288
Volume 5, Issue 10: Special Issue
(EJAR)
ISSN: 2181-2020
MPHAPP
THE 6TH INTERNATIONAL SCIENTIFIC AND PRACTICAL
CONFERENCE “MODERN PHARMACEUTICS: ACTUAL
PROBLEMS AND PROSPECTS”
TASHKENT, OCTOBER 17, 2025
in-academy.uz
ARSLONQUYRUQ O‘SIMLIK YER USTKI QISMI XOMASHYOSIDAN SUV
YORDAMIDA QURUQ EKSTRAKT OLISH
Ana me o a U.B.
Said aliye A.K.
Toshken a ma se ika ins i u i, Toshken shah i, O’zbekis on Respublikasi
е-mail: [email p o ec ed]
h ps://doi.o g/10.5281/zenodo.17334454
Ma zuning dolza bligi. Bio aol do i o moddala ni o‘simlikla dan aj a ib olish , bio aol
bo‘lgan moddala ni xa omonlama kimyo iy , izik-kimyo iy ahlil usulla ini ishlab chiqish a do i
osi asini ya a ish , uni s anda lash, si a ini belgilash da alabi bo‘lib qoldi. Do i osi ala ini ahlil
qilib, sama ado ligini izik-kimyo iy usulla yo damida adqiqo usulla idan oydalangan xolda
si a ini belgilash alab e ilmoqda.
Tadqiqo maqsadi: Ishni maqsadi Toshken iloya i, Bo‘s onliq ayonida o‘s i ilgan
A slonquy uq o‘simligini xomashyosidan qu uq eks ak olish, eks ak olishda eks agen anlash,
bio aol moddala ni aj a ib olishda eks aksiya qilish ja ayonini sonini aniqlash, egishli xulosa
chiqa ish.Tu kis on A slonquy uq (Leonu us Tu kes anicus yalpizdoshla oilasiga mansub, koʻp
yillik a bi yillik oʻ la u kumiga ki ib, 14 u i maʼlum. Oʻ a Osiyoda 4 u i oʻsadi. Ye us ki
qismida alkaloidla , saponinla , la onoidla , oshlo chi olingan a boshqa moddala saqlaydi.
Taj iba qismi. A slonquy uq o’simligi ye us ki qismi xomashyosidan qu uq eks ak ini olish
maqsadida, qu uq o’simlik ye us ki qismi xomashyosini egi monda maydalab, kukun holiga
kel i ib, ma’lum miqdo da (5g , 10g , 15g ) aniq o ma olib 250 ml xajmli kolbala ga solib, 1:5
nisba da ozalangan su solib , qaynab u gan su hammomida (900-1000) 2 soa da omida isi ildi,
issiq holda ibbiy momiq (pax a) yo damida il i landi, shu ja ayon yana uch ma a qay a ildi.
Fil a la umumlash i ildi a 250 ml xajmli chinni kosachaga o‘ kazildi. Qu uq qoldiq olish
maqsadida su hammomida bug‘la ildi, qoldiq qi ib olinib, yig’indisini oiz miqdo i aniqlandi. Su
yo damida olingan qu uq eks ak miqdo i 23 % ni ashkil qilishi aniqlandi.
Olingan ahlil na ijala i jad al- 1 da kel i ilgan. jad al -1
A slonquy uq o’simligi ye us ki qismi xomashyosidan su yo damida olingan qu uq
esks ak % miqdo i
Olingan o ma
(g )
Aniqlandi
Me ologik a si i
g
%
5,01
1,19
23,7
X
= 23,8;
S2= 0,0066; S=0,0812;
ΔX=0,23; ΔX
= 0,113;
E= 0,948% ; E
=0,474%
5,0
1,19
23,8
5,02
1,20
23,9
5,0
1,19
23,8
10,01
2,09
20,90
X
= 20,9;
S2= 1,189; S=1,09;
ΔX=3,03; ΔX
= 1,5;
E= 12,94% ; E
=6,45%
10,01
2,10
21,00
10,02
2,20
20,20
10,0
2,15
21,50
15,0
3,76
25,06
X
= 25,08;
S2=0,0015; S=0,039;
15,01
3,77
25,11
289
Volume 5, Issue 10: Special Issue
(EJAR)
ISSN: 2181-2020
MPHAPP
THE 6TH INTERNATIONAL SCIENTIFIC AND PRACTICAL
CONFERENCE “MODERN PHARMACEUTICS: ACTUAL
PROBLEMS AND PROSPECTS”
TASHKENT, OCTOBER 17, 2025
in-academy.uz
15,02
3,77
25,09
ΔX=0,108; ΔX
= 0,054;
E= 0,43% ; E
=0,215%
15,0
3,76
25,04
Hulosa: A slonquy uq o’simligi xomashyosidan su yo damida qu uq es ak olinganda uni
yig’indisi o’ acha 23 % ashkil qildi.
