ie
De ang
a
Veel laanbomen in Nede land e ke en in een ysiologisch einds adi-
um.
Om de a geloze wandelaa oo ge aa e behoeden en om he
beeld an de lanen op e mijn e behouden wo d e link onde laan-
bomen gesanee d. Boombewonende 4ee muizen blijken e g a hanke-
lijk an deze oude laanbomen, omda in Nede land juis in deze bo-
men oldoende ga en en sple en e inden zijn, waa in zij zich schuil
houden en hun jongen k ijgen. Rich lijnen oo een lee nuis iende-
lijk behee an oude lanen zijn daa om d ingend nodig.
Van ach an de negen ien o nog oe in
Nede land aange o en lee muissoo -
en is bekend da zij oo hun e biij -
plaa sen ui slui end o e ens geb uik
maken an 'hol en' in bomen ( abel 1).
He zijn de Wa e lee muis
(Myo i dag-
ben onii),
de Baa d lee muis
(Myo u
mys acinus),
de B and s lee muis
(Myo-
i b and ii)
-
wee moeilijk onde scheid-
ba e soo en
-,
de F anjes amlee muis
(Myo i na e é i),
de G oo oo lee muis
(P eco us au ì lw),
de Ruige dwe g lee -
muis
(Pipis e lus na husiàJ,
de Rosse
lee muis
(Nyc alus noc ula)
en de Bos-
lee muis
(Nyc ahs ei Ze11').
He kan daa bij gaan om hol en,
zoals spech ega en, in o ingsga en an
a geb oken akken, scheu en in de s am,
loshangende scho s enz. A hankelijk an
de soo kunnen zowel o e win e ende
die en, als k aa nkolonies, paa gezel-
schappen o soli ai e die en in de gelijke
boomhol en wo den aange o en.
Wede om aniankelijk m de
soo , maa ook an he be e ende ge-
d ag (pa ing, k amen, o e win e en) kan
he daa bij gaan om één o enkele die en
pe hol e, o g oepen an mee
dan
250
exempla en. In zeldzame ge allen kun-
nen mee soo en in één hol e wo den
aange o en, Sommige soo en hebben
k aamkolonies an ij as e om ang,
ande e soo en le en in wisselende
aan-
allen e sp eid o e e schillende bo-
men. Alle soo en e wisselen egelma-
ig an boom.
Bomen e ullen dus oo di e se
doeleinden een unc ie als e blij plaa s
oo lee muizen. Welke eisen
aan
de
boomhol e wo den ges eld
is
nie o in
He man Limpens
,
Wim Bonge s
&
Ji ze Kopinga
Een G ~o oo iee muis
lieg ui
een
Eik
(Fo o: Zome B uijn).
Pkco us
au i us
is
lea ing
a
Que cus.
de ail bekend en a hankelijk an soo
en ged ag ( abel 1).
Bij welke lee ijd hol en in bomen
op eden
is:
o+a. aaiankdijk an de lee -
ijd,
boomsoo , s andplaa s en de duu -
zaamheid an he hou @asen
&
Ko-
pinga, 1986). De kans da e
in
een
boom een hoI e aanwezig is, zal ech e
in de egel oenemen me
de
lee ijd an
de boom. Da oo al oude e bomen an
belang zijn oo lee muizen is dan ook
anzel sp ekend en e is eeds doo di-
e se au eu s gewezen op he belang an
oude bomen oo lee muizen (o.a.
Voû e, 1983).
In en a ise en me
ba -de ec o s
Technische middelen om lee muizen in
bomen op
e
spo en wa en o oo ko
nie oo handen. Gege ens me be ek-
king o lee muizen in bomen ble en
dan
ook, op een enkele ui zonde ing na
(o.a. Fuchs, 1981), bepe k o ' oe alli-
ge' onds en en mejdingen (o.a. Voû e,
1983). Doo de on wikkeling an me-
hodieken oo he in en a ise en an
lee muizen me behulp an zg. ba -
de ec o s
is
he nu mogelijk om ac ie en
sys ema isch he landschapsgeb uik ( oe-
agee gebieden, lieg ou es en e blij -
plaa sen) an lee muizen in de zome -
pe iode in
kaa
e b engen (Heime e
al., 1987).
Deze me hode wo d sinds 1982
oegepas in he kade an al an onde -
zoeken en in en a isa ies en behoe e
an ad iezen oo behee o landin ich-
ing (o.a. Van de Coelen e al., 1989;
Helme , 1987; Kap eyn
&
Ma ens, in
piep; Mos e , 1989; Mos e
&
Van
Winden, 1989; Twisk, in p ep.; Van de
Vlie
&
Keyl, 1990). Bij deze in en a i-
sa ies wo d s eeds he landschapsge-
bmik an de lee muizen in een gebied
Tabel
1.
Boombewonende lee muizen in Nede land
T ee-dwelling ba s in The Ne he lands.
I
Vlee muissoo
I
Ba species zome
summe
B G
Myo is dauben onii
Myo is
m
ys acinus
Myo is b and ii
M yo is na e e i
Pleco us au i us
Pleco us aus iacus
Pipis ellus na husii
Nyc alus noc ula
Nyc alus leisle i
win e
win e
BGC
o?+
o?+
o?+
o?+
o?+
?o+
o+?
+
(+)
?
o??
B
=
in bomeniin ees.
G
=
in gebouweniin buildings.
C
=
in g o en en g oe eniin ca es.
T
=
e i o iale manne jesl e i o ial males.
K
=
k aamkolonieinu se y g oup.
+
=
waa nemingen a koms ig an he gege ensbes and an de S ich ing Vlee -
muiswe kg oep
Nede landiSVOiobse a ions
de i ed om da a basis Ne he -
lands Ba Resea ch Founda ion.
(
+)
=
idem, doch zeldzaam waa genomeniidem, hough seldomly obse ed.
?
=
nie bekendlunknown.
o
=
e moedelijk aanwezig, doch (nog) nie waa genomen Iassumed o be p e-
sen , bu no (ye ) obse ed.
*
=
in he bui enland waa genomeniobse ed ou side The Ne he lands.
=
k aamkolonie in ela ie as e g oeplconsis en nu se y g oup.
(V)
=
e moedelijk k aamkolonie in as e g oepip esumably consis en nu se y
g oup.
-
=
geen Ik aamkolonies in Nede land bekendiin The Ne he lands no nu se y
g oups known.
m
=
de kolonie geb uik e schillende bomenl he nu se y g oup uses mo e han
one ee.
gede aillee d in kaa geb ach en aange-
nomen mag wo den, da alle in he ge-
bied aanwezige lee muiskolonies op de-
ze wijze wo den opgespoo d. Di be e-
ken ech e nie da ook elke als e blij -
plaa s geb uik e boom wo d ge onden,
omda de lee muizen aak an boom
e wisselen. De onde zoeken leiden o
een g o e oename an he aan al beken-
de ' lee muisbomen'.
Daa naas wo d de me hode sinds
1987
ook oegepas
in
he Vlee muis
A -
Iasp ojec an de S ich ing Vlee muis-
we kg oep Nede land
/
SVO.
Di p ojec ,
da wo d ui ge oe d me behulp an
ijwillige s, is ge ich op he samens el-
len an een a las an de e sp eiding an
de Nede landse leemuissoo en op ba-
sis an een zg. a lasblokkeng id an
5
x
5
kilome e . Hoewel in de gebieden, die
doo ijwillige s wo den onde zoch , o
dus e nie o e al sys ema isch naa
lee muis e blij plaa sen wo d gezoch ,
leid ook di p ojec o
he
inden an
g o e aan allen lee muisbomen (o.a.
Mos e ,
1988).
Doels elling en me hode
Ui eldwaa nemingen blijk , da de
keuze oo boomsoo en als e blij -
plaa s nie willekeu ig is. Waa op deze
keuze be us is nie bekend, maa me
he oog op de besche ming an (po en-
iële) lee muisbomen kan di an be-
lang zijn. Daa om is in he gege ens-
bes and an he Vlee muis A lasp ojec
(he gaa hie om onge ee 35.000 ha)
nagegaan in welke boomsoo en lee -
muis e blij plaa sen zijn ge onden en
hoe de boomkeuze zich e houd o he
aanbod an bomen in Nede land.
Op basis an de o dus e be-
schikba e gege ens kon in 357 ge allen
wo den nagegaan, in welke boomsoo -
en lee muis e blij plaa sen an de be-
e ende lee muissoo en zijn ge on-
den. De p ocen uele e deling an de
e blij plaa sen pe boomsoo is e ge-
leken me de p ocen uele e deling an
de boomsoo en o e Nede land. Hie -
oo is geb uik gemaak an de Nede -
landse Boss a is iek 1980
-
1983 (Cen-
aal Bu eau oo de S a is iek, 1985),
waa in de oppe lak en zijn e meld,
die de e schillende boomsoo en in Ne-
de land innemen. De gege ens e mel-
den cch e nie op basis waa an deze
oppe lakken zijn be ekend en in hoe-
e e daa ook laanbomen (inclusie de
lee ijds e deling) in zijn be okken, zo-
Fo o
1. De doo snede an de s am an een Noo se esdoo n
(Ace pla anoides)
b eng de
hol e aan he lich . De sche pe beg enzing ussen he gezonde en aange as e hou wijs
e op da de gelijke
hol en
oo lopig nog geen bed eiging oo de s e igheid an de s am
behoe en e zijn.
By in e sec ing he ca i y o he ee o
Ace pla anoides
can be seen. The sha p bounda y
be ween hea hy and a ec ed wood means ha his ca i y wil1
no
be a h ea o he
solidi y
o
he ee
in
he nea u u e.
da deze aspec en bij de s udie oo als-
nog bui en beschouwing wo den gela-
en.
Resul a en
E an ui gaande, da lee muizen geen
oo keu hebben oo bepaalde boom-
soo en, waa he hun e blij plaa sen in
bomen be e , zou bij een e en edige
e deling an he aanbod aan hol en
o e de e schillende boomsoo en ook
een e en edige e deling an de ge on-
den
lee muime blij plaa sen
mogen
wo den e wach . Een e gelijking an
he aandeel bomen pe boomsoo in
Nede land en he aandeel bomen, waa -
in zich lee muis e blij plaa sen be in-
den, wijs ech e ande s ui ( ig. 1).
Wannee de lee muissoo bui en
beschouwing wo d gela en, blijken ui
iguu
1
de Zome eik
(Que cus obu ),
de Ame ikaanse eik
(Que cus mb a),
de
Beuk
(Fagus syha ica)
en de Acacia
(Ro-
binia pseudoacacia)
ake lee muis e -
blij plaa sen e be a en dan op g ond
an hun beschikbaa heid mag wo den
e wach . In de G o e den
(Pinus syZ-
es is)
daa en egen komen ela ie min-
de e blij plaa sen oo .
Ook de e deling an de lee -
muis e blij plaa sen o e de onde zoch-
e gebieden lijk nie willekeu ig. Di
wo d geïllus ee d doo waa nemingen
in wee gebieden waa in en a isa ies
zijn e ich : O anjewoud (Mos e ,
1989) en he Ims en ade bos (Helme ,
1987).
Fig.
1.
P ocen uele e deling an
357
lee muis e blij plaa sen o e de e schillende
boomsoo en (linke kolommen)
in
e gelijking o he 'aanbod' an deze bomen
in
Nede -
land ( ech e kolommen).
P opo ional dis ibu ion o
357
ba oos s o e he ee species (le columns) compa ed
o he ela i e p esence o hose ee species
in
The Ne he lands ( igh columns).
I..
..........................................................................................
.................
Q o
Q u Fs
Rp
es
PS
esn
MC~
~m/b
M
Plaw
pn
Nn
.
,q,
ees
Bomenl ees:
Q o
=
Que cus obu
Q u
=
Que cus ub a
Fs
=
Fagus syl a ica
Rp
=
Robinia pseudoacacia
Res
=
F axinus excelsio , Salix spec., Be ula spec., Ace spec., Aesculus hippocas a-
num, P unus a ium, Populus spec.
PS
=
Pinus syl es is
Resn
=
Pseudo suga menziesii, Thuja spec.
Vlee muizen/ba s:
Md
=
Myo is dauben onii
Mm1
b
=
Myo is mys acinusl b and ii
Mn
=
Myo is na e e i
Plau
=
Pleco us au i us
Pn
=
Pipis ellus na husii
Nn
=
Nyc alus noc ula
NI
=
Nyc alus leisle i
O anjewoud ( ig.
2)
is een ela ie
jong bos, waa in d ie oude landgoede en
zijn gelegen. Oude bomen (oude dan
90 jaa ) inden we alléén op de landgoe-
de en en langs de oude lanen. Ims en a-
de bos ( ig.
3)
is een jong bos me enkele
es an en heel oud bos (150 jaa o
oude ). In beide gebieden inden we de
lee muis e blij plaa sen s eeds, zoals e
e wach en is, in de oude gedeel en an
he bos o in oude laanbomen. He is
dus nie de boomsoo , maa de lee ijd
an de bomen die bepaal o e lee -
muis e blij plaa sen in aange o en
kunnen wo den. In Nede land zijn oude
bomen bijna deen maa beuken en
eiken.
Discussie
He gege en, da lee muishol en oo -
namelijk in oude bomen zijn e inden,
wo d doo de esul a en nogmaals on-
de s eep en is e de nie s nieuws. He
zijn s eeds wee de Beuk, de Zome eik
en de Ame ikaanse eik (soo en die eel
als laanboom zijn geb uik ) in pa kbos-
sen en lanen an oude landgoede en o
bui enplaa sen waa de lee muis e -
blij plaa sen ge onden wo den, dus
s eeds wee bomen in die landschapsele-
men en, die op di momen oud genoeg
zijn om hol en e be a en. Ve wach
mag wo den, da ook ande e boomsoo -
en benu zullen wo den als deze maa
oud genoeg gewo den zijn.
De Acacia al op, doo da deze
boomsoo op ela ie jonge lee ijd
al
eel sple en en loshangende scho s e -
oon . Deze si ua ies wo den doo man-
ne jes an de Ruige dwe g lee muis
g aag benu ( ig.
1).
O e igens moe wo den opge-
me k da he oo komen an lee mui-
zen in een bosgebied na uu lijk nie ui -
slui end a hang an de beschikbaa heid
an boomhol en, maa ook an de kwali-
ei an de omge ing als oe agee -
ge bied.
He ela ie eel benu en an hol-
en in Beuk, Zome eik, Ame ikaanse eik
en Acacia zou weliswaa kunnen wo den
opge a als een oo keu an de lee -
muizen oo die boomsoo en, maa
e enzogoed als een oppo unis isch be-
nu en an boomhol en. Illus a ie oo
di laa s e is de si ua ie op de Dui els-
be g, waa Helme in 1988 in een gebied
an ca 150 ha 59
lee nuis e blij plaa -
sen ond, waa onde
43
in G o e den.
Kenme kend oo di gebied
is
da de
kwijnende bomen nie wo den ge ooid.
Lee ljdso bouw an he boa
Age dls lbu lon o he o a
'O anjewoud*
O
:
30
Jaa /yaa s
30
-
80
jaa lyea s
60
-
90 jaa lyean
>
S0
Jaa lyean
lesi ljd onbekend doch
wde dan
S5
jai
age unknown
bul
olde
hsn
95
pad
OUDESCHOOT
l000
ne e
i
Fig.
2.
O anjewoud is een be ekkelijk jong bos, waa in d ie oude landgoede en zijn gele-
gen. Oude bomen (oude dan
W
jaa ) inden we alleen op deze landgoede en en langs
de oude lanen.
Fo es a ea 'O anjewoud'. Rela i e young o s
in
which h ee old es a es a e si ua ed.
T ees olde han
W
yea s a e only ound on hese es a es and alongside he a enues.
Bomen me k aamkoloniel ees wi h nu se y o ba s:
d
=
Myo is
dauben onii
P
=
Pipis ellus
na husii
N
=
Nyc alus
noc ula
De hel an de e blij plaa sen we d
Bed eigingen
dan ook ge onden in ela ie jonge He Mee ja enplan Bosbouw (Anon.,
(<80 jaa ), maa och al dode bomen. 1984) e meld , da Nede land oo nog
Di ene bosgebied le e onge ee de geen 10% (334.000 ha) bedek is me
hel an de nu bekende lee muis e - bos en ui de Nede landse Boss a is iek
blij plaa sen in de G o e den (dus de 1980- 1983 al op e maken, da daa an
hel an he pe cen age in iguu l!). slech s
2%
oude is dan 100 jaa (Cen-
aal Bu eau oo de S a is iek, 1985).
Oude bomen zijn dus in Nede land
be-
ekkelijk zeldzaam.
Een aanzienlijk deel an de 'oude'
lanen is aangelegd in de ee s e hel an
de o ige eeuw, he geen be eken da de
bomen in die lanen momen eel zo'n an-
de hal e eeuw (o mee ) oud zijn. De
boomsoo en, die oende ijd in di
soo beplan ingen we den geb uik , wa-
en oo namelijk Gewone beuk en
Zo-
me eik. In de wa jonge e lanen (aange-
legd in de weede hel an de o ige
eeuw) is daa naas in oenemende ma e
geb uik gemaak an Ame ikaanse eik.
He oo bes aan o e lange e e -
mijn is momen eel oo eel lanen onze-
ke , doo da ze in de oude doms ase zijn
ge aak . E is sp ake an een a ake-
lingsp oces, doo da e in de loop an de
ijd on oldoende e jonging hee
plaa sge onden. Als ge olg daa an
dien zich he p obleem aan, da op ko -
e e mijn (d.w.z. in de komende decen-
nia) eel an de oude lanen
aan
e an-
ging oe zijn, omda ze an oude dom
'ineens o en' o omda de bomen om
ande e edenen (zoals on eiligheid) nie
lange zijn e handha en.
In hoe e e he op e mijn massaal
weg allen an e blij plaa sen bed ei-
gend is oo he oo bes aan an de
boombewonende lee muizen in be-
paalde egio's en de s and an de lee -
muizen binnen Nede land, is nog on ol-
doende aan e ge en. He zal onde
mee a hangen an de ma e, waa in al-
e na ie e e blij plaa sen in de nabij-
heid an de laan, zoals ande e oude bo-
men, ge onden kunnen wo den en (nie
in de laa s e plaa s!) o en in hoe e e de
popula ie wo d e s oo d bij he e wij-
de en an de oude bomen.
Me be ekking o di laa s e is
he oo al an belang da de ellings-
we kzaamheden nie plaa s inden in ij-
den, waa in de kolonies kwe sbaa zijn,
zoals ijdens he o e win e en o in de
k aampe iode. Desalnie emin be eken
he weg allen an oude bomen en daa -
mee e blij plaa sen pe de ini ie een
bed eiging oo boombewonende lee -
muispopula ies.
Ve jonging an lanen moe zoda-
nig wo den ge asee d da e nog zo eel
mogelijk oude bomen oo een zo lang
mogelijke ijd (d.w.z. behee s echnisch
e an woo de ijd) gehandhaa d kunnen
blij en. He is an g oo belang om
daa bij oo ui e denken en eeds nu
bewus e s e en naa mogelijke ' e -
Wellich een po en iële lee muisboom
(een ca 90-ja ige Linde
(Tilia
spe .)).
P obably a ee ha wil1 be used
by
ba s (a
c.
90
yea old Lime).
angende woon uim e' in de nabijheid
an de koloniebomen. Hoewel he be-
leid e op ge ich is mee bos een 'na-
uu unc ie' e ge en en doo e lenging
an de omloop ijd een oename an he
aan al oude bomen e e k ijgen, kan
men zich a agen o deze oude bomen
ijdig geschik zullen zijn als lee muis-
e blij plaa s.
Wannee een laanbomenbes and
aan e anging oe is, kan de behee de
deze bed eiging ech e e minde en
doo ee s he bomenbes and e (la en)
S
inspec e en op de aanwezigheid an
lee muis e blij plaa sen en he ijds ip,
waa op elling plaa s zal inden, daa op
a e s emmen.
Rich lijnen oo een lee muis-
iendelijk behee
Een o e zich an de behee s echnische
mogelijkheden oo een lee muis-
iendelijk behee is in oo be eiding
(Kopinga e al., in p ep.). In he ko
I
gelden ech e de olgende ich lijnen e
besche ming an oude bomen en be-
hoe e an boombewonende lee -
muizen:
1.
Oude en dode bomen dienen ge-
spaa d e wo den. Omda lee muis-
kolonies egelma ig an de ene boom
naa de ande e e huizen, dienen
nie alléén de bewoonde bomen e
wo den on zien.
2.
Wannee akken an oude o dode
bomen ge aa d eigen op e le e en
oo oo bijgange s, dienen alléén
deze akken a gezaagd e wo den,
e en ueel kunnen de bomen 'gecan-
delabe d' wo den.
3.
Wannee he omhakken an oude o
dode bomen on e mijdelijk is,
dien da e gebeu en ussen begin
maa en eind ap il, o in ok obe .
He la en inspec e en an de bomen
doo de Vlee muiswe kg oep Nede -
land/ S ich ing Vlee muis-Onde zoek
wo d aanbe olen.
4.
Ve jonging an lanen moe zodanig
ge asee d wo den da e al ijd ol-
doende oude bomen oo handen
zijn.
5.
In de algemene benade ing an bo-
men en bosgebieden dien e oo ge-
zo gd e wo den da e 'bomen oo
de oekoms ' gespaa d blij en, zoda
lee muisbomen die ui eindelijk e -
lo en gaan, ' e angen' kunnen wo -
den.
Fig.
3.
Ims en ade bos is een jong bos me enkele es an en heel oud bos me bomen an
150
jaa o oude .
Fo es 'lms en ade'. Young o es wi h emnan s o a e y old o es wi h ees olde han
150
yea s.
Bomen me
lee muis e blij plaa s/T ees
used by
ba s:
N
=
Nyc alus noc ula
k aamkolonie/nu se y.
a
=
Nyca uls noc ula
e i o iale manne jecl e i o ia1 males.
I
=
Nyc alus leisle i
k aam kolonie1 nu se y.
M
=
Myo is nys acindb and ii
k aamkolonie/nu se y.
d
=
Myo is dauben onii
k aamkolonie/nu se y.
Lee ll]dsopbOuw an hel
bos
Age dlsl!lbu lon o me lo esl
Ins en ade'
o
-
50
jaa mea a
50
-
100
jaa mea s
100
-
150
jaa lyea s
>
150
jaa lyea s
I
MSTENRADE
GEMEENTE VOEREN DAAL
Li e a uu
Anon.,
1984.
Mee ja enplan bosbouw.
Tweede Kame , e gade jaa
1984-1985,
l863O(l,2): 1-246.
Cen aal
Bu eau oo de S a is iek,
1985.
De
Nede landse boss a is iek
1:
de oppe lak e
bos,
1980-1983.
Coelen,
J.
an
de , G. Keijl
&
F. an de
Vlie ,
1989.
Vlee muizen in enkele e einen
an de S ich ing 'He U ech s Landschap'.
S ich ing Vlee muis-Onde zoek.
Fudis. H.,
1981.
Onde zoek o e de unc ie
an holle bomen in he wes en an He Gooi
als e blij plaa s oo lee muizen
(Chi op e-
a)
in he kade an hun besche ming,
in
de
zome an
1981.
Ve slag Vakg oep Na uu -
behee , Landbouwuni e si ei Wageningen,
590.
Heime , W.,
1987.
Een onde zoek naa he
oo komen an lee muizen in
2
5
bosgebie-
den in Nede land. S aa sbosbehee lS ich-
ing Vlee muis-Onde zoek.
Heime , W.,
1988.
Vlee muizen-in en a i-
sa ie Dui elsbe g. S ich ing Vlee muis-On-
de zoek.
Heime , W.,
HJ.
G.A. Limpens
&
W. Bon-
ge s,
1987.
Handleiding oo he in en a ise-
en en de e mine en an Nede landse lee -
muissoo en me behulp an ba -de ec o s.
S ich ing Vlee muis-Onde zoek.
Jamen, G
J.
&
J.
Kopinga,
1986.
Biologie
an hou o . Hou pa asi ai e schimmels bela-
gen le ende bomen. In: Hou o en bomen.
P ak ijkschool, A nhem,
27:
3-5.
Kap eyn, K.
&
V. Ma ens,
in
p ep. Vlee -
muizen an de boswach e ijen Gie en, Men-
singhe en Smilde. Rappo S ich ing
Vlee muis-Onde zoek1 S aa sbosbehee .
Kopinga,
J,
H.J.G.A. Li npens
&
W. Bon-
ge s,
in
p ep. Een lee muis iendelijk be-
hee an bomen en lanen.
Mos e , K.,
1988.
Een lee muisin en a isa-
ie an Gaas e land. De Bosmuis
26(1):
41-51.
Mos e ,
K.,
1989.
Vlee muizen an he bos-
gebied O anjewoud. S ich ing Vlee muis-
Onde zoek
I
S aa sbosbehee .
Mos e ,
K.
&
A.
an Winden,
1989.
Vlee -
muizen
in
Noo dwes -O e ijssel. Di ec ie
Na uu -, Milieu- en Faunabehee , Consu-
len schap O e ijssel1 S ich ing Vlee muis-
Onde zoek.
Twisk,
P.,
in
p ep.
Vlee muizen in de Leyen,
Midden-B aban
.
Rappo Consulen schap
Na uu , Milieu-
&
Fauhabehee
in
B aban .
Vlie ,
F.
an de
&
G.O.
Keyl,
1990.
Vlee -
muizen in he gemeen elijk bosbezi an
Ede. Een in en a isa ie in opd ach an de
gemeen e Ede. S ich ing Vlee muis-Onde -
zoek.
Voû e, A.M.,
1983.
De be ekenis an holle
bomen oo onze inheemse lee muizen.
Nede lands Bosbouw ijdsch i
5
5(2 13):
91-99.
I
I
I
I
l
I
en Rosse lee muis
IN c alus noc ulal
e-
gen een s am (Fo o: ~6me B uijn).
Nyc alus noc ula
on
a
ee.
Dankwoo d
Delen an
di
onde zoek zijn mogelijk ge-
maak doo subsidies an de Di ec ie Na-
uu -, Milieu- en Faunabehee an he Minis-
e ie oo Landbouw, Na uu behee en Vis-
se ij, he P ins Be nha d Fonds, he We eld
Na uu Fonds, de Nede landse O ganisa ie
Summa y
oo We enschappelijk Onde zoek, de S ich-
The impo ance o old ees o ba s ing G asduinen, de S ich ing He U ech s
l
I
T ee-dwelling ba s oos in holes and Landschap, de Gemeen e Ede en he S aa s-
i
I
c e ices, which a e no mally p esen in olde bosbehee .
ees. Eigh ou o nine een species o ba s, Onze speciale dank gaa ui naa
al
diegenen,
known in The Ne he lands, a e occupying die hun nach us hebben opgeo e d
aan
he
ees, in which hey li e soli a y o
in
only zoeken an lee muisbomen. Een o e zich
smal1 g oups o
in
la ge numbe s
as
nu se y an hun in en a isa ie e slagen is op e a-
species o ees. SVO.
Da a, collec ed by he na ionwide Ba Su ey De kaa en we den ge ekend doo A. Be g-
o The Ne he lands Ba Resea ch Founda- we , Cen ale Diens De D eijen, Land-
ion, ha e been s udied o de i e an insigh bouwuni e si ei e Wageningen.
in o he use ba s make o ee species in The
Ne he lands. A compa ison wi h he ela i e I . H.J.G.A. Limpens
p esence o he a ious ee species ha g ow Vlee muiswe kg oep Nede land/ S ich ing
in The Ne he lands indica es, ha
Que cus
Vlee muis-Onde zoek
obu , Que cus d a, Robiniapseudoacackl:,
Pos bus
9201, 6800
HB
A nhem.
and
Fagus syl a ica
seem o be p e e ed by
ba s o heu oos s, whe eas
Pinus syl e. &
D . W. Bonge s
is Iess used han migh be expec ed on he Landbouwuni e si ei
g ound o he ela i e abundance o he Vakg oep Na uu behee
species. This could be asc ibed o oppo - Pos bus
8080, 6700
DD Wageningen,
unis ic use o a ailable holes and ca i ies,
ega dless o ee species. I .
J.
Kopinga
In The Ne he lands mo e han elsewhe e, ba De Do schkamp, I o Bosbouw
en
shel e s appea o be o e ed by ees in G oenbehee
a enues and woodlands on es a es. These Pos bus
23, 6700
AA Wageningen.
.
ees a e p edominan ly senescen and
-
-:
especially he old lanes a e being eju ena cd
.
inc easingly. Because mos o es s ands con-
,
sis o ela i ely young ees wi h only mino
c
housing oppo uni ies o ba s, he emo ing
o many old ees implies a se ious h ea in
he nea u u e.
*
Some di ec i es and ecommenda ions o a
'ba - iendly' managemen o ees a e
p esen ed, wi h emphasis on he es o a ion
.
o old lanes and old ees in woodlands.
