Errepresentazioen egibaldintzak: zerbaitez jardun eta zerbaiti buruzkoa izan

51
ISSN 1577-9424 – eISSN 2444-3573
gogoa
* Ha emane an ja zeko / Co esponding au ho : Beña Esnaola. ILCLI. UPV/EHU. Ca los San ama ia Zen oa. Elhuya plaza, 2
(20018 Donos ia). – [email p o ec ed] – h ps://o cid.o g/0000-0002-8006-9133
Nola aipa u / How o ci e: Esnaola, Beña (2023). “E ep esen azioen egibaldin zak: ze bai ez ja dun e a ze bai i bu uzkoa izan”,
Gogoa, 23, 51-75. (h ps://doi.o g/10.1387/gogoa.24614).
Jasoa: 2023-I-30. Ona ua: 2023-III-15. Au ena online a gi a a ua: 2023-III-20.
ISSN 1577-9424 - eISSN 2444-3573 / © 2023 UPV/EHU
Lan hau C ea i e Commons Ai o u 4.0 Nazioa ekoa en
lizen ziapean dago
e ep esen azioen egibaldin zak:
ze bai ez ja dun e a ze bai i bu uzkoa izan
The u h-condi ions o ep esen a ions: conce n and be abou
1be ñ a es n a o l a *
ILCLI e a Filoso ia Saila (UPV/EHU)
Labu pena. A ikuluhone anazal zendu  iloso oba zuekoke ego zidizkio elabigauzaJohnPe y i.
Zehazki,“Though wi hou Rep esen a ion”([1986]2000)lanean,ba e ik,e ep esen azioaze bai ibu uzkoa
iza ea se ep esen azioakze bai ezja du ea be eizke a esklusiboa egin zuela; e a, bes e ik, osagai a ikula uga-
beak di uz en e ep esen azioen egibaldin zak jaso zeko p oposizio e la ibiza uak e abili zi uela. A gudia zen
du Pe y enbe eizke aezdelaesklusiboa,e aPe y en za osagaia ikula ugabeake ep esen azioa enegibal-
din zen osagai di ela, e a e ep esen azioa osagai a ikula u zein a ikula ugabeei bu uzkoa dela. Ho ez gai-
ne a,dio p oposizioe la ibiza uakona zeakPe y([1986]2000) en esinagusia enkon aegingozukeela.
GAKO-HITZAK: baiezpenak; us eak; osagai a ikula ugabeak; osagai a ikula uak; p oposizio e la ibi-
za uak;JohnPe y.
AbsT AcT. In his pape , I a gue ha some philosophe s ha e misin e p e ed John Pe y’s “Though wi hou ep-
esen a ion” ([1986] 2000) in wo ways. They ha e aken, on he one hand, his dis inc ion be ween a ep esen a ion
being abou some hing s conce ning some hing o be exclusi e, and, on he o he hand, ha he used ela i ized
p oposi ions o cap u e he u h-condi ions o ep esen a ions wi h una icula ed cons i uen s. I a gue ha Pe y’s dis-
inc ion is no exclusi e and ha he a gues ha una icula ed cons i uen s a e pa o a ep esen a ion’s u h-condi-
ions, and ha ep esen a ions a e abou bo h a icula ed and una icula ed cons i uen s. I also a gue ha accep ing
ela i ized p oposi ions would di ec ly con adic Pe y’s hesis de ending in “Though wi hou ep esen a ion”.
KEYwo Ds: s a emen s; belie s; una icula ed cons i uen s; a icula ed cons i uen s; ela i ized p oposi-
ions; John Pe y.
Eske on be ezia adie azi nahi dio ni e zuzenda i den Kepa Ko a i lan honen au eko be sioei
egindako i uzkin zo o zenga ik e a e aku si ako pazien zia enga ik. Eske ik asko, o oba , Lo-
gika, Kognizio, Hizkun za e a In o mazio ako Ins i u uko(ILCLIko) Language, Ac ion, and Though
aldekokideei; be eziki,JosuAcos a, Ja ie  Belas egui,Yolanda Ga ca e aLa ai zZubeldia i
lan honen au eko be sioei egindako zuzenke a e a oha enga ik. Azkenik, ni e eske ak Go-
goa enebalua zaile anonimoei.Lan hau egi eko,Eusko Jau la i za endok o egoau eko beka
ba en lagun za izan du . Ho ez gaine a, Language, Ac ion, and Though ike ke a- aldea i eman-
dakohonako di ulagun za hauezbalia uahal izannaiz:Eusko Jau la i za en IT1032-16ko-
deada amanaz, e aEspainiakoZien zia e a Be ikun zaMinis e ioa en MCIN/ AEI/10.13039
/501100011033;PID2019-106078GB-I00p oiek uaz.
Gogoa, 2023, 23, 51-75
h ps://doi.o g/10.1387/gogoa.24614
be ñ a eS n a o l a
52 Gogoa 23 (2023), 51-75
1. Sa e a
Donos iannagoe aeu iaa iduhauidaz en a i naizen bi a ean.Ho i
ge aka iba  da. Bainage aka i ho i bu uzhi z egi ekoesaldi ezbe dinak
e abilli ezke.Esannezake:“Eu iaa iduDonos ian”edo“Eu iaa iduGipuz-
koakohi ibu uan”edo“Eu iaa iduhemen”edo,bes e ikgabe,“Eu iaa i
du”.Esaldiho iekegibaldin zabe akdi uz e,alegia,ge aka ibe a ibu uz-
koak di a;12ho s,Donos iahi iabe a i,esaldiaegindendenbo a- a ea ie a
eu ia egi ea en a eko e lazioa i bu uzkoak.
Donos ia ibu uzhi zegi eko“Donos ia”izena,“Gipuzkoakohi ibu ua”
desk ipziode ini ua, edoDonos ian egonda,“hemen” leku-adi zondoae e
e abilli ezke. Kon uada, kasuasko an, ezdela ze anhi zik esan,Donos-
ia ibu uzhi zegi eko.“Eu iaa idu”Donos ia ibu uzkoesaldiada,o ain
esana, nahiz e abili dudan pe pausak ez daukan hi z edo mo ema ik, ez-
ku ukonahizage iko ik, Donos ia i e e e en ziaegi endionik. EdoJohn
Pe yk([1986]2000) o mula uzuenmoduan,“Eu iaa idu”esaldia enegi-
baldin zen osagai a ikula ugabeadaDonos ia,ezbai agoesandakope pausa-
en hi z edo mo ema ik hi ia a ikula zen duenik.
Ho enha i a,Pe ykbes ebe eizke aba e eeginzuen,e ep esen azio
ba en e a be e egibaldin zen osagaien e lazioa i bu uzkoa ze bai ez ja dun/
ze bai i bu uzkoa izan be eizke a, conce n some hing/be abou some hing be-
eizke adaingelesez.Be eizke ae abilga iai udi uzaieasko i,bainakon ua
da asko an oke in e p e a u dela. Ho i a gudia uko du behin za . Azalduko
dudanez,Pe yk bimodu an e abilizuen be eizke a.Ba e ik, be eaez zen
ikuspegiaazal zekoe abili zuen be eizke a.In e p e azioesklusiboa esango
dio .In e p e azio ho ena abe a, bika ego iak elka -baz e zaileakdi a.
Alegia, e ep esen azioak ze bai ez badiha du ez da ho i bu uzkoa e a ze bai i
bu uzkoa bada ez diha due ep esen azioakho e az.Bes e ik,be eazenikus-
pegia azal zeko e abili zuen: be eizke a en in e p e azio inklusiboa esango
dio .Ho ena abe a,ka ego ia ba bes ea enbai akoda.Luzeagoazalduko
du ho i guz ia ondo en. Kon ua da, hain jus u, be e ikuspegia ez zena azal-
zeko e abili ako modua baka ik ha u du ela ain za askok; hau da, be eiz-
ke aesklusibokiule udu elae a Pe y ibe eizke aho elabaka ike abili
izana egoz en dio ela. Oke daudela azalduko du ; oke ego eko a azoiak ba-
daudela a gi uko dudan a en.
Be eizke a engaizki-ule uaho ge a uizanbali z,ezlegokea azohandi-
ik. Hau u e minologiko ezbe dinen kon ua li za eke, beha ezko a gibideak
emanda,bes e ikgabe,konpon zekomodukoa.Be eizke ae abilli ekein e -
p e azioesklusiboan,halanahiizanezge o,Pe y enaezdenikuspegiade en-
da zeko.Ho iegi endu,esa e ako,Ba wisek(1989).Alabaina,Pe y ibe eiz-
ke a oke a ego zi dio en ba zuek bes e egoz e al su ba e e egin dio e. Ho iek
1 Ikus3.oin-oha a.
e e p e S e n a z i o e n e G i b a l d i n z a K : z e b a i e z J a d u n e a z e b a i i b u u z K o a i z a n
h ps://doi.o g/10.1387/gogoa.24614 53
Pe y iegoz endio e de enda zea, e ep esen azioakosagaia ikula ugabeaz
diha duen kasue an, e ep esen azioa en egibaldin zak p oposizio e la ibiza u
bidez jaso li ezkeela. Egibalio aldako a izan dezake en p oposizioak ona zea
esan nahi du ho ek, alegia, haien egia egibaldin zen kanpoko aspek u ba en
a abe akoa den p oposizioak ona zea: kokapen espazio- enpo ala, hiz una,
en zulea edo, kasuan-kasuan, a ikula u gabe joango li za ekeen aspek ua.
E akus en saia uko naizenez, azken egoz e oke ho i be eziki la ia da; bi aldiz
bai aoke a.Pe ykezzuenhalako ikesan,e aezinzuenhalako ikesan:p o-
posizio e la ibiza uak ona uz ge o, de endi zen a i zen esia en kon a egingo
zukeenzuzenean.Izane e,osagaia ikula ugabeakezbadi ap oposizioe la i-
biza uko osagai, o duan, ez di a egibaldin zen osagai; e a, ho az, ez a osagai
a ikula ugabeake e.A gudia ukodu ,Pe y([1986]2000)osagaia ikula u-
gabeak de enda zen a i bazen, e ep esen azio ik gabeko pen samenduak ba-
zi ela a gudia zeko, ezin zezakeela kon ako ik de enda u.
Badi udize bai ezja du ea ene aze bai ibu uzkoaiza ea ena ekobe-
eizke a en in e p e azioak,edoPe yk p oposizio e la ibiza uakegibaldin-
zen zakoe abilizi uenedoeza gi zeak,ezduelain e eshandi ik,Pe y en
ikuspegia enexegesiazha ago.Halae e,us edu gu xienezbia azoibadau-
delaho ius eeziza eko.Lehenike abehin,gaizki-egoz eho ibes ezenbai 
ez abaida anisla zenda.Ba  baka ikaipa zea en.Asko ani adoki zenda
Pe yk,Lewisekinba e a,de se pen samenduen ga an ziaz konben zi u gin-
uela(To e2012,Ninan2016).Filoso oho iek,bes e ena ean,de se pen-
samenduen ezauga i be eizga ia egibaldin za e la ibiza uak iza ea den ala
ezez abaida zendu e.Sa i ana gudia zendaPe ykbe akbaie ze an zun
ziolagalde aho i,gu xienezde se pen samendu inplizi uen kasuan, alegia,
nia a ikula u gabe du en pen samenduen kasuan.
Biga enik,zenbai  iloso okus edu e,bes eakbes eS ephenNealek,Pe yk
gai honi bu uz egindako lanak galde a ga an zi suak plan ea zen di uela go-
goa en iloso ian e a hizkun za en iloso ian lan egi en duen edono en za :
Gaihone anPe yk egindakolanak[…] beha zengai uau e egi-
e a ni e us ez gogoa en iloso ian e a hizkun za en iloso ian lan egi en
duen edono i plan ea zen zaizkion galde a zail e a ga an zi suene akoak
di en ba zuei. […] Azpia ikula uak di udi en kasue a ik zenba espli-
ka u beha di a azalpen esplizi u-elip iko-bu uzkoek i adoki ako moduan,
e a zenba inplizi u-backg ound-ja dun azalpenek i adoki ako moduan.
(Neale2007:357)23
2 [Pe y’swo kon his opic[…] o cesus ocon on wha I ake obesomeo  hemos di -
icul andmos impo an ques ions acinganyonewo kingin hephilosophyo mindand he
philosophyo language.[…]Howmucho anyseemingunde a icula ionis obeexplainedin
hemanne sugges edby hosewhoha e alkedabou explici -ellip ical-abou app oaches oce -
ainda a,andhowmuchin hemanne sugges edbyimplici -backg ound-conce nsapp oaches.]
be ñ a eS n a o l a
54 Gogoa 23 (2023), 51-75
Nealekpe pausean a ikula u gabedauden osagaiakesplika zeko bi
azalpenbe eiz endi u,e aazalpenho ie akobakoi zaPe ykegi enduen
be eizke a en ada ba ekin iden i ika zen du. Bu uzkoa ekin iden i ika zen
duen azalpenak osagai a ikula ugabeak egibaldin zen pa e di ela de en-
da zen du. Aldiz, ja dunekin iden i ika zen duen azalpenak osagai a iku-
la ugabeakegibaldin ze a ikkanpouz endi u.Pe y enbe eizke aho ela
e abil zeanahasga iada.Izane e,Pe ykbe eizke a enbiada akazalpen
esplizi u-elip iko-bu uzkodei zen duena en za da abilzki. Ho az, Nealek
dioenmoduan,Pe y enlanakgalde aga an zi sue azailho ienau ean
ja zenbagai u,Pe y enlanaa gi zeak,gu xienez,galde aho iek in zen
lagun diezaguke.
Ho e a ako, biga en a alean, osagai a ikula ugabeak au kez u e a
osagai a ikula ugabe klase ezbe dinak be eiziko di u . Ondo en, hi uga-
ena alean, Pe y en be eizke azein dena gi uko du  e aazalduko du 
ze be eizke a ego zi dio en oke . Ho i egi eko a azoiak e e esplika uko
di u .Ja aian,lauga ena alean,biga engaizki-egoz eaau kez ukodu :
p oposizio e la ibiza uak ona u izana e ep esen azioen egibaldin zak ja-
so zeko.Pe ykho ela ikezzuelabaie siazaldukodu e ae la ibismoa i
ikus enziona azoaesplika ukodu .Ja aian,be eikuspegiazeindenadie-
aziko du e a p oposizio e la ibiza uak ze a ako e abili zi uen a gi uko
du .
2. Osagai a ikula ugabeak
Hasie anesandudanbezala,Donos iannagoe aeu iaa iduhauidaz en
a i naizen bi a ean. Ge aka i ho i bu uz hi z egi eko ondo engo edozein
esaldi egin nezake:
(1) Eu iaa iduDonos ian.
(2) Eu iaa iduGipuzkoakohi ibu uan.
(3) Eu iaa iduhemen.
(4) Eu iaa idu.
Pe y ena abe a,goikoesaldiho iekguz iekegibaldin zabe akizangoli-
uzke e.34Alegia, pe paus ho ien guz ien bidez egindako esaldien egibaldin-
zenosagaiakdi a EURIA-ARI-IZANe lazioa;esaldia egin denmomen ua,
18:30,2022KOABENDUAREN8A,e aDONOSTIAhi iabe a.Esaldiho iek
4 Eman za ha ukodu “Gipuzkoakohi ibu ua”e e e en zialkia iga elae abil zen.Pe y i
([2001]2012)ja aiki,egibaldin zaedoeduki designazionaleza inaizedoKo ae aPe ykegibal-
din za edo eduki e e e en zial* dei zen die enez, nahiz e a esaldi be be ak ho ien za bes e egi-
baldin za ba zuk e e izan.
e e p e S e n a z i o e n e G i b a l d i n z a K : z e b a i e z J a d u n e a z e b a i i b u u z K o a i z a n
h ps://doi.o g/10.1387/gogoa.24614 55
egiazkoak di a, baldin e a baka ik baldin ge aka i ba baldin bada mun-
duan, edo egi a e ba , edo ge ae a ba bada eu ia a i duela egun e a o du ho-
e anDonos ian.
Ho i bai, egibaldin za be ak badi uz e e e, di uz en egibaldin zak ez di-
uz emodu be ean.Esa e ako, (1)esaldia en pe pausa en elemen uakdi a
“eu ia”osaga izuzena,“a i du” adi zjoka uae a “Donos ian” adbe bio-
sin agma.45Kasuhone an, (1) esaldia enpe pausa en elemen ubakoi za i,
(1)esaldia enegibaldin zenosagaiba dagokio.Ho iesa ekobes emoduba 
da“ba -ba ko esponden zia”dagoelape pausa enelemen uene aesaldia en
egibaldin zen osagaien a ean. Gauza be a ge a zen da(2) en e a (3) en ka-
suan e e, desk ipzio de ini uak e a leku-adi zondoak, hu enez hu en, zehaz-
endu eesaldiho ienegibaldin zen edogauza-egoe a enlekua.“Hemen”en
kasuan, desk ipzio de ini ua en kasuan ez bezala, es uingu ua en lagun za
beha da lekuamuga zeko. Ho az,(1)-(3) en kasuana ikula u a dagoeu ia
a iduenlekua.(4) enkasuan,aldiz,ezdagoesaldia enpe pauseaneu ianon
a iduenzehaz enduenelemen u ik,ezage iko,ezezku uko ik.(4)esaldia en
osagaia ikula ugabeadaeu iaa iduenlekua.Ho idaPe yk([1986]2000)
baiez en duena.
2.1. Osagai a ikula ugabe klaseak
Esan du osagai a ikula ugabeak esaldien egibaldin zen osagai di ela
e a ez di ela pe pauseko elemen uei —age iko zein ezku ukoei— dagoz-
kienosagaiak.(4)esaldianosagai a ikula ugabeak egi en dueneka pena
da esaldia en egibaldin zak osa zea, nahiz e a g ama ikalki pe paus osoa
izan.Badi udi,o dea,osagaia ikula ugabeguz iakezdi elaho elakoak.
Kon uanha honakoadibidehau.Yolandak esiaamai ube idue a es a
ba an ola zena ida. Yolanda e abiokike ke a- aldekideakga ae a ho-
nela esan di :
(5) Denakgonbida udi u .
(5),(4)bezala,g ama ikalkiosoadenpe pausada.Kasuhone an,izeno -
dainisilak“nik”esaldia enesalea,Yolanda,a ikula zendube ee e e en-
ziagisa.“Denak”izeno daina enkasuan,be iz,ezdagoga bizeindenbe e
e e e en zia.Badi udi,Yolanda en(5)esaldia enegibaldin zaegokiakjaso-
zeko“denak”ene agin-e emuazehaz enduenosagaiba beha dugula.Yo-
4 Azalpena e az ea en, ez du ain za ha uko ho elako pe pause an subjek u lanak egingo
li uzkeen izeno dain esple iboisilba enauke a.Bes alde,ohikoadenez,adi za ene oae a lexioa
bi elemen u za ha uko di u ; hu enez hu en, e lazio ba e a denbo a- a e edo une ba desig-
na zen di uz e.

be ñ a eS n a o l a
56 Gogoa 23 (2023), 51-75
landa ez da a i munduko pe sona denei bu uz, gu e ike ke a- aldeko denoi
bu uzbaizik.Kon uanizanda(5)enha zaileaike ke a- aldekoadela,e a es-
a en a azoia lo pen akademiko ba dela, zen zuzkoagoa da pen sa zea ike -
ke a- aldekideei bu uz a i dela.
Ha dezagunhonakobes ekasuhau.Goizeangoize iklaneana idenI a-
ik honela dio:
(6) Ezdu gosaldu.
Badi udi,(6)esa ean,I a ikezduelaesanesaldiaesanbainolehenagose-
kula gosaldu ez duenik. Ze bai espezi ikoagoa esan du; ho s, gau e a esal-
dia en denbo a a ean ez duela gosaldu.
(5)edo(6)esaldiene a(4)esaldia enosagaia ikula ugabea eneka pena
ezbe dinada.(4) enkasuan,esaldia enegibaldin zakjaso zekobeha ezkoa
da osagai a ikula ugabea.56(5)e a(6) enkasuan,aldiz,egiebaluaga iaden
ze bai jaso zi ekeen osagai a ikula ugabe ik gabe e e; nahiz e a egibaldin za
oke ekoakizan (Bach 1994; Ca s on 1988;Ko a e aPe y 2011; Recana i
2002,2005).
Azkenik, badi udi, bi kasu ho ie a ik ezbe dinak di en bes e osagai a iku-
la ugabeba zuke ebadaudela.Lehenbikasue an,hiz unakpe pausg ama-
ikalki osoa ze abilen ze bai komunika zeko, nahiz e a egibaldin za osoak ez
izan,edoegibaldin zaegokiakezjasoesaldiane abili akope pausak.Ba zue-
an, o dea, hiz unak pe paus osa ugabe ba e abil zen du ze bai komunika-
zeko, e a, ho i dela e a, esaldia en egibaldin ze an osagai a ikula ugabe ba
dago(Ko ae aPe y2011:105).Esa eba e ako,jodezagune xekogil zen
bilanabilela—iaegune obezala—e xeguz ianzeha e aNahiak,ho e az
jabe u ik, honako hau esan di :
(7) Mahaigainean!
(7)esa eane abili akope pausag ama ikalkiosa ugabeadae ahu aosa-
zeko“daude”edo“dago”e an sli eke,bainaezdagoho enbeha ik.Nahiz
e ape pausosoaeze abili,Nahia enesaldia enegibaldin zakjasonahibadi-
ugu,osagaia ikula ugabeba beha dugu.Gil zeibu uza ibai zenNahia,
bila nenbilen gil zei bu uz.
Pe ykasma u zuene ik e minoak bidea egindu e ahainba ek e abili
di uan ze akonozioak e minoakha unahiduenaazal zeko.Bachekinpli-
zi u akasugisaaz e zendi uenak(1994),Ca s onekesplika u a en pa e gisa
5 Honekez du ze ikusi ikosagabe asunseman ikoa ekin,Ko ak (2012: 50)azal zenduen
moduan.Ikus,bai ae e,Ko ae aPe y(2017).
e e p e S e n a z i o e n e G i b a l d i n z a K : z e b a i e z J a d u n e a z e b a i i b u u z K o a i z a n
h ps://doi.o g/10.1387/gogoa.24614 57
abe as easkea enbi a ezazal zen di uenak (1988),edoRecana ik,ba zue-
an, sa u azio kasu za edo, bes e an, abe as e askea en bi a ez az e zen di-
uenkasuakaz e zekobaliokoluke(2002,2005).
Osagai a ikula uen nozioak aplikazio zabala izan du, be az, hizkun za
na u ala en seman ika e a p agma ika en alo ean. Aipa u ako kasuak e a
bes e hainba esplika zeko e abili da: baldin zazko pe pausak, denbo a-e e-
e en ziak, adjek ibo konpa a iboak, desk ipzio de ini u osa ugabeak, e ab.
Edonola e e, lan honen helbu ua ez da aipa u di udan kasuak osagai a iku-
la ugabe badi en edo ez di en ez abaida zea. Ez naiz sa uko ho e an. Edo,
a eago, a gudio gehiago eman gabe, ho ie ako ba zuk, behin za , osagai a -
ikula ugabeak di ela ona uko du , nahiz ba e a edo bes e a e abaki zeak ez
duen e aginik lan honen gai nagusian.
2.2. Osagai a ikula ugabeak pen samenduan
O ain a e, osagai a ikula u e a a ikula ugabeen a eko be eizke a esal-
dieibu uzkoa,alegia,hizkun za ibu uzkoadelaemandu adi ze a.Pe y en
be eizke ak,o dea,pen samendua dujomuga.Pe y ([1986] 2000) enhel-
bu ua pen samendua en mailako osagai a ikula ugabeak de enda zea zen,
e a,zeha zago, no be a i bu uzkooina izko us eakazal zea (Pe y 2007:
538).Us eho iekno be azdiha du e,no be aus eane ep esen a u aegon
ez a en. Esa e ba e ako, pen sala i be az, objek u be az e a momen u be az
a ibaga a,“Ezke e andago” enbidezadie azli ekeenpen samenduake a
“Ni eezke e a a dago” en bidezadie azga i denpen samenduak egibal-
din za be ak izango li uzke e, bien egibaldin zen osagaia baili za eke pen-
sala ia; lehen kasuan a ikula u gabe legoke pen sala ia, biga enean a i-
kula u adago pen sala ia“ni e” izeno daina en bidez(Pe y1980: 73-74;
Ko a2012).
Pen sala iakosagaiba a ikula ugabeuz ekobia azoiegonli ezke,gu-
xienez.Aldeba e ik,pen sala iakze bai a ikula ugabeu zdezake,dagoen
egoe an duen us ea en za auke a ho i a ikula zea ez delako e eleban ea.
Dagoenegoe an egonda, nahikoadupen sala iak auke aho ipen sa zeko.
Edonola e e, galde uz ge o ze den a ikula u gabe u zi duen auke a, a ikula
zezakeen.Ho ida,hainzuzen,goikoadibidea enkasua.No be akbe ebu-
ua a ikula zeko modua dauka, adin ba e ik au e a; esa e ako, no be a i bu-
uzkonozioa enbidez.No be a ibu uzkonozioahizkun za enkasuan“ni”
izeno daina en pa ekoa den nozioa da.
Bes alde,pen sala iakze bai a ikula ugabeu zdezake,dagoenegoe an,
auke a ho i a ikula zeko gai asunik ez duelako —ezagu za al aga ik, hiz-
kun za ikas en a i delako, be e kul u a dela e a, be e biologia en ondo ioz,
edo be e diseinuak muga zen duelako…—. Esa e ako, hau ek, no malean,
be ñ a eS n a o l a
58 Gogoa 23 (2023), 51-75
ez badu e bidaia u behin za , ez du e iza en o du-e emuen be i. Adibidea
Pe y enada(2007:540-42);honeladiobos u edi uenJamaicak:
(8) Hamabiakdi a.
O dua lekuekiko e la iboa da, e a, gau egun, o du-e emuekiko e la iboa;
bainaezdakiho iJamaicak.Alegia,zen zu ikezlukebe a en za “Hamabiak
di aPazi ikoko O duan”esa eak. Jamaicak be a dagoen o du-e emukojen-
dea ekinbaka ikhi zegi endu,e ao aindikezdaIn e ne e abil zenhasi.
Egin beha duena egi eko ez dauka be e esaldia en osagai dena a ikula zeko
beha ik.(8)esa e a mo iba u duen us ea enosagaia ikula ugabeada o -
du-e emua, pen sala iak a ikula u ezin dezakeen osagaia, baina, hala e e,
osagaia.Izan e e,Jamaica en o dua i bu uzkoesaldien egibaldin zako du-
e emu ba en a abe akoak di a.
Nolanahie e, osagai a ikula ugabeekha e a onaizan a en li e a u-
an, bada enomenoa uka zen duenik. Osagai a ikula ugabeak uka zen di-
uz enen a ean bi ja e a naba men zen di a. Alde ba e ik, egibaldin za se-
man ikoen osagaiak di enik uka zendu enak daude (Bo g2005; Cappelen
e aLepo e 2007). Ikuske aho ena abe a, balizkoosagaia ikula ugabeak
inplika u en pa ekoak di a e a, ahal du en neu ian, p agma ikak seman i-
kan izan lezakeen e agina baz e e a u zi nahi du enez, minimalis a esa en
dio ebe enbu ua i.Bes e ik,us ezkoosagaia ikula ugabeakbene ana iku-
la u adaudeladio enakdaude(Kinge aS anley2005;S anley2000).Ezku-
uko indexikoa en zaleak esa en zaie ho iei, pe pausa en egi u a sakonean edo,
zehazkiago,ha en o malogikoanindexikoisilba enmodu a a ikula u ik
daudela esa en bai u e. Edonola e e, esan dudan bezala, lan honen helbu ua
ez da aipa u di udan kasuak osagai a ikula ugabe badi en edo ez di en ez a-
baida zea.Ja aian,Pe y enze bai ezja du ea ene aze bai ibu uzkoaiza-
ea ena ekobe eizke azeindena gi ue aPe y ioke egoz enzaionlehen
gauza zein den azalduko du . Gaizki egoz eko ze ga iak zein zuk izan dai ez-
keen e e esplika uko di u .
3. Ze bai ez ja dun e a ze bai i bu uzkoa izan
A ikulua ensa e anaipa udu Pe ykbi modu an e abili zuela ze bai-
ez ja du ea en e a ze bai i bu uzkoa iza ea en a eko be eizke a.Ba e ik,be-
eizke a be ea ez zen ikuspegia au kez eko e abili zuela; ze bai i bu uzkoa izan
a ikula u ako osagaien za soilik e a ze bai ez ja dun a ikula u gabeko pa-
ame oen za .Ho iin e p e azioesklusiboadei udio .Bes e ik,be eikus-
pegia azal zeko be eizke a inklusiboki e abili zuela e e esan du . Ho ek esan
nahi du e ep esen azioak be e egibaldin zen osagai guz iei bu uzkoak di ela
Pe y en za .Osagaiakegon li ezkea ikula u aedo a ikula u gabe,baina
guz iak di a egibaldin zen osagai; osagaiak di enez ge o: “Baiezpenaosagai
e e p e S e n a z i o e n e G i b a l d i n z a K : z e b a i e z J a d u n e a z e b a i i b u u z K o a i z a n
h ps://doi.o g/10.1387/gogoa.24614 59
a ikula ugabeei zein a ikula uei bu uzkoada.Ho az, eo iahauda:(i)pe -
paus ba zuk e a ho iekin egindako baiezpenak osagai a ikula ugabeei bu uz-
koakdi a”(Pe y[1986]2000:174).6 E a honela dio lan be eko hi uga en
a ala en hasie an e e: “Be esinplean, eo ia xikihonekeza zendu,ni eus-
ez, ez dagoela oina izko a azo ik baiezpen ba osagai a ikula ugabeei bu-
uzkoaiza ea ekin”(Pe y[1986]2000:176).7
E ep esen azioak be e egibaldin zen osagaiei bu uzkoak di a. Osagaiak
a ikula u gabe dauden kasue an, e ep esen azioak osagaiez diha du. Ho -
az, ze bai i bu uzkoa izan osagaien za e abili zuen, a ikula u zein a iku-
la ugabeen za , e a ho ie a ik a ikula u gabe zeuden osagaien za baka ik
e abili zuen ja dun. Osagai a ikula uen za ez zuen e abili apa eko bes e e -
mino ba , ho ien za bu uzkoa izane abilizuenbes e ikgabe:“Baiezpenba-
en e a be e edukia en osagaien, a ikula u nahiz a ikula ugabeen, a eko e -
lazio en za ‘bu uzkoaizan’e abilikodugu. Us e edo baiezpenakobjek uaz
diha duela esango dugube e egia ha ekikoe la iboa denean”(Pe y [1986]
2000:179).8
Osagaiez diha du en e ep esen azio guz iak di a osagaiei bu uzkoak,
baina osagaiei bu uzkoak di en e ep esen azio guz iak ez di a osagaiez
diha du ene ep esen azioak.Behekoi udiakadie az enduenmoduan,bu-
uzkoa izan mul zoa en azpimul zoa da ja dun, a ikula u gabeko osagaiak
ha zen di uena.
6 [Thes a emen isabou heuna icula edcons i uen ,aswellas hea icula edones.So,
he heo yis(i)somesen encesa esuch ha s a emen smadewi h hema eabou una icula-
edcons i uen s.]
7 [Simple-mindedasi is, hisli le heo yes ablishes,I hink, ha  he eisnobasicp oblem
wi has a emen beingabou una icula edcons i uen s.]
8 [Weshall ese e“abou ” o  he ela ionbe weenas a emen and hecons i uen so i s
con en ,a icula edanduna icula ed.Weshallsayabelie o asse ionconce ns heobjec s ha 
i s u his ela i e o.]
be ñ a eS n a o l a
66 Gogoa 23 (2023), 51-75
behekoaipu hone anda abilen bezala e abil zen izango li za eke: “Lehe-
nengo kasuan, e ep esen azioa objek ua i bu uzkoa dela dio , hau da, edu-
kia enosagaia ikula uadela.Biga enkasuan,e ep esen azioakobjek uaz
diha dueladio ,edukia enosagaia ikula ugabeadela,alegia”(Pe y2012:
184-85).23
Labu bil zeko:ez abaidahoneke akus enduenada,nikus e,ezdagoela
p oblema handi ik be eizke a e a ba ean edo bes ean e abil zea ekin. Hasie-
an esan dudan bezala, be eizke a en egoz e oke a ho ge a u izan bali z,
ez legoke a azo handi ik. Hau u e minologiko ezbe dinen kon ua li za eke,
beha ezko a gibideak emanda, bes e ik gabe, konpon zeko modukoa. Ala-
baina,Pe y ibe eizke aoke aego zidio enba zuekbes eegoz e al suba 
e eegindio e.Ho iekPe y iegoz endio e,e ep esen azioakosagaia iku-
la ugabeaz diha duen kasue an, e ep esen azioa en egibaldin zak p oposizio
e la ibiza u bidez jaso li ezkeela de enda zea. E akus en saia uko naizenez,
azkenegoz eoke ho ibe ezikila iada;bialdizbai aoke a.Pe ykezzuen
halako ikesan,e a,gaine a,ezinzuenhalako ikesan.Bes elaesanda,p opo-
sizio e la ibiza uak ona uz ge o e ep esen azioen objek u gisa, de enda zen
a izen esia enkon aegingozukeenzuzenean.Izane e,osagaia ikula u-
gabeak dauzka en e ep esen azioen egibaldin zak p oposizio e la ibiza uak
di ela de enda uz ge o, a ikula u gabeko osagaiak osagai ez di ela ona zen
a i uko gina eke e a, ondo ioz, osagai a ikula ugabeen esia be a uka uko
genuke. Hemen, ho az, badi udi e abaki egin beha dugula: p oposizio e la-
ibiza uak edo osagai a ikulagabeak.
4. P oposizio e la ibiza uak
Pe y ija dun e a bu uzkoa izan be eizke a en ikuspegi esklusiboa ego-
zi dio en askok bes e ze bai e e ego zi dio e: osagai a ikula ugabeak dauz-
ka en e ep esen azioen egibaldin zak p oposizio e la ibiza u bidez jaso zea
p oposa uzuela.Ho iegi endu,esa e ako,Recana ik:
[…]Pe ykbe ak p oposizioe la ibiza uakda abil za,osagaia iku-
la ugabeakde i zenak(edo gu xienezho ienazpimo a ba ) a a zeko.
Pe y ena abe a,ni elauu ekoalabak“bos akdi a”dioenean(edous e
duenean),adie aziedo us e duenp oposizioao du-e emu a e la ibiza-
ua dago, baina o du-e emua ez da adie az en duen edo us e duen edu-
kia en alde dia. Egibaldin zen zako e eleban ea da, baina egokiagoa da
esandakoa edo us e izandakoa ebalua zen den zi kuns an zia en alde di-
za e aiki zea.Pe ykbe akpun uho iadie az enduesanezhau a en
23 [In he o me case,Isay he ep esen a ionisabou  heobjec ,andi isana icula ed
cons i uen o i scon en .In hela e case,Isay ha  he ep esen a ionconce ns heobjec ,
whichisanuna icula edcons i uen o  hecon en .]

e e p e S e n a z i o e n e G i b a l d i n z a K : z e b a i e z J a d u n e a z e b a i i b u u z K o a i z a n
h ps://doi.o g/10.1387/gogoa.24614 67
us eako du-e emujakinaz“diha duela”bainaezdelaha i“bu uzkoa”.
(Recana i2007a:124)24
Z-landa en za lekua ekinbezala,Recana i enalaba en za  zen zu ik ez
du“Hamabiakdi a Pa isekoo duan”esa eak, Recana i enalabakbe a da-
goeno du-e emukojendea ekinbaka ikhi zegi enbai u.Ho ega ik,Reca-
na ik us e du ez dela egokia o du-e emua be e alabak esan edo pen sa u akoa-
enosagai za ha zea.Bes alde,o dea,o du-e emuabe ealaba enesaldia en
“egibaldin zen zakoe eleban ea”dela dioRecana ik;alegia, be ealabada-
goen o du-e emua en a abe akoa dela esaldia en egibalioa. Ho i dela e a, be e
alabak esandakoa edo us e izandakoa p oposizio e la ibiza u bidez jaso zea da
egokiena.O du-e emua,Recana i enalaba enesaldia en“osagai”a ikula u-
gabeli za eke,ha ko du-e emuae ep esen a ueza en.Recana i ena abe a,
osagaia ikula ugabeak“osagai”iza enja ai ukoluke,bainaezesandakoa en
edopen sa u akoa enosagai.Recana i en za ,Ba wise enan ze a,p oposizio
aus inda eko“osagai” a ikula ugabea izangoli za eke o du-e emua (Reca-
na i2010:23).Ikuske aho ide enda zeaegoz endioPe y igoikoaipuan.
Nealeke eRecana i en an ze a in e p e a udu Pe y, e la ibismoaego-
zinahiezdiona en(Neale2007:369,70.oin-oha a).NealekBa wisee a
Pe y en([1983]1999)ikuspegiae abe anduagoPe yk([1986]2000;[2001]
2012)esandakoakbe din zendi u,e aosagaia ikula ugabeakegibaldin ze-
ikkanpouz eaegoz endio(Neale2007:294).Ho az,badi udi,azkenbu-
uan,Neale ba  da o elaRecana i enin e p e azioa ekin. Recana i en e a
Neale enikuspegiakezbe dinakbadi ae e,biakba da ozPe y ip oposizio
e la ibiza uak e ep esen azioen egibaldin zak jaso zeko e abil zea egoz ean.
Ja aian,ho ioke adelaazaldukodu :Pe ykesplizi ukibaz e ubai zi uen
p oposizio e la ibiza uak.
4.1. P oposizio e la ibiza uen au kako a gumen ua
Honelalabu li eke Pe yk p oposizioe la ibiza uake ep esen azioen
egibaldin zak jaso zea en au ka emandako a gumen ua: e la ibismoak
—alegia, p oposizio e la ibiza uak e ep esen azioen egibaldin zak jaso-
zeko e abil li ezkeela dioen ikuspegiak— osagai a ikula ugabeak, osagai-
za beha ean, ak o e global za ha zen di u. Ho i dela e a, e la ibismoak
24 [[...]Pe yhimsel appeals o ela i izedp oposi ions,ino de  odealwi hwha hecalls
una icula edcons i uen s(o a leas asubclasso  hem).Acco ding oPe y,i my ou -yea -old
daugh e says“i ’s i eo’clock”(o belie esi ), hep oposi ionsheexp esseso belie esis ela i-
ized oa imezone,bu  he imezoneisno anaspec o  hecon en sheexp esseso belie es.
I is u h-condi ionally ele an bu isbes cons uedasanaspec o  heci cums ancewi h es-
pec  owhichwha shesayso belie esise alua ed.Pe yhimsel exp esses ha poin bysaying
ha he  hough “conce ns”apa icula  imezonebu isno “abou ”i .]
be ñ a eS n a o l a
68 Gogoa 23 (2023), 51-75
indexikoakdauzka ene ep esen azioenan ze a a a zendi uosagaia i-
kula ugabeak dauzka en e ep esen azioak. Ho e a ako a azoi nagusia ho-
nakohauda:“Eu iaa i du” bezalako esaldiekezdiha du ebe ihiz unak
dauden lekuaz.
Z-landa ek“Eu iaa idu”dio enean,Z-landeneu iaa iduelaesannahi
du ee aezdu ebes eauke a ik.Be ilekube be aza idi a.E la ibismoa en
a abe a, be i leku be be az a i iza eak be ma zen du lekua, Z-land, Z-landa-
enegu aldia ibu uzkoesaldi e aus een ak o eglobaledo(ez-)osagaia -
ikula ugabe za ha zea. Alegia, Z-landa en e ep esen azioen egibalioa
ho en a abe akoa den baina Z-landa ak a ikula zeko gai ez di en pa ame-
o za ha zea. E la ibismoak Z-landa en e ep esen azioen egibaldin zak
nolajasokoli uzkeenazal zeanhonakohaudioPe y:“Z-landezdaz-lande-
azko egu aldi-baiezpen bakoi za en osagai a ikula ugabe ba , baizik e a ak-
o e global ba , zeinaz egu aldia i bu uzko Z-landeko disku so guz iek diha -
du en”(Pe y[1986]2000:179).25
Pe ykazal zendu ho ien za  Z-landezdelaZ-landa en baiezpen zein
us e bakoi za en osagai a ikula ugabea, “ ak o e globala” baizik,zeinaz
diha du en Z-landa en e ep esen azioek. Ho en ze ga ia da ho ien egu-
aldi be iema e guz iek uni o meki Z-landa ak dauden lekuaz diha du ela.
An ze age a zendaindexikoenkasuan.“Eu iaa iduhemen”pe pausa en
esanahiak esa en digu, bes eak bes e, pe pausa e abil zen den esaldia esan
den lekua i bu uzkoa dela. Kasu hone an, uni o mi a e ho i a ikula ua le-
goke“hemen”indexikoa enesanahia enbi a ez.Ho az,“Eu iaa idu” en
kasuan pe pausa en esanahi osoak jasoko luke egonko man en zen den e -
lazioa—“Eu iaa iduhemen”pe pausa enkasuanelemen ubaka akjaso-
zenduen bezala—. Modu hone an, esan li eke “Eu iaa i du”kbe i esalea
25 [Z-landcomesinno asanuna icula edcons i uen eachZ-landishwea he s a emen is
abou ,bu aglobal ac o  ha allZ-landdiscou seabou  hewea he conce ns.]
e e p e S e n a z i o e n e G i b a l d i n z a K : z e b a i e z J a d u n e a z e b a i i b u u z K o a i z a n
h ps://doi.o g/10.1387/gogoa.24614 69
dagoen okiaz diha duela, edozein dela e e lekua. Hau da: z-lande az hi z
egi en du enek dauden lekuko egu aldiaz ja dungo luke e, e a egu aldia i bu-
uz di uz en baiezpen zein us eak egiazkoak edo al suak li a eke hango egu-
aldia ena abe a(Pe y[1986]2000:180).Alabaina,ho iga biaskouka zen
duPe yk;a ikulua enhasie a-hasie a ik,gaine a:
Eu ia a i du hemenek a ikula zen duena Eu ia a i duk bes e ik gabe a -
ikula ugabe uz enduelakosuposizioaezda osoona ga ia,aldiz.De-
magun,adibidez,ni e semeakMu dockekoseme zaha ena ekin hi z
eginduela ele onoz,e a“Noladaudegauzakhan?”ni egalde a ie an-
zu ena idela.O duan,ha ene an zunaezli za ekePaloAl o ibu uz-
koaizango,Mu dockibu uzkoabaizik.Eu ia a i du en esanahia en az e -
ke a en za i gisa esan beha ko genukeen gauza baka a da:
(i )u [esaldia] p i [lekua i] bu uzkoa da.
(Pe y[1986]2000:175)26
“Eu iaa idu”e abilli ekehiz unaezdagoenbes elekuba ibu uzhi z
egi eko e a, ho i dela e a, ezin genezake esan Z-land edo, adibide honen ka-
suan,Mu dock “Eu ia a idu” esaldia en ak o e globala denik;e a, be az,
ezin geni zake p oposizio e la ibiza uak e abili pe paus ho i be a da abil en
e ep esen azioen egibaldin zak jaso zeko.27 A ikulua en hasie an ho i dio,
e a amaie a alde a gauza be a be es en du:
Aplika u ahal genioke analisi ho i ni e seme gaz eena en oha a az-
pena i?Hauda,in e p e a uahalgenezakehomomo ikoki, un ziop o-
posizionalba adie az enduelaesanez,e aegiazkoadelaesan,PaloAl oz
diha duelako?Bainaho iezli za ekeingelesa ibu uzkoazalpenzeha za
izango.Ingelesezkoegu aldia endisku soakezdiha duuni o mekihiz-
unakdaudenlekuaz.(Pe y[1986]2000:180)28
26 [Thesupposi ion ha I is ainingsimplylea esuna icula edwha I is aining he e a i-
cula esisno  e yplausible,howe e .Suppose, o example, ha mysonhasjus  alked omy
olde sonin Mu dock on he elephone,and is esponding o myques ion,“Howa e hings
he e?”Thenhis ema kwouldno beabou PaloAl o,bu abou Mu dock.Allweshouldp o-
bablysayaspa o ou analysiso  hemeaningo I is aining issimply:
(i )uisabou p.]
27 Ona li ekeja zenduenadibideaezdelaegokiena,Pe y ensemeakesandakoaPe y en
galde a en elip iko za ha baili eke e a, ho az, osagaia a ikula u a dagoela a gudia u. E az ja
li eke,o dea, balizko elipsi ikezdaka enadibidea Pe yk u ebe elehenagoegin zuen bezala
(Pe y1985:1240,1242).Adibidean,Pe y(bes eo du-e emuba eandagoen)Ing idekina ida
ele onoz.
28 [Couldweapply hisanalysis omyyounge son’s ema k?Tha is,couldwein e p e i 
homomo phically, akingi  oexp essap oposi ional unc ion,andsay ha i is ue,becausei 
conce nsPaloAl o?Bu  hiswouldno beanaccu a e ema kabou English.Wea he discou se
inEnglishdoesno uni o mlyconce n heplacewhe e hediscussan sa e.]
be ñ a eS n a o l a
70 Gogoa 23 (2023), 51-75
Pe ykesplizi ukibaz e zendu,be az,ingelesezkoegu aldi-be iema een
egibaldin zak jaso zeko p oposizio e la iboa e abil zea en soluzioa. Ho en
a azoiadaingelesezezdelaobjek ube a,ez ae laziobe ae e—indexikoe-
kin ge a zen den moduan—, osagaia agen ea en e ep esen azioei bu uzkoa
iza ea ziu a zen duena. Hala e e, ez zen ho e an ge a u. A ikulua en azken
bi a ale an be e ikuspegia azaldu zuen. Hemen p oposizio e la ibiza uak ez
zi uen e abili e ep esen azioen egibaldin zak jaso zeko, baizik e a e ep e-
sen azio ezbe dinek komun zu ena sailka zeko e abili zi uen p oposizio-e la-
ibiza uak.Ja aianho iazaldukodu .
4.2. P oposizio e la ibiza uak ol gisa
A ikulua enazkenbia ale anau kez uzuenbe eikuspegia.Ikuspegiaez
dabe ia:Pe yk(1977,1979)hasie a-hasie a ikde enda u akoada, un sean.
Pe y en za p oposizioe la ibiza uakus e-egoe ak olkausala ena abe asail-
ka zeko balio du en objek u abs ak uak di a; ez di a us een objek uak, agen-
eakze us eduensailka zeko esnaegokiakbaizik:“Pe pausindexikodunak
edo a p oposizio e la ibiza uak e abil zen di ugu us e-egoe ak indibidua zeko,
e a helbu u ba ekin: us een agen eak sailka zea azalpene a ako e a be ikuspe-
ne a akoe abilga iakizangodi enmodue an”(Pe y[1979]2000:39).29
P oposizioe la ibiza ube ae abilli eke,egibaldin zaezbe dinakdi uz en
e ep esen azioek komun du ena a zema eko. Esa e ako, Recana i e aPe yk
“Ha zho ek e aso zeko zo ian nago” en bidezadie azga ia den us eaba-
du e,egibaldin zaezbe dinakizangodi uz ebienus eek(Pe y[1977]2000:
18).Ba egiazkoadaesaldiho enbidezadie azga iadenus eaduenpen sala-
ia(Recana i)ha zba eke aso zekozo ianbadago.Bes eaegiazkoadaesaldi
ho enbidezadie azga iadenus eaduenpen sala ia(Pe y)ha zba eke a-
so zekozo ianbadago.Indexikodunpe pausak edo p oposizio e la ibiza uek
ezdi uz ejaso zenbipen sala ienus eenegibaldin zak,Recana ike aPe yk
—baldin za no male an— ha za engandik ihes egi eko dauka en disposizio
komuna baizik. Ho elae abilizi uen,hainzuzen,Pe ykp oposizioe la ibiza-
uak(1977koa ikuluan“ ol”dei uzi uenak)behine ep esen azioenegibal-
din zak jaso zeko baz e u ondo en. Honela dio: “Eu ia ikusi be i du en e a
no be e a e kiak i eki zea dauden us edun guz iak un zio p oposizional be a
us e izango balu e bezala sailka uko li a eke, baina be en us een egibaldin zak
ezbe dinakli a ekeho ienkokapena ena abe a”(Pe y[1986]2000:181).30
29 [Weusesen enceswi hindexicalso  ela i izedp oposi ions oindi idua ebelie s a es,
o  hepu poseso classi yingbelie e sinwaysuse ul o explana ionandp edic ion.]
30 [Allbelie e swho had jus seen ainandwe eabou  o open hei  umb ellaswouldbe
eckonedasbelie ing hesamep oposi ional unc ion,bu  he u h-condi ionso  hei belie s
woulddi e wi h hei loca ion.]
e e p e S e n a z i o e n e G i b a l d i n z a K : z e b a i e z J a d u n e a z e b a i i b u u z K o a i z a n
h ps://doi.o g/10.1387/gogoa.24614 71
Ho az,Pe yk,Recana ikedoBa wisekezbezala,ezda abil zap oposizio
e la ibiza uak e ep esen azioen egibaldin zak jaso zeko: egibaldin za ho iek
us e iza eko moduak a zema eko da abil za p oposizio e la ibiza uak. Zalan-
za ikbalegohoneladio1993anPe y([1986]2000) iegindakoepilogoan:
Ni ei adokizunaizanzen, e ep esen a u gabeko pa ame obe a
pen sa zeko edo hi z egi eko modu oso ba en za e eleban ea denean,
be a iazko us e edo esaldi bakoi za un zio p oposizionala ekin sailka u
beha genukeela.Balioa i un zioaaplika uzlo u ako p oposizioa ena
izangoli za ekeegibalioa.(Pe y[1993]2000:185)31
Esandu azkenbia ale anau kez enduenikuspegiaezdelabe ia.Fun-
sean,Pe yk([1977,1979] 2000) indexikoezadie azga idi enus eakus e
e e nalak-edodi ene a ikezbe dinduzi uene aazalduzuenindexikoezadie-
azga i di en us eek p oblema so zen zio ela us eak ule zeko ikuske a a-
dizionala i.Pe y([1986]2000) enbe i asunadaindexikobidezadie azga i
di enbi us e-egoe a ezbe din zea: us e indexikoake a osagaia ikula uga-
beakdauzka enus eak,alegia.De enda uzuenbius e-egoe aho iena eko
aldea ez dela azal zen egibaldin zen aldake a ekin, baizik e a pen samendua-
en o ma dela alda zen dena, e a us een egi u a be ia au kez u zuen:
[...] egu aldia i bu uzko gu e us eek egi u a modukoa du e. Oina ian
egu aldia ibu uzko“us eoina izkoak”leudeke,Z-landa enus eenan-
ze akoak. Ho iek egu aldi lokalaz diha du e, e a egiazko zein al su di a
be an egi en duen egu aldia en a abe a. [...] Goian leku ezbe dinei bu-
uzko us eak leudeke [...], us ea en elemen u nahiko es uingu u-inde-
penden eekbe ma uak:eu ia a iduPalo Al on,eu iaa i du Mu doc-
ken, e ab. E dian, us e iden i ika zaileak geni uzke, goiko in o mazioa
i zulga iegi endu enakekin za ako:lekuho iPaloAl oda.(Pe y2000
[1986]:182).32
E e nalak-edo di en us e-egoe ez gain, eu ia a i duen lekua i bu uzko bi
us e-egoe adaude,Pe y ena abe a.Us eiza ekomoduho iekezdi apen-
sala iak us e di uen gauza ezbe dinak, gauza be a i bu uzko es uingu u-
31 [Mysugges ionwas ha ,incasesinwhichsameun ep esen edpa ame e is ele an  oa
wholemodeo  hinkingo discou se,weshouldclassi yeachspeci icbelie o u e ancewi ha
p oposi ional unc ion.The u h- aluewouldbe ha o  hep oposi ionob ainedbyapplying
he unc ion o he alue.]
32 [[...]ou belie sabou  hewea he ha eace ains uc u e.A  hebo om, he ea ewha 
wemigh call “p ima ybelie s”abou  hewea he ,whicha e like heZ-lande s’belie s.These
conce n helocalwea he ,anda e ueo  alsedependingoni .[…]A  he op[ he e]a ebelie s
[…]abou  a iousplaces,in i ueo  ela i elycon ex -insensi i ecomponen so belie :i is ai-
ninginPaloAl o,i is aininginMu dock,andso o h.A  hemiddlele ela eiden i ica o ybe-
lie s ha allowin o ma iona  he ople el obe ansla edin oac iona  hebo omle el: his
placeisPaloAl o.]

be ñ a eS n a o l a
72 Gogoa 23 (2023), 51-75
mendekoagoak di en us e-egoe ak bes e ik ez di a. Us e iza eko modu ho iek,
egoe a ezbe dine an, egibaldin za be ak di uz e, ho s, gauza be a i bu uzkoak
di a. Ha di zagun, a ze a, biga en a aleko hasie ako esaldiak:
(1) Eu iaa iduDonos ian.
(2) Eu iaa iduGipuzkoakohi ibu uan.
(3) Eu iaa iduhemen.
(4) Eu iaa idu.
Ho ie ako bakoi zak aipa u di udan us e-egoe ak adie az eko balio du.
Lehenengobiek e e nal za ha  geni zakeenus e-egoe ak adie az eko ba-
lio du e; izan e e, pe pauseko elemen u guz iak es uingu u-independen-
eakdi a—denbo akon uakaldeba e au zizge o,behin za —.(3) enbidez
adie azga iadenus e-egoe a enkasuan,Donos iapen samenduana ikula-
u aegongoli za eke,“hemen”indexikoa ekindesigna zendenelemen ua-
enbi a ez,Pe y ena abe a.Azkenik,(4) enbidezadie azga iadenus e-
egoe akDonos iaosagaiaa ikula ugabeizangoluke.
(1)edo(2)e a(3)edo(4) enbidezadie azga idi enus e-egoe ena ean
badagoaldenaba menba .Badi udi(3)e a(4),baldin zano male an,ezagu-
za zein jokabide modu jakinek mo iba zen di uz ela. Eman dezagun adibide
ba .(3)edo(4)us e-egoe aduenakleiho ikbegi a u,edoeu i- an aksen i u
di usoinean.Segu aski,gaine a,(3)edo(4)us e-egoe aduenaka e kiaha -
uko du, edo, behin za , eu ia egi en duen egoe an ap oposa den ekin za en
ba egingodu.Ezdi udi(1)e a(2) enkasuanho iho eladenik.Ezdago,
baldin zano male an,(1) edo (2)us e-egoe ekmo iba u akojokabide edo
ezagu za modu jakinik.33
A eago,Pe ykdio(3)e a(4) enbidezadie azga idi enus e-egoe ena -
eane ealdeadagoela.Esandudanbezala,ho iizangodaPe y en([1986]
2000)be i asuna. Us e-egoe abakoi zak be e un zioadauka gizakogni-
zioan.(3)bidezadie azga idi enus e-egoe en un zioaizangoli za ekee e -
nalak-edodi en(1) e a(2)bezalako us e-egoe en e a(4)kbezalako osagai
a ikula ugabeakdauzka enus e-egoe ena ekozubilanaegi ea.(4) en un-
zioa, be iz, li za eke lekuko eu ia en pe zepzioa en e a, no malean, gi o
ho e a akoap oposadenjokabidea ena ekokoo dinaziolanakegi ea.Be-
az,e la ibismoa iikus enzionp oblemakonpondezakePe ykegi u abe i
honenbi a ez.Izane e,egi u abe iake e nalak-edodi enus eene aosa-
gai a ikula ugabeak dauzka en us een a eko koo dinazioa be ma zen du,
e a, hala, hiz una dagoen lekua ez den bes e leku ba i bu uzko us eak iza ea
ahalbide zen du, nahiz e a osagaia a ikula u gabe egon.
33 Honibu uz ikus, esa e ako,dePon ee a Ko a (2014a,2014b, 2017)e adePon e e al.
(2020).
e e p e S e n a z i o e n e G i b a l d i n z a K : z e b a i e z J a d u n e a z e b a i i b u u z K o a i z a n
h ps://doi.o g/10.1387/gogoa.24614 73
5. Ondo ioak
Azal zensaia unaizen bezala,Pe y en za e ep esen azioa osagai a i-
kula u zein a ikula ugabeei bu uzkoa da. E ep esen azioa en egibaldin zen
osagaie ako ba a ikula u gabe dagoen kasue an, e ep esen azioak osagaiaz
diha dueladio.Pe y enhasie akobe eizke ainklusiboada,be az.Edonola
e e, azaldu dudan bezala, be eizke a inklusiboki zein esklusiboki e abil li eke
e a, beha bada, be eizke a esklusiboki e abil zea da na u alena. Edozein kasu-
an,be eizke amoduba eanedobes eane abili,gauzaba dagoga bi:Pe yk
ez zi uen p oposizio e la ibiza uek e ep esen azioen egibaldin zak jaso-
zeko e abili. Ho i ego zi dio enak oke daude. E akus en saia uko naizenez,
Pe ykezzuenhalako ikesan,e a,gaine a,ezinzuenhalako ikesan.Bes ela
esanda, p oposizio e la ibiza uak ona uz ge o e ep esen azioen egibaldin-
zak jaso zeko, de enda zen a i zen esia en kon a egingo zukeen zuzenean.
E e e en ziak
ba w i S e ,Jon.1989.“Si ua ions, ac s,and uep oposi ions”.InThe si ua ion in logic,
S an o d:CSLIPublica ions,221-54.
ba w i S e ,Jone aJohne C H e m e n d y .1987.The lia : an essay on u h and ci cula i y.Ox-
o d,NewYo k:Ox o dUni e si yP ess.
ba w i S e ,Jone aJohnpe y .1983.si ua ions and a i udes.Camb idge,MA:B ad o d/
MIT.Be a gi a a uain1999,S an o d:CSLIPublica ions.
ba C H ,Ken .1994.“Con e sa ionalimplici u e”.Mind and Language9(2):124-62.
bo G ,Emma.2005.“Sayingwha youmean:una icula edcons i uen sandcommu-
nica ion”.InR.Eluga doe aR.J.S ain on(a g.),Ellipsis and Nonsen en ial speech.
Do d ech :Sp inge Ne he lands,237-62.
Ca p p e l e n , He man e a E nie le p o e .2007.“Themy ho una icula edcons i uen s”.
InM.O’Rou kee aC.Whasing on(a g.),si ua ing seman ics: essays on he philo-
sophy o John Pe y.Camb idge:MITP ess,199-214.
Ca S o n ,Robyn.1988. “Implica u e,explica u e,and u h- heo e icseman ics”.In
R.M.Kempson(a g.),Men al ep esen a ions: he in e ace be ween language and ea-
li y.Camb idge:Camb idgeUni e si yP ess,155-81.
d e po n e ,Ma iae aKepaKo a .2014a.“On imesandcon en s.”InI.Wi czak-Pli-Wi czak-Pli-
siecka(a g.),Cogni i e and p agma ic pe spec i es on speech ac ions. Be lin:Pe e 
Lang,13-34.
d e po n e ,Ma iae a KepaKo a .2014b. “Tenses,da esand imes”. esea ch in Lan-
guage12(4):301-17.
d e po n e ,Ma iae aKepaKo a .2017.“New hough sabou old ac s.OnP io ’s oo 
canal”.InM.dePon ee aK.Ko a(a g.), e e ence and ep esen a ion in language
and hough .Ox o d:Ox o dUni e si yP ess,163-78.
d e po n e ,Ma ia,KepaKo a e aJohnpe y .2020.“U e anceandcon ex ”.InT.Cie-
cie skie aP.G aba czyk (a g.), The a chi ec u e o con ex and con ex -sensi i i y.
Cham,Swi ze land:Sp inge ,15-28.
Ko a ,Kepa.2008.“F ançoisRecana i:Pe spec i al hough :aplea o (mode a e) e-
la i ism”.No e Dame Philosophical e iews 2008.07.04.
be ñ a eS n a o l a
74 Gogoa 23 (2023), 51-75
Ko a,Kepa.2011. “Recana i:Esaldia en es uingu uae a edukiak”.Gogoa 8 (1):
87-93.
Ko a ,Kepa.2012.“Holmes,Pe y,and e e ence”.InA.Newene aR. anRiel(a g.),
Iden i y, language, and mind: an in oduc ion o he philosophy o John Pe y.Leiden:
B ill/Men is,33-52.
Ko a ,Kepae aJohnpe y .2011.C i ical p agma ics. An inqui y in o e e ence and com-
munica ion.Camb idge:Camb idgeUni e si yP ess.
Ko a ,Kepae aJohnpe y .2017.“Fullbu no sa u a ed: hemy ho manda o yp i-
ma yp agma icp ocesses.”InS. J. Con ade aK.Pe us (a g.), Meaning, con ex
and me hodology.Be lin,Bos on:DeG uy e Mou on,31-50.
Ki n G ,Je eyC.e aJasonS a n l e y .2005.“Seman ics,p agma ics,and he oleo se-
man iccon en ”.InZ.G.Szabo(a g.),seman ics e sus P agma ics.Ox o d:Ox o d
Uni e si yP ess,111-64.
ni n a n ,Dilip.2016.“Wha is heP oblemo DeSeA i udes?”.InM.Ga cia-Ca pin-
e oe aS.To e(a g.),Abou onesel : De se Though and Communica ion.Ox o d:
Ox o dUni e si yP ess,86-120.
ne a l e ,S ephen.2007.“Onloca ion”.InM.O’Rou kee aC.Whasing on(a g.),si ua-
ing seman ics: essays on he philosophy o John Pe y.Camb idge: MITP ess,291-
394.
pe y ,John.[1977]2000.“F egeondemons a i es”.InThe Philosophical e iew 86
(4):474-497.Be a gi a a ua in2000,The p oblem o he essen ial indexical: and
o he essays. Expandededi ion,S an o d:CSLIPublica ions,1-27.
pe y,John.[1979] 2000. “Thep oblemo  he essen ial indexical”.InNoûs 3 (1):
3-21.Be a gi a a uain2000,The p oblem o he essen ial indexical: and o he essays.
Expandededi ion,S an o d:CSLIPublica ions,27-44.
pe y ,John.[1980]2000.“Ap oblemabou con inuedbelie ”.InPaci ic Philosophical
Qua e ly61:317-32.Be a gi a a uain2000,The p oblem o he essen ial indexical:
and o he essays. Expandededi ion,S an o d:CSLIPublica ions,57-75.
pe y ,John.1985.“Sel -knowledgeandsel - ep esen a ion”.P oceedings o IJCAI-1985:
238-42.
pe y ,John.[1986]2000. “Though  wi hou  Rep esen a ion”.InP oceedings o he
A is o elian socie y supplemen a y olumes,60(1):137-51.Be a gi a a uain2000,
The p oblem o he essen ial indexical: and o he essays. Expandededi ion,S an o d:
CSLIPublica ions,171-88.
pe y ,John.1998.“Mysel andI”.InM.S amm(a g.),Philosophie in syn he ishe ab-
sich (a es sch i o Die e Hein ich).S u ga :Kle -Co a,83-103.
pe y ,John.[2001]2012. e e ence and e lexi i y.S an o d:CSLIPublica ions.Be a -
gi a a uain2012,S an o d:CSLIPublica ions.
pe y ,John.2007.“Si ua ingseman ics:a esponse”.InM.O’Rou kee aC.Whasing-
on(a g.),si ua ing seman ics: essays on he philosophy o John Pe y.Camb idge:
MITP ess,507-76.
pe y ,John.2010.“Sel esandsel -concep s”.InJ.KeimCampbell,M.O’Rou kee a
H.S.Sil e s ein(a g.),Time and iden i y.Camb idge,MA:MITP ess,229-38.
pe y ,John.2012.“Thinkingabou  hesel ”.InJ.Liue aJ.Pe y(a g.),Consciousness
and he sel : new essays.Camb idge:Camb idgeUni e si yP ess,76-100.
pe y,John.A gi a a zeko. “Re e enceandD e ske’s heo y o  ep esen a ion”.In
M.F eauchige .Themes om D e ske.Be lin:deG uy e .
eCana i,F ançois.2002. “Una icula edcons i uen s”. Linguis ics and Philosophy25
(3):299-345.
e e p e S e n a z i o e n e G i b a l d i n z a K : z e b a i e z J a d u n e a z e b a i i b u u z K o a i z a n
h ps://doi.o g/10.1387/gogoa.24614 75
e C a n a i ,F ançois.2005.“I is aining(somewhe e)”.Linguis ics and Philosophy30(1):
123-46.
eCana i,F ançois.2007a. “Rela i izedp oposi ions”.In M.O’Rou kee a C. Wha-
sing on(a g.),si ua ing seman ics: essays on he philosophy o John Pe y.Camb idge:
MITP ess,119-53.
e C a n a i ,F ançois.2007b.Pe spec i al hough : a plea o (mode a e) ela i ism.Ox o d:
Ox o dUni e si yP ess.
eCana i,F ançois.2010. T u h-condi ional p agma ics.Ox o d:Ox o dUni e si y
P ess.
S anley,Jason.2000. “Con ex andlogical o m”. Linguis ics and Philosophy 23(4):
391-434.
o e,S ephan.2016. “DeSeThough  and Communica ion:AnIn oduc ion”. In
M.Ga cia-Ca pin e oe aS.To e(a g.),Abou onesel : De se Though and Commu-
nica ion.Ox o d:Ox o dUni e si yP ess,1-21.