scieee Science in your language
[en] (orig)

O'QITISHDAGI PEDAGOGIK TEXNOLOGIYALARINING METODIK JIHATLARI

Author: Sulaymanova Dildora Baxtiyorovna Olmaliq davlat texnika instituti. Matematika va tabiiy fanlar kafedrasi dotsenti.
Publisher: Zenodo
DOI: 10.5281/zenodo.17732537
Source: https://zenodo.org/records/17732537/files/6-9.pdf
SCIENCE AND SCIENTIFIC RESEARCH IN THE MODERN
WORLD
Vol. 3 No. 4 (2025)
6
O’QITISHDAGI PEDAGOGIK TEXNOLOGIYALARINING
METODIK JIHATLARI
Sulaymano a Dildo a Bax iyo o na
Olmaliq da la exnika ins i u i.
Ma ema ika a abiiy anla ka ed asi do sen i.
e-mail: sdildo [email protected]
Pedagogik exnologiyala o‘qu ja ayonining sama ado ligini oshi ish,
o‘qu chila ning bilim olishdagi aolligini i ojlan i ish hamda o‘qi u chila ga
a’lim me odla ini yangilash imkonini be adi. Ushbu exnologiyala o qali o‘qi ish
ja ayonida qo‘llaniladigan me odik yondashu la op imallash i ilib, o‘qu chila ga
o‘z bilimla ini mus ahkamlash, kengay i ish a chuqu egallashla iga
ko‘maklashiladi.
Quyida pedagogik exnologiyala ning o‘qi ishdagi asosiy me odik jiha la i
yo i ib be iladi.
1. Shaxsiylash i ilgan o‘qi ish.Pedagogik exnologiyala dan
oydalanilgan shaxsiylash i ilgan o‘qi ish me odologiyasi o‘qu chila ning
indi idual eh iyojla i a qobiliya la iga mos a’limni ashkil e ish imkonini be adi.
Axbo o -kommunika siya exnologiyala i yo damida ha bi o‘qu chining bilim
o‘zlash i ish da ajasi a o‘ ganish ezligini hisobga olish mumkin bo‘ladi. Adap i
a’lim izimla i hamda in e ak i da s ma e ialla i o qali o‘qu chila ga o‘z shaxsiy
qobiliya la iga mos a zda a’lim olish sha oi i ya a iladi. Bunday yondashu
o‘qu chila ning o‘qishga bo‘lgan mo i a siyasini kuchay i adi, o‘ziga bo‘lgan
ishonchni mus ahkamlaydi a ula ning o‘qu aoliya ini aol oq a zda ashkil
e ishga xizma qiladi.
2. Di e ensial yondashu asosida o‘qi ish.Di e ensial o‘qi ish — bu
o‘qu chila ning indi idual o‘ziga xoslikla i, bilim da ajala i, qiziqishla i a
qobiliya la ini inoba ga olgan holda a’limni ashkil e ish me odidi . Pedagogik
SCIENCE AND SCIENTIFIC RESEARCH IN THE MODERN
WORLD
Vol. 3 No. 4 (2025)
7
exnologiyala yo damida bu yondashu ni amaliyo ga a biq qilish yanada
osonlashadi. Masalan, elek on a’lim pla o mala i o qali o‘qu chila ga ha xil
da ajadagi opshi iqla , ideo da sla yoki in e ak i es la akli e ilishi mumkin.
Bu o qali ha bi o‘qu chi o‘ziga mos empda a da ajada o‘qish imkoniya iga ega
bo‘ladi. Di e ensial yondashu , ayniqsa, ka a audi o iyada yoki maso a iy
a’limda a’lim si a ini indi iduallash i ishda muhim ahamiya ga ega.
3. Loyiha asosida o‘qi ish (P ojec -based lea ning).Loyiha asosida
o‘qi ish — bu eal hayo iy muammola ni hal qilish o qali o‘qu chila da mus aqil
ik lash, jamoada ishlash, ejalash i ish a ijodko lik ko‘nikmala ini
i ojlan i ishga yo‘nal i ilgan me oddi . Pedagogik exnologiyala bu ja ayonda
o‘qu chila ga loyiha us ida ishlash uchun za u axbo o ni ez opish, ma’lumo la ni
izualiza siya qilish (masalan, g a ikala , p ezen a siyala ayyo lash) a na ijala ni
aqdim e ishda yo dam be adi. Ta’limda bu uslub o‘qu chila ning naza iy
bilimla ni amaliyo da qo‘llash malakasini oshi adi.
4. Axbo o exnologiyala ini in eg a siyalash.Pedagogik exnologiyala ni
sama ali qo‘llashda axbo o exnologiyala ini a’lim ja ayoniga in eg a siyalash
muhim ol o‘ynaydi. Bu na aqa o‘qi u chila ning da sni yanada sama ali ashkil
e ishiga yo dam be adi, balki o‘qu chila ning axbo o izlash, sa alash a ahlil
qilish ko‘nikmala ini ham i ojlan i adi. Misol uchun, elek on pla o mala da da s
ma e ialla ini joylash i ish, onlayn es la o qali bilimni baholash, mul imedia
osi ala i bilan da sni boyi ish kabi usulla a’lim si a ini oshi adi. Bundan
ashqa i, axbo o exnologiyala ining qo‘llanilishi maso a iy yoki gib id o‘qi ishda
ayniqsa dolza b hisoblanadi.
5. In e aol o‘qi ish usulla i.Pedagogik exnologiyala yo damida
in e aol o‘qi ish me odla ini jo iy e ish o‘qu chila ning da sdagi aolligini
oshi adi. In e ak i doskala , sa ol-ja ob pla o mala i (Kahoo , Men ime e ),
gu uhli muhokamala , olli o‘yinla kabi osi ala o qali o‘qu chila o‘z ik la ini
e kin i oda e adi, ahliliy ik lashni o‘ ganadi a da sda aol ish i ok e adi. Bu
usulla o‘qi u chining ma kazdagi oli o‘ niga o‘qu chini da s ma kaziga olib
chiqadi — bu esa zamona iy pedagogikaning asosiy alabla idan bi idi .
SCIENCE AND SCIENTIFIC RESEARCH IN THE MODERN
WORLD
Vol. 3 No. 4 (2025)
8
Pedagogik exnologiyala ni zamona iy a’limda qo‘llash me odik jiha dan
o‘qi ish ja ayonini yangilash, alabala ning/yoshla ning bilim olishga bo‘lgan
qiziqishini oshi ish a ula ni aol subyek si a ida shakllan i ishda muhim osi a
hisoblanadi. Shaxsiylash i ilgan, di e ensial, loyiha asosida a in e aol o‘qi ish
kabi me odik yondashu la o qali o‘qu ja ayoni yanada sama ali, maqsadga
yo‘nal i ilgan a inno a sion usga ega bo‘ladi.
Foydalanilgan adabiyo la
1. Yuldashe A. X., Ka imo A. Sh. (2021). Ta’limda zamona iy
pedagogik exnologiyala . – Toshken : Fan a exnologiya nash iyo i.
2. Axmedo a M. Sh. (2020). Pedagogik exnologiyala a in e aol
me odla . – Toshken : TDPU nash iyo i.
3. Maye R. E. (2009). Mul imedia Lea ning (2nd ed.). – Camb idge
Uni e si y P ess.
4. Jonassen D. H., Howland J., Ma a R. M., C ismond D. (2008).
Meaning ul Lea ning wi h Technology. – Pea son Educa ion.
5. Cla k R. C., Maye R. E. (2016). E-lea ning and he Science o
Ins uc ion: P o en Guidelines o Consume s and Designe s o Mul imedia
Lea ning. – Wiley.
6. O‘zbekis on Respublikasi P eziden ining PQ–2909-son qa o i (2017).
2017–2021 yilla da oliy a’lim izimini i ojlan i ish s a egiyasi.
7. UNESCO. (2020). Dis ance lea ning s a egies and ools du ing
COVID-19 school closu es. h ps://unesdoc.unesco.o g
8. O‘zbekis on Respublikasi Ta’limni Ri ojlan i ish Ilmiy-Me odik
Ma kazi. (2022). In e aol me odla majmuasi: Uslubiy qo‘llanma. – Toshken .
9. Selwyn N. (2016). Educa ion and Technology: Key Issues and
Deba es. – Bloomsbu y Publishing.
SCIENCE AND SCIENTIFIC RESEARCH IN THE MODERN
WORLD
Vol. 3 No. 4 (2025)
9
10. Ande son T., Elloumi F. (2004). Theo y and P ac ice o Online
Lea ning. – A habasca Uni e si y