839
Resea chBib IF - 11.01, ISSN: 3030-3753, Volume 2 Issue 11
O‘DK.
MINERAL O‘G'ITLARNI QO’LLASHDA G‘O‘ZANING O‘SIB-RIVOJLANISHIGA
TA’SIR KO‘RSATISHI
Maxmudo a Miyasa An a o na
Toshken da la ag a uni e si e i do sen i
Oʻk amo a Malika Muhiddin qizi
Toshken da la ag a uni e si e i magis an i
o’k amo a@malikajmail. u
To'ychiye a Munisa Ak om qizi
Toshken da la ag a uni e si e i alabasi
munisaak [email protected]
h ps://doi.o g/10.5281/zenodo.17735236
Anno a siya. Mine al o‘g‘i la qishloq xo‘jaligida muhim o‘ in u adi, chunki ula
o‘simlikla ning i ojlanishini ezlash i ib, hosil miqdo ini ko‘pay i adi. Ushbu maqola g‘o‘za
o‘simligiga ha xil u dagi mine al o‘g‘i la ning a’si ini ahlil e ishga bag‘ishlangan. Unda
azo , os o , kaliy hamda mik oelemen la ning g‘o‘za o‘sishi a i ojlanishiga qanday a’si
ko‘ sa ishi keng yo i iladi. O‘ kazilgan adqiqo la mu ozana li o‘g‘i lash usuli qo‘llanilganda
g‘o‘zaning hosildo ligi ancha oshishini asdiqlaydi.
Kali so‘zla : mine al o'g'i la , azo , os o , kaliy, g'o'za, hosildo lik, o'simlik o'sishi,
qishloq xo'jaligi.
ВЛИЯНИЕ МИНЕРАЛЬНЫХ УДОБРЕНИЙ НА РАЗВИТИЕ
ХЛОПЧАТНИКА
Аннотация. Минеральные удобрения играют важную роль в сельском хозяйстве,
поскольку они ускоряют развитие растений и увеличивают урожайность. Данная
статья посвящена анализу влияния различных видов минеральных удобрений на
хлопчатник. В ней широко освещается влияние азота, фосфора, калия и микроэлементов
на рост и развитие хлопчатника. Проведенные исследования подтверждают, что при
применении равновесного метода удобрения урожайность хлопчатника значительно
повышается.
Ключевые слова: mine al e ilize s, ni ogen, phospho us, po assium, co on, yield,
plan g ow h, ag icul u e.
IMPACT OF MINERAL FERTILIZERS ON THE GROWTH AND DEVELOPMENT OF
COTTON
Abs ac . Mine al e ilize s play an impo an ole in ag icul u e, as hey accele a e
plan de elopmen and inc ease yields. This a icle is de o ed o he analysis o he in luence o
a ious ypes o mine al e ilize s on co on plan s. I ex ensi ely co e s how ni ogen,
phospho us, po assium, and mic oelemen s a ec co on g ow h and de elopmen . The
conduc ed esea ch con i ms a signi ican inc ease in co on yield wi h he applica ion o he
balanced e iliza ion me hod.
Keywo ds: mine al e ilize s, ni ogen, phospho us, po assium, co on, yield, plan
g ow h, ag icul u e.
Ki ish. Mine al o‘g‘i la qishloq xo‘jaligida keng qo‘llanadigan asosiy osi ala dan bi i
bo‘lib, ula o‘simlikla ni za u moddala bilan a’minlash o qali hosildo likni sezila li da ajada
oshi adi.
840
Resea chBib IF - 11.01, ISSN: 3030-3753, Volume 2 Issue 11
Tola ye ish i ishda muhim o‘ in u adigan g‘o‘za (Gossypium hi su um) uchun ham
o‘g‘ i o‘g‘i lash yuqo i a si a li hosil olishning asosiy omilla idan hisoblanadi. Ushbu maqola
g‘o‘zaning u li mine al o‘g‘i la ga bo‘lgan eh iyoji hamda ula ko‘ sa adigan a’si ni yo i ishga
bag‘ishlanadi.
G‘o‘zaning Oziqlanish Talabi G‘o‘za iq isodiy ahamiya i yuqo i bo‘lgan ekinla dan bi i
bo‘lib, i ojlanish ja ayonida mak o- a mik oelemen la ga ka a eh iyoj sezadi. Ushbu
elemen la o‘simlikning sog‘lom o‘sishi, ba qa o i ojlanishi a mo‘l hosil be ishi uchun za u .
Azo (N) Azo g‘o‘zaning ege a i o‘sishini a’minlo chi asosiy elemen hisoblanadi.
U: xlo o ill hosil bo‘lishida ish i ok e ib, o osin ezni kuchay i adi; oqsil, aminokislo a a
nuklein kislo ala sin ezini qo‘llab-qu a laydi;ko‘p oq ba g a poya hosil bo‘lishini
ag‘ba lan i adi.Fos o (P)Fos o g‘o‘za i ojlanishida bi qa o muhim ja ayonla da
qa nashadi:kuchli ildiz izimi hosil bo‘lishiga yo dam be adi;ene giyani saqlash a uza ishga
mas’ul bo‘lgan ATP ja ayonla ida ish i ok e adi;gullash a me alanishni jadallash i ib,
hosildo likni oshi adi.
Kaliy (K)Kaliy g‘o‘zaning iziologik ja ayonla ida beqiyos ahamiya ga ega:su
almashinu ini a osmo ik bosimni boshqa adi; o osin ez hamda e men la aoliya ini
ag‘ba lan i adi; kasallik a za a kunandala ga chidamliligini kuchay i adi; olala ning si a
ko‘ sa kichla ini yaxshilaydi.
Mik oelemen la G‘o‘za sog‘lom o‘sishi uchun za u bo‘lgan mik oelemen la kam
miqdo da alab qilinsa-da, ula ning ahamiya i juda ka a.Temi (Fe) – xlo o ill sin ezi a
o osin ez ja ayonining sama ado ligini oshi adi. Rux (Zn) – e men la aoliya ida ish i ok e adi
a ildiz hamda o‘simlikning umumiy o‘sishini qo‘llab-qu a laydi.Mis (Cu) – oksidlanish-
qay a ilish eaksiyala ida ish i ok e ib, hujay a de o la ini mus ahkamlaydi.
Ma gane s (Mn) – o osin ez ja ayonining muhim ish i okchisidi a enzimla ishini
aollash i adi. Mine al O'g'i la Haqida Ma'lumo . Azo (N). Azo o'simlikla uchun za u bo'lgan
asosiy elemen la dan bi i bo'lib, u p o einla a nuklein kislo ala sin ezi uchun ke ak.
Azo li o'g'i la , masalan, ammoniy ni a , ka bamid, g'o'za o'sishi a i ojlanishi uchun
muhimdi . Fos o o'simlikla ning ene giya almashinu ida ish i ok e adi a ildiz izimi
i ojlanishida muhim ol o'ynaydi. Fos o li o'g'i la , masalan, supe os a , g'o'zani e a
i ojlanishi a ildiz izimining kuchli bo'lishini a'minlaydi.
Kaliy o'simlikla ning su balansini saqlashda a kasallikla ga qa shi chidamliligini
oshi ishda muhimdi . Kaliyli o'g'i la , masalan, kaliy sul a , g'o'za hosildo ligini a si a ini
oshi adi.
Mik oelemen la , masalan, emi , ux, mis a ma gane s, o'simlikla uchun za u bo'lgan
boshqa elemen la bo'lib, ula ning ye ishmasligi o'simlikla da u li kasallikla a o'sish
muammola iga olib kelishi mumkin.
Azo li o'g'i la ekin ekishdan oldin yoki ege a siya da ida bi necha bosqichda
qo'llanilishi mumkin. Azo li o'g'i la ni kuzda yoki e a baho da up oqqa ki i ish o'simlikning
boshlang'ich i ojlanishi uchun za u bo'lgan azo ni a'minlaydi. Vege a siya da ida azo ni
qo'shimcha ki i ish esa o'simlikning o'sishi a hosildo ligini oshi adi.
Fos o li o'g'i la oda da up oqni ayyo lashda, ekishdan oldin yoki ekish pay ida
qo'llaniladi. Fos o o'g'i la i chuqu ki i ilganda ildiz izimiga yaqin bo'lgani uchun o'simlikla
omonidan ezda o'zlash i iladi. Fos o li o'g'i la ni yillik dozala da ki i ish a siya e iladi, chunki
os o up oqda uzoq mudda saqlanadi.
Kaliyli o'g'i la up oqqa kuzda yoki e a baho da ki i ilishi mumkin.
841
Resea chBib IF - 11.01, ISSN: 3030-3753, Volume 2 Issue 11
Kaliy o'g'i la i su da yaxshi e iydi a ildiz izimi omonidan ezda o'zlash i iladi.
Shuningdek, kaliy o'g'i la ini ege a siya da ida ham qo'llash mumkin, bu
o'simlikla ning kasallikla ga chidamliligini oshi adi.
Mik oelemen o'g'i la i oda da up oq yoki ba g o qali ki i iladi. Ba g o qali ki i ilganda
mik oelemen la ezda o'zlash i iladi a o'simlikla ezda ke akli oziq moddala ni oladi.
Mik oelemen ye ishmasligi belgila i paydo bo'lganda, mik oelemen o'g'i la ini ezda
qo'llash ke ak.
Xulosa. Mine al o‘g‘i la ning o‘g‘ i qo‘llanilishi g‘o‘za hosildo ligini sezila li da ajada
oshi adi. Azo , os o , kaliy a mik oelemen la ning mu ozana li a’minlanishi g‘o‘zaning
o‘sishi a i ojlanishiga, shuningdek hosil si a ining yaxshilanishiga yo dam be adi. Qishloq
xo‘jaligida ilg‘o exnologiyala a o‘g‘ i o‘g‘i lash exnikala i qo‘llanilishi g‘o‘za ye ish i ish
sama ado ligini oshi adi.
G‘o‘za ye ish i ish ja ayonida up oqni mun azam ahlil qilish, o‘g‘i lash ejasini ishlab
chiqish a uni aniq baja ish hosilning yuqo i bo‘lishini a si a li ye ish i ilishini a’minlaydi. Shu
bilan bi ga, mine al o‘g‘i la ning me’yo dan o iq qo‘llanilishi a o -muhi ga za a ye kazishi
mumkin, shuning uchun ula ni eh iyo ko lik bilan a mu axassis a siyala i asosida qo‘llash
za u .
Foydalanilga adabiyo la uyxa i
1. Abdu ashido , A. (2019). "O'zbekis on Qishloq xo'jaligi" – Ushbu ki obda O'zbekis onda
qishloq xo'jaligi sohasida olib bo ilayo gan adqiqo la a amaliyo la haqida ma'lumo la
kel i ilgan, shu jumladan, mine al o'g'i la a ula ning u li ekinla ga a'si i.
2. Ka imo , H. (2015). "G'o'za a uning ye ish i ish exnologiyala i" – Bu ki ob g'o'za
ye ish i ishda qo'llaniladigan exnologiyala , mine al o'g'i la a o'g'i lash usulla i haqida
ba a sil ma'lumo be adi.
3. Sodiqo , U. (2020). "Tup oqshunoslik a o'g'i lash" – Ushbu adabiyo up oqshunoslik a
o'g'i lash haqida chuqu ahlilla ni o'z ichiga oladi. Ki obda u li mine al o'g'i la ning
a kibi, qo'llanilishi a ekinla ga a'si i haqida ma'lumo la be ilgan.
4. Rasulo , A. (2018). "G'o'za o'simligining oziqlanishi" – Ki ob g'o'za o'simligining
oziqlanish xususiya la i a mine al o'g'i la ning o'simlikka a'si i haqida keng ma'lumo la
be adi.
5. Field C ops Resea ch (Else ie ) 2015 G‘o‘za iziologiyasi a o‘g‘i la a’si i haqidagi
eng so‘nggi adqiqo maqolala i.
6. ICAC (In e na ional Co on Ad iso y Commi ee)
“Co on Nu i ion” bo‘limidagi hisobo la g‘o‘za uchun ideal o‘g‘i lash s a egiyala ini
be adi.
