PROBLEMS AND SOLUTIONS OF
SCIENTIFIC AND INNOVATIVE RESEARCH
Volume 02, Issue 09, 2025
51 PROBLEMS AND SOLUTIONS OF SCIENTIFIC AND INNOVATIVE RESEARCH uni e salcon e ence.us
XOTIRANI MUSTAHKAMLASHNING PSIXOFIZIOLOGIK USULLARI
Jalilo Tulqin
Mubo ak umani 8-mak ab psixologi
Anno a siya: Ushbu maqolada inson xo i asini mus ahkamlashning psixo iziologik u
sulla i a osi ala i haqidagi ak la ma jud.
Kali so'zla :xo i a, esda saqlash, esda olib qolish, unu ish, qay a esga ushi ish,psixo
logik usul, osi a.
Ta'lim a pedagogik ja ayonning sama ado ligi, oda da, ko'plab omilla bilan
belgilanadi, ula o asida eng muhimi, psixo iziologik,shaxsiy xususiya la ,o'qu chila
ning hissiy a bilim sohala ining o'ziga xos xususiya la ini o'z ichiga olgan shaxsiy a'
lim yondashu i. Endi hech kimga si emaski, o'qu chining ilmiy mu a aqiya i na aq
a uning qobiliya la i, balki o' ganish is agi, ya'ni mo i a siya bilan belgilanadi. Ushbu
qonuniya Pe kinsning in ellek ual chega a naza iyasida qayd e ilgan bo'lib, u ha bi
aoliya ni mu a aqiya li egallash uchun ma'lum bi da ajadagi in ellek ke akligini ani
qladi; keyingi mu a aqiya aql bilan emas,balki boshqa shaxsiy psixologik xususiya l
a bilan belgilanadi. Bundan ashqa i, yo qin aqliy qobiliya ga ega bo'lgan bolala zai
in ellek ual ko' sa kichla ga ega bo'lgan a aksincha, "mukammal"bolala o' acha yok
i pas qobiliya la bilan aj alib u adigan ko'plab hola la ma jud.Aga o' ganish is agi
haqida gapi adigan bo'lsak, bu mu akkab ko'p ak o li a'lim ekanligini a'kidlash mum
kin. Uning a kibida psixologla a'lim aoliya i mazmuni a uni amalga oshi ish ja ay
oni bilan bog'liq bilim mo i la ini, shuningdek, alabaning boshqa odamla bilan bo'lg
an u li munosaba la iga bog'liq ij imoiy mo i la ni a'kidlash mumkin. Eng keng ma'
noda bilim mo i la i-bolaning yangi bilimla ni yoki yangi bilimla ni olish usulla ini o
' ganish is agi. Ij imoiy mo i la -jamiya ga oydali bo'lish yoki bu jamiya da muayyan
pozi siyani egallash is agidi .Jamiya da shaxs o'zi is agan pozi siyani egallashi uchun
shubhasiz ko'p izlanish, samna ali mehna qilish,
1. Ma e ialni o' ganishga ki ishganda, o'z oldiga uzoq aq ga yoki bu un um
ga eslab qolishga maqsad qilib qo'yish ke ak. Axbo o ni uzoq mudda ga eslab qolish
ga ayyo lanish eslab qolishning eng yaxshi sama asini be adi.O' ganilayo gan ma e i
alni eslab qolish nima uchun ke akligini anglab ye .Qo'yilgan maqsad qanchalik muhi
m bo'lsa eslab qolish shunchalik ez oq a mus ahkam bo'ladi.
PROBLEMS AND SOLUTIONS OF
SCIENTIFIC AND INNOVATIVE RESEARCH
Volume 02, Issue 09, 2025
52 PROBLEMS AND SOLUTIONS OF SCIENTIFIC AND INNOVATIVE RESEARCH uni e salcon e ence.us
2. Xonangizning jihozla iga sa iq a bina sha angla ni ki i ing, chunki ula
in ellek ual aoliya ni kuchay i adi.
3. Yodlashdan oz keching a ma nni eslab qolish uchun mazmunli xo i ag
a ayanadi. Ishning ke ma-ke ligi quyidagicha: 1) ushunish; 2) man iqiy ke ma-ke lik
ni o' na ish; 3) ma e ialni qismla ga aj a ib oling a ha bi qismdan ayanch nuq asini
oping; 4) aynan uni eslab qolish a undan mo'ljal si a ida oydalaning.
4. Besh ma a o oz chiqa may o'qishdan ko' a, ikki ma a o'qish a ikki ma
a o oz chiqa ib ak o lash yaxshidi .
5. Belgilangan o'qu opshi iqla ni “ issig'ida" ak o lag
an yaxshidi .Yo ishdan oldin a e alab ak o lash ko'p oq sama ali.
6. Yaqindagina yodlangan na sani uni ishning eng sama ali yo'li unga o'xsh
ash na sani eslab qolish ekanligi allaqachon kuza ilgan. Shuning uchun ma ema ikada
n keyin in o ma ika anini o' ga ish ke ak emas, ij imoiy anla dan keyin esa kubansh
unoslikni.
7. Ta'limning haqiqiyonasi ak o lash emas, balki amal
da qo'llashdi .O' gangan ma e ialni hayo iy aoliya da qo'llash imkoni qancha ko'p bo'
lsa ma e ialni o' ganish da ajasi ham shunchalik chuqu a ishonchli bo'ladi.
Fa zandla i ha omonlama ye uk inson bo'lib ye ishishini xohlagan o a-onala uchun
qimma li a siyala .
1. Mu a aqiya li a'lim aoliya i uchun bolala ni jamoada yashashga o' ga i
sh ke ak.
2. Bolala ni qiyinchilikla ni yengishga o' ga ing.
3. Bola hayo ining aniq a ibini ashkil qiling. Uyqusiz bola da sda achina l
i ko' inishdi .
PROBLEMS AND SOLUTIONS OF
SCIENTIFIC AND INNOVATIVE RESEARCH
Volume 02, Issue 09, 2025
53 PROBLEMS AND SOLUTIONS OF SCIENTIFIC AND INNOVATIVE RESEARCH uni e salcon e ence.us
4. Ta biya be ishda bolaga aniq alabla qo'ying, kamsi mang, baja ib bo'lm
as a'dala ni be mang.
5. Bola bilan bo'lgan munosaba la da, bolaga bosim o' qazmang, ahdid qilm
ang,jismoniy jazolamang, bolani haddan ashqa i chega alamang!
6. O'g'lingiz yoki qizingizning mak ab ishla ida ish i ok e masligingizni aq
ingiz yo'qligi bilan oqlamang. Bola sizning qiziqishingizni ko' adi bilsin.
7. O a-onala a zandini o' ganish ja ayonini nazo a qilishla i a shaxsiy xu
susiya la ini hisobga olishla i ke ak.
8. O a-onala mak ab bilan doimiy aloqada bo'lishla i a o'qu chila ga qo'yi
ladigan alabla ga qiziqish bildi ishla i ke ak.
9. Nima bo'lishidan qa 'iy naza - bolani uy azi asini ayyo lashga o' ga ing
.
10.Bola da sla ni ayyo lash uchun doimiy joyga ega bo'lishi ke ak. Hech kim a hech
na sa uni chalg'i masligi ke ak.
11. Bolani o'z xa i-ha aka la ini boshqa ishga o' ga ing.
12.Bolaning kuchli omonla iga suyaning.
13. Bolaga ishonish, unga xay ixohlik qilish, uning qobiliya iga ishonch bildi
ing.
14. Uyda hu ma a samimiylik muhi ini ya a ish.
15. Eslab qoling! Mu a aqiya -mu a aqiya ni
oziqlan i adi.Mu a aqiya siz o'qu chini mo i a siyasi eng yaxshi manbai-u bi o na
saga qodi ligini anglash.
PROBLEMS AND SOLUTIONS OF
SCIENTIFIC AND INNOVATIVE RESEARCH
Volume 02, Issue 09, 2025
54 PROBLEMS AND SOLUTIONS OF SCIENTIFIC AND INNOVATIVE RESEARCH uni e salcon e ence.us
Unu mang xo i a ja ayonla i qanday kechishi bizning xoxish a is akla imizga be osi
a bog'liqdi .
Foydalanilgan adabiyo la .
1. M Ismoilo a “Qiziqa li psixologiya” o'qu qo'llanma-2020-yil;
2.Sh.Xayi boye a “Xo i a mashqla i”o'qu me odik a siya. Namangan-2022
3.WWW.ziyone .uz