
     
.       
    
       
 .    
—SDRF  NDRF  
,     
    . 
     
 ;    
    
.    , 
    , 
    
    
. , , , 
,  ,    
    
    
.
    :
   
    
     .
       ,
,      
     
    .  
      ,
-   (GIS),  ,
 ,  –  
 (Ea ly Wa ning Sys em)  
    
 .  
  ,  ,
 ,  , ,
    
     .
    , 
     
    . 
    -
      
     . 
, SDRF  NDRF  
,  ,  CSR 
-   
  .  
Disas e Managemen Ac   ,
    
    
 . ,  
IJAAR Vol. 6 No. 40 ISSN – 2347-7075
.   
587
 ,    
     
    
.   , , 
       
     , 
     
.
    
     
 .    
     ,
 ,   
  .   
    ,
   
  .  ,  
     
   .
 :
    
.   
    . 
     
    .  
    
    . 
    .  
      
.     .  
     
.       
    . 
     
 .    
      
     
    . 
 
, , , , ,
 ,    
 .  , , 
,      
   .  
      .
    
       
    
   .
   :
1. , . (2014).   :
  . : 
 .
2. , . . (2017).  
 . :  .
3. , . . (2013).   :
  . :  .
4. , . (2019).   
  . :  .
5. Bagchi, S. (2017). Disas e
managemen : Concep s and
app oaches. Ox o d Uni e si y P ess.

IJAAR Vol. 6 No. 40 ISSN – 2347-7075
.   
588
6. Bhanda i, R. (2015). Disas e
educa ion and managemen . Sp inge .
7. Gup a, A. K. & Nai , S. S. (2011).
En i onmen al managemen and
disas e mi iga ion. PHI Lea ning.
8. Kapu , A. (2010). Vulne abili y in
de eloping coun ies. Rou ledge.
9. Sha ma, V. (2019). Disas e
managemen in India: Challenges and
s a egies. Sage Publica ions.
10. Singh, R. B. (Ed.). (2006). Na u al
haza ds and disas e managemen .
Rawa Publica ions.
11. Go e nmen o Maha ash a. (2021).
S a e Disas e Managemen Plan.
Maha ash a S a e Disas e
Managemen Au ho i y.