“ISSIQ IQLIM SHAROITIDA YUQUMLI KASALLIKLARNING O‘ZIGA XOS KECHISHI”
30
“ISSIQ IQLIM SHAROITIDA YUQUMLI KASALLIKLARNING
O‘ZIGA XOS KECHISHI”
TERMIZ
-
2025
BOTULIZM QO‘ZG‘ATUVCHISINING RIVOJLANISHI VA
TARQALISHI.
Xolbeko Bax iyo Baymano ich
Toshken Da la Tibbiyo Uni e si e i Te miz Filiali. Тibbiy biologiya a
gis ologiya ka ed asi assis en i
Axmedo a Saoda Tashbol aye na
Toshken Da la Tibbiyo Uni e si e i Te miz Filiali. Mik obiologiya, jamoa
saloma ligi, gigiyena a menejmen ka ed asi ka a o‘qi u chisi
Ma zuning dolza bligi: Bo ulizm — og‘i kechu chi oziq-o qa in eksiyasi
bo‘lib, uni Clos idium bo ulinum bak e iyasi qo‘zg‘a adi. Bu mik oo ganizmla
ishlab chiqa gan bo ulo oksin inson asab izimini alajlaydigan eng kuchli abiiy
zaha la dan bi idi . Kasallik asosan uy sha oi ida ayyo langan konse a
mahsulo la i, dudlangan baliq yoki kolbasa is e’moli o qali a qaladi. O‘zbekis on
a boshqa mamlaka la da bo ulizm hola la ining qayd e ilishi, aholi o asida
gigiyenik sa odxonlikning ye a li emasligi ushbu ma zuning dolza bligini yanada
oshi adi.
Tadqiqo maqsadi: Tadqiqo ning maqsadi — Clos idium bo ulinum
bak e iyasining i ojlanish sha oi la i, oksin hosil qilish xususiya la i a a o -
muhi da a qalish mexanizmla ini o‘ ganish hamda kasallikning oldini olish
cho ala ini asoslab be ishdan ibo a .
Ma e ial a usulla : Tadqiqo da omida mik obiologik ahlil usulla i, oziq-o qa
namunala idan bak e ial ekish, spo ala ni aniqlash, anae ob sha oi da o‘s i ish a
oksin hosil bo‘lishini kuza ish me odla i qo‘llanildi. Shuningdek, epidemiologik
ma’lumo la a adabiyo manbala i ahlil qilindi.
Na ijala a muhokama: Clos idium bo ulinum — g am-musba , spo ali,
anae ob ayoqcha shaklidagi bak e iya bo‘lib, abiiy muhi da, ayniqsa up oq, su
a o‘simlik qoldiqla ida keng a qalgan. Uning spo ala iga yuqo i ha o a a
dezin eksiyalo chi moddala a’si qilishi qiyin.
Anae ob sha oi da bak e iya aol o‘sadi a bo ulo oksin ishlab chiqa adi. Ushbu
oksin 1 mg miqdo da millionlab odamni zaha lashi mumkin. Bak e iya konse a
“ISSIQ IQLIM SHAROITIDA YUQUMLI KASALLIKLARNING O‘ZIGA XOS KECHISHI”
31
“ISSIQ IQLIM SHAROITIDA YUQUMLI KASALLIKLARNING
O‘ZIGA XOS KECHISHI”
TERMIZ
-
2025
mahsulo la ida, ayniqsa, ha osiz (anae ob) sha oi da ez ko‘payadi. Shuning uchun
bo ulizm ko‘p oq konse a, go‘sh , baliq, sabza o mahsulo la ida uch aydi.
P o ilak ika uchun s e iliza siya ja ayonini o‘g‘ i baja ish, konse ala ni he me ik
yopish a saqlash sha oi la iga ioya qilish muhim ahamiya ga ega.
Xulosa: Clos idium bo ulinum bak e iyasining i ojlanishi a a qalishi asosan
gigiyenik me’yo la ga amal qilinmagan hola la da kuza iladi. Tadqiqo na ijala i
shuni ko‘ sa adiki, bo ulizm kasalligining a qalishida asosiy omil — sani a iya-
gigiyena qoidala iga ioya qilinmasligi, konse a mahsulo la ini ayyo lashda
s e iliza siya me’yo la iga amal qilinmasligi hamda aholining gigiyenik bilim
da ajasining pas ligidi . Shuningdek, no o‘g‘ i saqlangan oziq-o qa
mahsulo la ida bak e iyaning ko‘payishi a oksin hosil bo‘lish xa i o adi.
P o ilak ik cho a si a ida, oziq-o qa mahsulo la ini ayyo lashda o‘liq issiqlik
ishlo i be ish, konse ala ni ge me ik yopishdan a al s e iliza siya qilish, pas -
kislo ali mahsulo la da bosim os ida (a okla da) qayna ish, saqlash ha o a i a
gigiyenik alabla ga qa ’iy ioya qilish za u . Aholi o‘ asida bo ulizm haqida
ma’ i iy ishla ni kengay i ish ham kasallikning oldini olishda muhim ahamiya ga
ega.
Umuman olganda, Clos idium bo ulinum bak e iyasining i ojlanish mexanizmini
chuqu o‘ ganish, uni e a aniqlash usulla ini akomillash i ish hamda oziq-o qa
xa sizligini a’minlash cho ala i — bo ulizmga qa shi ku ashning eng sama ali
yo‘lla idi .
