scieee Open visual document viewer

Lietuvių kalbos gyvavimas ir atsinaujinimas šiuolaikinėje visuomenėje

Aurelija Tamulionienė

Full text

A. TAmulionienė. da língua li uanas e i imen o e eju enecimen o sociedade con empo ânea 317 lieTuVi KAlBoS GYVAVimAS iR ATSinAuJinimAS ŠiuolAiKinėJe ViSuomenėJe 20-oji Jono Jablonskio con e ência 2013 m. ou ub o 4 d. ins i u o da língua li uânica igko jubiliejinė 20-oji Jono Jablonskio con e ência. Como e cada ano a con e ência o ganizou ins i u o de idiomas li uanos Bend inės kalbos sky ius jun o com Vilniaus uni e si e o lie u ių kalbos ka ed a. Nes e ano ema da con e ência Li uânia língua e i ência e e igo ação na sociedade con empo ânea. Vin e-shin a ez o ganizada con e ência dedicada bend inês das no mas da língua e a osena mudanças aos examina , s a us dos li uãos língua e sua implemen ação discu i . Con e ência pa icipou na con e ência ela o es de á ias ins i uições li uanas, chegou cien is a de izinha le ânia. Jubiliejininha con e ência leu-se dezesse e ela ó ios. A abundan emen e eunidos pa icipan es da con e ência e ela ei os saudou di e o a do ins i u o das línguas li uanas doc. d . JolAnTA ZABARSKAiTė. Įžanginį žodį a ė lie u ių kalbos ins i u o Bend inės kalbos sky iaus ado ė, y iausioji mokslo da buo oja d . (HP) RiTA miliAiūnTė. P imei a sessão a p imei a pa e oi dedicada ao lingüís ico Jono Jablonskio ida e a i idades, unciona imen o das línguas públicas li uanas, polí icas de linguagem discu i . Con e ência na p imei a ap esen ação Jonas Jablonskis e na língua da nação lêia o lobbis a JonAS KlimAVičiuS. Falbi ada sob e linguagem ugdymo gai es, en a izou-se que J. Jablonskį p ecisa se is o como unidade a mode nnią pe sonalidade. In es igando seus abalhos é impo an e exalškinha seus kel odžius de ida, gui es de a i idades. Bend inę linguagem e suas concepções mudanças alou a ins i u o de línguas li uanas a uncioná ia cien í ica che e lAimA KAlėDienė Sob e ela ó io Bend inės lie u ių kalbos samp a a XXI a. início. Ap a a bend inês condição da língua Li u eja. B e amen e ap esen ado o p oje o Šiuolaikiniai geoling is ikos y imai Lie u oje, seus pi minhos esul ados, pe mi indo eigan ys i, que lie u oje bend inė kalba usada é de essencia uni e somnai, e o ainda não bu ę. P anešimo b e emen e e isi ados bend inês linguagem no minimo mudanças s e u , discu a bend inês linguagem c iação, supe isão e sklaida XXi a. lie u oje. 318 KAlBoS KulTūRA | 86 Apibend in a, que as apniasias g andys de no mminho, codi icação e cuidados da língua bend inesa são bend inesa no mas de sclaida e p es ižo kėlimas. P esiden a da Es a u á ia Comissão de Lí u ios DAiVA VAiŠnienė no ela ó io Kalbos poli ikos daba is: apie adicijas i naujas įž algas alou sob e polí ica da linguagem con empo aneio mul iakalbiame e į ai ia e piame pasaulyje. No p êmio discu idas a uais disposições de desen ol imen o e no minamen o da língua li uãs, li uãs bend inês si uação de no minamen o da língua, mais ecen es no mas cai os e p opos as de de inição de a ian es. examina ques ões, se planejando o desen ol imen o da língua possí el concilia adição e mudanças, busca undamen o cien í ico e a osenos a iedade de de mės, deixando espaços peculia i ai aiškai, ab imančiai não gene ines a mains da língua. Sob e a dyno kilmę i ašybą p anešimą Pie yčių Lie u os a dyno kilmė i au en iška ašyba skai ė lie u ių kalbos ins i u o senio es moksl da buo ojas KAZimieRAS GARŠVA. P anešime pa lado sob e Vilniaus, Šalčininkų ajonų mo ado es luga es nomes de, anden a džių kilmę (dauguma a dyno lie u iškos kilmės) e pe sonal a džių ašymą. A segunda pa e da p imei a sessão dedicada mudanças de linguagem em á ias á eas da ida da sociedade discu i . Duas mensagens des inadas a linguagem publici á ia. Vilniaus uni e si e o p o eso ė ReGinA KoženiAuSKienė ela ó io no Figū iškas a naujin osios azeologijos žaismas žiniasklaidoje chamou a enção em a naujin ąją azeologiją, que mos a peculia idade es ilis inį gy as ingumą da língua li uânica. P anešime no o olha de olho pasixilhada em pe ku á azeologiją: ela desc i a e analisada jun amen e com ela andan es sin aksicas des ukcinadas igú ias. Apibend in a, que au o es igū išku jaismu žū bū en am p ikaus i i a enção ad esa o. P anešimen o In e eks ualumas anúncio lia Vilniaus uni e si ê docen ė iRenA SmeTonienė. Nele discu ida a concepção de in e ex ualidade e seus p essupos os. P anešėja alou, como á ias espécies de in e ex ualidade ajuda a publicidade kū ėjui exp essil i peculia idades do aic o anuncia ado, sudomi a ou suin igui po enciales comp êja e pushūmė i ele adqui i p ekę. P anešimen o kalbininkė ilius a o gausiais exemplos de publicidade. Ou as duas mensagens o am sob e mudanças de linguagem na mídia. mykolo Rome io uni e si á ia lek o ė RASA DoBRžinSKienė lei ė p anešimą Policijos pa eigūno į aizdis Lie u os žiniasklaidoje. P anešimo p ocu a a mos a , que cono ações posi i as ou nega i as ela os sob e policiais o iciais p e alece na mídia. P anešêja oma in es igação incen i ou audima cien í ica che e A. TAmulionienė. da língua li uãs i i ação e e enujamen o con empo ânea sociedade 319 opinião, que mídia em in luência a maus ei inges da polícia, que sob e policiais o iciais anuncia-se apenas in o mação nega i a. Cole ou ma e ial mos ou, que posi i as e nega i as cono ações dos con os p esen es apylygiai. Uni e sidade de Vilnius Kauno aculdade de humanidades magis an ê Inga nAnARTonYTė no ela ó io Lexikos ak ualizacijos būdai em e is as pa a adolescen es desc e eu p incipais leksikos ak ualizacijos modosus pa a adolescen es pa ai oje publicis ikoje. Pon os que em e is as pa a adolescen es, especialmen e e is a meninhos, buscando p agmá icos obje i os (ca a e en a ika lei o ojams) ou c iando ce os ce os olis nyks a a on ei a en e publicis ino e šnekamojo es ílious. P anešėjos opina que os au o es de pe iódicos adolescen es de em não segui jo ens linguagem manie a, e mos a lei o ojos uma igu a inga, no minesa linguagem a osenos exemplo. do ins i u o da língua li uânica RiTA miliūnAiTė ela ó io Naujieji kon aminaciniai da iniai na a ual a osenoje, baseando-se Naujažodžių duomenyno ka o eka, examinou essas da iniai de oco ência causa, on es e sanda as peculia idades. Kalbininkė a i mou que a maio pa e de ais da inais em como skoliniai, especialmen e do inglês, ou os kon aminaciniai da iniai anslamiam-se de ou os idiomas adėmeniui e sa i aqueles, que kon eks as liudija c iados em li uãos alados (pas a ųjų de ec a a menos. P anešėja en a izou que sob e a osenoje padažnėjusius con aminacinius da inos são p asmies ala , pa a se eno ada e seu concep a, e cien í ica bem docomojoje li e a u a uncionajan es des a ūšies naujažodžių pa yzdžių ondas. A p imei a pa e da segunda sessão dedicada leksikai, suas a osenai, ino o ei. liepoja uni e sidade docen ê DZinTRA Šulcė no ela ó io In e nacional das ak ualidades de consumo de pala as discu ê in e nacional das adap ação de nenhuma língua, ap esen ê na la ônia edi ados de pala as in e nacionais dicionos, ins i uções, esol ianças ques ões de adap ação de pala as in e nacionais. P anešėja ligino adap a i ão de pala as in e nacionais em la ias e li uãs línguas. Pob ebi ado, que os li uanos com g andeąja pa e de pala as in e nacionais susi a kė mais bem sucedido e os comple amen e adap ou segundo língua li uânica sis ema g ama ical. do ins i u o de línguas li uãs cien is a sênio RASuolė VlADARSKienė no ela ó io Adminis acinės kalbos leksikos naujo ės alou sob e a língua de ou o mo i o, ap esen ė mais acilmen e camu an e camoksnį do idioma leksiką. Falbė a sob e adminis a i as linguagem lexicica no idades, sepa adas seus g upos de alhadamen e abo adas ilus uojan a osenos exemplos. P anešėja desc e e-end ina que a azão da eme gência de ino ações ansčian eu opos União 320 KAlBoS KulTūRA | 86 documen os kylan is po eikis in oduzi no os daic os, luga es, concei os, limi ado es o ços de o quan o mais p ecisamen e ao e odji ansmi i o iginal do idioma aišką. Sob e a adução de documen os da União eu opeia de ancūzs pa a a língua li uãs ela ó ioím o leksinių anali inių kons ukcijų e imas de documen os da União Eu opeia de ancūzs língua pa a a língua li uãs skai ė Kauno echnologijos uni e si e o p o eso ė AuReliJA leonAVičienė e Vilniaus uni e si e o P ancūzų ilologijos bakalau o es udos s uden ė DAliPuA lieoniūTė. P anešime abo dado um adminis a i o es ilaus gêne o ibunais conclusão acūzų e lie u ių lingua. P anešėjos en a izou que a ak ualidade dos emas a ados lemb ou ex emamen e eqüen es adução de línguas analí icas (anglês, p ancūzos e e c.) em sin é ica língua li uânica ex os e os, sis ema da língua na al peculia idades, no mas e es ilis inas a osena nãopaisamen o. Dois ela ó ios dedicados Bend inês diccioná io da língua li uanas. do ins i u o da língua li uânica che e de ciência abalhado a DAiVA muRmulAiTYTė lei ê ela ó io Piniginių iene ų pa adinimų seman ika. P anešime ap esen a y a moniginių iene ų pa adinimų leksinė seman inė g upė, abo a de ini ions o mula imas des a seman inės g upės į ai ių kalbų žodynuose. Com base no ma e ial diccioná io de á ias línguas ela o a ez a p essupos ão, que os nomes de moedinhii unidades êm ês signi icados (a es signi icms a spal ius): a moedinhii unidade mone á ia de um de e minado país; es a unidade em e mos de alo , em compa ação com ela com ou as unidades mone á ias (somen e ienaskai inė a osena); seu alo mone á io (bankno a e (ou) moeda). P anešėja ap esen ou possí el a igo de nomencla u a da unidade mone á ia no diccioná io das línguas li uanas da Bend inė. Bend inė lie u ių kalbos žodyno ema an ą p anešimą Piniginių iene ų pa adinimai Bend inės lie u ių kalbos žodyne skai ė lie u ių kalbos ins i u o mokslo da buo oja AuReliJA TAmulionienė. P anešimen o abo dado, com quais p oblemas en en ada desc e endo nomencla u as de monigínios unidades Bend inės lie u ių kalbos žodyne, possí eis c i é ios de selecção de nomencla u as de monigínios unidades, abo as algumas das o mas de denominações monigínios a ija imas, mos ados casos nesuno min i. A segunda pa e da segunda sessão dedicada às ques ões de a aliação de idiomas e sin aksês. P anešimen o G ades de a aliação de Fenômenos da Língua: sob e (ne) no ma limi a skai ê Li uu os edukologijos uni e si e o docen ė LIna MuRinienė. P anešime no a coloca-se p oblema de g aus de a aliação egula idade dos enômenos da linguagem. P anešėja en a izou que a ques ão undamen al, equen emen e kylan e pa a usuá ios da língua e p a ican es da língua, é a seguin e: quais do mencionado queb o de g aus de a aliação nãoinčijamai conside y ini bend ines idiomas A. TAmulionienė. i ência dos li uanos e eno ação na sociedade con empo ânea 321 e os? A maio pa e da a enção no ela ó io é a ibuída ao con ada e ingíssimo segundojam g au de a aliação egula idade dos enômenos da língua e inam consumi do idioma. Sob e a sin axe de documen os ju ídicos comunicado a ca ac e ís ica da sin axe de documen os Teisės eadé mykolo Rome io uni e si á ia lek o ė lAimA PečKuVienė e Šiaulių uni e si e o p o eso ė GieDRė čePAiTienė. P anešime esumiu-se di ei o à língua ca ac e ís ica linksnių, p ielinksnių, polinksnių cons uções, casos de conjunção de pa es de sen ença em elação à no ma de linguagem comum. Teiginhai ilus a exemplos de código da República li ua os, seus comen á ios bem como da publicação on-line do Sup emo Teismo Teismų p ak ika eks ų. Úl imo ela ó io da con e ência Po causa de alguns enômenos sin aksês no mina i o de a aliação e ag adcia eadê Li uu os educologijas uni e si á ios docen ViDAS ValSKYS. Ele ap esen ou uni e sidade de educação da Li uânia depa amen o de língua li o os e comunicação execu ado desde 2012 anos inanciado pela Comissão Es adual de línguas li uanas p oje o lie u ių kalbos sin aksės no mų i ekomendacijų san ykio su daba ine a osena. P êmio discu i alguns enômenos sin ác icos, po causa dos quais codi icacão da a aliação ela o quan o du ida e con ida a discu i . Falbė a sob e pasakimo ac edi a em quê a ual a oseną e no minį a aliação, ambém eng iná ie ininką daik o sinalui eikš i. P anešedo a i mou que na a ual a osenoje pasakimen os com localininku bas an e abundús e p odu ús, po an o k iečia a s y i, se abo da am cons uções de iesų eng inos. A pala a de ence amen o alou JonAS KlimAVičiuS. O kalbinis a desc e e endas e o gulhou-se que adição da con e ência ęsiasi e nes es anos ela ecebha ão mui os ou in es e ela o es. Tezes, in o mações sob e es a e já oco idas Jono Jablonskio con e ências podem se encon adas no si e do ins i u o da língua li uânica www.lki.l . Recebido 2013 12 16 AuReliJA TAmulionienė ins i u o dos li uanos língua Pe o Vileišio g. 5, lT-10308 Vilnius [email p o ec ed]