SCIENTIFIC APPROACH TO THE MODERN EDUCATION SYSTEM
Vol. 3 No. 6 (2025)
106
PEDAGOGLAR O’RTASIDAGI NIZOLARNI BARTARAF ETISH
Malika E kino na
Na oiy da la uni e si e i ayanch dok o an i
Anno a siya: Ushbu maqolada boshlang‘ich a’lim izimidagi nizola ni
aniqlash, ula ning kelib chiqish sababla i a ula ni ba a a e ishda oila hamda
mak abning o‘za o hamko lik asosida olib bo iladigan in eg a sion yondashu ining
o‘ ni ahlil qilingan.
Kali so’zla : boshlang‘ich a’lim, nizola ni ba a a e ish, in eg a sion
yondashu , oila a mak ab hamko ligi, psixologik i ojlanish, so siokul u al
naza iya, ekologik izimla , emo sional in ellek , pedagogik s a egiyala , bolaning
ij imoiy moslashu i.
Аннотация: В статье анализируется роль комплексного подхода,
основанного на взаимном сотрудничестве семьи и школы, в выявлении
конфликтов в системе начального образования, причин их возникновения и
их устранении.
Ключевые слова: начальное образование, разрешение конфликтов,
интегративный подход, сотрудничество семьи и школы, психологическое
развитие, социокультурная теория, экологические системы, эмоциональный
интеллект, педагогические стратегии, социальная адаптация ребенка.
Abs ac : This a icle analyzes he ole o an in eg a ed app oach based on
mu ual coope a ion be ween amily and school in iden i ying con lic s in he
p ima y educa ion sys em, hei causes, and hei elimina ion.
Keywo ds: p ima y educa ion, con lic esolu ion, in eg a ed app oach,
amily and school coope a ion, psychological de elopmen , sociocul u al heo y,
ecological sys ems, emo ional in elligence, pedagogical s a egies, social
adap a ion o he child.
SCIENTIFIC APPROACH TO THE MODERN EDUCATION SYSTEM
Vol. 3 No. 6 (2025)
107
Zamona iy a’lim ja ayonida o‘qu chila ning ij imoiy-psixologik muhi ga
moslashu i a ba qa o i ojlanishi muhim ahamiya ga ega. Ayniqsa, boshlang‘ich
a’lim bosqichida yuzaga keladigan nizola – o‘qu chi-o‘qi u chi, o‘qu chi-
o‘qu chi a o‘qu chi-o a-ona o‘ asidagi qa ama-qa shilikla – bolaning shaxsiy
i ojiga salbiy a’si ko‘ sa ishi mumkin. Bunday aziya la da mak ab a oilaning
yaqin hamko ligi, in eg a sion yondashu i muammola ni sama ali hal qilishda
muhim osi a bo‘la oladi.
Boshlang‘ich a’lim – bolala ning shaxsiy a ij imoiy i ojlanishida hal
qilu chi bosqich hisoblanadi. Ushbu da da yuzaga keladigan nizola , aga o‘z
aq ida hal e ilmasa, bolaning psixologik hola iga a a’limga bo‘lgan
munosaba iga salbiy a’si ko‘ sa ishi mumkin. Shuning uchun oila iy muhi a
mak ab o‘ asidagi in eg a sion yondashu ni shakllan i ish muhim ahamiya ga ega
Boshlang‘ich sin o‘qu chila ida hissiy-in ellek ual i ojlanish hali
yakunlanmagan bo‘lgani sababli, ula o‘za o munosaba la da ziddiya li hola la ga
duch keladila . Psixolog Le Vygo sky o‘zining so siokul u al i ojlanish
naza iyasida a’kidlaganidek, bola i ojida a o -muhi , ayniqsa, yaqin ka ala –
o a-ona a o‘qi u chila ning oli beqiyosdi .
Nizola quyidagi sababla ga ko‘ a yuzaga kelishi mumkin:
Kommunika siya ye ishmo chiligi
Emo sional egulya siya pas ligi.
Ij imoiy olla ni no o‘g‘ i anglash
O a-onala ning haddan ashqa i a alashu i yoki be a qligi
In eg a sion yondashu – bu B on enb enne ning ekologik izimla
naza iyasiga asoslanadi. Ushbu naza iyaga ko‘ a, bolaning i oji uning mik o (oila,
mak ab), mezo (oila-mak ab o‘za o a’si i), ekzo a mak o izimla idagi aloqala
o qali shakllanadi. Oila a mak ab o‘ asidagi uz iy aloqa bolada xa sizlik a
ba qa o lik hissini mus ahkamlab, nizola sonini kamay i adi.
Muhim amoyilla quyidagila dan ibo a di :
O‘za o hu ma a ishonchga asoslangan aloqa.
SCIENTIFIC APPROACH TO THE MODERN EDUCATION SYSTEM
Vol. 3 No. 6 (2025)
108
Yagona a biya iy yondashu .
Doimiy muloqo a axbo o almashinu i.
Tadqiqo la shuni ko‘ sa adiki, o a-onasi a’lim ja ayonida aol ish i ok
e adigan bolala kam oq nizola , ko‘p oq ijobiy xulq-a o a yaxshi
o‘zlash i ishga ega bo‘ladila .
Quyidagi shaklla sama ado lik ko‘ sa gan:Yig‘ilish a maslaha la – o a-
onala bilan mun azam maslaha lashu la nizola ni ba a a e ishga xizma qiladi.
Ij imoiy-psixologik eningla – bolala da empa iya, mu osaga kelish, o‘z
ik ini o‘g‘ i ye kazish ko‘nikmala ini i ojlan i adi. Ochiq da sla a adbi la –
o a-onala ning a’lim ja ayonidagi ish i okini oshi adi.
Amaliy misolla a a siyala si a ida quyidagila ni ay ishimiz mumkin.
Misol: Bi sin da ikki o‘qu chi doimiy o ishu ga ki isha edi. O‘qi u chi
bolaning sin dagi a oila iy muhi ini ahlil qilib, o a-onala bilan alohida suhba
o‘ kazdi, psixolog ish i okida ij imoiy moslashu bo‘yicha ening ashkil e ildi.
Na ijada, nizola soni kamaydi, o‘qu chila da ijobiy munosaba la shakllandi.
Ta siyala :Ha bi nizoni bola psixologiyasi a oila iy kon eks dan kelib
chiqib ahlil qilish
O a-onala ni aqa muammo yuzaga kelganida emas, doimiy a ishda jalb
e ish, ha bi bola uchun indi idual yondashu ishlab chiqishdan ibo a di .
In eg a sion yondashu – bu nizola ni oldini olish a ba a a e ishda eng
sama ali s a egiyala dan bi idi . Mak ab a oila o‘ asidagi hamko lik bolaning
sog‘lom psixologik i oji, ij imoiy moslashu i a akademik mu a aqiya ining
poyde o idi . Ilmiy-psixologik yondashu la asosida ashkil e ilgan bu hamko lik
zamona iy a’limning muhim alabidi .
Boshlang‘ich a’limdagi nizola ni sama ali hal e ish uchun mak ab a
oilaning o‘za o ishonchli, ochiq a aol hamko ligi za u . In eg a sion yondashu
o qali bolala ning sog‘lom psixologik i oji a’minlanadi, a’lim sama ado ligi
oshadi a mak ab muhi i ijobiy us oladi.
SCIENTIFIC APPROACH TO THE MODERN EDUCATION SYSTEM
Vol. 3 No. 6 (2025)
109
Foydalanilgan adabiyo la :
1. Xoliqo A. Pеdagogik maho a (da slik). –T, 2011.
2. Sciеn i ic Jou nal Impac Fac o (SJIF 2022=5.016)
Passpo : h p://sji ac o .com/passpo .php?id=22257.
3. Sa‘diy Shе oziy. Gulis on. Toshkеn , 1968.
4. Ib agimo X., Yoldoshе U. a boshqala . Pеdаgоgik psixologiya. O‘qu
qo‘llanma. -T., 2007.)
5. Malla Ochilo . Muallim qalb mе’mo i. Toshkеn , O‘qi u chi. 2001 yil. 56 –
57 bе la .
6. h p://sji ac o .com/passpo .php?id=22257.
7. Ka imo a Madina. Maqola, 208-209-bе la .
8. www.ilmsa chashmala i.uz
