119
Resea chBib IF - 11.01, ISSN: 3030-3753, Volume 2 Issue 10
BAG‘RIKENGLIK — TINCHLIK VA FAROVONLIK KALITI
Mi amino a Kamola As a o na
Respublika Ma'na iya a ma' i a ma kazi
Toshken shaha Yunusobod umani bo‘linmasi ahba i.
h ps://doi.o g/10.5281/zenodo.17291843
Anno a siya. Ushbu maqolada bag‘ ikenglik ushunchasining alsa iy a ma’na iy
mohiya i, uning insonla o‘ asidagi inchlik, ij imoiy ba qa o lik hamda a o onlikni
a’minlashdagi o‘ ni ahlil e ilgan. Mualli bag‘ ikenglikni milla la a o o u lik a diniy mu osa
imsoli si a ida ko‘ ib, O‘zbekis on aj ibasi misolida bu qad iya ning da la siyosa i da ajasiga
ko‘ a ilganini yo i adi. Maqolada shuningdek, bag‘ ikenglikning iq isodiy i ojlanish, ij imoiy
bi damlik a madaniy uyg‘unlikka a’si i ilmiy dalilla a xalqa o aj ibala asosida izohlangan.
Xususan, BMT, YUNESKO a Jahon iq isodiy o umi hisobo la idan olingan
ma’lumo la ga ayangan holda bag‘ ikenglik a a o onlik o‘ asidagi uz iy bog‘liqlik ochib
be ilgan. Xulosa o‘ nida, bag‘ ikenglikni yoshla a biyasiga singdi ish jamiya
ba qa o ligining ka ola i si a ida baholangan.
Kali so‘zla : bag‘ ikenglik, inchlik, a o onlik, ij imoiy ba qa o lik, milla la a o
o u lik, insonpa a lik, yoshla a biyasi, madaniy uyg‘unlik, mu osa, ma’na iya .
TOLERANCE — THE KEY TO PEACE AND PROSPERITY
Abs ac . This a icle analyzes he philosophical and mo al essence o ole ance and i s
c ucial ole in ensu ing peace, social s abili y, and p ospe i y. The au ho explo es ole ance as
a symbol o in e e hnic ha mony and eligious unde s anding, ocusing on he example o
Uzbekis an, whe e ole ance has become a s a e-le el alue. The pape examines he connec ion
be ween ole ance and socio-economic de elopmen , using in e na ional sou ces such as UN,
UNESCO, and Wo ld Economic Fo um epo s o demons a e how ole an socie ies achie e
sus ainable p og ess. The au ho concludes ha nu u ing ole ance in you h educa ion is
essen ial o main aining peace, human digni y, and long- e m na ional s abili y.
Keywo ds: ole ance, peace, p ospe i y, s abili y, in e e hnic ha mony, humani y,
educa ion, cul u al dialogue, spi i uali y.
ТОЛЕРАНТНОСТЬ — КЛЮЧ К МИРУ И ПРОЦВЕТАНИЮ
Аннотация. В статье анализируется философская и духовная сущность понятия
толерантности, его роль в обеспечении мира между людьми, социальной стабильности и
благополучия. Автор рассматривает толерантность как символ межэтнического
согласия и религиозного компромисса и на примере опыта Узбекистана показывает
возведение этой ценности в ранг государственной политики. В статье также на основе
научных данных и международного опыта объясняется влияние толерантности на
экономическое развитие, социальную солидарность и культурную гармонию. В
частности, на основе информации из докладов ООН, ЮНЕСКО и Всемирного
экономического форума раскрывается неразрывная связь толерантности и благополучия.
В заключение оценивается воспитание толерантности в системе образования молодёжи
как залог социальной стабильности.
Ключевые слова: толерантность, мир, процветание, социальная стабильность,
межэтническое согласие, гуманизм, образование молодёжи, культурная гармония,
примирение, духовность.
120
Resea chBib IF - 11.01, ISSN: 3030-3753, Volume 2 Issue 10
Ki ish
Zamon o‘zga a ekan, insoniya oldida eng muhim qad iya — inchlikni saqlash masalasi
obo a dolza b bo‘lib bo moqda. Bugungi globallashu ja ayonida dunyo xalqla i o‘ asidagi
iq isodiy, siyosiy a madaniy aloqala kengayib bo ayo gani bi omondan a aqqiyo ga zamin
ya a sa, ikkinchi omondan u li man aa la o‘qnashu i, milla la a o a diniy nizola ning
kuchayish xa ini ham kel i ib chiqa moqda. Shu bois ha bi jamiya da bag‘ ikenglik g‘oyasini
mus ahkamlash — inchlik a ba qa o likni as ashning eng muhim sha i hisoblanadi.
Bag‘ ikenglik — bu aqa sab a ba doshlilik emas, balki insoniylik, meh -oqiba ,
o‘zgala ning ik ini hu ma qilish, a qli e’ iqod a u -oda la ga nisba an ochiq munosaba da
bo‘lish madaniya idi . U shaxsla , milla la a jamiya la o‘ asidagi o‘za o ishonchni
mus ahkamlaydi, o u lik a a o onlik muhi ini ya a adi. Aynan shu jiha dan bag‘ ikenglikni
“ inchlik kali i” deb a ash bejiz emas — u bo‘lmasa, hech bi a aqqiyo , hech bi ba qa o lik
uzoqqa cho‘zilmaydi.
O‘zbekis on misolida bu g‘oya amalda o‘z isbo ini opgan. Mus aqillik yilla ida
mamlaka imizda milla la a o o u lik a diniy bag‘ ikenglik da la siyosa i da ajasiga ko‘ a ildi.
Yu imizda u li milla , ela a kon essiya akilla i bi oiladek ahil yashamoqda. Bu esa
qadimdan “Bi likda ba aka bo ” degan xalq hikma ining zamona iy i odasidi .
Bag‘ ikenglik — bu insoniya a ixida inchlik, a aqqiyo a madaniya la ning uyg‘un
yashashiga xizma qilgan eng yuksak qad iya la dan bi idi . U ha bi inson qalbida, oilada,
a’lim muassasala ida, jamiya da shakllansa, dunyo yanada osoyish a a a o on bo‘ladi.
Shuning uchun ham bugungi kunda bag‘ ikenglikni hayo alsa asiga aylan i ish — na aqa
ma’na iy, balki s a egik za u a di .
Asosiy qism.
Bag‘ ikenglik insoniya a ixining eng qadimiy ma’na iy ka ego iyala idan bi idi . U
shaxs a jamiya o‘ asidagi o‘za o munosaba la da muhim axloqiy amoyil si a ida qa aladi.
Bag‘ ikenglik — bu insonning boshqa odamla ning ik i, e’ iqodi, u mush a zi,
madaniya i a qa ashla ini hu ma qilish, ula ni majbu lamasdan, o‘zligicha qabul qilish
azila idi . Falsa iy nuq ai naza dan, bag‘ ikenglik insonning ij imoiy ma judo si a idagi
mohiya idan kelib chiqadi: inson yolg‘iz yashay olmaydi, u boshqa insonla bilan hamko likda,
o‘za o hu ma asosida yashaydi. Shu bois bag‘ ikenglik — insoniya ni bi lash i u chi, ij imoiy
ba qa o likni a’minlo chi uni e sal qad iya si a ida alqin e iladi.
Sha q alsa asi a ixida bu ushuncha juda chuqu ildiz o gan. Abu Nas Fo obiy “Fozil
shaha ahli” asa ida insonla o‘ asida adola , o u lik a o‘za o hu ma ni a’minlaydigan
jamiya ni “ ozil jamiya ” deb a agan. Uning ik icha, bunday jamiya da ha bi inson o‘z
azi asini ongli a ishda ado e adi, boshqala ning ik ini kamsi maydi, ula ning hayo a zini
hu ma qiladi. Fo obiy bag‘ ikenglikni aql a axloq uyg‘unligi si a ida alqin e adi — inson aqlli
bo‘lsa, u boshqani ushunadi; axloqli bo‘lsa, unga meh bilan munosaba da bo‘ladi.
Alishe Na oiy ham o‘z asa la ida insonpa a lik a bag‘ ikenglikni bosh g‘oya si a ida
ilga i su gan. “Mahbub ul-qulub”da u insonni “kishi bilan kishi o‘ asida mu osaning a zandi”
deya a’ i laydi. Uningcha, insonni buyuk qiladigan na sa — boshqala ga nisba an meh ,
kechi imlilik a sab di . Na oiy ik icha, bag‘ ikenglik — bu inson qalbining kengligi,
dunyoqa ashining yuksakligi a ma’na iya ining pokligidi .
Tasa u alsa asi ham bag‘ ikenglikni ma kaziy qad iya si a ida qa aydi.
121
Resea chBib IF - 11.01, ISSN: 3030-3753, Volume 2 Issue 10
Bahouddin Naqshband, Jaloliddin Rumiy, Ahmad Yassa iy kabi mu asa i la “insonga
muhabba ” g‘oyasini ilga i su ib, ba cha ma judo ga ahm-sha qa bilan qa ashni a g‘ib
e ganla . Rumiy shunday yozgan edi:
“Kel, kim bo‘lsang ham, yana kel. Bu de goh – umidsizla uchun emas. Sen yuz ma a
a bangni buzgan bo‘lsang ham, yana kel.”
Bu so‘zla asa u dagi eng yuksak bag‘ ikenglik alsa asining i odasidi . U insonni
uning xa osi bilan emas, qalbi a niya i bilan baholash za u ligini bildi adi.
Islom dini bag‘ ikenglikning eng mus ahkam ma’na iy poyde o idi . Qu ’oni Ka imda:
“Aga Pa a digo ing xohlasa edi, u holda ba cha insonla ni bi umma qilgan bo‘lu edi.
Ammo U is adi – ula xilma-xil bo‘lsinla ” (deyilgan, Hud su asi, 118-oya ).
Bu oya insoniya ning xilma-xilligi Allohning hikma i ekanini bildi adi. Demak, u li
milla , il, madaniya a e’ iqodla ning ma judligi abiiy hol, a ula ni hu ma qilish —
iymonning belgisi. Payg‘amba imiz Muhammad (s.a. .) ham “Mo‘min — insonla ga za a
ye kazmaydigan, ula ning qo‘li a ili bilan inch yashaydigan insondi ” deganla . Bu hadis
bag‘ ikenglikni musulmon shaxsining aj almas azila i si a ida e’ i o e adi.
Falsa iy nuq ai naza dan, bag‘ ikenglikning asosi — inson e kinligi a axloqiy
ja obga lik ushunchala iga ayanadi. E kin ik , e kin e’ iqod a e kin anlo ning ma judligi
aqa o‘za o hu ma bo‘lgan jamiya da amalga oshadi. Shu ma’noda, bag‘ ikenglik — e kinlikni
boshqala ning e kinligi bilan uyg‘unlash i u chi kuchdi . Aga inson o‘z ik ini
boshqala nikidan us un qo‘yib, ula ga bosim o‘ kazsa, bu jamiya da e kinlik emas, ado a paydo
bo‘ladi.
Zamona iy alsa ada bag‘ ikenglik demok a ik qad iya la izimining asosiy elemen i
si a ida qa aladi. Ayniqsa, YUNESKO omonidan 1995-yilda qabul qilingan “Bag‘ ikenglik
amoyilla i dekla a siyasi”da shunday deyiladi:
“Bag‘ ikenglik — bu be a qlik yoki mu osasizlik emas. U bilim, ochiqlik, muloqo a
ik la xilma-xilligini qad lashni alab e adi.”
Bu dekla a siya bag‘ ikenglikni aqa axloqiy azila emas, balki siyosiy, huquqiy a
madaniy za u a si a ida ham an oladi.
O‘zbekis onning ma’na iy hayo ida ham bag‘ ikenglik qad iya si a ida chuqu o‘ in
egallagan. Ajdodla imiz “Qo‘shning inch — sen inch”, “Bi likda ba aka bo ” degan xalq
maqolla ini ya a gan. Bu hikma la o‘zida ham alsa iy, ham amaliy ma’no mujassam: inson
aqa boshqala bilan o u yashasa, hayo da osoyish alik a ba aka bo‘ladi.
Demak, bag‘ ikenglikning alsa iy a ma’na iy mohiya i insonning ij imoiy ma judo
si a ida boshqala bilan o‘za o hu ma , mu osa a kechi im asosida yashashiga ayanadi. U diniy
a dunyo iy qad iya la ning kesishgan nuq asida u adi: bi omondan, u axloqiy poklikni,
ikkinchi omondan — ij imoiy inchlikni a’minlaydi. Bag‘ ikenglikning yo‘q joyida u ush,
na a a beqa o lik paydo bo‘ladi; uning ma jud joyida esa inchlik, a aqqiyo a a o onlik
gullab-yashnaydi.
Ha qanday jamiya ning inch a ba qa o i ojlanishi, a alo, undagi uqa ola ning bi -
bi iga bo‘lgan hu ma i, mu osasi a o‘za o ishonchiga bog‘liq. Bag‘ ikenglik esa shu
azila la ning eng yuksak shaklidi . U na aqa ij imoiy o u likni, balki mamlaka xa sizligi,
siyosiy ba qa o lik a ma’na iy uyg‘unlikni a’minlo chi poyde o si a ida xizma qiladi.
Falsa iy jiha dan olganda, inchlik — bu ziddiya la ning yo‘qligi emas, balki ula ni aql,
sab a mu osa bilan hal e ish madaniya idi . Bag‘ ikenglik ana shu madaniya ni shakllan i adi: u
ik la xilma-xilligini qabul qilish, e’ iqodla a qiga hu ma bilan qa ash, u li qa ashli insonla
122
Resea chBib IF - 11.01, ISSN: 3030-3753, Volume 2 Issue 10
o‘ asida muloqo ni a’minlash demakdi . Inson o‘zini o‘g‘ i deb bilgan hola da ham boshqani
inglashga ayyo bo‘lsa — mana shu ja ayon inchlikning boshlanishidi .
Bugungi globallashgan dunyoda bag‘ ikenglikning ahamiya i yanada o ib bo moqda.
Chunki axbo o oqimla i, ideologik qa ama-qa shilikla , milliy a diniy omilla
o‘qnashu i na ijasida u li ziddiya la yuzaga chiqmoqda. Shu sababli xalqa o miqyosda ham
bag‘ ikenglikni mus ahkamlash insoniya oldidagi eng dolza b azi ala dan bi i hisoblanadi.
YUNESKO 1995-yilda “Bag‘ ikenglik amoyilla i dekla a siyasi”ni qabul qilgan bo‘lib,
unda shunday deyiladi:
“Bag‘ ikenglik — bu insoniya ning eng oliy azila idi ; u inchlikni saqlash a inson
huquqla ini himoya qilishning yagona yo‘lidi .”
Bu amoyilni chuqu anglagan da la la o‘z siyosa ini aynan bag‘ ikenglik a o u lik
asosida qu moqda. O‘zbekis on ham ana shunday da la la dan bi idi . Mamlaka imizda
mus aqillik yilla ida milla la a o o u lik a diniy bag‘ ikenglik da la siyosa i da ajasiga
ko‘ a ilgan. 2017-yilda P eziden Sha ka Mi ziyoye ashabbusi bilan “Milla la a o
munosaba la a xo ijiy mamlaka la bilan do‘s lik aloqala ini mus ahkamlash qo‘mi asi” ashkil
e ildi. Uning asosiy azi asi — jamiya da milla la a o o u likni, o‘za o hu ma a ishonch
muhi ini mus ahkamlashdi .
Bugungi kunda O‘zbekis onda 130 dan o iq milla a ela akilla i bi oiladek ahil
yashamoqda. 16 dan o iq diniy kon essiyala e kin aoliya yu i moqda. Tu li illa da a’lim
be iladigan mak abla , madaniya ma kazla i, milliy madaniy ma kazla aoliya i bag‘ ikenglik
siyosa ining amaliy na ijasidi . Bunday muhi da ha bi inson o‘zligini e kin namoyon e adi, o‘z
e’ iqodi, ili a madaniya ini i ojlan i ish imkoniya iga ega bo‘ladi.
P eziden Sha ka Mi ziyoye bu bo ada shunday deydi:
“Bizning eng ka a boyligimiz – bu yu imizda qa o opgan milla la a o o u lik a diniy
bag‘ ikenglikdi . Biz ana shu muhi ni as ash a yanada mus ahkamlashimiz sha , chunki u
inchlik a a aqqiyo imizning eng asosiy ka ola idi .”
Da haqiqa , bag‘ ikenglik na aqa inchlikni, balki mamlaka ba qa o ligini ham
ka ola laydi. Chunki nizo a ado a dan holi jamiya da iq isodiy o‘sish, madaniy yuksalish,
ij imoiy ishonch ba qa o i ojlanadi. Ha bi inson o‘zini hu ma qilinayo ganini his qilsa, u
jamiya ga sodiq bo‘ladi, bunyodko likka in iladi.
Buning aksi – bag‘ ikenglik yo‘q joyda — kamsi ish, milla chilik, diniy eks emizm a
zo‘ a onlik kuchayadi. Ta ix bunga gu oh: bag‘ ikenglik anazzulga uch agan da la la da
uqa ola u ushi, siyosiy beqa o lik a iq isodiy anazzul yuz be gan. Shu bois zamona iy dunyo
inchligi — bag‘ ikenglik alsa asiga ayanadi.
O‘zbekis on xalqining a ixiy aj ibasi ham buning yaqqol dalilidi . Ming yilla da omida
bu zaminda u li milla la , din a madaniya akilla i ahil yashab kelgan. Sama qand, Buxo o,
Xi a kabi shaha la qadimdan “madaniya la cho ahasi” deb a algan. Bu ye da u li xalqla ning
illa i, u -oda la i, diniy qa ashla i uyg‘un yashab, umumiy qad iya la ga aylangan. Bu a ixiy
uyg‘unlik hozi gi kunda ham O‘zbekis onning bag‘ ikenglik siyosa ida o‘z i odasini opmoqda.
Bugungi inch a a o on hayo imizning asosi — aynan bag‘ ikenglikdi . U milla la a o
do‘s likni mus ahkamlaydi, ij imoiy bi damlikni kuchay i adi, moja ola ning oldini oladi.
Shuning uchun ham bag‘ ikenglikni i ojlan i ish na aqa ma’na iy, balki s a egik siyosiy
eh iyojdi . Ze o, inchlik a ba qa o lik — ha qanday jamiya ning eng yuksak boyligi,
bag‘ ikenglik esa uning ishonchli kali idi .
123
Resea chBib IF - 11.01, ISSN: 3030-3753, Volume 2 Issue 10
Tinchlik bo joyda a aqqiyo bo‘ladi, a aqqiyo esa ij imoiy a o onlikning asosi
hisoblanadi. Bag‘ ikenglik jamiya da inchlikni a’minlaydigan asosiy omilla dan bi i bo‘lib, u
ba qa o iq isodiy i ojlanish, ij imoiy bi damlik a madaniy uyg‘unlik uchun za u sha oi
ya a adi. Insonla ning bi -bi iga nisba an hu ma , sab a ishonch bilan qa ashi ula ning mehna
sama ado ligini oshi adi, ashabbusko lik a ijodko likni kuchay i adi. Na ijada bunday
jamiya da ba qa o lik, adola a iq isodiy o‘sish uchun mus ahkam poyde o ya a iladi.
1. Bag‘ ikenglikning iq isodiy ba qa o likdagi o‘ ni
Ij imoiy anla da isbo langanki, bag‘ ikeng jamiya la da iq isodiy i ojlanish
ko‘ sa kichla i nisba an yuqo i bo‘ladi. Chunki iq isodiyo ning ha aka i inson kapi aliga
ayanadi, inson kapi alining yuksakligi esa inch a o u muhi da shakllanadi. BMTning
Ba qa o i ojlanish maqsadla i (SDG – Sus ainable De elopmen Goals) ichida “Tinchlik,
adola a kuchli ins i u la ” degan 16-maqsad aynan bag‘ ikenglik g‘oyasiga ayanadi. Tinchlik
a o‘za o ishonch bo‘lmagan joyda in es i siyala oqimi sekinlashadi, inno a siyala
ki i ilmaydi, ishlab chiqa ish sama ado ligi pasayadi.
Masalan, Jahon iq isodiy o umi ma’lumo la iga ko‘ a, ij imoiy ishonch indeksi yuqo i
bo‘lgan mamlaka la da yalpi ichki mahsulo ning (YAIM) o‘sish su ’a i 1,5–2 ba a a ez oq
kechadi. Skandina iya mamlaka la i — Sh e siya, No egiya, Finlyandiya bunga yo qin
misoldi : ula ning ij imoiy siyosa ida bag‘ ikenglik a inson huquqla iga hu ma us u o o‘ in
u adi, na ijada ula dunyoning eng a o on da la la i qa o iga ki adi.
O‘zbekis on ham shu yo‘nalishda izchil ha aka qilmoqda. Mamlaka imizda inchlik a
milla la a o o u lik u ayli so‘nggi yilla da in es i siyala hajmi keskin oshdi, xalqa o hamko lik
kengaydi. Bu esa amalda bag‘ ikenglikning iq isodiy sama ado likka olib kelishini ko‘ sa adi.
2. Bag‘ ikenglik – ij imoiy bi damlik a ba qa o lik omili
Bag‘ ikenglik aqa inchlikni emas, balki ij imoiy bi damlikni ham a’minlaydi. U u li
ij imoiy gu uhla o‘ asidagi ishonchni mus ahkamlaydi, “biz” ushunchasini kuchay i adi.
Shunday muhi da insonla bi -bi ini dushman emas, balki ham ik a hamko si a ida
ko‘ adi. Na ijada jamiya da moja ola kamayadi, hamko lik kuchayadi, jamoa iy qa o la qabul
qilish madaniya i shakllanadi.
So siologik adqiqo la shuni ko‘ sa adiki, bag‘ ikenglik da ajasi yuqo i bo‘lgan
jamiya la da jinoya chilik da ajasi pas , ishsizlik kam, ij imoiy adola uyg‘usi esa kuchli bo‘ladi.
Chunki bunday jamiya la da kamsi ish, i qchilik, gende engsizlik kabi muammola ga
qa shi qa ’iy madaniy immuni e shakllangan bo‘ladi.
O‘zbekis on Respublikasida ham bu bo ada aniq na ijala ko‘zga ashlanmoqda. Ha bi
uqa oga dini, ili, e’ iqodidan qa ’i naza , eng huquqla ka ola langan. Ayolla a yoshla ning
ij imoiy aolligi oshmoqda, nogi onligi bo‘lgan insonla uchun imkoniya la kengaymoqda. Bu
ja ayonla be osi a bag‘ ikenglik siyosa ining ij imoiy a o onlikka ijobiy a’si ini ko‘ sa adi.
3. Bag‘ ikenglikning madaniy a ma’na iy jiha la i
Madaniya la o‘ asidagi muloqo — bag‘ ikenglikning eng abiiy shaklidi . Tu li
madaniya , il a u -oda la bi makonda uyg‘un yashasa, bu na aqa inchlikni, balki xalqning
ma’na iy boyishini ham a’minlaydi. O‘zbekis on hududi a ixan u li si iliza siyala cho ahasi
bo‘lgani uchun bu ye da bag‘ ikenglik qadimdan madaniya ning aj almas qismi si a ida
shakllangan. Sama qand, Buxo o, Xi a kabi shaha la ning ko‘p milla li madaniya i bugun ham
milla la a o o u lik amzi bo‘lib xizma qilmoqda.
Bugungi globallashu sha oi ida madaniy bag‘ ikenglik yanada muhim ahamiya kasb
e moqda.
124
Resea chBib IF - 11.01, ISSN: 3030-3753, Volume 2 Issue 10
Omma iy axbo o osi ala i, in e ne a ij imoiy a moqla da u li madaniya la o‘qnash
kelayo gan bi da da insonla bi -bi ini ushunish, o‘zga madaniya ni qad lashni o‘ ganishi
za u . Bu esa a o onlikning yangi — ma’na iy bosqichidi . Chunki ma’na iy boyliksiz moddiy
a o onlik ba qa o bo‘lmaydi.
4. Bag‘ ikenglik a inson kapi ali
Fa o onlik da ajasining o‘sishi be osi a inson kapi alining yuksalishiga bog‘liq. Inson
kapi ali esa aqa e kin, inch a adola li jamiya da o‘liq namoyon bo‘ladi. Bag‘ ikenglik
insonning o‘z salohiya ini ochishiga, ijodko lik a ashabbusko lik uhida yashashiga u ki
be adi. Ha a d uni e si e i adqiqo la iga ko‘ a, ij imoiy ishonch yuqo i bo‘lgan jamiya la da
ijodiy ashabbusla soni o‘ acha 40 oizga yuqo i bo‘ladi. Demak, bag‘ ikenglik inson kapi alini
ko‘pay i u chi omil si a ida milliy i ojlanish s a egiyala ida alohida o‘ in u ishi lozim.
Xulosa o‘ nida
Bag‘ ikenglik a ij imoiy a o onlik bi -bi iga chamba chas bog‘liq.
Bi inchisi — inchlik a ba qa o likni a’minlaydi, ikkinchisi esa shu muhi da ba qa o
i ojlanishni ka ola laydi. Ha bi jamiya bag‘ ikenglikni qad lasa, unda iq isodiy o‘sish,
ij imoiy adola a ma’na iy uyg‘unlik qa o opadi. Shu bois bag‘ ikenglik siyosa ini
kuchay i ish — bu na aqa axloqiy bu ch, balki milliy a aqqiyo ning uzoq mudda li s a egik
yo‘nalishidi .
Foydalanilgan adabiyo la o‘yxa i
1. Fo obiy, A.N. Fozil shaha ahli. – Toshken : Fan nash iyo i, 1993.
2. Na oiy, A. Mahbub ul-qulub. – Toshken : G‘a u G‘ulom nomidagi adabiyo a san’a
nash iyo i, 2000.
3. Qu ’oni Ka im. Ta jima a sha hi. – Toshken : Toshken Islom uni e si e i nash iyo i,
2018.
4. Sha ka Mi ziyoye . Yangi O‘zbekis on s a egiyasi. – Toshken : O‘zbekis on, 2021.
5. UNESCO. Decla a ion o P inciples on Tole ance. Pa is, 1995.
6. Uni ed Na ions. Sus ainable De elopmen Goals Repo 2024. – New Yo k: UN
Publica ions, 2024.
7. Wo ld Economic Fo um. Global Compe i i eness Repo . – Gene a, 2023.
8. Ka imo , I.A. Yuksak ma’na iya – yengilmas kuch. – Toshken : Ma’na iya , 2008.
9. Hasanboye a, O. Ma’na iya asosla i. – Toshken : O‘qi u chi, 2015.
10. Akhmedo , B. Milla la a o o u lik a diniy bag‘ ikenglik: O‘zbekis on aj ibasi. –
Toshken : Ij imoiy ik ma kazi, 2022.
