INFEKZIO BAKTERIANO INBADITZAILEEN IDENTIFIKAZIOA
PEDIATRIAN, TXERTO KONBINATUEN GARAIAN
IDENTIFICACIÓN DE INFECCIONES BACTERIANAS INVASIVAS EN
PEDIATRÍA EN LA ERA DE LAS VACUNAS CONJUGADAS
Egilea: Ike Gangoi i Goikoe xea
Zuzenda iak: San iago Min egi e a F ancisco Ja ie Beni o
(cc)2024 IKER GANGOITI GOIKOETXEA (cc by-sa 4.0)
INFEKZIO BAKTERIANO INBADITZAILEEN IDENTIFIKAZIOA
PEDIATRIAN, TXERTO KONBINATUEN GARAIAN
IDENTIFICACIÓN DE INFECCIONES BACTERIANAS INVASIVAS EN
PEDIATRÍA EN LA ERA DE LAS VACUNAS CONJUGADAS
Egilea: Ike Gangoi i Goikoe xea
Zuzenda iak: San iago Min egi e a F ancisco Ja ie Beni o
ATXIKITAKO DERRIGORREZKO DOKUMENTUAK
IX
HITZAURREA
X
XI
ATARIKOA
Tesi honen ga apenean bizi momen u uga i iga o di u , e a esia be a ekiko e e
sen imendu kon aja iak izan.
Azken u ean, ni e esia en ibilbideak u a u asko u zi dizkidan lehengusina en,
AMAIA en bidea ekin egin du au e a. I akaspenak alde asko a ik e o i di a;
baina e apa hone an au ez go espen handia nion a is a ba en p esen zia ja aiak
a e be eziago egin du ida zi honen moldake a.
Be sola i, poe a, idazle, euskal abes i uga i en kan ugile, i zul zaile, gidoila i,
dokumen algile, he igile, his o iado e e a is o iogile, e a be e gaixo asuna ekin
egin duen u e luzeko bidean, Amaia en ondoan bidaia u duen laguna; Jon Maiaz
a i naiz. Azken p oiek uen a ean “Kan u ba ga a”-k asko ma ka u ninduen ni
e a zuen amilia; nola lo u zuen kan uen le en bi a ez no be a en e a he ia en
bizi za kon a zea; nola eman ziezaiokeen bizia kan a zen ja i zuen
he ia i…au e ik e e a ail zen a i zen ze bai ek k ak egin zuen ni e ba uan.
Tesia euske az egi eko e abakia ha u a, Amaia e a Jon Maia be a i zuzendu ako
keinu gisa e a nik neuk esia ekin e a bizi ako ase honekin adiskide zeko beha
dudan a ike a gisa, ni e euskal alde ku unen (ni e bizi zako soinu banda izan den
Be i Txa ak, ba ik ba ) kan uen zenbai le en hainba esaldi esangu a su
kapi uluz kapi uluko sa e e an nahasiak izango di a.
XII
Heldu he ia sus aie a ik,
i a e a go a jaso.
Ja i Kan au i au ean e a
man endu zu ik ha i so,
ispilu ho an ikus gai ezen
he iz-he i, auzoz-auzo.
Zau iak ga zez i xi di zagun,
malkoak u ez e aso,
sano a lib e i la iki ba
salba uko ga a akaso.
Jon Maia
G am in zioa .......................................................................................................................... 47
Teknika mik obiologiko be iak .............................................................................................. 47
Polime asan oina i u ako ka e-e eakzioa en eknika (PCR)............................................ 48
I udi- eknikak .............................................................................................................................. 49
P o okoloak ................................................................................................................................ 50
Au ez osasun suak ez di en pazien eak ................................................................................ 51
Au ez osasun su di en pazien eak ........................................................................................ 51
AZKEN HAMARKADETAKO ALDAKETAK .......................................................................................... 56
Biz anle ian ge a u ako giza e aldake ak ................................................................................ 56
Osasun a loko aldake ak ............................................................................................................ 57
Jaio au eko ekog a ia ............................................................................................................ 57
B aldeko es ep okokoa en de ekzioa hau dun dauden emakumeengan ........................... 58
Txe ake a egu egia ................................................................................................................ 59
Haemophilus in luenzae B en au kako xe oa .................................................................. 59
Neisse ia meningi idisa en au kako xe oak .................................................................... 59
S ep ococcus pneumoniae en au kako xe oak .............................................................. 61
LAN HIPOTESIA ............................................................................................................................... 65
HELBURU NAGUSIAK .................................................................................................................... 66
BIGARREN MAILAKO HELBURUAK .................................................................................................. 66
METODOA ........................................................................................................................................ 69
ARGITARATUTAKO ARTIKULUAK ETA KALITATEZKO INDIZEAK ....................................................... 69
HELBURU BAKOITZAREKIN HARREMANDUTAKO ARTIKULUAK ...................................................... 85
ARTIKULUAK GARATZEKO METODOA ............................................................................................. 95
E egis o p ospek ibo unizen iko ba en oina i u ako lanak ................................................... 95
Ike kun za unizen iko ba en oina i u ako a ikulua .............................................................. 100
Ike kun za zen uani ze an oina i u ako lanak (SEUPeko Gaixo asun In ekziosoe ako Lan
Taldea en bai an bu u u akoak) ............................................................................................... 102
Zen o ani za den behake a-az e ke a p ospek iboa ........................................................... 102
E egis o p ospek ibo handi ba e ik e a o i ako biga en mailako analisien emai za di en
a ikuluak .............................................................................................................................. 104
ETIKA ............................................................................................................................................. 108
EMAITZAK...................................................................................................................................... 111
HELBURUREN ARABERAKO ARGITARALPENAK ............................................................................. 111
Hamalau u e ik behe ako pazien ee an baiez a u di en IBIen au kezpen klinikoa en
ka ak e izazioa egin e a haien la i asuna desk iba u.............................................................. 111
Hamalau u e ik behe ako pazien een IBIak iden i ika zeko egi en di en ohiko odol es en
(leukozi oen zenbake a, neu o iloen zenbaki absolu ua, p o eina C e eak iboa e a
p okal zi onina) balioa analiza u .............................................................................................. 120
Foku ik gabeko suka a du en e a la ialdi ze bi zu a egonko i is en di en 3-24 hilabe e
a eko hau ak a a ze akoan odol es ik ez e abil zea en gomendioa ebalua u ................... 124
E. colik e agindako in ekzio inbadi zaileen au kezpena desk iba u e a balizko p o ilak e a
la i asuna ekiko balizko ha emana ike u ............................................................................. 130
B aldeko es ep okokoak e agindako in ekzio inbadi zailea en au kezpena desk iba u e a
ha en la i asuna ekiko balizko ha emana ike u ................................................................... 135
Biga en mailako helbu ua en a abe ako emai za. Au e iaz espe o ez zen pandemiak la ialdi
ze bi zu ba en iden i ika u di en IBIen epidemiologian izan duen e agina desk iba u ........... 141
EZTABAIDA.................................................................................................................................... 145
ONDORIOAK .................................................................................................................................. 157
ETORKIZUNA ................................................................................................................................. 163
BIBLIOGRAFIA .............................................................................................................................. 165
LABURDURAK
CDC: Gaixo asunen kon ol e a p eben zio ako zen oa
DNA: azido desoxi ibonukleikoa.
GIB: giza immunogu xiegi asuna en bi usa.
IBI: in ekzio bak e iano inbadi zailea.
KT: kon idan za a ea.
LZR: likido ze alo akideoa.
PCR: polime asan oina i u ako ka e e eakzioa.
PCV7 e a PVC13: neumokokoa en au kako xe o konjoka u zazpi e a hamahi ubalen ea.
RNA: azido e ibonukleikoa.
SEUP: Pedia iako La ialdie ako Medikun zako Espainiako Elka ea.
SIRS: Han u a E an zun Sind ome Sis emikoa (Sys emic In lamma o y Response
Synd ome)
SAMR: me izilina i e esis en ea den S. au eusa.
SOFA eskala: Sequen ial O gan Failu e Assessmen
LABURPENA
1
LABURPENA
Ze esan, nola esan, a o ede hone az? So menak, kemenak ezin esan dezakeenik
(BTx)
In ekzio bak e iano inbadi zaileen iden i ikazioa pedia ian, xe o konbina uen ga aian
2
LABURPENA
3
LABURPENA
Suka a ohiko kon sul a-a azoia da la ialdi ze bi zu pedia iko ba ek a a zen di uen
pazien een a ean. Kasu ik ohikoene an be ez osa zen di en in ekzio bi alak daude
ja o ian, baina ba zue an umeek in ekzio bak e iano inbadi zaileak (IBI) pai a u
di zake e. IBIa diagnos ika zeko bene ako bak e io pa ogeno ba ek izan beha du isola ua
odolean edo likido ze alo akideo, pleu al edo a ikula ean. Kezka gehien so zen
di uz enak odol e a likido ze alo akideoan isola u akoak izan ohi di a.
Tesi honen muina 2018 e a 2023 bi a ean a gi a a u ako zo zi a ikulu di a.
Sa e an, ga ai pedia ikoan IBIen gehiengoa so a az en du en bak e io ohikoenen
ze enda e a bakoi za en ezauga iak desk iba zen di a, IBI bakoi zak e agin di zakeen
kuad o kliniko ezbe dinak banan-banan azalduz. La ialdi ze bi zu pedia iko ik abia u
den esi hone an, be an lan egi en duen medikuak IBIa duen pazien e ba iden i ika zeko
balia u di zakeen esna mul zoa e e desk iba zen da. Izan e e, esna hauen e abilpena en
e en aga i asuna alda zen joan da his o ian zeha , bai osasun munduan e a bai giza e
mailan eman di en aldake en ondo ioz; haue ako ba zuen be i e e emango dugu sa e an.
Gu e us ez, ezinbes ekoa da a o pedia ikoan ge a zen di en IBIen egungo
epidemiologia, au kezpen modu e a hauen maneiuan ze esana du en baliabideen
e endimendua ezagu zea, IBIen iden i ikazio e a a amendua en gil za izango di en
diagnosi e a maneiu es a egia egokienak eza zeko.
Lan hipo esi nagusia ondokoa da: IBIa pai a zen duen pazien e en ka ak e izazioak e a
hauen iden i ikazio ako di ugun baliabideen e endimenduak aldake ak jasan izan di uela
azken u eo an.
In ekzio bak e iano inbadi zaileen iden i ikazioa pedia ian, xe o konbina uen ga aian
4
Helbu u nagusiak hamalau u e ik behe ako pazien ee an baiez a u di en IBIen au kezpen
klinikoa en ka ak e izazioa egin e a haien la i asuna desk iba zea izan zi en, a ean E.
coliak e a B aldeko es ep okokoak e agindakoena. IBIen iden i ikazio ako e abil zen
di en ohiko odol es en (leukozi oen zenbake a, neu o iloen zenbaki absolu ua, p o eina
C e eak iboa e a p okal zi onina) balioa analiza zea e a oku ik gabeko suka a du en e a
la ialdi ze bi zu a egonko i is en di en 3-24 hilabe e a eko hau ak ebalua ze akoan
odol es ik ez e abil zea en gomendioa analiza zea e e gu e helbu u nagusie ako ba izan
da. Tesi honen helbu u zuzena ez zen a en, au e ik espe o ez genuen pandemia ba ek
la ialdi ze bi zu ba ean iden i ika u di en IBIe an izan duen e agina e e desk iba u nahi
izan dugu.
Ho e a ako, a es ian esan bezala zo zi a ikulu bildu di ugu lan hone an.
Lau a gi alpen 2008an i eki zen p ospek iboki e egis a u ako da a basean oina i u ako
koho e-ike ke a ba en emai za di a. Hi uga en mailako ospi ale ba eko la ialdi ze bi zu
pedia iko ba ean, 14 u e ik behe ako pazien ee an diagnos ika u di en in ekzio
bak e iano inbadi zaileak bildu zi en.
Gangoi i I, Valle JR, So a M, Ma inez-Inda L, Beni o J, Min egi S. Cha ac e is ics o
child en wi h mic obiologically con i med in asi e bac e ial in ec ions in he eme gency
depa men . Eu J Eme g Med. 2018 Aug;25(4):274-280 a ikuluan, zo zi u e bi a eko
denbo aldian 223 IBI iden i ika u zi en, %83,9 kasu an au ez osasun su zi en
pazien ee an. Neumokoko e a meningokoko kasuak ia e dia izan zi en. Hala e e,
pazien een adina, ka ak e izazioa e a azken diagnosia, e agile izan zen
mik oo ganismoa en a abe a alda u zi en. In ekzio meningokozikoak izan zi en IBI
la ienak. Gehienek ondo eboluziona u a en, lau kasu an (%1,8) pazien ea hil egin zen
e a bes e zo zik (%3,6) sekuela i aunko ak pai a u zi uen. IBIa la ialdie a a egindako
LABURPENA
5
biga en bisi a ba ean diagnos ika u zen 32 pazien e an (%14,3). Biga en kon sul an IBIa
diagnos ika u zi zaien 32 pazien e ho ie a ik lauk (%12,5) he io za edo sekuela
i aunko ak pai a u zi uz en. Gaixo asuna en lehenengo 24 o due an la ialdi ze bi zue an
a a u izana, suka az gain bes e sin oma en ba en p esen zia iza ea e a la ialdi ze bi zu a
i is ean ebaluazio pedia iko ako iangelu egonko ik ez iza ea la i asun handiagoa
iza eko a isku- ak o e independen e de ini u zi en.
Gangoi i I, Go os izaga Z, A anzamendi M, Gomez B, Beni o J, Min egi S. Repea ed
Eme gency Depa men Visi s Among Child en wi h In asi e Bac e ial In ec ions.
Pedia In ec Dis J. 2021 May 1;40(5) a ikuluak, 14 u e an zeha e egis a u ako IBIak
bildu zi uen, 342. Ho ie a ik au ez osasun su zi en 271 pazien e an bu u u genuen
analisia. Ehun e a lau ogei a heme e zi pazien ek (%73,4) an ibio iko pa en e ala jaso
zu en lehen bisi an. Guz i a, hamabos pazien e an la i asun i izpideak objek iba u zi en.
Pazien e haue a ik, zazpik ez zu en an ibio iko ik jaso lehen bisi an.
Gangoi i I, Fe nandez CL, Gallego M, Gomez B, Beni o J, Min egi S. Ma ke s o
in asi e bac e ial in ec ions in p e iously heal hy child en. Am J Eme g Med. 2021
Oc ;48:83-86 a ikuluan, hamahi u u eko IBIak bildu zi en, 367 i o o a a, baina analisia
au ez osasun su zi en 286 pazien eekin egin zen. Be ehun pazien ek ebaluazio
pedia iko ako iangelu egonko a (%69,9) izan zu en la ialdi ze bi zu a i i si akoan.
Azken diagnos ikoak sepsia 64 (%22,4) kasu an, meningi isa 38 an (%13,3), bak e iemia
ezku ua 63 an (%22,0) e a in ekzio okal inbadi zailea 121 an (%42,3) (a nas apa a uko
in ekzioa 46 an, ge nu-apa a uko in ekzioa 33 an, in ekzio os eoa ikula edo ehun
bigune ako in ekzioa 33 an e a bes e ba zuk 9 an) izan zi en. Isola u ako bak e io
ohikoenak S ep ococcus pneumoniae 89 (%31,1), Neisse ia meningi idis 61 (%21,3),
In ekzio bak e iano inbadi zaileen iden i ikazioa pedia ian, xe o konbina uen ga aian
6
Esche ichia coli 40 (%14) e a S aphylococcus au eus 36 (%12,6) izan zi en
(gainon zekoak 60, %21).
O o ha , 265ek (%92,7) odol balio ano mal ba izan zu en gu xienez. Odol ma ka zaile
bakoi za en sen iko asuna azken diagnos iko e a bak e io e agilea en a abe a alda u zen.
Sepsia e a meningi isa en kasuan p okal zi onina e a C p o eina e eak iboa en
sen iko asuna handiagoa izan zen; in ekzio okal inbadi zailee an C p o eina
e eak iboa ena; meningokokoa en kasuan p okal zi onina ena e a S. au eusa en kasuan
C p o eina e eak iboa en sen iko asuna. Bak e iemia ezku u neumokozikoa
diagnos iko za jaso zu en 3 e a 24 hilabe e bi a eko adineko hau en odol-ma ka zaile
bakoi za en sen iko asuna ondokoa izan zen: p okal zi onina %43,5 (%95 KT: 25,6-
63,2); C p o eina e eak iboa %48,3 (%95 KT: 31,4-65,6); leukozi oen zenbake a %75,9
(%95 KT: 57,8-87,8); neu o iloen zenbaki absolu ua %58,6 (%95 KT: 40,7-74,5).
Ma in-I azabal G, Gangoi i I, Gomez B, Liza aga L, Min egi S. Impac o he COVID-
19 pandemic on pedia ic in asi e bac e ial in ec ions. An Pedia (Engl Ed). 2023
Ma ;98(3):228-229 a ikuluan bi denbo a a e be eizi geni uen pandemia en dekla azioa
ebaki-pun u ha u a. Pandemia en au eko aldian, 70 IBI diagnos ika u zi en e a 49
pandemian. Pandemia ga aian, au e iaz osasun su zen pazien e ba en IBI
diagnos ika zeko p obabili a ea naba men alda u zen. Bes e ik, pandemia ga aiko IBIen
e an zuleei dagokienez, aldake ak naba menak izan zi en; 2021ean N. meningi idis
desage u egin zen e a 2022an aldiz, S. pneumoniae en hazkunde (9/22; diagnos ika u iko
IBIen %40,9) handia eman zen. Hi u hilabe e ik behe ako hau engan, B aldeko
es ep okokoa izan zen IBIa en kausa nagusia pandemian ((%33,3) s. E. coli (%50)
pandemia au eko ga aian, p<0,01).
SARRERA
13
SARRERA
Suka a ohiko kon sul a-a azoia da la ialdi ze bi zu pedia iko ba ek a a zen di uen
pazien een a ean1.
Egia da kasu ik ohikoene an be ez osa zen di en in ekzio bi alak daudela ja o ian. Dena
den, ba zue an umeek in ekzio bak e iano inbadi zaileak (IBI) pai a di zake e. IBIa
diagnos ika zeko bene ako bak e io pa ogeno ba ek izan beha du isola ua odol, likido
ze alo akideo, pleu al edo a ikula ean. Kezka gehien so zen di uen IBIa odol e a likido
ze alo akideoan isola u akoa izan ohi da. Ho ega ik, sepsia e a meningi isa alde ba e a
u zi ezin dai ezkeen he io za a azoiak di a o aindik e e he ialde ga a ue an2, nahiz e a
azken hama kade ako baldin za e a xe o e a an ibio ikoen a loan egindako ike ke ek
au e apauso ga an zi suak eka i. Honek guz iak, o ain ez u e asko in ekzio la ien
e an zule zi en bak e io ohikoenen isolamendua en jai sie a naba mena e agin du.
Bes alde, he ialde ga a ue an, age ikoa da pazien eak a a zeko osasun ze bi zuen
i isga i asunak go a egin duela e a hau ak p ozesu in ekzioso oso goiz ia ekin egi en
du ela kon sul a, bai la ialdi zein lehen mailako a e a ze bi zue an3. Oso ohikoa da, bai a
e e, pazien e hauen adina 2-3 u e ik behe akoa iza ea; kuad o klinikoa en
adie azko asunean aldake ak e agin di zake e a bis a a egon ohi zi en ezauga i, zeinu
e a sin omak hain age ikoak ez iza ea bul za u4. Gaine a, pazien e pedia ikoa a a zen
duen p o esional medikua en p o ilak aldako asun oso handia du; lehen u eko mediku
egoilia ba e ik pazien e helduak a a u ohi di uen lehen a e ako amilia mediku ba e a.
Ekuazio honen aldagai guz iek in ekzio bak e iano inbadi zailea en iden i ikazioan
e agina du e.
Txe ake a kanpainen e agina ez du ino k jada zalan zan ja zen. Honela, a gi ikusi da
mende aldake a ekin e o i zen Haemophilus in luenzae b en au kako xe ake a
In ekzio bak e iano inbadi zaileen iden i ikazioa pedia ian, xe o konbina uen ga aian
14
unibe salak ondo io zuzena izan zuela lehen munduko hau engan iden i ika zen zi en
in ekzio inbadi zaile la iene an5; hauen desage ze ia e aba ekoa eka i zuen xe a u ako
populazioan. Honekin ba e a S ep ococcus pneumoniae en au kako xe o konjoka uen
me ka u a zeak in ekzio inbadi zaile neumokozikoen jai sie a naba mena eka i du3,6,7,8,9.
Ohikoa zen xe o hauen kome zializazioa baino lehen, au ez osasun su zi en e a
ebalua ze ako o duan i xu a ona zeuka en bula eko hau en p opo zio xiki ba ean,
suka a zela e a kon sul a zen zu enen a ean, odolean bak e io ba isola zea (ezku uko
bak e iemia), H. in luenzae lehenago e a S. pneumoniae ge o a ba ik ba 10. A ikulu
klasikoen a abe a, populazio ba en bak e iemia ezku ua en p ebalen zia esangu a sua
zenean, egun baino handiagoa, 39ºC ik go ako oku ik gabeko suka a du en 3-24 hilabe e
bi a eko hau e an11 odol kul u a ba egi ea gomenda zen zen. H. in luenzae B e a S.
pneumoniae en kon ako xe oen eza pena e a ge o, p ebalen zia honek behe a egin du
naba men12, e a e u inazko bilake a ba egi ea ez legoke guz iz gomenda ua, gu xienez
neumokokoa en au kako xe oa en dosi bi jaso di uz en pazien e haue an4,13,14,15,16,17,18.
Ai zi ik, gaixo asun honen p ebalen ziak %0,5e ik behe a egi en duenean, es a zen di en
odol ogen e endimenduak, leukozi oen zenbake ak e a neu o iloen zenbaki absolu uak
kasu, behe a egi en du naba men11,19. Izan e e, Lee-k a gi a a u zi uen da uen a abe a,
odol p oben e endimendu handiena ezku uko bak e iemia en p ebalen zia %1,5e ik
go akoa denean ema en da.
Bak e iemia ezku ua en p ebalen ziak go a egi en duela e e desk iba u izan da hau eman
den enpe a u a en balioak go a egi en duenean5; sa i e laziona u di a enpe a u a en
g adazioa e a pazien e alde hone an iden i ika zen zen ezku uko bak e iemia en
p ebalen zia. Talde honek, oso enpe a u a al ua du en umeen aldeak alegia, be a ekin
SARRERA
15
daka zan be ezi asunek zalan zak so a az en di uz e pazien ea en ohe bu uan dagoen
edozein p o esionalengan.
Bes e ik, azken hama kada bie an N. meningi idisak so a azi ako in ekzio inbadi zaileen
kopu uak naba men egin du behe a20,21, hein handi ba ean C se o aldedun N.
meningi idisa en au kako xe oa en unibe salizazioak e e an zeko e agina izan bai u. N.
meningi idisak e agindako in ekzio inbadi zaileen kasuan B se o aldea izan da azken
u ee an he ialde ga a ue an aldae a nagusia. Hala e e azken u eo an bes e aldae a
ba zuek go a egin du e, W e a Y aldae ek ba ik ba , B se o aldea en joe a o o ha nahiko
egonko man endu dela ik. Azken u e haue an, gaine a, N. meningi idisa en aldae a
ezbe dinen au kako xe oak age u di a me ka uan. Espainia Pedia ia Elka ea en
bai an dagoen Txe oen Aholkula i za Ba zo deak jadanik gomenda u di u22 e a zenbai
Au onomia E kidegok sa u di uz e jada jaio os eko es a egia inan zia ua en ba uan
(Euskal Au onomia E kidegoan, 2023 u ean jaio ako hau ak balia u di a neu i
hone az); honek izango duen e agina, momen uz, ikus eko dago.
Aldake a epidemiologiko guz i hauek in ekzio bak e iano inbadi zaileen mu iz e
ga an zi sua eka zeaz gain, e agile nagusi di en mik oo ganismoen sakabanake a
zabalagoa e agin du e. Egun, ga an zi suene akoa E. colia da. Be a da u ebe e ik
behe ako hau engan bak e iemia gehienen e an zulea, ba ik ba hi u hilabe e ik behe ako
pazien ee an jakina azia e a o o ha , ge nu bidee ako in ekzioekin e laziona u a
dagoena23. Hala e e, gu e ingu uan ez zen bak e iemia honen ezauga i kliniko nahiz
ondo io ik az e zen zuen lagin handidun ike ke a ik egin. Pen sa zekoa zen gaine a
bak e iemia hau pai a zen du en pazien een p o il ezbe dinak exis i uko zi ela e a p o il
bakoi za a isku maila ezbe din ba ekin e laziona u a ego ea.
In ekzio bak e iano inbadi zaileen iden i ikazioa pedia ian, xe o konbina uen ga aian
16
Ho ega ik, ez da ha i zekoa IBI ba izan dezakeen hau a en iden i ikazio goiz ia a be i
ez lo zea. IBIen azken u eo ako gainbehe a i, a a zen di en pazien een ezauga ien
aldake ei (pazien ea, kuad o klinikoen zeinu e a sin oma klasikoak age u au e ik a a u
ohi da la ialdi ze bi zu ba en) la ialdi ze bi zu ba ean hau a a a zen du en
p o esionalen aldako asun handia gehi uz ge o, a azo honen azale a zea baino ez du
e aku si. Ike ke a ba ek baiez a u zuen meningi is bak e iano edo sepsia pai a u du en
pazien e pedia ikoen %22a behin baino gehiago an izan zi ela a a uak la ialdi ze bi zu
ba ean24, azken emai za e a ondo ioak lehen kon sul an iden i ika u ako hau en
an zekoak izan zi ela naba mendu zu en a en25.
Hala e e, sepsi pedia ikoa en maneiu ako gidek zain ba neko a amendu an ibio iko
azka a gil za ia dela azpima a u izan du e; a e gehiago, lehen o dua un sezkoa da
shock egoe a bis a a u denean26. Ho ega ik, pazien e alde jakin ba en au ean, odol
analisi e a bioma ka zaileek e agi en duen e an zuna IBIa iden i ika zeko e abaki ze
p ozesua en pa e den esna ga an zi su bihu zen da. Baina IBIen e an zule izan ohi
zi en mik oo ganismo so a en aldake a e a pazien ea en a a ze p ozesua ge o e a
goiz ia agoa dela kon u an ha uz ge o, es hauen e endimendu e a e an zuna au e iaz
publika u ako ik ezbe dina izan dai ekeela ondo ioz a dai eke. Eskua ki, leukozi osia e a
neu o ilia izan di a la ialdi ze bi zu pedia iko ba en e abakiak ha zeko pa ame o
anali iko e abilienak, e a be ikiago, C p o eina e eak iboa. Azken u eo an, gaine a,
p okalzi oninak balio biokimiko e abilga i gisa ja dun du, ma ka zaile klasikoen aldean
aban ailak eskain zen bai i u16,17,27,28. Hala e e, bioma ka zaile be iak age ze e a
gehi zeak ba zue an zaildu egin dezake IBIa iza eko a isku handiena du en pazien eak
iden i ika zea19, IBI guz iek ez bai u e e an zun be a odol bioma ka zailee an.
SARRERA
17
IBIEN SAILKAPENA
Sa e an aipa u bezala, IBIa en diagnos ikoa odol, likido ze alo akideo, likido pleu al
edo likido a ikula ean egindako bene ako bak e io pa ogeno ba en isolamenduan
oina i zen da. Dena den, isolamendua ga a zen den likidoa en, os ala ia engan duen
e agina en e a os ala iak be ak duen e an zuna en a abe a, oso egoe a kliniko ezbe dinak
so dai ezke.
Bak e iemia en de inizioa odol lagin ba ean egi en den bene ako bak e io pa ogeno ba en
isolamenduan da za. Bene ako bak e io pa ogenoak, klasikoki kon aminan e gisa
de ini zen di en mik oo ganismoak alde ba e a uz en di u, hala nola S aphylococcus
epide midis, P opionibac e ium acnes, S ep ococcus i idans, Co ynebac e ium spp.,
e a bes elako di e oideak. Klasikoki kon aminan e de i zen mik oo ganismoek e e e agin
di zake e bak e iemiak au e iaz osasun su ez di en pazien ee an: gaixo asun onkologiko
ba edo bes elako inmunogu xiegi asuna jasa en du en hau ak, ka e e zen al edo
de ibazio balbula ba en ga aia zaile di en pazien eak, eknika diagnos iko edo
e apeu iko inbadi zaileak bu u u di en pazien ea eknika egin e a ondo engo egune an…
Bak e iemien ba uan alde handi bi be eiz di zakegu: in ekzio okal ba ek so u ikoak
(in ekzio okal inbadi zaileak) e a in ekzio okalik gabekoak (bak e iemia ezku ua).
Haien ga an zi e a la i asuna, e a ezinbes ean a xiki u ako hilko asun e a mo bili a e
asak di ela e a, meningi isa (in ekzio okal inbadi zailea) e a sepsia (in ekzio ba eia ua,
ja o i in ekzio okal ezagun edo ezezagun ba izan dezakeena) be en-be egi apa eko e a
ba en azalduko di ugu.
In ekzio bak e iano inbadi zaileen iden i ikazioa pedia ian, xe o konbina uen ga aian
18
Meningi is bak e ianoa
Meningi isa meningeen han u a i de i zo, piamad e, a aknoide e a gune azpia aknoidea i
e asa en diena. E iologia i dagokionez, a o pedia ikoan ja o i bi ala iza ea da ohikoena;
en e obi usa, ba ik ba , p onos iko oso ona duena. Bak e ianoa iza ea, likido
ze alo akideoan haz en den bak e io ba en isolamenduak muga uko du. Egoe a hau, o o
ha , mukosen ge uzak koloniza u di uz en o ganismoek odol-zi kulazioa inbadi u os ean
ge a zen da.
Azken u eo ako xe ake a kanpainek e a B aldeko es ep okokoa en ingu uan egi en
den p o ilaxi an ibio ikoak meningi is bak e ianoa en epidemiolologia e aba alda u du e.
B aldeko es ep okokoa e a bazilo G am nega iboak izango di a meningi is
bak e ianoa en e agile hi u hilabe e a ik behe ako hau e an e a S ep ococcus
pneumoniae e a Neisse ia meningi idis adin hone a ik go ako hau
osasun sue an29,30,31,32,33.
Kasu gehiene an, odol hodie an zeha ba eia u e a hesi hema oen ze alikoa zeha ka u
os ean a aknoide azpiko gune a iga o ohi di a bak e ioak. Behin ne bio sis eman eza ia,
e eplikazio esponen zial ba en e a han u a so zen du en bi a eka i uga i so u os ean,
ehuna en behin be iko lesioa so a aziko duen p ozesua hasiko da. Nahiz e a
meningi isa en pa ogenian mekanismo honek izan inda ik handiena, sudu sinu ba e ik
edo e diko bela i bide ik hasi ako, e a mas oide hezu a e oale dela ik ge a zen den
ho maz ho mako zuzeneko hedapenak e e e agin dezake kuad o kliniko hau. Bes elako
zenbai egoe ek, likuo ea age zen den k aneo-haus u a ba ek edo zau i sa ka i nahiz
neu oki u giako p ozedu ek e e e az dezake e meningi is ba ga a zea.
Klinika, meningi isa pai a zen duen hau a en adinak, mik oo ganismo e agileak,
eboluzio denbo ak e a pazien ea en e an zun immunologikoak de ini uko di u. Jaiobe i
SARRERA
19
e a bula eko hau gaz ee an, klinika ezohikoa e a espezi iko asun gu xikoa iza en da:
suminko asuna, jan nahi ez iza ea, mo elago ego ea, suka a ala hipo e mia, zianosia,
bai a apnea be a e e. Bula eko hau nagusiagoen sin omak e e oso inespezi ikoak di a,
suka a izan ohi da ia kasu gehiene an, suminko asuna, le a gia, go akoak, ja ea i
e e usa bes elako zeinu e a sin omez gain. Ume nagusi e a ne abee an ikusiko li a eke
sin oma klasikoenak: suka a, go akoak, o o obia, bu uko mina…
Meningi isa pai a zen duen pazien ea en az e ke a isikoan naba mendu dai ezkeen zeinu
klinikoak e e askoz inespezi ikoagoak izango di a jaiobe i e a bula eko hau xikiengan.
Fon anela neu iz handi u a edo puz u a ego ea ga ezu ba neko hipe en sioa en
adie azle da; zeinu be an ia a da e a klasikoki naba mendu den a en, gau egunean ez
da sa iegi ikus en. Honela, Ma inez e alen32 ike ke a ba en a abe a, hi u hilabe e baino
gaz eago zi en e a meningi isa zu en 11 hau en a ean on anela no mala zen hama e an
(bes ea en az e ke an ez zen adie azi on anela en egoe a). Ume nagusiagoe an hau eman
dai ezke meningi isa en zeinu klasikoenak: Ke nigena (aldaka en lexioak e agi en duen
ga ondoa en e an zun zu una) e a B udzinski ena (ga ondoak be ak, be e lexioa en
saiake a egi ean eskain zen duen e an zun zu una). Ga ondoa en zu un asuna be a e e
ez da meningi isa en zeinu pa ognomonikoa, bes e p ozesu ba zue an e e desk iba u izan
di elako, hala nola neumonia, a ingoamigdali isa edo gas oen e i isa bezalako
gaixo asunen bilakae an34,35. Hala e e, zeinu hauen age ze hu sak meningi isa en
p esen zia en auke a handi u egi en du be au baz e zeko p obak bu u zea ia ezinbes eko
izango dela ik30,34,36.
Meningi isa en zeinu-sin omek osa zen di uz en e eduen desk ipzio klasikoek e e lagun
dezake e be e ja o ia en iden i ikazioan. Meningi is bak e ianoek so u ikoen bai an bi
e edu naba mendu izan di a. Ba , hasie a bo i z e a bilakae a ja ai e a azka a duena e a
In ekzio bak e iano inbadi zaileen iden i ikazioa pedia ian, xe o konbina uen ga aian
20
shock, pu pu a, odol hodie ako koagulazio ba eia ua, kono e gu xi zea,… e agin
dezakeena e a 24 o du en buel an he io za; biga ena, ze bai nahasiagoa, egun
ba zue ako suka a en ondo ik da o ena, a nas sis ema edo lise i apa a uko sin omez
lagundua e a p og esiboki ne bio sis ema zen aleko zeinuak age ian u ziko di uena, hala
nola suminko asuna edo le a gia.
Sepsia
Egun pedia ian ez da komuni a e zien i iko osoak ona uko duen de inizio jakin ba zehaz u;
o o ha , in ekzio ba en au ka o ganismoak ema en duen e an zun immune desegokiak
dis un zio o ganikoa e agi en duenean sepsiaz a i uko ga a37.
Izan e e, pedia ian ona u zen azken de inizio a au ua, 2005 u ean egin zen Sepsi
Pedia ikoa en Ados asune ako Nazioa eko kon e en zian e abaki akoa da38. Honen
a abe a, o ganismoak, balizko in ekzio edo/e a baiez a u ako in ekzio ba en au ean
ema en duen han u a-e an zun sind ome sis emikoa da sepsia. Hau neu zeko SIRS
(Sys emic In lamma o y Response Synd ome/Han u a E an zun Sind ome Sis emikoa)
pun uazio eskala e abil zen da, in ekzioa egon ala ez age dai ekeena e a ondo engo
k i e ioak di uena: bes ela ondo ioz a u ezin dai ekeen e a adina i a xiki ako akika dia
(b adika dia u e be e ik behe ako hau engan), akipnea adina i a xikia, edo ben ilazio
mekanikoa en beha a duen a nas p ozesu aku ua; 38,5ºC ik go ako edo 36ºC ik behe ako
enpe a u a e a leukozi oen zenbake a ano mala (leukozi osia edo leukopenia) edo
neu o ilo heldugabeen %10e ik go ako zenbake a; gaine a, nahi aezkoak izango di a
enpe a u a edo odol analisi ik e a o i ako k i e ioak26,38.
Egia da SIRS k i e ioak oso k i ika uak izan di ela so u zi ene ik. Ez dauka sepsia
bezalako la i asuna duen kuad oa en diagnos ikoa egi eko beha bes eko
SARRERA
21
baliaga i asunik e a ondo ioz, hilko asun asa au eikus eko sen iko asun e a
espezi iko asun maila apala da. Ho ega ik sa i e abilia izan da ados asun dokumen u
hone an ona u zen “sepsi la i” kon zep ua38. Hone an, sepsia en de inizioa i k i e io
hauek gehi u zi zaizkion: dis un zio ka diobaskula a, a nas zail asun sind ome aku ua
edo/e a bes elako bi sis emen dis un zioa. Shock sep ikoa, 40ml/kg- ainoko likido
iso onikoen adminis azioak egonko zen ez duen sepsi e a dis un zio o ganikoa bezala
de ini u zu en.
Guz i honek bul za u a, 2016an Su i ing Sepsis Campaign-ek “Sepsis-3, Nazioa eko
hi uga en ados asun dokumen ua”39 publika u zuen, pazien e heldua i zuzendua. SIRS
k i e ioak albo a u e a sepsis e a shock sep iko a sinpli ika u zi uz en de inizioak, sepsi
la ia desage a aziz. Sepsia, hi za e honen hasie an e aku si den e a a de ini zen du e:
in ekzio ba en au ka o ganismoak ema en duen e an zun immune desegokiak so a azi
e a bizia a iskuan ja zen duen dis un zio o ganikoa. Dis un zio o ganiko honen
balo azioan SOFA eskala (Sequen ial O gan Failu e Assessmen ) e abil zen da, e a 2 edo
2 ik go ako pun uazioa iza eko an de ini uko da sepsia.
In ekzio bak e iano inbadi zaileen iden i ikazioa pedia ian, xe o konbina uen ga aian
22
SOFA eskala (Sequen ial ela ed O gan Failu e Assessmen )
0
1
2
3
4
A nas pa ame oak
PaO2/FiO2 (mmhg) o
SaO2/FiO2
>400
<400
221-301
<300
142-220
<200
67-141
<100
<67
Koagulazioa
Plake ak (103/mm3)
>150
<150
<100
<50
<20
Gibel pa ame oak
Bili ubina (mg/dl)
<1,2
1,2-1,9
2,0-5,9
6,0-11,9
>12,0
Ka diobaskula ab
Ten sio a e iala
Ba az bes eko
TA>70mmHg
Ba az bes eko
TA<70mmHg
Dopamina
<5 edo
dobu amina
edozein
dosi a a
Dopamina 5-
15; ad enalina
<0,1 edo
no ad enalina
<0,1
Dopamina>15;
ad enalina
>0,1 edo
no ad enalina
>0,1
Ne bio sis ema
zen ala
Glasgow eskala
15
13-14
10-12
6-9
<6
I ai z sis ema
K ea inina mg/dl
Ge nu luxua
(ml/egun)
<1,2
1,2-1,9
2,0-3,4
3,5-4,9
<500
>5
<200
PaO2, oxigenoa en p esio pa zial a e iala; FiO2, a nas u ako oxigenoa en akzioa; SaO2, oxigeno
pe i e ikoa en sa u azio a e iala. b, Ba az bes eko en sio a e iala >65mmhg ik go a man en zeko
sendagai basoak iboen beha a gu xienez o du be ean (uni a eak mik og amo/kg/min)
Shock sep ikoa aldiz, lak a oa > 2mmol/l- ik go a e a d oga basoak iboen beha a duen
hipo en sio i aunko a so zen duen dis un zio ka diobaskula a elka zen di enean
de ini uko da.
Azken u eo an saiake a asko egin di a de inizio hauek a lo pedia iko a molda zeko e a
p-SOFA de i zon eskala e e plan ea u da40.
SARRERA
29
(P. ae uginosa, en e obak e iak e a bes elako G am nega iboak) e a aszi i
nek osan ea en kasua (Clos idium e a bes elako anae obioak)58,59.
Apa eko komen a ioa me ezi du e S. au eus e a S. pyogenesek so a az en di uz en
oxinek e agi en di uz en sind omeak: azal e ea en sind omea e a shock es a ilokozikoa
S. au eusa en kasuan e a shock es ep okozikoa S. pyogenesa en kasuan.
Azal e ea en sind omean (Ri e sind omea), S. au eusek azalean so a azi duen in ekzio
lokal ba e ik abia u a, epide misa en lisia e agi eko gai asuna du en oxinak daude
ja o ian. Ba -ba eko suka a, suminko asuna e a eska la ina i xu a izan dezakeen ash
minga ia izango di a sin oma adie azga ienak. Azal e upzio hau egun ba edo bi a a
builaz be eko da, handik egun ba zu a a guz iz deskama zeko. Shocka en kasuan oxina
es a ilokozikoek supe an igeno modu a ja dungo du e. Ba -ba eko suka a, go akoak,
behe akoak, mialgiak, e i ode mia e a hipo en sioa izango di a zeinu e a sin oma
naba menenak. Egonko ze e a man en ze a amendua e a zain ba neko an ibio e apia
gil za i izango di a60.
Shock es ep okozikoa ume gaz ee an eman ohi da e a a isku ak o e naba menak
e laziona u di a be a ekin: ba izela, diabe es melli usa pai a zea, a nas gaixo asun
k onikoa, ka diopa ia edo GIBa. Hilko asun asa handia duen gaixo asuna da,
hipo en sioa, suka a e i ode mia e a konp omezu o ganoani za isla zen du en zeinu e a
sin omek de ini uko du ena. Be e diagnosi ako k i e io kliniko, mik obiologiko e a
anali ikoak beha ezkoak di a61.
Egonko e a i xu az ondo dauden pazien eengan bu u zen di en odol hazkun zen
e endimendua oso baxua izan ohi da. Odolean isolamendu posi iboa ge a zen den
kasuan, ja o ian azal e a ehun bigunen in ekzioa duen bak e iemiaz min za uko ga a.
In ekzio bak e iano inbadi zaileen iden i ikazioa pedia ian, xe o konbina uen ga aian
30
Bak e iemia ezku ua
Suka az gain, inolako zeinu e a sin oma ik ez duen pazien ea en odolean bene ako
bak e ia ba en isolamendua i de i zo bak e iemia ezku ua.
“Ezku ua” adjek iboak pazien ea en egoe a i egi en dio e e e en zia. Alde ba e ik,
hau ak i xu a ona izan beha du. Hau de ini zeko hainba esna e abil dai ezke.
Ho ie ako ba da ebaluazio pedia iko ako iangelua e a honen emai za “egonko a”
hi za ekin de ini zen denean, umeak i xu a osasun sua duela ondo ioz a zen da62.
Ebaluazio pedia iko ako iangelua esna azka a e a oso e abilga ia da pazien e
pedia ikoa en hasie ako ebaluazio ako. Aplikazio e eza du, ez bai u es e oskopio ik,
o oskopio ik edo bes elako esna ik beha , mediku, e izain edo eba u ako eknika ia en
ikusmen e a en zumene ik ha a ago. T esna hau, labu bilduz, osasun-p o esional
bakoi zak pazien e ba lehen aldiz ikus en duenean egi en duen balo azio subjek iboa
egi u a zen saia zen da. Ebaluazio pedia iko ako iangelua e abil zen den ospi ale-
zen o gehiene an, ha en ebaluazioa iagean egi en da, zen oan ze egin ho en a du adun
di en langileek (mediku nahiz e izainek). Be e izenak dioen bezala, hi u aldek osa zen
du e: pazien ea en i xu a, a naske a lana e a la uazaleko zi kulazioa. T esna honek ez
digu pazien ea en diagnos iko ik ema en, baina bai egoe a isiologiko e a homeos asi
egokia man en zeko p emiazko beha en be i.
Bes e ik, pazien eak suka a bai, baina suka ho en ja o ia zein den adie az dezakeen
zeinu edo sin oma ik ez du azaldu beha , hala nola ez ula, behe akoa, amigdalen han u a,
auskul azio pa ologikoa, polipnea, zeinu meningeoak, e a aba .
Susmopean dagoen bak e ia en a abe a, bak e iemia ba iza e ik meningi is ba iza e a
dagoen p obabili a ea ezbe dina da (H. in luenzae e a meningokokoa en kasuan
handiagoa da neumokokoa en kasuan baino). Behin an ibio iko dosi pa en e al baka a
SARRERA
31
ja zeak, p obabili a e ho i muga u egi en du, adibidez neumokokoa en kasuan11. Hau da
bak e iemia ezku ua bila zeko egi en di en ahaleginen a azoi nagusia. Aipa u bezala,
kon es u epidemiologikoa en aldake ek, giza e ohi u en aldake ek, e a ba ik ba a isku
gehien du en pazien een, gaz eene an o o ha , zeinu e a sin omak hain inespezi ikoak
iza eak zaildu egi en du pazien e hauen iden i ikazioa. Saiake a handiak egin di a azken
hama kade an, bak e iemia ezku u ba izan dezake en au e iaz osasun su di en pazien e
aldeak iden i ika zeko.
In ekzio bak e iano inbadi zaileen iden i ikazioa pedia ian, xe o konbina uen ga aian
32
HAURTZAROKO IBIETAN GEHIEN INPLIKATUTAKO
BAKTERIAK
S ep ococcus pneumoniae
S ep ococcus pneumoniae ka e labu ak e a zen di uen koko G am posi iboa da. Ehun
se o ipo ezbe dine ik go a ezagu zen di a e a bakoi za polisaka ido kapsula a en a abe a
dago de ini ua. Azken honen bai an dago se o ipo bakoi za en inmuni a e espezi ikoa.
Bak e ia honek bizi za en lehen hilabe ee an eki en dio sudu - a inge bidea en
kolonizazioa i, go engo kolonizazio maila 3 u e a a lo zen duela ik. O du ako, hau
populazioa en %25 e a %80 bi a ean koloniza u a izango da. S ep ococcus
pneumoniaek bi e a ako in ekzioak so di zake; IBIak (meningi isa, bak e iemia, sepsia,
neumonia bak e iemikoa e a bes e ba zuk) e a ez inbadi zaileak (neumonia ez
bak e iemikoa, o i isa edo a sinusi isa).
Sudu - a inge bidee ako kolonizazioak osa zen du S ep ococcus pneumoniae en
go dailu baka a e a honek e az en du bai amilia a ean, nahiz komuni a ean eman
dai ekeen ba eiadu a63.
Lau ogei a hama eko hama kada en e dian, S ep ococcus pneumoniae zen meningi is
bak e ianoa en e an zule nagusia umeen a ean. Azken hama kade an, baina, me ka u a u
di en xe o konjoka uek epidemiologikoki e agin handia izan du e; e aba behe a egin du
be e p ebalen ziak ga a u kon side a zen di en he ialdee an. Guz i honek, la ialdi
ze bi zue an bu u zen zi en diagnosi e a maneiu e apeu ikoen aldake a suposa u du64.
Neisse ia meningi idis
Neisse ia meningi idis G am nega iboa den mik oo ganismo diplokokoa da. Gizakia da
espezie honen go dailu baka a e a aho-sudu - a inge bidean isola u ohi da
SARRERA
33
(ga aia zaileen po zen aiak oso aldako ak di a). N meningi idis, N. gono hoeae ekin
ba e a, Neisse ia gene oko espezie pa ogeno baka a da.
An igenikoki gu xienez 13 se o alde an bana u ohi da e a Neisse ia meningi idisa en
kapsulako polisaka idoa e abili da be eizga i. His o ikoki B e a C aldeak izan di a
mendebaldeko he ialdee ako gaixo asun meningokozikoak so a azi di uz enak, nahiz
e a Y edo W135 se o aldeek e la iboki naba mena izan den igoe a izan du en. Bes e ik,
epidemiak so a az en di uena A se o aldea izan ohi da, ba ik ba ga a ze bidean dauden
he ialdee an.
Gaixo asun meningokoziko inbadi zailea en epidemiologia, o o ha , oso aldako a da.
His o ian zeha uhin ezbe dinak izan di u e a da uak esku aga i e a publiko di ene ik
azken hama kada en e dialde a a gi a a u zen gaixo asuna en in ziden zia baxuena65,66.
Izan e e, 2010eko hama kada en azken e dialdean nolabai eko igoe a o oko ba
naba men zen hasi zen, ez soilik gu e ingu uan e a ba ik ba ez C e a ez B se o aldeak
izanik e an zule. Adi u ba zuen a abe a uhin epidemiko ba en au ean egon gin ezkeen,
baina 2020ko Sa s-Co -2 pandemiak gogo jo e a honen au ean eza i zi en neu ien
ondo ioz (musukoa e a u un ze neu iek ba ez e e) Co id19 ez zen gaixo asun in ekzioso
ansmi iga ien in ziden zia e aba apaldu zen, a ean gaixo asun meningokoziko
inbadi zailea ena67,68.
Neisse ia meningi idisak e agindako in ekzio inbadi zailea en o ma ik ohikoenak
meningi isa, sepsia edo bien a eko konbinazioa di a. Inkubazio epea 3-4 egunekoa izan
ohi da. Kalkula zea e eza ez den a en, meningi isak so a az en ez duen sepsi
meningokozikoak %5-20 bi a ekoak di a. Sepsiak hasie a bo i za du; suka az gain
pe ekia de i zen o bainak age zen di a, denbo a gu xian a eago u egi en di enak,
hipo en sio, shock edo po o o ganoani za i elka uak sa i an. Gaixo asun honen
In ekzio bak e iano inbadi zaileen iden i ikazioa pedia ian, xe o konbina uen ga aian
34
he io za asak al ua iza en ja ai zen du (publikazio klasikoek %10ean eza zen du e)
diagnosi nahiz a amendu ekniken au e apen handia bizi izan a en; he io z- asa
handiagoa da sepsia en kasuan meningi is soila en kasuan baino30,31,46,63.
In ziden zia gailu naba menenak u ebe e ik behe ako hau engan, 1-4 u e bi a eko
adinean e a 15-19 u e bi a eko ne abee an eman izan di a hu enez hu en. U e osoan
zeha ge a zen di en a en, negu e a udabe ian pila u ohi di a, g ipea en bi usa age u
e a ge o. Lehen e e esan dugu, baina aho-sudu - a inge bidean Neisse ia meningi idisa en
e amale di en helduak %1-15 bi a ean izan dai ezke e a as e edo hilabe e luzee an izan
gaine a. Kolonizazio honek inmuniza u gabeko hau gaz ea a isku handiko egoe e a a
bul za dezake.
Esche ichia coli
Esche ichia coli gehien ike u den bak e ioe akoa da, en e obak e ioen amiliako bazilo
G am nega iboa, gizakia en kolon e a ondohes eko bak e io- lo a en pa aide dena e a
gehiene an ez da pa ogenoa. Hala e e, zenbai anduik bi ulen zia ak o eak esku a u
di uz e e a ondo ioz, gizaki e a animaliengan hainba in ekzio so di zake e.
Hainba zeinu e a sin oma eman di zake e, ondoko sind omee an bil di zakegunak: ge nu-
bidee ako in ekzioa, behe akoa/gas oen e i is aku ua, bak e iemia e a
sepsia/meningi isa.
Esche ichia Colia, ge nubidee ako mukosa koloniza u ondo en, zelula ba uan uga i zen
da, os ala ia en de en sak ekidinez. Sind ome klinikoa, ba ik ba ge nu bidee ako
in ekzioa, e az uko du en hainba bi ulen zia ak o e izenda u di a: P e a S inb iak,
hemolisina69,70.
SARRERA
35
Behe akoa/gas oen e i is aku ua en e agile izan dai ezke e a be e bi ulen zia ma ka uko
duen ak o e gene iko e a so a azi ako kuad oa en a abe a sailka uko di a, pa o ipoak
dei u ikoak. Hauen a ean daude, E. coli en e opa ogenoak, en e oinbasiboak,
en e o oxigenikoak… Sailkapen hau ez da lan honen helbu ue ako ba 71.
O o ha , esan beha ekoa da E. colia 12 hilabe e ik behe ako hau e an S.
pneumoniae ekin ba e a, odolean isola zen den bak e ia ohikoena dela72, e a 3 hilabe e ik
behe akoen aldean, bu ua. Bak e iemia e agi en du en ge nu in ekzioekin ba e a, hau
izanik diagnos iko ohikoena, bak e iemia ezku uen e agile e e bada E. colia, baina, bai a
hau gaz eenen sepsi e a meningi isa en e agile e e50.
Meningi isa en e agileak ge uza mukosoak koloniza u e a odol bidean inbasioa e agin
du en o ganismoak izango di a. Meningi is bak e ianoa en pa ogenia os ala ia en
adina en a abe akoa izango da; jaiobe ien kasuan, e di ze bidean ama en hes e edo
ja iakin geni alen xu gapen edo kon ak ua en ondo ioz ba ne a u di en pa ogenoak
izango di a hein handi ba en e agile. Kasu ako E. colia en K1 an igeno kapsula a, B
se o ipodun N. meningi idisen kapsulako polisaka idoa en oso an zekoa da e a honek odol
bidean zeha ba eia u e a hesi hema o en ze alikoa saihes eko bidea ema en dio73.
S aphylococcus au eus
S aphylococcus au eus koko G am posi iboa da, anae obio akul a iboa, ohiko giza
mik obio a en pa e dena. Selek iboki koloniza di zake sudu -zuloak, pe inea, besapeak
e a azal olesdu ak. Egun, au e iaz osasun su di en 5 u e ik go ako pazien e pedia ikoen
aldean IBI gehien so zen di uen bak e ioa da e a hezu -a ikulazio e a azal e a ehun
bigune ako in ekzioen e agile nagusia74,75. Gaine a, shock es a ilokoziko nahiz “azal
e ea en sind ome/Ri e sind omea” en e agile di en oxinen e an zule e e bada S.
au eusa.
In ekzio bak e iano inbadi zaileen iden i ikazioa pedia ian, xe o konbina uen ga aian
36
S. au eusak so zen di uen gaixo asunak bi alde handi an bana zen di a egun: alde ba e ik
ospi ale e a osasun-zen oekin e laziona u ako gaixo asunak e a e emu haue a ik kanpo,
hau da, giza e komuni a ioan ema en di en gaixo asunak.
Izan e e, ospi ale e emu e a au e iaz osasun su ez di en pazien een a ean, hala nola
go dailu edo de ibazio sis emak di uz en pazien eengan, kezka handia so zen duen
bak e ioa da. Gaine a, ospi aliza u ako pazien eengan ge a zen di en bak e iemiak askoz
uga iagoak di a okua du en bak e iemiak baino76. Au e iaz osasun su e a osasun
zen oekin ze ikusi ik izan ez du en pazien eengan ge a zen di en bak e iemiek,
ja o ian, hezu e a a ikulazio in ekzioak, ehun bigun e a la uazalekoak e a p opo zio
xikiagoan, neumonia iza en du e.
A du a handia so u duen bes e ezauga i ba , hasie an ospi ale a muga u a zegoen
me izilina i e esis en ea den S. au eusa (SAMR), handik kanpo a e agi eko gai asuna
e aku si duela da. Ike ke a asko daude abian, SAMRek komuni a ean duen in ziden zia
jaki eko helbu ua ekin. Gu e ingu uan bu u u zen ike ke a e e ospek ibo ba en a abe a,
in ziden zia %16 ingu uan dago77.
B aldeko es ep okokoa
B aldeko es ep okokoa 3 hilabe e ik behe ako hau engan diagnos ika zen di en in ekzio
bak e iano inbasiboen biga en e an zule nagusia da E. colia en ondo en, baina adin
hone an ge a zen di en e a e iologia jakina du en sepsi e a meningi isa en e agile nagusia
da 43,44,45.
G am posi iboa den koko be a-hemoli ikoa da e a gau daino 10 se o ipo iden i ika u di a.
Lise i hodi e a e di ze kanala koloniza u ohi di u, behin-behinekoa nahiz i aunko a izan
dai ekeela ik. Gizonezko nahiz emakumeen lise i hodia da go dailua78.
SARRERA
37
Koloniza u a dauden emakumeen %40-60ak ansmi i diezaioke bak e ia hau eu en
jaiobe ia i. T ansmisio hau hau dun dagoen emakumea en kolonizazio den si a ea ekiko
zuzenki p opo zionala da e a an igo pu z kon zen azio ekiko alde an zizkoa. Hau
jaiobe i hauen %1-2ak ga a uko du hilko asun e a mo bili a e asa al uak izan di zakeen
in ekzioa79,80,81,82.
Azken u ee an eza i ako es a egiek, hala nola, hau dunaldia en azken hi uhilekoan B
aldeko es ep okokoa en de ekzio ako egi en den sc eening p obak e a e di zean
eza i ako an ibio e apia p o okoloek, bak e ia honek e agi en di uen in ekzio goiz ia en
age penean e agin zuzena izan du. Hala e e, ez du e agin onu aga i be a izan zazpi
egune ik ha a ago diagnos ika zen di en in ekzio inbadi zailee an 83,84.
Honen a azoiak bi izan dai ezke: alde ba e ik, kolonizazioa i aganko a dela e a
baheke an bak e ia iden i ika u ezin iza ea e a bes e ik, guz iz a gi egon ez a en,
jaiobe ia be a, e di u duen emakumea en lise i e a ugal apa a uko ja iakinekin
kon ak uan egon izana e a hauek xu ga u izana78.
Nahiz e a adin hone an iden i ika zen di en bak e iemien e an zule nagusi ez izan, kuad o
kliniko la ienak so a az en di uen bak e ioa da. Be e bi ulen zia en ja o ia kapsulako
polisaka idoak ema en dion agozi azioa ekidi eko ahalmena da86,87.
S ep ococcus pyogenes
S. pyogenes edo A aldeko es ep okoko be a hemoli ikoa de i zona, ka ee an ba zen den
koko G am posi iboa da (A an igenoa esp esa zen du pa e a zelula ean e a be a hemolisia
so a az en du en S e a O es ep olisinak dauzka). Azal e a ehun bigunen in ekzioak
so zen di u, in ekzio o o inola ingologikoak, neumonia, baina bai a la iak izan
dai ezkeen sakoneko ehun, muskulu e a aba en in ekzioak e e ( aszi is nek o izan ea
kasu)58,59. Odolean isola zen denean, bak e iemia ba en au ean egongo ga a. Pazien e
In ekzio bak e iano inbadi zaileen iden i ikazioa pedia ian, xe o konbina uen ga aian
38
pedia ikoe an bak e iemia ezku ua e agin dezake au kezpen ohikoena ez den a en;
pazien e heldue an ga an zi handiagoa du88. Bada au kezpen a a oago ik, hilko asun
asa handia duena o dea, S. pyogenesek so zen di uen oxinek e agindako shock oxiko
es ep okozikoa.
Haemophilus in luenzae
Kokobazilo G am nega ibo hau anae obio akul a iboa da. His o ikoki bi ka ego ia an
bana u da bak e ia hau: kapsuladunak e a ez kapsuladunak. Kapsula da bi ulen zia ak o e
nagusiena eman izan dion ezauga ia e a B ipoko H. in luenzae izan da his o ikoki,
in ekzio bak e iano la ienen e an zule nagusie akoa honen kon ako xe o konjoka ua
age u zen a e. EEBBe an kasu ako, u ean 20.000 kasu iza e ik 40 kasu baino gu xiago a
iza e a pasa zen, 2000.u eko lehen hama kada ako. B ipoaz gain badaude bes e 5
se o ipo ge men kapsula u honen bai an, goi e a behe a nas bide nahiz in ekzio
o o inola ingologikoak e agi en di uz enak, ba ik ba . Andui hauek gehiene an pa ogeno
opo unis en moduan ja du en du e. Ezaguna da bai a e e, S. pneumoniae den e a be ean,
H. in luenza en ga aia zaile di en 5 u e ik behe ako hau en kopu ua esangu a sua dela.
Egia da hala e e, XXI. mendeko biga en hama kadan, H. in luenzak e agindako in ekzio
inbasiboek go a egi en du ela, bai se o ipaga i di en nahiz se o ipaga iak ez di en
aldae ak (kapsula ik gabekoak) daudela ik eu en ja o ian89,90.
Bes e ba zuk
Salmonella espezia en kasuan, egia da S. pneumoniae en azken hama kade ako
jai sie a en ondo ioz, odol lagine an age u di en isolamenduen kopu u e la iboak go a
egin duela, ba ik ba pazien e osasun suen kasuan. Hala e e, zenbaki absolu ue an ez da
aldake a esangu a su ik naba mendu64,91.
SARRERA
45
eknika ba zuk e e badi a esku a la ialdi ze bi zu ba en: G am in zio klasikoa e a azken
u eo ako eknologia en ga apenak ahalbide u du en mik oo ganismoen iden i ikazio
azka a bu u zeko eknikak, polime asa ka e e eakzioa (PCR) muinean du en es ak,
esa e ako.
Kul u ak
Odol ko on ea, ge nua (hein handi ba e an) e a likido ze alo akideoa, be ez, es e ilak
di a. Ondo ioz, odol lagin ba ean bene akoa dela kon side a zen den bak e ia isola zen
denean, bak e iemia ba en au ean egongo ga ela de ini zen da. Diagnos iko e iologikoaz
gain, an imik obianoekiko sen sibili a e es ak egi ea ahalbide uko du kul u ak e a bai a
hauen ipi ikazioa e e. Kul u ak, hazkun za ingu u egokiak beha ko di u, bai bak e ia
ae obio nahiz anae obioen za e a diagnosi mik obiologikoa en u ezko pa oia izango da.
Hala e e, gu xieneko ugalke a denbo a ba pasa beha ko du hazkun zak (24 o du
gu xienez) esangu a su den isolamendu ba lo zeko. Ho ek, la ialdi ze bi zu ba en
a a zen den pazien e pedia ikoa en ohebu uan au e a e ama en den maneiua zaildu
egi en du.
Likido ze alo akideoa en kul u a i dagokionean, be au, izango da u ezko pa oia
meningi is bak e ianoa en diagnosian e a odol kul u en kasuen moduan, diagnos iko
e iologikoaz gain, an imik obianoekiko sen sibili a e es ak e a ipi ikazio es ak egi ea
ahalbide uko du. Likido ze alo akideoa en p ozesamenduak be ehalakoa izan beha du,
o du ba e ik behe akoa112. Hala e e, 24 o du baino gehiago beha izango du hazkun zak
ge mena en ugalke a hau eman ahal iza eko. Kul ua en e en aga i asuna gaine a,
bak e io e an zulea en e a au e iaz an ibio iko ik jaso edo jaso eza en bai an egongo da.
Neumokokoak e agindako %90ean kalkula zen da kul u a posi iboa izango dela, bai a
meningokokoak so u ako %75ean113. Ike zaile ba zuek, ze iaxona en dosi baka ak
In ekzio bak e iano inbadi zaileen iden i ikazioa pedia ian, xe o konbina uen ga aian
46
(50mg/kg-ko dosia) meningokokoak e agindako meningi isa en LZRa, o dube e edo bi
o du a es e iliza zezakeela ondo ioz a u zu en, neumokokoak e agindakoa ena 4-10
o du a e a B aldeko es ep okokoak e agindakoa 8 o du a30,114.
Ge nu in ekzioa i dagokiola ik, be au baiez a uko duen u ezko oga ge nu kul u a
izango da115. Posi ibo al suak ekidin ahal iza eko (ba ik ba lagina ha zeko p ozedu an
so u ako aka sak medio), ge nu bilke ak ahalik e a egokiena izan beha du: neu i
higieniko egokiak ha u e a ge o, ba -ba eko ge nua masku i kon ola du en
pazien eengan e a masku i zundake a edo ziz ada sup apubikoa gainon zekoe an.
Isola zen den bak e io kon zen azioak e e esangu a sua izan beha du, Ame ike ako
Akademia Pedia ikoa en a abe a edo Espainiako Pedia ia Elka eak ezbe din asun
xumeak eskain zen di uz e116,117.
Bes e kul u a ba zuk e e bu u uko di a la ialdi ze bi zue an. Kasuan kasu, e a
pazien ea en egoe a en a abe a, lagin ba edo bes e en ba en analisia egi ea ga an zi sua
izan dai eke. Hala nola, nahiz e a azal e a ehun bigunen in ekzioa susma u ezke o, d aina
dai ekeen lesio ba en kul u a egi ea in e esga ia izan dai eke, kasu hauei a xiki a dauden
odol kul u en e en aga i asuna oso xikia delako, ba ik ba i xu a ona ekin e a egonko
i is en di en pazien e pedia ikoe an. D aina dai ezkeen lesio hauez gain, in ekzio
os eoa ikula , isu i pleu al edo bes elako ja iakinen kul u ak e e be e okia izan dezake
pazien e ba en diagnosi maneiuan (gehiene an p ozedu a hauek ez di a pazien ea la ialdi
ze bi zuan dagoela egingo).
A aldeko es ep okokoa en bilake an, aho- a ingeko kul u a egokia izan dai eke;
inbasibi a ea e agin dezake en lise i apa a uko in ekzioe an, kop okul iboa.
SARRERA
47
G am in zioa
Likido ze alo akideoan eginiko G am in zioak espezi iko asun handia bai, baina
sen sibili a e e aina di u ezauga i za meningi is bak e ianoa en diagnosian118. Hala e e,
meningi isia en p ebalen zia baxua en ondo ioz, balio p edik ibo posi iboa oso eskasa
da119. Gaine a, LZRan mik oskopio bidez bak e iak ikus eko gai asuna, bak e ia be a en
e a bak e ioek LZRan du en kon zen azioa en a abe akoa izango da. Meningi is
neumokozikoa du en pazien een %90ak izango du G am in zio posi iboa, %80ak
meningi is meningokozikoa en kasuan, %50ak bazilo G am nega iboen kasuan e a
%33ak Lis e ia monoci ogenesak so u akoe an30.
Ge nua en kasuan, eknika, egin be i den ge nua en in zio os eko mik oskopio bidezko
az e ke a i de i zo. Espezi iko asun handiko p oba da (%99 ik go a), baina e eku so
handiagoak beha di uen p oba izaki, ez dago be i esku aga i e a ga es ia da120. Be az,
pazien e be ezi edo be eizien maneiuan balia uko den es a izango da.
Teknika mik obiologiko be iak
Azken u ee an eknika mik obiologiko be iak me ka u a u di a, in ekzio bak e iano
nahiz bi alen diagnosi e a maneiu algo i moe an leku ga an zi sua ha u du ela ik.
Polime asan oina i u ako ka e e eakzioa en eknika e a hone a ik e a o i ako diagnosi
eknikak di a adibide ezagunena. Gaine a, e a o i hauek hainba lagine an e abili di a
gau a e: sudu e a a inge bidee ako ja iakinak, lis uan, go ozkie an,… baina lan hone an
o o ha , e a be eziki pun u hone an, odol e a likido ze alo akideoan e abil zen den
eknika en ingu uan a i uko ga a.
Gu e ingu uan, bak e ien iden i ikazio a muga zen di en e a odol lagina oina i du en ki
ezbe dinak daude esku aga i, meningokokoa, neumokokoa e a Lis e ia iden i ika zen
di uen es a dela ik e abiliena in ekzio bak e ianoen iden i ikazioa i dagokionean. Ne bio
In ekzio bak e iano inbadi zaileen iden i ikazioa pedia ian, xe o konbina uen ga aian
48
sis ema en in ekzioa en bilake a ako likido ze alo akideoa helbu u du en es ak e e
me ka u a u di a, in ekzio hauen maneiuan aldake ak e agin di zake enak. In ekzio
bi alen iden i ikazioan e e oso e abilia da polime asa ka e e eakzioan oina i u ako es a:
en e obi usak, he pe i usak, a nas sis eman e agi en du en bi usak... Tes hauen onu a ik
handiena denbo a da, e abakiak ha zeko i xa onaldia askoz labu agoa den denbo a a e
ba e a muga zen duelako ziu gabe asuna. Hala e e, guz iak ez di a aban ailak; ez daude
be i esku aga i, es bakoi zak bak e ia mul zo ba iden i ika dezake, be i di a posible
posi ibo al suak e a “ga es iagoak” di a momen uz.
Polime asan oina i u ako ka e-e eakzioa en eknika (PCR)
Fun sean DNA za i ba e ik abia u a milioika kopia egi eko ahala duen eknika
mik obiologikoa da; genoma bak e ianoa en a al jakin ba zuen anpli ikazioan oina i zen
da. Denbo a e ealean egi en den PCR bezalako eknika genomikoak p ak ika kliniko ako
diagnosi ekniken a ean au e apen handia eka i du.
Bes e eknika ba zuekin konpa a u a zenbai aban aila eskain zen di u. Alde ba e ik,
emai zak denbo a a e oso labu ean daude esku aga i. Be i e e, maneiu-algo i mo sendo
e a egokien menpean, pazien ea en ohebu uan e abaki azka agoak ha zeko bidea
zabal zen du e. Ki e a p oba ezbe dinek, sen iko asun e a espezi iko asun ezbe dinak
eskain zen di uz e; kul u a ekin alde a u a o dea, sen iko asuna handiagoa da eknika
be i hauekin. Hala e e, momen uz ez da gomendaga ia kul u a, PCR eknikenga ik
o dezka zea IBIen diagnosi algo i moan121,122.
Bes e ik, esan beha ekoa da an ibio ikoa lagina esku a u au e ik eza i iza eak ez duela
PCR es en iden i ikazio gai asunean hain e agin bo i zik, be i e e hazkun za ekin
konpa a uz. N. meningi idisa en iden i ikazio ako, PCR ekniken sen iko asuna %95
ingu ukoa da likido ze alo akideoan esku a u ako lagine a ako e a ze xobai baxuagoa
SARRERA
49
odol lagine a ako. DNA meningokozikoa an ibio e apia sis emikoa hasi e a 72 o du a a e
an zeman dai ekeen a en, kon u handia izan beha da eknika honen bi a ez
ondo ioz a u ako emai za nega iboak in e p e a ze ako o duan, gaixo asuna en au kezpen
klinikoak, la i asunak, i aupenak e a a amendu an ibio ikoa en hasie a uneak be e
e agina izan dezake elako es a en e endimenduan 3,123,124.
Azken aldian eknika hone an oina i u ako bes e auke a ba zuk me ka u a u di a:
mik oo ganismo uga i bil zen di uz en panelak, FilmA ay panel mul ipleak kasu, zenbai
algo i mo an oho ezko lekua ha dezake enak. Ohiko denbo a e ealean i aku zen di en
an zeko es ekin konpa a u a, anpli ikazioa e a i aku ke a ez di a aldi be ean bu u zen e a
honek agen e in ekziosoa en ma e ial gene ikoa en p esen zia en edo gabezia en
in e p e azio kuali a iboa baino ezin egi ea daka . Aban aila ika aga iak izan di zakeen
a en (emai zak o dube ea en bu uan izan di zakegu adibidez FilmA ay® Panel
meningi is-ence ali is es a en kasuan), es honek e e be e mugak di u: lo u ako
emai zak kuali a iboak di a; panelak eskain zen di uen mik oo ganismo ze enda en
p esen zia baino ez du ondo ioz a zen; lan-e emu homogeneo ba e ik kanpoko emai zek,
ondo az e u ako lan-algo i mo he sie a ik kanpo a lo u akoek, in e p e azio zailak izan
di zake e (he pes bi us amilia en p esen zia en in e p e azioa esa e ako, giza-genoman
in eg a zeko duen gai asuna medio).
I udi- eknikak
Zenbai i udi- eknika baliaga i e a osaga i izan dai ezke la ialdi ze bi zuan suka a
duen pazien e ba a a zen a i ga enean. Esa e ako, in ekzio os eoa ikula a en
susmopean dagoen pazien ea en au ean, gidek gomenda zen du en lehen i udi- oga
e adiog a ia iza en da75,125.
In ekzio bak e iano inbadi zaileen iden i ikazioa pedia ian, xe o konbina uen ga aian
50
Hala e e, gu e ingu uan kon sul a zen di en in ekzio os eoa ikula en susmopean dauden
kuad o klinikoak la egi eboluziona u gabeko kuad oak izan ohi di a e a no malena
li za eke esangu a su di en ezauga i e adiologikoak o aindik age iko ez iza ea e a es
honek maneiu e apeu ikoan e abakien aldake a ik ez so a az ea. Ekog a ia
muskuloeskele ikoak, a i isa en susmopean dauden kuad o klinikoe an be e lekua izan
dezake, a ikulazioan likido ik dagoen edo ez ondo ioz a zeko e a d aina ze eknike an
lagunga i iza eko126.
A nas zail asuna age i du en suka dun pazien eengan neumonia izan dai eke
diagnos ikoe ako ba . Gida gehienek ez du e e aba de igo ezko za jo zen i udi
e adiologikoa en beha a pazien e jakin ba i neumonia diagnos ikoa eza zeko, nahiz e a
ohiko p ak ika izan he ialde ga a ue an e a ba ik ba e eku so ho i gau e a egun
esku aga i dagoen zen oe an. Badaude egon, hala e e, e adiog a ia egi e a bul za uko
gai uz en indikazio jakinak55,127. Azken u ee an, halabe , leku handia ha u du
pazien ea en ohebu uan egi en den bi ika ekog a iak, e adiologoa ez den medikuak
egi en duena e a emai za ona ga iak iza en a i dena. Hala e e, o aindik ebiden zien
babesa ez da e aba ekoa; be e mugen a ean, p o esionalen a eko aldako asuna da
ga an zi suena e a espe ien ziak ga an zi handia izango du128.
P o okoloak
P o okoloak edozein sis emak segu asunez un ziona zeko beha ezko di uen esnak
di a. La ialdi ze bi zu pedia iko ba i gagozkiola ik, ebiden zia zien i ikoan oina i u ako
maneiuak izan beha du e e a okian okiko e eku soe a a molda u a ego ea.
Kuad o kliniko ezbe dinen au ean p es a u a di ugun p o okoloek, p o esional bakoi zak
an zeko kuad oa en au ean egi en duen maneiu e apeu ikoan aldako asuna mu iz ea
SARRERA
51
eka iko du; sis ema e a pazien ea en onu a klinikoa, ekonomikoa e a segu asuna, hein
handi ba ean be ma uko du.
Hu engo pun ue an maneiu ezbe dinen azalpenaz a du a uko ga a.
Au ez osasun suak ez di en pazien eak
Ge o e a ohikoagoa da la ialdi ze bi zu ba en au e ik osasun su ez di en pazien eak
a a zea. Pazien e k onikoen bizi kali a e e a espe an zak go a egin du azken
hama kade an. Ebiden zia zien i ikoak au e a egin ahala, e akunde ezbe dinek in ekzio
bak e iano la i ba iza eko a isku gehiago du en pazien een diagnosi e a a amendu
algo i moe an moldake ak egin di uz e.
Asko a iko disposi iboen ga aia zaile di en pazien een, hala nola de ibazio ben ikulu
pe i oneal edo an zekoak di en balbula, ka e e zen al edo e ese bo ioa, edo
hemodialiasia egi eko beha ezko di en disposi iboak di uz ene an, hu bilke a
diagnos ikoak ezbe dina izan beha du. Azken u eo an pazien e onkologiko edo
bes elako immunogu xi uen p ozedu ak e e alda uz joan di a, bes elako pazien e
k onikoen ikuspun uak indibidualiza u egin di a, ge nu bidee an mal o mazio
ga an zi suak di uz en pazien e pedia ikoen lehen asunak inka u di a, e a aba luze ba .
Tesi honen helbu ua ez da a isku- alde bakoi za en p o okoloak banan-banan azal zea;
gaine a, esi honen hasie a ma ka zen duen a ikulu ik azkenengo a, p o okolo ezbe dinek
aldae ak izan di uz e e a maneiu pe sonaliza uak e e jaso izan di uz e pazien eek kasuan
kasu.
Au ez osasun su di en pazien eak
Gainon zeko pazien eak au ez osasun su di en pazien e de ini uko di ugu. Hauek, o o
ha , in ekzio la iagoak pai a zeko a isku gu xiago izango du e. Ho ega ik, pazien e
In ekzio bak e iano inbadi zaileen iden i ikazioa pedia ian, xe o konbina uen ga aian
52
hauenganako hu bilke ak e e ga an zi handia izango du, pazien ea en segu asunean e a
so dai ekeen ia ogenian e e e agina izango duelako.
Suka a daukan pazien e ba en edo in ekzio ba en susmopean dagoen pazien e ba en
au ean, medikuak eman beha iza en duen pausu ik baliozkoena, pazien e ho ek
a amendu en ba lehen bai lehen jaso beha duen edo ez e abaki zea da; hau da, la i
dagoen edo ez; egonko dagoen edo ez ebalua zea. Ho e a ako hainba eskala e a e abaki
esna e abil zen di a, au ez komen a u den ebaluazio pedia iko ako iangelua de i zona
kasu ako62. Suka a dela e a a a zen di en pazien een gehiengoa egonko hel zen da
la ialdi ze bi zu a. Behin egonko asuna bide a u a, hu engo e abaki ga an zi sua
oku ik gabeko suka e a okudun suka a en a eko ezbe din asuna egi ea izango da.
Suka ho en ja o ia azal dezakeen anamnesi e a az e ke a isikoak, oga osaga iak
egi e a edo ez egi e a e amango du e medikua, ba ik ba a amendu an ibio ikoa beha
duen ala ez e abaki zeko. Goi a nas bidee ako in ekzio ba en kasuan, az e ke a isikoak
ben ilazio gu xiko bi ika e emu ba azale a uz ge o, neumonia ba en zan zuak hau eman
di zake e a kasuan kasu e abakiko du i udi p oba en ba egin beha duen edo ez,
a amendua ekin has eko. Bes e ik, az e ke a isikoak zan zu ik eman ezean, gomendio
ohikoena a amendu sin oma ikoa ekin au e a ja ai zea izan ohi da55,127, nahiz e a jakin,
pazien e mul zo honen ba uan IBI ba pai a dezake enak egon dai ezkeela.
Ge nu-bideekin e laziona u ako sin omak gehi zen bazaizkio suka a i, ge nu-bidee ako
in ekzioa ondo ioz a u dezake en ogak egingo di a; ge nu banda e eak ibo e a kul iboa,
be au no mala izan ezean. Azal e a ehun bigun edo in ekzio os eoa ikula edo in ekzio
o o inola ingologikoen kasuan, az e ke a isikoak in o mazio handia emango du oga
osaga iak egin beha di en edo ez e abaki zeko, e a kasuan kasu, a amendu an ibio iko
anbula o ioa edo zain-ba nekoa eza zeko.
SARRERA
53
Meningi isa susma zen den kasue an, ge a dai eke pazien eak ebaluazio pedia iko ako
iangelu egonko a iza ea, ohikoena izan ez a en. Helbu u nagusia, meningi isa
pai a zen duen hau a en iden i ikazioa da e a hu engoa meningi isa en ja o ia bi ala
edo bak e ianoa den ondo ioz a zea. Meningi is bak e iano ba en au ean an ibio ikoa en
adminis azio goiz ia ak p onos ikoa en hobekun za daka . Bes e ik, bi ala den
meningi isa iden i ika zeak, al e ikakoak di en a amendu e a ospi alizazio egonaldiak
ekidingo di u, so a az en duen ia ogenia ekin ba e a. Hala e e, iden i ikazio hau ez da
ba e e e aza, zeinu pa ognomoniko ik ez iza eak e a pazien een kon sul a goiz ia ak,
zeinu e a sin omen inespezi iko asuna bai a ama be a ekin. Likido ze alo akideoa en
analisi e a kul u ak emango du e diagnos ikoa, hau da gil za. Hala e e, kul u a en emai za
ez da be ehalakoa e a azken u ee an hainba saiake a egin di a diagnosi p ozesu honen
zehaz asuna a eago zeko, hainba sco e edo au eikuspen kliniko ako esna e a gida
publika u bai i a ziu gabe asun hau mu iz e asmoz129,130. Sco e hauek da u kliniko e a
anali ikoak (odol e a likido ze alo akideoan) uz a zen di uz e.
Azkenik, eknika mik obiologikoen age penak e a PCR ekniken age penak ba ik ba ,
diagnosi algo i moe an e abaki goiz ia agoak ha zeko auke a e az u du e.
Tesia en sa e an aipa u bezala, la i asun gehien so a az en du en in ekzio bak e ianoak
odol edo LZRan isola zen di en bak e iek e agindakoak di a. In ekzio bak e iano inbasibo
la iena ez den a en, bak e iemia ezku ua, hauen adibide ako ba da. Ebaluazio
pedia iko ako iangelu egonko a duen suka dun pazien e ba en odolean bak e ia ba
isola zen denean de ini zen den egoe a da, non az e ke a isiko nahiz gaixoa en sin omek
suka honen ja o ia zein den azal ezin dezake enean.
Bak e iemia ezku ua en bilake a ak iboan ahalegin oso biziak egin di en pazien e mul zo
ba , au e iaz osasun suak di en 0-3 hilabe eko hau en aldea da. Adin hone an, E. coli
In ekzio bak e iano inbadi zaileen iden i ikazioa pedia ian, xe o konbina uen ga aian
54
e a B aldeko es ep okokoa di a e agile ohikoenak. Immuni a e sis ema heldugabeak e a
xe ake a p og ama hasi gabe ego eak e e, bes e a azoi ba zuen a ean, in ekzio
bak e iano la i ba iza eko hau agai egi en di uz e. Hala e e, hau haue ako asko ing esu
e a an ibio iko ik gabeko ja aipena iza eko hau agaiak di a gau egun. Asko izan di a
saiake ak, Roches e en i izpidee a ik hasi e a gau daino (Philadelphia e a Bos on
i izpideak), baina lo u di en a xikimendu asak ez di a naba menegiak izan131. Azken
u ee an age u di en bioma ka zaile be iek e a u ee an zeha bu u u ako lana en
emai zek, bula eko hau xikien maneiu be i ba e az u du e. Gu e ingu uan, “S ep by
S ep” e a PECARN gida di a pazien e hauen maneiuan gehien e abil zen di en
esnak132,133,134. Hala e e, esna hauek ez di a inkoak di en es a egiak e a denbo a ekin
e a age zen a i den ebiden ziekin aldake a naba iak bizi izan di uz e.
Nagusiago di en hau e an, ba ik ba , au e iaz osasun suak di en 3-24 hilabe eko
suka a ekin dauden pazien e mul zoa da asko ike u den bes e alde ba . His o ikoki,
alde hone an S. pneumoniae zen gehien isola zen zen bak e ia baina Haemophilus
in luenzae en bak e iemia ezku uak e agi en zi uen konplikazioak, meningi isa, ondo io
la iak e a he io za asa la zak zi en135. Haemophilus in luenzae en kon ako xe oak
unibe saliza u zi ene ik, bak e iemia ezku ua en asak behe a egin zuen naba men136.
Azken u ee an heda u di en neumokokoa en au kako xe o konjoka uek e e in ekzio
inbasibo neumokozikoen jai sie a naba mena eka i zu en. Txe o zazpibalen eak ba ik
ba bak e iemia ezku u neumokozikoa en jai sie a naba men ba eka i zuen be a ekin3,7,8.
Joe a honek 2010 u ean zabaldu zen xe o konjoka u hamahi ubalen ea ekin be din su
ja ai u zuen e a se ie ba zuen a abe a, neumokokoa ez li za ekeen gehien isola uko zen
bak e ia izango 64,137,138.
SARRERA
61
gaine a, au onomi e kidego ba zu en xe ake a kanpainen pa e baino ez da
o aingoz65,185.
Bi mila e a hamabos u e ik au e a, zi ak ze xobai go a egin zuen, in ziden zia asa
0,8367 kasu a a i i si zela ik, ba ik ba W135 se o aldea en a eago zea en ondo ioz.
Hainba adi u meningokokoa en uhin epidemiko be i ba en au ean geundela esa e a e e
i i si zen.
S ep ococcus pneumoniae en au kako xe oak
Hogei ahi u se o ipo en babesa eskain zen zuen xe oa 1977 u eaz ge oz ik esku aga i
bazegoen e e, ez zen oso e aginko a 2 u e ik behe ako hau en a ean, sis ema
immuni a ioak adin hone an eskain zen duen heldu asun al a dela e a.
Bi milaga en u ean, S. pneumoniae en zazpi aldae en polisaka idoz e a u ako (4, 6B,
9V, 14, 18C, 19F y 23F) xe o konjoka u hep abalen ea ona u zen (PCV7). Lehendabizi
Es a u Ba ue an e a ge o a, Eu opa Ba asuneko immunizazio p og amei a xiki u zi zaien.
Txe o honek, neumokokoa en e aginez 2000.u ean Es a u Ba ue an an zeman zi en
in ekzio inbadi zaileen %80 ik go ako es aldu a eskainiko zukeen33,186,187. Txe o honen
kome zializazio ik hona, S ep ococcus pneumoniaek e agindako in ekzio inbadi zaileen
in ziden zia o oko ak naba men egin du behe a adin alde guz ie an, baina ba ik ba u e
bi ik behe ako hau engan, xe a u a egon edo ez31,183,188.
Bes e ik, PCV7 bidez eginiko xe ake a ia unibe sala bizi izan zen a en, ike ke a be i
e a zenbai zain za e a begi ale-sa e en in o meek, xe oek eskain zen zu en es aldu az
kanpoko se o ipoek e agindako in ekzioen go akada jaso zu en: ba ik ba , 1, 19A, 7F, 3
e a 6Ak e agindakoak, “se o ipoen o dezkapena” bezala dei ua. Heme e zi A se o ipoa
gaine a, mul ie esis en zia an imik obianoen %80a be e bai an soilik bil zeko gai izan
dena, xe o konjoka u zazpibalen ea en sa e az ge oz iko in ekzio inbadi zaileen kausa
In ekzio bak e iano inbadi zaileen iden i ikazioa pedia ian, xe o konbina uen ga aian
62
ga an zi su bihu u zen6,183,188,189. 2010ean, xe o konjoka u hamahi ubalen eak
zazpibalen ea o dezka u zuen, Es a u Ba ue ako xe ake a p og ame an. Txe o honek,
au eko u ee an jazo zen “se o ipoen o dezkapena” e agin zu en aldae ak bildu zi uen,
a ean 19A e a 7F. Gaixo asunen kon ol e a p eben zio ako zen oa en (CDC) a gi alpen
egune a u ba en190 xe o aldake a honek 5 u e ik behe ako umeengan S ep ococcus
pneumoniaek e agindako in ekzio inbadi zaileen %64ko mu izke a e a xe o
13balen e en ba nean dauden se o ipo be iek e agindako in ekzio inbadi zaileen %93ko
mu izke a e agin duela publika u zuen191,192,193,194. Bos e a 15 u e bi a eko
pazien eengan xe o 13balen ean in eg a u ako se o ipoen ondo ioz jazo ako in ekzio
inbadi zaileen in ziden ziak %75 egin zuen behe a. O o ha , adin alde guz ie an izan zuen
ondo io be a, ba ik ba 19A e a 7F se o ipoen gainbehe a zela e a194,195. Guz i honek
e agina izan du suka a ekin da o en bula eko hau ba en kudeake a egi e akoan. Egun,
IBI neumokozikoen pa e handi ba en e an zule di en bi se o ipo “be i”, e o kizun
hu bilekoko xe ake a egu egie an sa zea daude196. Honek e e azpima a egi en du
IBIen moni o izazioa egi eko beha a en ga an ziaz.
LAN HIPOTESIA
63
LAN HIPOTESIA
A ka zekin a ma u a a isku suak ga a,
honda ezkoak di enez zuen gaz elu go o ak
ideien ola u honek bo ako di u (BTx)
In ekzio bak e iano inbadi zaileen iden i ikazioa pedia ian, xe o konbina uen ga aian
64
LAN HIPOTESIA
65
LAN HIPOTESIA
Egun, IBIa duen pazien ea, oso goiz i i si ohi da la ialdi ze bi zue a a, sin omak e a
az e ke a isikoan age dai ezkeen zeinuak inespezi ikoak di enean. Pazien e ho ien
gehiengoa oso gaz ea da e a ho ek in ekzio desbe dinen ka ak e izazio klasikoa kasu
bakane an age zea ondo ioz a uko du. Azken u eo an eza i di en xe ake a kanpaina
ezbe dinek IBIen ezauga i epidemiologikoak alda u di uz e. Honek guz iak medikua en
e abaki zeko gai asunean be e e agina izan du.
Ai zi ik, IBI ba iza eko a isku handiagoa du en suka dun pazien ea iden i ika zeko
ja dunean, odol analisia en munduan nahiz bes elako baliabidee an egindako
au e akun zek, suka a dela e a la ialdi ze bi zu a da o en pazien eengan egin
dai ezkeen p oben kopu ua handi u egin da. Ezauga i askok izango du e e agina oga
hauen e endimenduan; a e gehiago, oga hauek egingo di en pazien eak ondo sailka u
ezean.
Finean, IBIak a azo la ia iza en ja ai zen du e. Azken u eo ako aldake en ha i a, IBIen
zenbake a globalak behe a egin du ba e ik, e a bes e ik, osasun ze bi zuan egi en di en
kon sul ak askoz goiz ia agoak di a. Medikua en e onka nagusi ba , egonko azaldu e a
suka a duen pazien eak IBIa izan dezakeen iden i ika zea izango da, anamnesi, az e ke a
isiko, e a beha ezko ikus en duenean, bes e es e a oga ezbe dinez balia u a.
Gu e hipo esi nagusia hauxe da: IBIa pai a zen duen pazien e en ka ak e izazioak e a
hauen iden i ikazio ako di ugun baliabideen e endimenduak aldake ak jasan izan di zake
azken u eo an. Baliabide mul zo hone an anamnesia, az e ke a isikoa e a la ialdi
ze bi zu ba ean egin di zakegun oga osaga iak bilduko di ugu.
HELBURU NAGUSIAK
66
HELBURU NAGUSIAK
1. Hamalau u e ik behe ako pazien ee an baiez a u di en IBIen au kezpen klinikoa en
ka ak e izazioa desk iba u.
2. Hamalau u e ik behe ako pazien een IBIen la i asuna desk iba u.
3. Hamalau u e ik behe ako pazien een IBIak iden i ika zeko egi en di en ohiko odol
es en (leukozi oen zenbake a, neu o iloen zenbaki absolu ua, p o eina C e eak iboa
e a p okal zi onina) balioa analiza u.
4. Foku ik gabeko suka a du en e a la ialdi ze bi zu a egonko i is en di en 3-24
hilabe e a eko hau ak a a ze akoan odol es ik ez e abil zea en gomendioa ebalua u.
5. E. colik e agindako in ekzio inbadi zaileen au kezpena desk iba u e a balizko p o ilak
e a la i asuna ekiko balizko ha emana ike u.
6. B aldeko es ep okokoak e agindako in ekzio inbadi zailea en au kezpena desk iba u
e a ha en la i asuna ekiko balizko ha emana ike u.
BIGARREN MAILAKO HELBURUAK
Tesi honen helbu u ez zen a en, au e ik espe o ez genuen pandemia ba ek la ialdi
ze bi zu ba en iden i ika u di en IBIen epidemiologian izan duen e agina desk iba u.
METODOA
67
METODOA
Nola azale a i en? (BTx )
In ekzio bak e iano inbadi zaileen iden i ikazioa pedia ian, xe o konbina uen ga aian
68
METODOA
69
METODOA
ARGITARATUTAKO ARTIKULUAK ETA
KALITATEZKO INDIZEAK
1. Gangoi i I, Valle JR, So a M, Ma inez-Inda L, Beni o J, Min egi S. Cha ac e is ics
o child en wi h mic obiologically con i med in asi e bac e ial in ec ions in he
eme gency depa men . Eu J Eme g Med. 2018 Aug;25(4):274-280. doi:
10.1097/MEJ.0000000000000453. PMID: 28118320
• ISSN: 0969-9546
• JCR: Science Edi ion, 2018
• Impac ac o : 1.383
• Ca ego y: Eme gency Medicine. Posición: 18/29
• Qua il: Q3
In ekzio bak e iano inbadi zaileen iden i ikazioa pedia ian, xe o konbina uen ga aian
70
In conclusion, paedia ic IBIs cu en ly p esen mo e
equen ly in p e iously heal hy young child en, wi h a
clinical and epidemiological pa e n ha is highly
dependen on he age o he pa ien and he bac e ium
isola ed. The e olu ion o child en wi h an in asi e
in ec ion was gene ally good, al hough hose pa ien s
who consul ed wi h a sho e ime o p og ession,
symp oms o he han e e o who did no p esen a good
gene al condi ion upon a i al a he ED we e associa ed
wi h mo e se e e p ocesses. Pneumococcus spp. was
esponsible o mo e han hal o he cases ha esul ed in
dea h o he appea ance o sequelae in hese child en.
Acknowledgemen s
Con lic s o in e es
The e a e no con lic s o in e es .
Re e ences
1 A mon K, S ephenson T, Gab iel V, MacFaul R, Eccles on P, We neke U,
Smi h S. De e mining he common medical p esen ing p oblems o an
acciden and eme gency depa men . A ch Dis Child 2001; 84:390–392.
2 He e o M, Alcalde M, Gómez B, He nández JL, So a M, Beni o J, Min egi S.
In asi e bac e ial in ec ions in a paedia ic eme gency depa men in he e a
o he hep a alen pneumococcal conjuga e accine. Eu J Eme g Med
2012; 19:89–94.
3 B ook I. Unexplained e e in young child en: how o manage se e e bac e ial
in ec ion. BMJ 2003; 327:1094–1097.
4 Lee GM, Ha pe MB. Risk o bac e iemia o eb ile young child en in he
pos -Haemophilus in luenza ype b e a. A ch Pedia Adolesc Med 1998;
152:624–628.
5 Kaplan SL, Mason EO, Wald ER, Schu ze GE, B adley JS, Tan TQ, e al.
Dec ease o in asi e pneumococcal in ec ions in child en among 8 child en’s
hospi als in he Uni ed S a es a e he in oduc ion o he 7- alen
pneumococcal conjuga e accine. Pedia ics 2004; 113:443–449.
6 T o e CL, Chand a M, Cano R, La au i A, Ramsay ME, B ehony C, e al.A
su eillance ne wo k o meningococcal disease in Eu ope. FEMS Mic obiol
Re 2007; 31:27–36.
7 Gausche-Hill M, Fuchs S, Yamamo o L. Ad anced pedia ic li e suppo : he
pedia ic eme gency medicine esou ce. Sudbu y, MA: Ame ican College o
Eme gency Physicians and Jones & Ba le Publishe s; 2003.
8 Singe M, Deu schman CS, Seymou CW, Shanka -Ha i M, Annane D,
Baue M, e al. he hi d in e na ional consensus de ini ions o sepsis and
sep ic shock (Sepsis-3). JAMA 2016; 315:801–810.
9 Moo e MR, Link-Gelles R, Scha ne W, Lyn ield R, Hol zman C, Ha ison LH,
e al. E ec i eness o 13- alen pneumococcal conjuga e accine o
p e en ion o in asi e pneumococcal disease in child en in he USA: a
ma ched case–con ol s udy. Lance Respi Med 2016; 4:399–406.
10 Del Amo E, Es e a C, He nandez-Bou S, Galles C, He nandez-Bou S,
He nandez-Bou S, e al. Se o ypes and clonal di e si y o S ep ococcus
pneumoniae causing in asi e disease in he e a o PCV13 in
Ca alonia, Spain. PLoS One 2016; 11:e0151125.
11 Kaplan SL, Ba son WJ, Lin PL, Rome o JR, B adley JS, Tan TQ, e al. Ea ly
ends o in asi e pneumococcal in ec ions in child en a e he in oduc ion
o he 13- alen pneumococcal conjuga e accine. Pedia In ec Dis J 2013;
32:203–207.
12 Ha ison LH, T o e CL, Ramsay ME. Global epidemiology o meningococcal
disease. Vaccine 2009; 27 (Suppl 2):B51–B63.
13 Mo ales D, Mo eno L, He anz M, Be naola E, Ma ínez-Baz I, Cas illa J.
In asi e meningococcal disease in Na a a in he e a o a meningococcal C
accine. An Pedia (Ba c) 2016. [Epub ahead o p in ].
14 Ja id MH, Ahmed SH. Meningococcemia clinical p esen a ion. A ailable a :
h p://emedicine.medscape.com/a icle/221473-clinical#b3. [Accessed
da e 18 Augus 2016].
15 Tunkel AR, Ha man BJ, Kaplan SL, Kau man BA, Roos KL, Scheld WM,
Whis ley RJ. P ac ice guidelines o he managemen o bac e ial meningi is.
Clin In ec Dis 2004; 39:1267–1284.
16 Ca ol ED, Newland P, Thomson AP, Ha CA. P ognos ic alue o
p ocalci onin in child en wi h meningococcal sepsis. C i Ca e Med 2005;
33:224–225.
17 Gomez B, He nandez-Bou S, Ga cia-Ga cia JJ, Min egi S. Bac e aemia
S udy Wo king G oup om he In ec ious Diseases Wo king G oup; Spanish
Socie y o Pedia ic Eme gencies (SEUP). Bac e emia in p e iously heal hy
child en in Eme gency Depa men s: clinical and mic obiological
cha ac e is ics and ou come. Eu J Clin Mic obiol In ec Dis 2015;
34:453–460.
18 A nold SR, Elias D, Buckingham SC, Thomas ED, No ais E, A kade A,
Howa d C. Changing pa e ns o acu e hema ogenous os eomyeli is and
sep ic a h i is: eme gence o communi y-associa ed me hicillin- esis an
S aphylococcus au eus.J Pedia O hop 2006; 26:703–708.
19 Vaillancou S, Gu mann A, Li Q, Chan IY, Ve meulen MJ, Schull MJ.
Repea ed eme gency depa men isi s among child en admi ed wi h
meningi is o sep icemia: a popula ion-based s udy. Ann Eme g Med 2015;
65:625–632.
20 G een SM, Nig o ic LE, K auss BS. Sick kids look sick. Ann Eme g Med
2015; 65:633–635.
Table 6 Uni a ia e and mul i a ia e analyses o iden i y he isk ac o s o se e i y in child en diagnosed wi h an in asi e bac e ial in ec ion
Uni a ia e Mul i a ia e
POR (95% CI) POR (95% CI)
Age (>24 mon hs) 0.691 1.123 (0.633–1.994)
Sex ( emale) 0.257 1.395 (0.785–2.481)
P e ious isi o he eme gency depa men 0.162 1.736 (0.802–3.759)
Du a ion o e e (<24 h) 0.080 1.740 (0.937–3.233) <0.001 4.082 (1.859–8.964)
Symp oms o he han e e <0.001 4.935 (2.114–11.523) 0.005 3.869 (1.507–9.938)
Physical examina ion (al e ed) <0.001 4.825 (2.398–9.705)
Tempe a u e eco ded upon a i al a he eme gency depa men (≥39) 0.025 2.199 (1.104–4.382)
Maximum empe a u e a home (<39) 0.552 1.206 (0.651–2.234)
Well-appea ing (no) <0.001 8.910 (4.543–17.478) <0.001 8.286 (3.737–18.370)
Pa ien p e iously heal hy (no) 0.062 2.421 (0.957–6.125)
CI, con idence in e al; OR, odds a io.
Cha ac e is ics o paedia ic IBI Gangoi i e al.7
Copy igh 2017 Wol e s Kluwe Heal h, Inc. Unau ho ized ep oduc ion o his a icle is p ohibi ed.
METODOA
71
2. Gangoi i I, Rod iguez E, Zubiza e a A, Beni o J, Min egi S. P e alence o Occul
Bac e emia in In an s Wi h Ve y High Fe e Wi hou a Sou ce. Pedia In ec Dis J.
2018 No ;37(11):e271-e273. doi: 10.1097/INF.0000000000001955. PMID:
29462106.
• ISSN: 0891-3668
• JCR: Science Edi ion, 2018
• Impac ac o : 2,317
• Ca ego y: Pedia ics. Posición: 39/125
• Qua il: 2
In ekzio bak e iano inbadi zaileen iden i ikazioa pedia ian, xe o konbina uen ga aian
72
Downloaded om h p://jou nals.lww.com/pidj by VA2NP/EQXy5eAF3OZjUWq1xwD37/nWyagW5BHJqgwOhSu001Fd U gaICuRd Vc1lY841S/5eJyFY hbyXZE3ys QMuwL jpQx1lg T6Z6 ccJNU/qnYxp YoL o/ x+OizeI0klFa0enzj2w4wdwQ== on 10/12/2018
Downloaded om h p://jou nals.lww.com/pidj by VA2NP/EQXy5eAF3OZjUWq1xwD37/nWyagW5BHJqgwOhSu001Fd U gaICuRd Vc1lY841S/5eJyFY hbyXZE3ys QMuwL jpQx1lg T6Z6 ccJNU/qnYxp YoL o/ x+OizeI0klFa0enzj2w4wdwQ== on 10/12/2018
Copy igh © 2018 Wol e s Kluwe Heal h, Inc. Unau ho ized ep oduc ion o his a icle is p ohibi ed.
© 2018 Wol e s Kluwe Heal h, Inc. All igh s ese ed. www.pidj.com | e271
The Pedia ic In ec ious Disease Jou nal • Volume 37, Numbe 11, No embe 2018 Occul Bac e emia in In an s wi h Ve y High Fe e
PREVALENCE OF OCCULT BACTEREMIA IN INFANTS
WITH VERY HIGH FEVER WITHOUT A SOURCE
Ike Gangoi i, MD, El a Rod iguez, MD, Ane Zubiza e a, MD,
Ja ie Beni o MD, PhD, and San iago Min egi, MD, PhD
Abs ac : We ca ied ou a p ospec i e egis y-based coho s udy a he
eme gency depa men o 363 p e iously heal hy well-appea ing in an s
3–24 mon hs o age wi h e e wi hou a sou ce ≥40.5°C based on local
p o ocol. Fou we e diagnosed wi h occul bac e emia (1.1%; 95% con i-
dence in e al: 0–2.2). Recommenda ions o non es ing o occul bac e-
emia sc eening in hese child en may ha e o be econside ed when e e
≥40.5°C. La ge s udies a e needed o con i m hese esul s.
Key Wo ds: occul bac e emia, e y high e e , e e wi hou sou ce,
in an s
Accep ed o publica ion Feb ua y 13, 2018.
F om he Paedia ic Eme gency Depa men , C uces Uni e si y Hospi al, Uni-
e si y o he Basque Coun y, Bilbao, Basque Coun y, Spain.
The au ho s ha e no unding o con lic s o in e es o disclose.
Add ess o co espondence: San iago Min egi, MD, PhD, Paedia ic Eme gency
Depa men , C uces Uni e si y Hospi al, Plaza de C uces s/n, E-48903 Ba a-
kaldo, Bizkaia, Spain. E-mail: [email p o ec ed].
A e he in oduc ion o he pneumococcal conjuga e accines
(PCVs), pneumococcal in asi e in ec ions in eb ile in an s,
including occul bac e emia (OB), declined d ama ically.1–3 In a
cos -e ec i eness s udy, i was s a ed ha when he a e o OB in
eb ile in an s alls below 0.5% s a egies ha use empi ic es ing
and ea men should be elimina ed.4 On he o he hand, i bac e e-
mia a e is o e 1.5%, i is cos -e ec i e o ob ain blood es s.4 Cu -
en ly, in accina ed popula ions, he a e o OB in eb ile in an s
is less han 0.5%. Ne e heless, hese s udies included in an s wi h
empe a u e g ea e han 39°C, and i is known ha he p e alence
o bac e emia inc eases a highe empe a u es.5 To ou knowledge,
no s udy has add essed he a e o OB in well-appea ing, highly
eb ile in an s in he e a o PCV. The objec i e o his s udy is o
analyze he p e alence o OB in p e iously heal hy well-appea ing
in an s 3–24 mon hs o age wi h e e wi hou a sou ce (FWS)
equal o highe han 40.5°C in he e a o PCV.
PATIENTS AND METHODS
We ca ied ou a egis y-based coho s udy a he pedia ic
eme gency depa men (ED) o a e ia y le el eaching hospi al
a ending 55,000 isi s annually. We included all p e iously heal hy
well-appea ing in an s 3–24 mon hs o age wi h FWS ≥40.5°C
b ough o he ED be ween 2013 and 2016.
Each mon h, all he eb ile in an s wi h a blood cul u e
ob ained we e iden i ied using he elec onic da abases o he
Mic obiology Se ice and he ED. A e ha , he main in es iga-
o selec ed o inclusion all in an s 3–24 mon hs o age wi h FWS
≥40.5°C wi h a blood cul u e ob ained when e alua ed in he ED.
To check ha all in an s 3–24 mon hs o age wi h FWS
≥40.5°C we e included, we also e iewed a andomized sample o
he pa ien s coming o he ED du ing he pe iod o he s udy. In his
way, we e ised all he episodes o child en admi ed o he ED 1
week pe mon h du ing he pe iod o he s udy.
We collec ed he ollowing da a om he elec onic clini-
cal eco ds o ou ED: age, gende , pe sonal his o y, PCV s a us,
du a ion o e e , associa ed symp oms, empe a u e, p e ious con-
sul a ion in he ED, appea ance on a i al, physical examina ion,
di e en blood es s (whi e blood cell coun , absolu e neu ophil
Copy igh © 2018 Wol e s Kluwe Heal h, Inc. All igh s ese ed.
DOI: 10.1097/INF.0000000000001955
despi e he highly a iable baseline mic obio a o pa ien s wi h a
acheos omy.7
The adi ional educ ionis app oach o ca ego izing ARIs as
ei he i al o bac e ial may be oo simplis ic a clinical amewo k o
ARIs in indi iduals wi h a acheos omy, and possibly all people wi h
ARIs.7 On D1 o ARI, he majo i y o he cu en p ospec i e coho
had a i us de ec ed and a “bloom” o al eady p esen gene a (ie, Hae-
mophilus and Mo axella). The acheal inding o Haemophilus and
Mo axella blooming a e consis en wi h indings om p e ious s udies
u ilizing nasopha yngeal samples o examine acu e espi a o y illness
ou comes.9 And al hough i al–bac e ial in e ac ions du ing ARIs ha e
been desc ibed,10 he p esen esul s ex end p e ious esea ch by sug-
ges ing ha hese ARIs we e no in ec ions due o acquisi ion o a new
bac e ial pa hogen as Koch’s pos ula es sugges , bu a he a bloom o
colonizing gene a in he con ex o a i al in ec ion. Concep ualizing
ARIs as “blooms” may be mo e complex o ope a ionalize clinically
han he cu en educ ionis app oach, bu may e en ually p o ide
oppo uni ies o no el, a ge ed ea men me hods. Al hough beyond
he scope o hese da a, ARIs may be bes unde s ood as an eme gen
phenomenon7 ha (1) is d i en by a complex in e play among he
in ec ing i us, mic obiome and hos esponse9 and (2) esul s in a
con inuum o ARI se e i y ancho ed by pneumonia.
The nex s ep is o be e unde s and he pa hobiology o
ARI in his high- isk popula ion wi h a iable unde lying mic o-
bio a o de elop no el a ge s o ARI ea men and o p o ide
guidance abou when o use an imic obials and which bac e ia o
ea . Un il his ime o imp o ed ARI unde s anding and clinical
guidance, many clinicians will con inue o o e use and misuse an i-
mic obials o ARIs in child en wi h a acheos omy.
ACKNOWLEDGMENTS
We hank he GWU Colonial One High-Pe o mance Com-
pu ing Clus e o compu a ional ime.
REFERENCES
1. Mo ali y GBD, Causes o Dea h Collabo a o s. Global, egional, and
na ional age-sex speci ic all-cause and cause-speci ic mo ali y o 240
causes o dea h, 1990–2013: a sys ema ic analysis o he Global Bu den o
Disease S udy 2013. Lance . 2015;385:117–171.
2. Dosa NP, Boeing NM, Ms N, e al. Excess isk o se e e acu e illness in
child en wi h ch onic heal h condi ions. Pedia ics. 2001;107:499–504.
3. Zhu H, Das P, Robe son DW, e al. Hospi aliza ions in child en wi h p eex-
is ing acheos omy: a na ional pe spec i e. La yngoscope. 2015;125:462–
468.
4. S e ni LM, Collaco JM, Bake CD, e al.; ATS Pedia ic Ch onic Home
Ven ila ion Wo kg oup. An O icial Ame ican Tho acic Socie y Clinical
P ac ice Guideline: pedia ic ch onic home in asi e en ila ion. Am J Respi
C i Ca e Med. 2016;193:e16–e35.
5. Rusakow LS, Gua ín M, Wegne CB, e al. Suspec ed espi a o y ac in ec-
ion in he acheos omized child: he pedia ic pulmonologis ’s app oach.
Ches . 1998;113:1549–1554.
6. Pé ez-Losada M, G aham RJ, Coquille e M, e al. The empo al dynamics
o he acheal mic obiome in acheos omised pa ien s wi h and wi hou
lowe espi a o y in ec ions. PLoS One. 2017;12:e0182520.
7. Dickson RP, E b-Downwa d JR, Hu nagle GB. Towa ds an ecology o he
lung: new concep ual models o pulmona y mic obiology and pneumonia
pa hogenesis. Lance Respi Med. 2014;2:238–246.
8. Yang C, Wang Q, Simon PN, e al. Dis inc Ne wo k In e ac ions in Pa icle-
Associa ed and F ee-Li ing Bac e ial Communi ies du ing a Mic ocys is
ae uginosa Bloom in a Pla eau Lake. F on Mic obiol. 2017;8:1202.
9. Hasegawa K, Mansbach JM, Ajami NJ, e al.; he MARC-35 In es iga o s.
Associa ion o nasopha yngeal mic obio a p o iles wi h b onchioli is se e -
i y in in an s hospi alised o b onchioli is. Eu Respi J. 2016;48:1329–
1339.
10. Mansbach JM, Hasegawa K, Henke DM, e al. Respi a o y syncy ial i us
and hino i us se e e b onchioli is a e associa ed wi h dis inc nasopha yn-
geal mic obio a. J Alle gy Clin Immunol. 2016;137:1909–1913.e4.
Copy igh © 2018 Wol e s Kluwe Heal h, Inc. Unau ho ized ep oduc ion o his a icle is p ohibi ed.
Gangoi i e al The Pedia ic In ec ious Disease Jou nal • Volume 37, Numbe 11, No embe 2018
e272 | www.pidj.com © 2018 Wol e s Kluwe Heal h, Inc. All igh s ese ed.
cell coun , C- eac i e p o ein and p ocalci onin), mic oo ganism
isola ed, inal diagnosis and disposi ion o he pa ien .
In ou ED, we ecommend blood cul u e, whi e blood cell,
absolu e neu ophil cell, se um C- eac i e p o ein, p ocalci onin,
u ine dips ick and polyme ase chain eac ion o pneumococcus
and meningococcus in all eb ile in an s 3–24 mon hs old wi h
FWS ≥40.5°C, ega dless hei accina ion s a us. O he es s
(u ine cul u e, ches adiog aph, ce eb ospinal luid examina ion)
we e ob ained a he disc e ion o he physician in cha ge.
De ini ions
•P e iously heal hy pa ien s: pa ien s wi hou any o he ol-
lowing isk ac o s: immunosupp ession (oncologic illness,
ch onic enal ailu e, ansplan pa ien , sickle cell disease), he
p esence o a mechanical de ice (indwelling ca he e , en i-
cle-pe i oneal shun , audi o y p os heses) and an in asi e diag-
nos ic o he apeu ic p ocedu e in he p e ious 10 days.
•Well-appea ing pa ien s: pa ien s wi h a s able pedia ic assess-
men iangle upon a i al a he ED. Pedia ic assessmen i-
angle is a apid ool ecommended by he Ame ican Academy
o Pedia ics o assess he i s gene al imp ession o any child.
The appea ance, he wo k o b ea hing and he ci cula ion o
he skin a e e alua ed using speci ic p ede ined physical, isual
o audi o y indings. I any o hese 3 componen s is abno mal,
he pa ien is conside ed uns able.
•FWS: axilla y o ec al empe a u e highe han 38°C eg-
is e ed a home o in he ED, wi hou associa ed espi a o y
symp oms, dia hea p ocess and indings on physical examina-
ion ha allows iden i ying he sou ce o he e e .
•OB: isola ion o pa hogenic bac e ium in he blood o a well-
appea ing child wi h FWS.
PCV13 was included in he public immuniza ion p og am in
Janua y 2013. Cu en ly, PCV accina ion co e age in he Basque
Coun y is a ound 95%.
We ca ied ou he s a is ical analysis using he s a is ical
p og am SPSS 23, Chicago, IL. The quali a i e a iables we e
desc ibed using absolu e equencies and pe cen ages and he con-
inuous a iables we e desc ibed using bo h he mean and s anda d
de ia ion o median and in e qua ile ange. The χ2 es was used o
s udy he associa ion be ween quali a i e a iables.
The Clinical Resea ch E hics Commi ee o he hospi al
app o ed he s udy. To main ain pa ien con iden iali y, he da abase
did no include any da a ha would ha e allowed he iden i ica ion
o pa ien s. As iden i ies emained anonymous and no in e en ion
was pe o med on pa ien s, in o med consen was no equi ed.
RESULTS
Du ing he s udy pe iod, blood cul u es we e ob ained on
543 in an s 3–24 mon hs o age wi h e e ≥40.5°C, including
all he 363 p e iously heal hy well-appea ing in an s wi h FWS
≥40.5°C (Fig. 1).
Mean age o he 363 p e iously heal hy well-appea ing in an s
wi h FWS ≥40.5°C was 13.9 ± 4.9 mon hs and 189 (52.1%) we e
emale. PCV dosing was unknown in 23 (6.3%), and 51 (14%) had
no ecei ed any dose. Fe e du a ion was sho e o equal han 48
hou s in 297 (81.8%). Mos common inal diagnoses we e FWS 282
(77.7%); u ina y ac in ec ion 36 (9.9%); e e and ash 16 (4.4%);
pneumonia 13 (3.6%) and bac e emia 4 (1.1%). All pa ien s did well.
Fou p e iously heal hy well-appea ing in an s wi h FWS
≥40.5°C we e diagnosed wi h OB (OB p e alence: 1.1%; 95%
con idence in e al [CI]: 0–2.2): 3 pneumococcal OB (one
16-mon h-old non-PCV accina ed gi l, and wo 16-mon h and
19-mon h-old ully accina ed gi ls; pneumococcal OB p e a-
lence: 0.82%; 95% CI: 0%–1.8%) and a 12-mon h-old boy wi h a
non ype b Haemophilus in luenza bac e emia. All we e managed
as ou pa ien s (3 o hem a e ecei ing 1 dose o IM ce iaxone
as a esul o al e a ions o he blood bioma ke s) and all did well.
Among hose 289 in an s who ha e ecei ed a leas 1 dose
o PCV, 2 we e diagnosed wi h pneumococcal OB (0.69%; 95%
CI: 0–1.6).
Du ing he s udy pe iod, blood cul u es we e also ob ained
in 140 p e iously heal hy well-appea ing in an s wi h e e wi h a
sou ce ≥40.5°C (mainly espi a o y symp oms). Blood cul u e was
posi i e o S ep ococcus pneumoniae in one 19-mon h-old boy
ully accina ed in an diagnosed wi h mas oidi is.
DISCUSSION
Al hough being lowe han he epo ed in he p e-PCV s ud-
ies,4 he a e o OB in p e iously heal hy well-appea ing in an s
3–24 mon hs o age wi h FWS equal o highe han 40.5°C does no
suppo he ecommenda ion o no es ing hese in an s o iden i y
hose a highe isk o OB. E en hough he a e o bac e emia in
ully PCV-immunized in an s is 0.5% o g ea e .
Nowadays, mos guidelines ecommend no es ing ully
immunized (including PCV) eb ile in an s and do no gi e any spe-
ci ic ecommenda ion o hose wi h e y high e e .6 In ac , labo-
a o y e alua ion and empi ic an ibio ic he apy do no signi ican ly
Fe e wi h a sou ce, 140 (25.8%)
Bac e emia 1, 0.71% 0.12-3.9
Fe e wi hou a sou ce, 363(66.8%)
Occul bac e emia 4, 1.11%, CI 95%0.4-2.8
Non p e iously heal hy, 10 (1.9%)
Bac e emia 0
P e iously heal hy, 503 (92.6%)
Bac e emia 5, 0.99%, CI 95% 0.42-2.3
Non well-appea ing, 30 (5.5%)
Bac e emia 0
In an s wi h e e equal o highe han 40.5ºC: 543
Bac e emia 5, 0.92%, CI 95% 0.39-2.1
Well-appea ing 513 (94.5%)
Bac e emia 5, 0.97%, CI 95%0.41-2.25
FIGURE 1. Pa ien s’ low cha .
Copy igh © 2018 Wol e s Kluwe Heal h, Inc. Unau ho ized ep oduc ion o his a icle is p ohibi ed.
© 2018 Wol e s Kluwe Heal h, Inc. All igh s ese ed. www.pidj.com | e273
The Pedia ic In ec ious Disease Jou nal • Volume 37, Numbe 11, No embe 2018 Occul Bac e emia in In an s wi h Ve y High Fe e
CARDIAC AND PULMONARY CYSTIC
ECHINOCOCCOSIS WITH MASSIVE OBSTRUCTION
OF THE PULMONARY VESSEL SYSTEM IN A
16-YEAR-OLD GIRL
Benno Kohlmaie , MD,* And eas T obisch, MD,*
Klaus P u schelle , MD,* Igo Knez, MD,†
Wal e Klepe ko, MD,‡ Alexande Pilha sch, MD,§
Sab ina Schwein zge , MD,¶ and We ne Zenz, MD*
Abs ac : We desc ibe he ein he managemen o a 16-yea -old gi l wi h cys ic
echinococcosis o he igh en icle and massi e obs uc ion o he pulmo-
na y essel sys em by pa asi ic me as a ic dissemina ion. A e esec ion o
he ca diac cys , pulmona y h omboenda e ec omy was pe o med o emo e
pa s o he obs uc i e pa asi ic ma e ial. The ea men educed he ele a ed
pulmona y a e ial p essu e, imp o ing he pa ien ’s o e all condi ion.
Key Wo ds: cys ic echinococcosis, h omboenda e iec omy, pulmona y
in a ascula cys , ca diac cys , albendazole, p aziquan el
Accep ed o publica ion Decembe 23, 2017.
F om he *Depa men o Gene al Pedia ics, and †Depa men o Ca diac Su -
ge y, Medical Uni e si y o G az, G az, Aus ia; ‡Depa men o Tho acic
Su ge y, Medical Uni e si y o Vienna, Vienna, Aus ia; and §Depa men
o Pedia ic Radiology, and ¶Depa men o Pedia ic Ca diology, Medical
Uni e si y o G az, G az, Aus ia.
The au ho s ha e no unding o con lic s o in e es o disclose.
Add ess o co espondence: We ne Zenz, MD, Depa men o Gene al Pedi-
a ics, Medical Uni e si y o G az, G az, Aus ia. E-mail: we ne .zenz@
medunig az.a .
Supplemen al digi al con en is a ailable o his a icle. Di ec URL ci a ions
appea in he p in ed ex and a e p o ided in he HTML and PDF e sions o
his a icle on he jou nal’s Web si e (www.pidj.com).
Cys ic echinococcosis (CE), caused by Echinococcus g anulosus,
is a common pa asi ic disease wi h high incidence a es in u al
a eas in Sou he n Eu ope, Middle Eas , Asia and A ica.1,2 In a e cases,
i p ima ily a ec s he hea . Rup u es o he cys memb anes can lead
o ca diac amponade, anaphylac ic shock o emboliza ion and obs uc-
ion o pulmona y essels, esul ing in se e e ca diopulmona y symp-
oms.3,4 He e, we p esen a complex case wi h ca diac and pulmona y
in ol emen and massi e obs uc ion o he pulmona y a e ies.
CASE REPORT
A 16-yea -old p e iously heal hy emale was admi ed o ou
hospi al wi h a 2-mon h his o y o inc easing dyspnea and cough-
ing. She g ew up in a CE endemic a ea in Romania and mo ed o
Aus ia 2 yea s ago. She li ed oge he wi h he amily and was
wo king as a wai ess.
Physical examina ion showed no mal weigh and heigh ,
no mal hea a e, no ca diac mu mu , no mal blood p essu e, no -
mal b ea hing, no dyspnea a es and no edema. Oxygen sa u a ion
was 93%–96% a no mal espi a o y a e.
Ches adiog aph showed mul iple in apulmona y nodules
in bo h lungs and widening o he uppe medias inum. Echoca di-
og aphy e ealed a cys ic lesion in he apex o he igh en icle
(Fig. 1A). Tho acic compu ed omog aphic scan displayed a cys ic
Copy igh © 2018 Wol e s Kluwe Heal h, Inc. All igh s ese ed.
DOI: 10.1097/INF.0000000000002066
al e he likelihood o p og ession o ocal bac e ial in ec ion and
a e no longe ecommended in an o he wise heal hy child wi h
FWS who is comple ely immunized.7 In addi ion, since he ou ine
immuniza ion o child en wi h PCV7 o PCV13 accine, pa hogens
o he han S. pneumoniae ha e being epo ed o be he cause o he
majo i y o cases o unsuspec ed bac e emia.8 In ou s udy, 4 p e i-
ously heal hy well-appea ing in an s 3–24 mon hs o age wi h FWS
equal o highe han 40.5°C we e diagnosed wi h OB, 3 o hem
caused by S ep ococcus pneumoniae. Two we e ully immunized.
These esul s emphasize he impo ance o ule ou se ious bac e-
ial in ec ion in young high e e ish child en, including OB, and
highligh he ele ance o pneumococcal in ec ion in his selec ed
popula ion in he e a o he PCV.
Ou s udy shows ce ain limi a ions. The main limi a ion is
he sample size. The CIs o he ob ained bac e emia a e do no allow
gi ing a s ong ecommenda ion o his popula ion. Ne e heless,
he esul s ob ained emphasize he impo ance o ca y ou a la ge
s udy, p e e ably mul icen e , o es ablish i non es ing s a egy is
adequa e when e e is o e 40.5°C. On he o he hand, his is a uni-
cen e s udy. Ne e heless, esul s should be simila in popula ions
wi h simila accina ion s a us. Finally, o include all he pa ien s in
a p ospec i e way, collec ing he da a when he in an s a e in he ED
would ha e been mo e adequa e o include all pa ien s. Ne e heless,
wi h he andom e ision o he episodes egis e ed in he ED, we
hink ha only e y ew pa ien s we e missed, i any.
We conclude ha , despi e ecommenda ions o non es ing
o pneumococcal OB sc eening in well-appea ing eb ile in an s,
hese ecommenda ions may ha e o be econside ed in in an s
wi h FWS ≥40.5°C, including hose ully accina ed. La ge and
p e e ably mul icen e s udies a e needed o con i m hese esul s.
Acco dingly, a p ospec i e mul icen e s udy will begin on 2018
unde he scope o he Resea ch ne wo k o he Spanish Socie y o
Pedia ic Eme gency Medicine (Red de In es igación de la Socie-
dad Española de U gencias de Pedia ía-Spanish Pedia ic Eme -
gency Resea ch G oup RISEUP-SPERG).
ACKNOWLEDGMENTS
I.K. concep ualized and designed he s udy, supe ised da a
collec ion, analyzed he da a, w o e he ini ial d a o he manu-
sc ip and app o ed he inal manusc ip as submi ed. E.R. collab-
o a ed in he design o he s udy, collec ed da a, c i ically e ised
he manusc ip and app o ed he inal manusc ip as submi ed.
A.Z. collec ed da a, c i ically e ised he manusc ip and app o ed
he inal manusc ip as submi ed. J.B. collabo a ed in he design o
he s udy, c i ically e ised he inal manusc ip and app o ed he
inal manusc ip as submi ed. S.M. concep ualized and designed
he s udy, analyzed he da a, e ised mul iple e sions o he ini ial
manusc ip and app o ed he inal manusc ip as submi ed.
REFERENCES
1. He z AM, G eenhow TL, Alcan a a J, e al. Changing epidemiology o ou -
pa ien bac e emia in 3- o 36-mon h-old child en a e he in oduc ion o
he hep a alen -conjuga ed pneumococcal accine. Pedia In ec Dis J.
2006;25:293–300.
2. Jo e MD, Alpe n ER. Occul pneumococcal bac e emia: a e iew. Pedia
Eme g Ca e. 2010;26:448–454; quiz 455.
3. Kaplan SL, Mason EO J , Wald ER, e al. Dec ease o in asi e pneumococ-
cal in ec ions in child en among 8 child en’s hospi als in he Uni ed S a es
a e he in oduc ion o he 7- alen pneumococcal conjuga e accine.
Pedia ics. 2004;113(3 p 1):443–449.
4. Lee GM, Fleishe GR, Ha pe MB. Managemen o eb ile child en in he
age o he conjuga e pneumococcal accine: a cos -e ec i eness analysis.
Pedia ics. 2001;108:835–844.
5. Lee GM, Ha pe MB. Risk o bac e emia o eb ile young child en in
he pos -Haemophilus in luenzae ype B e a. A ch Pedia Adolesc Med.
1998;152:624–628.
6. NICE Guidance. Fe e in unde 5s: assessmen and ini ial managemen .
Accessed Augus 2017.
7. A ne JR, Bake MD. Occul bac e emia in he pos -pneumococcal con-
juga e accine e a: does he blood cul u e s op he e? Acad Eme g Med.
2009;16:258–260.
8. G eenhow TL, Hung YY, He z A. Bac e emia in child en 3 o 36 mon hs
old a e in oduc ion o conjuga ed Pneumococcal accines. Pedia ics.
2017;139:e20162098. doi: 10.1542/peds.2016–2098.
METODOA
73
3. Gangoi i I, Zubiza e a A, Elgoiba B, Min egi S; In ec ious Diseases Wo king
G oup, Spanish Socie y o Pedia ic Eme gencies (SEUP). Occul Bac e emia in
Young Child en wi h Ve y High Fe e Wi hou a Sou ce: A Mul icen e S udy.
Pedia In ec Dis J. 2020 Dec;39(12):e462-e464. doi:
10.1097/INF.0000000000002891. PMID: 32898089
• ISSN: 0891-3668
• JCR: Science Edi ion, 2020
• Impac ac o : 2,129
• Ca ego y: Pedia ics. Posición: 69/129
• Qua il: Q3
In ekzio bak e iano inbadi zaileen iden i ikazioa pedia ian, xe o konbina uen ga aian
74
Ac a Paedia ica. 2020;00:1–6.
|
1wileyonlinelib a y.com/jou nal/apa
1 | BACKGROUND
Fe e is a e y common eason o consul a ion among child en a -
ending he eme gency depa men (ED). In mos cases, he cause is
a sel -limi ing i al in ec ion. Despi e ad ances in accina ions and
an ibio ics, in asi e bac e ial in ec ions emain signi ican causes o
dea h o child en in de eloped coun ies. Gene al in an immuniza-
ion p og ammes agains he mos common pa hogens (Haemophilus
in luenzae ype b, S ep ococcus pneumoniae and Neisse ia menin-
gi ides) ha e led o a signi ican dec ease o childhood in asi e
Recei ed: 8 May 2020
|
Re ised: 29 July 2020
|
Accep ed: 18 Augus 2020
DOI: 10.1111/apa.15549
REGULAR ARTICLE
Paedia ic Esche ichia coli bac e aemia p esen a ions and
high- isk ac o s in he eme gency depa men
Bo ja Elgoiba 1 | Ike Gangoi i1 | Juan José Ga cia-Ga cia2 | Susanna He nandez-Bou3 |
Bo ja Gomez1 | Lo ea Ma inez Inda 4 | San iago Min egi1 | Bac e emia S udy Wo king
G oup om he In ec ious Diseases Wo king G oup, Spanish Socie y o Pedia ic Eme gencies
(SEUP)
©2020 Founda ion Ac a Paedia ica. Published by John Wiley & Sons L d
Abb e ia ions: E. coli, Esche ichia coli; ED, eme gency depa men ; ICU, in ensi e ca e
uni ; UTI, u ina y ac in ec ion.
1Paedia ic Eme gency Depa men ,
Bioc uces Bizkaia Heal h Resea ch Ins i u e,
Hospi al Uni e si a io C uces, Uni e si y
o he Basque Coun y, UPV/EHU, Bilbao,
Basque Coun y, Spain
2Paedia ics Depa men , Hospi al San Joan
de Déu, Uni e si a de Ba celona, Ba celona,
Spain
3Paedia ic Eme gency Depa men ,
Hospi al San Joan de Déu, Ba celona, Spain
4BioC uces Bizkaia Heal h Resea ch
Ins i u e, Bilbao, Spain
Co espondence
San iago Min egi, Bioc uces Bizkaia Heal h
Resea ch Ins i u e, Ba akaldo, Bizkaia, Spain.
Email: san iago.min egi@osakide za.eus
Abs ac
Aim: Esche ichia coli (E coli) is a known cause o paedia ic bac e aemia. The main
objec i e was o cha ac e ise he eme gency depa men (ED) p esen a ions o pae-
dia ic E coli bac e aemia and seconda ily o iden i y hose ela ed o g ea e se e i y.
Me hods: This was a sub-s udy o a mul icen e c oss-sec ional p ospec i e egis y
including all wi h E coli bac e aemia episodes be ween 2011 and 2016. We used mul-
iple co espondence and clus e analysis o iden i y di e en pa e ns.
Resul s: We included 291 pa ien s and 43 me c i e ia o se e e disease (14.3%, 95%
con idence in e al 11.2-19.3). We iden i ied ou ypes o paedia ic E coli bac e ae-
mia p esen a ions. Two (178 pa ien s, 61.2%) we e ela ed o well-appea ing p e i-
ously heal hy in an s wi h associa ed u ina y ac in ec ion (UTI). Well-appea ing
child en olde han 12 mon hs old wi h unde lying disease (n = 60, 20.6%) and non-
well-appea ing child en o di e en ages (n = 53, 18.2%) co esponded o he o he
wo ypes; hese had associa ed UTI in equen ly and highe se e i y a e (15% and
50.9%, espec i ely, highe when compa ed wi h he wo p e ious ypes, P < .01),
including he wo pa ien s who died.
Conclusion: The e we e ou di e en ypes o ED paedia ic E coli bac e aemia p es-
en a ions wi h di e en se e i y. Feb ile young child en wi h associa ed UTI showed
he bes ou come.
KEYWORDS
bac e aemia, Esche ichia coli, ou come, isk ac o , u ina y ac in ec ion
2
|
ELGOIBAR E AL.
bac e ial in ec ions1,2 and changes in he dis ibu ion o mos e-
quen ly isola ed pa hogens.
Esche ichia coli is a known cause o bac e aemia in eb ile in an s
unde 12 mon hs o age3 and has been widely epo ed mainly in
eb ile in an s <3 mon hs o age, many o hem associa ed wi h a
u ina y ac in ec ion (UTI).4,5 In a p e ious s udy unde he scope
o he Spanish Socie y o Eme gency Medicine, E coli accoun ed o
20% o he bac e aemia episodes egis e ed in p e iously heal hy
child en in Spanish EDs.6 To ou knowledge, no la ge se ies ha e an-
alysed he clinical p esen a ion and ou come o child en wi h E coli
bac e aemia. Ou s udy may help o be e iden i y hese child en in
he ED, especially hose a highe isk o se e e disease.
The main objec i e was o cha ac e ise he ED p esen a ions o
paedia ic E coli bac e aemia. The seconda y objec i e was o iden-
i y p esen a ions ela ed o highe se e i y.
Ou hypo hesis was ha he e a e di e en p o iles o paedia ic
E coli bac e aemia p esen a ions wi h di e en isk o se e e illness.
2 | PATIENTS AND METHODS
We pe o med a seconda y analysis o a la ge, mul icen e, c oss-
sec ional p ospec i e egis y o childhood bac e aemia p esen a-
ions o 23 Spanish EDs.
In 2010, he Spanish Socie y o Paedia ic Eme gency Medicine
p oposed he es ablishmen o a p ospec i e mul icen e egis y o
posi i e blood cul u e ob ained a Spanish paedia ic EDs. Pa ien s
be ween 0 mon hs and 20 yea s we e p ospec i ely en olled be-
ween 2011 and 2016. Du ing 2011, 15 paedia ic EDs pa icipa ed
in he ec ui men , 22 du ing 2012, 21 du ing 2013, 19 du ing 2014,
17 du ing 2015 and 13 du ing 2016.
Blood cul u e echnique was explained in he s udy published in
2014.6
Fo he pu pose o his s udy, we included hose child en wi h
E coli isola ed in he blood cul u e.
We used he Paedia ic Assessmen T iangle (PAT) o assess he
i s gene al imp ession o he child. The PAT is a apid ool ecom-
mended by he Ame ican Academy o Pedia ics o assess he i s
gene al imp ession o any child. The appea ance, he wo k o b ea h-
ing and he ci cula ion o he skin a e e alua ed using speci ic p e-
de ined physical, isual o audi o y indings. I any o hese h ee
componen s a e abno mal, he pa ien is conside ed as non-well
appea ing.7
Ce ain ac o s we e conside ed as inc easing he isk o ha -
ing a bac e aemia. These ac o s included immunosupp ession such
as oncological illness, ch onic enal ailu e, ansplan pa ien and
sickle cell disease; he p esence o a mechanical de ice, such as an
indwelling ca he e o a en iculo-pe i oneal shun ; an in asi e di-
agnos ic o he apeu ic p ocedu e in he p e ious 10 days; a se ious
kidney o u ina y ac mal o ma ions such as double enal sys em,
se e e bila e al esicou e e al e lux and p esence o u e e os omy
o esicos omy; and pa ien s wi h mul io gan synd omes o sys emic
illness. Fo he pu pose o his s udy, pa ien s wi hou any o hese
isk ac o s we e conside ed p e iously heal hy.
We de ined occul bac e aemia as isola ion o E coli in he blood
in he absence o an iden i iable ocus o in ec ion. A new posi i e
blood cul u e a e adequa e an ibio ic ea men (sensi i e an i-
biog am and adequa e dose and du a ion o he an ibio ic) was con-
side ed as a new episode o bac e aemia.
Fo he pu pose o his s udy, we adap ed he sepsis c i e ia
published by Golds ein e al8 A pa ien wi h a posi i e blood cul-
u e was diagnosed wi h sepsis i p esen ing wi h any o he ol-
lowing signs: achyca dia >180 bpm no due o ex e nal o pain ul
s imuli o long- e m medica ion; b adyca dia <100 bpm no due o
ex e nal agal s imulus, β-blocke d ugs o congeni al hea disease
(only applicable in in an s younge han 1 yea old); achypnoea
>50 pm; and signs o o gan dys unc ion as lis ed in he a o emen-
ioned publica ion.8
Sep ic shock was conside ed in hose pa ien s wi h pe -
sis ing hypo ension equi ing asop esso s despi e adequa e
esusci a ion.
Highe se e i y was conside ed when child en me one o mo e
o he ollowing c i e ia: dea h, sequelae, admission o he in ensi e
ca e uni (ICU), sepsis, meningi is and/o acu e complica ions includ-
ing enal o hepa ic ailu e, s oke, acu e espi a o y dis ess syn-
d ome o ca he e eplacemen .
We c ea ed wo o ms o be comple ed online using Google D i e
applica ion (Google LLC). Ques ionnai es we e ini ially dis ibu ed o
all pa icipa ing EDs seeking o ensu e he cla i y o he me hods and
o enhance he quali y o he da a collec ed and we e ul illed by he
si e in es iga o s. The i s ques ionnai e was a pa ien egis a ion
o m o each posi i e blood cul u e collec ed, wi h epidemiologi-
cal and clinical da a, he esul s o es s pe o med, inal diagnosis
and ou come. A second o m was used o p o ide he ollowing ad-
di ional, mon hly da a: o al numbe o pa ien s a ended, o blood
cul u es aken and o posi i e blood cul u es ob ained.
Only he esea ch coo dina o had access o he wo esul ing
online da abases, being esponsible o downloading egula back-
ups o bo h da abases and e iewing hem o possible e o s in da a
Key no es
• We cha ac e ised he eme gency depa men p es-
en a ions o paedia ic E coli bac e aemia and iden i-
ied hose ela ed o g ea e se e i y in 291 pa ien s
<18 yea s o age.
• We iden i ied ou ypes o p esen a ions ela ed o
p e ious illnesses, age, sex, appea ance upon he a i al
and associa ion wi h u ina y ac in ec ion.
• Associa ion wi h u ina y ac in ec ion in eb ile well-
appea ing p e iously heal hy young child en showed
he bes ou come.
|
3
ELGOIBAR E AL.
en y. The pa icipa ing esea che in each cen e was esponsible
o e iewing he episodes wi h po en ial e o s.
To iden i y ypes o E coli bac e aemia p esen a ions, we used
mul iple co espondence analysis and clus e analysis. In o de o
pe o m mul iple co espondence analyses,9 we used he ollow-
ing ca ego ical a iables: sex, age, PAT, p e iously heal hy, e e ,
o he symp oms and physical examina ion. Age was ca ego ised
in o <3 mon hs, 3-12 mon hs and >12 mon hs; PAT in o no mal, al-
e ed appea ance, al e ed ci cula ion o he skin and al e ed wo k o
b ea hing. We hen pe o med he clus e analysis, which o ganises
in o ma ion om appa en ly he e ogeneous episodes in o ela i ely
homogenous g oups. We used he ac o s ob ained in he mul iple
co espondence analyses as a iables o pe o m he clus e analysis
and o ob ain he app op ia e g ouping o E coli bac e aemia p esen-
a ions.10 To c ea e clus e s, we used he squa ed euclidean dis ance
and Wa d me hod.11 This me hod combined co espondence anal-
ysis and clus e analysis o ca ego ise E coli bac e aemia cases in o
g oups. These g oups we e sugges ed by he da a and no de ined
a p io i. The g oups we e made in a way such ha cases in a gi en
g oup o E coli bac e aemia we e simila o each o he and hose in
di e en g oups we e dissimila .
Finally, chi-squa e es was used o s udy he associa ion be-
ween se e i y and di e en ypes o E coli bac e aemia p esen a-
ions. Ou come measu e was he p esence o , a leas one o he
se e i y c i e ia desc ibed p e iously.
We pe o med all s a is ical analyses using SPSS s. 23.0 s a is-
ical so wa e and R p ojec , e sion 3.6.2 ‘Da k and S o my Nigh ’
(IBM).
This s udy was app o ed by he E hical Commi ee o he Basque
Coun y ( egis a ion numbe PI2011040). App o al o he s udy
and o da a sha ing wi h he coo dina ing ins i u ion and wi h he
cen alised da a cen e was g an ed by he ins i u ional e iew boa d
a each pa icipa ing ins i u ion. To main ain pa ien con iden iali y,
he o ms did no include any da a ha would ha e allowed he iden-
i ica ion o any pa ien .
3 | RESULTS
Du ing he ime o he s udy, we egis e ed a o al o 3 936 827 ED
episodes, o which a posi i e blood cul u e was isola ed in 1696
(0.04%, CI 95% 0.04-0.05). In 291 (17.6%, 95% CI 15.4-19.0), blood
cul u e was posi i e o E coli. Table 1 epo s desc ip i e s a is ics
o he main epidemiological a iables, managemen and ou come o
he child en wi h E coli bac e aemia.
Final diagnosis we e UTI wi h associa ed bac e aemia 206
(70.8%); occul bac e aemia 27 (9.3%); sepsis/shock 32 (11%, h ee
o hem wi h associa ed meningi is); meningi is 5 (1.7%); ca he e -as-
socia ed bloods eam in ec ion 6 (2.1%); and o he s 15 (5.1%). O he
291 pa ien s, 43 (14.8%, 95% CI 11.2-19.3) we e conside ed o ha e
se e e illness (Table 2). Two pa ien s died.
The mul iple co espondence analyses and clus e analysis iden-
i ied ou main ypes o paedia ic E coli bac e aemia p esen a ions
(Table 3). Two ypes o E coli bac e aemia p esen a ions (g oups A
and B) we e mainly ela ed o well-appea ing p e iously heal hy
in an s <12 mon hs old wi h associa ed UTI (85.0% and 98.5%,
Age (in mon hs)a 3 (1-11)
Sex ( emale) 131 (45%)
Non- p e iously heal hy pa ien s 67 (23%)
Immunosupp ession 27 (9.3%)
Pa ien s wi h mul io gan synd omes o sys emic illness 16 (5.4%)
Se ious kidney o u ina y mal o ma ionsb 13 (4.5%)
P esence o a mechanical de ice 7 (2.4%)
In asi e diagnos ic o he apeu ic p ocedu e in he p e ious 10 d 4 (1.4%)
Du a ion o he e e (in hou s)a 12 (3-24)
Tempe a u e upon a i al o he eme gency depa men (°C)c 37.9 ± 1.0
Well appea ing upon a i al o he eme gency depa men 244 (83.8%)
No indings in he physical examina ion 226 (77.7%)
U ine cul u e pe o med 263 (90.4%)
Lumba punc u e pe o med 71 (24.4%)
Ches X- ay pe o med 33 (11.3%)
Adminis e ed an ibio ic 284 (97.6%)
Admission o wa d/In ensi e ca e uni 255 (87.6%)
No e: Da a a e exp essed as n and pe cen age.
aAge and e olu ion ime a e exp essed as median and in e qua ile ange.
bSe ious kidney o u ina y mal o ma ions: double enal sys em, se e e bila e al esicou e e al
e lux and p esence o u e e os omy o esicos omy.
cTempe a u e is exp essed as mean ± s anda d de ia ion.
TABLE 1 Epidemiological and clinical
cha ac e is ics, complemen a y es s,
managemen and disposi ion o he
pa ien s wi h E coli bac e aemia
4
|
ELGOIBAR E AL.
espec i ely, compa ed wi h 50% and 30.2% o g oups C and D). The
main di e ences be ween g oups A and B we e he age and he sex,
bu , o e all, hey did well. G oup A included mos ly males younge
han 3 mon hs o age (81.4%) and g oup B mainly emales (87.7%)
3-12 mon hs old. Ra e o se e i y was 5.3% and 3.1%, espec i ely.
Well-appea ing child en olde han 12 mon hs wi h unde lying
diseases accoun ed o he majo i y o he hi d g oup o pa ien s
(g oup C). The las g oup (g oup D) included non-well-appea ing
child en o di e en ages, one- hi d o hem non-p e iously heal hy.
Associa ed UTI was signi ican ly lowe in hese wo g oups (g oup
C = 50.0%, g oup D = 30.2%), and he a e o se e i y was 15% and
50.9%, espec i ely (signi ican ly highe han in g oups A and B,
P < .01). The wo pa ien s who died we e included in g oup D.
Eigh child en we e diagnosed wi h bac e ial meningi is ( h ee
o hem wi h associa ed sepsis). All o hem we e younge han
5 mon hs. The a e o associa ed meningi is in eb ile in an s wi h
E coli bac e aemia is shown in Table 4.
4 | DISCUSSION
Ou da a sugges ou di e en ypes o paedia ic E coli bac e-
aemia p esen a ions o he ED wi h di e en deg ee o se e i y.
Associa ion wi h UTI in child en less han a yea was mos common,
whe eas olde age was associa ed wi h g ea e se e i y, mainly when
he child was unwell upon p esen a ion o he ED.
Many child en did no ha e high e e and abno mal indings in
he physical examina ion we e uncommon. In addi ion, he majo -
i y o hese child en appea ed well when e alua ed in he ED. This
unde lines he impo ance o ha ing a high index o suspicion in se-
lec ed pa ien s.
E coli is he mos common pa hogen in ol ed in in asi e bac-
e ial in ec ions in young eb ile in an s.3,5 Many o hese a e as-
socia ed wi h UTI, which is he mos common se ious bac e ial
in ec ion in young eb ile in an s.12 Young eb ile in an s wi h UTI
a e mo e p one o ha e associa ed bac e aemia.12 A ound 5% o
eb ile in an s <3 mon hs o age wi h UTI ha e an associa ed bac-
e aemia, wi h he highes isk in in an s <28 days.13 T adi ionally,
i has been ecommended o hospi alise young eb ile in an s wi h
suspec ed UTI due o he conce n o acu e ad e se e en s and o
missing concomi an bac e aemia. Du ing he las yea s, e o s
ha e been made o iden i y young eb ile in an s <3 mon hs wi h
suspec ed UTI a low isk o bac e aemia and sui able o ou pa-
ien managemen .14,15 Se e al s udies ha e assessed he cou se
o eb ile in an s wi h UTIs and sugges ha o he wise well-ap-
pea ing in an s wi h o wi hou concomi an bac e aemia ha e
benign clinical ou comes when ea ed wi h app op ia e an ibio -
ics.16-18 Ou s udy may suppo a less conse a i e managemen .
In ac , in ou s udy, only a ound 5% o eb ile in an s wi h E coli
bac e aemia had a se e e disease, including hose <3 mon hs o
age. Ne e heless, all excep one o he child en wi h bac e ial
meningi is we e younge han wo mon hs o age. Nea ly 10% o
TABLE 2 Numbe o pa ien s wi h each se e i y c i e ia
Se e i y c i e ia N (%)
Sepsis 32 (11.0)
Admission o he in ensi e ca e uni a 22 (7.6)
Acu e complica ions 8 (2.7)
Meningi is 8 (2.7)
Sequelae 7 (2.4)
Dea h 2 (0.7)
No e: Da a a e exp essed as n and pe cen age. Twen y pa ien s (6.9%)
p esen ed a single se e i y c i e ia.
Six een pa ien s (5.5%) p esen ed wo se e i y c i e ia.
Se en pa ien s (2.4%) p esen ed h ee o mo e se e i y c i e ia.
aThe e is no pa ien wi h his se e i y c i e ia exclusi ely.
TABLE 3 Main ypes o paedia ic E coli bac e aemia p esen a ions
Va iable
A
(n = 113, 38.8%)
B
(n = 65, 22.3%)
C
(n = 60, 20.6%)
D
(n = 53, 18.2%)
P
alue
Sex Female 21 (18.6%) 57 (87.7%) 36 (60%) 17 (32.1%) <.001
Age <3 mo 95 (84.1%) 10 (15.4%) 3 (5%) 24 (45.3%) <.001
3-12 mo 18 (15.9%) 55 (84.6%) 6 (10%) 15 (28.3%)
>12 mo 0 0 51 (85%) 14 (26.4%)
P e iously heal hy No 3 (2.7%) 047 (78.3%) 17 (32.1%) <.001
Fe e a Yes 88 (77.9%) 65 (100%) 58 (96.7%) 41 (77.4%) <.001
O he symp oms Yes 24 (21.2%) 40 (61.5%) 30 (50%) 45 (84.9%) <.001
Paedia ic assessmen
T iangle
Al e ed appea ance 1 (0.9%) 1 (1.5%) 2 (3.3%) 35 (66%) <.001
Al e ed ci cula ion 1 (0.9%) 01 (1.7%) 18 (34%)
Al e ed b ea hing 0 0 0 6 (11.3%)
Physical examina ion Al e ed 7 (6.2%) 5 (7.7%) 8 (13.3%) 45 (84.9%) <.001
Associa ed UTI Yes 96 (85%) 64 (98.5%) 30 (50%) 16 (30.2%) <.001
No e: Da a a e exp essed as n and %. The P alues demons a e he di e ences be ween g oups among he analysed a iables.
aTempe a u e highe han 38ºC a home and/o a he eme gency depa men .
|
5
ELGOIBAR E AL.
eb ile in an s younge han 1 mon h old wi h E coli bac e aemia
had associa ed bac e ial meningi is. Highe isk o meningi is as-
socia ed UTI has been p e iously published in eb ile neona es.16
Ou s udy suppo s he decision o making a ce eb ospinal luid
examina ion in eb ile neona es wi h con i med o suspec ed E coli
bac e aemia.15
Al hough he diagnosis o bac e ial meningi is is e y a e in
olde child en wi h E coli bac e aemia, se e e illness is mo e com-
mon in hese pa ien s. In ou se ies, a ound 50% o non-well-appea -
ing child en wi h E coli bac e aemia had a se e e disease, including
wo child en who inally died. This emphasises he impo ance o
conside UTI in hose non-well-appea ing eb ile child en and, i
possible, o collec a u ine cul u e be o e ini ia ing he an ibio ics.
This also con i ms ha PAT is a eliable ool o iden i y child en wi h
se e e illness upon he a i al o he ED.7
Finally, he g oup o olde eb ile child en wi h unde lying dis-
eases had a 15% a e o se e e disease. This unde sco es he impo -
ance o a mo e cau ious managemen o child en wi h unde lying
diseases because o he high isk o in asi e in ec ions when hese
child en p esen o he ED.19,20
Ou s udy shows ce ain limi a ions. Ou egis y was no de-
signed o cha ac e ise he ED p esen a ions o paedia ic E coli
bac e aemia. Ne e heless, we hink ha collec ed da a allow us o
de ine he di e en ypes o hese p esen a ions and o ela e hem
wi h se e i y. This s udy was conduc ed o iden i y isk ac o s in
child en wi h E coli bac e aemia and no UTI. In addi ion, E coli is
no he single pa hogen esponsible o UTI especially in child en
wi h unde lying diseases. Thus, ou esul s canno be ex apola ed
o eb ile UTI. Finally, we hink ha de ining he indica ions o ce-
eb ospinal luid examina ion would equi e a speci ic la ge s udy.
Ne e heless, ou da a suppo o s ongly conside ce eb ospinal
luid examina ion in in an s <2 mon hs old wi h E coli bac e aemia.
5 | CONCLUSION
We conclude ha he e a e ou di e en ypes o paedia ic E coli
bac e aemia p esen a ions o he ED wi h di e en a e o se e -
i y. UTI-associa ed bac e aemia in in an s <12 mon hs we e mos
common bu hose in ol ing olde child en accoun o la ge amoun
o pa ien s and a e ela ed o highe isk, mainly when he child is
unwell upon he a i al o he ED. Associa ed bac e ial meningi is is
a e in child en olde han wo mon hs o age.
ACKNOWLEDGEMENTS
Collabo a o s: We a e g a e ul o ou collabo a o s om paedia -
ic eme gency depa men s ac oss Spain: Lau a He e o (Gipuzkoa),
Mª Ángeles Ga cía (Mad id), Juana Ba ja (Mad id),Sa a Ga cia (Las
Palmas), Zulema Loba o (Ba celona), Be a B ussosa (Ba celona), Ca la
Pascual (Ba celona), Ma ia Landa (Bizkaia), Usune Gonzalez (Bizkaia),
So ia Mesa (Mad id), Ramón Fe nández-Al á ez (As u ias),Begoña
Fe nández (As u ias), Ca men Pé ez (Islas Balea es), Goizalde López
(Gipuzkoa), José Rod íguez (Mu cia), Me cedes de la To e (Mad id),
Cla a Ga cia-Be mejo (Mad id), F ancisca Aguila (Có doba), Es he
Oli a (Ba celona), Mª Na halie Campo (Valladolid), Juncal Mena
(Valladolid) and Claudia Code ch (Ba celona). Ou hanks also go o
Nie es De Lucas om Samu , Mad id.
CONFLICT OF INTEREST
The au ho s ha e no con lic s o in e es o decla e.
ORCID
Ike Gangoi i h ps://o cid.o g/0000-0001-5391-2423
San iago Min egi h ps://o cid.o g/0000-0002-2342-8881
REFERENCES
1. Fi zwa e SP, Chand an A, San osham M, Johnson HL. The wo ld-
wide impac o he se en- alen pneumococcal conjuga e accine.
Pedia In ec Dis J. 2012;31:501-508.
2. Whi ake R, Dias JG, Ramliden M, e al. The epidemiology o in-
asi e meningococcal disease in EU/EEA coun ies, 2004–2014.
Vaccine. 2017;35:2034-2041.
3. C uz AT, Mahajan P, Bonsu BK, e al. Accu acy o comple e blood
cell coun s o iden i y eb ile in an s 60 days o younge wi h in a-
si e bac e ial in ec ions. JAMA Pedia . 2017;171(11):e172927.
4. De la To e M, de Lucas N, Velasco R, Gómez B, Min egi S, G oup o
he s udy o eb ile in an o he RISeuP-SPERG Ne wo k (RISeuP-
SPERG). A e iology and ou comes o po en ially se ious in ec-
ions in eb ile in an s less han 3 mon hs old. Anales de Pedia ía.
2017;87(1):42-49.
5. Gomez B, Min egi S, Beni o J, Egi eun A, Ga cia D, As obiza E. Blood
cul u e and bac e emia p edic o s in in an s unde h ee mon hs o
age wi h e e wi hou sou ce. Pedia In ec Dis J. 2010;29(1):43-47.
6. Gomez B, He nandez-Bou S, Ga cia-Ga cia JJ, Min egi S.
Bac e aemia S udy Wo king G oup om he In ec ious Diseases
Wo king G oup, Spanish Socie y o Pedia ic Eme gencies
(SEUP). Bac e emia in p e iously heal hy child en in Eme gency
Depa men s: clinical and mic obiological cha ac e is ics and ou -
come. Eu J Clin Mic obiol In ec Dis. 2015;34(3):453-460.
7. Dieckmann R, B owns ein D, Gausche-Hill M. The pedia ic assess-
men iangle. Pedia Eme g Ca e. 2010;26(4):312-315.
8. Golds ein B, Gi oi B, Randolph A;In e na ional Consensus
Con e ence on Pedia ic Sepsis. In e na ional pedia ic sepsis con-
sensus con e ence: de ini ions o sepsis and o gan dys unc ion in
pedia ics. Pedia C i Ca e Med. 2005; 6(1):2-8.
9. G eenac e MJ (Eds) Theo y and Applica ions o Co espondence
Analysis. London, UK: Academic P ess; 1984.
10. Leba L, Mo ineau A, Pi on M. (Eds.) S a is ique explo a oi e mul i-
dimensionnelle. Pa is, F ance: Dunod; 1995.
TABLE 4 Ra e o associa ed meningi is in eb ile in an s wi h
E coli bac e aemia ela ed o he age
G oup o age Ra e o bac e ial meningi is
<1 mo old 6/64, 9.4%, 95% CI 4.4-19
1 mo old 1/38, 2.6%, 95% CI 0.5-13.5
2 mo old 0/30, 0, 95% CI 0-11.3
3-24 mo old 1/107, 0.9%, 95% CI 0.2-5.1
No e: Da a a e exp essed as n, pe cen age and con idence in e al.
Abb e ia ion: CI, con idence in e al.
6
|
ELGOIBAR E AL.
11. Wa d JH. Hie a chical g ouping o op imize an objec i e unc ion. J
Am S a Assoc. 1963;58:236-244.
12. Do ney K, Bachu RG. Feb ile in an upda e. Cu Opin Pedia .
2017;29(3):280-285.
13. Bonilla L, Gomez B, Pin os C, Beni o J, Min egi S. P e alence o
bac e ial in ec ion in eb ile in an 61–90 days old compa ed wi h
younge In an s. Pedia In ec Dis J. 2019;38(12):1163-1167.
14. Schnadowe D, Kuppe mann N, Macias CG, e al. Ame ican Academy
o Pedia ics Pedia ic Eme gency Medicine Collabo a i e Resea ch
Commi ee. Feb ile in an s wi h u ina y ac in ec ions a e y low isk
o ad e se e en s and bac e emia. Pedia ics. 2010;126(6):1074-1083.
15. Velasco R, Gómez B, He nández-Bou S, e al. Valida ion o a p edic-
i e model o iden i ying eb ile young in an s wi h al e ed u inalysis
a low isk o in asi e bac e ial in ec ion. Eu J Clin Mic obiol In ec Dis.
2017;36(2):281-284.
16. Bachu R, Capu o GL. Bac e emia and meningi is among in an s wi h
u ina y ac in ec ions. Pedia Eme g Ca e. 1995;11(5):280-284.
17. Dayan PS, Hanson E, Benne JE, Langsam D, Mille SZ. Clinical
cou se o u ina y ac in ec ions in in an s younge han 60 days o
age. Pedia Eme g Ca e. 2004;20:85-88.
18. Hobe man A, Wald ER, Hickey RW, e al. O al e sus ini ial in a e-
nous he apy o u ina y ac in ec ions in young eb ile child en.
Pedia ics. 1999;104(1 PT 1):79-86.
19. Cas agnola E, Fon ana V, Ca iglia I, e al. A p ospec i e s udy on
he epidemiology o eb ile episodes du ing chemo he apy-induced
neu openia in child en wi h cance o a e hema opoie ic s em
cell ansplan a ion. Clin In ec Dis. 2007;45(10):1296-1304.
20. McGi M, Zaas A, Fuchs H, Geo ge TM, Kaye K, Sex on DJ.
Risk ac o s o pedia ic en iculope i oneal shun in ec-
ion and p edic o s o in ec ious pa hogens. Clin In ec Dis.
2003;36(7):858-862.
How o ci e his a icle: Elgoiba B, Gangoi i I, Ga cia-Ga cia JJ,
e al; Bac e emia S udy Wo king G oup om he In ec ious
Diseases Wo king G oup, Spanish Socie y o Pedia ic
Eme gencies (SEUP). Paedia ic Esche ichia coli bac e aemia
p esen a ions and high- isk ac o s in he eme gency
depa men . Ac a Paedia . 2020;00:1–6. h ps://doi.
o g/10.1111/apa.15549
METODOA
77
5. Gangoi i I, Fe nandez CL, Gallego M, Gomez B, Beni o J, Min egi S. Ma ke s o
in asi e bac e ial in ec ions in p e iously heal hy child en. Am J Eme g Med.
2021 Oc ;48:83-86. doi: 10.1016/j.ajem.2021.04.018. Epub 2021 Ap 13. E a um
in: Am J Eme g Med. 2021 Ap 22; PMID: 33862390.
• ISSN: 0735-6757
• JCR: Science Edi ion, 2021
• Impac ac o : 5,928
• Ca ego y: Eme gency Medicine. Posición: 98/826
• Qua il: Q1.
In ekzio bak e iano inbadi zaileen iden i ikazioa pedia ian, xe o konbina uen ga aian
78
Ma ke s o in asi e bac e ial in ec ions in p e iously heal hy child en
Ike Gangoi i
a
, Ca a ina-Li ana Fe nandez
a
,MikelGallego
b
, Bo ja Gomez
a
, Ja ie Beni o
a
,
San iago Min egi
a,
⁎
a
Pedia ic Eme gency Depa men , Bioc uces Bizkaia Heal h Resea ch Ins i u e, Hospi al Uni e si a io C uces, Uni e si y o he Basque Coun y, UPV/EHU, Bilbao, Basque Coun y, Spain
b
Mic obiology Depa men , Bioc uces Bizkaia Heal h Resea ch Ins i u e, Hospi al Uni e si a io C uces, Uni e si y o he Basque Coun y, UPV/EHU, Bilbao, Basque Coun y, Spain
1. In oduc ion
Mos p e iously heal hy eb ile child en ha e sel -limi ed i al in ec-
ions. Howe e , some imes, e e is due o an in asi e bac e ial in ec-
ion (IBI). P omp iden ifica ion o hese child en is essen ial o ini ia e
an ea ly and app op ia e ea men . Ne e heless, his iden ifica ion
may be di ficul . In a ecen s udy, 22% o child en wi h bac e ial menin-
gi is o sepsis had epea ed eme gency depa men (ED) isi s be o e
admission [1]. Cu en ly, hese child en a e o en b ough e y ea ly o
he ED, and signs and symp oms o child en wi h an IBI can be di ficul
o dis inguish om sel -limi ed eb ile illnesses [2]. Fu he mo e, mos
o hese pa ien s a e younge han 2–3 yea s-old, being he clinical ex-
p ession o di e en in ec ions mo e unspecific.
The e o e, physicians may no be confiden enough in he physical
exam and seek o blood es s like whi e blood cell coun (WBC) o
he absolu e neu ophil coun (ANC) o guide ini ial clinical decision-
making in ce ain eb ile child en. In he las decades, C- eac i e p o ein
(CRP) and p ocalci onin (PCT) ha e eme ged as aluable isk-
s a ifica ion es s o iden i y high- isk in an s [3]. To analyze he e-
sponse o blood bioma ke s commonly used in he ED in child en wi h
mic obiologically confi med IBIs seems impo an .
Ou hypo hesis is ha he esponse o he blood es s o IBI a ies e-
la ed o he causa i e pa hogens and he final diagnosis.
The objec i e o he s udy is o analyze he ma ke s' p ofile in p e i-
ously heal hy child en when e alua ed in he ED and finally diagnosed
wi h an IBI: WBC, ANC, CRP and PCT.
2. Pa ien s and me hod
This was a e ospec i e, desc ip i e s udy based on a egis y o a
coho o child en unde 14-yea s-old mic obiologically diagnosed
wi h an IBI in a pedia ic ED o a e ia y eaching hospi al in Spain be-
ween Janua y 2008 and May 2020.
We iden ified pa ien s wi h IBI om he hospi al's elec onic eco ds
as we ha e p e iously desc ibed [4]. We ob ained he in o ma ion o he
pa ien s om he elec onic clinical eco ds o he pedia ic ED and
Basque Public Heal h Sys em, including socio-demog aphic da a, pe -
sonal his o y, mon h and yea o consul a ion, pneumococcal and
meningococcal accina ion s a us, du a ion o e e , associa ed symp-
oms, maximum empe a u e, p e ious consul a ion in he ED, appea -
ance upon a i al, physical exam, pe o med es s, mic oo ganism
isola ed, final diagnosis, disposi ion and e olu ion o he pa ien . We
included hese da a in he egis y o IBI in he mon h a e he isi o
he ED.
Fo he pu pose o his subanalysis, we included hose child en clas-
sified as p e iously heal hy pa ien s and excluded hose non-p e iously
heal hy: immunosupp ession (oncological illness, ch onic enal ailu e,
ansplan pa ien , sickle cell disease); p esence o a mechanical de ice
(indwelling ca he e , en iculope i oneal shun , audi o y p os heses);
and ch onic diseases/se e e mal o ma i e synd omes.
2.1. Defini ions
In asi e bac e ial in ec ion (IBI): isola ion in blood o ce eb ospinal
fluid (CSF) o a bac e ial pa hogen, using bac e ial cul u e o eal ime
polyme ase chain eac ion (PCR) echnique o de ec S. pneumoniae
and N. meningi idis.
Fe e wi hou a sou ce (FWS): axilla y o ec al empe a u e highe
han 38 °C egis e ed a home o in he ED, wi hou associa ed espi a-
o y symp oms, dia hea p ocess and findings on physical examina ion
ha allows iden i ying he sou ce o he e e .
Occul bac e emia (OB): p esence o a pa hogenic bac e ium in he
blood o a well-appea ing eb ile child in he absence o an iden ifiable
ocus o in ec ion.
Sepsis: based on he c i e ia published by Golds ein e al., wi h he
ollowing adjus men : well-appea ing pa ien s wi h e e and leukocy-
osis we e no diagnosed wi h sepsis unless hey had ano he added c i-
e ion ( achyca dia, b adyca dia, achypnea o signs o o gan
dys unc ion). [5]
No mal blood es s alues: in acco dance wi h he mos accep ed
limi s, we conside ed he ollowing no mal alues: WBC be ween
5000 and 15,000/mm
3
, ANC be ween 1500 and 10,000/mm
3
, CRP less
han 20 mg/L, PCT less han 0.5 ng/mL.
Well-appea ing pa ien s: pa ien s wi h a s able pedia ic assessmen
iangle [6] upon a i al a he ED.
2.2. S a is ical analysis
We pe o med he s a is ical analysis using he IBM SPSS S a is ics
o Windows, e sion 23.0 (IBM, A monk, New Yo k, USA).
Ame ican Jou nal o Eme gency Medicine 48 (2021) 83–86
⁎Co esponding au ho a : Pedia ic Eme gency Depa men , Hospi al Uni e si a io
C uces, Plaza de C uces s/n, E-48903 Ba akaldo, Bizkaia, Spain.
E-mail add ess: san iago.min egi@osakide za.eus (S. Min egi).
h ps://doi.o g/10.1016/j.ajem.2021.04.018
0735-6757/© 2021 Else ie Inc. All igh s ese ed.
Con en s lis s a ailable a ScienceDi ec
Ame ican Jou nal o Eme gency Medicine
jou nal homepage: www.else ie .com/loca e/ajem
Fig. 1. P ofile o whi e blood cell coun , absolu e neu ophil coun , C- eac i e p o ein and p ocalci onin in in asi e bac e ial in ec ions.
I. Gangoi i, C.-L. Fe nandez, M. Gallego e al. Ame ican Jou nal o Eme gency Medicine 48 (2021) 83–86
84
Copy igh © 2021 Wol e s Kluwe Heal h, Inc. Unau ho ized ep oduc ion o his a icle is p ohibi ed.
© 2021 Wol e s Kluwe Heal h, Inc. All igh s ese ed. www.pidj.com | e207
The Pedia ic In ec ious Disease Jou nal • Volume 40, Numbe 5, May 2021 Delayed Diagnoses o In asi e In ec ions
DISCUSSION
A signi ican pe cen age o p e iously heal hy child en wi h
an IBI a e no iden i ied on hei i s isi o he ED. Failu e o iden-
i y IBI and no ini ia ing an ibio ic on i s isi is associa ed wi h
highe mo ali y and sequelae a e. Nea ly hal o he pa ien s wi h
se e e ou come had p e iously isi ed he ED and we e managed as
ou pa ien s wi hou an ibio ics.
In ou s udy, a ound a qua e o child en wi h an IBI had
p e ious ED isi be o e admission, simila o p e iously published
in child en wi h mo e se e e IBIs, such as sepsis and/o meningi is.3
In ha p e ious s udy,3 child en wi h bac e ial meningi is o sep-
sis wi h epea ed ED isi s be o e admission had heal h ou comes
simila o hose o child en admi ed on ini ial isi . I was a gued
ha bo h sepsis and meningi is we e p obably no p esen a he i s
isi , no being possible o be diagnosed.7 This is qui e con o e sial.
Recommenda ions on he managemen o child en wi h IBIs, and
speci ically wi h sepsis, unde line he impo ance o ea ly ecogni-
ion and conside ing sepsis in all child en wi h signs o symp oms
ha indica e possible in ec ion and ha delays in he adminis a ion
o an ibio ics wo sen ou comes o sepsis and meningi is.8 In addi ion,
cu en ly, child en a e b ough e y p omp ly o he ED. In a ecen
s udy, he median o he du a ion o he e e in in an s younge han
3 mon hs was 2 hou s.9 Such an ea ly consul a ion may al e he
pe o mance o he physical examina ion o iden i y pa ien s o be
es ed o IBI. In ou se ies, no es s we e pe o med on a ound wo-
hi ds o child en no diagnosed on i s isi . A sepsis sc eening ool
should be included in a ecogni ion bundle o aid clinicians e alua -
ing child en wi h possible sepsis. Fo hese ools o be e ec i e, all
child en p esen ing o he ED should be sc eened o sepsis and mos
ools emphasize he use o clinical pa ame e s a he han labo a o y
es s.10 Howe e , many eb ile child en ha e wa ning signs o sepsis,
bu he la ge majo i y ha e nonli e- h ea ening in ec ions.
The main limi a ion o ou s udy is ha i is a unicen e
s udy, so he conclusions mus be cau iously ex apola ed o o he
se ings. Al hough, we conside ha esul s a e simila in o he
pedia ic ED o de eloped coun ies. This was also a e ospec i e
s udy being challenging o assess whe he clea o e all clinical
signs we e p esen a he i s isi . Ne e heless, all he episodes
o ou ED a e egis e ed elec onically making easie o ob ain he
da a in he ollowing mon h a e he isi , al hough some impo -
an i ems as i al signs we e no eco ded in all he pa ien s, and i
was no possible o analyze hem. This e lec s a common p oblem
o he pedia ic EDs. Finally, sample size limi s he abili y o do a
speci ic analysis o he sepsis and meningi is. Al hough, he pe -
cen age o child en wi h sepsis and/o meningi is no diagnosed on
i s isi was simila o ha o all IBIs.
No iden i ying child en wi h an IBI and no adminis e ing
an ibio ics on he i s isi o he ED is associa ed wi h a se e e
ou come. Bes p ac ices need o be iden i ied o he ea ly iden i-
ica ion and p omp an ibio ic adminis a ion in child en wi h IBI.
REFERENCES
1. Wa son RS, Ca cillo JA, Linde-Zwi ble WT, e al. The epidemiology o
se e e sepsis in child en in he Uni ed S a es. Am J Respi C i Ca e Med.
2003;167:695–701.
2. B ook I. Unexplained e e in young child en: how o manage se e e bac e-
ial in ec ion. BMJ. 2003;327:1094–1097.
3. Vaillancou S, Gu mann A, Li Q, e al. Repea ed eme gency depa men
isi s among child en admi ed wi h meningi is o sep icemia: a popula ion-
based s udy. Ann Eme g Med. 2015;65:625–632.e3.
4. Rhodes A, E ans LE, Alhazzani W, e al. Su i ing Sepsis Campaign: in e -
na ional guidelines o managemen o sepsis and sep ic shock: 2016. C i
Ca e Med. 2017;45:486–552.
5. Gangoi i I, Valle JR, So a M, e al. Cha ac e is ics o child en wi h mic obi-
ologically con i med in asi e bac e ial in ec ions in he eme gency depa -
men . Eu J Eme g Med. 2018;25:274–280.
6. Golds ein B, Gi oi B, Randolph A; In e na ional Consensus Con e ence on
Pedia ic Sepsis. In e na ional pedia ic sepsis consensus con e ence: de ini-
ions o sepsis and o gan dys unc ion in pedia ics. Pedia C i Ca e Med.
2005;6:2–8.
7. G een SM, Nig o ic LE, K auss BS. Sick kids look sick. Ann Eme g Med.
2015;65:633–635.
8. Weiss SL, Pe e s MJ, Alhazzani W, e al. Su i ing Sepsis Campaign in e na-
ional guidelines o he managemen o sep ic shock and sepsis-associa ed
o gan dys unc ion in child en. Pedia C i Ca e Med. 2020;21:e52–e106.
9. Bonilla L, Gomez B, Pin os C, e al. P e alence o bac e ial in ec ion in
eb ile in an 61-90 days old compa ed wi h younge in an s. Pedia In ec
Dis J. 2019;38:1163–1167.
10. Hila ius KWE, Skippen PW, Kissoon N. Ea ly ecogni ion and eme gency
ea men o sepsis and sep ic shock in child en. Pedia Eme g Ca e.
2020;36:101–106.Gangoi i e alDelayed Diagnoses o In asi e
In ec ions
TABLE 1. Cha ac e is ics o P e iously Heal hy
Pa ien s Wi h an In asi e Bac e ial In ec ion in Rela ion
o he Adminis a ion o Nonadminis a ion o Pa en e al
An ibio ic on he Fi s Visi o he Eme gency Depa men
Cha ac e is ics
Pa en e al An ibio ic
Adminis e ed in he
Fi s ED Visi
PYes (n = 199) No (n = 72)
Age (mo) 15 (5–43) 14 (4–42) NS
Sex ( emale) 87 (43.7%) 31 (43.1%) NS
Season <0.01
Sp ing 33 (16.6%) 21 (29.2%)
Summe 31 (15.6%) 16 (22.2%)
Au umn 68 (34.2%) 19 (26.4%)
Win e 67 (34.2%) 16 (22.2%)
Fe e : yes 195 (98%) 59 (81.9%) <0.01
Du a ion o e e (h) 12 (5–32) 12 (8–48) NS
No well-appea ing upon he
a i al o he ED 56 (28.1%) 2 (2.8%) <0.01
No o he symp om excep e e 58 (29.1%) 33 (45.9%) 0.01
Diges i e 44 (22.1%) 11 (15.3%)
Respi a o y ac and ORL 37 (18.6%) 18 (25%)
Neu ological 37 (18.6%) 3 (4.2%)
Exan hema 22 (11.1%) 2 (2.8%)
Join /so issue 17 (8.5%) 7 (9.7%)
No mal physical examina ion 72 (36.2%) 51 (70.8%) <0.01
O he signs
Exan hema 50 (25.1%) 6 (8.3%)
Neu ological 38 (19.1%) 2 (2.8%)
Respi a o y ac and ORL 28 (14.1%) 11 (15.3%)
Join /so issue 17 (8.5%) 2 (2.8%)
Isola ed mic oo ganism NS
S ep ococcus pneumoniae 60 (30.2%) 24 (33.3%)
Neisse ia meningi idis 47 (23.6%) 10 (13.9%)
S aphylococcus au eus 20 (10.1%) 14 (19.4%)
Esche ichia coli 31 (15.5%) 7 (9.7%)
S. agalac iae 11 (5.5%) 1 (1.4%)
O he s 30 (15.1%) 17 (22.3%)
Final diagnosis NS
Sepsis 47 (23.6%) 14 (19.4%)
Meningi is 28 (14.1%) 8 (11.1%)
Occul bac e emia 36 (18.1%) 19 (26.4%)
Focal in ec ion wi h bac e emia 88 (44.2%) 31 (43.1%)
U ina y ac in ec ion 28 (14.1%) 4 (5.6%)
Pneumonia 24 (12.1%) 8 (11.1%)
Os eoa icula o so issue
in ec ion 19 (9.5%) 12 (16.7%
O he s 17 (8.5%) 7 (9.7%)
Se e e ou come 8 (4%) 7 (9.7%) 0.07
NS indica es no signi ican ; ORL, o o hinola yngological.
Da a exp essed as n (%) excep o age and du a ion o e e (median and in e -
qua ile ange).
METODOA
81
7. Ecclesia FG, Alonso Cadenas JA, Gómez B, Gangoi i I, He nández-Bou S, de la To e
Espí M; Bac e emia S udy Wo king G oup om he In ec ious Diseases Wo king
G oup, Spanish Socie y o Pedia ic Eme gencies. La e-onse G oup B S ep ococcus
Bac e emia E alua ed in he Pedia ic Eme gency Depa men and Risk Fac o s o
Se e e In ec ion. Pedia In ec Dis J. 2022 Jun 1;41(6):455-459. doi:
10.1097/INF.0000000000003520. Epub 2022 May 6. PMID: 35446825
• ISSN: 0891-3668
• JCR: Science Edi ion, 2022
• Impac ac o : 3,6
• Ca ego y: Pedia ics. Posición: 23/130
• Qua il: Q1
In ekzio bak e iano inbadi zaileen iden i ikazioa pedia ian, xe o konbina uen ga aian
82
Copy igh © 2022 Wol e s Kluwe Heal h, Inc. Unau ho ized ep oduc ion o his a icle is p ohibi ed.
The Pedia ic In ec ious Disease Jou nal • Volume 41, Numbe 6, June 2022 www.pidj.com | 455
ISSN: 0891-3668/22/4106-0455
DOI: 10.1097/INF.0000000000003520
Copy igh © 2022 Wol e s Kluwe Heal h, Inc. All igh s ese ed.
O iginal S udies
Accep ed o publica ion Ma ch 4, 2022
*Pedia ic Eme gency Depa men , Hospi al In an il Uni e si a io Niño Jesús,
Mad id, Spain, †Pedia ic Eme gency Depa men , Hospi al C uces (Ba a-
kaldo), Vizcaya, Spain, and ‡Pedia ic Eme gency Depa men , Hospi al
San Joan de Déu (Esplugues de Llob ega ), Ba celona, Spain Bac e emia
S udy Wo king G oup om he In ec ious Diseases Wo king G oup, Spanish
Socie y o Pedia ic Eme gencies (SEUP)
The au ho s ha e no unding o con lic s o in e es o disclose.
Add ess o co espondence: F ancesco Giuseppe Ecclesia, MD, Pedia ic Eme -
gency Depa men , Hospi al In an il Uni e si a io Niño Jesús, A enida de
Menedez Pelayo 65, 28009, Mad id, Spain. E-mail: ancesco.ecclesia@
gmail.com
La e-onse G oup B S ep ococcus Bac e emia E alua ed in
he Pedia ic Eme gency Depa men and Risk Fac o s o
Se e e In ec ion
F ancesco Giuseppe Ecclesia, MD,* José An onio Alonso Cadenas, MD,* Bo ja Gómez, PhD,†
Ike Gangoi i, MD,† Susanna He nández-Bou, MD,‡ and Me cedes de la To e Espí, MD* on behal o he Bac-
e emia S udy Wo king G oup om he In ec ious Diseases Wo king G oup, Spanish Socie y o
Pedia ic Eme gencies
Backg ound: To desc ibe he in an s p esen ing o pedia ic eme gency
depa men s (PEDs) and diagnosed wi h g oup B S ep ococcus (GBS) la e-
onse disease (LOD) bac e emia and iden i y isk ac o s o se e e in ec-
ion and pedia ic in ensi e ca e uni (PICU) admission.
Me hods: Obse a ional s udy and subanalysis o a mul icen e p ospec-
i e egis y. Se ing: pedia ic eme gency depa men . Inclusion c i e ia:
in an s be ween 7 and 89 days o age wi h posi i e blood cul u e o GBS
seen be ween 2011 and 2016 a any o 22 Spanish PEDs. Main ou come:
isk ac o s (clinical and labo a o y a iables) o se e e in ec ion (sepsis/
sep ic shock o meningi is) and PICU admission. Second, he p e alence o
poo ou comes (acu e complica ions, sequelae o dea h).
Resul s: Among 118 pa ien s wi h LOD, 74 (62.7%) p esen ed a se e e
in ec ion: 66 sepsis/sep ic shock (11 wi h associa ed meningi is) and 8 men-
ingi is. Thi y- i e pa ien s (29.7%) we e admi ed o a PICU. An al e ed
Pedia ic Assessmen T iangle (PAT) upon a i al and leukopenia we e he
only independen isk ac o s o se e e in ec ion [odds a io (OR): 43.6;
95% con idence in e al (CI): 8.1–235.7, P < 0.01] and PICU admission
(OR: 11.6; 95% CI: 1.5–91.4; P < 0.019), espec i ely. Six pa ien s (5.1%)
de eloped a poo ou come, including 2 dea hs (1.7%); all had an al e ed
PAT, ele a ed p ocalci onin ( ange 4.7–100 ng/ml), and we e diagnosed wi h
sepsis/sep ic shock and admi ed o a PICU. Fou de eloped leukopenia.
Conclusions: In an s wi h GBS LOD equen ly de elop sepsis/sep ic
shock and bac e ial meningi is, associa ed wi h non-negligible mo bidi y
and mo ali y. Clinical appea ance was he only isk ac o o se e e in ec-
ion, whe eas leukopenia was ela ed o PICU admission.
Key Wo ds: bac e emia, child en, S ep ococcus agalac iae, eme gency
depa men , sepsis
(Pedia In ec Dis J 2022;41:455–459)
INTRODUCTION
G oup B S ep ococcus (GBS) is he second mos equen
cause o in asi e bac e ial in ec ion (IBI) among eb ile in an s
younge han 3 mon hs o age, behind Esche ichia coli, and i is
he leading cause o sepsis and bac e ial meningi is in his popula-
ion.1–3 GBS in ec ion in hese in an s is classi ied in o ea ly-onse
disease (EOD: neona es 1–6 days old) and la e-onse disease (LOD:
in an s 7–89 days old). The incidence o EOD has declined wi h
he in oduc ion o uni e sal sc eening o p egnan women o GBS
coloniza ion and wi h he widesp ead use o in apa um an ibio ic
p ophylaxis (IAP).4,5 Howe e , IAP has no been shown o be e ec-
i e in dec easing LOD;4,6 in ac , in de eloped coun ies whe e IAP
is used o p e en ion, he ela i e p opo ion o EOD and LOD is
changing4 in a o o LOD-GBS disease.
Al hough GBS is a known cause o bac e emia in eb ile
in an s be ween he ages o 7 and 89 days, o ou knowledge no
la ge se ies ha e analyzed GBS in ec ions in pedia ic eme gency
depa men s (PEDs) o his age g oup.
The main objec i e o his s udy was o desc ibe he epi-
demiologic and clinical ea u es and labo a o y esul s o in an s
p esen ing o pa icipa ing PEDs and diagnosed wi h LOD-GBS
bac e emia. As a seconda y objec i e, we sough o iden i y isk
ac o s o se e e in ec ion and pedia ic in ensi e ca e uni (PICU)
admission in hese pa ien s.
MATERIALS AND METHODS
Da abase
We pe o med a seconda y analysis o a la ge, mul icen e ,
c oss-sec ional p ospec i e egis y c ea ed in 2010 by he Spanish
Socie y o Pedia ic Eme gency Medicine and comp ising posi i e
blood cul u es (BC) ob ained in 22 PEDs be ween 2011 and 2016.
The me hodology applied and he BC echnique we e
explained in he pa en al s udy.7 To pe o m he cu en seconda y
analysis, we included in an s om he egis y be ween he ages o
7 and 89 days wi h GBS- ela ed bac e emia.
Da a Collec ion
Da a we e collec ed h ough a s anda dized online o m,
which included age, sex, isk ac o s o EOD GBS, Pedia ic
Assessmen T iangle (PAT) on a i al a he PED, du a ion and
deg ee o e e , o he associa ed symp oms, physical examina ion
(PE) indings, esul s o labo a o y es s, diagnosis, managemen
and ou come. Medical eco ds we e e iewed o all pa ien s, and
he pa en s o ca egi e s o he in an s ecei ed a ollow-up el-
ephone call wi hin 1 mon h a e he ini ial isi o he PED o col-
lec u he da a on he cou se o he episode.
De ini ions
LOD: GBS in ec ion in in an s 7–89 days old.
Risk ac o s o EOD GBS in ec ion included ma e nal
GBS coloniza ion o unknown s a us and deli e y a <37 weeks
o ges a ion.
The PAT was used o assess he o e all ini ial imp ession o
he child. The PAT is a ool used o e alua e appea ance, wo k o
b ea hing, and ci cula ion o skin by using speci ic and p ede ined
Copy igh © 2022 Wol e s Kluwe Heal h, Inc. Unau ho ized ep oduc ion o his a icle is p ohibi ed.
The Pedia ic In ec ious Disease Jou nal • Volume 41, Numbe 6, June 2022
456 | www.pidj.com © 2022 Wol e s Kluwe Heal h, Inc. All igh s ese ed.
Ecclesia e al
physical, isual and audi o y indings. I any o hese 3 componen s
was abno mal, he pa ien was conside ed uns able.
PE was conside ed o be al e ed i any indings ela ed o he
in ec ious p ocess we e in e idence.
GBS occul bac e emia (OB): isola ion o GBS in he blood
o a well-appea ing eb ile in an in he absence o an iden i iable
ocus o in ec ion.
Sepsis: based on he c i e ia published by Golds ein e al.8
I a pa ien p esen ed pe sis en hypo ension and needed asop es-
so s despi e adequa e luid esusci a ion, hey we e diagnosed wi h
sep ic shock.
Meningi is: isola ion o a bac e ial pa hogen om a ce eb o-
spinal luid (CSF) cul u e, de ec ion o a bac e ial pa hogen in he
CSF by molecula me hods o isola ion o bac e ia om BC in a
pa ien wi h CSF pleocy osis.
Se e e LOD-GBS: sepsis/sep ic shock, meningi is and sep-
sis/sep ic shock wi h associa ed meningi is.
Poo ou come: acu e complica ions, sequelae o dea h.
Blood es alues conside ed no mal we e as ollows:
whi e blood cell coun (WBC) 5000–15,000/mm3, absolu e neu-
ophil coun (ANC) 1500–10,000/mm3, C- eac i e p o ein (CRP)
<20 mg/L and p ocalci onin (PCT) <0.5 ng/ml.
Analysis
Da a no mali y was de e mined by calcula ing skewness in
ela ion o s anda d e o alues. No mally dis ibu ed da a we e
exp essed as mean ± s anda d de ia ion (SD) and non-no mally
dis ibu ed da a as he median and in e qua ile ange (IQR). Two-
ailed - es s we e used o compa e mean alues be ween g oups
o no mally dis ibu ed da a, and he Mann-Whi ney U es was
used o non-no mally dis ibu ed da a. Ca ego ical a iables a e
exp essed as pe cen ages and we e compa ed using he chi-squa e
es (o Fishe ’s exac es whe e expec ed alues we e <5 o >25%
o cells o <1 o any cell). A P- alue <0.05 was deemed s a is i-
cally signi ican .
The sensi i i y o each blood es in iden i ying GBS bac e-
emia o e all and in dis inguishing se e e om nonse e e disease
was calcula ed.
Baseline isk ac o s o se e e in ec ion and PICU admis-
sion we e age, maximum empe a u e, EOD GBS in ec ion isk
ac o s, al e ed PAT upon a i al, al e ed PE upon a i al, WBC
(ca ego ized in o 3 g oups: <5000/mm3, 5000–15,000/mm3 and
>15,000/mm3), ANC (ca ego ized in o 3 g oups: <1500/mm3,
1500–10,000/mm3 and >10,000/mm3); CRP and PCT and we e ana-
lyzed by means o bina y logis ic eg ession. As an explo a o y es ,
backwa d s epwise eg ession (likelihood a io) was pe o med o
hose bina y a iables wi h a P- alue <0.2 on uni a ia e analysis.
S a is ical analyses we e pe o med using STATA .15.
This s udy was app o ed by he E hics Commi ee o he
Basque Coun y (app o al numbe PI2011040). App o al o he
s udy and o he sha ing o da a wi h he coo dina ing ins i u ion
and wi h he cen alized da a cen e was g an ed by he ins i u ional
e iew boa d o each pa icipa ing ins i u ion.
RESULTS
Be ween 2011 and 2016, we eco ded 3,936,827 PED epi-
sodes and ob ained 1696 bac e ial isola es in BC [0.04%; 95%
con idence in e al (CI): 0.04–0.05]. GBS g ew in 134 (7.9%, CI:
6.6–9.2) o hese cul u es, 118 om in an s (88.1 %) wi h LOD
(Fig.1). Table1 con ains he epidemiological and clinical da a o
hese 118 in an s.
Se en een (14.4%) pa ien s wi h LOD had a leas one EOD
GBS isk ac o : 10 in an s wi h ma e nal GBS coloniza ion o
unknown coloniza ion s a us, 5 p e e m in an s and 2 in an s wi h
FIGURE 1. Flow-cha indica ing included and excluded
pa ien s. EOD, ea ly-onse disease; GBS, g oup B S ep ococcus;
LOD, la e-onse disease; PED, pedia ic eme gency
depa men ; VLOD, e y la e-onse disease.
Table 1. Epidemiologic and clinical ea u es,
managemen , and ou comes o in an s wi h la e-onse
disease G oup B S ep ococcus
La e-onse disease
(N = 118)
Sex (males), n (%) 68 (57.6)
Age–days, median (IQR) 28 (16–43)
No mal PAT upon a i al, n (%) 56 (47.5)
Repo ed symp oms, n (%)
Fe e 86 (72.9)
Fe e wi hou a sou ce 29 (24,6)
Fe e wi h o he symp oms 57 (48.3)
I i abili y 38 (32.2)
Somnolence, le ha gy 20 (16.9)
Respi a o y symp oms 13 (11.0)
O he s* 16 (13.6)
Fe e , imesince onse –hou s, median,(IQR) 2 (0-4)
No mal PE, n (%) 56 (47.5)
Discha ge o home, n (%) 3 (2.5)
Admission, n (%)
Wa d 80 (67.8)
PICU 35 (29.7)
Ou comes, n (%)
Acu e complica ions 6 (5.1)
Sequelae 2 (1.7)
Dea h 2 (1.7)
*Diges i e, local pain.
CI indica es con idence in e al; IQR, in e qua ile ange; PAT, Pedia ic Assess-
men T iangle; PE, physical examina ion; PICU, pedia ic in ensi e ca e uni .
Copy igh © 2022 Wol e s Kluwe Heal h, Inc. Unau ho ized ep oduc ion o his a icle is p ohibi ed.
The Pedia ic In ec ious Disease Jou nal • Volume 41, Numbe 6, June 2022
© 2022 Wol e s Kluwe Heal h, Inc. All igh s ese ed. www.pidj.com | 457
La e-onse G oup B S ep ococcus Bac e emia
bo h isk ac o s. Two p e e m in an s wi h unknown ma e nal GBS
s a us did no ecei e IAP; bo h we e diagnosed wi h sepsis and
equi ed PICU admission.
Rega ding labo a o y indings, WBC and ANC we e pe -
o med in all pa ien s, CRP was measu ed in 117 (99.2%) and PCT
in 93 (78.8%). O e all, 91 (77.1%) had a leas one al e ed es . The
sensi i i y o each es was as ollows: PCT 80.6% (95% CI: 71.1–
88.1), WBC 44.1% (95% CI: 34.9–53.5), ANC 34.7% (95% CI:
26.2–44.1) and CRP 27.4% (95% CI: 19.5–36.4). The sensi i i y o
he blood es s o diagnosing se e e in ec ions is shown in Table2.
The inal diagnosis was sepsis/sep ic shock in 66 pa ien s
(55.9%, 11 wi h associa ed meningi is), OB in 40 (33.9%), men-
ingi is in 8 (6.8%) and ocal in ec ion in 4 in an s [3.4%, 2 os eo-
a icula and 2 u ina y ac in ec ion (UTI)]. O e all, 74 (62.7%)
had a se e e in ec ion.
Among he pa ien s wi h se e e in ec ion, 15 (20.3%) had
no mal PAT upon a i al: 7 we e neona es younge han 21 days
o age and 7 had abno mal alues on blood es s. The emaining
pa ien was a 26-day-old neona e diagnosed wi h celluli is-adeni is
and associa ed meningi is wi h no mal alues on blood es s and no
indings o no e on a i al o he PED.
F om he mul i a ia e model, he baseline isk ac o s asso-
cia ed wi h se e e in ec ion a e shown in Table3.
GBS was isola ed in ano he loca ion in 20 pa ien s (16.9%):
in CSF in 17 pa ien s and in u ine in 3 pa ien s. Se en pa ien s had a
concomi an UTI caused by ano he bac e ium and one pa ien had
concomi an bac e ial meningi is due o E. coli.
Admission was equi ed in 115 pa ien s, ha is, 80 (67.8%)
o he wa d and 35 (29.7%) o he PICU. Th ee pa ien s (2.5%) we e
discha ged home (Table1): a 35-day-old in an , ano he 39-day-old
pa ien and ano he who was 52 days old; all had a no mal PAT,
no mal blood alues and we e diagnosed wi h OB. None o he 3
de eloped a poo ou come.
Table4 shows he baseline isk ac o s associa ed wi h PICU
admission om he mul i a ia e model.
Six (5.1%) pa ien s p esen ed a poo ou come, all o whom
we e neona es ( ange 9–26 days o li e) wi h al e ed PAT, ele a ed
PCT ( ange 4.7–100 ng/ml), diagnosed wi h sepsis/sep ic shock (2
wi h associa ed meningi is) and admi ed o he PICU. Fou had
leukopenia ( ange 2300–9200 WBC/mm3). All o hem p esen ed
acu e complica ions: seizu es (2), ce eb al candidiasis (1), dissemi-
na ed in a ascula coagulopa hy (1), endoca di is (1) and pneu-
monia wi h pleu al e usion (1). Two (1.7%) de eloped sequelae:
one p esen ed a pulmona y al e esidual wa and ano he de el-
oped cen al diabe es insipidus and epilep ic encephalopa hy. Two
pa ien s died (1.7%), including a 12-day-old neona e whose mo he
was colonized by GBS and ecei ed IAP, and ano he , a 26-day-old
in an wi h a p ema u e (35 weeks) bi h wi h an unknown s a e o
mo he ’s aginal swab in whom IAP was no adminis e ed.
DISCUSSION
Almos wo- hi ds o he in an s wi h GBS LOD bac e emia
s udied he e p esen ed a se e e in ec ion, and a ound 5% de el-
oped acu e complica ions o sequelae, including a mo ali y a e o
nea ly 2%. P esen ing an al e ed PAT on a i al o he PED was he
only isk ac o iden i ied o a se e e in ec ion, and his ac o also
seems o be ela ed o a poo ou come.
Ou egis y s udy is one o he la ges p ospec i e se ies
analyzing GBS bloods eam in ec ions in in an s be ween he ages
o 7 and 89 days. P elimina y da a om he o iginal s udy dem-
ons a ed ha GBS was he second mos common cause o bac-
e emia among eb ile in an s younge han 3 mon hs behind E.
coli,7 as ound in ecen mul icen e s udies.4,9,10 Compa ed wi h
da a published on E. coli bac e emia11, GBS bloods eam in ec ions
a e mo e se e e and mo e equen ly lead o sepsis/sep ic shock
and meningi is.12 Acu e complica ions and dea hs a e also mo e
equen wi h GBS.
In ou s udy, isk ac o s o EOD GBS in ec ion we e p e-
sen in less han 20% o he in an s wi h GBS LOD. Mos o he
in an s 7–89 days old wi h a GBS bac e emia we e p e iously
heal hy and p esen ed no isk ac o s, hus con as ing wi h da a
om s udies on EOD4. Ou esul s suppo p e ious s udies ind-
ing ha IAP does no p e en GBS LOD4,13 and ha o he s a e-
gies, such as he adminis a ion o mul i alen accines in p egnan
women should be conside ed.14–16
PAT al e a ions a e he only independen isk ac o o
se e e in ec ion. An al e ed PAT should always be conside ed a
isk ac o o a poo ou come in pedia ic pa ien s. E en so, in
ou s udy, only one in an diagnosed wi h a se e e GBS LOD
Table 2. Epidemiologic ea u es, clinical cha ac e is ics, labo a o y es esul s, and managemen
wi h se e e and nonse e e in ec ions
Nonse e e in ec ion*
(n = 44) Se e e in ec ion†
(n = 74) P- alue
Sex (males), n (%, 95% CI) 28 (63.6, 47.8–77.6) 40 (54.1, 42.1–65.7) n.s.
Risk ac o s o GBS, n (%, 95% CI) 3 (6.8, 1.4–18.7) 14 (18.9, 10.7–29.7) n.s.
Age – median days (IQR) 28.5 (16–42.5) 28 (15–43) n.s.
No mal PAT upon a i al, n (%, 95% CI) 41 (93.2, 81.3–98.6) 15 (20.3, 11.8–31.2) <0.001
No mal PE upon a i al, n (%, 95% CI) 31 (70.5, 54.8–83.2) 25 (33.8, 23.2–45.7) <0.001
Admission <0.001
Wa d 37 (84.1, 69.9–93.4) 43 (58.1, 46.1–69.5)
PICU 4 (9.1, 2.5–21.7) 31 (41.9, 30.5–53.9)
WBC (median/mm3, IQR)
Sensi i i y (WBC <5000 o >15,000/mcL) 11,840 (8300–16,455)
38.6% (95% CI:24.4–54.5%) 7,300 (4100–11,200)
35.1% (95% CI: 24.4–47.1%) <0.001
ANC (median/mm3,IQR)
Sensi i i y (ANC <1500 o >10,000/mcL) 6,310 (4500–10,598)
34.1% (95% CI: 20.5–49.9%) 4,530 (1975–8,300)
35.1% (95% CI: 24.2–47.1%) 0.01
CRP (median mg/L, IQR)
Sensi i i y (CRP ≥20 mg/L) 5.5 (2.1–18.0)
23.3% (95% CI: 11.8–38.6%) 7.7 (3.6–24.0)
29.7% (95% CI: 19.7–41.5%) n.s.
PCT (median ng/ml, IQR)
Sensi i i y (PCT ≥0.5 ng/ml) 1.7 (0.4–6.5)
71.8% (95% CI: 55.1–85.0%) 3.5 (0.7–21.8)
87.0% (95% CI: 75.1–94.6%) n.s.
*Included: occul bac e emia and ocal in ec ion (os eoa icula and u ina y ac in ec ion).
†Included: sepsis/sep ic shock, meningi is, and sepsis/sep ic shock wi h associa ed meningi is.
ANC indica es absolu e neu ophil coun ; CI, con idence in e al; CRP, C- eac i e p o ein; GBS, G oup B S ep ococcus; n.s., no signi ican ;
PAT, Pedia ic Assessmen T iangle; PCT, p ocalci onin; PE, physical examina ion; PICU, pedia ic in ensi e ca e uni ; WBC, whi e blood cell coun .
Copy igh © 2022 Wol e s Kluwe Heal h, Inc. Unau ho ized ep oduc ion o his a icle is p ohibi ed.
The Pedia ic In ec ious Disease Jou nal • Volume 41, Numbe 6, June 2022
458 | www.pidj.com © 2022 Wol e s Kluwe Heal h, Inc. All igh s ese ed.
Ecclesia e al
had a no mal PAT upon a i al o he PED, including 7 o he 10
pa ien s wi h meningi is. This could be pa ially explained by he
sho his o y o symp oms a he ime o PED assessmen and by
he young age o hese in an s, which makes i mo e di icul o
p ope ly implemen he PAT. In ac , mos in an s in ou sample
we e b ough o he PED a e only a ew hou s o e e (median 2
hou s), and 11 o he 15 in an s wi h a se e e in ec ion and no mal
PAT we e neona es.
Clinical decisions ega ding hese in an s should be sup-
po ed by labo a o y es s (blood, u ine and CSF) in addi ion o
PAT and PE o iden i y in an s a high isk o IBI, as ecommended
by a majo i y o he alida ed app oaches o eb ile in an s ≤90
days old.17,18 PCT was he blood bioma ke wi h he highes sen-
si i i y (80.6% s. 27.4% o CRP); indeed, PCT sensi i i y was
e en highe o iden i ying a se e e in ec ion, while CRP sensi i -
i y emained poo .19,20 The sho ime be ween he symp om onse
and p esen a ion o he PED could explain his inding, since CRP
is gene ally no de ec able in se um un il 12 hou s a e he onse o
in lamma ion,21 whe eas PCT has a as e kine ic. Wi h he excep-
ion o one 26-day-old neona e, all in an s in ou se ies wi h se e e
in ec ions and no mal PAT ul illed he high- isk c i e ia o IBI,
such as age unde 21 days o abno mal analy ical alues,18 and an i-
bio ic he apy was adminis e ed in all cases. The a o emen ioned
neona e did no de elop a poo ou come.
Leukopenia was he only independen isk ac o o PICU
admission. Cu iously, leukopenia in well-appea ing in an s was no
ound o be a isk ac o o a poo ou come, hus con as ing wi h
p e ious epo s.22,23
On he one hand, a signi ican numbe o GBS coloniza ions
we e isola ed in loca ions o he han he blood (20, 16.9%), mainly
CSF (17, 14.4%). This ea i ms he cu en ecommenda ion o
pe o m a lumba punc u e, i i has no been done be o e, when
GBS bac e emia is iden i ied in in an s unde 3 mon hs o age.24
GBS was also isola ed concomi an ly in u ine, bu much less e-
quen ly (2.5%), as epo ed in p e ious s udies.9 On he o he hand,
8 (6.8%) o he in an s had a posi i e cul u e o o he mic oo gan-
isms, 7 in u ine (3 UTI) and 1 CSF cul u e. All we e G am-nega i e
mic oo ganisms, which a e he mos common in hese in an s.9
Ou s udy has ce ain limi a ions. Fi s , i was no speci ically
designed o in es iga e GBS in pa ien s wi h posi i e bloods eam
cul u e. No all known GBS isk ac o s ha e been conside ed in
ou egis y, as only ma e nal GBS coloniza ion o unknown s a us
and deli e y a <37 weeks o ges a ion ha e been epo ed. Second,
al hough he same c i e ia we e es ablished o de ec sepsis/sep-
ic shock, some in an s may ha e been misclassi ied. Thi d, PICU
admission did no ollow he same c i e ia and may ha e a ied
om one hospi al o ano he . Addi ionally, he indica ion o es-
pi a o y and hemodynamic suppo was also unknown. Ne e he-
less, we belie e ha he da a collec ed allow us o cha ac e ize GBS
LOD and may help o be e iden i y hese child en in he PED,
especially hose wi h se e e in ec ion.
We conclude ha in an s wi h LOD due o GBS equen ly
de elop sepsis/sep ic shock and bac e ial meningi is wi h nonneg-
ligible mo bimo ali y, especially hose in an s wi h an al e ed PAT
and leukopenia. Di e en p e en ion s a egies a e necessa y o
hese in an s.
ACKNOWLEDGMENTS
We a e g a e ul o ou collabo a o s om paedia ic eme -
gency depa men s ac oss Spain and o he membe s o he Bac-
e aemia S udy Wo king G oup om he In ec ious Diseases
Wo king G oup o he Spanish Socie y o Pedia ic Eme gencies.
The 22 pa icipa ing cen e s and hei esea che s we e: Hospi al
San Joan de Déu Ba celona, Uni e si a de Ba celona (Joaquín
As e e), Hospi al Uni e si a i Vall D’Heb ón (Nu ia Wo ne ,
Susana Melendo), Niño Jesús Child en’s Uni e si y Hospi al (Me -
cedes de la To e), C uces Uni e si y Hospi al (Edu ne López,
Jo ge Ba ón), Cana ies Uni e si y Hospi al Ma e ni y Wa d
(Sa a Ga cía), Son Espases Uni e si y Hospi al (Ca men Pé ez,
José Gil), Hospi al Uni e si a io 12 de Oc ub e (Olga O dóñez,
F ancisca Sanz), P íncipe de As u ias Uni e si y Hospi al (Ma ía
Ángeles Ga cía, Peña Gómez), Co po ació sani a ia Pa c Tauli,
Hospi al de Sabadell, Ins i u uni e si a i Pa c Tauli - UAB (Lau a
Ma zo, Dionisia Fon anals), Basu o Uni e si y Hospi al (Ma ía
Landa, José Luis Díaz de Tues a), Cabueñes Hospi al (Ramón
Fe nández, Elisa Ga cía), Al haia. Xa xa Assis encial Uni e -
si a ia de Man esa (Zulema Loba o, Mon se Mo a), Menda o
Hospi al (Jesús Alus iza, Jose Ma ía Man e o a), Hospi al Mon-
cloa (Al onso González, Luis Moises Ruíz), Al o Deba Gene al
Hospi al, (I zia I u alde, Goizalde López, Aina a Rod íguez),
Hospi al Uni e si a io Vi gen de la A ixaca (José Rod íguez,
Table 3. Mul i a ia e analysis o iden i y independen
isk ac o s o se e e in ec ion
Risk ac o s o se e e in ec ion OR 95% CI P- alue
Age (days) 0.9 0.95–1.02 n.s.
Maximum empe a u e (ºC) 0.7 0.4–1.2 n.s.
Al e ed PAT upon a i al (%) 43.6 8.1–235.7 <0.001
Al e ed PE upon a i al (%) 1.5 0.3–6.9 n.s.
WBC (/mm3)
G oup 1: <5000 1.5 0.05–45.3 n.s.
G oup 2: 5000–15,000 Re e ence Re e ence
G oup 3: >15,000 5.1 0.6–45.4 n.s.
ANC (/mm3)
G oup 1: <1500 1.2 0.02–86.1 n.s.
G oup 2: 1500–10,000 Re e ence Re e ence
G oup 3: >10,000 0.2 0.02–2.3 n.s.
CRP (mg/L) 1.0 0.9–1.0 n.s.
PCT (ng/ml) 1.0 0.9–1.1 n.s.
ANC indica es absolu e neu ophil coun ; CI con idence in e al; CRP, C- eac i e
p o ein; n.s., no signi ican ; OR, odds a io; PAT, Pedia ic Assessmen T iangle; PCT,
p ocalci onin; PE, physical examina ion; WBC, whi e blood cell coun .
Table 4. Mul i a ia e analysis o iden i y inde-
penden isk ac o s o pedia ic in ensi e ca e uni
admission
Risk ac o s o PICU admission OR 95% CI P- alue
Age (days) 0.9 0.9–1.0 n.s.
Maximum empe a u e (ºC) 1.0 0.3–3.9 n.s.
GBS in ec ion isk ac o s (%) 1.4 0.3–6.7 n.s.
Al e ed PAT upon a i al (%) 7.1 0.9-56-5 n.s.
Al e ed PE upon a i al (%) 3.2 0.5–21.3 n.s.
WBC (/mm3)
G oup 1: <5000 11.6 1.5–91.4 0.019
G oup 2: 5000–15,000 Re e ence Re e ence
G oup 3: >15,000 0.08 0.01–2.2 n.s.
ANC (/mm3)
G oup 1: <1500 0.8 0.1–8.1 n.s.
G oup 2: 1500–10,000 Re e ence Re e ence
G oup 3: >10,000 7.0 0.3–156.7 n.s.
CRP (mg/L) 1.1 0.999–1.14 n.s.
PCT (ng/ml) 1.0 0.968–1.04 n.s.
ANC indica es absolu e neu ophil coun ; CRP, C- eac i e p o ein; CI, con idence
in e al; GBS, G oup B S ep ococcus; n.s., no signi ican ; OR, odds a io; PAT, Pedia -
ic Assessmen T iangle; PCT, p ocalci onin; PE, physical examina ion; PICU, pedia ic
in ensi e ca e uni ; WBC, whi e blood cell coun .
Copy igh © 2022 Wol e s Kluwe Heal h, Inc. Unau ho ized ep oduc ion o his a icle is p ohibi ed.
The Pedia ic In ec ious Disease Jou nal • Volume 41, Numbe 6, June 2022
© 2022 Wol e s Kluwe Heal h, Inc. All igh s ese ed. www.pidj.com | 459
La e-onse G oup B S ep ococcus Bac e emia
Ana Blázquez), Hospi al Uni e si a io In an a So ía (Al edo
Taga o, Es eban Azna ), Hospi al Uni e si a i San Joan de Reus
(Neus Rius, Cla a Calbe ), Hospi al Gene al de Ca alunya (Es he
Oli a), Hospi al Uni e si a io Reina So ía (F ancisca Aguila ,
Angela Bello), Hospi al Uni e si a io Río Ho ega (Ma ía Na h-
alie Campo Fe nández, Ga azi F aile), Hospi al del Tajo (Cla a
Ga cía-Be mejo), S.A.M.U.R. - Municipal Eme gency and Rescue
Assis ance Se ice (Nie es de Lucas).
REFERENCES
1. G eenhow TL, Hung YY, He z AM. Changing epidemiology o bac e emia
in in an s aged 1 week o 3 mon hs. Pedia ics. 2012;129:e590–e596.
2. G eenhow TL, Hung YY, He z AM, e al. The changing epidemiol-
ogy o se ious bac e ial in ec ions in young in an s. Pedia In ec Dis J.
2014;33:595–599.
3. Biondi E, E ans R, Mischle M, e al. Epidemiology o bac e emia in eb ile
in an s in he Uni ed S a es. Pedia ics. 2013;132:990–996.
4. Nandu i SA, Pe i S, Smelse C, e al. Epidemiology o in asi e ea ly-onse
and la e-onse G oup B S ep ococcal Disease in he Uni ed S a es, 2006
o 2015: mul is a e labo a o y and popula ion-based su eillance. JAMA
Pedia . 2019;173:224–233.
5. Sch ag SJ, Zywicki S, Fa ley MM, e al. G oup B s ep ococcal dis-
ease in he e a o in apa um an ibio ic p ophylaxis. N Engl J Med.
2000;342:15–20.
6. Jo dan HT, Fa ley MM, C aig A, e al; Ac i e Bac e ial Co e Su eillance
(ABCs)/Eme ging In ec ions P og am Ne wo k, CDC. Re isi ing he
need o accine p e en ion o la e-onse neona al g oup B s ep ococ-
cal disease: a mul is a e, popula ion-based analysis. Pedia In ec Dis J.
2008;27:1057–1064.
7. Gomez B, He nandez-Bou S, Ga cia-Ga cia JJ, e al; Bac e aemia
S udy Wo king G oup om he In ec ious Diseases Wo king G oup,
Spanish Socie y o Pedia ic Eme gencies (SEUP). Bac e emia in p e i-
ously heal hy child en in eme gency depa men s: clinical and mic o-
biological cha ac e is ics and ou come. Eu J Clin Mic obiol In ec Dis.
2015;34:453–460.
8. Golds ein B, Gi oi B, Randolph A; In e na ional Consensus Con e ence on
Pedia ic Sepsis. In e na ional pedia ic sepsis consensus con e ence: de ini-
ions o sepsis and o gan dys unc ion in pedia ics. Pedia C i Ca e Med.
2005;6:2–8.
9. de la To e M, de Lucas N, Velasco R, e al; [Ae iology and ou comes o
po en ially se ious in ec ions in eb ile in an s less han 3 mon hs old]. An
Pedia (Ba c). 2017;87:42‐49.
10. Powell EC, Mahajan PV, Roose el G, e al; Feb ile In an Wo king G oup
o he Pedia ic Eme gency Ca e Applied Resea ch Ne wo k (PECARN).
Epidemiology o bac e emia in eb ile in an s aged 60 days and younge .
Ann Eme g Med. 2018;71:211–216.
11. Elgoiba B, Gangoi i I, Ga cia-Ga cia JJ, e al; Bac e emia S udy Wo king
G oup om he In ec ious Diseases Wo king G oup, Spanish Socie y o
Pedia ic Eme gencies (SEUP). Paedia ic Esche ichia coli bac e aemia
p esen a ions and high- isk ac o s in he eme gency depa men . Ac a
Paedia . 2021;110:1032–1037.
12. Be a di A, Rossi C, Lugli L, e al; GBS P e en ion Wo king G oup, Emilia-
Romagna. G oup B s ep ococcus la e-onse disease: 2003-2010. Pedia ics.
2013;131:e361–e368.
13. Puopolo KM, Lyn ield R, Cummings JJ; Commi ee On Fe us And Newbo n;
Commi ee On In ec ious Diseases. Managemen o in an s a isk o g oup
B s ep ococcal disease. Pedia ics. 2019;144:e20191881.
14. Madhi SA, Cu land CL, Jose L, e al. Sa e y and immunogenici y o an
in es iga ional ma e nal i alen g oup B s ep ococcus accine in heal hy
women and hei in an s: a andomised phase 1b/2 ial. Lance In ec Dis.
2016;16:923–934.
15. Dzanibe S, Madhi SA. Sys ema ic e iew o he clinical de elopmen o
g oup B s ep ococcus se o ype-speci ic capsula polysaccha ide-based ac-
cines. Expe Re Vaccines. 2018;17:635–651.
16. Hillie SL, Fe ie i P, Edwa ds MS, e al. A Phase 2, Randomized, Con ol
T ial o G oup B S ep ococcus (GBS) Type III Capsula Polysaccha ide-
e anus Toxoid (GBS III-TT) accine o p e en aginal coloniza ion wi h
GBS III. Clin In ec Dis. 2019;68:2079–2086.
17. Kuppe mann N, Dayan PS, Le ine DA, e al; Feb ile In an Wo king G oup
o he Pedia ic Eme gency Ca e Applied Resea ch Ne wo k (PECARN). A
clinical p edic ion ule o iden i y eb ile in an s 60 days and younge a low
isk o se ious bac e ial in ec ions. JAMA Pedia . 2019;173:342–351.
18. Gomez B, Min egi S, B essan S, e al; Eu opean G oup o Valida ion o he
S ep-by-S ep App oach. Valida ion o he “S ep-by-S ep” app oach in he
managemen o young eb ile in an s. Pedia ics. 2016;138:e20154381.
19. Gomez B, B essan S, Min egi S, e al. Diagnos ic alue o p ocalci onin in
well-appea ing young eb ile in an s. Pedia ics. 2012;130:815–822.
20. Ha he ill M, Tibby SM, Sykes K, e al. Diagnos ic ma ke s o in ec ion:
compa ison o p ocalci onin wi h C eac i e p o ein and leucocy e coun .
A ch Dis Child. 1999;81:417–421.
21. Deis JN, C eech CB, Es ada CM, e al. P ocalci onin as a ma ke o se e e
bac e ial in ec ion in child en in he eme gency depa men . Pedia Eme g
Ca e. 2010;26:51–60; quiz 61.
22. Gomez B, Min egi S, Lopez E, e al. Diagnos ic alue o leukopenia in
young eb ile in an s. Pedia In ec Dis J. 2012;31:92–95.
23. Gomez B, Min egi S, Beni o J; G oup o he S udy o Feb ile In an o he
RiSeuP-SPERG Ne wo k. A p ospec i e mul icen e s udy o leukopenia in
in an s younge han nine y days wi h e e wi hou sou ce. Pedia In ec
Dis J. 2016;35:25–29.
24. He nández-Bou S, Ál a ez Ál a ez C, Campo Fe nández MN, e al. [Blood
cul u es in he paedia ic eme gency depa men . Guidelines and ecom-
menda ions on hei indica ions, collec ion, p ocessing and in e p e a ion].
An Pedia (Ba c). 2016;84:294.e1–e9.
METODOA
85
HELBURU BAKOITZAREKIN HARREMANDUTAKO
ARTIKULUAK
1. Hamalau u e ik behe ako pazien ee an baiez a u di en IBIen au kezpen klinikoa en
ka ak e izazioa egin.
• Cha ac e is ics o child en wi h mic obiologically con i med in asi e bac e ial
in ec ions in he eme gency depa men . EJEM 2018.
• Repea ed Eme gency Depa men Visi s Among Child en wi h In asi e
Bac e ial In ec ions. PIDJ 2021.
2. Hamalau u e ik behe ako pazien een IBIen la i asuna desk iba u.
• Cha ac e is ics o child en wi h mic obiologically con i med in asi e bac e ial
in ec ions in he eme gency depa men . EJEM 2018.
• Repea ed Eme gency Depa men Visi s Among Child en wi h In asi e
Bac e ial In ec ions. PIDJ 2021.
3. Hamalau u e ik behe ako pazien een IBIak iden i ika zeko egi en di en ohiko
odol es en (leukozi oen zenbake a, neu o iloen zenbaki absolu ua, p o eina C
e eak iboa e a p okal zi onina) balioa analiza u.
• Ma ke s o in asi e bac e ial in ec ions in p e iously heal hy child en.
Am J Eme g Med. 2021.
4. Foku ik gabeko suka a du en e a la ialdi ze bi zu a egonko i is en di en 3-24
hilabe e a eko hau ak a a ze akoan odol es ik ez e abil zea en gomendioa
ebalua u.
• P e alence o Occul Bac e emia in In an s Wi h Ve y High Fe e Wi hou
a Sou ce. PIDJ 2018.
In ekzio bak e iano inbadi zaileen iden i ikazioa pedia ian, xe o konbina uen ga aian
86
• Occul Bac e emia in Young Child en wi h Ve y High Fe e Wi hou a
Sou ce: A Mul icen e S udy. PIDJ 2020.
5. E. colik e agindako in ekzio inbadi zaileen au kezpena desk iba u e a balizko
p o ilak e a la i asuna ekiko balizko ha emana ike u.
• Paedia ic Esche ichia coli bac e aemia p esen a ions and high- isk
ac o s in he eme gency depa men . Ac a Paedia 2021.
6. B aldeko es ep okokoak e agindako in ekzio inbadi zailea en au kezpena
desk iba u e a ha en la i asuna ekiko balizko ha emana ike u.
• La e-onse G oup B S ep ococcus Bac e emia E alua ed in he Pedia ic
Eme gency Depa men and Risk Fac o s o Se e e In ec ion. PIDJ 2022.
7. Biga en mailako helbu ua. Au e ik espe o ez genuen pandemia ba ek la ialdi
ze bi zu ba en iden i ika u di en IBIen epidemiologian izan duen e agina
desk iba u.
• Impac o he COVID-19 pandemic on pedia ic in asi e bac e ial
in ec ions. An Pedia (Engl Ed) 2023.
Tesia ekin ha eman zuzenik izan ez a en la ialdi ze bi zu pedia ikoan gaixo asun
in ekziosoen ingu uan egindako ike ke en a gi alpenak pun u hone an gehi uko di ugu.
o an Hou en CB, Naak gebo en CA, Ashkenazi-Ho nung L, Ashkenazi S, A is
W, Gangoi i I, Bon LJ e al; IMPRIND conso ium. Expe panel diagnosis
demons a ed high ep oducibili y as e e ence s anda d in in ec ious diseases. J
Clin Epidemiol. 2019 Aug;112:20-27. doi: 10.1016/j.jclinepi.2019.03.010. Epub
2019 Ma 28. PMID: 30930247.
• ISSN: 0895-4356
METODOA
87
• JCR: Science edi ion, 2019
• Impac ac o : 2,702
• Qua il: Q1
• Abs ac :
Objec i e: I a gold s anda d is lacking in a diagnos ic es accu acy s udy,
expe diagnosis is equen ly used as e e ence s anda d. Howe e ,
in e obse e and in aobse e ag eemen s a e impe ec . The aim o his
s udy was o quan i y he ep oducibili y o a panel diagnosis o pedia ic
in ec ious diseases.
S udy design and se ing: Pedia icians om six coun ies adjudica ed a
diagnosis (i.e., bac e ial in ec ion, i al in ec ion, o inde e mina e) o
eb ile child en. Diagnosis was eached when he majo i y o panel
membe s came o he same diagnosis, lea ing o he s inconclusi e. We
e alua ed in aobse e and in apanel ag eemen wi h 6 weeks and 3
yea s' ime in e als. We calcula ed he p opo ion o inconclusi e
diagnosis o a h ee-, i e-, and se en-expe panel.
Resul s: Fo bo h ime in e als (i.e., 6 weeks and 3 yea s), in apanel
ag eemen was highe (kappa 0.88, 95%CI: 0.81-0.94 and 0.80, 95%CI:
NA) compa ed o in aobse e ag eemen (kappa 0.77, 95%CI: 0.71-0.83
and 0.65, 95%CI: 0.52-0.78). A e expanding he h ee-expe panel o
i e o se en expe s, he p opo ion o inconclusi e diagnoses (11%)
emained he same.
Conclusion: A panel consis ing o h ee expe s p o ides mo e
ep oducible diagnoses han an indi idual expe in child en wi h lowe
espi a o y ac in ec ion o e e wi hou sou ce. Inc easing he size o a
In ekzio bak e iano inbadi zaileen iden i ikazioa pedia ian, xe o konbina uen ga aian
88
panel beyond h ee expe s has no majo ad an age o diagnosis
ep oducibili y.
Keywo ds: Diagnosis; Expe panel; Gold s anda d; In ec ious diseases;
Re e ence s anda d; Rep oducibili y.
o Gangoi i I, Ma inez-Fe nandez E, Ga mendia O, Diez A, Min egi S. Impac o de
la acunación en emba azadas sob e la eeme gencia de la os e ina y su o ma de
p esen ación en u gencias [Impac o whooping cough accine du ing p egnancy
on he esu gence o he disease and i s o m o p esen a ion in paedia ic
eme gency depa men s]. An Pedia (Engl Ed). 2020 Aug;93(2):129-131.
Spanish. doi: 10.1016/j.anpedi.2019.11.002. Epub 2019 Dec 27. PMID:
31889662.
• ISSN: 2341-2879
• JCR: Science edi ion, 2020
• Impac ac o : 1,5
• Qua il: Q3
• Abs ac :
In oduc ion: The esu gence o pe ussis led o immunize p egnan
women in 2015. The objec i e is o analyse he impac o immunizing
p egnan women on he esu gence and way o p esen a ion o pe ussis in
a paedia ic eme gency depa men (ED).
Me hods: Re ospec i e coho analysis be ween 2008 and 2017. We
compa ed he episodes wi h a diagnosis o pe ussis be o e and a e
immunizing p egnan women.
METODOA
89
Resul s: Du ing he s udy pe iod, 196 child en we e diagnosed wi h
pe ussis. In he p e- accine pe iod, we diagnosed ini ially 1 episode o
pe ussis/8903 episodes in he ED s 1/1178 in 2015, dec easing o 1/3203
episodes a e accina ion. The median age o pa ien s diagnosed wi h
pe ussis inc eased a e accina ion (9 s. 38 mon hs, p = 0,02) and he
admission a e d opped om 36.9% o 8.8% (p < 0.01).
Conclusion: Vaccina ion has e e sed he end o ising pe ussis cases in
he paedia ic ED, dec easing he numbe o mo e se e e episodes.
o Funk AL, Flo in TA, Kuppe mann N, Tanc edi DJ, Xie J, Gangoi i I, F eedman
SB e al; Pedia ic Eme gency Resea ch Ne wo k-COVID-19 S udy Team.
Ou comes o SARS-CoV-2-Posi i e You hs Tes ed in Eme gency Depa men s:
The Global PERN-COVID-19 S udy. JAMA Ne w Open. 2022 Jan
4;5(1):e2142322. doi: 10.1001/jamane wo kopen.2021.42322. PMID: 35015063;
PMCID: PMC8753506.
• ISSN: 2574-3805
• JCR: Science edi ion, 2022
• Impac ac o : 4,108
• Qua il: Q1
• Abs ac :
Impo ance: Se e e ou comes among you hs wi h SARS-CoV-2 in ec ions
a e poo ly cha ac e ized.
In ekzio bak e iano inbadi zaileen iden i ikazioa pedia ian, xe o konbina uen ga aian
90
Objec i e: To es ima e he p opo ion o child en wi h se e e ou comes
wi hin 14 days o es ing posi i e o SARS-CoV-2 in an eme gency
depa men (ED).
Design, se ing, and pa icipan s: This p ospec i e coho s udy wi h 14-
day ollow-up en olled pa icipan s be ween Ma ch 2020 and June 2021.
Pa icipan s we e you hs aged younge han 18 yea s who we e es ed o
SARS-CoV-2 in ec ion a one o 41 Eds ac oss 10 coun ies including
A gen ina, Aus alia, Canada, Cos a Rica, I aly, New Zealand, Pa aguay,
Singapo e, Spain, and he Uni ed S a es. S a is ical analysis was pe o med
om Sep embe o Oc obe 2021.
Exposu es: Acu e SARS-CoV-2 in ec ion was de e mined by nucleic acid
(eg, polyme ase chain eac ion) es ing.
Main ou comes and measu es: Se e e ou comes, a composi e measu e
de ined as in ensi e in e en ions du ing hospi aliza ion (eg, ino opic
suppo , posi i e p essu e en ila ion), diagnoses indica ing se e e o gan
impai men , o dea h.
Resul s: Among 3222 en olled you hs who es ed posi i e o SARS-CoV-
2 in ec ion, 3221 (>99.9%) had index isi ou come da a a ailable, 2007
(62.3%) we e om he Uni ed S a es, 1694 (52.6%) we e male, and 484
(15.0%) had a sel - epo ed ch onic illness; he median (IQR) age was 3
(0-10) yea s. A e 14 days o ollow-up, 735 child en (22.8% [95% CI,
21.4%-24.3%]) we e hospi alized, 107 (3.3% [95% CI, 2.7%-4.0%]) had
se e e ou comes, and 4 child en (0.12% [95% CI, 0.03%-0.32%]) died.
Cha ac e is ics associa ed wi h se e e ou comes included being aged 5 o
18 yea s (age 5 o <10 yea s s <1 yea : odds a io [OR], 1.60 [95% CI,
METODOA
91
1.09-2.34]; age 10 o <18 yea s s <1 yea : OR, 2.39 [95% CI 1.38-4.14]),
ha ing a sel - epo ed ch onic illness (OR, 2.34 [95% CI, 1.59-3.44]),
p io episode o pneumonia (OR, 3.15 [95% CI, 1.83-5.42]), symp oms
s a ing 4 o 7 days p io o seeking ED ca e ( s s a ing 0-3 days be o e
seeking ca e: OR, 2.22 [95% CI, 1.29-3.82]), and coun y (eg, Canada s
US: OR, 0.11 [95% CI, 0.05-0.23]; Cos a Rica s US: OR, 1.76 [95% CI,
1.05-2.96]; Spain s US: OR, 0.51 [95% CI, 0.27-0.98]). Among a
subg oup o 2510 pa icipan s discha ged home om he ED a e ini ial
es ing and who had comple e ollow-up, 50 (2.0%; 95% CI, 1.5%-2.6%)
we e e en ually hospi alized and 12 (0.5%; 95% CI, 0.3%-0.8%) had
se e e ou comes. Compa ed wi h hospi alized SARS-CoV-2-nega i e
you hs, he isk o se e e ou comes was highe among hospi alized SARS-
CoV-2-posi i e you hs ( isk di e ence, 3.9%; 95% CI, 1.1%-6.9%).
Conclusions and ele ance: In his s udy, app oxima ely 3% o SARS-
CoV-2-posi i e you hs es ed in Eds expe ienced se e e ou comes wi hin
2 weeks o hei ED isi . Among child en discha ged home om he ED,
he isk was much lowe . Risk ac o s such as age, unde lying ch onic
illness, and symp om du a ion may be use ul o conside when making
clinical ca e decisions.
o Funk AL, Kuppe mann N, Flo in TA, Tanc edi DJ, Xie J, Gangoi i I, F eedman
SB e al; Pedia ic Eme gency Resea ch Ne wo k–COVID-19 S udy Team. Pos -
COVID-19 Condi ions Among Child en 90 Days A e SARS-CoV-2 In ec ion.
JAMA Ne w Open. 2022 Jul 1;5(7):e2223253. Doi:
In ekzio bak e iano inbadi zaileen iden i ikazioa pedia ian, xe o konbina uen ga aian
92
10.1001/jamane wo kopen.2022.23253. E a um in: JAMA Ne w Open. 2022
Aug 1;5(8):e2231131. PMID: 35867061; PMCID: PMC9308058.
• ISSN: 2574-3805
• JCR: Science edi ion, 2022
• Impac ac o : 4,108
• Qua il: Q1
• Abs ac :
Impo ance: Li le is known abou he isk ac o s o , and he isk o ,
de eloping pos -COVID-19 condi ions (PCCs) among child en.
Objec i es: To es ima e he p opo ion o SARS-CoV-2-posi i e child en
wi h PCCs 90 days a e a posi i e es esul , o compa e his p opo ion
wi h SARS-CoV-2-nega i e child en, and o assess ac o s associa ed wi h
PCCs.
Design, se ing, and pa icipan s: This p ospec i e coho s udy, conduc ed
in 36 eme gency depa men s (EDs) in 8 coun ies be ween Ma ch 7, 2020,
and Janua y 20, 2021, included 1884 SARS-CoV-2-posi i e child en who
comple ed 90-day ollow-up; 1686 o hese child en we e equency
ma ched by hospi aliza ion s a us, coun y, and ec ui men da e wi h 1701
SARS-CoV-2-nega i e con ols.
Exposu e: SARS-CoV-2 de ec ed ia nucleic acid es ing.
Main ou comes and measu es: Pos -COVID-19 condi ions, de ined as any
pe sis en , new, o ecu en heal h p oblems epo ed in he 90-day
ollow-up su ey.
Resul s: O 8642 en olled child en, 2368 (27.4%) we e SARS-CoV-2
posi i e, among whom 2365 (99.9%) had index ED isi disposi ion da a
METODOA
93
a ailable; among he 1884 child en (79.7%) who comple ed ollow-up, he
median age was 3 yea s (IQR, 0-10 yea s) and 994 (52.8%) we e boys. A
o al o 110 SARS-CoV-2-posi i e child en (5.8%; 95% CI, 4.8%-7.0%)
epo ed PCCs, including 44 o 447 child en (9.8%; 95% CI, 7.4%-13.0%)
hospi alized du ing he acu e illness and 66 o 1437 child en (4.6%; 95%
CI, 3.6%-5.8%) no hospi alized du ing he acu e illness (di e ence, 5.3%;
95% CI, 2.5%-8.5%). Among SARS-CoV-2-posi i e child en, he mos
common symp om was a igue o weakness (21 [1.1%]). Cha ac e is ics
associa ed wi h epo ing a leas 1 PCC a 90 days included being
hospi alized 48 hou s o mo e compa ed wi h no hospi aliza ion (adjus ed
odds a io [aOR], 2.67 [95% CI, 1.63-4.38]); ha ing 4 o mo e symp oms
epo ed a he index ED isi compa ed wi h 1 o 3 symp oms (4-6
symp oms: aOR, 2.35 [95% CI, 1.28-4.31]; ≥7 symp oms: aOR, 4.59 [95%
CI, 2.50-8.44]); and being 14 yea s o age o olde compa ed wi h younge
han 1 yea (aOR, 2.67 [95% CI, 1.43-4.99]). SARS-CoV-2-posi i e
child en we e mo e likely o epo PCCs a 90 days compa ed wi h hose
who es ed nega i e, bo h among hose who we e no hospi alized (55 o
1295 [4.2%; 95% CI, 3.2%-5.5%] s 35 o 1321 [2.7%; 95% CI, 1.9%-
3.7%]; di e ence, 1.6% [95% CI, 0.2%-3.0%]) and hose who we e
hospi alized (40 o 391 [10.2%; 95% CI, 7.4%-13.7%] s 19 o 380 [5.0%;
95% CI, 3.0%-7.7%]; di e ence, 5.2% [95% CI, 1.5%-9.1%]). In
addi ion, SARS-CoV-2 posi i i y was associa ed wi h epo ing PCCs 90
days a e he index ED isi (aOR, 1.63 [95% CI, 1.14-2.35]), speci ically
sys emic heal h p oblems (eg, a igue, weakness, e e ; aOR, 2.44 [95%
CI, 1.19-5.00]).
In ekzio bak e iano inbadi zaileen iden i ikazioa pedia ian, xe o konbina uen ga aian
94
Conclusions and ele ance: In his coho s udy, SARS-CoV-2 in ec ion
was associa ed wi h epo ing PCCs a 90 days in child en. Guidance and
ollow-up a e pa icula ly necessa y o hospi alized child en who ha e
nume ous acu e symp oms and a e olde .
RESUMEN
197
Los a ículos esc i os con el obje i o de in es iga la ca ac e ización del es ep ococo del
g upo B y del E. coli y su posible elación con la g a edad, son el esul ado del análisis
secunda io de un g an egis o p ospec i o que enía como obje i o ealiza la
ca ac e ización de las bac e iemias que se de ec an en la edad pediá ica. En 2010, la
Sociedad Española de U gencias de Pedia ía (SEUP), lide ada po el G upo de T abajo
de En e medades In ecciosas, p opuso es ablece un egis o mul icén ico p ospec i o
de los cul i os sanguíneos posi i os aislados en los se icios de u gencias de pedia ía en
España. El eclu amien o p ospec i o de pacien es con edades comp endidas en e los
niños ecién nacidos y los 20 años se lle ó a cabo en e 2011 y 2016. En 1.696 pacien es
se aisló una bac e ia pa ógena eal en sang e. Pa a alcanza los obje i os de es os es udios,
se analiza on los pacien es en los que en su mues a de sang e se aisla on es ep ococo
del g upo B y E. Coli.
En el a ículo de Elgoiba B, Gangoi i I, Ga cía-Ga cía JJ, He nández-Bou S, Gómez B,
Ma ínez Inda L, Min egi S; Bac e emia S udy Wo king G oup om he In ec ious
Diseases Wo king G oup, Spanish Socie y o Pedia ic Eme gencies (SEUP). Paedia ic
Esche ichia coli bac e aemia p esen a ions and high- isk ac o s in he eme gency
depa men . Ac a Paedia . 2021 Ma ; 110 (3);1032-1037 se iden i ica on 291 pacien es
diagnos icados de IBI po E. coli. Los diagnós icos más ecuen es ecogidos ue on la
in ección in asi a u ina ia en 206 casos (70,8%), la sepsis 32 (11%) y la bac e iemia
ocul a 27 (9,3%). Cua en a y es casos cumplie on c i e ios de g a edad (14,8%, IC 95%:
11,2-19,3) y de ellos, dos allecie on. Los análisis de Co espondencia Múl iple y en
análisis Clús e iden i ica on cua o ipos p incipales de p esen aciones de la bac e iemia
pediá ica po E. coli. Los dos p ime os g upos ue on o mados po niños p e iamen e
sanos meno es de un año y con buen aspec o gene al, diagnos icados de IBI secunda ia a
in ección u ina ia y con una buena e olución en gene al. El e ce g upo es aba o mado
Iden i icación de in ecciones bac e ianas in asi as en pedia ía en la e a de las acunas conjugadas
198
en g an pa e po pacien es p e iamen e no sanos, de más de 12 meses de edad; en el
úl imo g upo había niños de di e en es edades, un e cio no e a p e iamen e sano y la
p opo ción de niños ines ables según el TEP e a mayo que en el es o de g upos. Es os
dos úl imos g upos enían meno elación in ección u ina ia y las asas de g a edad ue on
signi ica i amen e supe io es, 15% y 50,9% espec i amen e (p < 0,01). Los dos
pacien es allecidos pe enecían al úl imo g upo. Ocho niños ue on diagnos icados de
meningi is bac e iana, odos ellos meno es de 5 meses. La asa de meningi is de ec ada
en las bac e iemias causadas po E. coli en lac an es meno es de un mes de edad ue del
9,4% y en los niños de uno y dos meses 2,6%. Únicamen e se diagnos icó un caso de
meningi is en niños mayo es de dos meses.
En el a ículo de Ecclesia FG, Alonso Cadenas JA, Gómez B, Gangoi i I, He nández-Bou
S, de la To e Espí M; Bac e emia S udy Wo king G oup om he In ec ious Diseases
Wo king G oup, Spanish Socie y o Pedia ic Eme gencies. La e-onse G oup B
S ep ococcus Bac e emia E alua ed in he Pedia ic Eme gency Depa men and Risk
Fac o s o Se e e In ec ion. Pedia In ec Dis J. 2022 Jun 1; 41 (6) 455-459 se
es udia on 134 pacien es diagnos icados de IBI po es ep ococo g upo B. Sólo se
encon ó algún ac o de iesgo en el 14,4% de los pacien es. En cuan o a la sensibilidad
de los análisis de los di e en es ma cado es sanguíneos pa a el diagnós ico de la in ección
g a e, no se encon a on di e encias es adís icamen e signi ica i as, aunque se de ec a on
alo es de p ocalci onina supe io es a 0,5 ng/ml en las in ecciones más g a es. De los 74
pacien es con in ecciones g a es (sepsis y/o meningi is) sólo 15 p esen a on un TEP
es able cuando ue on a endidos en el se icio de u gencias. El análisis mul i a ian e
iden i icó como único ac o de iesgo independien e elacionado con la in ección g a e
la si uación de ines abilidad a la llegada a u gencias iden i icada median e el TEP. En seis
pacien es (5,1%) la e olución no ue buena, odos u ie on complicaciones agudas g a es
RESUMEN
199
(5,1%), dos su ie on secuelas pe sis en es y o os dos allecie on. Los seis pacien es e an
meno es de 26 días, no es aban es ables según el TEP y p esen a on alo es al os de
p ocalci onina y cua o de ellos p esen a on además leucopenia.
Los a ículos que han analizado la ecomendación de no u iliza de mane a sis emá ica
es sanguíneos a la ho a de e alua a los niños de 3 a 24 meses de edad, p e iamen e
sanos y con ieb e sin oco y buen es ado gene al, son u o de los esul ados de dos
abajos que se desa olla on con una me odología di e en e.
El a ículo de Gangoi i I, Rod iguez E, Zubiza e a A, Beni o J, Min egi S. P e alence o
Occul Bac e emia in In an s Wi h Ve y High Fe e Wi hou a Sou ce. Pedia In ec Dis
J. 2018 No ; 37 (11): e271-e273 es el esul ado de un es udio e ospec i o, desc ip i o
y analí ico ealizado en un se icio de u gencias de Pedia ía (SUP) de un hospi al
e cia io que o ma pa e del Sis ema Público de Salud. La población in es igada ue on
los lac an es p e iamen e sanos de 3 a 24 meses de edad, es ables y con una empe a u a
igual o supe io a 40,5 ºC en su domicilio o en el hospi al, a endidos en el se icio
pediá ico de u gencias en e ene o de 2013 y diciemb e de 2016. La a iable esul ado
ue la iden i icación de una bac e ia pa ógena eal. En o al se ecogie on 543 cul i os y
pos e io men e se ealizó un análisis según el o igen conocido o desconocido de la ieb e.
La p e alencia de bac e iemia ocul a en e 363 niños con ieb e sin ocalidad se es imó
en un 1,1% (IC 95%: 0-2,2). La e olución de odos ellos ue buena.
El a ículo de Gangoi i I, Zubiza e a A, Elgoiba B, Min egi S; In ec ious Diseases
Wo king G oup, Spanish Socie y o Pedia ic Eme gencies (SEUP). Occul bac e emia in
young child en wi h e y high e e wi hou a sou ce: a mul icen e s udy. Pedia In ec
Dis J. 2020 Dec; 39 (12):e462-e464 a a de una in es igación p ospec i a y mul icén ica
(niños a endidos en 6 se icios de u gencias de pedia ía españoles) y se basó en una
Iden i icación de in ecciones bac e ianas in asi as en pedia ía en la e a de las acunas conjugadas
200
coho e de pacien es p e iamen e sanos y con empe a u a igual o supe io a 40,5 ºC, sin
oco apa en e. Los pacien es ue on eclu ados p ospec i amen e desde el 1 de ene o de
2018 has a el 31 de diciemb e de 2019. Los c i e ios de inclusión, el manejo e apéu ico,
las de iniciones y la a iable esul ado que se plan ea on en es e es udio son los mismos
empleados en la in es igación unicén ica comen ada p e iamen e.
En o al se eclu a on 203 pacien es y en 31 pacien es se diagnos icó una in ección
bac e iana po encialmen e g a e: in ección u ina ia 14 (6,9%), neumonía 11 (5,4%) y
bac e iemia 6 (3%). En 3 de los 6 niños diagnos icados de bac e iemia ocul a se aisló un
neumococo bien po cul i o o po écnicas de PCR; la p e alencia de bac e iemia ocul a
neumocócica se es imó en un 1,48% (IC 95%: 0,5-4,3). La e olución de odos los
pacien es ue buena.
Todos los a ículos ecogidos en es a esis inciden en que la in es igación y igilancia
con inuada de las IBI debe ía se una ac i idad imp escindible pa a o ece la a ención de
mayo calidad al niño, niña y adolescen e que pueda su i una en e medad de es e ipo.
Aunque no ue a mo i o esencial de es a esis, el impac o de la pandemia COVID sob e
la epidemiología de las IBI diagnos icadas en nues o en o no con i ma lo an e io .
INTRODUCCIÓN
201
INTRODUCCIÓN
La ieb e es un mo i o habi ual de consul a en pacien es a endidos en un SUP1.
Aunque es cie o que lo más ecuen e es que el o igen de la ieb e sea una in ección i al
au olimi ada, en ocasiones puede se un sín oma inicial de una in ección bac e iana
in asi a (IBI). Pa a diagnos ica una IBI, una bac e ia pa ógena debe se iden i icada en
sang e, líquido ce alo aquídeo, pleu al o a icula . La IBI que más p eocupa es aquélla
en la que se aísla el ge men en sang e o líquido ce alo aquídeo, ya que la sepsis y la
meningi is con inúan siendo una causa de mue e no desp eciable en los países
desa ollados2, a pesa de que las condiciones de ida y los es udios ealizados en el
campo de las acunas y an ibió icos en las úl imas décadas, hayan supues o impo an es
a ances. Es o úl imo ha p o ocado un no able descenso del aislamien o de las bac e ias
más comunes esponsables de in ecciones g a es en los úl imos años. Po o o lado, en
los países desa ollados, es e iden e el aumen o de la accesibilidad de los se icios
sani a ios de a ención a pacien es y que los niños y niñas consul an con p ocesos
in ecciosos muy p ecoces, an o en los se icios de u gencias hospi ala ios como en
a ención p ima ia3, siendo ambién muy ecuen e que la edad de es os pacien es sea
in e io a 2-3 años. Todo ello puede p o oca cambios en la exp esi idad del cuad o
clínico y a o ece que las ca ac e ís icas, signos y sín omas clásicos de p esen ación de
las IBI décadas a ás, sean aho a menos isibles4. Además, el pe il del p o esional
médico que a iende al pacien e pediá ico p esen a una a iabilidad muy ele ada; desde
un médico esiden e de p ime año a un médico de amilia de a ención p ima ia que suele
a ende a pacien es adul os. Todas las a iables de es a ecuación han in luido en la
iden i icación p ecoz de la IBI.
Iden i icación de in ecciones bac e ianas in asi as en pedia ía en la e a de las acunas conjugadas
202
El impac o de las campañas de acunación es incues ionable. Así, se ha is o cla amen e
que la acunación uni e sal con a la Haemophilus in luenzae b, que ino con el cambio
de siglo, u o una consecuencia di ec a en una de las in ecciones in asi as más g a es
que se iden i icaban en los niños del p ime mundo5, suponiendo su e adicación casi o al
en la población acunada. Jun o a es o, la come cialización de acunas conjugadas en e
a S ep ococcus pneumoniae ha supues o un descenso signi ica i o de in ecciones
in asi as neumocócicas3,6,7,8,9.
E a ecuen e que, an es de la llegada de es as acunas, en una pequeña p opo ción de
lac an es p e iamen e sanos con ieb e y buen es ado gene al se aisla a una bac e ia en
sang e (bac e iemia ocul a), an o H. in luenzae como S. pneumoniae10. Según a ículos
clásicos, cuando la p e alencia de la bac e iemia ocul a de una población e a supe io a
la ac ual, se ecomendaba la ealización de hemocul i o a los niños de 3 a 24 meses con
ieb e sin oco y empe a u a supe io a 39ºC11. T as la implan ación de las acunas en e
al H. in luenzae B y S. pneumoniae, es a p e alencia ha disminuido d ás icamen e y la
búsqueda sis emá ica de bac e iemia ocul a no es á ecomendada en los niños que
hubie an ecibido al menos dos dosis de acuna en e al neumococo4,13,14,15,16,17,18. De
hecho, cuando la p e alencia de bac e iemia ocul a baja del 0,5%, el endimien o de las
p uebas que se es an en sang e, como el ecuen o leucoci a io y el núme o absolu o de
neu ó ilos, disminuye no ablemen e11,19. Y es que, según los da os que publicó Lee, el
mayo endimien o de es as p uebas de sang e se p oduce cuando la p e alencia de
bac e iemia ocul a supe a el 1,5%.
También se sabe que la p e alencia de bac e iemia ocul a aumen a cuando aumen a el
alo de la empe a u a obje i ada5 y se ha elacionado ecuen emen e la g adación de la
empe a u a con la p e alencia de bac e iemia ocul a. Las peculia idades que o ece el
INTRODUCCIÓN
203
g upo de niños con una empe a u a muy ele ada, gene an dudas en cualquie p o esional
que es é a la cabece a del pacien e.
Po o o lado, en las dos úl imas décadas el núme o de in ecciones in asi as causadas po
N. meningi idis ha disminuido conside ablemen e20,21, debido en pa e al e ec o que ha
enido la uni e salización de la acuna en e a N. meningi idis del se og upo C. La N.
meningi idis del se og upo B ha sido el p incipal causan e de IBI en los países
desa ollados en los úl imos años. Sin emba go, ecien emen e o as a ian es,
especialmen e W e Y, han ido ganando e eno, man eniéndose en gene al ela i amen e
es able la endencia del se og upo B. En los úl imos años, además, han apa ecido en el
me cado acunas con a los di e en es se og upos de N. meningi idis. El Consejo Aseso
de Vacunas de la Asociación Española de Pedia ía las ha ecomendado22 y algunas
Comunidades Au ónomas ya las han incluido en su es a egia pos na al inanciada (en en
el País Vasco se han bene iciado de es a medida niños nacidos en 2023), y su impac o es á
po e .
Es os cambios no sólo han supues o una impo an e educción de las IBI, sino que
indi ec amen e han p o ocado una mayo dispe sión de los p incipales mic oo ganismos
causan es. Hoy en día, uno de los más impo an es es la E. coli. Es el esponsable de la
mayo pa e de las bac e iemias en niños meno es de un año, especialmen e en pacien es
meno es de es meses y gene almen e elacionadas con las in ecciones de las ías
u ina ias23. Sin emba go, en nues o en o no, no se ha lle ado a cabo ningún es udio con
una mues a amplia que analiza a las ca ac e ís icas clínicas y las consecuencias de es a
bac e iemia. Po lo an o, es á po dilucida si exis en di e en es pe iles de pacien es que
su en bac e iemia po E. coli y si es os di e en es pe iles es án elacionados con un ni el
de g a edad di e en e.
Iden i icación de in ecciones bac e ianas in asi as en pedia ía en la e a de las acunas conjugadas
204
Po odo lo exp esado an e io men e, no es de ex aña que en ocasiones sea di ícil la
iden i icación p ecoz del niño que puede ene una IBI. El decli e de las IBI en los úl imos
años, los cambios en las ca ac e ís icas de los pacien es a endidos (el pacien e suele se
a endido en un se icio de u gencias an es de la apa ición de los signos y sín omas más
clásicos de los cuad os clínicos), y la g an a iabilidad de los p o esionales que a ienden
al niño en un se icio de u gencias, inciden en una mayo di icul ad pa a iden i ica es as
en e medades. Un es udio a i mó que el 22% de los pacien es pediá icos que han su ido
meningi is bac e iana o sepsis consul a on en a ias ocasiones un se icio de u gencias24,
aunque des aca on que los esul ados y e olución inales ue on simila es a los de los
niños iden i icados en la p ime a consul a25.
Sin emba go, las guías de manejo de la sepsis pediá ica han insis ido en que el
a amien o an ibió ico in a enoso ápido, cuando se ha isualizado el es ado de shock y
se ha implan ado den o de la p ime a ho a, es cla e26. Po ello, la espues a a los análisis
y bioma cado es de sang e de un de e minado g upo de pacien es se con ie e en una
impo an e he amien a que o ma pa e del p oceso de decisión pa a iden i ica la IBI. Si
se iene en cuen a que el cambio de mic oo ganismos que habi ualmen e e an
esponsables de las IBI y que el p oceso de a ención al pacien e es cada ez más p ecoz,
el endimien o y la espues a de es os es se á p obablemen e di e en e a lo publicado
clásicamen e. En gene al, la leucoci osis y la neu o ilia han sido los pa áme os analí icos
más u ilizados en la oma de decisiones en un se icio pediá ico de u gencias y más
ecien emen e, la p o eína C eac i a. En los úl imos años, además, la p ocalci onina ha
ac uado como un ma cado bioquímico ú il, ya que o ece en ajas en e a los ma cado es
clásicos16,17,27,28. Sin emba go, la apa ición y adición de nue os bioma cado es puede
di icul a en ocasiones la iden i icación de los pacien es con mayo iesgo de IBI19, ya
que no odas las in ecciones in luyen de la misma mane a en los bioma cado es en sang e.
INTRODUCCIÓN
205
CLASIFICACIÓN DE LAS IBI
Como se ha mencionado en la in oducción, el diagnós ico de IBI se basa en el aislamien o
de una bac e ia pa ógena en sang e, líquido ce alo aquídeo, líquido pleu al o líquido
a icula . Sin emba go, dependiendo del líquido en el que se desa olle el aislamien o, de
su in luencia en el huésped y de la espues a que és e p opo cione, pueden su gi
si uaciones clínicas muy di e en es.
La de inición de bac e iemia consis e en el aislamien o de una bac e ia pa ógena que se
ealiza en una mues a de sang e en pacien es p e iamen e sanos. Se excluyen de es a
mane a los mic oo ganismos que se de inen clásicamen e como con aminan es, como
S aphylococcus epide midis, P opionibac e ium acnes, S ep ococcus i idans,
Co ynebac e ium spp., y o os di e oides. Los mic oo ganismos denominados
clásicamen e con aminan es ambién pueden p o oca bac e iemias en pacien es no
p e iamen e sanos: niños que su en una en e medad oncológica u o a
inmunode iciencia, pacien es po ado es de ca é e cen al o ál ula de de i ación,
pacien es con écnicas diagnós icas o e apéu icas in asi as en los días pos e io es a la
ealización de la ex acción, ...
Den o de la bac e iemia podemos dis ingui dos g andes g upos: los p oducidos po una
in ección ocal (in ecciones ocales in asi as) y los que ca ecen de in ección ocal
(bac e iemia ocul a).
Dada su impo ancia y g a edad, así como las asas de mo alidad y mo bilidad
inexo ablemen e asociadas a las mismas, la meningi is (in ección ocal in aso a) y la
sepsis (in ección diseminada que puede ene un o igen ocal conocido o desconocido) se
exponen de o ma especí ica.
Iden i icación de in ecciones bac e ianas in asi as en pedia ía en la e a de las acunas conjugadas
206
Meningi is bac e iana
Se denomina meningi is a la in lamación de las meninges, que a ec a a la piamad e,
a acnoide y zona suba acnoidea. Respec o a su e iología, lo más ecuen e en la edad
pediá ica es el o igen i al, sob e odo el en e o i us, cuyo p onós ico es muy bueno de
o ma gene al. La denominación bac e iana es a á limi ado al aislamien o de una bac e ia
que c ece en el líquido ce alo aquídeo. Es a si uación se p oduce, gene almen e, después
de que los o ganismos que han colonizado las capas mucosas, hayan in adido la
ci culación sanguínea.
Las campañas de acunación de los úl imos años y la p o ilaxis an ibió ica que se ealiza
en o no al es ep ococo del g upo B han cambiado adicalmen e la epidemiología de la
meningi is bac e iana. El es ep ococo del g upo B o los G am nega i os se án causan es
de la meningi is bac e iana en niños meno es de es meses y el S ep ococcus
pneumoniae y Neisse ia meningi idis en niños sanos mayo es de es a edad29,30,31,32,33.
En la mayo ía de los casos, las bac e ias se ex ienden po los asos sanguíneos y as
a a esa la ba e a hema oence álica pasan a la zona in e io de la a acnoides. Una ez
alcanzado el sis ema ne ioso, as una eplicación exponencial y la c eación de
nume osos in e media ios gene ado es de in lamación, se inicia á el p oceso que da á
luga a la lesión de ini i a del ejido. Aunque en la pa ogenia de la meningi is es e
mecanismo sea el más impo an e, ambién pod ían p o oca es e cuad o clínico la
asmisión a pa i de un seno nasal, del ojo o a a és del hueso mas oides. O as
si uaciones, como la ac u a de c áneo con p esencia de licuo ea o los p ocedimien os
de neu oci ugía o los causados po he ida pene an e, ambién pueden acili a el
desa ollo de una meningi is.
INTRODUCCIÓN
213
El es o de sín omas pueden se a iados, i i abilidad, ómi os, es ancamien o de la
ganancia de peso, echazo a la comida, ... En e los ecién nacidos, la in ección u ina ia
ambién puede se la causa de la ic e icia que du a más de una semana48.
En e los pacien es de mayo edad, el cuad o clínico puede se más p eciso. Son
ecuen es la disu ia, la polaquiu ia y en ocasiones puede apa ece hema u ia. De hecho,
la in ección u ina ia es la p incipal causa de hema u ia en la in ancia.
Cuando la in ección a ec a al iñón, además de la ieb e al a, puede apa ece dolo
abdominal o lumba y escalo íos. Du an e el examen ísico, la puño pe cusión enal suele
se dolo osa, indica i a de la in lamación de la capsula enal.
Esche ichia coli es la bac e ia que más se aísla en las in ecciones de las ías u ina ias;
o as en e obac e ias, especialmen e las G am nega i as (Klebsiella y o as), suelen se
ecuen es en los aislamien os del cul i o u ina io. En los lac an es pequeños la p esencia
de cocos g am posi i os como En e ococcus spp puede se habi ual. En pacien es no
p e iamen e sanos, ambién podemos encon a o as bac e ias causan es, clásicamen e
elacionados con en e medad más g a e, aunque es o se haya pues o en duda en es os
úl imos años49.
Cuando la bac e ia esponsable de la in ección en las ías u ina ias pasa a la co ien e
sanguínea, es a emos an e una bac e iemia. E. coli es la bac e ia que más se aísla en la
sang e en niños meno es del año con ieb e, y más aún po debajo de los es meses, en
los que el o igen de la bac e iemia es, en muchas ocasiones, la in ección de las ías
u ina ias50.
Sin emba go, y en gene al, la asa de bac e iemia obje i ada en lac an es con in ección
u ina ia eb il es baja. La excepción en nues o en o no son los lac an es más pequeños,
Iden i icación de in ecciones bac e ianas in asi as en pedia ía en la e a de las acunas conjugadas
214
obse ándose una asa de bac e iemia del 11,3% en los niños meno es de un mes, del
5,9% en e uno y dos meses y del 2,3% en e los que han cumplido dos meses51.
Neumonía
Según la o ganización sani a ia mundial, la neumonía es la p incipal esponsable de las
mue es de niños meno es de 5 años; la quin a pa e de las mue es de niños de es a edad
en países en desa ollo se deben a es a en e medad. En los países desa ollados la
si uación es o almen e di e en e; se a a de un diagnós ico ela i amen e ecuen e pe o
que a a ez p oduce e ec os g a es y las asas de hospi alización no son excesi amen e
al as, debido al éxi o gene al del a amien o an ibió ico ambula o io52,53,54.
El diagnós ico debe es a basado en un p oceso in eccioso que incluya sín omas
espi a o ios. El examen ísico puede pone de mani ies o signos como á eas pulmona es
de hipo en ilación, es e o es, c epi an es o soplo ubá ico. No es obliga o io pa a el
diagnós ico la imagen adiológica, pe o en los países desa ollados es casi uni e sal que
la imagen adiológica con i me la sospecha diagnós ica. Lo más habi ual es que el
pacien e pueda p esen a una di icul ad espi a o ia le e.
Sin emba go, en de e minados casos, cie os aspec os isiológicos básicos (el equilib io
hemodinámico, el ni el de consciencia, ...) es a án comp ome idos. En es os casos, la
g a edad se á signi ica i amen e mayo , pudiendo llega a cumpli los c i e ios de sepsis
siendo imp escindibles las medidas de es abilización. Si el hemocul i o o la iden i icación
del pa ógeno po écnicas de biología molecula es posi i o, es a íamos an e una
bac e iemia con una in ección espi a o ia en o igen.
Aun así, la mayo ía de las neumonías son causadas po i us, especialmen e en niños
meno es de 5 años. En e las bac e ias, la p incipal esponsable es S. pneumoniae a
cualquie edad. En e los niños mayo es, la iden i icación de Mycoplasma pneumoniae
INTRODUCCIÓN
215
ambién es común. O as bac e ias que pueden se esponsables en niños p e iamen e
sanos son S. au eus, S. pyogenes, C. pneumoniae y H. in luenzae no ipo b.
En e los niños no p e iamen e sanos, pueden se esponsables la Legionella, hongos
opo unis as (Candida, Aspe gillus…), P. ji o eci, o as bac e ias anae obias, … en
pacien es con VIH, ib osis quís ica u o o ipo de inmunosup esión54,55.
In ección os eoa icula
Nos cen a emos en la a i is sép ica y la os eomieli is.
La a i is sép ica es una eme gencia o opédica que equie e de una acción inmedia a
pa a e i a posibles complicaciones o secuelas pe sis en es. Se denomina a i is a la
in ección bac e iana de una o a ias a iculaciones, que puede apa ece a cualquie edad,
con una mayo incidencia al ededo de los dos años. No malmen e se p oduce en una sola
a iculación, pe o en los casos p oducidos po N. meningi idis o N. gono hoeae son más
ecuen es las polia i is. Fieb e, i i abilidad, limi ación pa a la mo ilización de la
a iculación, … son sín omas y signos habi uales. S aphylococcus au eus suele se el
p incipal esponsable cuando el cuad o sis émico es llama i o. Salmonella (en pacien es
con anemia d epanocí ica), S. pneumoniae, S ep ococcus pyogenes (en pe sonas que han
pasado la a icela ecien emen e), o los mencionados p e iamen e ambién son agen es
que pueden p oduci a i is. En e los niños ecién nacidos y más pequeños la in ección
puede se causada po es ep ococo del g upo B y en e obac e ias56.
Kingella Kingae apa ece en p ime plano en el o igen de las in ecciones os eoa icula es
en los úl imos años. El cuad o clínico suele se menos lo ido, la ieb e es menos
ecuen e, el es ado gene al de los pacien es no es malo y la limi ación pa a el mo imien o
es más su il. Las nue as écnicas de labo a o io han pe mi ido de ec a la p esencia de
Iden i icación de in ecciones bac e ianas in asi as en pedia ía en la e a de las acunas conjugadas
216
es a bac e ia57. Hoy en día, es la p incipal causa de a i is sép ica en e los 4 meses y los
4 años de edad.
La os eomieli is, po su pa e, suele se una in ección que se localiza en el lado me a isa io
del hueso y que puede pasa a la médula ósea, in adiéndola. La lis a de agen es causan es
es muy simila 56,57.
La p opagación de es as in ecciones al o en e sanguíneo puede p oduci se an o po
e ec o de pa ed a pa ed como po paso di ec o. Cuando el aislamien o de es a bac e ia
causan e de la in ección os eoa icula se ealiza ambién en sang e, nos e e i emos a la
bac e iemia que iene o igen en una in ección os eoa icula .
In ección de piel y ejidos blandos
Como su nomb e indica, en es e g upo ecoge emos las in ecciones bac e ianas de las
di e en es capas que componen la piel y ambién de o os ejidos como endones,
músculos, e c. En e ellas, podemos encon a al impé igo, la celuli is, la oliculi is, la
lin angi is, … que son muy comunes y habi ualmen e de poca g a edad. Po o o lado,
podemos ene e isipela, o unculosis o abscesos que pueden conlle a mayo g a edad.
Po úl imo, la piomiosi is y la asci is nec osan e an a eque i un a amien o más
ag esi o y en los casos más g a es se á imp escindible el a amien o qui ú gico. En
gene al, el o igen de la in ección se debe a una he ida o lesión que se ha o iginado en la
piel; pocas eces se debe á a una in ección que se ha ex endido desde o o sis ema del
o ganismo.
Los p incipales esponsables se án las bac e ias que con i en habi ualmen e en la piel,
p incipalmen e S. au eus y S. pyogenes. Se conside a án si uaciones especiales los casos
de he idas en agua (P. ae uginosa, A. hyd ophila y V. Vulni icus), mo dedu as (P.
mul ocida y anae obios), neona ales (es ep ococo del g upo B y G am nega i os),
INTRODUCCIÓN
217
pacien es inmunosup imidos (P. ae uginosa, en e obac e ias y o os G am nega i os) y
casos como la asci is nec osan e (Clos idium y o os anae obios)58,59.
Mención apa e me ecen sínd omes p oducidos po las oxinas de S. au eus y S. pyogenes:
sínd ome de piel escaldada y shock es a ilocócico en el caso de S. au eus y shock
es ep ocócico en el caso de S. pyogenes.
El sínd ome de la piel escaldada (sínd ome de Ri e ) ocu e a pa i de una in ección
local que S. au eus ha o iginado en la piel. La ieb e b usca, la i i abilidad y un ash
dolo oso que puede se inicialmen e esca la ini o me se án los sín omas más llama i os.
Es a e upción cu ánea asocia á el desa ollo de bullas uno o dos días después pa a se
o almen e denudadas pos e io men e. En el caso del shock las oxinas es a ilocócicas
ac ua án como supe an ígenos. Fieb e b usca, ómi os, dia ea, mialgias, e i ode mia e
hipo ensión se án los signos y sín omas más des acados. El a amien o de es abilización
y sos én jun o a la an ibio e apia in a enosa se án cla es60.
El shock es ep ocócico se p oduce en pacien es jó enes y se han elacionado ac o es de
iesgo signi ica i os como a icela, diabe es melli us, en e medad espi a o ia c ónica,
ca diopa ía o VIH. Se a a de una en e medad con una al a asa de mo alidad, de inida
po signos y sín omas como la hipo ensión, ieb e, e i ode mia y el comp omiso
mul io gánico. Pa a su diagnós ico son necesa ios c i e ios clínicos, mic obiológicos y
analí icos61.
Globalmen e, en las in ecciones de piel y ejidos blandos, el endimien o de los cul i os
sanguíneos en pacien es es ables y p e iamen e sanos suele se muy bajo. En el caso de
aislamien o posi i o en sang e, hablamos de bac e iemia cuyo o igen es una in ección de
piel y ejidos blandos.
Iden i icación de in ecciones bac e ianas in asi as en pedia ía en la e a de las acunas conjugadas
218
Bac e iemia ocul a
La bac e iemia ocul a es el aislamien o de una bac e ia eal en la sang e del pacien e que
iene buen es ado gene al y no p esen a ningún signo ni sín oma además de la ieb e.
El adje i o “ocul a” hace e e encia al es ado del pacien e, es deci , el niño debe ene un
buen es ado gene al. Pa a de ini lo se pueden u iliza a ias he amien as, uno de ellos es
el T iángulo de E aluación Pediá ica, TEP, cuyo esul ado cuando se in e p e a como
"es able" se en iende que el niño iene un aspec o saludable62.
El TEP es una he amien a ápida y muy ú il pa a la e aluación inicial del pacien e
pediá ico. Su aplicación es sencilla, ya que no equie e es e oscopio, o oscopio u o os
ins umen os más allá de la isión y audición del médico, en e me o o écnico o mado.
Es a he amien a a a de es uc u a la alo ación subje i a que hace cada p o esional
sani a io cuando e po p ime a ez a un pacien e. En la mayo ía de los cen os
hospi ala ios donde se u iliza el iángulo de e aluación pediá ica, su e aluación se
ealiza en el iaje po el pe sonal esponsable de es a a ea en el cen o (médicos y
en e me as). Como su nomb e indica, se compone de es lados: aspec o del pacien e,
abajo espi a o io y ci culación cu ánea. El iángulo de e aluación pediá ica no nos da
un diagnós ico del pacien e, pe o sí nos in o ma de las necesidades u gen es que iene el
pacien e pa a man ene un es ado isiológico y homeos asis adecuados.
Po o o lado, el pacien e no debe p esen a signos o sín omas que puedan indica el o igen
de la ieb e, ales como os, dia ea, in lamación de amígdalas, auscul ación pa ológica,
polipnea, signos meníngeos, e c.
Según la bac e ia sospechosa, la p obabilidad de que una bac e iemia p og ese a una
meningi is es di e en e (en el caso de H. in luenzae y meningococo es mayo que con el
neumococo). Una ez adminis ada una única dosis de an ibió ico pa en e al, la
INTRODUCCIÓN
219
p obabilidad de que a ance la bac e iemia p oducida po el neumococo es limi ada11. Es a
es la p incipal azón de los es ue zos que se hacen pa a busca la bac e iemia ocul a.
Como ya se ha mencionado, los cambios en el con ex o epidemiológico, en los hábi os
sociales, y sob e odo el hecho de que los pacien es con mayo iesgo de bac e iemia
ocul a sean en gene al los más pequeños, hace que su iden i icación sea di icul osa. En
las úl imas décadas se han ealizado g andes in en os pa a iden i ica g upos de pacien es
p e iamen e sanos suscep ibles de padece una bac e iemia ocul a.
Iden i icación de in ecciones bac e ianas in asi as en pedia ía en la e a de las acunas conjugadas
220
BACTERIAS MÁS IMPLICADAS EN LAS IBI DE LA
INFANCIA
S ep ococcus pneumoniae
S ep ococcus pneumoniae es un coco G am posi i o que o ma cadenas co as. Se
conocen más de cien se o ipos di e en es y cada uno de ellos es á de inido po la cápsula
polisacá ida. De es a úl ima depende la inmunidad especí ica de cada se o ipo. Es a
bac e ia inicia la colonización de la ía naso a íngea en los p ime os meses de ida,
alcanzando su máximo ni el de colonización a los 3 años. Pa a en onces, en e el 25% y
el 80% de la población in an il es a á colonizada. S ep ococcus pneumoniae puede
p oduci dos ipos de in ecciones: IBI (meningi is, bac e iemia, sepsis, neumonía
bac e iémica y o as) y no in asi as (neumonía no bac e iémica, o i is o sinusi is po
ejemplo).
La colonización de las ías naso a íngeas cons i uye el único ese o io de S ep ococcus
pneumoniae, lo que acili a la dispe sión an o amilia como comuni a ia63.
A inales de los años 90, S ep ococcus pneumoniae e a el p incipal esponsable de la
meningi is bac e iana en e los niños. Sin emba go, en las úl imas décadas, las acunas
conjugadas come cializadas han enido un g an impac o epidemiológico; su p e alencia
ha descendido d ás icamen e en los países que se conside an desa ollados. Todo ello ha
supues o un cambio en la ap oximación diagnós ico- e apéu ica an e los niños eb iles en
los se icios de u gencias pediá icos64.
Neisse ia meningi idis
Neisse ia meningi idis es un mic oo ganismo diplococo G am nega i o. El humano es el
único ese o io de es a especie y suele aisla se en la ía buconaso a ingea (los
INTRODUCCIÓN
221
po cen ajes de po ado es son muy a iables). N. meningi idis, jun o con N. gono hoeae,
son las únicas especies pa ógenas del géne o Neisse ia.
An igénicamen e se di ide en al menos 13 se og upos, ca ac e izados po el polisacá ido
de la cápsula de la Neisse ia meningi idis. His ó icamen e han sido los g upos B y C los
que han o iginado las en e medades meningocócicas de los países occiden ales, aunque
los se og upos Y o W135 han expe imen ado un aumen o ela i amen e no able du an e
los úl imos años. Po o o lado, el se og upo causan e de epidemias es el A, especialmen e
en los países en ías de desa ollo.
La epidemiología de la en e medad meningocócica in aso a es gene almen e muy
a iable. A lo la go de la his o ia ha i ido di e en es olas y desde que los da os son
accesibles y públicos, la incidencia más baja de la en e medad se ha si uado a mediados
de la úl ima década65,66.
Sin emba go, en la úl ima mi ad de la década de 2010 comenzó a de ec a se un cie o
aumen o gene alizado, no sólo en nues o en o no; además los esponsables no e an
especialmen e los se og upos B y C. Según algunos expe os, pod íamos encon amos
an e una onda epidémica, pe o debido a las medidas que se impusie on an e la pandemia
de Sa s-Co -2 de 2020 (sob e odo la masca illa y las medidas de dis anciamien o), la
incidencia de cie as en e medades in ecciosas ansmisibles se edujo de mane a
sus ancial, y en e ellas la de la en e medad meningocócica in asi a67,68.
Las o mas más ecuen es de in ección in asi a po Neisse ia meningi idis son la
meningi is, la sepsis o la combinación de ambas. El plazo de incubación suele se de 3-4
días. Aunque no es ácil de calcula , las sepsis meningocócicas que no p oducen
meningi is oscilan en e el 5 y el 20%. La sepsis iene un comienzo b usco, además de la
ieb e apa ecen lesiones llamadas pe equias, que aumen an en poco iempo, asociadas a
Iden i icación de in ecciones bac e ianas in asi as en pedia ía en la e a de las acunas conjugadas
222
menudo a hipo ensión, shock o acaso mul io gánico. La mo alidad de es a en e medad
sigue siendo al a (es ablecida en un 10% po las publicaciones clásicas) a pesa del g an
a ance de las écnicas diagnós icas y de a amien o; la asa de mo alidad es mayo en el
caso de sepsis que en el de la meningi is30,31,46,63.
Los picos de incidencia más signi ica i os se dan en niños y niñas meno es de 1 año, en
edades de 1 a 4 años y en adolescen es de 15 a 19 años. Aunque pueden p oduci se a lo
la go de odo el año, suelen acumula se en in ie no y p ima e a as la apa ición del i us
de la g ipe. Ya lo hemos dicho an e io men e, pe o los adul os po ado es de Neisse ia
meningi idis en la ía buconaso a íngea pueden se en e un 1% y un 15% y se lo además
du an e semanas o meses. Es a colonización puede conduci al pacien e pediá ico no
inmunizado a si uaciones de al o iesgo.
Esche ichia coli
Esche ichia coli es una de las bac e ias más in es igadas his ó icamen e. Es un bacilo
G am nega i o de la amilia de las en e obac e ias, que o ma pa e de la lo a bac e iana
colo ec al y que en la mayo ía de los casos no es pa ógena. Sin emba go, algunas cepas
han adqui ido ac o es de i ulencia, po lo que pueden p oduci in ecciones en humanos
y animales. Pueden ocasiona di e en es signos y sín omas; los podemos ag upa en los
siguien es cuad os clínicos: in ección de ías u ina ias, dia ea/gas oen e i is aguda,
bac e iemia y sepsis/meningi is.
T as la colonización de la mucosa de las ías u ina ias po Esche ichia Coli, p oli e a en
su in e io , e i ando las de ensas del huésped. Se han designado a ios ac o es de
i ulencia que a o ece án el sínd ome clínico, especialmen e la in ección en las ías
u ina ias, las imb ias P y S, la hemolisina, ...69,70
INTRODUCCIÓN
229
Los leucoci os y neu ó ilos no cumplen con la de inición exac a de bioma cado , pe o en
la p ác ica pueden asumi una unción simila y po eso los inclui emos en es e g upo de
es y a pa i de es e momen o habla emos de bioma cado es.
Recuen o leucoci a io y núme o absolu o de neu ó ilos
La in ección bac e iana se ha asociado adicionalmen e con un aumen o del ecuen o
leucoci a io y, especí icamen e, al núme o absolu o de neu ó ilos. Se ha in es igado
mucho sob e es os eac an es; los pun os de co e más u ilizados pa a la iden i icación del
pacien e con mayo iesgo de bac e iemia ocul a, sob e odo neumocócica, han sido
15.000 leucoci os y 10.000 neu ó ilos, espec i amen e, po mic oli o11. Sin emba go,
debido a su bajo alo p edic i o, basa la decisión de aplica a amien o an ibió ico con
es os esul ados implica ía un sob e a amien o excesi o18,93,94. Mien as que algunos
au o es han llegado a la conclusión de que el núme o absolu o de neu ó ilos es un es
más exac o, en gene al se c ee que iene un pe il simila 95.
P o eína C eac i a
Es un bioma cado que sin e iza el hígado como espues a al aumen o de ci oquinas po
in lamación. El hígado comienza a sin e iza lo en e 4 y 6 ho as después de la apa ición
de la in lamación y alcanza á su alo máximo en 36 ho as.
Los pun os de co e asociados al diagnós ico de una in ección bac e iana di ie en según
la edad. La li e a u a cien í ica admi e alo es de 10 a 15 mg/l en niños ecién nacidos y
de 20 a 40 mg/l en niños más mayo es. Sin emba go, ambién se ha demos ado que la
in lamación po in ecciones i ales aumen a los alo es de la P o eína C eac i a.
Va ios es udios desc ibían una sensibilidad simila a la p ocalci onina a la ho a de
iden i ica la in ección bac e iana. Sin emba go, su especi icidad es mucho más baja96.
Po o o lado, según di e sos es udios, compa ándolo con el ecuen o leucoci a io y el
Iden i icación de in ecciones bac e ianas in asi as en pedia ía en la e a de las acunas conjugadas
230
núme o absolu o de neu ó ilos, se ha llegado a la conclusión de que iene un alo
p edic i o más al o. Sin emba go, a la ho a de decidi pod ía se p e e ible combina lo
con o os bioma cado es, ya que es e bioma cado po sí solo ha mos ado impo an es
limi aciones94,95.
P ocalci onina
La p ocalci onina es la p ecu so a de la calci onina, molécula sin e izada en pequeñas
can idades po las células C de la i oides y las células neu oendo eliales pulmona es en
si uaciones no males. An e una in ección, su concen ación sanguínea aumen a á, ya que
o os ejidos se enca ga án de su sín esis, como el bazo, los es ículos, el ejido g aso y el
ce eb o. En compa ación con la p o eína C eac i a, el aumen o de la concen ación de
p ocalci onina en el o en e sanguíneo es mucho más ápido.
La p ocalci onina es el bioma cado que mayo endimien o o ece pa a la iden i icación
de in ecciones bac e ianas in asi as según di e sos es udios ealizados a lo la go de los
años27,98,99,100.
A pesa de la con o e sia pe sis en e sob e los pun os de co e y de que la concen ación
de 2 ng/ml es la más desc i a en pedia ía, los úl imos es udios abogan po
concen aciones de 0,5 ng/ml98.
Análisis de o ina
La in ección u ina ia es una in ección bac e iana con al a p e alencia, especialmen e en
niños meno es de dos años101. La p esencia de leucoci u ia o ni i u ia o una inción de
G am posi i a sus en a án la sospecha diagnós ica. Una ez con i mada la sospecha, el
cul i o de o ina ecogido de mane a es é il debe á demos a el aislamien o de una
bac e ia102,103.
INTRODUCCIÓN
231
Ti a eac i a de o ina
Se a a de una p ueba complemen a ia, sencilla y ba a a, que pe mi e ealiza la a la
cabece a del pacien e, da un esul ado inmedia o y ealiza una in e p e ación ápida, po
lo que se á un es que encon a emos a menudo en los algo i mos de diagnós ico y
manejo. Exis en nume osos es udios que compa an la i a eac i a ( an o leucoci u ia
como ni i u ia) con un u ocul i o posi i o102.
Es e es en sí mismo no indica explíci amen e la p esencia de leucoci os; es deci , es
capaz de iden i ica la es e asa que desp enden los leucoci os en la o ina debido a la
in lamación104. La sensibilidad que o ece es e es pa a que el u ocul i o sea posi i o es
del 83%, con una especí icidad del 79% y un alo p edic i o posi i o del 89%. La
ni i u ia, en cambio, iene un alo p edic i o muy al o (95%), pe o hay bac e ias que no
son capaces de p oduci ni i os y que pueden se habi uales en los análisis de o ina
(en e ococos, S aphylococcus o Pseudomona). El sedimen o y la i a eac i a han sido
compa ados po nume osos es udios. Es a úl ima se conside a un es adecuado pa a el
sc eening en pacien es con iesgo de in ección u ina ia, ya que o ece buen endimien o,
es ápido, muy ba a o y es un ecu so disponible en la cabece a del pacien e105,106.
Además, se ha publicado que la p esencia de ni i u ia en los niños más pequeños es un
ac o de iesgo independien e de una in ección in asi a107.
Análisis ci oquímico del líquido ce alo aquídeo
El análisis del líquido ce alo aquídeo (LCR) es un es udio imp escindible pa a el
diagnós ico de la meningi is. Se a a de un análisis a ealiza en odos los pacien es con
sospecha de meningi is, siemp e que el es ado del pacien e lo pe mi a.
El LCR no mal se ca ac e iza po se incolo o, sin olo , con o ma de agua des ilada, pe o
con a ios componen es que con o man la sang e. Si se p es a a ención a su análisis
Iden i icación de in ecciones bac e ianas in asi as en pedia ía en la e a de las acunas conjugadas
232
bioquímico, se deduce que con iene p o eínas; sí, pe o, en una p opo ción 200 eces
in e io al plasma; la glucosa, po su pa e, oscila á en e el 50% y el 75% de la
concen ación p esen e en sue o sanguíneo. El ecuen o de leucoci os de LCR ambién
a ía en unción de la edad del pacien e. Aunque es un ema con o e ido, lo más
acep ado es que en niños meno es de un mes el pun o de co e de la pleoci osis sea de 20
a 25 células/mm3 y a pa i de es a edad sea 10 o 5 células/mm3. Además, la mayo ía de
los leucoci os se án lin oci os o monoci os108. Po an o, se á imp escindible analiza las
ca ac e ís icas bioquímicas del LCR en el manejo e apéu ico del pacien e bajo sospecha
de meningi is. Las a iaciones en las ca ac e ís icas habi uales se án indica i as de
in lamación. En é minos clásicos, la sospecha de meningi is i al o bac e iana solía
es ablece se conscien es de es as ca ac e ís icas. El LCR no cla o, la pleoci osis con
p edominio de neu ó ilos, la gluco aquia baja, así como la al a concen ación de
p o eínas inc emen a el iesgo de una meningi is bac e iana. Sin emba go, en la p ác ica
co idiana, no se ha obse ado que es as ca ac e ís icas mues en limi aciones109,110.
Además, el LCR del pacien e sospechoso de meningi is que haya ecibido p e iamen e
an ibió ico pod ía su i al e aciones como un cie o aumen o de glucosa o una educción
de p o eínas, aunque es ecuen e que el núme o de leucoci os o neu ó ilos no su a
a iación111.
He amien as pa a la iden i icación de mic oo ganismos
Clásicamen e, el es más ú il pa a e idencia la p esencia de in ección bac e iana e a el
c ecimien o de mic oo ganismo en el cul i o de la mues a omada en di e en es medios
(sang e, líquido ce alo aquídeo, o ina u o o). Pe o el c ecimien o de la bac e ia necesi a
su iempo. Exis en o as écnicas más ápidas y con un endimien o no in e io ,
disponibles en un se icio de u gencias que pod ían in lui en la capacidad de decisión
INTRODUCCIÓN
233
como son la inción de G am y los es que se basan en la écnica de eacción en cadena
de la polime asa.
Cul i os
El o en e sanguíneo, la o ina (en gene al) y el LCR son, en sí mismos, es é iles. En
consecuencia, cuando se aísla una bac e ia pa ógena en una mues a de sang e, se de ine
que es a emos an e una bac e iemia. Además del diagnós ico e iológico, el cul i o
pe mi i á ealiza es de sensibilidad a los an imic obianos y su ipi icación. El cul i o
necesi a á en o nos de cul i o adecuados, an o pa a bac e ias ae obias como anae obias
y se á el “gold s anda d” pa a el diagnós ico mic obiológico. Sin emba go, debe á pasa
un iempo mínimo de ep oducción pa a que el aislamien o (mínimo 24 ho as) log e un
c ecimien o signi ica i o. Es o di icul a el manejo que se lle a a cabo en la cabece a del
pacien e pediá ico que es a endido en un se icio de u gencias.
En cuan o al cul i o del LCR, és e sigue siendo el pa ón o o en el diagnós ico de la
meningi is bac e iana y al igual que los casos de los hemocul i os, además del diagnós ico
e iológico, pe mi i á la ealización de es de sensibilidad de los an imic obianos y la
ipi icación del ge men. El p ocesamien o del LCR debe se inmedia o, in e io a una
ho a112. Pos e io men e, el c ecimien o a da á más de 24 ho as en pode de ec a la
ep oducción del ge men. La en abilidad del cul i o depende á, además, de la bac e ia
esponsable y de la no ecepción de an ibio e apia p e ia. En el 90% de las meningi is po
neumococo se es ima que el c ecimien o se á posi i o al igual que en el 75% de las
meningi is meningocócicas113. Algunos in es igado es concluye on que una sola dosis de
ce iaxona (dosis de 50 mg/kg) pod ía es e iliza el LCR de la meningi is meningocócica
en una media de dos ho as, la neumocócica en 4-10 ho as y la del es ep ococo del g upo
B en 8 ho as30,114.
Iden i icación de in ecciones bac e ianas in asi as en pedia ía en la e a de las acunas conjugadas
234
En cuan o a la in ección u ina ia, la p ueba de o o que la con i ma á se á el u ocul i o115.
Pa a e i a alsos posi i os (sob e odo po e o es en el p ocedimien o de oma de
mues a), la ecogida de o ina debe se lo más adecuada posible: o ina espon anea e
ins an ánea (en pacien es con con ol esical) una ez omadas las medidas higiénicas
adecuadas y sondaje esical o punción sup apúbica en el es o. La concen ación de
bac e ias que se aísla ambién debe se signi ica i a, si bien la Academia Pediá ica
Ame icana o la Asociación Española de Pedia ía di ie en en pequeños de alles116,117.
También pod án ealiza se o os cul i os en los se icios de u gencias. En cada caso, y
dependiendo del es ado del pacien e, el análisis de una u o a mues a puede se
impo an e. Po ejemplo, si se sospecha a una in ección de piel y ejidos blandos, pod ía
se in e esan e ealiza un cul i o de una lesión suscep ible de d enaje, ya que la
en abilidad de los hemocul i os en es os casos es muy baja, sob e odo en pacien es
pediá icos p e iamen e sanos y es ables.
Además de es as lesiones suscep ibles de d enaje, el cul i o de líquido sino ial, de ames
pleu ales u o os luidos ambién puede ene su luga en el manejo diagnós ico de un
pacien e (muchos de es os p ocedimien os no se ealiza án es ando el pacien e en el
se icio de u gencias).
Pa a el diagnós ico de una in ección causada po el es ep ococo del g upo A, el cul i o
a ingoamigdala puede se adecuado; y en las in ecciones del apa a o diges i o que
pudie an p o oca in asi idad, el cop ocul i o.
Tinción de G am
La inción de G am en LCR se ca ac e iza po una g an especi icidad, pe o una
sensibilidad media pa a el diagnós ico de meningi is bac e iana118. Sin emba go, la baja
p e alencia de meningi is hace que el alo p edic i o posi i o sea muy escaso119.
INTRODUCCIÓN
235
Además, la capacidad de isualiza bac e ias po mic oscopio en el LCR depende á de la
p opia bac e ia y de la concen ación de la misma. El 90% de los pacien es con meningi is
neumocócica end á una inción posi i a, el 80% en meningi is meningocócica, el 50%
en las causadas po bacilos G am nega i os y el 33% en las causadas po Lis e ia
monoci ogenes30.
En el caso de la inción de G am en o ina, la écnica se ealiza á inmedia amen e después
de ecoge la mues a de o ina ecién ealizada. Se a a de una p ueba de al a
especi icidad (po encima del 99%), pe o al se una p ueba que equie e mayo es ecu sos
no siemp e es á disponible120. Se á, po an o, un es que se u iliza á en el manejo de
pacien es indi idualizados.
Nue as écnicas mic obiológicas
En los úl imos años se han come cializado nue as écnicas mic obiológicas que han
ocupado un luga des acado en los algo i mos de diagnosis y manejo de in ecciones
bac e ianas y i ales. Las écnicas diagnós icas basadas en la eacción en cadena de
polime asa son el ejemplo más conocido. Además, es as nue as écnicas se han u ilizado
has a la echa con di e en es mues as: sec eciones nasales y a íngeas, sali a, heces, ...
pe o en es e abajo en gene al, y en es e pun o en pa icula , nos cen a emos en la écnica
u ilizada en sang e y LCR.
En nues o en o no exis en di e en es opciones pa a la iden i icación bac e iana en
mues a sanguínea, siendo el es que iden i ica el meningococo, el neumococo y la
Lis e ia el más u ilizado. También se han come cializado es que ienen como obje i o
la iden i icación bac e iana en LCR y que han p o ocado cambios en el manejo de es as
in ecciones. También es muy u ilizado en la iden i icación de in ecciones i ales:
en e o i us, he pes i us, i us que a ec an al sis ema espi a o io, ... El mayo bene icio
Iden i icación de in ecciones bac e ianas in asi as en pedia ía en la e a de las acunas conjugadas
236
de es os es es el aho o de iempo. Sin emba go, no odo son en ajas; no siemp e es án
disponibles, cada es puede iden i ica un conjun o limi ado de bac e ias, son posibles los
alsos posi i os y po el momen o ienen un cos e impo an e.
Técnica basada en la eacción en cadena de la polime asa (PCR)
Se a a de una écnica mic obiológica que básicamen e iene el pode de hace millones
de copias a pa i de un agmen o de ADN y se basa en la ampli icación de de e minadas
pa es del genoma bac e iano. La PCR ha supues o un g an a ance en e las écnicas de
diagnós ico en la p ác ica clínica.
O ece algunas en ajas espec o a o as écnicas. Po un lado, los esul ados es án
disponibles en un pe iodo muy co o de iempo. Siemp e bajo algo i mos de manejo
sólidos y adecuados, ab en el camino a decisiones más ápidas a pie de la cabece a del
pacien e. Las di e en es p uebas o ecen di e en es sensibilidades y especi icidades; sin
emba go, en compa ación con el cul i o, la sensibilidad, de mane a gene al, es mayo con
es as nue as écnicas. Aún así, po el momen o, no se ha ecomendado sus i ui el cul i o
po la PCR en el algo i mo diagnós ico de las IBI121,122.
Po o o lado, el hecho de que el an ibió ico se haya adminis ado an es de la oma de la
mues a, iene un impac o meno en la capacidad de iden i icación bac e iana, en
compa ación con el cul i o. Pa a la iden i icación de N. meningi idis, la sensibilidad de
las écnicas PCR onda el 95% pa a las mues as ob enidas en el LCR y algo más baja
pa a las mues as de sang e. Aunque el ADN meningocócico puede de ec a se has a 72
ho as después del inicio de la an ibio e apia sis émica, es ecomendable se p uden e al
in e p e a los esul ados nega i os deducidos median e es a écnica, ya que la
p esen ación clínica, la g a edad, la du ación y el momen o de inicio del a amien o
an ibió ico de la en e medad pod ían a ec a al endimien o3,123,124.
INTRODUCCIÓN
237
En los úl imos años se han lanzado al me cado o as opciones basadas en es a écnica,
paneles que ecogen una g an a iedad de mic oo ganismos, paneles múl iples FilmA ay,
que pueden ocupa un luga p e e en e en algunos algo i mos. En compa ación con los
es habi uales simila es que son leídos a iempo eal, la ampli icación y la lec u a no se
lle an a cabo simul áneamen e, lo que supone que el es ealiza una in e p e ación
cuali a i a de la p esencia o ausencia de ma e ial gené ico del agen e in eccioso. A pesa
de las eno mes en ajas que es os paneles o ecen (los esul ados los podemos ene en
una ho a po ejemplo en el caso del es FilmA ay ® Panel meningi is-ence ali is),
ambién ienen sus limi aciones: los esul ados ob enidos son cuali a i os; el panel sólo
deduce la p esencia de la lis a de los mic oo ganismos que o ece; los esul ados ue a de
algo i mos de abajo es ic os bien es udiados pueden ene in e p e aciones di íciles
(in e p e ación po ejemplo de la p esencia posi i a de los i us de la amilia he pes i us,
po su capacidad de in eg ación en el genoma humano).
Técnicas de imagen
Algunas écnicas de imagen pueden se ú iles cuando es amos a endiendo a un pacien e
con ieb e en el se icio de u gencias. Po ejemplo, an e el pacien e sospechoso de
in ección os eoa icula , la p ime a p ueba de imagen ecomendada po las guías suele se
la adiog a ía75,125.
Sin emba go, los cuad os clínicos bajo sospecha de in ección os eoa icula que se
consul an en nues o en o no suelen se cuad os poco e olucionados y lo no mal es que
las ca ac e ís icas adiológicas signi ica i as aún no ue an isibles y que es e es no
p o oca a cambios de decisión en el manejo e apéu ico. La ecog a ía musculoesquelé ica
puede ocupa su luga en los cuad os clínicos con sospecha de a i is sép ica pa a deduci
la p esencia o no de líquido en la a iculación y ayuda en las écnicas de d enaje126.
Iden i icación de in ecciones bac e ianas in asi as en pedia ía en la e a de las acunas conjugadas
238
En pacien es eb iles con di icul ad espi a o ia la neumonía puede se uno de las causas.
La mayo ía de las guías no conside an del odo obliga o ia la necesidad de imagen
adiológica pa a aplica el diagnós ico de neumonía a un de e minado pacien e, a pesa
de se una p ác ica habi ual en los países desa ollados y sob e odo en los cen os donde
es e ecu so es á disponible día y noche. Exis en, sin emba go, de e minadas indicaciones
que sugie en ealiza una adiog a ía55,127. En los úl imos años ambién ha ocupado un
luga impo an e la ecog a ía pulmona que se ealiza a la cabece a del pacien e, ealizada
po el médico no adiólogo, y que es á eniendo esul ados acep ables. Sin emba go, la
e idencia cien í ica oda ía no es comple a; en e sus limi aciones, la a iabilidad en e
los p o esionales es la más impo an e, en elación con la expe iencia del explo ado 128.
P o ocolos
Son las he amien as necesa ias que acili an que cualquie sis ema uncione con
segu idad. En el caso de un se icio de u gencias pediá ico, debe a a se de es a egias
diagnós ico- e apéu icas basadas en la e idencia cien í ica y adap adas a los ecu sos
locales.
Los p o ocolos diseñados pa a di e en es cuad os clínicos an di igidos a disminui la
a iabilidad en la p ác ica clínica de los p o esionales, ga an izando en g an medida el
bene icio clínico, económico y la segu idad del pacien e.
En los siguien es pun os nos ocupa emos de la explicación de los di e en es p o ocolos
clínicos.
Pacien es p e iamen e no sanos
Cada ez es más ecuen e a ende a pacien es con pa ología c ónica en un se icio de
u gencias. La calidad de ida y la espe anza de los pacien es c ónicos ha aumen ado en
INTRODUCCIÓN
245
ue de dos ho as146 en una se ie de pacien es eclu ados en los úl imos cinco años. Es o
di icul a la iden i icación de pacien es con IBI.
Cambios en sanidad
En las úl imas décadas se han p oducido impo an es a ances en el ámbi o de la salud
como en cualquie o o ámbi o, sob e odo a pa i de los a ances de la ecnología. Todos
es os cambios a ec a án a la ges ión que desde el se icio de u gencias ealizamos en
colabo ación con la amilia de los niños que consul an po un p oceso eb il.
Ecog a ía p ena al
La uni e salización de la ecog a ía p ena al ha acili ado el diagnós ico p ena al de
muchas de las impo an es mal o maciones que puede su i un ecién nacido.
Las anomalías más ecuen es son las elacionadas con el iñón y el apa a o u ina io147,148.
En e ellas, la anomalía más ecuen e es la hid one osis, con una incidencia del 0,5-
1%149,150. Aunque no odos los niños en los que se de ec a hid one osis p ena al su i án
pos e io men e pa ologías elacionadas con las ías u ina ias, un po cen aje signi ica i o
de es e g upo de pacien es puede p esen a una lesión que le p o oque al e aciones
pielou e e ales impo an es151 y, según o os au o es, el 35% de es e g upo de pacien es
puede p esen a e lujo esicou e e al152. Clásicamen e, las mal o maciones más
e iden es se podían sospecha en la p ime a explo ación ísica u ina ia del ecién nacido,
sob e odo ayudado po la palpación enal o a aíz de signos y sín omas de i ados de la
insu iciencia enal. No obs an e, en la mayo ía de los casos, el diagnós ico se sospechaba
al diagnos ica una in ección u ina ia en un lac an e que consul aba con ieb e sin
ocalidad y ealiza el subsiguien e es udio. Ac ualmen e, g acias a la ecog a ía p ena al,
el pedia a iene la capacidad de conoce g an pa e del g upo de niños con iesgo de su i
una in ección u ina ia. Po ello, el p oceso de es udio de es os pacien es se á di e en e.
Iden i icación de in ecciones bac e ianas in asi as en pedia ía en la e a de las acunas conjugadas
246
De ección del es ep ococo del g upo B en muje es emba azadas
El es ep ococo del g upo B o S ep ococcus agalac iae ue decla ada la p incipal causa
de sepsis neona al y meningi is en la década de 1970153.
O os au o es lo han elacionado pos e io men e con asas muy des acadas de meningi is
(39%), o as in ecciones ocales (10%) y sepsis (7%)154. En los úl imos años, el uso de
p o ilaxis an ibió ica in apa o ha educido la incidencia de in ecciones po es e
ge men155,156,157.
Es a p o ilaxis ha educido sob e odo las in ecciones p ecoces, aunque no se ha desc i o
una educción pa alela de in ecciones a días po el es ep ococo del g upo B158,159,160.
Según algunos es udios, la incidencia de la en e medad po es ep ococo del g upo B de
Es ados Unidos ha disminuido de 1,8 casos po 1.000 nacimien os en 1990 a 0,32 po
1.000 en 2003161,162. La mo alidad global de la en e medad p ecoz causada po
S ep ococcus de g upo B, ha pasado del 50% egis ado en la década de los 70 al 5-6%
de ec ado en e 1993 y 2003, g acias p incipalmen e a los mecanismos de a ención y
cuidados que se p es an al ecién nacido160,163. La búsqueda sis emá ica de la bac e ia que
se ealiza en el e ce imes e del emba azo de las muje es y las decisiones que se oman
en unción de es e esul ado ( a amien o an ibió ico que se adminis a en el abajo de
pa o) ha educido la incidencia de ecién nacidos in ec ados po el es ep ococo del g upo
B164,165. En los úl imos años podemos a i ma que es a bac e ia no es la bac e ia más
común que se aísla en in ecciones in asi as en pacien es meno es de 3 meses con ieb e
sin oco en nues o en o no23,166. De ca a al u u o, la ins au ación y el impac o que puedan
ene las acunas en e al es ep ococo del g upo B son espe anzado as.
INTRODUCCIÓN
247
Calenda io acunal
A ni el mundial y as el p ocedimien o de po abilización del agua, el a ance que más ha
disminuido his ó icamen e el iesgo de in ección ha sido la implan ación del calenda io
acunal.
La acunación sis emá ica ebaja mucho la p obabilidad de su i in ecciones g a es. Las
campañas de acunación de los úl imos años han supues o una educción de las sepsis y
meningi is, con la consiguien e educción de daños cola e ales y secuelas de la ga
du ación y mue e. En es e capí ulo de es a esis nos cen a emos en la acunación
conjugada con a Haemophilus in luenzae, meningococo y neumococo, que son las
acunas que más han in luido en los IBI de nues o en o no.
Vacuna en e a Haemophilus in luenzae B
La acunación uni e sal en e a H. in luenzae de ipo B ha eliminado casi po comple o
las en e medades in asi as causadas po es a bac e ia167. De hecho, hoy en día es
excepcional que un niño co ec amen e acunado su a una in ección in asi a po H.
in luenzae de ipo B168. En la e a p e acunal, la g an mayo ía de los casos de in ecciones
in asi as po H. in luenzae de ipo B (más del 80%) se de ec aban en niños meno es de
cinco años y sob e odo en meno es de dos años167. Es a bac e ia ue una de las p incipales
esponsables de bac e iemias ocul as, pe o ambién causan e de la mayo ía de las
complicaciones. De hecho, al ededo de un 10-20% de es as bac e iemias p o ocaban
pos e io men e una meningi is169. Debido a la suma de la p o ección di ec a e indi ec a
p o ocada po la uni e salización de es a acuna, el manejo del niño a endido con ieb e
sin oco en u gencias a ió ya que aca eó una disminución casi o al de la
en e medad170,171,172,173,174,175.
Iden i icación de in ecciones bac e ianas in asi as en pedia ía en la e a de las acunas conjugadas
248
Vacunas en e a Neisse ia meningi idis
El meningococo es una bac e ia que p oduce ondas epidémicas. En la década de 1980 a
1990 se p odujo un no able aumen o de las en e medades meningocócicas. Es cie o que
es e aumen o puede explica se en pa e po la mejo a de las écnicas diagnós icas basadas
en la PCR176,177.
En cualquie caso, en aquellos años los casos de en e medad meningocócica po
se og upo C aumen a on de o ma impo an e en a ios países eu opeos, como Ingla e a
y Gales178,179, G ecia180 o España181). Es e aumen o ambién ue no i icado en Canadá182.
El inc emen o ue más impo an e en e es os dos g upos de edad, los meno es de 2 años
y los de 15 a 19 años. El descenso de las en e medades in asi as causadas po H.
in luenzae B ambién es aplicable al meningococo C g acias a la inco po ación de una
acuna especí ica183. De hecho, es a disminución se puede explica po la campaña de
acunación iniciada en el año 2000. Su e ec i idad se ha comp obado año as año. Así,
la incidencia de in ecciones in asi as po se og upo C disminuyó d ás icamen e, con 0,04
casos/100.000 habi an es en la empo ada 2014-2015184,185.
No obs an e, en nues o en o no, el se og upo B ha sido el más p e alen e de odos,
excep uando es a impo an e onda p o ocada po el se og upo C de la década de los 90.
La incidencia global de in ecciones po Neisse ia meningi idis ha enido además una
endencia a la baja en España desde el año 2000. La asa de incidencia más baja de casos
con i mados se si uó en el pe iodo 2013-2014 en o no a 0,5 casos po 100.000 habi an es.
Sin emba go, más de la mi ad de los casos siguie on siendo p o ocados po el se og upo
B. Es e descenso comenzó hace dos décadas y puede es a en pa e explicado po el pa ón
pe iódico que o ece la p opia en e medad, ya que la acuna conjugada en e al
se og upo B no pa ece que haya podido ene un impac o an signi ica i o po el
INTRODUCCIÓN
249
momen o; la come cialización comenzó en oc ub e de 2015 y además, no o ma pa e de
las campañas de acunación de odas las comunidades au ónomas65,185.
A pa i del año 2015, la ci a aumen ó lige amen e, alcanzando una asa de incidencia de
0,83 casos67 po 100000 habi an es, debido p incipalmen e al aumen o del se og upo
W135. Va ios expe os llega on a a i ma que es ábamos an e una nue a onda epidémica
del meningococo.
Vacuna en e a S ep ococcus pneumoniae
Aunque la acuna que o ecía la p o ección en e a 23 se o ipos ya es u ie a disponible
desde 1977, no e a e ec i a en niños meno es de 2 años debido a la al a de madu ez que
o ece el sis ema inmuni a io a es a edad.
En el año 2000 se ap obó la acuna conjugada hep a alen e (PCV7) o mada po
polisacá idos de sie e a ian es de S. pneumoniae (4, 6B, 9V, 14, 18C, 19F y 23F).
P ime o en Es ados Unidos y pos e io men e, p og esi amen e, se adhi ió a los p og amas
de inmunización de la Unión Eu opea. Es a acuna hab ía o ecido una cobe u a supe io
al 80% de las in ecciones in asi as neumocócicas de ec adas en Es ados Unidos en el año
200033,186,187. Desde la come cialización de es a acuna, la incidencia global de
in ecciones in asi as po S ep ococcus pneumoniae ha descendido conside ablemen e
en odos los g upos de edad, pe o especialmen e en niños meno es de dos años, incluso
en no acunados31,183,188.
Po o o lado, aunque se i ió una acunación casi uni e sal con la PCV7 , nue os
es udios e in o mes de di e en es edes de igilancia y moni o ización desc ibie on un
aumen o de las in ecciones po se o ipos ue a de la cobe u a que o ecían las acunas:
p incipalmen e las causadas po el se o ipo 1, 19A, 7F, 3 y 6A; es la denominada
"sus i ución de se o ipos". Además, el se o ipo 19A, capaz de copa el 80% de las
Iden i icación de in ecciones bac e ianas in asi as en pedia ía en la e a de las acunas conjugadas
250
mul i esis encias an imic obianas, se con i ió en una impo an e causa de in ecciones
in asi as desde la in oducción de la acuna conjugada hep a alen e6,183,188,189. En 2010,
la acuna conjugada 13 alen e sus i uyó a la PCV7 en los p og amas de acunación de
Es ados Unidos. Es a acuna ecogió se o ipos que p o ocaban la "sus i ución de
se o ipos" que se p odujo en años an e io es, en e ellos el 19A y el 7F. Una publicación
ac ualizada del Cen o de Con ol y P e ención de En e medades (CDC)190, concluyó que
es e cambio de acuna hab ía p o ocado una educción del 64% de las in ecciones
in asi as po S ep ococcus pneumoniae en niños meno es de 5 años y una educción del
93% de las IBI po nue os se o ipos incluidos en la acuna 13 alen e 191,192,193,194. La
incidencia de IBI po se o ipos in eg ados en la acuna 13 alen e en pacien es de en e
cinco y 15 años disminuyó un 75%. En gene al, u o el mismo e ec o en odos los g upos
de edad, debido p incipalmen e al decli e de los se o ipos 19A y 7F194,195. Todo es o ha
cambiado el manejo de un lac an e con ieb e. P óximamen e, dos "nue os" se o ipos
esponsables de g an pa e de las IBI neumocócicas ac uales pod ían es a a pun o de
en a en los calenda ios de acunación196. Es o ambién incide en la impo ancia de
man ene una es echa moni o ización de las IBI.
HIPÓTESIS DE TRABAJO
251
HIPÓTESIS DE TRABAJO
En la ac ualidad, el pacien e con IBI suele acudi en es adios muy p ecoces a los se icios
de u gencias, cuando los sín omas y los signos que p esen an en la anamnesis y en el
examen ísico pueden se inespecí icos. La mayo ía de es os pacien es son pequeños, lo
que acili a que los signos y sín omas clásicos de las di e en es in ecciones apa ezcan en
casos aislados. Las di e en es campañas de acunación implan adas en los úl imos años
han cambiado las ca ac e ís icas epidemiológicas de los IBI. Todo es o ha podido
di icul a la ap oximación del médico a los pacien es con ieb e.
Po o a pa e, los a ances en la iden i icación del pacien e eb il con mayo iesgo de
su i una IBI, debido al a ance ecnológico y la disponibilidad de análisis más a anzados,
han inc emen ado el núme o de p uebas que se pueden ealiza en es os pacien es. Son
muchas las ca ac e ís icas que in lui án en el endimien o de es as p uebas, máxime si los
pacien es a los que se an a ealiza no han sido p e iamen e seleccionados.
En de ini i a, las IBI siguen cons i uyendo un g a e p oblema y un e o pa a el pedia a
de u gencias. Uno de los p incipales e os se á iden i ica la posibilidad de que el pacien e
eb il que es á es able pueda padece una IBI, combinando la anamnesis, la explo ación
ísica y u ilizando los di e en es es y p uebas complemen a ias cuando lo conside e
necesa io.
Nues a p incipal hipó esis es que la ca ac e ización del pacien e que su e IBI y el
endimien o de los ecu sos disponibles pa a su iden i icación han podido su i
a iaciones en los úl imos años. Es e conjun o de ecu sos incluye anamnesis, explo ación
ísica y p uebas complemen a ias que podemos ealiza en un se icio de u gencias.
OBJETIVOS PRINCIPALES
252
OBJETIVOS PRINCIPALES
1. Ca ac e iza la p esen ación clínica de las IBI con i madas en pacien es meno es de
ca o ce años.
2. Desc ibi la g a edad de las IBI en pacien es meno es de ca o ce años.
3. Analiza el alo de los es sanguíneos habi uales ( ecuen o leucoci a io, núme o
absolu o de neu ó ilos, p o eína C eac i a y p ocalci onina) que se ealizan pa a la
iden i icación de IBI en pacien es meno es de ca o ce años.
4. E alua la indicación de los es en sang e, en el manejo de niños de 3 a 24 meses de
edad con ieb e sin ocalidad y es abilidad clínica.
5. Desc ibi la p esen ación clínica de las in ecciones in asi as po E. Coli y analiza
posibles pe iles y su posible elación con la g a edad.
6. Desc ibi la p esen ación clínica de la in ección in asi a po es ep ococo del g upo B
y analiza su posible elación con su g a edad.
OBJETIVOS SECUNDARIOS
Aunque no e a obje i o de es a esis, desc ibi el impac o de una pandemia no espe ada
en la epidemiología de las IBI iden i icadas en un se icio de u gencias pediá ico.
MÉTODO
253
MÉTODO
ARTÍCULOS PUBLICADOS E ÍNDICES DE CALIDAD
1. Gangoi i I, Valle JR, So a M, Ma inez-Inda L, Beni o J, Min egi S.
Cha ac e is ics o child en wi h mic obiologically con i med in asi e bac e ial
in ec ions in he eme gency depa men . Eu J Eme g Med. 2018 Aug;25(4):274-
280. doi: 10.1097/MEJ.0000000000000453. PMID: 28118320
• ISSN: 0969-9546
• JCR: Science Edi ion, 2018
• Impac ac o : 1.383
• Ca ego y: Eme gency Medicine. Posición: 18/29
• Qua il: Q3
Iden i icación de in ecciones bac e ianas in asi as en pedia ía en la e a de las acunas conjugadas
254
In conclusion, paedia ic IBIs cu en ly p esen mo e
equen ly in p e iously heal hy young child en, wi h a
clinical and epidemiological pa e n ha is highly
dependen on he age o he pa ien and he bac e ium
isola ed. The e olu ion o child en wi h an in asi e
in ec ion was gene ally good, al hough hose pa ien s
who consul ed wi h a sho e ime o p og ession,
symp oms o he han e e o who did no p esen a good
gene al condi ion upon a i al a he ED we e associa ed
wi h mo e se e e p ocesses. Pneumococcus spp. was
esponsible o mo e han hal o he cases ha esul ed in
dea h o he appea ance o sequelae in hese child en.
Acknowledgemen s
Con lic s o in e es
The e a e no con lic s o in e es .
Re e ences
1 A mon K, S ephenson T, Gab iel V, MacFaul R, Eccles on P, We neke U,
Smi h S. De e mining he common medical p esen ing p oblems o an
acciden and eme gency depa men . A ch Dis Child 2001; 84:390–392.
2 He e o M, Alcalde M, Gómez B, He nández JL, So a M, Beni o J, Min egi S.
In asi e bac e ial in ec ions in a paedia ic eme gency depa men in he e a
o he hep a alen pneumococcal conjuga e accine. Eu J Eme g Med
2012; 19:89–94.
3 B ook I. Unexplained e e in young child en: how o manage se e e bac e ial
in ec ion. BMJ 2003; 327:1094–1097.
4 Lee GM, Ha pe MB. Risk o bac e iemia o eb ile young child en in he
pos -Haemophilus in luenza ype b e a. A ch Pedia Adolesc Med 1998;
152:624–628.
5 Kaplan SL, Mason EO, Wald ER, Schu ze GE, B adley JS, Tan TQ, e al.
Dec ease o in asi e pneumococcal in ec ions in child en among 8 child en’s
hospi als in he Uni ed S a es a e he in oduc ion o he 7- alen
pneumococcal conjuga e accine. Pedia ics 2004; 113:443–449.
6 T o e CL, Chand a M, Cano R, La au i A, Ramsay ME, B ehony C, e al.A
su eillance ne wo k o meningococcal disease in Eu ope. FEMS Mic obiol
Re 2007; 31:27–36.
7 Gausche-Hill M, Fuchs S, Yamamo o L. Ad anced pedia ic li e suppo : he
pedia ic eme gency medicine esou ce. Sudbu y, MA: Ame ican College o
Eme gency Physicians and Jones & Ba le Publishe s; 2003.
8 Singe M, Deu schman CS, Seymou CW, Shanka -Ha i M, Annane D,
Baue M, e al. he hi d in e na ional consensus de ini ions o sepsis and
sep ic shock (Sepsis-3). JAMA 2016; 315:801–810.
9 Moo e MR, Link-Gelles R, Scha ne W, Lyn ield R, Hol zman C, Ha ison LH,
e al. E ec i eness o 13- alen pneumococcal conjuga e accine o
p e en ion o in asi e pneumococcal disease in child en in he USA: a
ma ched case–con ol s udy. Lance Respi Med 2016; 4:399–406.
10 Del Amo E, Es e a C, He nandez-Bou S, Galles C, He nandez-Bou S,
He nandez-Bou S, e al. Se o ypes and clonal di e si y o S ep ococcus
pneumoniae causing in asi e disease in he e a o PCV13 in
Ca alonia, Spain. PLoS One 2016; 11:e0151125.
11 Kaplan SL, Ba son WJ, Lin PL, Rome o JR, B adley JS, Tan TQ, e al. Ea ly
ends o in asi e pneumococcal in ec ions in child en a e he in oduc ion
o he 13- alen pneumococcal conjuga e accine. Pedia In ec Dis J 2013;
32:203–207.
12 Ha ison LH, T o e CL, Ramsay ME. Global epidemiology o meningococcal
disease. Vaccine 2009; 27 (Suppl 2):B51–B63.
13 Mo ales D, Mo eno L, He anz M, Be naola E, Ma ínez-Baz I, Cas illa J.
In asi e meningococcal disease in Na a a in he e a o a meningococcal C
accine. An Pedia (Ba c) 2016. [Epub ahead o p in ].
14 Ja id MH, Ahmed SH. Meningococcemia clinical p esen a ion. A ailable a :
h p://emedicine.medscape.com/a icle/221473-clinical#b3. [Accessed
da e 18 Augus 2016].
15 Tunkel AR, Ha man BJ, Kaplan SL, Kau man BA, Roos KL, Scheld WM,
Whis ley RJ. P ac ice guidelines o he managemen o bac e ial meningi is.
Clin In ec Dis 2004; 39:1267–1284.
16 Ca ol ED, Newland P, Thomson AP, Ha CA. P ognos ic alue o
p ocalci onin in child en wi h meningococcal sepsis. C i Ca e Med 2005;
33:224–225.
17 Gomez B, He nandez-Bou S, Ga cia-Ga cia JJ, Min egi S. Bac e aemia
S udy Wo king G oup om he In ec ious Diseases Wo king G oup; Spanish
Socie y o Pedia ic Eme gencies (SEUP). Bac e emia in p e iously heal hy
child en in Eme gency Depa men s: clinical and mic obiological
cha ac e is ics and ou come. Eu J Clin Mic obiol In ec Dis 2015;
34:453–460.
18 A nold SR, Elias D, Buckingham SC, Thomas ED, No ais E, A kade A,
Howa d C. Changing pa e ns o acu e hema ogenous os eomyeli is and
sep ic a h i is: eme gence o communi y-associa ed me hicillin- esis an
S aphylococcus au eus.J Pedia O hop 2006; 26:703–708.
19 Vaillancou S, Gu mann A, Li Q, Chan IY, Ve meulen MJ, Schull MJ.
Repea ed eme gency depa men isi s among child en admi ed wi h
meningi is o sep icemia: a popula ion-based s udy. Ann Eme g Med 2015;
65:625–632.
20 G een SM, Nig o ic LE, K auss BS. Sick kids look sick. Ann Eme g Med
2015; 65:633–635.
Table 6 Uni a ia e and mul i a ia e analyses o iden i y he isk ac o s o se e i y in child en diagnosed wi h an in asi e bac e ial in ec ion
Uni a ia e Mul i a ia e
POR (95% CI) POR (95% CI)
Age (>24 mon hs) 0.691 1.123 (0.633–1.994)
Sex ( emale) 0.257 1.395 (0.785–2.481)
P e ious isi o he eme gency depa men 0.162 1.736 (0.802–3.759)
Du a ion o e e (<24 h) 0.080 1.740 (0.937–3.233) <0.001 4.082 (1.859–8.964)
Symp oms o he han e e <0.001 4.935 (2.114–11.523) 0.005 3.869 (1.507–9.938)
Physical examina ion (al e ed) <0.001 4.825 (2.398–9.705)
Tempe a u e eco ded upon a i al a he eme gency depa men (≥39) 0.025 2.199 (1.104–4.382)
Maximum empe a u e a home (<39) 0.552 1.206 (0.651–2.234)
Well-appea ing (no) <0.001 8.910 (4.543–17.478) <0.001 8.286 (3.737–18.370)
Pa ien p e iously heal hy (no) 0.062 2.421 (0.957–6.125)
CI, con idence in e al; OR, odds a io.
Cha ac e is ics o paedia ic IBI Gangoi i e al.7
Copy igh 2017 Wol e s Kluwe Heal h, Inc. Unau ho ized ep oduc ion o his a icle is p ohibi ed.
MÉTODO
255
2. Gangoi i I, Rod iguez E, Zubiza e a A, Beni o J, Min egi S. P e alence o Occul
Bac e emia in In an s Wi h Ve y High Fe e Wi hou a Sou ce. Pedia In ec Dis
J. 2018 No ;37(11):e271-e273. doi: 10.1097/INF.0000000000001955. PMID:
29462106.
• ISSN: 0891-3668
• JCR: Science Edi ion, 2018
• Impac ac o : 2,317
• Ca ego y: Pedia ics. Posición: 39/125
• Qua il: 2
Iden i icación de in ecciones bac e ianas in asi as en pedia ía en la e a de las acunas conjugadas
256
Downloaded om h p://jou nals.lww.com/pidj by VA2NP/EQXy5eAF3OZjUWq1xwD37/nWyagW5BHJqgwOhSu001Fd U gaICuRd Vc1lY841S/5eJyFY hbyXZE3ys QMuwL jpQx1lg T6Z6 ccJNU/qnYxp YoL o/ x+OizeI0klFa0enzj2w4wdwQ== on 10/12/2018
Downloaded om h p://jou nals.lww.com/pidj by VA2NP/EQXy5eAF3OZjUWq1xwD37/nWyagW5BHJqgwOhSu001Fd U gaICuRd Vc1lY841S/5eJyFY hbyXZE3ys QMuwL jpQx1lg T6Z6 ccJNU/qnYxp YoL o/ x+OizeI0klFa0enzj2w4wdwQ== on 10/12/2018
Copy igh © 2018 Wol e s Kluwe Heal h, Inc. Unau ho ized ep oduc ion o his a icle is p ohibi ed.
© 2018 Wol e s Kluwe Heal h, Inc. All igh s ese ed. www.pidj.com | e271
The Pedia ic In ec ious Disease Jou nal • Volume 37, Numbe 11, No embe 2018 Occul Bac e emia in In an s wi h Ve y High Fe e
PREVALENCE OF OCCULT BACTEREMIA IN INFANTS
WITH VERY HIGH FEVER WITHOUT A SOURCE
Ike Gangoi i, MD, El a Rod iguez, MD, Ane Zubiza e a, MD,
Ja ie Beni o MD, PhD, and San iago Min egi, MD, PhD
Abs ac : We ca ied ou a p ospec i e egis y-based coho s udy a he
eme gency depa men o 363 p e iously heal hy well-appea ing in an s
3–24 mon hs o age wi h e e wi hou a sou ce ≥40.5°C based on local
p o ocol. Fou we e diagnosed wi h occul bac e emia (1.1%; 95% con i-
dence in e al: 0–2.2). Recommenda ions o non es ing o occul bac e-
emia sc eening in hese child en may ha e o be econside ed when e e
≥40.5°C. La ge s udies a e needed o con i m hese esul s.
Key Wo ds: occul bac e emia, e y high e e , e e wi hou sou ce,
in an s
Accep ed o publica ion Feb ua y 13, 2018.
F om he Paedia ic Eme gency Depa men , C uces Uni e si y Hospi al, Uni-
e si y o he Basque Coun y, Bilbao, Basque Coun y, Spain.
The au ho s ha e no unding o con lic s o in e es o disclose.
Add ess o co espondence: San iago Min egi, MD, PhD, Paedia ic Eme gency
Depa men , C uces Uni e si y Hospi al, Plaza de C uces s/n, E-48903 Ba a-
kaldo, Bizkaia, Spain. E-mail: [email p o ec ed].
A e he in oduc ion o he pneumococcal conjuga e accines
(PCVs), pneumococcal in asi e in ec ions in eb ile in an s,
including occul bac e emia (OB), declined d ama ically.1–3 In a
cos -e ec i eness s udy, i was s a ed ha when he a e o OB in
eb ile in an s alls below 0.5% s a egies ha use empi ic es ing
and ea men should be elimina ed.4 On he o he hand, i bac e e-
mia a e is o e 1.5%, i is cos -e ec i e o ob ain blood es s.4 Cu -
en ly, in accina ed popula ions, he a e o OB in eb ile in an s
is less han 0.5%. Ne e heless, hese s udies included in an s wi h
empe a u e g ea e han 39°C, and i is known ha he p e alence
o bac e emia inc eases a highe empe a u es.5 To ou knowledge,
no s udy has add essed he a e o OB in well-appea ing, highly
eb ile in an s in he e a o PCV. The objec i e o his s udy is o
analyze he p e alence o OB in p e iously heal hy well-appea ing
in an s 3–24 mon hs o age wi h e e wi hou a sou ce (FWS)
equal o highe han 40.5°C in he e a o PCV.
PATIENTS AND METHODS
We ca ied ou a egis y-based coho s udy a he pedia ic
eme gency depa men (ED) o a e ia y le el eaching hospi al
a ending 55,000 isi s annually. We included all p e iously heal hy
well-appea ing in an s 3–24 mon hs o age wi h FWS ≥40.5°C
b ough o he ED be ween 2013 and 2016.
Each mon h, all he eb ile in an s wi h a blood cul u e
ob ained we e iden i ied using he elec onic da abases o he
Mic obiology Se ice and he ED. A e ha , he main in es iga-
o selec ed o inclusion all in an s 3–24 mon hs o age wi h FWS
≥40.5°C wi h a blood cul u e ob ained when e alua ed in he ED.
To check ha all in an s 3–24 mon hs o age wi h FWS
≥40.5°C we e included, we also e iewed a andomized sample o
he pa ien s coming o he ED du ing he pe iod o he s udy. In his
way, we e ised all he episodes o child en admi ed o he ED 1
week pe mon h du ing he pe iod o he s udy.
We collec ed he ollowing da a om he elec onic clini-
cal eco ds o ou ED: age, gende , pe sonal his o y, PCV s a us,
du a ion o e e , associa ed symp oms, empe a u e, p e ious con-
sul a ion in he ED, appea ance on a i al, physical examina ion,
di e en blood es s (whi e blood cell coun , absolu e neu ophil
Copy igh © 2018 Wol e s Kluwe Heal h, Inc. All igh s ese ed.
DOI: 10.1097/INF.0000000000001955
despi e he highly a iable baseline mic obio a o pa ien s wi h a
acheos omy.7
The adi ional educ ionis app oach o ca ego izing ARIs as
ei he i al o bac e ial may be oo simplis ic a clinical amewo k o
ARIs in indi iduals wi h a acheos omy, and possibly all people wi h
ARIs.7 On D1 o ARI, he majo i y o he cu en p ospec i e coho
had a i us de ec ed and a “bloom” o al eady p esen gene a (ie, Hae-
mophilus and Mo axella). The acheal inding o Haemophilus and
Mo axella blooming a e consis en wi h indings om p e ious s udies
u ilizing nasopha yngeal samples o examine acu e espi a o y illness
ou comes.9 And al hough i al–bac e ial in e ac ions du ing ARIs ha e
been desc ibed,10 he p esen esul s ex end p e ious esea ch by sug-
ges ing ha hese ARIs we e no in ec ions due o acquisi ion o a new
bac e ial pa hogen as Koch’s pos ula es sugges , bu a he a bloom o
colonizing gene a in he con ex o a i al in ec ion. Concep ualizing
ARIs as “blooms” may be mo e complex o ope a ionalize clinically
han he cu en educ ionis app oach, bu may e en ually p o ide
oppo uni ies o no el, a ge ed ea men me hods. Al hough beyond
he scope o hese da a, ARIs may be bes unde s ood as an eme gen
phenomenon7 ha (1) is d i en by a complex in e play among he
in ec ing i us, mic obiome and hos esponse9 and (2) esul s in a
con inuum o ARI se e i y ancho ed by pneumonia.
The nex s ep is o be e unde s and he pa hobiology o
ARI in his high- isk popula ion wi h a iable unde lying mic o-
bio a o de elop no el a ge s o ARI ea men and o p o ide
guidance abou when o use an imic obials and which bac e ia o
ea . Un il his ime o imp o ed ARI unde s anding and clinical
guidance, many clinicians will con inue o o e use and misuse an i-
mic obials o ARIs in child en wi h a acheos omy.
ACKNOWLEDGMENTS
We hank he GWU Colonial One High-Pe o mance Com-
pu ing Clus e o compu a ional ime.
REFERENCES
1. Mo ali y GBD, Causes o Dea h Collabo a o s. Global, egional, and
na ional age-sex speci ic all-cause and cause-speci ic mo ali y o 240
causes o dea h, 1990–2013: a sys ema ic analysis o he Global Bu den o
Disease S udy 2013. Lance . 2015;385:117–171.
2. Dosa NP, Boeing NM, Ms N, e al. Excess isk o se e e acu e illness in
child en wi h ch onic heal h condi ions. Pedia ics. 2001;107:499–504.
3. Zhu H, Das P, Robe son DW, e al. Hospi aliza ions in child en wi h p eex-
is ing acheos omy: a na ional pe spec i e. La yngoscope. 2015;125:462–
468.
4. S e ni LM, Collaco JM, Bake CD, e al.; ATS Pedia ic Ch onic Home
Ven ila ion Wo kg oup. An O icial Ame ican Tho acic Socie y Clinical
P ac ice Guideline: pedia ic ch onic home in asi e en ila ion. Am J Respi
C i Ca e Med. 2016;193:e16–e35.
5. Rusakow LS, Gua ín M, Wegne CB, e al. Suspec ed espi a o y ac in ec-
ion in he acheos omized child: he pedia ic pulmonologis ’s app oach.
Ches . 1998;113:1549–1554.
6. Pé ez-Losada M, G aham RJ, Coquille e M, e al. The empo al dynamics
o he acheal mic obiome in acheos omised pa ien s wi h and wi hou
lowe espi a o y in ec ions. PLoS One. 2017;12:e0182520.
7. Dickson RP, E b-Downwa d JR, Hu nagle GB. Towa ds an ecology o he
lung: new concep ual models o pulmona y mic obiology and pneumonia
pa hogenesis. Lance Respi Med. 2014;2:238–246.
8. Yang C, Wang Q, Simon PN, e al. Dis inc Ne wo k In e ac ions in Pa icle-
Associa ed and F ee-Li ing Bac e ial Communi ies du ing a Mic ocys is
ae uginosa Bloom in a Pla eau Lake. F on Mic obiol. 2017;8:1202.
9. Hasegawa K, Mansbach JM, Ajami NJ, e al.; he MARC-35 In es iga o s.
Associa ion o nasopha yngeal mic obio a p o iles wi h b onchioli is se e -
i y in in an s hospi alised o b onchioli is. Eu Respi J. 2016;48:1329–
1339.
10. Mansbach JM, Hasegawa K, Henke DM, e al. Respi a o y syncy ial i us
and hino i us se e e b onchioli is a e associa ed wi h dis inc nasopha yn-
geal mic obio a. J Alle gy Clin Immunol. 2016;137:1909–1913.e4.
Copy igh © 2018 Wol e s Kluwe Heal h, Inc. Unau ho ized ep oduc ion o his a icle is p ohibi ed.
Gangoi i e al The Pedia ic In ec ious Disease Jou nal • Volume 37, Numbe 11, No embe 2018
e272 | www.pidj.com © 2018 Wol e s Kluwe Heal h, Inc. All igh s ese ed.
cell coun , C- eac i e p o ein and p ocalci onin), mic oo ganism
isola ed, inal diagnosis and disposi ion o he pa ien .
In ou ED, we ecommend blood cul u e, whi e blood cell,
absolu e neu ophil cell, se um C- eac i e p o ein, p ocalci onin,
u ine dips ick and polyme ase chain eac ion o pneumococcus
and meningococcus in all eb ile in an s 3–24 mon hs old wi h
FWS ≥40.5°C, ega dless hei accina ion s a us. O he es s
(u ine cul u e, ches adiog aph, ce eb ospinal luid examina ion)
we e ob ained a he disc e ion o he physician in cha ge.
De ini ions
•P e iously heal hy pa ien s: pa ien s wi hou any o he ol-
lowing isk ac o s: immunosupp ession (oncologic illness,
ch onic enal ailu e, ansplan pa ien , sickle cell disease), he
p esence o a mechanical de ice (indwelling ca he e , en i-
cle-pe i oneal shun , audi o y p os heses) and an in asi e diag-
nos ic o he apeu ic p ocedu e in he p e ious 10 days.
•Well-appea ing pa ien s: pa ien s wi h a s able pedia ic assess-
men iangle upon a i al a he ED. Pedia ic assessmen i-
angle is a apid ool ecommended by he Ame ican Academy
o Pedia ics o assess he i s gene al imp ession o any child.
The appea ance, he wo k o b ea hing and he ci cula ion o
he skin a e e alua ed using speci ic p ede ined physical, isual
o audi o y indings. I any o hese 3 componen s is abno mal,
he pa ien is conside ed uns able.
•FWS: axilla y o ec al empe a u e highe han 38°C eg-
is e ed a home o in he ED, wi hou associa ed espi a o y
symp oms, dia hea p ocess and indings on physical examina-
ion ha allows iden i ying he sou ce o he e e .
•OB: isola ion o pa hogenic bac e ium in he blood o a well-
appea ing child wi h FWS.
PCV13 was included in he public immuniza ion p og am in
Janua y 2013. Cu en ly, PCV accina ion co e age in he Basque
Coun y is a ound 95%.
We ca ied ou he s a is ical analysis using he s a is ical
p og am SPSS 23, Chicago, IL. The quali a i e a iables we e
desc ibed using absolu e equencies and pe cen ages and he con-
inuous a iables we e desc ibed using bo h he mean and s anda d
de ia ion o median and in e qua ile ange. The χ2 es was used o
s udy he associa ion be ween quali a i e a iables.
The Clinical Resea ch E hics Commi ee o he hospi al
app o ed he s udy. To main ain pa ien con iden iali y, he da abase
did no include any da a ha would ha e allowed he iden i ica ion
o pa ien s. As iden i ies emained anonymous and no in e en ion
was pe o med on pa ien s, in o med consen was no equi ed.
RESULTS
Du ing he s udy pe iod, blood cul u es we e ob ained on
543 in an s 3–24 mon hs o age wi h e e ≥40.5°C, including
all he 363 p e iously heal hy well-appea ing in an s wi h FWS
≥40.5°C (Fig. 1).
Mean age o he 363 p e iously heal hy well-appea ing in an s
wi h FWS ≥40.5°C was 13.9 ± 4.9 mon hs and 189 (52.1%) we e
emale. PCV dosing was unknown in 23 (6.3%), and 51 (14%) had
no ecei ed any dose. Fe e du a ion was sho e o equal han 48
hou s in 297 (81.8%). Mos common inal diagnoses we e FWS 282
(77.7%); u ina y ac in ec ion 36 (9.9%); e e and ash 16 (4.4%);
pneumonia 13 (3.6%) and bac e emia 4 (1.1%). All pa ien s did well.
Fou p e iously heal hy well-appea ing in an s wi h FWS
≥40.5°C we e diagnosed wi h OB (OB p e alence: 1.1%; 95%
con idence in e al [CI]: 0–2.2): 3 pneumococcal OB (one
16-mon h-old non-PCV accina ed gi l, and wo 16-mon h and
19-mon h-old ully accina ed gi ls; pneumococcal OB p e a-
lence: 0.82%; 95% CI: 0%–1.8%) and a 12-mon h-old boy wi h a
non ype b Haemophilus in luenza bac e emia. All we e managed
as ou pa ien s (3 o hem a e ecei ing 1 dose o IM ce iaxone
as a esul o al e a ions o he blood bioma ke s) and all did well.
Among hose 289 in an s who ha e ecei ed a leas 1 dose
o PCV, 2 we e diagnosed wi h pneumococcal OB (0.69%; 95%
CI: 0–1.6).
Du ing he s udy pe iod, blood cul u es we e also ob ained
in 140 p e iously heal hy well-appea ing in an s wi h e e wi h a
sou ce ≥40.5°C (mainly espi a o y symp oms). Blood cul u e was
posi i e o S ep ococcus pneumoniae in one 19-mon h-old boy
ully accina ed in an diagnosed wi h mas oidi is.
DISCUSSION
Al hough being lowe han he epo ed in he p e-PCV s ud-
ies,4 he a e o OB in p e iously heal hy well-appea ing in an s
3–24 mon hs o age wi h FWS equal o highe han 40.5°C does no
suppo he ecommenda ion o no es ing hese in an s o iden i y
hose a highe isk o OB. E en hough he a e o bac e emia in
ully PCV-immunized in an s is 0.5% o g ea e .
Nowadays, mos guidelines ecommend no es ing ully
immunized (including PCV) eb ile in an s and do no gi e any spe-
ci ic ecommenda ion o hose wi h e y high e e .6 In ac , labo-
a o y e alua ion and empi ic an ibio ic he apy do no signi ican ly
Fe e wi h a sou ce, 140 (25.8%)
Bac e emia 1, 0.71% 0.12-3.9
Fe e wi hou a sou ce, 363(66.8%)
Occul bac e emia 4, 1.11%, CI 95%0.4-2.8
Non p e iously heal hy, 10 (1.9%)
Bac e emia 0
P e iously heal hy, 503 (92.6%)
Bac e emia 5, 0.99%, CI 95% 0.42-2.3
Non well-appea ing, 30 (5.5%)
Bac e emia 0
In an s wi h e e equal o highe han 40.5ºC: 543
Bac e emia 5, 0.92%, CI 95% 0.39-2.1
Well-appea ing 513 (94.5%)
Bac e emia 5, 0.97%, CI 95%0.41-2.25
FIGURE 1. Pa ien s’ low cha .
Copy igh © 2018 Wol e s Kluwe Heal h, Inc. Unau ho ized ep oduc ion o his a icle is p ohibi ed.
© 2018 Wol e s Kluwe Heal h, Inc. All igh s ese ed. www.pidj.com | e273
The Pedia ic In ec ious Disease Jou nal • Volume 37, Numbe 11, No embe 2018 Occul Bac e emia in In an s wi h Ve y High Fe e
CARDIAC AND PULMONARY CYSTIC
ECHINOCOCCOSIS WITH MASSIVE OBSTRUCTION
OF THE PULMONARY VESSEL SYSTEM IN A
16-YEAR-OLD GIRL
Benno Kohlmaie , MD,* And eas T obisch, MD,*
Klaus P u schelle , MD,* Igo Knez, MD,†
Wal e Klepe ko, MD,‡ Alexande Pilha sch, MD,§
Sab ina Schwein zge , MD,¶ and We ne Zenz, MD*
Abs ac : We desc ibe he ein he managemen o a 16-yea -old gi l wi h cys ic
echinococcosis o he igh en icle and massi e obs uc ion o he pulmo-
na y essel sys em by pa asi ic me as a ic dissemina ion. A e esec ion o
he ca diac cys , pulmona y h omboenda e ec omy was pe o med o emo e
pa s o he obs uc i e pa asi ic ma e ial. The ea men educed he ele a ed
pulmona y a e ial p essu e, imp o ing he pa ien ’s o e all condi ion.
Key Wo ds: cys ic echinococcosis, h omboenda e iec omy, pulmona y
in a ascula cys , ca diac cys , albendazole, p aziquan el
Accep ed o publica ion Decembe 23, 2017.
F om he *Depa men o Gene al Pedia ics, and †Depa men o Ca diac Su -
ge y, Medical Uni e si y o G az, G az, Aus ia; ‡Depa men o Tho acic
Su ge y, Medical Uni e si y o Vienna, Vienna, Aus ia; and §Depa men
o Pedia ic Radiology, and ¶Depa men o Pedia ic Ca diology, Medical
Uni e si y o G az, G az, Aus ia.
The au ho s ha e no unding o con lic s o in e es o disclose.
Add ess o co espondence: We ne Zenz, MD, Depa men o Gene al Pedi-
a ics, Medical Uni e si y o G az, G az, Aus ia. E-mail: we ne .zenz@
medunig az.a .
Supplemen al digi al con en is a ailable o his a icle. Di ec URL ci a ions
appea in he p in ed ex and a e p o ided in he HTML and PDF e sions o
his a icle on he jou nal’s Web si e (www.pidj.com).
Cys ic echinococcosis (CE), caused by Echinococcus g anulosus,
is a common pa asi ic disease wi h high incidence a es in u al
a eas in Sou he n Eu ope, Middle Eas , Asia and A ica.1,2 In a e cases,
i p ima ily a ec s he hea . Rup u es o he cys memb anes can lead
o ca diac amponade, anaphylac ic shock o emboliza ion and obs uc-
ion o pulmona y essels, esul ing in se e e ca diopulmona y symp-
oms.3,4 He e, we p esen a complex case wi h ca diac and pulmona y
in ol emen and massi e obs uc ion o he pulmona y a e ies.
CASE REPORT
A 16-yea -old p e iously heal hy emale was admi ed o ou
hospi al wi h a 2-mon h his o y o inc easing dyspnea and cough-
ing. She g ew up in a CE endemic a ea in Romania and mo ed o
Aus ia 2 yea s ago. She li ed oge he wi h he amily and was
wo king as a wai ess.
Physical examina ion showed no mal weigh and heigh ,
no mal hea a e, no ca diac mu mu , no mal blood p essu e, no -
mal b ea hing, no dyspnea a es and no edema. Oxygen sa u a ion
was 93%–96% a no mal espi a o y a e.
Ches adiog aph showed mul iple in apulmona y nodules
in bo h lungs and widening o he uppe medias inum. Echoca di-
og aphy e ealed a cys ic lesion in he apex o he igh en icle
(Fig. 1A). Tho acic compu ed omog aphic scan displayed a cys ic
Copy igh © 2018 Wol e s Kluwe Heal h, Inc. All igh s ese ed.
DOI: 10.1097/INF.0000000000002066
al e he likelihood o p og ession o ocal bac e ial in ec ion and
a e no longe ecommended in an o he wise heal hy child wi h
FWS who is comple ely immunized.7 In addi ion, since he ou ine
immuniza ion o child en wi h PCV7 o PCV13 accine, pa hogens
o he han S. pneumoniae ha e being epo ed o be he cause o he
majo i y o cases o unsuspec ed bac e emia.8 In ou s udy, 4 p e i-
ously heal hy well-appea ing in an s 3–24 mon hs o age wi h FWS
equal o highe han 40.5°C we e diagnosed wi h OB, 3 o hem
caused by S ep ococcus pneumoniae. Two we e ully immunized.
These esul s emphasize he impo ance o ule ou se ious bac e-
ial in ec ion in young high e e ish child en, including OB, and
highligh he ele ance o pneumococcal in ec ion in his selec ed
popula ion in he e a o he PCV.
Ou s udy shows ce ain limi a ions. The main limi a ion is
he sample size. The CIs o he ob ained bac e emia a e do no allow
gi ing a s ong ecommenda ion o his popula ion. Ne e heless,
he esul s ob ained emphasize he impo ance o ca y ou a la ge
s udy, p e e ably mul icen e , o es ablish i non es ing s a egy is
adequa e when e e is o e 40.5°C. On he o he hand, his is a uni-
cen e s udy. Ne e heless, esul s should be simila in popula ions
wi h simila accina ion s a us. Finally, o include all he pa ien s in
a p ospec i e way, collec ing he da a when he in an s a e in he ED
would ha e been mo e adequa e o include all pa ien s. Ne e heless,
wi h he andom e ision o he episodes egis e ed in he ED, we
hink ha only e y ew pa ien s we e missed, i any.
We conclude ha , despi e ecommenda ions o non es ing
o pneumococcal OB sc eening in well-appea ing eb ile in an s,
hese ecommenda ions may ha e o be econside ed in in an s
wi h FWS ≥40.5°C, including hose ully accina ed. La ge and
p e e ably mul icen e s udies a e needed o con i m hese esul s.
Acco dingly, a p ospec i e mul icen e s udy will begin on 2018
unde he scope o he Resea ch ne wo k o he Spanish Socie y o
Pedia ic Eme gency Medicine (Red de In es igación de la Socie-
dad Española de U gencias de Pedia ía-Spanish Pedia ic Eme -
gency Resea ch G oup RISEUP-SPERG).
ACKNOWLEDGMENTS
I.K. concep ualized and designed he s udy, supe ised da a
collec ion, analyzed he da a, w o e he ini ial d a o he manu-
sc ip and app o ed he inal manusc ip as submi ed. E.R. collab-
o a ed in he design o he s udy, collec ed da a, c i ically e ised
he manusc ip and app o ed he inal manusc ip as submi ed.
A.Z. collec ed da a, c i ically e ised he manusc ip and app o ed
he inal manusc ip as submi ed. J.B. collabo a ed in he design o
he s udy, c i ically e ised he inal manusc ip and app o ed he
inal manusc ip as submi ed. S.M. concep ualized and designed
he s udy, analyzed he da a, e ised mul iple e sions o he ini ial
manusc ip and app o ed he inal manusc ip as submi ed.
REFERENCES
1. He z AM, G eenhow TL, Alcan a a J, e al. Changing epidemiology o ou -
pa ien bac e emia in 3- o 36-mon h-old child en a e he in oduc ion o
he hep a alen -conjuga ed pneumococcal accine. Pedia In ec Dis J.
2006;25:293–300.
2. Jo e MD, Alpe n ER. Occul pneumococcal bac e emia: a e iew. Pedia
Eme g Ca e. 2010;26:448–454; quiz 455.
3. Kaplan SL, Mason EO J , Wald ER, e al. Dec ease o in asi e pneumococ-
cal in ec ions in child en among 8 child en’s hospi als in he Uni ed S a es
a e he in oduc ion o he 7- alen pneumococcal conjuga e accine.
Pedia ics. 2004;113(3 p 1):443–449.
4. Lee GM, Fleishe GR, Ha pe MB. Managemen o eb ile child en in he
age o he conjuga e pneumococcal accine: a cos -e ec i eness analysis.
Pedia ics. 2001;108:835–844.
5. Lee GM, Ha pe MB. Risk o bac e emia o eb ile young child en in
he pos -Haemophilus in luenzae ype B e a. A ch Pedia Adolesc Med.
1998;152:624–628.
6. NICE Guidance. Fe e in unde 5s: assessmen and ini ial managemen .
Accessed Augus 2017.
7. A ne JR, Bake MD. Occul bac e emia in he pos -pneumococcal con-
juga e accine e a: does he blood cul u e s op he e? Acad Eme g Med.
2009;16:258–260.
8. G eenhow TL, Hung YY, He z A. Bac e emia in child en 3 o 36 mon hs
old a e in oduc ion o conjuga ed Pneumococcal accines. Pedia ics.
2017;139:e20162098. doi: 10.1542/peds.2016–2098.
MÉTODO
257
3. Gangoi i I, Zubiza e a A, Elgoiba B, Min egi S; In ec ious Diseases Wo king
G oup, Spanish Socie y o Pedia ic Eme gencies (SEUP). Occul Bac e emia in
Young Child en wi h Ve y High Fe e Wi hou a Sou ce: A Mul icen e S udy.
Pedia In ec Dis J. 2020 Dec;39(12):e462-e464. doi:
10.1097/INF.0000000000002891. PMID: 32898089
• ISSN: 0891-3668
• JCR: Science Edi ion, 2020
• Impac ac o : 2,129
• Ca ego y: Pedia ics. Posición: 69/129
• Qua il: Q3
Iden i icación de in ecciones bac e ianas in asi as en pedia ía en la e a de las acunas conjugadas
258
Ac a Paedia ica. 2020;00:1–6.
|
1wileyonlinelib a y.com/jou nal/apa
1 | BACKGROUND
Fe e is a e y common eason o consul a ion among child en a -
ending he eme gency depa men (ED). In mos cases, he cause is
a sel -limi ing i al in ec ion. Despi e ad ances in accina ions and
an ibio ics, in asi e bac e ial in ec ions emain signi ican causes o
dea h o child en in de eloped coun ies. Gene al in an immuniza-
ion p og ammes agains he mos common pa hogens (Haemophilus
in luenzae ype b, S ep ococcus pneumoniae and Neisse ia menin-
gi ides) ha e led o a signi ican dec ease o childhood in asi e
Recei ed: 8 May 2020
|
Re ised: 29 July 2020
|
Accep ed: 18 Augus 2020
DOI: 10.1111/apa.15549
REGULAR ARTICLE
Paedia ic Esche ichia coli bac e aemia p esen a ions and
high- isk ac o s in he eme gency depa men
Bo ja Elgoiba 1 | Ike Gangoi i1 | Juan José Ga cia-Ga cia2 | Susanna He nandez-Bou3 |
Bo ja Gomez1 | Lo ea Ma inez Inda 4 | San iago Min egi1 | Bac e emia S udy Wo king
G oup om he In ec ious Diseases Wo king G oup, Spanish Socie y o Pedia ic Eme gencies
(SEUP)
©2020 Founda ion Ac a Paedia ica. Published by John Wiley & Sons L d
Abb e ia ions: E. coli, Esche ichia coli; ED, eme gency depa men ; ICU, in ensi e ca e
uni ; UTI, u ina y ac in ec ion.
1Paedia ic Eme gency Depa men ,
Bioc uces Bizkaia Heal h Resea ch Ins i u e,
Hospi al Uni e si a io C uces, Uni e si y
o he Basque Coun y, UPV/EHU, Bilbao,
Basque Coun y, Spain
2Paedia ics Depa men , Hospi al San Joan
de Déu, Uni e si a de Ba celona, Ba celona,
Spain
3Paedia ic Eme gency Depa men ,
Hospi al San Joan de Déu, Ba celona, Spain
4BioC uces Bizkaia Heal h Resea ch
Ins i u e, Bilbao, Spain
Co espondence
San iago Min egi, Bioc uces Bizkaia Heal h
Resea ch Ins i u e, Ba akaldo, Bizkaia, Spain.
Email: san iago.min egi@osakide za.eus
Abs ac
Aim: Esche ichia coli (E coli) is a known cause o paedia ic bac e aemia. The main
objec i e was o cha ac e ise he eme gency depa men (ED) p esen a ions o pae-
dia ic E coli bac e aemia and seconda ily o iden i y hose ela ed o g ea e se e i y.
Me hods: This was a sub-s udy o a mul icen e c oss-sec ional p ospec i e egis y
including all wi h E coli bac e aemia episodes be ween 2011 and 2016. We used mul-
iple co espondence and clus e analysis o iden i y di e en pa e ns.
Resul s: We included 291 pa ien s and 43 me c i e ia o se e e disease (14.3%, 95%
con idence in e al 11.2-19.3). We iden i ied ou ypes o paedia ic E coli bac e ae-
mia p esen a ions. Two (178 pa ien s, 61.2%) we e ela ed o well-appea ing p e i-
ously heal hy in an s wi h associa ed u ina y ac in ec ion (UTI). Well-appea ing
child en olde han 12 mon hs old wi h unde lying disease (n = 60, 20.6%) and non-
well-appea ing child en o di e en ages (n = 53, 18.2%) co esponded o he o he
wo ypes; hese had associa ed UTI in equen ly and highe se e i y a e (15% and
50.9%, espec i ely, highe when compa ed wi h he wo p e ious ypes, P < .01),
including he wo pa ien s who died.
Conclusion: The e we e ou di e en ypes o ED paedia ic E coli bac e aemia p es-
en a ions wi h di e en se e i y. Feb ile young child en wi h associa ed UTI showed
he bes ou come.
KEYWORDS
bac e aemia, Esche ichia coli, ou come, isk ac o , u ina y ac in ec ion
2
|
ELGOIBAR E AL.
bac e ial in ec ions1,2 and changes in he dis ibu ion o mos e-
quen ly isola ed pa hogens.
Esche ichia coli is a known cause o bac e aemia in eb ile in an s
unde 12 mon hs o age3 and has been widely epo ed mainly in
eb ile in an s <3 mon hs o age, many o hem associa ed wi h a
u ina y ac in ec ion (UTI).4,5 In a p e ious s udy unde he scope
o he Spanish Socie y o Eme gency Medicine, E coli accoun ed o
20% o he bac e aemia episodes egis e ed in p e iously heal hy
child en in Spanish EDs.6 To ou knowledge, no la ge se ies ha e an-
alysed he clinical p esen a ion and ou come o child en wi h E coli
bac e aemia. Ou s udy may help o be e iden i y hese child en in
he ED, especially hose a highe isk o se e e disease.
The main objec i e was o cha ac e ise he ED p esen a ions o
paedia ic E coli bac e aemia. The seconda y objec i e was o iden-
i y p esen a ions ela ed o highe se e i y.
Ou hypo hesis was ha he e a e di e en p o iles o paedia ic
E coli bac e aemia p esen a ions wi h di e en isk o se e e illness.
2 | PATIENTS AND METHODS
We pe o med a seconda y analysis o a la ge, mul icen e, c oss-
sec ional p ospec i e egis y o childhood bac e aemia p esen a-
ions o 23 Spanish EDs.
In 2010, he Spanish Socie y o Paedia ic Eme gency Medicine
p oposed he es ablishmen o a p ospec i e mul icen e egis y o
posi i e blood cul u e ob ained a Spanish paedia ic EDs. Pa ien s
be ween 0 mon hs and 20 yea s we e p ospec i ely en olled be-
ween 2011 and 2016. Du ing 2011, 15 paedia ic EDs pa icipa ed
in he ec ui men , 22 du ing 2012, 21 du ing 2013, 19 du ing 2014,
17 du ing 2015 and 13 du ing 2016.
Blood cul u e echnique was explained in he s udy published in
2014.6
Fo he pu pose o his s udy, we included hose child en wi h
E coli isola ed in he blood cul u e.
We used he Paedia ic Assessmen T iangle (PAT) o assess he
i s gene al imp ession o he child. The PAT is a apid ool ecom-
mended by he Ame ican Academy o Pedia ics o assess he i s
gene al imp ession o any child. The appea ance, he wo k o b ea h-
ing and he ci cula ion o he skin a e e alua ed using speci ic p e-
de ined physical, isual o audi o y indings. I any o hese h ee
componen s a e abno mal, he pa ien is conside ed as non-well
appea ing.7
Ce ain ac o s we e conside ed as inc easing he isk o ha -
ing a bac e aemia. These ac o s included immunosupp ession such
as oncological illness, ch onic enal ailu e, ansplan pa ien and
sickle cell disease; he p esence o a mechanical de ice, such as an
indwelling ca he e o a en iculo-pe i oneal shun ; an in asi e di-
agnos ic o he apeu ic p ocedu e in he p e ious 10 days; a se ious
kidney o u ina y ac mal o ma ions such as double enal sys em,
se e e bila e al esicou e e al e lux and p esence o u e e os omy
o esicos omy; and pa ien s wi h mul io gan synd omes o sys emic
illness. Fo he pu pose o his s udy, pa ien s wi hou any o hese
isk ac o s we e conside ed p e iously heal hy.
We de ined occul bac e aemia as isola ion o E coli in he blood
in he absence o an iden i iable ocus o in ec ion. A new posi i e
blood cul u e a e adequa e an ibio ic ea men (sensi i e an i-
biog am and adequa e dose and du a ion o he an ibio ic) was con-
side ed as a new episode o bac e aemia.
Fo he pu pose o his s udy, we adap ed he sepsis c i e ia
published by Golds ein e al8 A pa ien wi h a posi i e blood cul-
u e was diagnosed wi h sepsis i p esen ing wi h any o he ol-
lowing signs: achyca dia >180 bpm no due o ex e nal o pain ul
s imuli o long- e m medica ion; b adyca dia <100 bpm no due o
ex e nal agal s imulus, β-blocke d ugs o congeni al hea disease
(only applicable in in an s younge han 1 yea old); achypnoea
>50 pm; and signs o o gan dys unc ion as lis ed in he a o emen-
ioned publica ion.8
Sep ic shock was conside ed in hose pa ien s wi h pe -
sis ing hypo ension equi ing asop esso s despi e adequa e
esusci a ion.
Highe se e i y was conside ed when child en me one o mo e
o he ollowing c i e ia: dea h, sequelae, admission o he in ensi e
ca e uni (ICU), sepsis, meningi is and/o acu e complica ions includ-
ing enal o hepa ic ailu e, s oke, acu e espi a o y dis ess syn-
d ome o ca he e eplacemen .
We c ea ed wo o ms o be comple ed online using Google D i e
applica ion (Google LLC). Ques ionnai es we e ini ially dis ibu ed o
all pa icipa ing EDs seeking o ensu e he cla i y o he me hods and
o enhance he quali y o he da a collec ed and we e ul illed by he
si e in es iga o s. The i s ques ionnai e was a pa ien egis a ion
o m o each posi i e blood cul u e collec ed, wi h epidemiologi-
cal and clinical da a, he esul s o es s pe o med, inal diagnosis
and ou come. A second o m was used o p o ide he ollowing ad-
di ional, mon hly da a: o al numbe o pa ien s a ended, o blood
cul u es aken and o posi i e blood cul u es ob ained.
Only he esea ch coo dina o had access o he wo esul ing
online da abases, being esponsible o downloading egula back-
ups o bo h da abases and e iewing hem o possible e o s in da a
Key no es
• We cha ac e ised he eme gency depa men p es-
en a ions o paedia ic E coli bac e aemia and iden i-
ied hose ela ed o g ea e se e i y in 291 pa ien s
<18 yea s o age.
• We iden i ied ou ypes o p esen a ions ela ed o
p e ious illnesses, age, sex, appea ance upon he a i al
and associa ion wi h u ina y ac in ec ion.
• Associa ion wi h u ina y ac in ec ion in eb ile well-
appea ing p e iously heal hy young child en showed
he bes ou come.
|
3
ELGOIBAR E AL.
en y. The pa icipa ing esea che in each cen e was esponsible
o e iewing he episodes wi h po en ial e o s.
To iden i y ypes o E coli bac e aemia p esen a ions, we used
mul iple co espondence analysis and clus e analysis. In o de o
pe o m mul iple co espondence analyses,9 we used he ollow-
ing ca ego ical a iables: sex, age, PAT, p e iously heal hy, e e ,
o he symp oms and physical examina ion. Age was ca ego ised
in o <3 mon hs, 3-12 mon hs and >12 mon hs; PAT in o no mal, al-
e ed appea ance, al e ed ci cula ion o he skin and al e ed wo k o
b ea hing. We hen pe o med he clus e analysis, which o ganises
in o ma ion om appa en ly he e ogeneous episodes in o ela i ely
homogenous g oups. We used he ac o s ob ained in he mul iple
co espondence analyses as a iables o pe o m he clus e analysis
and o ob ain he app op ia e g ouping o E coli bac e aemia p esen-
a ions.10 To c ea e clus e s, we used he squa ed euclidean dis ance
and Wa d me hod.11 This me hod combined co espondence anal-
ysis and clus e analysis o ca ego ise E coli bac e aemia cases in o
g oups. These g oups we e sugges ed by he da a and no de ined
a p io i. The g oups we e made in a way such ha cases in a gi en
g oup o E coli bac e aemia we e simila o each o he and hose in
di e en g oups we e dissimila .
Finally, chi-squa e es was used o s udy he associa ion be-
ween se e i y and di e en ypes o E coli bac e aemia p esen a-
ions. Ou come measu e was he p esence o , a leas one o he
se e i y c i e ia desc ibed p e iously.
We pe o med all s a is ical analyses using SPSS s. 23.0 s a is-
ical so wa e and R p ojec , e sion 3.6.2 ‘Da k and S o my Nigh ’
(IBM).
This s udy was app o ed by he E hical Commi ee o he Basque
Coun y ( egis a ion numbe PI2011040). App o al o he s udy
and o da a sha ing wi h he coo dina ing ins i u ion and wi h he
cen alised da a cen e was g an ed by he ins i u ional e iew boa d
a each pa icipa ing ins i u ion. To main ain pa ien con iden iali y,
he o ms did no include any da a ha would ha e allowed he iden-
i ica ion o any pa ien .
3 | RESULTS
Du ing he ime o he s udy, we egis e ed a o al o 3 936 827 ED
episodes, o which a posi i e blood cul u e was isola ed in 1696
(0.04%, CI 95% 0.04-0.05). In 291 (17.6%, 95% CI 15.4-19.0), blood
cul u e was posi i e o E coli. Table 1 epo s desc ip i e s a is ics
o he main epidemiological a iables, managemen and ou come o
he child en wi h E coli bac e aemia.
Final diagnosis we e UTI wi h associa ed bac e aemia 206
(70.8%); occul bac e aemia 27 (9.3%); sepsis/shock 32 (11%, h ee
o hem wi h associa ed meningi is); meningi is 5 (1.7%); ca he e -as-
socia ed bloods eam in ec ion 6 (2.1%); and o he s 15 (5.1%). O he
291 pa ien s, 43 (14.8%, 95% CI 11.2-19.3) we e conside ed o ha e
se e e illness (Table 2). Two pa ien s died.
The mul iple co espondence analyses and clus e analysis iden-
i ied ou main ypes o paedia ic E coli bac e aemia p esen a ions
(Table 3). Two ypes o E coli bac e aemia p esen a ions (g oups A
and B) we e mainly ela ed o well-appea ing p e iously heal hy
in an s <12 mon hs old wi h associa ed UTI (85.0% and 98.5%,
Age (in mon hs)a 3 (1-11)
Sex ( emale) 131 (45%)
Non- p e iously heal hy pa ien s 67 (23%)
Immunosupp ession 27 (9.3%)
Pa ien s wi h mul io gan synd omes o sys emic illness 16 (5.4%)
Se ious kidney o u ina y mal o ma ionsb 13 (4.5%)
P esence o a mechanical de ice 7 (2.4%)
In asi e diagnos ic o he apeu ic p ocedu e in he p e ious 10 d 4 (1.4%)
Du a ion o he e e (in hou s)a 12 (3-24)
Tempe a u e upon a i al o he eme gency depa men (°C)c 37.9 ± 1.0
Well appea ing upon a i al o he eme gency depa men 244 (83.8%)
No indings in he physical examina ion 226 (77.7%)
U ine cul u e pe o med 263 (90.4%)
Lumba punc u e pe o med 71 (24.4%)
Ches X- ay pe o med 33 (11.3%)
Adminis e ed an ibio ic 284 (97.6%)
Admission o wa d/In ensi e ca e uni 255 (87.6%)
No e: Da a a e exp essed as n and pe cen age.
aAge and e olu ion ime a e exp essed as median and in e qua ile ange.
bSe ious kidney o u ina y mal o ma ions: double enal sys em, se e e bila e al esicou e e al
e lux and p esence o u e e os omy o esicos omy.
cTempe a u e is exp essed as mean ± s anda d de ia ion.
TABLE 1 Epidemiological and clinical
cha ac e is ics, complemen a y es s,
managemen and disposi ion o he
pa ien s wi h E coli bac e aemia
4
|
ELGOIBAR E AL.
espec i ely, compa ed wi h 50% and 30.2% o g oups C and D). The
main di e ences be ween g oups A and B we e he age and he sex,
bu , o e all, hey did well. G oup A included mos ly males younge
han 3 mon hs o age (81.4%) and g oup B mainly emales (87.7%)
3-12 mon hs old. Ra e o se e i y was 5.3% and 3.1%, espec i ely.
Well-appea ing child en olde han 12 mon hs wi h unde lying
diseases accoun ed o he majo i y o he hi d g oup o pa ien s
(g oup C). The las g oup (g oup D) included non-well-appea ing
child en o di e en ages, one- hi d o hem non-p e iously heal hy.
Associa ed UTI was signi ican ly lowe in hese wo g oups (g oup
C = 50.0%, g oup D = 30.2%), and he a e o se e i y was 15% and
50.9%, espec i ely (signi ican ly highe han in g oups A and B,
P < .01). The wo pa ien s who died we e included in g oup D.
Eigh child en we e diagnosed wi h bac e ial meningi is ( h ee
o hem wi h associa ed sepsis). All o hem we e younge han
5 mon hs. The a e o associa ed meningi is in eb ile in an s wi h
E coli bac e aemia is shown in Table 4.
4 | DISCUSSION
Ou da a sugges ou di e en ypes o paedia ic E coli bac e-
aemia p esen a ions o he ED wi h di e en deg ee o se e i y.
Associa ion wi h UTI in child en less han a yea was mos common,
whe eas olde age was associa ed wi h g ea e se e i y, mainly when
he child was unwell upon p esen a ion o he ED.
Many child en did no ha e high e e and abno mal indings in
he physical examina ion we e uncommon. In addi ion, he majo -
i y o hese child en appea ed well when e alua ed in he ED. This
unde lines he impo ance o ha ing a high index o suspicion in se-
lec ed pa ien s.
E coli is he mos common pa hogen in ol ed in in asi e bac-
e ial in ec ions in young eb ile in an s.3,5 Many o hese a e as-
socia ed wi h UTI, which is he mos common se ious bac e ial
in ec ion in young eb ile in an s.12 Young eb ile in an s wi h UTI
a e mo e p one o ha e associa ed bac e aemia.12 A ound 5% o
eb ile in an s <3 mon hs o age wi h UTI ha e an associa ed bac-
e aemia, wi h he highes isk in in an s <28 days.13 T adi ionally,
i has been ecommended o hospi alise young eb ile in an s wi h
suspec ed UTI due o he conce n o acu e ad e se e en s and o
missing concomi an bac e aemia. Du ing he las yea s, e o s
ha e been made o iden i y young eb ile in an s <3 mon hs wi h
suspec ed UTI a low isk o bac e aemia and sui able o ou pa-
ien managemen .14,15 Se e al s udies ha e assessed he cou se
o eb ile in an s wi h UTIs and sugges ha o he wise well-ap-
pea ing in an s wi h o wi hou concomi an bac e aemia ha e
benign clinical ou comes when ea ed wi h app op ia e an ibio -
ics.16-18 Ou s udy may suppo a less conse a i e managemen .
In ac , in ou s udy, only a ound 5% o eb ile in an s wi h E coli
bac e aemia had a se e e disease, including hose <3 mon hs o
age. Ne e heless, all excep one o he child en wi h bac e ial
meningi is we e younge han wo mon hs o age. Nea ly 10% o
TABLE 2 Numbe o pa ien s wi h each se e i y c i e ia
Se e i y c i e ia N (%)
Sepsis 32 (11.0)
Admission o he in ensi e ca e uni a 22 (7.6)
Acu e complica ions 8 (2.7)
Meningi is 8 (2.7)
Sequelae 7 (2.4)
Dea h 2 (0.7)
No e: Da a a e exp essed as n and pe cen age. Twen y pa ien s (6.9%)
p esen ed a single se e i y c i e ia.
Six een pa ien s (5.5%) p esen ed wo se e i y c i e ia.
Se en pa ien s (2.4%) p esen ed h ee o mo e se e i y c i e ia.
aThe e is no pa ien wi h his se e i y c i e ia exclusi ely.
TABLE 3 Main ypes o paedia ic E coli bac e aemia p esen a ions
Va iable
A
(n = 113, 38.8%)
B
(n = 65, 22.3%)
C
(n = 60, 20.6%)
D
(n = 53, 18.2%)
P
alue
Sex Female 21 (18.6%) 57 (87.7%) 36 (60%) 17 (32.1%) <.001
Age <3 mo 95 (84.1%) 10 (15.4%) 3 (5%) 24 (45.3%) <.001
3-12 mo 18 (15.9%) 55 (84.6%) 6 (10%) 15 (28.3%)
>12 mo 0 0 51 (85%) 14 (26.4%)
P e iously heal hy No 3 (2.7%) 047 (78.3%) 17 (32.1%) <.001
Fe e a Yes 88 (77.9%) 65 (100%) 58 (96.7%) 41 (77.4%) <.001
O he symp oms Yes 24 (21.2%) 40 (61.5%) 30 (50%) 45 (84.9%) <.001
Paedia ic assessmen
T iangle
Al e ed appea ance 1 (0.9%) 1 (1.5%) 2 (3.3%) 35 (66%) <.001
Al e ed ci cula ion 1 (0.9%) 01 (1.7%) 18 (34%)
Al e ed b ea hing 0 0 0 6 (11.3%)
Physical examina ion Al e ed 7 (6.2%) 5 (7.7%) 8 (13.3%) 45 (84.9%) <.001
Associa ed UTI Yes 96 (85%) 64 (98.5%) 30 (50%) 16 (30.2%) <.001
No e: Da a a e exp essed as n and %. The P alues demons a e he di e ences be ween g oups among he analysed a iables.
aTempe a u e highe han 38ºC a home and/o a he eme gency depa men .
|
5
ELGOIBAR E AL.
eb ile in an s younge han 1 mon h old wi h E coli bac e aemia
had associa ed bac e ial meningi is. Highe isk o meningi is as-
socia ed UTI has been p e iously published in eb ile neona es.16
Ou s udy suppo s he decision o making a ce eb ospinal luid
examina ion in eb ile neona es wi h con i med o suspec ed E coli
bac e aemia.15
Al hough he diagnosis o bac e ial meningi is is e y a e in
olde child en wi h E coli bac e aemia, se e e illness is mo e com-
mon in hese pa ien s. In ou se ies, a ound 50% o non-well-appea -
ing child en wi h E coli bac e aemia had a se e e disease, including
wo child en who inally died. This emphasises he impo ance o
conside UTI in hose non-well-appea ing eb ile child en and, i
possible, o collec a u ine cul u e be o e ini ia ing he an ibio ics.
This also con i ms ha PAT is a eliable ool o iden i y child en wi h
se e e illness upon he a i al o he ED.7
Finally, he g oup o olde eb ile child en wi h unde lying dis-
eases had a 15% a e o se e e disease. This unde sco es he impo -
ance o a mo e cau ious managemen o child en wi h unde lying
diseases because o he high isk o in asi e in ec ions when hese
child en p esen o he ED.19,20
Ou s udy shows ce ain limi a ions. Ou egis y was no de-
signed o cha ac e ise he ED p esen a ions o paedia ic E coli
bac e aemia. Ne e heless, we hink ha collec ed da a allow us o
de ine he di e en ypes o hese p esen a ions and o ela e hem
wi h se e i y. This s udy was conduc ed o iden i y isk ac o s in
child en wi h E coli bac e aemia and no UTI. In addi ion, E coli is
no he single pa hogen esponsible o UTI especially in child en
wi h unde lying diseases. Thus, ou esul s canno be ex apola ed
o eb ile UTI. Finally, we hink ha de ining he indica ions o ce-
eb ospinal luid examina ion would equi e a speci ic la ge s udy.
Ne e heless, ou da a suppo o s ongly conside ce eb ospinal
luid examina ion in in an s <2 mon hs old wi h E coli bac e aemia.
5 | CONCLUSION
We conclude ha he e a e ou di e en ypes o paedia ic E coli
bac e aemia p esen a ions o he ED wi h di e en a e o se e -
i y. UTI-associa ed bac e aemia in in an s <12 mon hs we e mos
common bu hose in ol ing olde child en accoun o la ge amoun
o pa ien s and a e ela ed o highe isk, mainly when he child is
unwell upon he a i al o he ED. Associa ed bac e ial meningi is is
a e in child en olde han wo mon hs o age.
ACKNOWLEDGEMENTS
Collabo a o s: We a e g a e ul o ou collabo a o s om paedia -
ic eme gency depa men s ac oss Spain: Lau a He e o (Gipuzkoa),
Mª Ángeles Ga cía (Mad id), Juana Ba ja (Mad id),Sa a Ga cia (Las
Palmas), Zulema Loba o (Ba celona), Be a B ussosa (Ba celona), Ca la
Pascual (Ba celona), Ma ia Landa (Bizkaia), Usune Gonzalez (Bizkaia),
So ia Mesa (Mad id), Ramón Fe nández-Al á ez (As u ias),Begoña
Fe nández (As u ias), Ca men Pé ez (Islas Balea es), Goizalde López
(Gipuzkoa), José Rod íguez (Mu cia), Me cedes de la To e (Mad id),
Cla a Ga cia-Be mejo (Mad id), F ancisca Aguila (Có doba), Es he
Oli a (Ba celona), Mª Na halie Campo (Valladolid), Juncal Mena
(Valladolid) and Claudia Code ch (Ba celona). Ou hanks also go o
Nie es De Lucas om Samu , Mad id.
CONFLICT OF INTEREST
The au ho s ha e no con lic s o in e es o decla e.
ORCID
Ike Gangoi i h ps://o cid.o g/0000-0001-5391-2423
San iago Min egi h ps://o cid.o g/0000-0002-2342-8881
REFERENCES
1. Fi zwa e SP, Chand an A, San osham M, Johnson HL. The wo ld-
wide impac o he se en- alen pneumococcal conjuga e accine.
Pedia In ec Dis J. 2012;31:501-508.
2. Whi ake R, Dias JG, Ramliden M, e al. The epidemiology o in-
asi e meningococcal disease in EU/EEA coun ies, 2004–2014.
Vaccine. 2017;35:2034-2041.
3. C uz AT, Mahajan P, Bonsu BK, e al. Accu acy o comple e blood
cell coun s o iden i y eb ile in an s 60 days o younge wi h in a-
si e bac e ial in ec ions. JAMA Pedia . 2017;171(11):e172927.
4. De la To e M, de Lucas N, Velasco R, Gómez B, Min egi S, G oup o
he s udy o eb ile in an o he RISeuP-SPERG Ne wo k (RISeuP-
SPERG). A e iology and ou comes o po en ially se ious in ec-
ions in eb ile in an s less han 3 mon hs old. Anales de Pedia ía.
2017;87(1):42-49.
5. Gomez B, Min egi S, Beni o J, Egi eun A, Ga cia D, As obiza E. Blood
cul u e and bac e emia p edic o s in in an s unde h ee mon hs o
age wi h e e wi hou sou ce. Pedia In ec Dis J. 2010;29(1):43-47.
6. Gomez B, He nandez-Bou S, Ga cia-Ga cia JJ, Min egi S.
Bac e aemia S udy Wo king G oup om he In ec ious Diseases
Wo king G oup, Spanish Socie y o Pedia ic Eme gencies
(SEUP). Bac e emia in p e iously heal hy child en in Eme gency
Depa men s: clinical and mic obiological cha ac e is ics and ou -
come. Eu J Clin Mic obiol In ec Dis. 2015;34(3):453-460.
7. Dieckmann R, B owns ein D, Gausche-Hill M. The pedia ic assess-
men iangle. Pedia Eme g Ca e. 2010;26(4):312-315.
8. Golds ein B, Gi oi B, Randolph A;In e na ional Consensus
Con e ence on Pedia ic Sepsis. In e na ional pedia ic sepsis con-
sensus con e ence: de ini ions o sepsis and o gan dys unc ion in
pedia ics. Pedia C i Ca e Med. 2005; 6(1):2-8.
9. G eenac e MJ (Eds) Theo y and Applica ions o Co espondence
Analysis. London, UK: Academic P ess; 1984.
10. Leba L, Mo ineau A, Pi on M. (Eds.) S a is ique explo a oi e mul i-
dimensionnelle. Pa is, F ance: Dunod; 1995.
TABLE 4 Ra e o associa ed meningi is in eb ile in an s wi h
E coli bac e aemia ela ed o he age
G oup o age Ra e o bac e ial meningi is
<1 mo old 6/64, 9.4%, 95% CI 4.4-19
1 mo old 1/38, 2.6%, 95% CI 0.5-13.5
2 mo old 0/30, 0, 95% CI 0-11.3
3-24 mo old 1/107, 0.9%, 95% CI 0.2-5.1
No e: Da a a e exp essed as n, pe cen age and con idence in e al.
Abb e ia ion: CI, con idence in e al.
6
|
ELGOIBAR E AL.
11. Wa d JH. Hie a chical g ouping o op imize an objec i e unc ion. J
Am S a Assoc. 1963;58:236-244.
12. Do ney K, Bachu RG. Feb ile in an upda e. Cu Opin Pedia .
2017;29(3):280-285.
13. Bonilla L, Gomez B, Pin os C, Beni o J, Min egi S. P e alence o
bac e ial in ec ion in eb ile in an 61–90 days old compa ed wi h
younge In an s. Pedia In ec Dis J. 2019;38(12):1163-1167.
14. Schnadowe D, Kuppe mann N, Macias CG, e al. Ame ican Academy
o Pedia ics Pedia ic Eme gency Medicine Collabo a i e Resea ch
Commi ee. Feb ile in an s wi h u ina y ac in ec ions a e y low isk
o ad e se e en s and bac e emia. Pedia ics. 2010;126(6):1074-1083.
15. Velasco R, Gómez B, He nández-Bou S, e al. Valida ion o a p edic-
i e model o iden i ying eb ile young in an s wi h al e ed u inalysis
a low isk o in asi e bac e ial in ec ion. Eu J Clin Mic obiol In ec Dis.
2017;36(2):281-284.
16. Bachu R, Capu o GL. Bac e emia and meningi is among in an s wi h
u ina y ac in ec ions. Pedia Eme g Ca e. 1995;11(5):280-284.
17. Dayan PS, Hanson E, Benne JE, Langsam D, Mille SZ. Clinical
cou se o u ina y ac in ec ions in in an s younge han 60 days o
age. Pedia Eme g Ca e. 2004;20:85-88.
18. Hobe man A, Wald ER, Hickey RW, e al. O al e sus ini ial in a e-
nous he apy o u ina y ac in ec ions in young eb ile child en.
Pedia ics. 1999;104(1 PT 1):79-86.
19. Cas agnola E, Fon ana V, Ca iglia I, e al. A p ospec i e s udy on
he epidemiology o eb ile episodes du ing chemo he apy-induced
neu openia in child en wi h cance o a e hema opoie ic s em
cell ansplan a ion. Clin In ec Dis. 2007;45(10):1296-1304.
20. McGi M, Zaas A, Fuchs H, Geo ge TM, Kaye K, Sex on DJ.
Risk ac o s o pedia ic en iculope i oneal shun in ec-
ion and p edic o s o in ec ious pa hogens. Clin In ec Dis.
2003;36(7):858-862.
How o ci e his a icle: Elgoiba B, Gangoi i I, Ga cia-Ga cia JJ,
e al; Bac e emia S udy Wo king G oup om he In ec ious
Diseases Wo king G oup, Spanish Socie y o Pedia ic
Eme gencies (SEUP). Paedia ic Esche ichia coli bac e aemia
p esen a ions and high- isk ac o s in he eme gency
depa men . Ac a Paedia . 2020;00:1–6. h ps://doi.
o g/10.1111/apa.15549
[Document text truncated for crawler view.]