Mečislovo Reinio laisvai versto „Psichologijos vadovėlio“ psichologijos terminų reikšmė ir kilmė

Medislo o Reinio lib emen e s o P sichologij os u adou e/io psychologij os e minq eik5me e kilme RITA KATEI-YTE Li uui4 langue ins i c s M e i i s I o , o R ei n - io 1 2 5 o in s.qimimo sio n m e i m s 009 é ie 5 d. iSpi nqiq n. sukako lZ5-e i me ai, quand gime un lie u i l Reinys Medislo as Tai psychologg (1884-1953). Zymi, S iesi asm en be - kuni gas, yskupas, a ki'"--skupas. gogas, p o eso i s, -is omenininkas, peda poli ique. poli ique kalin, s. Depuis 1922 n. iome inian e Uni e si é de Kaunas M. Reinys di igeai Laologijos- iioso ijos acul é Psichologiios ka ed ai, aussi bien des e bend 4j4 compa ginam4j4 exe cicesoms. À ce momen il n'y a ai iokio Li u iiko psychologie manuelio. psychologij4, e pedagoging psychologiiQ. di igeai psychologi os odel M. Reinys lib emen iS e e i lie u i l kalb4 p o . Geo giiaus Celpano o Psichc logijos uaclo eli. o p akalboje a i me que,, e imas a lib e as, kacl nebu q an Zymu é imos Be o, a é é eikalo kai kas Pakeis os ilus a ions, p ide i" (Reinys kalbos. sumaZin as pa eiksleliq sky iai skaidius, kai kas pakeis i, 1921: IV). suski s y i é ai a ec e minais, I pa ag aus. M. Reinys skundZiasi. que snnku odei .,u ilises i5 e minais il L Vabalo Gudaiiio..Asn en- ybes i inejimo p og amme'l e Rygi5kiq |ono,,Musq Zodyn lio", Z. Zenai 'io ,,Geome y igonome ijas e minq': M. Sik nio,,A i hme ica e algeb os e minq Zodynelio'i e minin l p oje " e kai kuo I. Elisono .,T umpas zoologijos au e" (Reinys 1921:V). Puisque manuel es adui lib emen , beaucoup de ex e es ai M. Reinio. odel M. Reinio a iclesnyic olia is ,,'adinamas manualelis se a Psichologies oadoueliu (ial inium san umpa - MR). M. Reinio Psichologijos uadouelis es nemaZos (242 po ée p.), elle cons i ue ois pa ies e pa ie Pi moio gij4, p ésen ées des géné ales Zinios apic' aSoma su paZinimo psycholoi 38 chap i a. ju im4, au second oio - su jausn-n1 psychologie4, e - su géné ales )inios su 'lpano (18{ 2 1936) usq psychologue. philosophe. jausn s, I Cieo gijus i. des omas ediojo locikas. Ri a Ka cly e j, 1984/eiis/ou . Rei io loisi ai oe slo Psichologilos ado .elio willos psychologij4, alingus e ne alingus Vado elio p adZio e judesius. es iSspausdin a au o ia " s p akalba, laquelle mon e la impo ance de psychologie, paaiSkin as p incipe de composi ion manuelio. Payaigoje ide as nedidelis psychologi os e min l Zodynelis. De plus, manuelle ialia pa ie lie u iSk p e minq skliaus ues es ou nie d'une ou plusieu s kalbq ( usq. okiediq, lenkq, anglq, p ancuzq, lo ynq) a i ikmen l. objec i Sio a icle - besoins e o igines a Z illgiais discu e 505 e mes de psychologie, ou és mine ame Psichologies Pi mojo pa ie appa aî uadouelyje. e a icle e min .l eikSmes sky iq ela ionis, an ojoje - o igmes. Ki u a icles on l'in en ion ai e 6 i M. Reinio guideelio e minq sanda 4. I. TERMINU REIKSME Psichologie e minq sélec ionnée a é é ai e su la base de l'é ude médZiaga con ex e, M. Reinio Psichologijas uudouilio inal donné u umpu psychologie e minq Zodyneliu n 7993 m. iileis u Psichologijos iodynu (PZ). Te ninai son p ésen és ainsi, comme es pa aiy i Sal inyje, Salia indiqué la page, où le e me pi m4 ka 4 pa a o . Réla i A. acike idiaus, A. Gudo, E. Rimku es Géné ale de psychologie cou s guideeliu e M. Reinio Psichologijas uadoueliu, psychologie des e mes suski s y i i okias eikimines g oupes: commun ieji de psychologie des e mes, psychologie Sakq nomsinimai, psychologies desni l, héiiq nomsinimai, physiologiniq p ocessusq nomsinimai, psichiniq p ocessusq nomsinimai. emocij l e jausmq noms, pe sonnali és psychos pe u bimq e ca ac è eio b uoZq noms, paZinimo p ocessq noms e asmc'nq noms. 1.1. Bend ieii psychologios e ninai. Sios g oupes e minais. quiq es 40 ou7,9o/o isq e minq, a dijama de la psychologie géné ale les mé hodes d'enquê e, Zmogaus psychichikos ap aikos e s4 okos, k . MR : ape cepcija ak o ius MR 94, g ynoji e dui 93, MR 149, acciaslis MR 147 , ep odukcija MR 72 (5is e nine Apib eZié comme,p ocessus qui nous p odigue sens im4, bien que pae zinimo ne soi déjà le suje MR 141, subs ance 15 MRl, olydine e elueMF. l4B, ueiksnys MR l4I, uienaly e e due MR 148. P ie bend 4jq psychologie e minq p iski ini e dui MR 147,ai as MR 147, p ieias ingumas / MR 150. skaiiius MR 147. Ano M. Reinio,,,e clues e emps sE okos son bl inos daik q e yksmq isi aizda imo s4lygos. De els s4 okes nous appelons p incipaux élémen s de empi ical paZnemen " MR 149. Te me ,,s aiiius a empi ing kilmg, i. y. skaiiius es ob enu ii Tc minologija 2009 | 16 99 po ldiq po _ io. <...> Skai iaus s4 oka es née i5 poindiq daik l d'expé ience e odel elle es an i di iamojo pob ldZ" MR 150. P ieias ingu no s4 okq M. Rein s ai5kina, que ce,,y a ondamen iniq paZinimo un elemen q" MR 151. Selon l'au eu us, a mokslas s4 ok4, qui a i me p èsZas ingumo kiek ienas isi ikinim4, que dans le monde p é alen pa a us ddsniai. Comme e gan as desnies a oujou s é é, ainsi e p èsZas i ude s4 oka oujou s se a MR 150. Te min4 syn hé ise MR 131M. Reinys liguam u ilisé e misu medZiag4 il es possible chemiioie nu, quand sude ingE décompose pa ie i composedam4sies e ai e e elle psychologie dans:,,<...> medZiagos analyseg. Sis e me ? éagi galin e e p o auja nes y-ksm os a aizdus uni és iung i i une 4 e du bucl ob eni s:1 okq" MR 131. communE a aizd4 ou même e Ras a e ki q bend qjq e minq: do as budas ses psychologi 197. expé imen ine MR 14, elemen a us n edliaga ii aiika MR 160, MR 150, paZinimoayksmas MR 179, empi ine ilme kino pasekamasis z. aizdas MR 54, p o inis mokslas MR 89, psychologie MR I, psychologies expé imen l zs MR 14, psychologie mohs/as MR 1, psychologie sis/emc MR 3, psychologie Zodis MR 1, psychologine MR 7, MR 212, analyse psychologini sqlyga supanaiejemen MR l3I, ol),dinis sielos eiikiniq sq yiis MR 18. Pamine ini 6 Sios e minai, g oupes s . siela:sie/a conce nan g MR 1, sielos bisena MR 21, sie/os esme MR 2, sielos pa , bi MR 2, sieios judesy's MR 160, eiSkini l sielos mul iplica ion MR 3. Racon e M. Reinio, sielos eilkinys MR 3 -,,sielos, ou psychichiniais, eiSkiniais appelons mus l men is, sen imen s, olon é n a imus e . . Ils s'oggien aussi appelés des habi a s psychiques ou s4monds b[sena" MR 3. Ne au pas oublie que M. Reinys manuelle e Li u i5k4 e me ou ni psychologija a i ikmeni - sielo y q MR I. o eigim ,,,sielo y os e me es composé selon ip as 4 mo sudu imo modèle, ca psychologie, ou sielo y a, es psichiniq ei5kini l ou sielos gy enimo mokslas" MR l, e ninas. adiau Li hu i5kas pa a sic hologi ik ien4 ka 4, oliau a ojamas ik p ses 1.2. Psichologios Sakq pa adini nai. Siame sky elyie apZ elgiami M. Reinio u ilisésims de la psychologie science Sakq noms, qui se compa en a ec main enan consommamais e mes. 11 Sios g oupes e minq cons i uen 2,20h is l e min l: expé imen ine psychologie MR I2B, empi ini psychologila MR 2. gyuuli4 psychologie MR 10, MR 20, jausmq psychologie masiq psychologie MR 11, psychologie compa ée MR I0, psychologie paiemen MR 20, ocioneline psychologie MR 2, au q psychologie MR 10, oaileo psychologie MR 10. ualios psychologie MR 20. 2 0 Il,i a Ka ely e Meiislouo R 'inio kisuai oe s o Psichologi sa aclo elio. Reike l a k eip i demesi i cela. que M. Reinys u ilisai e min4 gyuuli4 psychologijc MR 10. aiiau main enan u ilisés les e mes - gyuun l psychologija, zoopsichologiia (PZ 7993 329) M. Reinys décla e qu'en é udian maZos kul u os nau os psychologE, il es possible i5siai u ile in o ma ion masi T su i sukaup i nemaZai psychologijq MR 11 (main enan - psychologie de la p opagande | QLOVZ:225). Tau y psychologie es MR 10 main enan appelée de la psychologie du peuple ou <' nopsichologija (PZ 1993: B0). E M. Reinio e s ame Psichologijos uadouelyje. E M. Reinio e s ame Psichologijos uadouelyje. E M. Reinio e s ame Psichologijos uadouélé. E M. Reinio e s ame Psichologijos uadouélé. E M. Reinio e s ame Psichologijos uadouélé. E M. Reinio e s ame Psichologijos uadouélé. E M. Reinio es un p o esseu de psychologie qui a é é engagé dans le domaine de la psychologie. Psichologies iodyne e minai empi ind psychologie MR 2 e a ionne psychologie MR 2 u ilisés synonymesSkai e discu és ensemble, seulemen main enan au lieu e me a ionale psychologie es u ilisée cionalis ini psychologie. Selon M. Reinio, compa aamqjq psycholog,lq MR 10 (main enan - psychologie compa ée) compose des données de psychologique na ionale, psychologie animaleq e psychologie de l'en an MR 11-I2. Psichologios d6sniq, héo iq 1.3. pa adini nai. Siame sky èle p ésen ea na 12 psychologie science e min l (2,40/o isq e minq), i a dijandiq psychologias science desnius e héo ies. Didi.i4j4 Ces g oupes de dali cons i uen de la psychologie héijq nommées (7 e mes): a ek 4 apimo héo ie MR 160, Be keley'o héo ie MR 120. galiq héo ie MR 16, héo ie Helmhol zo MR 52, héo ie He ingo MR 55. héo ie igim oio do o sens de MR 175, héo ie pedsak y MR 75. Siek an maZiau es psychologies (5 e mes):Fechne o desniq in i ulinim l desnls MR 69. psychophysique Webe o-Fechne o desnis MR 66. du sielos g uenimo desnis MR 10, sie/os ei5kiniq desnis MR 3, spéci iqueis d oi d'éne gie MR 65. I5 pa ,1'zdZiq isible, que dans les e mes pe sonn a dZiai p ésen és o isinalia ai ba a ec lie u iSko nis gai lnimis. 1.4. Fisiologiniq p oces l pa adini nq g upg comp end 73 e mes (I4,49 , isq e minq). | lais a dijan a gy , ybine ac i i és, unkciios. mécanismes de égula ion, yi jqiai a ec kin andia en i onnemen ka:y'ziologija MR 14, physiologi- ne bisena signi ieikinis physiologique MR 164, MR 21, physiologi- que uylesmas MR 158, g il aminisueiksme MR 31, ougeonauimas MR 21, é le MR 34, eJ'lexique ueiksme MR 3I, é lexique uyksme MR I85, egejimo a uaizdas MR 85, egeiimo cen as MR 34, sapnas MR 79, snaudulys MR 214 (g e a Sio e m ado el. je a oiamas synonyme d iemo uojas MR 211), so umas MR 39, susiualdymcs MR 195, olkulys MR 39. P ocessus physiologiques in i ulinandiq e minq g upeie didi,i1ja dal! cons i ue ne q sys E déc udinan s e minai. q as a 20, exemple: cen i ugalis di ksnis Te minologie | 2009 | 16 201 MR 31, cen ipe alis di snis MR 31, di ksni7 cen os MR 37, d ksniq e zini no esme MR 29, di ksni l galq in o mocil MR 66, di ksni4 sis/ema MR 22, di ksni4 sis ème élémen Mi{ 25, icen inis di ksnis 3MRI, iicen inis di ksnis MR 3 i, iioidi nis pae zini na.s MR 39 , iiuidinis expé ience MR 4, iudimis di ksnis MR 31 di hsn s MR 3l, claos di snis MR . jun amasis 3T,ly ejimo di hsnis MR 58, egejimo di ksnis MR 65, s onies di snis MR 59. M. Reinio Psichologilos uadouelyje,.ne o" nécessime u ilisé le e me di ksnis. Sio a ian e du e me di gsni |. Slinpo dans les a aux déjà u ilisé e V Kudi kos Zu nale (Zemle idiu e Vu po 2008: 1-16). Fiziologiniq sinoni ni5kq nemaZai es p ocessusq g upeje e ming: mudinamieji di ksniai - cen ipe olis di ksnis MR 31, di junicen inis snis MR 3I; amieji di ksniai Il es - cen i ugalis di ksnis MR 3L, iicen is di ksnis MR 31. 15 l mon e exempleZiq oi , que pi menybe ou niea lie . i5kos kilmes sinoni na ns. Reike l ema que que main enan es a o ami e minai iudinamieii (mo o iniai), iun amieji e (senso iniai) uege aciniai (sin pa iniai ou pa asimpa i- niai) ne oai (ME 1993:66). M. Reinys iiski ie qua eas g l bn ybiq judesio u5is, auxquelles in i uli i a oja B e minus. T ys iSys i a dijamas pa des e mes synonymes: au on a ingi juclesiai judesiai MR 184 - impulsi s mou emen s MR 184: é lexan s MR 184 MR i84, - é lexe mou emen s g jl aminiai ludesiai MR 184; ualingi pou le mou emen MR 184 MR - no ingi mouesiai 1B'1. MR Une judesio 184 MR 1B'1. MR 184 MR 1B'1. MR 184 MR 1B'1. MR 1B'1. MR 1B'1. MR 1B'1. MR 1B'1. MR 1B'1. MR 1B'1. MR 1B'1. MR 1B'1. MR 1B'1. MR 1B'1. MR 1B'1. MR 1B'1. MR 1B'1. MR 1B'1. MR 1B'1. MR 1B'1. MR 1B'1. MR 1B'1. MR 1B'1. MR 1B'1. MR 1B'1. MR 1B'1. MR 1B'1. MR 1B'1. MR 1B'1. MR 1B'1. MR 1B'1. MR 1B'1. MR 1B'1. MR 1B'1. MR 1B'1. MR 1B'1. MR 1B'1. MR 1 B'1. B'1. B'1. B'1. B'1. B'1. B'1. B'1. B'1. B'1. B'1. B'1. B'1. B'1. B'1. B'1. B'1. B'1. B'1. B'1. B'1. B'1. B'1. B' which is wha is wha is wha is wha is wha is wha is wha is wha is wha is wha is wha is wha is wha is wha is wha is wha is wha is wha is wha is wha is wha is wha is wha is wha ulis i a dijama sans sinonimq - ins inc i s iudesiai MR 184. Fau pab eZ i. MR i84 a banokad du e me ualingijudesiai ingi main enan au lieu a oii mas MR ualingieii e mas judesia judesic l (PZ I993:320). PhysiologU i5ski ini g oupeje plocesU ly eiimE e mes ésuman (B e n inai): e due ly djin o pojuiio u iuilgiu MR 107, l1, ejimo poju io e doe MR 107, ly ejimo bei aumenq a uoizdas MR 119, ly' ijimo s i/is MR 34, aumenq bei ly e mo po y is MR 12I, aumen y e lei i du ondio MR 120. Synonyme5kai u ilisés les e mes ly ejimo poju is MR 1Il n ly ejimo po y is MR 122. Ti iama 7 Sal inl'je ou e e mesinai, ame lesquels un i5 loginiq p ocessusq physioi a dijamas - ega. Dalis M. Reinio a ojamq e minq main enan changég, exemple: duiakas MR 115 ou binokulia ine binoLeulia us egejimas egijimas MR 115 main enan appelé ega e abiake ega (PZ 1993 11). Selon eg4 e d inie daik q ela ions e ninais e due a iuilgiu MR 112, ege imo i a dijami egeiimo pojniio e due Ml 107. P ocess Regejimo? a dija e mas egejimo p ocesas. MR 34. 202 Ri a Ka ely e I A'le isboo Rcinio laisuai og slo Psichok gijos .uado clio.. P ie e lexiniq eiksmq a ibui ini 4 e mesinai. exemple.: a sikosejimo uyksmas MR 184, iiaudejimas MR 31, kosejimas MR 32, mi kiiojimas MR 32. Kele u e minq i a di ama ki okia o ganisme daliq ac i i és (ju imas, uosie, klausa, ce eb q ac i i és): daik 7 dydlio paju imas MR 12l, lenguo alsaoimo ju imas MR 39, poju is MR 4; leuaps a uaniesizdas MR 81, uos/es a uaizdas MR 85, uos/es di ksnio galcs MR 59; klausos a uaizdc s MR 85; mqs ymo galic MR 18. Di i M. Reinio u ilisés e mes e due judesio pojuiio a luilgiu MR I07, judesio a uaizdas MR 85, judesio poiu is Il es MR 171, e lexing l mou emen s4 p écision MR 184. 1.5. Gausiausi4 e minll g oupeg cons i ue psichiniq p ocessq pa adini nai (98 e mesinai ou 19,4ok son classés dans le g oupe isq psychinius eiSkinius, qui se o men en e mine). Siai e mininai, apibudinan s dynSkus agissan iSo iniams ainsi que in e nes i i giklix e i5nyks a leu in e upus. Psichiniai ac ions, , yksmai e eiSkiniai i a dijami Siais e minais: cbs akcijos p ocesas MR 93, ano mus psychinis ejec kinys MR 14, ueikimas p ocessus MR 93, hau { asis psychinis MR 34, i3o inis ualios ueiksme MR 183, iiuidinis ualios oeiksmas MR 183, ondamen inis psychinis oy smas MR 183, p o aoimo uyksmas MR 143, p ocessus psychique MR 5, psychinis p o' cesas MR 34, psychinis eiShinys MR 1, psychinis ueiksmas MR 92, psychinis uyksmas MR 136, sudd inge ullios ueiksme MR 190, aalios éikinys MR 1.5, uali é ueiksme MR 183, ualios uyksmas MR 188, uieninis ualios ueiksmas MR 190. Asocia ions i a dijamos Siais e mina s'. associa ion MR 80, a uaizd4 associacija MR 2L5, a uaizd y panalumo associacija MR 82, g e u inum associacija (associa ion de oisinage) MR 8l, con as o asociacija (associa ion de con as e) MR 82, associa ion communica ion pan{umo MR 82, de la a uaizd y associa ion MR 80. Ras i 72 ki q psichiniq p oces l e mesinai: abs akcija MR 130, asociacij l déplacemen MR 83, associa ioncii4 uisuo inumas MR 84, égamina ion MR 72, eje ée MR L32, a i au is MR I30, ec euiemen MR 73, épondomingume MR 198, e siuaizdauimas MR a uaizdauimas MR 1, a uaizd4 main ien 72, MR 74, a uaizd4 pynimasis MR 79, bend asis p o auimas MR 147, déduc ion MR 146, deduccijosiip o auimas MR 147, ex i pacijos b Tdcs MR 33, e duis paisu im- MR 1L8, analyseesgclia MR 4I, as ga s4 inducciia MR 146, induc ion p o auims MR 147, in ospec ie MR 1, isi ik i isme MR 178, isioaizdauimo galia MR 18, iipl'l o a ualia MR 196, iip o auimas MR 146, i aiga MR 216, in en ionnemen MR 1,92, kon e gencia MR 113, Iinkimas MR Te minologie 2009 116 203 793, men is MR I, no as MR I, nuouoka MR 32, objec i éali é MR 142, p incipal empi is paiissemen élémen s MR 149, panudime MR 189, pasqmonio memb e MR 83, paiini ncs MR 1,5, pi mykl is MR 35, p emie ki is élémen psychinis associa ion ah as pojuiio sqmones MR onne MR 38, poiuii4 apsi ikisme MR 143, po y is MR 12, sou eni isme MR 128, p isispy isme p o as psichine galic MR 193, MR 210. MR 2, buuimas p o auimas MR 3, psychichine sude is MR 94, psychinis MR 214, psychinis booinys MR 3, psychinis c as MR lB5, psychinis paiinimo buuinys ei{kini4ejimas MR 212, psychinis uaizdas geneze Ml 5, MR 184, paZinimo psychinis MR 36, psichini y sqMR 7, psichini4 abilejimq paueldijimas MR 209, sqmoni mones gelme 80. saoisqmoni MR 203, sauilii a MR 4, sqiini MR 173, suy auimas obuli sia oal a MR. solu ion du ualios élémen MR 1BB, MR 1.12, ualios iipli imas MR lais, ualiosue MR, ualios momen as MR i1980, ualios nusilpnejimas MR 223, ualios nu c imas MR 193 3, . alios ple o e MR 195, ualiosimc s MR 196 MR 183. M. Reinys dans le manuel u ilisai 183,5a1ia e ga e minq uc idini7 MR pa eikdamas e ga sinonim4 MR 183. juusm4 U ilisé e un au e a ming o m4 . in is e me - ie' o e ac uelles o mes de langue bend ines appaiko y q dalely e -ai (Lie uuiq auk( aidiq i a dZiuo ines o n a s pab eZiamqja kqlbos g ama ilea 1965:494), exemple., a gamin c saiuaidinys MR 144 i. . (égalemen i.7, 1.8.1, 1.8.2, 2.3.1). 1.6. E nociiq e iaus nq pa adini nq g upg 106 cons i uen des e mes (2101 isq e minq), MR émo ion MR l, 158, exemple: pe sonnel sen imen cusmcs MR 163, a gaminamas- jausmas is MR 162, qukl esnis jausmas MR 158, g ynasis MR ii MR 168, 154, sensa ion pajun amie- sensa ions pi myki is sensa ion MR 162. socialinis jausmas MR 163, socialus jausmas MR 163, uisuomenin sensa ion MR 163. leminie sen imen MR 158. Di yl es cela. que M. Reinio oje, a i kidiai klasi ikaci ni p ésen inije. s4 oka sen imen s eiSke Zemesniuosius sen imen s, o émo ions -S e esnie ie- ux: ,, im eisi ne i base4 plus g ands ou maZesni classi ica ion sude ingum4 a aizdq e s4 okq, isipynusiq i jausmus, we suski s y i gal6sime jausmus deux bigeli g oupes: 1) physiques i Zemesnius ou jausmusS esnius e 2) i soignues aux i <...> Auk5 esnieji au eko e son appelés en e sen imen s émo ions" MR 158. Dans la p ésen ine psycholog oie émo ions liéées j li é auxins Saliikais en i onnemen eiSkiniq e si uacij l eiki iq iSgy enimais 0)Z I993: 75), e é o e sen imen s - sai ykiq a ec cons an s (PZ 1993: iSgy enimais i30). Vado elio p incipalin! indiuidualin s au eu e ninE us oja comme cusmcs 204 Ri a Ka ely e I Meiislooo Reinio e s o laisuui Psichologies manuelio... e ou nissen deux son synonymes: indiuidualus sen imen , pe sonnel iausmas, pIg. : ,,Les sen imen s, qui iSasi a ec un asnlells i s de sou ien, aclinasi indiuidualus ou pe sonnels sen imen s <...>" MR 163. ,.lndiuidualinie sen imen s son ceux qui peu en ê e des pe sonnes, non enandies socié éis ie ie inomenins jausmns a osena: qui son susip ng a ec ki q pe sonnesq ,, ausmai, gy ybes sou ienymu, a appelés socic/us, a bauisuomeniniai, ausmc i' MR 163.,,Socialines su gissen e ie de socié é" ple oiasi sen imen sc i a ec la 163. PaLy ne ine, que daZniau u ilisé le e me uisuomeniniai iausmai. Ti iamalame Sal inyje. p ésen ées Sios indi idualiq e socié éini l sen imen n "1 1lys (38 e mines): sen imen al uis e MR 169, d'abandonnemen sen imen MR 177, ca ac é ingc s do os sen imen n as MR 179, dekingume ausm zs MR 177, Dieu MR ga bis meiles 177, Dieu iausmas Dieu n MR 177, sen ime- ualiai sen imen d'a achemen MR 777, do ines do os iausmas MR 173. de oi igos jausmas MR 173, égois e jausmas MR 168, élémen ai e sens es hé ique MR 179, es hé iques MR 158, iausme es é ique MR 178, icusmcs physique iausmas MR 158, ge ooes sen imen MR 62, MR 163, indiuidualinis sen imen indiuidualus MR 163, in ellec uel sen imen MR 178, ildidumo sen imen sen imen - mas MR I57, jigos sensa ion MR 165. ke { o sensa ion MR 164, sen imen de plaisi N4R 62, sen imen de malaise MR 38, iausme de non sa is ac ion MR 164, nesmagumo iausme MR lB5. p ga binemen sensa ion MR 177, le sen ime- n de espec MR 163, de jausmas MI{ 173, MR l'obliga ion pas sa is ac ion jausmas 165, e o le de sa is ac ion MR 192, MR 92, sen imen men picnaudliaue- sensa ion sensa ion MR 164, pi n inis es é ique jousmas MR 179. pyk io ausmas MR 164. MR ausmus iicume 157, sens de la eligion MR 173. jousme de g a i é MR 165, sensa ion de con ac u e MR 191. À physiologiniq ja smq appa iennen Sie B e mi ai: baimesiausmcs MR 9, le sen imen de pougauge MR 161, diiuguuu sen imen 18I, goû de deuil MR 2I. le sens du ieusemen MR 181 . ken ejimo jausn c s MR 9, sympa hies iausn as MR 168, shaude imo sensa ion MR 153. Ras i 27 e minai. qui mon en appo du a ec en i onnemen , au es Z nonemis e padiu soiimi iSgy eni nus:ais/ a MR 189, c ains MR 159, diiaugs nas MR 159, digauiilimas MR 159, gailesys MR 174, geidulys MR 189, i5gqs is MR I59, i ilime MR 159. MR 181, juokingumos kan ia MR 165, hen ijimas MR 152, nesmagL mas MR 152, nuagodulys MR 128, démina ion MR 159, n'é onnis MR 159, s ididisa ion MR I9I, paly ijime MR 58, demiib ieu ejime MR 159, pasigailejime MR I74, sa is ai isme 152, p1' is MR MR Te minologie 2009 I | 16 205 I59. sqiines g aulimes MR I74. poids MR I52, suiadinime MR 37. lal ak aujumns MR 210, leimynos sympa hie MR 17I, ok{ as MR 189. Ras a i einim l emocijq e jausmq g upese e ki g e minq (21 e minas), a ek as mémoi e MR 162, p z. : MR I57, a ek 7 as eninis a ec MR 159, adul es p iualomybe o igme MR 174, sen imen du iausmo adul es MR 174. e zinimas MR 37, physiologiniai iSo inis ja smq pag inclai MR 154, e zinimas égalemen connu sous le nom de MR 91, iio inis pae zinimc s MR 39, jausmingumcs MR 210, jausmoii aiika MR 160, mémoi e a gamini- MR 161, sen imen- m s MR 162, m7 sen imen m4 sen imen m4 eiga IB3, jausm4 panaujinim- MR 757, MR cs l8l, komingumo saoybe sen imen de souminim y plaisi MR 161. mécanismes de sympa hiecs MR 168. sympies ple o e MR 171 . s enini i a eh ai MR 159. 1.7. As nenyb6s psychiquos su iki nq e ca ac è eio nomsini nq g oupeie a ibué 51 e mis is l (10,106 e minq),! a dijan is i ai ius pe sonnybds psychichikos pe u bims (psichikos, in elle, spi asios in alidas, ainsi que m4s ymo, compo emen , e min l, jausmq pe u bimai), ainsi 18 e lindi - iq pe sonnali és indi idualuma. sa i umq, igim q ou igy l sa ybiq, compo emen de compo emen spécialybig isum4. Des manuels pou a di des oubles de pe cep ion des pe sonnali és usoiééie 12 e minq, e.g.: abulijc MR 223. al uis e ueiksmcs MR 69. pe sonnybis suuokimq ille ypimas ue ina ion MR 222. MR doisinium 204,,,snugs" physinium ,,saogs" a uaizdas MR 203, hype bulija MR 224, iluzija MR i43, le a{ u inis p isispy imczs MR 224, manija MR 223, neno ingas mo es; 's MR 184, neL)alingas mo esys MR 183. Les oubles hallucinacions, pa hologiques, Zymi de c'es pe cep ion son 7 e mes: hallucina ion audi i e MR 2I9. hallucinacijc MR 79, hallucinacijos uaidinys MR 2I9.ly iiimo hal ucinaciic MR 219, egimoji haliucinacilc MR 219, s onies hallucinacie MR 219, uoslis hallucinacie MR 219. Psichologies iodyne indique haliucinacijq u5iq dénomina ions Siek an di è e du M. Reinio aclo elyje a oja lq haliucinacii l uSiq dénominq. Mine ame Psichologies )odyne uosles. audos, ly os, idu iq e skonio, a iiski es egos. communio d i daZ p obablemen sens imo hallucina ions. M. haliucinacij l u5is: haliucinacija egimoji e audimoji Reinys i a dila pasi aikandias haliucinacija. Ras i 4 langues, 3 egos, 2 ai mo, 5 oubles psychiquos nomimq:a aziin MR 33, ku umas des langues MR 220, lealbos dé dymas MR 220, neb lys i MR 220; psychinis blmumas MR 33, spaluq aklumas ai o blmumas MR 221, MR 54; ag a ija ne a MR 33,{ymas MR 22I; iik ypime i3 no mes MR 223, 206 Ri a Ka ely e J Meiislo x Reinio oe slo son laisuai Psichologi guideelio. 2.3.2. Te mininai a ec in e na ionalesis ddmenimis. Sioje g oupeje'" y a ja e minai, ku iq Salu inis ddmuo i5 eiki as daik a a dZio kilmininku (10), exemple: abs akciios p ocessus MR 93, Helmhol zo MR 52, in os eo iia pekcijos me ode MR 8, psychichikos p oces MR 5. Se pai e minq a 5al ini s demenis, b ld a dZiais iS eik5 us obje iui me odi MR 8, suje iui me odi,! MR 8. 2.3.3. Te minoi a ec mii iais ddmenimis. Te minq a ec miS iais demenimis g l pg o me keliLl ipq e minai. Selon demenq ai5k4 oi que Siek an plus es e ming, ku iq Salu inis dimuo es iS eiki as bhd a dZiu. SiE g upg comp end: a) e mes a ec hyb idinium Salu iniu demeni e p incipal Li u iKku démenieu (39), exemple: egois/inis sen imen MR 168, expé imen ne mediiaga MR 14, empi ine o igine MR 150, es e ini ki yba MR 105, es hé ique sens MR 178, MR 158, physiologine busena MR 164, physiologinis physique sensa ion eilkinys MR 21, J'iziologinis o.y smas MR 158. impulsingasiudesys MR I84, ins inc i MR mo esys 184, in ellec uel sensa ion di ksnis MR 178, i(cen inis 3I, mecha ini a min s MR 89, mechaninins mo slas MR 89, me a izine squoka MR 148. é lexi MR 76. é lexi ueiksmas mou emen s MR 31, é lec i MR 185, socialis sens b) e mes sn lie u iiku Salu inium démenie e in e na ional p incipal démenie (7), exemple: hea dimoii hallucinacija MR c .yksmcs MR 163; 279, g il aminis ca ac è eis MR 138, k ai u inis éalisme MR 63; c) e nines a ec hyb ide ialu inien e dimension in e na ionale p incipale (7): expé imen ini psychologie MR 128, empi ini psychologie MR 2. mecheninis cha ah e is MR 97, p ocessus psychinis MR 34, psychologine analyse MR 7, a ionnelle psychologie MR 2, ca ac è e é lexi MR 138; d) e n inai hyb idinu ialu iniu e hyb idinu p incipalinu demeniu obje inga ealybd MR 142, objec.k ingas ealumas MR 142. su (2): Siek an maZiau es e minq, ku i l ialu inis de nuo a iS eik5 as daik a a d2io kilmininku. Si4g g oup compose: a) e mines a ec in e na ional Salu inien e Li u iSku p incipal de neniu (22), exemple.: a ek 4 min is MR 162, eks i pacijos budas MR 33, es e ihos iausmas MR i58, ] ec'hne o desnis MR 69, hallucina ion uaidinys MR 219, induc ion p o auimas mémoi e MR 147, in e ualq MR 88. in iucijos k ypsnys MR 175, lokalizacil- MR 160, os MR 34, on7 mémoi e judes s mimikos squoka MR 88, onq de inimcs MR 179; b) e minaux a ec lie l iSku Salu ini- demeniu e in e na ional um p incipal Te ninologie 2009 | 16 zI3 | démen (2I), pa exemple: gali4 lokclisa ion MR 34, di ksniq sis ema galiq MR 22, héo ie g e u inum gyuuli4 psychologila MR 10. associa ion MR 81, MR 16, jausm4 psycholo- MR 20, uaiko gie uelios psychologie MR 10. élémen MR 188, momen onlius MR ualios 190, psychologie MR 20. 2.4. Sud6 iniai iL,odZ,iai e ninai. Bequ moi ié is l sude iniq iZodZiq e minq su demenimis exemple.: pe sonnybds es ousis Li u iikais suookimq Sude iniq ii.odl)4 e min l a ec miH iais ciemenimis iik ypi nas MR 222, commun asis poiymis MR BB, ilo ini son p esque au an que e a ec ousis demenimis a min ies pae zinimq u5is 39, MR alsauimo 39, MR (38), ly imasis ju deg imas im MR 153, simple ialiio ju MR 59. lie u i5kais (37), e.g.: lequel uaosiosizduo es mechanisme MR I03, speci inis éne gie desnis MR 65, psichini y gali7 localisa ion MR 32. S d e ini .l dem ne a ii.o enimis di) 1 e minq a ec s a. in e au iniais 2.5. Sude iniai beaucoup ia ,odi.iai e ninai. Beaucoupiai,odi.iai e mai i iamajame Sal iny e gana a - as a da andi l 3,9% is .1 11 beaucoupiaZodZiq e minq, su- sude ini l e minq. Didi.i4i4 sude iniq beaucoupiaZodZiq e n inq dali (8) cons i ue iie iSkos o igmes e mes: Dieuo ualiai a sidouimo jausmc s MR 177, e due judesio pojuiio a 2uilgiu MR 107, iio a iuilgiu MR 107, p ada e due ly jimo assu - essence MR 142, li ejimo e po y is MR 121, aumenq p o auimo ueiksmo aumenq s uaizdas MR I 79, e l ejimo aumen y e li ejimo a ai olydinis MR 120, sie/os ei! ini4 sg yiis MR i8. Nedaug e minq es (3):le sens lgim ojo héile MR 175, p incipal élémen empi ique palnemen a ec miS iais demenimis do os MR 149, psychophysique Webe o-Fechne o disnis MR 66. ISVADOS l. Ti iamas M. Reinio lib emen i5 us l langue e s as Psichologijos uadouilis es impo an Sal inis e psychologijos, poZiu i . Ce es e p emie e miniogije Li u i5kas manu6liu psychologie des pade i e manuelel, donc on peu di e que iiuo psychologie des science. e des a Z ilgi isible, que manuel e minologies de psychologie ondamen aux. 2. Re'ikSminiq gmpiq e minij4 claugiausia cons i ue e émo ions e jausm s psichini s p ocessusus e minai. i a dijan s Nedidelg e minijos dali cons i uen des e mes pa lesquels son nommés psychologies 5, d6sosniai, héo ies e à la science de psychologie liéesg pe sonnes. 3. NemaZai pa iai psychologies sE okq a dy i M. Rein s pa ai po une4 occasions pa eike po 2 4, mais pa ce ains z 1 Ri a ou même po 3 synonymes. Ka el 6 | Me islouo Reinio Psichologies laisuui e slo guid e minal.. 4. Il es Pas di icilemen possible ema que que en compa an a ec ac uelle psychologie e minija, M. Reinio a o i e mininai ge okai paki o - nemaZai e minq nebe a ojama, paki o jq klasi ikacija. 5. Vado elio e minq analyse que e ejas lie u i5kus pa ode. plu iansia a ojo Lie u i5ki e sude iniai pusg, a in e na ionalind isq e minus. uneZodiai e mes ap a iamq e minija cons i uen claugiau que deiim adali - os e minq. Be eik .isi in e nau enie son kilg i5 la ynq psychologie e minnai g e a in e na ionaliniq e mll o g aikq kalbq, adia " gana daZnai ou na na e ie u iSk l sinon im ;. I 6. S - dc ing e ninij4 che elio cons i ue p incipalemen deuxZociZiai e minai. DidZi4iE d iZodZiq s , de ini l e minq dali cons i ue e ninai a ec abiem Li u iSkais e e minai a ec mi5 iais de nenimis. Selon demeni nis e minq Salu iniai demenys eiSkia ni daik a a dZio kilmininku. T iZodZiai sude iniq d iZodZiq e minq demen l aiik4 ma i, que daZ p obablemen e ilgesni sude iniai e minai cons i uen neZymiE e minijos sude inis clali. S,T N s l ,1A R Rc'i s M. Psichologijos iudo ilis. ViiniLLs. 1911. I. ITERATURA Il es p obable que ous ayez en endu di e que ous n'ê es pas d'acco d a ec ce que j'ai di . [)aha inis lie uulu des io / 'nas (leidin as élec onique). 6 as 1c'id. ilnius. 2006. I l e chsis. Kompiule inis u p au iniu )o llil lod nus ( 'lck oninis lcidin as). A s. !'d. A. Ki , lc s. Vilnius. 2 )02. acikc iiius A.. (iuias A.. llin k e'l-. Ru cl ojl psych oiogiTc. Vilnius. 191'16. Lie L iq hullx:s g amo iho.l. V . édac eu us K. Ul clas. Vilnius. 1965. I-i uu[u kalhos iod],nas (J-XX. 194]-2(]02). Viluius.20 )5. In e. ne o iciga:. :h :,//u, w.lkz.l >. N4 i o s E I 99 -l:,4 lc lic L V ' c i h I < p el i j I iini s. P), 1c193:'sic o1ogi7os Sp c / iod, nus. eci. A gis l{.. Koi'i lnas R.. Viln ous. Vai ke iii e Y. Ta p au ini l )odli l iodl'nc s (leicii les élec onique). Vilnius. 2003. Zen le iii iP200l : Li u i ki .incoK di kosn cdici os e mjnai. 'le mi uilopiju15- 112 15-5. MEANING AN ORIGIN OT TERMS OF PSYCHOTO6Y IN ME(ISLOVAS REINYS' FREELY TRANSLATED "PSICHOTOGIIO5 VADOVEI. IS' This a icle dcals i h c minolog in he cx book o psychology by one o hc i s Li h - anian psychologis s Rcin s. A he beginning o he 2(J' ' cen u he c Nlciislo is as s ill no e book o psycholog, in Li huanian. Reinys mz cle a ee ansla ion o Geo gii Cl elpano 's ex book VqeO ux ncuxo: ozuL (3: n zu* uc . u i u camoo6pasoaauux) (Psychology ( o ex book an l g n nasiu ns sei -ed ca ion)). QL i e a lo o c s Reinys' own. 505 e ms ou Psichok gijos uad nilis (Ps cholog, ) c book) published in 1921 wc c' analyzc'd in esl- c'c o o igin and mcaning. Te ninology 2009 | 16 215 The e ms analyzed allow he conclusion ha Reinys mainly used Li huanian e ms. Pu ely Li huanian one-wo d and complex e ms make up mo e han hal o he e ms analyzed. In e na ional e ms make up only en pe cen oi all he c ms esea chcd. Almos all in e na ional one-wo d e nls camc om La in and G eek' The majo i y o{ e ms name emo ions and celings, psychical and physiological p ocesses, p ocesses o cogni ion. The e a e se e al e ms nami g men al cliso de s, cha ac e ypes. b anches, laws and heo ies o psychologl'. The n ajo i y o complex e ms a e wo-wo d e ms. 'I'h ee-u'o c1 and longe e ms a e e y a e. The compa ison o e minolog used by Reinys and he p esen e minology o psychology shows ha qui e a lo o e ms ell ou o use, hei classi ica ion changed and ne$' e ms eme ged. Gai e 2009-12-07 Ri a Ka ely e Li u iq ins i u de langue P. VileiSio g. 5, LT:l0308 Vilnius E. pai as: i a.ka ely e@ lki.l 216 Ri a Ka ely e I Meiislouo Reinio laisuai oe s o Psichologiios manuelio.