TESE DE DOUTORAMENTO
CUMPRIMENTO E ADHESIÓN Á
ORDENACIÓN DO MARISQUEO EN
CONTEXTOS INSTITUCIONAIS
CONCRETOS: ANÁLISE DO FURTIVISMO
MARISQUEIRO EN GALICIA
Hugo M. Balles e os
ESCOLA DE DOUTORAMENTO INTERNACIONAL
PROGRAMA DE DOUTORAMENTO EN ECONOMÍA E EMPRESA
SANTIAGO DE COMPOSTELA
2018
2
3
4
5
6
7
Pa a Bo ja, meu compañei o na ida
Pa a Sa ah, minha companhei a da ida.
8
9
AGRADECEMENTOS
Semp e pensei que os ag adecemen os dunha ese son a pa e máis impo an e do documen o.
Segundo a miña expe iencia é imposible desen ol e un aballo an esixen e como es e sen o
apoio, ca iño, o ien ación e comp ensión de moi as pe soas. É po iso que o ecoñecemen o ao
es o zo colec i o e ao sopo e mo al, p o esional e sen imen al b indado po amigos,
amilia es e colegas, me ece se esc i o con mimo. P e i o pensa nes es ag adecemen os
como nunha decla ación de g a i ude, ca iño e espec o po odas aquelas pe soas que, dalgún
xei o, pa icipa on nes e p oxec o.
A miña ida in es igado a comezou en Sal ado de Bahía, B asil, g azas a unha Bolsa MAE-
AECID que me pe mi iu es uda no depa amen o de Econômia Aplicada da Uni e sidade
Fede al da Bahia. Teño que ag adece lle a MAE-AECID a concesión daquela bolsa coa que
comecei miña andanza p o esional pe o, amén, po que B asil mudou miña ida e meu xei o
de e o mundo. En Sal ado , o P o . Ihe ing Guedes Alco o ado de Ca alho o eceume
odas as acilidades pa a que a miña es adía ose p o ei osa o ien ándome nos meus p imei os
pasos na in es igación. Ihe ing semp e se á meu mes e. Mui o ob igado.
Na Uni e sidade de San iago de Compos ela dúas pe soas o on i ais pa a que me dedicase á
in es igación.
En p imei o luga que o exp esa o meu ag adecemen o since o a Ma ía do Ca me Ga cía-
Neg o, quen me acolleu no G upo de In es igación de Economía Pesquei a e me b indou a
opo unidade de desen ol e unha ca ei a in es igado a. Con Ma ía do Ca me ap endín o
amo pola e a, pola p o esión, a impo ancia do noso aballo e a esponsabilidade que emos
con Galiza e co sec o pesquei o. Ma ía do Ca me mos oume a beleza de Lugo, ensinoume
que a ma é mulle , men es me le aba de paseo polos po os pa a iden i ica nomes de
emba cacións (Vada kabla e Yes-Ol ay o on os nosos a o i os). Moi as g azas po odo.
Es e aballo e amén eu.
Gonzalo Rod íguez-Rod íguez oi meu di ec o de ese. A ele débolle a o ien ación, os
comen a ios e lexi os, e amén as palab as de ánimo en momen os de desacougo. Gonzalo
ixo unha o ien ación ace ada, semp e dun xei o elegan e e mos ando un p o undo espec o
polo meu aballo. G azas a ele, conseguimos e mina es a ese. G azas Gon, polo eu apoio
incondicional, polo eu ca iño, pola úa comp ensión sen limi es, polas con e sas, as comidas,
16
RESUMEN
El u i ismo ha sido de inido como el p incipal p oblema del sec o ma isque o gallego
(Sequei os 1995, González A ias e al., 2011, Alló y Lou ei o 2017). En es a esis se ha
desa ollado una línea de in es igación sob e el u i ismo en Galicia, el cual ha sido
en endido como la al a de adhesión a la o denación ma isque a y las leyes de pesca (non-
compliance). El u i ismo ma isque o ha sido con ex ualizado, de inido y desc i o a lo la go
de es e abajo, omando la in o mación de dos es udios de casos que p opo ciona on
abundan e in o mación cuan i a i a y cuali a i a sob e el u i ismo ma isque o. El p ime o
de los es udios u o luga du an e el pe íodo 2012-2015, en el que se ealiza on 48 en e is as
en p o undidad y 55 encues as a miemb os ele an es de las co adías de pescado es gallegas.
El segundo es udio de caso se desa olló en la comunidad de Noia du an e el año 2017. En
Noia se aplica on 95 encues as a ma iscado as locales.
La con ibución cen al de es e abajo ha sido p esen a las po encialidades de la coges ión de
los ecu sos en las comunidades ma isque as gallegas, en a izando su capacidad pa a
in e eni en la ges ión adap ada del u i ismo. En es a esis se han abo dado cua o ec o es
undamen ales de es udio: a) En p ime luga , se ha explo ado el en o no ins i ucional
comuni a io y los a eglos in o males que pod ían ma e ializa se en esos con ex os. Es os
a eglos pueden complemen a o combina se con las eglas del juego o males de inidas po
el gobie no gallego pa a la ges ión o mal del ma isqueo (Xun a de Galicia, 2008). Es a
in e ac uación en e eglas o males e in o males puede a ec a al manejo del u i ismo; b) en
o no a la es e a ins i ucional in o mal y a su in luencia en la ges ión, se abo dó la posible
ole ancia del u i ismo en las comunidades de ma gallegas; c) se p o undizó en el es udio
de las comunidades ma isque as como espacios ins i ucionales icos y complejos, lo que
pe mi ido delinea sus lími es de acue do con la pe cepción de las ma iscado as; d)
sa is aciendo la p emisa de que cada ipo de u i o debe comba i se de o ma adap ada, se
desa olló una clasi icación de u i os, exclusi a y exhaus i a. Es a clasi icación, no sólo
cub e un acío eó ico exis en e en la li e a u a sob e el u i ismo, ambién se ha c eado pa a
guia polí icas de acción especí icas que puedan mejo a el manejo adap ado del u i ismo
ma isque o.
Palab as Cla e: Fu i ismo, coges ión, ges ión in o mal, ole ancia, ipología, adhesión,
comunidad.
17
SUMMARY
Poaching has been de ined as he main p oblem o he Galician shell ish sec o (Sequei os
1995, González A ias e al., 2011, Alló and Lou ei o 2017). In his hesis, a esea ch on he
shell ish poaching has been de eloped, which has been unde s ood as he non-compliance
wi h ishing laws. Shell ish poaching has been con ex ualized, de ined and desc ibed
h oughou his wo k, aking he in o ma ion om wo case s udies ha p o ided abundan
quan i a i e and quali a i e in o ma ion abou he issue. The i s o he s udies ook place
du ing he 2012-2015 pe iod, in which 48 in-dep h in e iews and 55 su eys we e conduc ed
o ele an membe s o he Galician ishe men's associa ions. The second case o s udy was
de eloped in he communi y o Noia du ing he yea 2017. In Noia 95 su eys we e applied o
local shell ish ga he s.
The cen al con ibu ion o his wo k has been o p esen he po en iali ies o he co-
managemen in he Galician shell ish ga he e s communi ies, emphasizing i s abili y o
in luence in he adap ed managemen o poaching. In his hesis ou undamen al ec o s o
esea ch ha e been add essed: a) he ommuni y as an ins i u ional en i onmen and he
in o mal a angemen s which can ake place on i ha e been explo ed. Speci ically has been
s udied how he in o mal ins i u ional a angemen s may condi ion he managemen o
poaching; b) a ound he in o mal ins i u ional sphe e and i s in luence in he managemen , he
possible ole ance o poaching in he Galician sea communi ies was add essed; c) deepened in
he s udy o shell ish ga he e s communi ies as complex ins i u ional spaces, which allowed i
o obse e i s limi s in acco dance wi h he pe cep ion o shell ish ga he s; d) Sa is ying he
p emise ha each ype o u i e mus be ough in an adap ed manne , an exclusi e and
exhaus i e poache ´s classi ica ion was de eloped. This classi ica ion no only ul ils an
exis ing heo e ical gap in he li e a u e abou poaching, i has also been c ea ed o guide
speci ic policies which may imp o e he adap ed managemen o he Galician shell ish
poaching.
Keywo ds: Poaching: co-managemen , in o mal managemen , social accep ance, ypology,
non-compliance, communi y.
18
19
ÍNDICE
AGRADECEMENTOS .............................................................................................................. 9
RESUMO ................................................................................................................................. 15
ÍNDICE ..................................................................................................................................... 19
LISTA DE TÁBOAS ............................................................................................................... 25
LISTA DE FIGURAS .............................................................................................................. 27
LISTA DE GRÁFICOS ............................................................................................................ 27
1 INTRODUCIÓN E XUSTIFICACIÓN ........................................................................... 31
1.1 P egun a de in es igación .......................................................................................... 33
1.2 Obxec i os e es u u a da ese.................................................................................... 34
1.3 Me odoloxía ............................................................................................................... 36
1.3.1 P imei o es udo de caso ...................................................................................... 36
1.3.2 Segundo es udo de caso ...................................................................................... 38
2 ANÁLISIS DEL FURTIVISMO MARISQUERO EN GALICIA: INCENTIVOS
ESTRUCTURALES PARA LA EXTRACCIÓN ILEGAL DE MARISCO. .......................... 43
2.1 In oducción y obje i os del capí ulo ......................................................................... 43
2.2 El ma isqueo gallego como ac i idad socioeconómica ele an e .............................. 44
2.3 Ap oximación cuali a i a y ecogida de la in o mación ............................................ 45
2.4 Incen i os es uc u ales pa a la p ác ica del u i ismo ............................................. 46
2.4.1 Fu i ismo es ácil de p ac ica .......................................................................... 46
2.4.2 Abundancia y he e ogeneidad de u i os .......................................................... 47
2.4.3 Fácil y ápida come cialización del ma isco ilegal ............................................ 49
2.4.4 Ambi alencia en la pe cepción del ma isqueo ilegal y acep ación social del
u i ismo ......................................................................................................................... 52
2.4.5 Di ícil con ol, de ección y cas igo de los u i os ............................................. 53
20
2.5 Discusión y comen a ios inales ................................................................................ 56
3 GOOD AND BAD POACHERS: LESSONS IN MANAGING POACHING FROM
THE GALICIAN SHELLFISH SECTOR ................................................................................ 63
3.1 Co-managemen and poaching ole ance ................................................................... 63
3.2 The shell ish indus y in Galician coas al communi ies ............................................ 64
3.3 Chap e ´s Me hodology ............................................................................................. 66
3.4 Reasons o shell ish poaching, Types o Poache & Social social accep abili y o
shell ish poaching in Galicia ................................................................................................ 66
3.4.1 Reasons o shell ish poaching in Galician coas al communi ies....................... 66
3.4.2 Types o poache ................................................................................................ 69
3.4.3 Assessing he social accep abili y o shell ish poaching in Galicia ................... 71
3.5 Discussion .................................................................................................................. 73
4 ECONOMIC CRISIS AND POACHING ....................................................................... 81
4.1 Po e y and Poaching ................................................................................................ 81
4.2 Figu es o Galician shell ish indus y ........................................................................ 82
4.3 Theo e ical amewo k ............................................................................................... 83
4.4 Chap e ´s Me hodology ............................................................................................. 86
4.5 Quan i a i e and quali a i e esul s ............................................................................ 87
4.5.1 Quan i a i e Resul s ............................................................................................ 87
4.5.2 Quali a i e Resul s: The Vicious Ci cle o Galician Poaching (VCP) ............... 90
4.6 Discussion .................................................................................................................. 92
4.7 Chap e ´s concluding ema ks ................................................................................... 96
5 A COMUNIDADE COMO FACTOR EXPLICATIVO DA ACEPTACIÓN DO
FURTIVISMO. ....................................................................................................................... 101
5.1 Non-Compliance e acep abilidade do u i ismo .................................................... 101
5.2 Mé odos do capí ulo ................................................................................................. 103
5.2.1 No as con ex uais sob e a comunidade de es udo ............................................ 103
21
5.2.2 Recollida de in o mación e enquisa.................................................................. 105
5.2.3 Análise dos da os .............................................................................................. 106
5.3 Achegas cuan i a i as e achegas desc ip i as .......................................................... 107
5.4 Discusión do capí ulo ............................................................................................... 112
5.5 Conside acións inais do capí ulo ............................................................................ 117
6 CLASSIFICATION OF POACHERS FROM GALICIAN SEA: FOUR TYPES TO
RULE THEM ALL ................................................................................................................. 123
6.1 Aims o he chap e .................................................................................................. 123
6.2 Theo e ical p emises and pa hway o ge a poache s classi ica ion ......................... 124
6.2.1 Theo e ical p emises ......................................................................................... 124
6.2.2 Theo e ical pa hway o ge a poache ’s classi ica ion .................................. 125
6.3 Classi ica ion c i e ia o a poache s ypology: he ele ance o o mal and in o mal
p ope y igh s o classi ying poache s o na u al esou ces ............................................. 126
6.3.1 Fi s classi ica ion c i e ia: holding o mal p ope y igh s .............................. 127
6.3.2 Second classi ica ion c i e ia: holding in o mal p ope y igh s. ..................... 128
6.4 A gene ic classi ica ion o poache s in e ms o p ope y igh s: Fou ypes o ule
hem all ............................................................................................................................... 131
6.5 A ca esian plane o poache s .................................................................................. 132
6.6 A anking o galician shell ish poache s by o mal and in o mal p ope y igh s ... 133
6.7 A classi ica ion o galician shell ish poache s ......................................................... 136
6.8 Chap e concluding ema ks .................................................................................... 138
7 EVIDENCIAS EMPÍRICAS PARA A XESTIÓN DO FURTIVISMO: CONFLUENCIA
DOS ENFOQUES NORMATIVO E INSTRUMENTAL PARA COMABATER O
FURTIVISMO MARISQUEIRO EN GALICIA ................................................................... 143
7.1 Obxec i os do capí ulo ........................................................................................... 143
7.2 Fon es de in o mación ............................................................................................ 145
22
7.3 Pe cepción dos usua ios o mais dos ecu sos sob e medidas pa a e mina co
u i ismo e adhesión ás no mas ........................................................................................ 145
7.4 Medidas pa a comba e o u i ismo ma isquei o en Galicia. ................................. 149
7.4.1 Medidas pa a os u i os comuni a ios alleos ao sec o ma isquei o. .............. 151
7.4.2 Medidas pa a os u i os comuni a ios pe encen es ao sec o ma isquei o. ... 152
7.4.3 Medidas pa a os u i os alleos á comunidade e pe encen es ao sec o
ma isquei o. .................................................................................................................... 157
7.4.4 Medidas pa a os u i os alleos á comunidade e alleos ao sec o ma isquei o. 158
7.5 Conside acións inais ............................................................................................... 159
8 CONCLUSIÓNS ............................................................................................................ 165
8.1 Conclusións xe ais ................................................................................................... 165
8.2 P incipais achegas po capí ulos .............................................................................. 165
8.3 Fu u as liñas de in es igación .................................................................................. 171
9 BIBLIOGRAFÍA ............................................................................................................ 175
10 ANEXOS ........................................................................................................................ 201
10.1 Es udo de Caso 1. Enquisa: Iden i icación das ca ac e ís icas do u i ismo
ma isquei o nas con a ías de Galicia. ............................................................................... 201
10.2 Es udo de Caso 1. En e is a En p o undidade. ................................................... 207
10.3 Es udo de Caso 2. Enquisa ................................................................................... 209
23
24
25
LISTA DE TÁBOAS
Table 1 Types o shell ish poache ac i e in Galicia, as de ined by esponden s .................... 71
Table 2 Hypo heses o he accep abili y o poaching in Galician shell ish-g owing
communi ies: he esul s o applying Pea son’s chi-squa e and C ame ’s V es s ................... 73
Table 3 Hypo hesis o ela ionship be ween Economic C isis and inc ease in poaching in
ishe men guilds du ing he pe iod 2008-2012. Use o Chi-squa ed (X2) and C ame ’s V Tes .
.................................................................................................................................................. 90
Táboa 4. Tole ancia do u i ismo ag upado po mo i ación e indi iduos. Tes U de Mann-
Whi ney .................................................................................................................................. 109
Táboa 5 Relación en e a ole ancia do u i ismo ma isquei o de comuni a ios e mo i acións
pa a a p ác ica do u i ismo na comunidade de ma iscado as de Noia. Tes es a ís ico -
S uden .................................................................................................................................... 110
Táboa 6 G ado Medio de Tole ancia ao Fu i ismo e G ado Medio de Pe enza á Comunidade
de ma iscado as de Noia segundo a pe cepción das enquisadas N=95. Compa ación de da os.
................................................................................................................................................ 111
Table 7 The ou gene ic ypes o poache o he esou ces managemen ............................ 131
Table 8 The 19 di e en ypes o shell ish poache iden i ied in Galicia. ............................. 132
Table 9 App aisal c i e ia o p ope y igh s cha ac e is ics p oposed by Ande son (2002) 134
Table 10 Ad hoc ange o alues used o classi y poache s wi hin each quad an . ................ 137
Táboa 11 Medidas pa a comba e o u i ismo suxe idas polos enquisados. F ecuencia de
apa ición de cada medida exp esada en %. N=55 .................................................................. 146
Táboa 12 Tipo de disuasión/adhesión iden i icada nas con a ías galegas. ........................... 148
Táboa 13 Tendencia da disuasión (No ma i a, Ins umen al ou Combinada) nas con a ías
galegas, disc iminadas en e aquelas nas que Non Exis e F.I, e nas que Si Exis e F.I ........... 149
Táboa 14 Asociación en e a exis encia do u i ismo de ipo in e no e a adhesión no ma i a á
o denación ma isquei a. Aplicación dos Tes X2 de Pea son. ............................................... 149
Táboa 15 Polí icas de adhesión/disuasión suxe idas pa a os 4 Tipos u i os xe ais pa a á
xes ión. .................................................................................................................................... 150
Táboa 16 Medidas combinadas de acción con a o u i ismo .............................................. 151
32
dos u i os (Xun a de Galicia, 2008, 2018). Po én, pa a chega nese pun o da o denación oi
p eciso enca a un p oceso de mudanza ins i ucional baseado na co-xes ión dos ecu sos, que
pe mi iu supe a p oblemas asociados a un sec o adicionalmen e sen egula , pasando dun
escena io de lib e acceso a ou o egulado (Caballe o Miguez e al., 2008; F angoudes e al.,
2008, 2013; Mahou Lago, 2008; Ma ugán-Pin os, 2004, 2012; Mel zo , 1995). Es e p oceso
e eb ou no ma i amen e o ma isqueo galego, esixindo a o mulación de no mas conc e as
xe ado as de es u u as de incen i os a o ables, o que supón a cha e pa a o desen ol emen o
dunha ac i idade ex ac i a mello ada con obxec i os de sus en abilidade e e iciencia
económica (Hilbo n e al., 2005). De ei o no ac ual con ex o de co-xes ión dos ecu sos
ma isquei os, as ob igas e debe es es án ben de inidos e os ex ac o es/as pa icipan na oma
de decisións e na xes ión dos ecu sos ma isquei os, es ando lexi imados indi idualmen e po
de ei os de p opiedade indi iduais de acceso e explo ación dos ecu sos (Xun a de Galicia,
2008). En xe al, e segundo o es ablecido po Os om (1990) no con ex o ma isquei o galego
danse odas as ca ac e ís icas necesa ias pa a que se es ablezan ins i ucións du adei as pa a a
xes ión dun ecu so de uso común, incluíndo ce o g ado de au ogobe no en e as
ma iscado as e a posibilidade de es ablece aco dos colec i os, a exis encia de a anxos
ins i ucionais in o mais que a o ezan o gobe no p agmá ico dos bancos ma isquei os e seus
p oblemas, mecanismos de esolucións de con li os, a aplicación de cas igos modulados,
e c.(Os om, 1990; Xun a de Galicia, 2008, 2014, 2018).
Po én, aínda exis indo un ma co egulado consolidado e de ei os de p opiedade de inidos, o
u i ismo ma isquei o é común en Galicia, sendo unha p ác ica p o ei osa e de baixo isco
pa a os u i os (Balles e os e al., 2017). O an e io , implica que non bas a con o mula e
es ablece eg as do xogo ap opiadas pa a a o denación pesquei a, o e dadei o desa ío é
acelas cump i p omo endo, ademais, a acep ación das no mas en e os usua ios dos ecu sos
(Hilbo n e al., 2005; Nielsen & Ma hiesen, 2003; Os om, 2005, 2009; R. S. Pome oy &
Pido, 1995). O u i ismo ep esen a esa necesidade de ace cump i e de p omo e a
adhesión ás no mas pesquei as.
Nese sen ido, a loi a con a o u i ismo ma isquei o en Galicia en seguido unha liña de
acción coe ci i a. Es a pe spec i a coñecida nos campos da socioloxía e c iminoloxía como o
en oque de disuasión ins umen al (Tyle , 1990; on Essen e al.,2014), basease nos p ecep os
da economía do c ime desen ol as a pa i das achegas de Becke (1968) e S igle (1974) pola
que os u i os enden a pe segui a maximización da súa u ilidade indi idual. Ese en oque
33
undado na Teo ía da Elección Racional, explica que o compo amen o dos u i os se
ma e ializa a ni el mic o, dependendo da análise acional u ili a is a que ealizan sob e os
bene icios espe ados da acción ilegal e os seus posibles cus os. An e es a si uación, os
mecanismos disuaso ios aplicados p e enden ele a os cus os de incump i a lei pa a, des e
xei o, educi a ma xe de bene icios das ope acións u i as. Pa a acada es e obxec i o a
lóxica ins umen al é a de, po un lado, aumen a a ixilancia e con ol sob e as ac i idades
económicas ac ecen ando a posibilidade e ecuencia de de ec a aos ope ado es ilegais e, po
ou o, aumen a o cas igo acen uando os impo es das mul as e agudizando a se e idade das
penas. Es e mé odo baseado na coe ción é adop ado polo gobe no galego pa a loi a con a o
u i ismo e, aínda que é ecomendable pa a ce o ipo de u i os, non unciona semp e.
Unha óp ica de adhesión ás no mas al e na i a é o en oque no ma i o, baseado en pa óns
olun a ios de acep ación das no mas que dependen da pe cepción de lexi imidade das
mesmas (Tyle , 1991). Nese sen ido, é necesa io que os indi iduos a ec ados polas leis as
pe ciban como xus as en di e en es ni eis, debendo obse a que uncionan, que se cas iga
aos incump ido es e que os p ocesos que as con o man son equi a i os e ap opiados (Ha che
& Pascoe, 2006; Hauck, 2008; Honneland, 1999, 2000; Jage s e al., 2012; Jen o , 1989;
Nielsen, 2003; Nielsen & Ma hiesen, 2003; Schul z, 2014; Su inen & Kupe an, 1999; Tyle ,
1990). No escena io de xes ión no ma i a é máis p obable que se poidan xe a cí culos
i uosos de xes ión baseados na co-xes ión dos ecu sos ma iños e nos incen i os pe cibidos
polos usua ios dos ecu sos (Eliasen e al.,2013; Hilbo n e al., 2005; Jen o , 2000, 2004;
Ös e blom e al., 2011).
Nes a ese de ende ase a u ilización de paque es combinados de medidas ins umen ais e
no ma i as, que axuden ao comba e e ec i o e adap ado do u i ismo ma isquei o galego.
PREGUNTA DE INVESTIGACIÓN 1.1
An e o escena io expos o onde:
1. O u i ismo é o p oblema máis impo an e do ma isqueo mode no.
2. A pesa do inc emen o dos es o zos coe ci i os e de pe secución ins umen al dos
u i os, o enómeno pe sis e.
34
3. A ac i idade ma isquei a es á exida po un éxime de co-xes ión dos ecu sos
que axudou a desen ol e o ma isqueo como unha ac i idade socio-económica
ele an e en Galicia
O obxec i o cen al des e aballo se á o de explo a os limi es da co-xes ión do ma isqueo
galego en elación a xes ión do u i ismo. A p egun a de in es igación subxacen e oi: Como
no con ex o de co-xes ión dos ecu sos ma isquei os galegos se pode loi a con a o
u i ismo? E, en pa icula , exis e un espazo pa a polí icas de na u eza non ins umen al?
Responde a es as p egun as esixiu aza a o a de in es igación desen ol ida nos 7 capí ulos
des a ese. No camiño, o on xu dindo ou as cues ións, as cales o on esol idas coa
in ención de da solidez e consis encia ao es udo ealizado.
OBXECTIVOS E ESTRUTURA DA TESE 1.2
A anza na comp ensión do u i ismo nos e mos expos os, exixiu explo a o ambien e
ins i ucional comuni a io e os a anxos in o mais que se poden ma e ializa en con ex os co-
xes ionados, a anxos que se combinan ou complemen an coas eg as do xogo de inidas polo
gobe no galego pa a a o denación o mal do ma isqueo (Jen o , 1989, 2004; Os om, 1990;
Xun a de Galicia, 2008).
O es udo das comunidades ma isquei as como espazos ins i ucionais onde eside o
coñecemen o ins i ucionalizado, as no mas, os alo es compa idos, a adición, a iden idade
colec i a, e onde aniña a a qui ec u a ins i ucional que pode da o ma a xes ión p agmá ica
dos ecu sos, oi abo dado en a ios capí ulos des a ese (Ag awal & Gibson, 2001; F. Calo
Lou ido, 1998, 2014; Cox e al., 2010; Jen o , 2000, 2004; Maya Ja iego e al., 2016;
Schlage & Os om, 1992). Ao edo da adhesión ás leis pesquei as (compliance) oi abo dada
ou a das cues ións cen ais des a ese, a posible ole ancia do u i ismo. Os e mos nos que
se ma e ializa a ole ancia, undada nos a anxos in o mais, en mo i acións especi icas e no
ecoñecemen o dos u i os como memb os das comunidades de ma iscado as oi es udado
nos Capí ulos 3, 4 e 5 des a ese.
Nunha p imei a ase, o achegamen o ás comunidades oi xe al e desc i i o, iden i icando as
ca ac e ís icas do u i ismo ma isquei o galego e os incen i os sis émicos que exis en nas
comunidades galegas pa a a súa p ác ica (Capí ulo 2). O obxec i o des e capí ulo oi
35
p o unda nos ma ices e pa icula idades do u i ismo, desc ibindo o enómeno, pa a sinala
os desa íos de xes ión en e mos de u i ismo.
O ca ác e explo a o io es i o p esen e amén no Capí ulo 3, cuxo obxec i o cen al oi
p o unda na acep abilidade social do u i ismo ma isquei o galego, espondéndose a
p egun a: Baixo que condicións o u i ismo ma isquei o pode se ole able en Galicia?. Esa
p egun a de in es igación esixiu de ec a aos indi iduos que p ac ican o u i ismo
ma isquei o nas comunidades ma isquei as consul adas, así como as mo i acións pa a a
p ác ica do u i ismo. Ademais, a pe cepción dos usua ios o mais pe mi iu iden i ica as
condicións de acep abilidade, e a anza na comp ensión de como os a anxos ins i ucionais
in o mais poden a o ece a xes ión do ma isqueo e a loi a con a o u i ismo.
Nunha segunda e apa de in es igación, Capí ulo 4, a ap oximación ao ambien e ins i ucional
local oi en con ex os empob ecidos mo i ados polos e ec os dunha p olongada c ise
económica (IGE, 2017d, 2017e), obse ándose as endencias seguidas polas ex accións
ilegais de ma isco no pe íodo 2008-2012, e as causas desas endencias (c ecemen o, descenso
ou es abilidade das accións u i as). Nes e capí ulo a p egun a que se en ou esponde oi se
o inc emen o do u i ismo es aba signi ica i amen e asociado á exis encia da c ise
económica e dos seus e ec os. Nes e capí ulo, endé onse pon es cos esul ados do Capí ulo 3,
o que a o eceu que se p o undase nos e mos nos que a co-xes ión dos ecu sos se
ma e ializa en con ex os de necesidade, c ise e desemp ego.
No Capí ulo 5, explo ouse a in luencia da p opia comunidade na ole ancia do u i ismo
ma isquei o. Nes e capí ulo ealizouse un segundo aballo de campo na comunidade de
ma iscado as de Noia. O desen ol emen o des e capí ulo esixiu p oba , pa a o caso pa icula
de Noia, que a ole ancia de accións de non-compliance es á suxei a ao ecoñecemen o dos
u i os como memb os da comunidade e a mo i acións pa a a p ác ica do u i ismo
especí icas (necesidade e au oconsumo). Po én, o obxec i o undamen al des e capí ulo, oi o
de en ende os limi es da comunidade, ob endo unha de inición da pe cepción das
ma iscado as, e p obándose que a noción de comunidade sus en a as posibilidades de co-
xes ión dos ecu sos e acep abilidade de ce as accións de non-compliance ca o denación
ma isquei a. Nes e capí ulo indicouse en que e mos o u i ismo é acep able, subliñando a
elación de dependencia en e acep abilidade e pe enza á comunidade. Adicionalmen e,
36
espondeuse a dúas p egun as complemen a ias: En que g ado o u i ismo pode se ole able
en Noia? e En que g ado os u i os son memb os da comunidade es udada?
O Capí ulo 6 p e endeu enche un balei o eó ico na li e a u a sob e o u i ismo, a
inexis encia dunha clasi icación exclusi a e exhaus i a de ap opiado es ilegais de ida animal
(Ge ing, 2014; E ica Von Essen e al., 2014). O capí ulo 6 xi a en o no á cons ución dunha
clasi icación de u i os ma isquei os aplicable ao con ex o galego, a cal pe mi a guia a loi a
con a o u i ismo de dous xei os: i) iden i icando cla a e exclusi amen e a ipos de u i os
di e enciados e; ii) pe mi indo aplica medidas de acción adap adas a cada ipo de u i o
iden i icado.
P ecisamen e, o obxec i o cen al do Capí ulo 7 oi p opoñe medidas de comba e do
u i ismo ma isquei o adap ada a ipoloxía u i a c eada no capí ulo 6. Adicionalmen e, se
explo a a pe inencia de ecomendacións de polí ica que combinen accións de ipo coe ci i o
con ou as que no ma i as.
O aballo desen ol ido nes a ese oi discu ido en di e sos cong esos in e nacionais e as
p incipais achegas ealizadas de i a on na publicación dun capí ulo de lib o e de dous a igos
en e is as indexadas no Jou nal Ci a ion Repo (JCR).
METODOLOXÍA 1.3
Ademais da análise eó ica, da e isión de li e a u a e da consul a de da os secunda ios, o on
p oxec ados e deseñados dous aballos de campo pa a ob e in o mación sob e o enómeno
de es udo. A me odoloxía de in es igación é explicada en cada capí ulo, po én me ece a pena
abo da sucin amen e o desen ol emen o dos dous es udos de caso ealizados e dos que se
ob i o a maio pa e de in o mación u ilizada nes a ese.
1.3.1 P imei o es udo de caso
O p imei o dos es udos de caso o ien ouse á ecollida de in o mación xe al sob e o u i ismo
nas con a ías ma isquei as galegas. U ilizando a pe cepción dos usua ios o mais dos
ecu sos e dos seus ep esen an es, en ouse ealiza unha o og a ía in eg al do u i ismo.
Es e p imei o aballo de campo oi desen ol ido du an e o pe íodo 2012-2015. As con a ías
de pescado es o on u ilizadas como unidade de consul a, undamen almen e, po e a
capacidade legal de ep esen a a odos os ma iscado es e ma iscado as legais galegos (Xun a
de Galicia, 2008, 2018). As comunidades de pescado es obxec i o o on as que p esen a on
37
ac i idade ma isquei a en calque a das o mas desc i as pola Lei de Pesca de Galicia. Ese
c i e io educiu o uni e so inicial de con a ías de 62 a 56. Desas 56 con a ías ma isquei as
óp imas no pe íodo 2012-2015, 55 pa icipa on do es udo.
Pa a acada a in o mación nes a ase da ese, u ilizá onse dúas écnicas da in es igación
di e en es:
i) En p imei o luga , ealizá onse 55 enquisas a memb os ele an es das
con a ías de pescado es
1
. As enquisas o on guiadas po un cues iona io
es u u ado e pechado aplicado sis ema icamen e seguindo a mesma o de nas
p egun as, e o ecendo as mesmas posibilidades de espos a aos enquisados.
Ese p ocedemen o i o como inalidade ob e da os homoxéneos que
acili asen o seu pos e io a amen o es a ís ico. A in o mación de i ada das
enquisas oi codi icada u ilizando o paque e es a ís ico SPSS V.20, e amen a
que amén oi usada na aplicación dos es s es á icos necesa ios pa a p oba as
hipó eses des e aballo.
ii) Adicionalmen e, ealizá onse 48 en e is as en p o undidade. Es a
écnica aplicouse baixo a o ma de en e is a non es u u ada, nas que se
es ablece on p egun as de e e encia que o on o muladas semp e, aínda que
non necesa iamen e na mesma o de ou no mesmo pun o da en e is a. A
i ude das en e is as en p o undidade é que pe mi i on es ablece diálogos
lexibles cos in o man es (Yin, 2003). Das con e sas xu diu in o mación
adicional ace ca do u i ismo pe o, amén, decla acións sob e expe iencias
pe soais, compo amen os, cos umes, ou da os sob e a o ganización in e na das
ma iscado as que anscende on as p egun as dun cues iona io pechado e
es u u ado e en iquece on a in es igación. As en e is as du a on unha media
82 minu os, aínda que o limi e empo al oi es ablecido polos en e is ados. A
in o mación cuali a i a ecollida nes a ase da ese, oi a ada de aco do cun
p o ocolo es a éxico ad hoc deseñado pa a ese in
1
Os enquisados o on: p esiden as das ag upacións sec o iais de ma isqueo a pé, p esiden es das ag upacións de
ma isqueo a lo e e de pe cebe, sec e a ias das ag upacións, pa óns maio es, ice-pa óns, sec e a ios, biólogas,
pe cebei os, ma iscado as e ixilan es p i ados das con a ías. Adicionalmen e, o on en e is a on a ios
memb os dos Gua dacos as de Galicia.
38
Tan o as enquisas como as en e is as en p o undidade, o on ealizadas pe soalmen e ou ía
ele ónica. Inicialmen e, a p e e encia oi a de p omo e as enquisas p esenciais,
conside ando que a u ilización de enquisado es debidamen e iden i icados e con coñecemen o
sociocul u al das comunidades ex ac i as pode ía a o ece a ecollida de da os sob e un
ema an con o e ido como o a ado. Aínda que as an axes des e ipo de enquisa son
nume osas (Díaz de Rada, 2001, 2002, 2005), nes e caso conc e o, obse ouse un ele ado
g ao de descon ianza, pouca disposición a esponde a enquisa p esencial e baixa calidade
xe al na in o mación ecollida. Ademais, iden i icouse ce a desexabilidade social
2
en e os
enquisados, p incipalmen e, en e aqueles que iñan ca gos de ep esen ación den o das
con a ías, len i ude na ecollida dos da os e ele ados cus os de desp azamen o, p o ocados
polo núme o e al a dispe sión das comunidades ex ac i as galegas ao longo da cos a. Aínda
que amén impe ec as, as enquisas de ipo ele ónico se axus a on mello ao exe cicio
explo a o io aumen ando a elocidade e minimizando os cus os na ecollida de in o mación
(Díaz de Rada, 2010). Tamén pe mi iu o con ac o ei e ado con ce os in o man es e a
comunicación con ep esen an es de di ícil acceso ou moi ocupados. Ademais, a enquisa
ele ónica a o eceu o anonima o dos enquisados, os cales mos a on unha ele ada axa de
espos a e con ianza nos enquisado es, e elando in o mación sob e as súas ac i idades,
expe iencias e ida pe soal. Polo an e io a enquisa de ipo ele ónico oi a máis u ilizada
nes e es udo, aínda que, cando as ci cuns ancias o on a o ables, amén se ealiza on
en e is as pe soais.
En elación a cons ución dos o mula ios, an o da enquisa como das en e is as en
p o undidade, ixé onse a ios esbozos os cales se aplica on expe imen almen e en ando
il a e depu a as cues ións pa a e i a ambigüidades, con adicións, epe icións ou p egun as
con usas ou innecesa ias, ademais, op ouse pola u ilización dunha linguaxe simple na
edacción da enquisa pa a ga an i a comp ensión xe al dos ex os p esen ados aos ex ac o es
galegos (Yin, 2003).
1.3.2 Segundo es udo de caso
Foi desen ol ido na comunidade de ma iscado as de Noia, en e Feb ei o e Ab il de 2017. A
in o mación u ilizada nes e aballo ecolleuse aplicando unha enquisa que combinou
2
DeMaio (1984) de iniu a Desexabilidade Social como o ei o de p opo ciona nunha enquisa ou en e is a,
epos as que aumen en a p esencia de ca ac e ís icas socialmen e desexables ou que minimicen ca ac e ís icas
socialmen e non desexables.
39
p egun as pechadas de ipo dico ómico e conxun os de p egun as o dinais que apo a on
medicións en escala Like (1-5). A in o mación le an ada oi u ilizada, pa a esponde as
necesidades de in es igación dos Capí ulos 5, 6 e 7.
Du an e o aballo de campo, o on ealizadas 5 enquisas expe imen ais nas que se de ec a on
e soluciona on p oblemas, an o na o mulación das p egun as como na aplicación p ác ica do
cues iona io. Pa indo dunha poboación es a ís ica de 466 ma iscado as en Noia (Xun a de
Galicia, 2018), o amaño da mos a calculado oi de N=95 conside ando unha ma xe de e o
de ±9%, un ni el de con ianza do 95% e unha dis ibución das epos as do 50% . Excluíndo as
enquisas pilo o, comple á onse 95 enquisas alidas en e o mes de Feb ei o e Ab il de 2017.
As in o man es o on en e is adas ca a a ca a nas p aias de Noia ou na Lonxa de Tes al po
en e is ado es o mados pa a á aplicación do cues iona io.
A in o mación de i ada des e expe imen o amén oi codi icada u ilizando o paque e
es a ís ico SPSS V.20. A u ilización do SPSS oi pe inen e pa a aplica os es es a ís icos,
pa amé icos e non-pa amé icos, necesa ios pa a desen ol e es e es udo de caso.
40
41
CAPÍTULO 2
ANÁLISIS DEL FURTIVISMO MARISQUERO EN GALICIA:
INCENTIVOS ESTRUCTURALES PARA LA EXTRACCIÓN
ILEGAL DE MARISCO
48
que eas que cualquie a puede se un u i o una ez le le an e un ac a a un Gua dia Ci il
que andaba de buzo ec ea i o” (En e is ado Nº 7).
Du an e las en e is as o as ep esen aciones de u i os ue on egis adas, po ejemplo un
igilan e decía:
“La desg acia la enemos en casa, casi odo los u i os que enemos son in e nos”
(En e is ado Nº 19).
En esa misma ónica se mani es aba o o en e is ado:
“En es a co adía los u i os más impo an es e an los miemb os de la an igua di ec i a,
pa ón mayo incluido. Adminis aban la co adía a su a o , despidie on a odos los
igilan es, y se lo mon aban pa a gana mucho dine o” (En e is ado Nº 32).
O o igilan e llamaba la a ención sob e g upos de u i os muy bien o ganizados:
“Hay g upos de u i os que ienen pe ec amen e equipados. Son g upos de eli e
o mados po subma inis as y pilo os de planeado as expe os […] ienen a gen e en ie a
que hacen con a igilancia, con olan a los igilan es y a los coches de la Gua dia Ci il,
usan p ismá icos de isión noc u na y se a isan u ilizando mó iles y equipos de
ansmisión. Es án hipe -o ganizados y dan golpes ápidos de muchos miles de eu os […]
ampoco ienen p oblemas en ende la me cancía, po que ya ienen comp ado an es de
sali al ma . Funcionan como las ma ias o g upos de na co a ican es” (En e is ado Nº
3).
Una in o man e con inuaba con la e lexión sob e los u i os más p o esionalizados e
insol en es:
“Los peo es son los u i os p o esionales de oda la ida que i en del u i ismo y son
insol en es. A es os es di icilísimo sanciona los […] y luego comp an coches y pisos a
nomb e de sus amilia es po que es án llenos de mul as. Alguno a p esumiendo de que
no hay como coge lo” (En e is ada Nº 8).
O o en e is ado mos aba su p eocupación po los u i os iolen os que ac uaban en su
zona:
49
“[…] hay u i os muy iolen os que se dedican a in imida al pe sonal. No se co an ni
un pelo, ya ag edie on a más de un igilan e y no ienen p oblemas en enca a se con
quien sea, has a con la Gua dia Ci il. La gen e es á in imidada, no los denuncian po
miedo a ep esalias” (En e is ado Nº 36).
Un pa ón mayo de las Rías Baixas sub ayaba que el p oblema en su zona e an los u i os
con licencia ec ea i a:
“[…] los p oblemá icos son los u i os ec ea i os, sob e odos los jubilados que no los
sacas del ma . Salen de lunes a domingo en emba caciones de la 7º lis a. Son muy inos,
po que saben dónde y cómo pesca , esa gen e no pesca po place es án abajando”
(En e is ado Nº 22).
O o de los en e is ados de inió a los u i os según sus mo i aciones pa a ex ae ma isco:
“[…] muchos sólo buscan dine o y lo consiguen, i iendo muy bien del u i ismo, o os
se lle an ma isco pa a au oconsumo. La o a ca a de la moneda es la gen e que u i a po
pu a necesidad, gen e con p oblemas de d ogas o, úl imamen e, muchos desempleados
que no encuen an o a salida y se echan al ma ” (En e is ado Nº 18).
Los esul ados expues os en es e apa ado mues an la he e ogeneidad de los u i os
ma isque os gallegos. La p ime a de las decla aciones p esen ada en es e apa ado ha sido
escogida ambién pa a ce a lo po ace ca una buena desc ipción de la a iedad de indi iduos
que pueden p ac ica el u i ismo ma isque o en Galicia:
“[…] el p oblema aquí es que cualquie a puede se un u i o (En e is ado Nº 48).
2.4.3 Fácil y ápida come cialización del ma isco ilegal
La e ce a ca ac e ís ica con ex ual del ma isqueo u i o gallego es que exis e un me cado
neg o consolidado dispues o a abso be g andes can idades de ma isco. De las decla aciones
ecabadas se desp ende que el come cio de ma isco ilegal gallego es á asociado a edes de
en a y dis ibución que a ían en su so is icación, que pueden i desde la en a di ec a a los
consumido es a edes de come cialización complejas que in oluc en a ex ac o es,
p oduc o es, hos ele os, depu ado as, pa ques de cul i o e, inclusi e, lonjas y a sus
esponsables.
50
Sob e las posibles ías de come cialización del ma isco ilegal en Galicia ue apun ado que:
a) Los es au an es son un conduc o común pa a la en a de ma isco ilegal.
“En más de una ocasión seguimos a los u i os pa a e a dónde lle aban el ma isco.
Salían de las playas e iban di ec os a es au an es de la zona, que se dedican a comp a
ma isco ba a o y a ende lo sin depu a ” (En e is ado Nº 46).
De igual modo una bióloga en e is ada asegu aba que:
“Muchos es au an es les hacen enca gos a u i os que salen a po el ma isco con unas
can idades p e ijadas y p ecios pac ados” (En e is ada Nº 35).
P o undizando en el p oceso de come cialización de ma isco u i o en es au an es un Pa ón
Mayo explicó que:
“El blanqueo del ma isco en los es ablecimien os de hos ele ía es sencillo. Los
es au an es comp an ma isco, po ejemplo 50 kilos de pe cebe, de los que ienen la guía
co espondien e y los papeles que jus i ican su comp a. Gua dan los documen os y la guía
po si ienen una inspección. En o o local ienen pe cebes u i os que usan pa a i
eponiendo el ma isco legal que an endiendo en el es au an e. Desde ue a es muy
di ícil con ola las can idades que se si en, así que es un mé odo sencillo pa a cola
ma isco u i o” (En e is ado Nº40).
b) Algunas lonjas ue on señaladas como des ino de pa e del ma isco ilegal.
“Los u i os ienen compinches den o de la lonja, así que es llega con el ma isco y
ápidamen e lo colocan en el me cado. Hay un pa de lonjas que son amosas po que se
hace la is a go da y es muy ácil ende el ma isco ilegal” (En e is ado Nº 31).
O o in o man e decía se conocedo de ac i idades i egula es en una lonja:
[...] de cada 100 kg de ma isco que en iamos a la lonja X se pie den 90 po el camino.
Los apicheos den o de la lonja son comunes y muy bien conocidos po el sec o y la
Xun a” (En e is ado Nº 15)
c) La en a di ec a de los u i os a los consumido es es un mé odo de come cialización
muy básico, pe o ex endido. Un biólogo de las Rías Al as apun aba que en su zona:
51
“[…] aho a no an o, pe o an es e a habi ual que los u i os uesen po las casas, pue a a
pue a, o eciendo el ma isco” (En e is ado Nº 25).
A ese espec o o o en e is ado obse aba que:
“Los que se dedican a ende po las casas son u i os meno es, cha ales del pueblo o
gen e con p oblemas de d ogas” (En e is ado Nº 19).
d) En algunas zonas los in e media ios y dis ibuido es ue on apun ados como los
enca gados de comp a y come cializa ma isco ilegal. A ese espec o un gua dacos as
en e is ado decla ó:
“Po aquí los esponsables de la comp a y come cialización del ma isco [ u i o] son los
in e media ios. Hay un pa muy conocidos que con olan el me cado local y mue en
g andes can idades de ma isco y dine o. Conocen el me cado, ienen in aes uc u a y
saben cómo uncionan las cosas, así que les esul a ácil ende mucho ma isco [ u i o]”
(En e is ado Nº 18).
e) Las depu ado as ambién ue on indicadas como des ino de ma isco u i o, y
consecuen emen e como un mé odo al e na i o pa a la en a de ma isco ilegal.
“[…] hay emp esas depu ado as que adquie en el p oduc o di ec amen e a los u i os.
Comp an g andes can idades […] algunas depu ado as ue on so p endidas con bas an e
ma isco de u i os” (En e is ado Nº10).
) Finalmen e, algunos pa ques de cul i o gallegos ue on señalados po los
en e is ados como pun o de en ega de ma isco ilegal de poca alla. Un en e is ado
a gumen ó que:
“Cuando los u i os se lle an la semilla que mide unos pocos milíme os no es pa a
ende en es au an es, es pa a su i a los pa ques de cul i o que es donde c ece”
(En e is ado Nº 46).
La in o mación p esen ada pe mi e amplia la dimensión del p oblema del u i ismo
ma isque o exponiendo, po un lado, la exis encia de múl iples ías de come cialización en el
52
con ex o gallego y, po o o, la necesa ia in oluc ación de di e en es agen es u i os en los
p ocesos de comp a y en a de ma isco u i o.
2.4.4 Ambi alencia en la pe cepción del ma isqueo ilegal y acep ación social del
u i ismo
O a ca ac e ís ica es uc u al del u i ismo en Galicia es que su pe cepción es ambi alen e,
pi o ando en e el echazo absolu o y la ole ancia de cie as acciones u i as.
La e e ida ambi alencia se e leja en los esul ados de las en e is as. Po un lado, el
u i ismo es is o como un enómeno indeseable. La decla ación de una de las biólogas
en e is adas ilus a las azones gené icas pa a esa pe cepción nega i a:
“El u i ismo suele se una ac i idad p eda o ia. Son ex acciones sin egula que ienen
impac os nega i os sob e los ecu sos, sob e los in e eses de las ma iscado as y que
puede a ec a a la salud de los consumido es. Es inadmisible” (En e is ada N.º 35).
En ese mismo ono de echazo la p esiden a de una ag upación de ma iscado as decía:
“No ole amos el u i ismo de ningún modo, ni po que haya gen e sin ecu sos que diga
que lo necesi e. Noso as ambién lo necesi amos. No bajamos a la playa po amo al a e,
es nues o abajo […] somos noso as las que pagamos impues os, las que abajamos el
ecu so y las que igilamos, no es jus o que engan u i os a oba el ma isco”
(En e is ada Nº 27).
O as decla aciones ecabadas a anza on en la pe cepción di e enciada del u i ismo, a pa i
de la capacidad de los en e is ados pa a di e encia en e u i os y pa a e alua los impac os
de sus ope aciones. En ese sen ido, las ex acciones u i as pe pe adas po u i os in e nos,
p o esionalizados y o ganizados ue on las más desp eciadas po los in o man es:
“A los que ienen planeado as de 200 caballos, que an a pun os es a égicos y hacen
unas mo didas de 3000 eu os, a esos hay que despelleja los i os po lad ones”
(En e is ado Nº19)
O, en esa misma línea:
“Puedo en ende al u i o que lo necesi a, ese no me impo a, pe o los u i os in e nos
me dan abia y los p o esionales me dan asco” (En e is ado N.º 42).
53
La “ ole ancia” hacia cie os ipos de compo amien os u i os se mani es ó cuando los
en e is ados iden i ica on que los ex ac o es ilegales se encon aban en alguna si uación de
necesidad. En ese sen ido, un in o man e asegu aba que:
“Cuando un pad e de amilia no iene abajo ni que da le de come a sus hijos y decide i
al ma pa a saca se algo, eso no es u i ismo. ¡Dios me lib e de llama le la a ención si
me lo encuen o!” (En e is ado N.º 4).
Un igilan e p i ado ambién llamaba la a ención sob e la exis encia de u i os necesi ados
en su á ea:
“A eces eo a gen e an desespe ados que no soy capaz de mul a los. Lle o muchos años
en es o y no o cuando me mien en. A eces sabes que el que ienes delan e es uno del
pueblo con p oblema […] les qui o el ma isco, los a iso y les doy o a opo unidad“
(En e is ado N.º 39).
Uno de los en e is ados más c í icos hacía una e lexión que si e pa a ce a es e apa ado
po ilus a adecuadamen e la ambi alencia en la pe cepción del u i ismo, a la ez que
expone un in e esan e pun o de is a sob e la acep ación social del u i ismo y sus
implicaciones:
“C eo que el u i ismo es á muy acep ado socialmen e, sob e odo cuando se a a de
gen e en p oblemas. Sin emba go, hay algo de hipoc esía en odo es o, po que se piensa
que los u i os es án mejo en la playa que obando po las calles […] es emendamen e
pa adójico, po que de epen e se p esen a el u i ismo como la solución pa a los
p oblemas de d ogadicción o desempleo y, ambién, como la mane a de aho a le a la
sociedad el pelig o de que algunos c iminales anden suel os. Deci que es án mejo en la
playa que obando es injus o e i esponsable. Po un lado, po que c iminaliza a odo los
u i os, algunos son solo desempleados o gen e sin ecu sos, y po o o po que desp ecia
el ma isqueo como ac i idad p oduc i a” (En e is ado N.º 25).
2.4.5 Di ícil con ol, de ección y cas igo de los u i os
Un cua o elemen o de ini o io del u i ismo ma isque o gallego es que es una ac i idad
segu a pa a los u i os en é minos de de ección y cas igo. Los en e is ados e lexiona on
sob e la incapacidad pa a de ec a y cas iga ap opiadamen e a los ex ac o es ilegales en
54
Galicia, iden i icando algunas limi aciones ope a i as y b echas legales que a o ecen las
ex acciones ilegales de ma isco.
En é minos de de ección la p ime a limi ación eseñable es á elacionada con la as a
ex ensión de e i o io que debe se igilada y con los escasos medios con los que cuen an las
co adías. Va ios en e is ados opinaban al espec o:
“Nues o e i o io es de 42 kilóme os y no enemos medios su icien es pa a igila lo.
Pa a eso necesi a íamos pone un igilan e cada pocos kilóme os, se ía an ca o que es
impensable” (En e is ado N.º 15)
Una de las líde es de las ma iscado as consul adas e lexionaba sob e la al a de e ec i os
pa a la igilancia llamando la a ención sob e las es icciones p esupues a ias que a ec an a la
con a ación de los gua dapescas:
“Económicamen e es in iable con a a a odos los igilan es que necesi amos. La
con a ación es á sub encionada pe o no da pa a mucho. O as eces hicimos el es ue zo
de con a a más igilancia po nues a cuen a, po que nos hace mucha al a […] pe o es
un sac i icio que no odas las ag upaciones de ma iscado as pueden hace ” (En e is ado
Nº12).
La incapacidad pa a cas iga a u i os que se decla an insol en es ue la p incipal limi ación
del sis ema de sanción del u i ismo iden i icada po los en e is ados. El p oblema eside en
que en Galicia el u i ismo se cas iga mone a iamen e de mane a gene al con mul as e
inhabili aciones. Los u i os al decla a se insol en es dejan sin e ec o cualquie sanción
mone a ia que se les impongan, es deci salen impunes. Re lexionando sob e la impunidad de
los insol en es uno de los biólogos consul ados a i maba:
“El p oblema de ondo de la insol encia es la impunidad. Los insol en es son u i os
p o esionales, o sea una de las exp esiones más g a es del u i ismo que, jun o a los
u i os in e nos, son el núcleo du o del p oblema. Los insol en es se íen del sis ema,
son in ocables. Los ma iscado es en que se les p esiona pa a que cumplan la ley,
mien as que los insol en es se lle an su ma isco” (En e is ado N.º 25)
Sob e la ine icacia del sis ema de sanción del u i ismo sob e los insol en es un pa ón
mayo decía que:
55
“En la ía de la Co uña hay u i os a los que se les han le an ado más de 150 ac as. Hay
gen e que debe 200.000 o 300.000 eu os en mul as, pe o siguen bajando cada día a la ía.
A esos solo se les puede equisa el ma isco, pe o poco más, no podemos hace nada
con a ellos” (En e is ado N.º 46)
O o desdoble de la imposibilidad de cas iga a los u i os es que los enca gados de igila
los ecu sos pueden enuncia a en en a se a ellos, p incipalmen e cuando saben que son
insol en es y con lic i os:
“Los que enemos que pe segui a los u i os nos quemamos, po que es amos muy
a ados. Los insol en es saben que no les podemos hace nada […] a eces e chulean, e
al an al espe o y e pueden llega a ag edi . Es no mal que algunos compañe os se
desmo alicen y enuncien a en en amien os o a jugá sela con cie os indi iduos”
(En e is ada N.º 18).
En é minos legales a ios en e is ados ase e a on que las compe encias de los gua dacos as
y gua dapescas son muy limi adas (no pueden iden i ica , egis a , e ene , incau a ma isco o
ma e iales a los u i os, e cé e a). Según los consul ados es a ci cuns ancia es una ba e a que
limi a ope a i amen e a gua dacos as y igilan es es ándoles e ec i idad en la disuasión
con a el u i ismo y haciéndolos dependien es del apoyo de la Policía y Gua dia Ci il pa a
lle a a cabo sus ope aciones. Sob e es e ema uno de los gua dapescas en e is ados decía:
“Nues as he amien as pa a lucha con a los u i os son un boli y un cuade no. Muchas
eces unciona, pe o con los u i os más p oblemá icos no enemos nada que hace .
Saben que no los podemos oca ” (En e is ado N.º 48)
Un cua o condicionan e elacionado con el sis ema de de ección y cas igo que a o ece la
ac i idad u i a es que, en algunas co adías, los igilan es p i ados su en p esiones pa a no
sanciona a socios que p ac iquen u i ismo. Un pa ón mayo explicaba la aíz del p oblema
de la al a de independencia de los gua dapescas:
“La con a ación de los gua dapescas depende de las co adías de pescado es. Es as
eciben sub enciones de la Xun a, pe o la mayo pa e del dine o lo apo a la co adía.
[…] la co adía se inancia con un po cen aje de las en as de pescado y ma isco de sus
socios, po eso se suele deci que los igilan es ienen que igila y mul a a sus p opios
56
je es. El p oblema es que a los igilan es les paga la co adía, po eso hay co adías que
en ocan el abajo de los igilan es al con ol de u i os ex e nos y les sugie en que se
ol iden de los de den o” (En e is ado N.º 42).
En esa misma line o o gua dapesca ase e aba que:
“Si desde la co adía me dicen que hay que soluciona un ema in e namen e, hay que
hace lo y pun o” (En e is ado N.º 27)
Sob e la al a de independencia, un igilan e que decla ó ecibi p esiones explicó que:
“En es a co adía el u i ismo in e no es c ónico. Eso signi ica que casi odo el mundo es
u i o. Recibo p esiones de los socios y de la di ec i a pa a hace la is a go da. Si e
dedicas a denuncia a los socios ecibes echazo social, po que i es en el pueblo y e
mi an mal o e excluyen, y ambién e pe siguen labo almen e en la co adía. Te in en an
desmo aliza y es di ícil i i de ese modo, así que muchos compañe os cogen el camino
ácil” (En e is ado N.º 29).
Según lo expues o en es e apa ado, la combinación en e limi aciones que a ec an
ope a i amen e al con ol y cas igo del u i ismo - al a de medios y agen es, amplia línea de
cos a pa a se igilada, es icciones p esupues a ias-, b echas del sis ema legal -insol encia,
compe encias limi adas de los igilan es y gua dacos as- y algunas des iaciones del sis ema
de sanción - al a de independencia de los gua dapescas- dan o ma a una de las ca ac e ís icas
undamen ales del u i ismo gallego, se un ma co de acción segu o pa a los u i os.
DISCUSIÓN Y COMENTARIOS FINALES 2.5
El abajo de campo ealizado ha pe mi ido p esen a los condicionan es con ex uales del
u i ismo ma isque o gallego, los cuales uncionan como incen i os gene ales pa a la
ex acción ilegal de ma isco. O as in es igaciones sob e pesca y ma isqueo ilegal p esen an
condicionan es simila es como el ácil acceso a los ecu sos, compo amien os de acep ación
social de algunas acciones u i as, la exis encia de me cados neg os y edes de
come cialización consolidadas, o ba e as ope a i as y b echas legales en los sis emas de
de ección y cas igo del u i ismo (Bell e al., 2007; de Coning & Wi booi, 2015; Hauck &
Sweijd, 1999; Mancini e al., 2011; Mancini & Koch, 2009; McMullan & Pe ie , 2002;
57
Muchapondwa e al., 2014; Plagányi e al., 2011; Pu & Nelson, 2008; Raemaeke s e al.,
2011; Reyes e al., 2009; Tailby & Gan , 2002; Wood, 2004).
Esos pa alelismos dan solidez a los esul ados p esen ados, los cuales dialogan ambién con
las apo aciones de in es igaciones p oducidas en Galicia. En ese sen ido, en elación a la
a iedad y he e ogeneidad de los u i os gallegos, Balles e os y Rod íguez-Rod íguez (2016)
iden i ica on 18 ipos de u i os ma isque os di e en es que o dena on en una clasi icación
homogénea des inada a suge i medidas de lucha con a el ma isqueo ilegal. Las limi aciones
ope a i as y b echas legales que incluyen las compe encias limi adas de gua dacos as y
igilan es p i ados, el desa ío de la insol encia y, especialmen e, la al a de independencia de
los gua dapescas han sido a adas ecien emen e po González A ias e al. (2011). Sequei os
(1995) obse ó la exis encia de una pe cepción ambi alen e del u i ismo ma isque o en e
los miemb os del sec o ma isque o, mien as que Balles e os y Rod íguez-Rod íguez (2017)
p o undiza on en los compo amien os y causas de la acep ación social del u i ismo en
Galicia. Po o o lado, la exis encia de di e sas ías de come cialización en las que se p oduce
una pa icipación no malizada y gene alizada de agen es pesque os ue on desc i as po
Bei as (1976) y señaladas po González Vidal (1989) como uno de los azos ca ac e ís icos
del u i ismo gallego.
Con odo, la apo ación cen al de es e abajo ansciende la iden i icación de los
condicionan es es uc u ales del ma isqueo gallego, pa a in e p e a los como incen i os
gené icos que p omue en la p ác ica del u i ismo. La ele ancia de la cues ión eside en que
el u i ismo ha sido comúnmen e concep ualizado como una la iolación p emedi ada de las
o denaciones de los ecu sos, educiéndolo a un p oblema indi idual de adhe encia a las leyes
(Bell e al., 2007; Cu cione, 1992; Eliason, 2003; González Vidal, 1989; Kupe an & Su inen,
1998; Mu h & Bowe, 1998). La consecuencia de la acep ación de modelos explica i os del
u i ismo que ope an a ni el indi idual ha p o ocado que la acción polí ica se haya cen ado
en la pe secución coe ci i a de los u i os, como si es os ac uasen independien emen e del
con ex o. Sin emba go, al econoce la exis encia de incen i os es uc u ales pa a el
u i ismo inc us ados en la a qui ec u a ins i ucional de las comunidades se liga la ac i idad
u i a al con ex o y a sus ca ac e ís icas. A pa i de ahí, se edimensiona el p oblema,
econociéndose que la decisión de ex ae ilegalmen e ma isco se e in luenciada po
condicionan es sis émicos.
64
Linking his in o mal managemen capaci y wi h poaching, i has been a gued ha ishing
communi ies a e able o es ablish bounda ies be ween ac ions ha iola e ishe ies
egula ions, di e en ia ing be ween accep able and unaccep able si ua ions (Bell e al., 2007;
S. Gezelius, 2002; Hauck, 2011). This abili y o disc imina e be ween di e en ypes o
poache will imply a ce ain deg ee o pe missi eness wi h he ac ions o
he “accep able” poache s and he pe secu ion and ejec ion o he “unaccep able” ones. Since
he in o mal egula ion e e ed abo e will impac he managemen o local esou ces, he
main objec i e o his a icle is o iden i y in which cases and unde wha speci ic condi ions
shell ish poaching is ole a ed in Galician shell ish-g owing communi ies.
To accomplish his, wo esea ch hypo heses we e i s pu o wa d: i) ole ance o poaching
is associa ed wi h he unlicensed ha es e s being membe s o a shell ish-ga he ing
communi y and ii) ole ance o poaching in Galician shell ish-g owing communi ies is
associa ed wi h he easons o i . In o de o p o e o disp o e hese hypo heses i was
necessa y o ga he da a ha made i possible o iden i y: i) wha kind o pe sons p ac ice
poaching in Galicia and ii) he causes o his phenomenon in Galician shell ish-g owing
communi ies.
THE SHELLFISH INDUSTRY IN GALICIAN COASTAL COMMUNITIES 3.2
O icial s a is ics e eal ha in Janua y 2015 51.9% o he popula ion o Galicia li ed in i s 68
coas al municipali ies (IGE, 2017a). In all hese communi ies he ac i i ies o he ishe y
sec o , which includes he shell ish indus y, a e s a egic p oduc i e ac i i ies ha boos and
suppo local economies (Ga cía-Neg o, 2013). A numbe o economic indica o s illus a e he
impo ance o he shell ish indus y as a p oduc i e ac i i y in Galicia: o example, in e ms
o employmen i gene a ed 3,799 jobs o land-based shell ish ha es e s and 3,100 o hose
wo king om small boa s (IGE, 2017b; Xun a de Galicia, 2017b).
The igu es o Galician shell ish p oduc ion in 2016 a e also wo h no ing, wi h mo e han
6,850 onnes o he main species
5
o shell ish being ha es ed and an auc ion alue o
€71,300,000. Auc ion sales in Galician ish ma ke s a e jus he i s o se e al s ages o he
p ocess h ough which sea ood eaches he ma ke . In his espec he 2011 Inpu -Ou pu
5
The main shell ish species conside ed in his chap e a e he cockle (Ce as ode ma edule), goose ba nacle (Pollicipes
pollicipes) and he 5 mos commonly ha es ed a ie ies o clam in Galicia (Vene upis pullas a, Vene upis homboides,
Vene upis au ea, Rudi apes philippina um, Rudi apes decussa us).
65
Tables o he Galician ishe y and canning indus ies (Ga cía-Neg o e al., 2016) showed ha
e e y eu o gene a ed by he p oduc ion o shell ish on land and a sea equi es an inpu o
0.35 Eu os om 41 di e en b anches o he economy. Fu he mo e, he shell ish indus y is a
key supplie o o he ishing indus ies, such as canning, as well as o sec o s such as ba s,
es au an s, ca e e s and, o cou se, households. I has hus been a gued ha he Galician
shell ish indus y is much mo e han a me e ha es ing ac i i y and has consolida ed i sel as
a complex one wi h ca y-o e e ec s on o he sec o s o he Galician economy (Ga cía-
Neg o e al., 2016). O e all, he complexi y, di e si y and size o his ac i i y in Galicia make
i an impo an ield o s udy o socio-economic esea ch.
As an economic ac i i y shell ish g owing is linked o he con ex in which i akes place,
namely ishing communi ies. These coas al communi ies, whose membe s sha e common
signs o iden i y and ha e hei own kind o in e nal ela ions, a e nume ous and widesp ead
in Galicia (Calo Lou ido, 2014; F ei e & Ga cıa-Allu , 2000). In such a con ex he social
capi al o he communi y can os e , on he basis o in e pe sonal ne wo ks, he c ea ion o
ela ionships o us and ecip oci y among communi y membe s (Du s on, 1999). In his
sense se e al ecen ly published pape s indica e ha membe s o ishing communi ies end o
be connec ed wi h each o he h ough in e nally in e ac ing ne wo ks, in which gene al
managemen mechanisms and speci ic s a egies o su eillance and con lic esolu ion a ise
and he in e ac ion be ween hose ac i ely engaged in exploi ing he esou ce is undamen al
in legi imizing i s managemen (Bodin & C ona, 2008; Ma ín & Be kes, 2010; Maya Ja iego,
Holgado, Flo ido del Co al, & Ma ínez de Alba, 2016; Sands öm e al., 2014). This in e nal
ela ionship is he basis on which in o mal a angemen s and compensa ion mechanisms
be ween indi idual membe s o he communi y a ise; in o he wo ds, i makes i possible o
hem o dis inguish be ween “accep able” and “unaccep able” poache s.
Ne e heless, shell ish poaching in Galicia akes place in a complex socio-ecological con ex
in which he economic ac i i ies o he ishe y sec o unde pin a la ge numbe o local
economies in ishing communi ies and in which pe sonal ela ionships be ween indi iduals
a e o g ea impo ance. In such a scena io, he ambi alence wi h which shell ish poaching is
pe cei ed is pa icula ly in ense.
66
CHAPTER´S METHODOLOGY 3.3
The uni s o analysis in his chap e we e he ishe men's associa ions in Galicia, since hey
a e legal en i ies ha a e s uc u ally and ac i ely in ol ed in he co-managemen o hei
esou ces, and o mally ep esen all licensed shell ish g owe s and ha es e s in Galicia
(Xun a de Galicia, 2014). The a ge associa ions we e all hose ha , du ing he pe iod o e
which he s udy ook place, we e in ol ed in any o he a ious ypes o shell ish ha es ing
lis ed in he Galician Fishe ies Ac (Xun a de Galicia, 2008), a c i e ion sa is ied by 56
associa ions, o which 55 pa icipa ed in his esea ch.
Two di e en esea ch echniques we e used o ob ain he aw da a. On he one hand a su ey
was designed o ob ain quan i a i e in o ma ion abou shell ish poaching in Galicia and
adminis e ed o 55 chosen ep esen a i es o ishe men's associa ions. On he o he hand, 48
in-dep h in e iews we e ca ied ou , again wi h leading membe s o ishe men's
associa ions. The in e iews p o ided quali a i e in o ma ion ha made i possible o ob ain a
deepe pe cep ion o shell ish poaching in he con ex o he s udy, cla i ying and suppo ing
he esul s o he su eys. Bo h he in e iews and he su eys ook place be ween Janua y
2012 and Janua y 2015.
REASONS FOR SHELLFISH POACHING, TYPES OF POACHER & SOCIAL SOCIAL 3.4
ACCEPTABILITY OF SHELLFISH POACHING IN GALICIA
Subsec ions 1 and 2 below deal wi h he easons ha unde lie he p ac ice o illegal shell ish
ha es ing and he di e en kinds o poache o be ound in Galician coas al communi ies,
espec i ely. Subsec ion 3 con as s he ini ial hypo heses o he esea ch p ojec wi h he
su ey indings and subsequen ly assesses he ex en o which poaching is ole a ed in he said
communi ies.
3.4.1 Reasons o shell ish poaching in Galician coas al communi ies
An open-ended ques ion in he su ey was used o iden i y he di e en easons behind he
p ac ice o shell ish poaching in Galicia. The easons pu o wa d by he pa icipan s we e
g ouped oge he in ca ego ies, e ealing wo p incipal ypes o mo i e, one economic and he
o he oppo unis . Figu e 1 shows he b eakdown o he mo i es pu o wa d in he su ey.
67
Figu e 1 Reasons o shell ish poaching in Galicia.
Sou ce: p epa ed by he au ho
The main mo i es o poaching ound o exis in Galician shell ish g owing communi ies
we e:
i) Economic mo i es o poaching
a. P o i . 96.40% o pa icipan s said ha he main d i e o shell ish poaching in Galicia
was he possibili y o ob aining a inancial gain om he illegal ha es ing o his
esou ce, made possible by he exis ence o an ac i e black ma ke o he sale o he
illegally ha es ed p oduc s and o specialis poache s who egula ly supply i
(Balles e os e al., 2017). This ype o poaching, which ends o be p eda o y and ha e
a high ecological and socio-economic impac , is usually ca ied ou by expe poache s
(González A ias e al., 2011).
b. Sel -consump ion. This low impac ype o poaching, which is no explici ly p o i -
mo i a ed, is ne e heless o a ma kedly inancial na u e due o he sa ing i implies
o hose who p ac ice i . The illegal ha es ing o shell ish o sel -consump ion is
such a common occu ence in Galicia ha o e 40% o pa icipan s conside ed i o be
a mo i e. The in-dep h in e iews e ealed i o be linked o occasional poache s such
as ou is s, holiday-make s o membe s o shell ish g owing communi ies who ca y
ou he ac i i y on hei own.
c. Need. This mo i e was men ioned by 67.3% o esponden s, who de ined poaching
done o his eason as being ca ied ou by indi iduals, usually membe s o he
96.4%
67.3%
41.8% 32.7%
58.2%
10.1%
P o i Need Sel -consump ion G eed Su eillance &
Con ol
O he s
Economic Reasons Oppo unis ic Reasons
68
ishing communi y, in o de o gene a e an al e na i e sou ce o income in si ua ions
o social exclusion and inancial necessi y, po e y and long- e m unemploymen ,
amongs o he s (González A ias e al., 2011; González Vidal, 1989; Manei o Cas o,
2010). Al hough he eason pu o wa d is clea ly an explici wish o make a inancial
gain, he ‘need’ ac o has a socially inhibi ing e ec , causing hose who answe ed he
su ey o conside i o be in a ca ego y o i s own.
d. G eed. This d i e , widely acknowledged in he li e a u e (Fo sy h & Ma ckese,
1993a; Gezelius, 2002; M Hauck, 2011; Mu h & Bowe, 1998), is associa ed wi h
illegal ha es ing pe o med wi hou any unde lying need o as a habi , in o he wo ds
a ype o poaching ca ied ou by people wi h egula incomes, including p o essional
ishe men o shell ish ha es e s, o by egula poache s o whom i o ms pa o
hei way o li e. The de ining cha ac e is ic o his mo i e is he acknowledged lack
o necessi y amongs he poache s i conce ns. In quan i a i e e ms, 32.70% o
pa icipan s poin ed o g eed being one o he causes o poaching o he shell ish
esou ce managed by he associa ion o which hey belonged.
ii) Con ex ual and oppo unis ic mo i es o shell ish poaching
The e a e wo main sub-se s o con ex ual and oppo unis ic mo i es o shell ish
poaching, namely:
a. Mo i es ela ing o de iciencies in he con ol and su eillance o his esou ce.
Acco ding o he su ey esul s, 58.20% o pa icipan s conside ed ha he illegal
ha es ing o shell ish is due o incen i es embedded in he ins i u ional con ex o he
sec o in Galicia, in o he wo ds s uc u al incen i es ha poache s ha e iden i ied and
exploi ed. The wo ci cums an ial ac o s pu o wa d we e: i) he ease wi h which
secu e pa hs o ma ke o illegally ha es ed shell ish can be ound and ii) insu icien
su eillance o he esou ce.
b. O he mo i es. A smalle p opo ion o esponden s, 10.09%, pu o wa d o he
easons o poaching based on he speci ic cha ac e is ics o he con ex in which hey
li e and wo k: hese include he pe cep ion o some poache s ha hey a e excluded
om he licensed shell ish ha es ing sec o o he insu icien numbe o shell ish
ha es ing licenses g an ed by he au ho i ies, amongs o he s.
69
3.4.2 Types o poache
The ubiqui ous na u e o poaching in Galician shell ish-g owing communi ies led 100% o he
pa icipan s comple ing he ques ionnai e o acknowledge i s exis ence in one o m o ano he
in hei speci ic sec o s, de ining he di e en ypes o poache in hei answe s o he open-
ended ques ion “Wha kind o pe son poaches shell ish in you communi y?”
In gene al he answe s de ined poache s on he basis o one o mo e o he ollowing c i e ia:
hei de ining a ibu es, hei modus ope andi and/o he mo i es a ibu ed hei illegal
ha es ing. Subsequen analysis o he indings enabled 19 di e en ypes o shell ish
poache s o be iden i ied in Galicia (see Figu e 2). Fu he mo e, hese de ining c i e ia, which
also coincide wi h hose p oposed in he c iminological li e a u e o classi ying he di e en
kinds o poache (E. on Essen e al., 2014), made i possible o g oup Galician shell ish
poache s in o a numbe o di e en ca ego ies.
Figu e 2 Types o poache , lis ed by equency
Sou ce: p epa ed by he au ho
Acco ding o he answe s gi en o he ques ion designed o iden i y he di e en ypes o
poache along he Galician coas (see Figu e 2), in e ms o he equency wi h which hey
we e quo ed hose who poach o p o i appea ed in 96.4% o cases, hose who poach as a
96.4%
76.4% 72.7%
69.1%
67.3% 65.4% 63.6%
56.4% 54.5%
41.8%
32.7% 30.9% 27.3%
12.7%
5.5%
70
esul o need in 67.30%, hose who poach o sel -consump ion in 41.80% and hose who
poach ou o g eed in 32.70%.
When esponden s we e asked o classi y poache s acco ding o hei modus ope andi, i is
in e es ing o no e ha he mos common ca ego y co esponded o licensed membe s o
ishe men’s associa ions (de ined in Table 1 as inside poache s), who we e ci ed in 72.70%
o esponses, ollowed by o ganized poache s (63.60%), p o essional poache s (56.40%) and
ec ea ional poache s (27.30%).
When he c i e ion used was a cha ac e is ic a ibu e o a gi en ype o poache , he mos
equen ly ci ed was ha o being a membe o a shell ish g owing communi y (i.e. a local
esiden ), which appea ed in 76.40% o esponses. This was ollowed by o he ypes o pe son
who on he whole a e also membe s o hese communi ies, such as hose su e ing social
exclusion (69.10%), he unemployed (65.40%) and d ug addic s (54.50 %). A u he se en
ypes o poache iden i ied acco ding o hei de ining ea u es a e also shown in Figu e 2.
71
Table 1 Types o shell ish poache ac i e in Galicia, as de ined by esponden s
Sou ce: p epa ed by he au ho
3.4.3 Assessing he social accep abili y o shell ish poaching in Galicia
Two di e en esea ch hypo heses we e used o assess he ex en o which shell ish poaching
is ole a ed wi hin Galician coas al communi ies:
i) The e is a signi ican associa ion be ween he mo i e o poaching and i s
social accep abili y;
Iden i ying c i e ia
Types o poache iden i ied by esponden s
De ining a ibu e
(indi idual o
collec i e)
1. Unemployed pe sons: hose who poach o ob ain an al e na i e sou ce o income o allow hem o cope wi h being
unemployed.
2. Tou is s o holidaymake s: occasional poache s who make he mos o hei ips o he beach o ga he some
shell ish.
3. Old-age pensione s: e i ees, usually membe s o he local communi y, who poach ou o habi , o sel -
consump ion o o make some money o supplemen hei pension.
4. Re i ed ishe men: e i ed ishe men o shell ish ha es e s who con inue o p ac ice hei o me p o ession ou
o habi . They a e well- ained, expe ienced and echnically well-equipped o ca ch ish o ga he shell ish.
5. Local esiden s: membe s o he local coas al communi y who poach ou o habi , o sel -consump ion o o
p o i .
6. Local you hs: younge membe s o he local communi y who poach o sel -consump ion o p o i .
7. Housewi es: emale membe s o he local coas al communi y who poach ou o habi , o sel -consump ion o o
p o i .
8. Family g oups: People belonging o he same amily who poach o p o i , wi h a ce ain deg ee o o ganiza ion in
hei ac i i y.
9. Pe sons a isk o o su e ing social exclusion: membe s o he local communi y who poach in o de o ob ain an
al e na i e sou ce o income o help hem make ends mee .
10. D ug addic s: people wi h d ug- ela ed issues who use poaching as an al e na i e sou ce o income. They end o
be easily ecognizable membe s o he local communi y.
11. Bank up s: people who usually poach o p o i , using hei s a us as bank up s as a s a egy o a oid any possible
ine o punishmen .
Modus ope andi
(including deg ee
o equency,
o ganiza ion
and/o echnology
used)
12. Rec ea ional poache s: holde s o ec ea ional ishing pe mi s who also ha es shell ish illegally on oo , om
boa s o unde wa e .
13. P o essional poache s: people o whom poaching is hei main sou ce o income. They poach wi h a high deg ee
o equency and end o be ejec ed wi hin hei local communi y.
14. O ganized poache s: hey wo k in g oups wi h a ying deg ees o o ganiza ion o ha es and comme cialize he
shell ish hey poach, a imes using echnological means. They a e e y amilia wi h local condi ions and can ha es
la ge amoun s o shell ish, basically o p o i .
15. Inside poache s: licensed p o essional shell ish ha es e s who also poach he esou ce.
Mo i e o
poaching.
16. P o i -mo i a ed poache s: people who poach pu ely o make a p o i . Thei ac i i y is owned upon by he local
communi y and he shell ish-g owing indus y alike.
17. Needy poache s: his g oup includes anyone who poaches shell ish ou o need. This mo i e is acknowledged and
la gely ole a ed by ishing and shell ish-g owing communi ies, especially when he pe sons conce ned a e one o
hei own.
18. G eedy poache s: people who poach he esou ce, usually o p o i o sel -consump ion, bu wi h no need o do
so in o de o p o ide hemsel es wi h a li elihood. They a e ejec ed by ishing and shell ish-g owing communi ies.
19. Poache s o sel -consump ion: on he whole hese a e people who ha es he esou ce illegally because hey a e
in he igh place a he igh ime, o example when he e is no su eillance. Thei ac i i y is gene ally a low-
impac one and may e en be ole a ed, especially amongs membe s o hei own communi ies.
72
ii) The social accep abili y o poaching is associa ed wi h poache s’ membe ship
o he shell ish-g owing communi y.
In o de o e i y he i s o hese hypo heses wo ques ions we e included in he su ey,
namely Do you ole a e poaching? and In wha cases would you ole a e poaching? The
esponses made i possible o de ine wo a iables ha indica ed he deg ee o di ec ole ance
o poaching and he speci ic cases in which esponden s would accep he p ac ice o
poaching in hei communi ies.
An ou igh ejec ion o illegal shell ish ha es ing was appa en in 40% o he esponses o
he i s ques ion, while he emaining 60% o pa icipan s said hey would ole a e poaching
in hei own communi y, bu only in wo speci ic cases: i) when he poache s we e d i en by
pu e need and ii) when he poaching was small-scale and o sel -consump ion.
In o de o de e mine he ela ionship be ween poache s’ membe ship o he communi y and
he social accep abili y o poaching, pa icipan s we e asked o iden i y he o igin o he
poache s de ec ed in hei a ea o in luence, indica ing whe he hey came om inside o
ou side he local communi y. The esponses ecei ed e ealed ha 100% o esponden s
acknowledged he exis ence o one o mo e poache s wi hin hei own communi y, whils
43.6% also acknowledged he exis ence o ou side s wi hin hei a ea o in luence. No a
single esponden s a ed ha poaching in hei a ea was only done by people om ou side he
local shell ish-g owing communi y.
The da a hus ob ained led o he c ea ion o a numbe o nominal a iables ha on one hand
included he po en ially accep able mo i es o poaching (V1 Need; V2 Sel -consump ion),
and on he o he poache s’ membe ship o he shell ish-g owing communi y (V3 In e nal
poache ). These a iables we e hen c ossed wi h speci ic a iable measu ing ole ance o
poaching (V0.Tole a es poaching) o es he alidi y o he s a ing hypo heses.
Due o he nominal na u e o he a iables Pea son’s chi-squa e es was used o his pu pose,
wi h a signi icance le el o p < 0.05. C ame ’s V es was hen used o analyze he in ensi y o
he associa ion be ween he a iables unde conside a ion, he esul s being shown in Table 2.
73
Table 2 Hypo heses o he accep abili y o poaching in Galician shell ish-g owing communi ies:
he esul s o applying Pea son’s chi-squa e and C ame ’s V es s
Sou ce: p epa ed by he au ho
The main esul s e ealed by his analysis we e ha shell ish poaching in he communi ies
s udied is signi ican ly associa ed wi h he social accep abili y o illegal ha es ing when: i)
he poache s a e acknowledged membe s o he said communi ies and ii) when he mo i e o
poaching is “need”. In bo h cases he signi icance le el o he X2 es is he highes possible
(p=0.00), implying he ejec ion o he null hypo heses. Fu he mo e, C ame ’s V es shows
ha he a iables analyzed a e pe ec ly associa ed (VCRAMER=1), con i ming he accep ance o
he al e na i e hypo hesis.
The e is also a signi ican associa ion be ween mo i e and ole a ion when shell ish a e
illegally ha es ed o “sel -consump ion”, i.e. when he e is no in en ion o p o i om he
sale o he esou ce and he sole eason o poaching is o ob ain shell ish o be ea en by he
poache s hemsel es. Ne e heless, he s eng h o he associa ion be ween he esponden s’
accep ance o his kind o poaching and he poache s’ mo i e (VCRAMER=0.477) is less han
when he mo i e is “need” (VCRAMER=1). The mos likely in e p e a ion o his esul is ha
poaching o sel -consump ion ends o be less ole a ed han poaching ou o necessi y wi hin
he communi ies consul ed.
DISCUSSION 3.5
The ini ial hypo heses o his chap e we e bo h e i ied. The esul s ob ained ega ding
ole ance o poaching in Galician ishing and shell ish-g owing communi ies we e simila o
hose o o he s udies on he accep abili y o non-compliance wi h ishing egula ions,
ein o cing hei alidi y (Bell e al., 2007; Cu cione, 1992; Gezelius, 2002, 2003, 2004;
H0
Tole a ion
Rejec ion
N=55
1= Χ2
es
p
H0 ejec ed
(α<0.05)
C ame ’s
V es
H0: The e is no signi ican associa ion
be ween he ole a ion o shell ish
poaching and he “need” mo i e o
poaching.
Tole a ion
33
12.52
0.00*
Yes
1**
Rejec ion
22
H0: The e is no signi ican associa ion
be ween he ole a ion o shell ish
poaching and he “sel -consump ion”
mo i e o poaching.
Tole a ion
19
12.52
0.00*
Yes
0.477**
Rejec ion
14
H0: The e is no signi ican associa ion
be ween being a membe o he communi y
and he ole a ion o poaching in he
communi ies pa icipa ing in he s udy
Tole a ion
33
55.00
0.00*
Yes
1**
Rejec ion
22
80
81
4 ECONOMIC CRISIS AND POACHING
6
POVERTY AND POACHING 4.1
In di e se socio-ecological scopes, po e y is no ed as one o he main causes o he p ac ise
o na u al esou ce poaching (Adams, A eling, & B ocking on, 2004; And ews-Chouicha &
G ay, 2005; Du y & S John, 2013; Du y, S John, Büsche , & B ocking on, 2016). The e
a e a ious esea ch wo ks in di e en con ex s on he illegal app op ia ion o esou ces ha
highligh unemploymen as one o he undamen al causes o poaching (B aden, 2015; M
Hauck, 1999; Knapp, 2007; Mo e o & Lemieux, 2015).
In Galicia, ac i i ies ca ied ou in he ishing sec o , including shell ish ha es ing, a e
s a egically p oduc i e ac i i ies ha boos and suppo he local economy c ea ing bo h
employmen and weal h (Ga cía-Neg o, 2013; Ga cía-Neg o e al., 2016). The main h ea o
he Galician shell ish sec o is poaching, de ined as massi e, endemic and e y di icul o
igh (Balles e os & Rod íguez-Rod íguez, 2018a; Balles e os e al., 2017; Ma ugán-Pin os,
2012; Sequei os, 1995). Wha ’s mo e, since he beginning o he economic c isis in 2008,
p ocesses o job des uc ion ha e become oo ed in Galicia, c ea ing ci cles o po e y and
necessi y. To his ex en , du ing he pe iod 2008-2016 he unemploymen a e inc eased 8.2
poin s in his egion ising o 17.2% in 2016. In he same way, he a - isk-o -po e y a e g ew
3.1% be ween 2008 and 2015, meaning ha mo e han 86,000 Galician people joined he ank
o people li ing on an equi alised disposable income below he a - isk-o -po e y h eshold
(IGE, 2017d, 2017e)
In hese gi en ci cums ances, i is common o s a e wi hou p oo ha shell ish poaching has
inc eased because o he c isis and new si ua ions o necessi y imposed on socie y (Bu gos &
Fe nández, 2014). This opinion is also equen among he gene al public o he ex en ha i
easy o ind newspape a icles ga he ing iews om wa chmen, coas gua ds, ishe men guild
ep esen a i es and e en poache s hemsel es s essing he ela ionship be ween he need o
ob ain an income and he ex ac ion and comme cialisa ion o illegal shell ish (He mida,
2014; López, 2012; Obellei o, 2010; Salgado, 2011; Vellón, 2014).
6
This chap e is based on a pape ha has been accep ed o publica ion in De ian Beha iou :(Balles e os &
Rod íguez-Rod íguez, 2018c)
82
Gi en he exis ence o a amewo k o po e y and unemploymen in Galicia, a a ied and
high numbe o poache s in Galician coas , many o whom a e unemployed (Balles e os and
Rod íguez-Rod íguez 2016, 2018; Balles e os, Rod íguez-Rod íguez, and Bande Ramundo
2017) and he accep ed belie ha shell ish poaching has inc eased since he beginning o he
economic c isis and because o such, he aim o his a icle will be o p o e he exis ence o a
ela ionship be ween he economic c isis and he inc ease in poaching.
Besides, he esul s ob ained om his wo k will allow us o add ess he deba e abou an i-
poaching dissuasion me hods and hei signi icance in c isis o necessi y con ex s. The asks
p oposed in his esea ch equi ed us o explo e he pe cep ion o o mal use s o Galician
shell ish esou ces o he poaching endency ollowed du ing he pe iod 2008-2012. Da a
abou he causes o he g ow h, s abili y and dec ease in shell ish poaching we e ob ained
om he in e iews ca ied ou . This allowed us o u he ou knowledge o he phenomenon
and ob ain in o ma ion o a i m ou ini ial hypo hesis.
FIGURES OF GALICIAN SHELLFISH INDUSTRY 4.2
In Janua y 2015, o icial popula ion igu es indica ed ha he e we e 68 owns on he Galician
coas , in which 51.9% o he popula ion esided, ha is 1,426,573 people (IGE, 2017c). In all
o hese communi ies, ishing ac i i ies, including shell ish ga he ing, a e undamen al in
e ms o iden i y and his o ic-cul u al ep esen a ion. They a e also p ima y om an economic
poin o iew (Ga cía-Neg o, 2013).
Some indica o s emphasize he impo ance o shell ish ga he ing as a p oduc i e ac i i y in
Galicia. In e ms o employmen , shell ish collec ing ac i i y c ea ed jobs o 3,799 shell ish
ga he e s on land in 2016, as well as p o iding wo k o he c ew o 3,100 essels p epa ed
o shell ish exploi a ion a sea (IGE, 2017b; Xun a de Galicia, 2017b). In he same yea , he
legal p oduc ion o shell ish was o e 6,850 onnes o he main species
7
(Xun a de Galicia,
2018). This quan i y exceeded he alue o 71.3 million € a i s sale a he ish ma ke s. The
alue a i s sale only ep esen s he i s s age o he inco po a ion o sea p oduc s o he
Galician ma ke . In his ega d, he 2011 Galician ish-canning Inpu -Ou pu ables showed
ha o e e y eu o ela ed o shell ish p oduc ion, 0.35€ we e equi ed in 41 di e en sec o s
7
The main shell ish species in his wo k a e: he common cockle (Ce as ode ma edule), he ba nacle (Pollicipes pollicipes)
and he 5 mos exploi ed a ie ies o clam in Galicia (Vene upis pullas a, Vene upis homboides, Vene upis au ea,
Rudi apes philippina um; Rudi apes decussa us, Goose Ba nacles).
83
o he economy. In addi ion, shell ish ga he ing is a supplie o o he p oduc i e sec o s
ela ed o he sea, such as he canning indus y, as well as he ho el indus y, soup ki chens
and, o cou se, consump ion in homes. In his sense, i has been a gued ha Galician shell ish
ga he ing anscends om a me e ex ac ion ac i i y o a complex socio-economic ac i i y
ha has backwa d linkages wi h o he sec o s o he economy (Ga cía-Neg o e al., 2016).
This is p ecisely why p oblems a ec ing shell ish sec o can ha e nega i e e ec s on he
Galician socie y as a whole.
Wi h ega d o shell ish poaching in he chap e 2 o his disse a ion has been indica ed he
exis ence o a se ies o ci cums an ial de e minan s embedded in he ins i u ional a chi ec u e
o he sea communi ies, ha ac as gene ic incen i es in a ou o poaching in Galicia:
(1) Shell ish poaching is p o i able, easy and cheap o p ac ise
(2) Access o he esou ces is easy and immedia e
(3) I is a sa e ac i i y o poache s in e ms o de ec ion and punishmen , and i is
common ha illegal ex ac o s ge away wi h i o ge le o
(4) The e is a consolida ed black ma ke willing o ake on g ea quan i ies o poached
goods a a good p ice
(5) Galician shell ish poaching is socially accep ed in shell ish communi ies
The possible unde lying easons o he p ac ise o poaching in Galicia a e linked o
con ex ual ci cums ances bu hey also depend on wide socio-economic and ins i u ional
amewo k cha ac e is ics (Balles e os e al., 2011; Rod íguez-Rod íguez e al., 2014).
In ligh o he a o emen ioned, gi en he impo ance, size and complexi y o shell ish
collec ing ac i i y and he se iousness o poaching as a h ea o he sec o , esea ch on he
illegal ha es ing o shell ish in Galicia becomes a ield o s udy ele an o socio-economic
esea ch.
THEORETICAL FRAMEWORK 4.3
Shell ish poaching is a phenomenon ha on he one hand e eals he incapabili y o en o cing
shell ish egula ions and on he o he hand supposes a gene al p oblem o accep ing he ules
o he shell ish game.
84
In his espec , ge ing use s in ol ed in he use o hese esou ces o obey and accep he
ules is di icul and expensi e. This is, among o he easons, because he accep ance o he
law is ne e comple e and i s iola ion in ishing esponds o delibe a e decisions which make
imposing ins i u ional egula ion di icul (Eliason, 2003; Ha che e al., 2000; Kupe an &
Su inen, 1998; Su inen & Kupe an, 1999; Tyle , 1991). Mo eo e in he Galician case,
wo king a sea is seen as a e uge ac i i y in needy o di icul si ua ions (Ga cía-Neg o,
2013). This ac o mus be added o his deba e as i coincides wi h he accep ance o poache s
ou o “necessi y,” who end o be ole a ed when he communi ies o hese esou ce use s ge
oge he o p omo e in o mal ag eemen s ha imp o e li e o hei membe s (Balles e os &
Rod íguez-Rod íguez, 2018a; Gezelius, 2004; Os om, 1990). This ci cums ance illus a es
he complexi y o he igh agains poaching, in which speci ic ins i u ional amewo ks o
each managemen a ea should be applied.
Seeing as he decision o poach is gene ally a conscious one (Eliason, 2003; Su inen &
Kupe an, 1999), he main objec i e o he policies ha y o p e en illegal hun ing and
ishing is o ewa d ideal beha iou o dissuade delinquen poaching ac ions. The li e a u e
no es he exis ence o a double pe spec i e o dissuasion ha is widely used and p omo es
ollowing he ules by wo means: i) he coe ci e channel based on he ins umen al poin o
iew and ii) he olun a y channel using he no ma i e app oach (Ha che e al., 2000;
Kupe an & Su inen, 1998; Nielsen & Ma hiesen, 2003; Su inen & Kupe an, 1999; Tyle ,
1990; on Essene al., 2014).
The ins umen al poin o iew is based on he economics o c ime p ecep s de eloped om
he con ibu ions o Becke (1974) and S igle (1974) h ough which poache s a e inclined o
pu sue he maximisa ion o hei indi idual u ili y. This pe spec i e, ounded on he Ra ional
Choice Theo y, explains ha he beha iou o poache s ma e ialises on a mic o le el
depending on he a ional u ili a ian analysis hey ca y ou on he expec ed bene i s o he
illegal ac ion and i s possible cos s. Faced wi h his si ua ion, he applied dissuasi e
mechanisms aim o aise he cos o b eaking he law so as o educe he p o i ma gin o
poaching ac ions. In o de o accomplish his objec i e, ins umen al logic se s ou o, on he
one hand, inc ease he su eillance and con ol o economic ac i i ies by in ensi ying he
possibili y and equency o de ec ing illegal ope a o s. On he o he hand, i aims o ha den
punishmen by inc easing he amoun s o he ines and making sen ences mo e se e e. This
me hod based on coe cion/in imida ion is used by many go e nmen s, including he Galician
85
go e nmen in he igh agains shell ish poaching. In some cases, i is conside ed o be he
only possible solu ion in endemic c ime con ex s (González A ias e al., 2011; Ha che e al.,
2000; T. R. Tyle , 1991).
In shell ish and ishing egula ions, al hough his pe spec i e may wo k adequa ely in some
con ex s, i has a ious implici p oblems.
Fi s o all, inc easing he su eillance and con ol o ex ensi e coas lines may imply
ele a ed ansac ion cos s, which in u n would make su eillance mechanisms
ine icien o inapplicable om an economic poin o iew (Su inen & Kupe an,
1999). A good example would be Galicia, whe e he comple e su eillance o i s
1200km o coas line would be e y expensi e (Balles e os e al., 2017).
Secondly, ins umen al dissuasion does no always wo k on he indi iduals i is
applied o. In he case o ishing, he e a e people who ecu en ly b eak ishing
egula ions (Kupe an e al., 1997; Kupe an & Su inen, 1998; Su inen & Kupe an,
1999). This means ha ega dless o he legal p essu e exe ed on poache s, he e will
always be indi iduals willing o poach (Eliason & Richa d, 2010; Mu h & Bowe,
1998).
Thi dly, as wi h o he ishing p oblems, he igh agains poaching canno be ackled
using sole s a egies, ha is, using only se ies o coe ci e measu es. To his ex en , a
p agma ic example o ailu e in an i-poaching managemen h ough su eillance and
con ol means is ha o abalone (Halio is) poaching in Sou h A ica. In his case, mass
poaching led o he collapse o abalone ishing in 2008 despi e ha ing in ensi ied i s
p osecu ion by in es ing a g ea amoun in su eillance and con ol (de Coning &
Wi booi, 2015; Plagányi e al., 2011; Raemaeke s e al., 2011; Schul z, 2014).
The second dissuasi e app oach sugges ed is he no ma i e, based on olun a y pa e ns o
egula ion accep ance ha depend on he pe cep ion o he legi imacy o hose ules (Tyle ,
1991). In his espec , i is undamen al ha he indi iduals a ec ed by hese laws see hem as
ai on di e en scales, hus making su e hey wo k, hose who b eak hem a e punished and
he p ocesses hey a e made up o a e objec i e and app op ia e (Ha che & Pascoe, 2006;
Ma ia Hauck, 2008; Honneland, 1999, 2000; Jage s e al., 2012; Jen o , 1989; Nielsen, 2003;
Nielsen & Ma hiesen, 2003; Schul z, 2014; Su inen & Kupe an, 1999; Tyle , 1991). The
s eng h o his poin o iew is ha no ma i e ac o s induce he olun a y accep ance o
86
ollowing he ules wi hou conside ing ex e nal in luences, as obedience comes om he
inhe en mo ali y o he indi idual (Tyle , 1991). Howe e , he mos impo an limi a ion o
his app oach is he exis ence o people who ecu en ly b eak he law and seem o be
indi e en o he mo al alues o jus ice associa ed o ules. They, he e o e, sys ema ically
b eak hem, which sugges s a need o e icien measu es o a ec hei beha iou (Su inen &
Kupe an, 1999).
In he no ma i e managemen se ing, i is mo e likely ha i uous ci cles in managemen
appea based on he co-managemen o sea esou ces and he incen i es ecei ed by he use s
o hese esou ces (Eliasen e al., 2013; Hilbo n e al., 2005; Jen o , 2000b, 2004; Ös e blom
e al., 2011). Going back o he case o abalone poaching in Sou h A ica, acco ding o
(Raemaeke s e al., 2011) he ailu e o he coe ci e measu es applied he e was due o he
e ical decision-making and implemen a ion o he measu es, while adi ional use s o he
esou ces we e excluded om hei exploi a ion. This o ced dis ancing o he use s, bo h in
e ms o exploi a ion as well as decision-making led o eelings o injus ice, which in many
cases jus i ied luc a i e poaching (Raemaeke s e al., 2011). This expe ience ein o ces he
impo ance o inco po a ing he use s o he esou ces in o he managemen , which will no
only inc ease he legi imacy o he egula ion sys em bu will also include hem in he
go e ning, hus encou aging he ollowing o he es ablished ules and p omo ing he
en o cemen o hem (Jen o , 1989; Jen o , McCay, & Wilson, 1998; Kupe an & Su inen,
1998; Nielsen, 2003; Nielsen & Ma hiesen, 2003; Pome oy e al., 2001; Schlage & Os om,
1992; Su inen & Kupe an, 1999).
The managemen o Galician poaching and he coe ci e o no ma i e mechanisms ha should
be applied will di ec ly depend on he ci cums ances in which i a ises. In he Galician se ing,
he ac o s desc ibed a he beginning o he sec ion a e combined wi h he e ec s o he
economic c isis, unemploymen , social accep ance o speci ic poaching ac ions, e c. This
should be aken in o accoun when d awing up policies, especially in he co-managemen
sys em o Galician shell ish esou ces whe e shell ish-ha es ing communi ies come in o
play.
CHAPTER´S METHODOLOGY 4.4
In his wo k, Galician ishe men guilds we e analysed. The a ge communi ies we e de ined
as he 56 guilds ha ca ied ou any ype o shell ish ac i i ies, ha is o say, hose ega ded as
87
such unde Galician ishing law, such as shell ish by hand and by boa , including ba nacle
ga he ing (Xun a de Galicia, 2008). 55 ou o he 56 guilds pa icipa ed in he s udy wi h
unc ional shell ish beds, he e o e gua an eeing he ep esen a ion o he wo k ealized.
In o de o collec in o ma ion, wo di e en esea ch echniques we e used. The i s one was
based on he ca ying ou o 55 su eys on selec ed ep esen a i es o he ishe men guilds. A
s uc u ed ques ionnai e was used, designed o be answe ed in 15-20 minu es. The main
ques ions d awn up o he pa icipan s ega ding he g ow h o poaching in hei guilds we e:
Do you hink poaching inc eased du ing he pe iod 2008-2012 in you guild? Wha a e he
easons o ha inc ease? Wha a e he easons why he e was no inc ease?
In addi ion, 48 in-dep h in e iews we e ca ied ou on ele an membe s o he Galician
ishe men guilds, including he P esiden s o he shell ish by hand, essel and ba nacle sec o
associa ions, P esiden s o ishe men associa ions, biologis s, shell ish ga he e s, ba nacle
ga he e s, wa chmen and o he s a om he guilds. Galician Coas gua d o ice s we e also
in e iewed. By using a semi-s uc u ed ques ionnai e, a conside able amoun o quali a i e
in o ma ion was collec ed abou he pe cep ion o shell ish poaching in Galicia, which was
used o s eng hen and con ex ualise he quan i a i e esul s ob ained du ing he su eys.
QUANTITATIVE AND QUALITATIVE RESULTS 4.5
4.5.1 Quan i a i e Resul s
The wo k accomplished p o ided quan i a i e esul s in wo phases. In he i s phase, he
pe cep ion o he o mal use s o Galician shell ish esou ces abou he endency ollowed by
poaching in he pe iod 2008-2012 was con i med. In his esea ch s udy, da a abou he causes
o he g ow h, s abili y and dec ease in shell ish poaching we e ob ained. In he second pa ,
he exis ence o a signi ican ela ionship be ween he inc ease in poaching and he
consequences o he economic c isis in Galicia was p o ed.
4.5.1.1 De elopmen o Galician shell ish poaching and causes o i s g ow h,
s abili y o dec ease du ing he pe iod 2008-2012
The endency ollowed by Galician poaching was analysed using he ques ion: Did poaching
inc ease in you guild du ing he pe iod 2008-2012? 69.8% o he answe s ob ained indica ed
a ise in poaching, while 30.2% implied ha illegal shell ish ex ac ion had no inc eased.
The main explana ions de ec ed when he e was a ise in poaching we e:
88
(1) The Economic C isis, which was shown o be he causal ac o o poaching in 62.79%
o he answe s ob ained, becoming he main explana ion gi en by hose su eyed
abou he ise in poaching.
(2) 20.93% o he pa icipan s accoun ed o he ise in poaching in hei a eas due o he
p oli e a ion o illegal ac ions ca ied ou by “G eed,” i.e. oppo unis ic and
ci cums an ial ac ions done wi hou necessi y. This ype o ex ac ion would include
hose commi ed by in e nal poache s, ec ea ional ishe men, gene al use s o
Galician beaches o indi iduals who ha e made poaching hei way o li e.
(3) Fo he emaining 16.21% o he cases, he incen i es o poaching we e con ex ual
causes, such as he lack o su eillance o he p oli e a ion o poaching ca ied ou by
indi iduals o g oups a isk o social exclusion.
When he e was no inc ease in poaching, his was because i ei he ell o emained s able.
The i s case ep esen ed 60% o he nega i e answe s gi en o he ques ion abou he ise in
poaching. The causes gi en by hose in e iewed o explain he dec ease in poaching in hei
a eas we e:
(1) 38.10% o he answe s ela ed less poaching o su eillance asks and an imp o ed
con ol.
(2) 23.80% o he cases indica ed ha he all in poaching was due o he good
managemen ca ied ou in he guilds and shell ish associa ions. This e iciency was
linked o he coo dina ion, o ganisa ion and implica ion o he shell ish ga he e s in
he ca e and main enance o he esou ces, he su eillance, he epo ing o poache s
and he aising-awa eness o he ejec ion o di e en o ms o in e nal poaching. An
in e iewee s a ed on his poin :
“The success o shell ish ha es ing depends on ou commi men and ou wo k. Tha is
why we ake ca e o and wo k he esou ces, keep wa ch o hem and some imes con on
poache s.” (In e iewee No.29)
(3) The bad condi ions o he shell ish beds we e he eason p o ided by 19.05% o he
answe s o explain he all in poaching. One o he people in e iewed poin ed ou
ha :
89
“(...) a good way o knowing i he e is good shell ish in a beach is o see i he e a e
poache s, because whe e he e is quali y shell ish he e a e always poache s.”
(In e iewee No.39)
(4) The emaining 19.05% o he answe s we e a combina ion o eplies linked o
con ex . Speci ic ac o s ha condi ioned he dec ease in poaching we e iden i ied
such as: excess dange in ex ac ions, oxins in he shell ish beds a ec ing p oduc ion,
low p ices discou aging shell ish ex ac ion o pollu ion in es ua ies among o he s.
In he second se ing, whe e poaching emained s able, he pa icipan s pu o wa d wo
explana o y causes:
(1) The i s esul s om he e iciency o he con ol and su eillance ca ied ou by he
shell ish associa ions. A pa icipan s a ed ha :
“I is e y di icul o con ol poaching; i does no ge any wo se because we ha e
wa chmen ha p e en i .” (In e iewee No.13)
(2) The second eason implied ha he s abili y in poaching ep esen s he inabili y o
igh agains poaching in communi ies whe e i is endemic, common and gene alised.
A pa icipan a gued ha :
“Poaching is s able simply because i canno inc ease anymo e. E e ybody he e is a
poache ; he e is no way o s opping i . Su eillance is o no use.” (In e iewee No.32)
4.5.1.2 Is he e a signi ican ela ionship be ween he economic c isis and he
inc ease in Galician shell ish poaching du ing he pe iod 2008-2012?
Based on he da a ob ained, p og ess was made on he e i ica ion o he al e na i e
hypo hesis, H1: The e is a signi ican ela ionship be ween he economic c isis and he
inc ease in Galician shell ish poaching.
Gi en he nominal na u e o he a iables used, he Chi-squa ed es (X2) was applied.
A e wa ds, he deg ee o in ensi y o he ela ionship be ween he a iables conside ed was
analysed using he C ame ’s V es . Table 3. summa ises he esul s ob ained.
96
CHAPTER´S CONCLUDING REMARKS 4.7
In e ms o dissuasion and gi en he complexi ies o shell ish poaching in Galicia, he
combina ion o coe ci e measu es wi h an app oach o he communi ies and hei
pa icula i ies seems o be he bes plan o ac ion ha should be examined in o de o igh i .
In a b oad sense, he co ec ins i u ional egula ion, bo h o mal and in o mal, o he con ex s
ela ed o he shell ish ga he ing can lead o a dec ease in poaching, which would equi e he
a o emen ioned app oach o he in o mal managemen o he shell ish communi ies. To do so,
i will be necessa y o apply adap ed policies, no only o he di e en ia ed con ex s, bu o he
a ie y o ac s o poaching and he di e en illegal poache s as well. In his sense, he need o
apply speci ic ac ions and dis inguish among poache s becomes e en mo e impo an in
con ex s a ec ed by he economic c isis, pa icula ly because poaching may be a consequence
o gene al amewo ks o po e y. In his si ua ion, s uc u al unemploymen c ea es lacks ha
go beyond he loss o an income o an indi idual, ha ing o he nega i e e ec s ha in luence
he indi idual eedom, con idence and heal h o hose unemployed, which may also p o oke
he social exclusion o some g oups (Sen, 2009). This is p ecisely why, and gi en he
exis ence o poache s ac ing ou o “necessi y,” he illegal shell ish con ol sys em mus be
e iewed o a oid he Vicious Ci cle o Poaching becoming a eali y and ha an i-poaching
co ec i e measu es become co up in o de o p omo e i , in u n leading o si ua ions o
po e y, insecu i y and social exclusion. Consequen ly, as well as he measu es se by he
ishing adminis a ion, hose inclined owa ds co ec ing inequali y o social pa hologies mus
be conside ed.
These issues will be ackled in u he de ail in u u e wo ks, conside ing ha comple e an i-
poaching managemen demands a ho ough unde s anding o local amewo ks, he
pa icipa ion o he use s o he esou ces and he go e nmen al commi men o es ablish
mechanisms o dissuasion and compliance o he app op ia e ules ha also p omo e social
jus ice.
97
98
99
CAPÍTULO 5
A COMUNIDADE COMO FACTOR EXPLICATIVO DA
ACEPTACIÓN DO FURTIVISMO.
100
101
5 A COMUNIDADE COMO FACTOR EXPLICATIVO DA
ACEPTACIÓN DO FURTIVISMO.
NON-COMPLIANCE E ACEPTABILIDADE DO FURTIVISMO 5.1
Es udos ecen es sob e a xes ión das pesquei as apun an á necesidade de es uda as ac i udes
de non-compliance en e usua ios dos ecu sos ma iños dun xei o adap ado ás pa icula idades
de cada pesquei a de pequena escala (Hauck, 2011), abandonado o clásico en oque bina io
que di e enza unicamen e en e cump ido es e incump ido es, pa a dimensiona o p oblema
ecoñecendo a exis encia de di e sas ac i udes de acep ación e comp omiso coas no mas
pesquei as (Boons a e al., 2017; Cepić & Nunan, 2017). Baixo ese en oque, éñense
desen ol ido algúns es udos sob e a acep ación de ac i udes de non adhesión en comunidades
de pescado es e ma iscado as de pequena escala, sinalando que a pe misi idade de
ex accións ilegais pode unda se na pe cepción de que esas accións, alén de bene icia a
indi iduos conc e os, poden edunda no benes a colec i o da comunidade ma iñei a xe ando
ma cos de compensación que p omo an a xus iza social (Balles e os & Rod íguez-Rod íguez,
2018a; Bell e al., 2007; S. Gezelius, 2003, 2004).
As análises ealizadas en de andi os aballos ancó anse en dúas ca ac e ís icas: i) a
ap opiación e o denación dos ecu sos ealizase baixo un éxime de co-xes ión; ii) a
ac i idade ex ac i a desen ol ese en comunidades pesquei as nas que as ac i idades
ma iñei as sos eñen a exis encia socioeconómica das mesmas, ao empo que as signi ican
cul u almen e, e de e minan as elacións in e pe soais dos seus memb os (Bodin & C ona,
2008; Ga cía-Neg o, 2013; Gezelius, 2003; Maya Ja iego e al., 2016; McGoodwin, 2002b).
Nese sen ido, as comunidades dependen es dos ecu sos na u ais eñen sido desc i as como
cons uc os sociais de inidos pola pe cepción, au o-adsc ición e polo sen imen o de pe enza
dos seus memb os, en con ex os ins i ucionais exidos po no mas comúns (Ag awal, 2001;
Ag awal & Gibson, 2001; Gezelius, 2003; Jen o , 2000, 2004; Kelle e al., 2000;
McGoodwin, 2002b; Pascual e al., 2005).
En Galicia, a ac i idade ma isquei a sa is ai ambas p emisas. Po un lado, o ma isqueo
desen ol ese baixo un éxime de co-xes ión (Xun a de Galicia, 2008), no que a pa icipación
dos ex ac o es o mais de ma isco en sido p imo dial pa a es ablece a a qui ec u a
ins i ucional da ac i idade (F angoudes e al., 2008, 2013; Mahou Lago, 2008; Ma ugán-
Pin os, 2004; Mel zo , 1995). Ac ualmen e, as ma iscado as galegas os en an de ei os de
102
p opiedade o mais cla os e ben de inidos que sinalan os seus de ei os e ob igas en elación a
ac i idade ma isquei a. Ademais, ao es a in eg adas den o das con a ías de pescado es
gozan de ce a capacidade de au ogobe no, o que implica compe encias pa a a o ganización
in e na, a xes ión dos ecu sos e da o denación das ac i idades ex ac i as, pudendo a icula
mecanismos in e nos de pa icipación, cas igo e ep esen ación (Xun a de Galicia, 2014,
2017a, 2018). Es as ca ac e ís icas pe mi en que se poidan ma e ializa a anxos ins i ucionais
in o mais na xes ión dos bancos ma isquei os, como po exemplo a acep ación dalgunhas
ac i udes de non adhesión (Balles e os & Rod íguez-Rod íguez, 2018a)
Po ou o lado, como oi expos o en capí ulos p e ios a exis encia de comunidades de ma nas
que os seus memb os i en, socializan, compa en ca ac e ís icas de iden idade e a ibu os
cul u ais, e nas que se ansmi e o coñecemen o ins i ucionalizado sob e pesca e sob e o
ecosis ema explo ados son abundan es en Galicia (F ei e & Ga cıa-Allu , 2000; Ga cía-Neg o,
2013; Ga cía-Neg o e al., 2016).
Dada a g a idade do p oblema do u i ismo ma isquei o en Galicia, e as ca ac e ís icas
con ex uais do sec o ma isqueo galego, as cales pe mi en ace unha ap oximación á xes ión
do u i ismo u ilizando a pe cepción dos usua ios, o obxec i o des e capí ulo se á p o unda
na acep abilidade do u i ismo ma isquei o no con ex o ins i ucional galego, pa indo da
hipó ese de que a pe enza dos u i os ás comunidades de ma iscado as é unha a iable
explica i a que de e mina a ole ancia de ce as ac i udes de non adhesión ás no mas. O
an e io implica á a necesidade de explo a a exis encia dunha idea común de comunidade
en e os usua ios o mais dos ecu sos ma isquei os galegos.
Pa a p oba a hipó ese inicial ealizouse un es udo de caso na comunidade de ma iscado as de
Noia (A Co uña) po se a máis impo an e das exis en es en Galicia, an o en olumes de
ex acción e alo es de come cialización de ma isco, como en núme o de ma iscado as
in oluc adas na ac i idade ma isquei a. Pa a en a na discusión p opos a nes e capí ulo
espondé onse a a ias p egun as de in es igación p e ias. En p imei o luga , e i icouse se o
u i ismo ma isquei o é ole able nalgún caso en e as ma iscado as de Noia e, de selo, baixo
que ci cuns ancias, é dici , espondeuse as p egun as: ¿Que ac i udes de non adhesión son
ole ables en Noia? e ¿Quen pode p ac ica o u i ismo?. Pos e io men e, analizouse a
elación en e a iliación á comunidade de ma iscado as e ole ancia do u i ismo, a anzando
na comp ensión da concepción da comunidade a pa i da pe cepción das usua ias.
103
Adicionalmen e, xe ouse unha escala de acep ación do u i ismo que indica que indi iduos
son ole ables, baixo que ci cuns ancias e en que g ado.
MÉTODOS DO CAPÍTULO 5.2
5.2.1 No as con ex uais sob e a comunidade de es udo
Na comunidade de Noia (Figu a 4) o ma isqueo é unha ac i idade undamen al, cuxa
impo ancia pode ilus a se con algúns indicado es de ipo económico. Po exemplo, en
e mos de emp ego 466 ma iscado as ob i e on o pe miso de explo ación ma isquei a pa a
aballa nas p aias da ila du an e o ano 2017, men es que 526 emba cacións de pesca
a esanal o on au o izadas pa a ma isca na mesma á ea, emp egando a 1076 ipulan es no
mesmo pe íodo (Xun a de Galicia, 2017a, 2017b, 2018).
Figu a 4 Localización de Noia (Ría de Mu os e Noia).
En e mos de p odución, en 2017 o on ex aídas máis de 2,545 oneladas das p incipais
especies de bi al os
8
endidas na lonxa local ( undamen almen e Be be echo e 3 a iedades
de Ameixas), acadando un alo en p imei a enda de máis de 16.1 millóns de eu os. A
impo ancia da comunidade de Noia como núcleo p odu o de ma isco mani es ase ao
signi ica es as ci as en e mos absolu os. Nese sen ido, a lonxa de Noia concen ou o
34.41% do olume de p odución o al de Be be echo e Ameixas come cializado en Galicia,
8
As p incipais especies explo adas en Noia du an e o ano 2017 son Be be echo (Ce as ode ma edule), Ameixa Fina
(Rudi apes decussa us), Ameixa Babosa (Vene upis Co uga a) e Ameixa Xaponesa (Rudi apes philippina um).
104
apo ando, no 2017, a cua a pa e dos 65.22 millóns de eu os de alo en p imei a en a das
especies sinaladas (Xun a de Galicia, 2018).
Os da os expos os sob e emp ego e p odución ec ean os impac os di ec os da ac i idade
ma isquei a localmen e. Po én a impo ancia económica do ma isqueo anscende a es e a
local pa a expandi se po oda a economía galega, sexa en o ma de impac os indi ec os,
aqueles co esponden es coa p odución e o emp ego xe ados nos sec o es subminis ado es de
bens e se izos do ma isqueo, ou como impac os inducidos elacionados ca capacidade de
gas o dos emp egados no ma isqueo. P ecisamen e, Ga cía-Neg o e al (2016) obse a on a
es e espec o que cada eu o xe ado pola p odución de ma isco en Galicia po cada amosa on
que po cada eu o elacionado coa p odución do ma isqueo, se demanda on 0,35 eu os dou as
41 amas de ac i idade da economía. Ademais o ma isqueo é un subminis ado dou os
sec o es p odu i os elacionados co ma como a indus ia da conse a, alimen ando amén á
hos ale ía, os comedo es públicos e, na u almen e, o consumo nos oga es. Nese sen ido, oi
a gumen ado que o ma isqueo galego anscende da me a ac i idade ex ac i a pa a
consolida se como unha ac i idade socioeconómica complexa que man én elacións de
a as e con ou os sec o es e ac i idades da economía (Ga cía-Neg o e al., 2016).
A Figu a 5 p esen a unha se ie his ó ica dos alo es de p odución das p incipais especies
explo adas nos úl imos 10 anos, o que pe mi e ilus a a ele ancia da ac i idade ma isquei a
na localidade de Noia.
Con odo, a impo ancia de Noia como a p incipal cen o ma isquei o galego xus i ica a súa
escolla an o en e mos de ep esen ación das comunidades ma isquei as galegas, como caso
de es udo pa a es a in es igación.
105
Figu a 5 Se ie his ó ica (2007-2017) do impo e acadado en p imei a en a polas p incipais especies de
ma iscos come ciais en Noia, Be be echo (Ce as ode ma edule), Ameixa Fina (Rudi apes decussa us),
Ameixa Babosa (Vene upis Co uga a) e Ameixa Xaponesa (Rudi apes philippina um). Can idades
exp esadas en millóns de Eu os.
Fon e: Elabo ación p opia a pa i de Pescadegalicia.gal
5.2.2 Recollida de in o mación e enquisa
A in o mación u ilizada nes e capí ulo ecolleuse aplicando unha enquisa, mé odo común pa a
xe a in o mación a pa i da pe cepción dos usua ios dos ecu sos en aballos sob e xes ión e
o denación pesquei a en xe al (Amigo-Dobaño e al., 2012; Be gse h e al., 2015; Ga cía-
Neg o e al., 2016; Pi a e al., 2010) e en aballos sob e u i ismo ma isquei o en pa icula
(Alló & Lou ei o, 2017a; Balles e os & Rod íguez-Rod íguez, 2018a). Os es udos de
pe cepción eñen sido xus i icados como un mé odo alido e alioso pa a achega
in o mación eg ada sob e a u ilización dos ecu sos na u ais (Benne , 2016; Kahle e al.,
2013).
O o mula io u ilizado incluíu 3 p egun as pechadas de ipo dico ómico e dous conxun os de
p egun as o dinais. As p egun as nominais medi on a pe cepción sob e a ole ancia das
8,791 €
7,703 €
5,553 €
3,361 €
6,194 €
8,295 €
3,626 €
5,201 €
4,908 €
10,612 €
4,980 €
11,228 €
€0 €2 €4 €6 €8 €10 €12
2006
2007
2008
2009
2010
2011
2012
2013
2014
2015
2016
2017
Millones €
Be be echo (Ce as ode ma edule)
4,233 €
4,861 €
2,985 €
2,271 €
1,623 €
1,735 €
1,143 €
1,799 €
1,088 €
0,917 €
0,957 €
€- €1 €2 €3 €4 €5 €6
2007
2008
2009
2010
2011
2012
2013
2014
2015
2016
2017
Millones €
Ameixa Fina (Rudi apes decussa us)
1,362 €
1,075 €
1,580 €
1,963 €
1,777 €
2,749 €
2,652 €
1,967 €
0,337 €
0,553 €
0,897 €
1,776 €
- € 1 € 2 € 3 €
2006
2007
2008
2009
2010
2011
2012
2013
2014
2015
2016
2017
Millones €
Ameixa Babosa (Vene upis Co uga a)
0,199 €
0,393 €
0,273 €
0,144 €
0,141 €
0,174 €
0,225 €
0,241 €
0,404 €
1,276 €
2,209 €
€- €0,50 €1,00 €1,50 €2,00 €2,50
2007
2008
2009
2010
2011
2012
2013
2014
2015
2016
2017
Millones €
Ameixa Xaponesa (Rudi apes philippina um)
112
En elación á pe enza á comunidade p esen óuselles as ma iscado as unha lis a de po enciais
u i os que pode ían ope a na súa á ea. Pediuse que os alo asen en e 1-5, sendo 1 a non
pe enza e 5 a pe enza máxima á comunidade (Táboa 6). O maio g ado a iliación á
comunidade oi ou o gado ás p opias ma iscado as (4.77) e os eciños da ila (4.58).
Seguí onlles, cunha pe enza media os Desemp egados (3.27) e os usua ios Rec ea i os
Locais (2.92). Os D ogadic os locais o on alo ados con 2.15 pun os. As ma iscado as
dou as ilas acada on unha baixa pe enza á comunidade (2.07). Os usua ios ec ea i os
o mais o áneos o on ecoñecidos como al (1.47). Aqueles indi iduos que an do u i ismo
un medio de ida, ou que ac úan dun xei o o ganizado acada on pun uacións de pe enza a
comunidade moi baixas, independen emen e de que osen mo ado es locais ou non. Nese
sen ido os G upos de Fu i os O ganizados e os Fu i os P o esionais o on pun uados con
1.47 e 1.43 pun os espec i amen e se i ían na localidade, empeo ando a súa posición (1.31
e 1.24) cando e an o as ei os. Finalmen e, os Tu is as o on iden i icados como os máis
alleos á comunidade de Noia (1.16).
DISCUSIÓN DO CAPÍTULO 5.4
O es udo de caso desen ol ido na comunidade de ma iscado as de Noia e i icou as hipó eses
de in es igación p opos as, p obándose, undamen almen e, a elación en e acep abilidade do
u i ismo e a pe enza á comunidade dos indi iduos in oluc ados en accións de non-
compliance.
Po én, an es de chega a es e esul ado, ou as p egun as de in es igación i e on que se
esol idas. Nese sen ido, os esul ados mos ados na Táboa 4 pe mi i on con e i que a
ole ancia de ex accións ilegais de ma isco depende, di ec amen e, da mo i ación dos
u i os pa a ac ua . Es as ac i udes de non adhesión es án amplamen e documen adas en
di e sos con ex os socio-ecolóxicos, éndose a gumen ado que o u i ismo pode se acep ado
polos usua ios o mais dos ecu sos cando se p oduce po au oconsumo, necesidade,
subsis encia, po ebelión an e no mas inxus as, e cé e a (Balles e os & Rod íguez-Rod íguez,
2018a; Bell e al., 2007; Cepić & Nunan, 2017; Gezelius, 2004; Hampshi e e al., 2004; Mu h
& Bowe, 1998; Reyes e al., 2009; on Essen e al., 2014; Wood, 2004). As achegas des a
in es igación se aliñan con eses es udos, e i icando que a mo i ación pa a a p ac ica do
u i ismo é esencial pa a que se ma e ialicen ac i udes de ole ancia en e os usua ios dos
ecu sos.
113
A elación en e a pe enza á comunidade, mo i acións pa a o u i ismo e a acep abilidade de
ce as accións de non adhesión, oi e i icada nas p obas - es (Táboa 5) e co elación de
Pea son (G á ico 1). A impo ancia des a achega é que se cons a a que, pa a que se poida
p oduci a ole ancia do u i ismo, non só é impo an e que o mo i a, amén quen é o u i o.
A es e espec o, obse ouse que o p imei o ipo de u i ismo “acep able”, é dici , aquel
p ac icado po au oconsumo, só es á ese ado a eciños, ma iscado as p o esionais e
usua ios ec ea i os locais, sendo in ole able se é p ac icado po o áneos. De igual xei o, a
ole ancia dos ou os u i os “acep ables”, os que ope an po necesidade, só se iden i icou en
indi iduos ecoñecidos polas ex ac o as como do seu en o no: desemp egados e d ogadic os
da ila. Po ou o lado, o u i ismo incen i ado po Razóns Económicas oi exei ado en 6
dos 7 ipos u i os analizados na Táboa 4, sendo o único po encialmen e ole able o que
in oluc a memb os da comunidade.
Es es esul ados sen an unha base undamen al, a ole ancia en o ma da concesión de de ei os
de p opiedade in o mais de acceso é explo ación aos ecu sos ma isquei os, só se ma e ializa
en ci cuns ancias conc e as pe o, sob e odo, só son ou o gados a comuni a ios. Es e ei o
in oduce a ele ancia do con ex o ins i ucional e, consecuen emen e, o papel cen al da
comunidade no deba e da acep abilidade de accións de non adhesión ás no mas.
A anzando nes a discusión e aínda que o obxec i o des e aballo é o de analiza as
posibilidades de acep ación do u i ismo no con ex o comuni a io, non se p e endeu en a
nun deba e p o undo sob e o concep o de comunidade. Acep ouse que as comunidades de
pescado es son cons uc os sociais an complexos, que non cabe asumi que se de inan po
ca ac e ís icas homoxéneas, c enzas e asgos de iden idade uni o mes, ou po elacións
es ables e ben di e enciadas (Pascual-Fe nández e al., 2005). Po én, a endendo á
complexidade do en o no comuni a io, e coa idea de sus en a a discusión sob e a
acep abilidade de ac i udes de non adhesión as leis de pesca en con ex os ins i ucionais locais,
acep ouse a de inición de comunidade dada po Ag awal & Gibson (2001), a cal se asen a en
es ideas p incipais: i) se desen ol e dunha ac i idade económica local homoxénea, na que
exis e dependencia dos ecu sos na u ais; ii) nas comunidades os seus limi es es án cla amen e
delimi ados e; iii) os seus memb os compa en no mas e alo es comúns.
Os esul ados achegados nes a in es igación, undamen almen e na Táboa 6, pe mi i on
cons a a que a comunidade de ma iscado as de Noia se adap a a esas exixencias exis indo,
114
ademais, unha noción de comunidade en e as en e is adas que de e mina a xes ión dos
ecu sos ma isquei os, pudendo a o ece a ole ancia de ce as accións de u i ismo.
Analizando es as cues ións u ilizando a de inición de Ag awal & Gibson (2001), obse ouse
que:
i. Noia é unha comunidadé dépéndén é dos écu sos ma in os, séndo o ma isqueo
sumamen e ele an e en e mos de emp ego e p odución, polo que se o na unha
ac i idade undamen al pa a o municipio, p o ocando cla os e o es impac os di ec os,
indi ec os e inducidos na economía local e galega (Ga cía-Neg o e al., 2016; Ga cıa-
Neg o, 2010). A impo ancia do ma isqueo pode se ilus ada conside ando que o núme o
de emp egos di ec os elacionados co ma isqueo no 2017 oi de 1542 ex ac o es, sendo o
núme o de ocupados o al na ila de 5097 (IGE, 2018; Xun a de Galicia, 2017a, 2017b,
2018). Dada esa impo ancia, a xes ión e icien e da ac i idade ma isquei a incluíndo a
a iculación de polí icas que abo den os p oblemas do ma isqueo, como po exemplo o
u i ismo, o na anse emas de in e ese colec i o en comunidades, que como a es udada,
é al amen e dependen e dos ecu sos na u ais.
ii. Os esul ados da Táboa 6 e elan a conciencia de comunidade la en e en e as
ma iscado as de Noia, ilus ada pola súa capacidade de de e mina quen pe ence ao seu
g upo e quen é o áneo. A ele ancia des e ei o é que se es ablecen os limi es da
comunidade en e mos de a iliación, o que a o ece á que se ma e ialicen as condicións de
xes ión necesa ias pa a que os bancos ma isquei os, como un ecu so de uso común, sexan
xes ionados dende a óp ica colec i a (Cox e al., 2010; Os om, 1990).
A no idade achegada nes e pun o é que as en e is adas, alén de disc imina en e
locais é o áneos, os clasi ican ou o gando un g ado de pe enza á comunidade. Des a
o denación subxace que, a pe enza á comunidade de ma iscado as es á in luída polo ei o
de que os seus memb os sexan locais, pe o, ademais, es á de e minada pola súa
inculación á ac i idade ma isquei a.
Os esul ados da Táboa 6 ilus an ese escena io, onde as ma iscado as son núcleo
du o da comunidade, seguidos dos memb os do seu en o no ( eciños, desemp egados,
usua ios ec ea i os locais, e c). Segundo as ma iscado as, os máis ex e nos á comunidade
son aqueles que, po de inición, son o áneos (po exemplo os u is as), pe o ademais
aqueles que, aínda que poidan esidi na comunidade, se signi ican como ou side s po
desempeña ac i idades que a ec an nega i amen e os in e eses xe ais do colec i o
115
ma isquei o. A lec u a subxacen e é que quen ag ide á comunidade é excluído, dado que a
comunidade é un con ex o de in e eses compa idos, un p oxec o colec i o que ai máis
alá da ocupación do mesmo espazo xeog á ico. Os G upos O ganizados de Fu i os locais
ou os Fu i os P o esionais que esiden en Noia son un bo exemplo.
O caso con a io, ex a comuni a ios que son incluídos como memb os da
comunidade, amén exis e es ando ep esen ado polas Ma iscado as o áneas. A
explicación des a inclusión ol a a es a elacionada co desempeño ac i o do ma isqueo,
dado que o 15% das ma iscado as que con o man a ag upación de ma iscado as de Noia
p o en de localidades p óximas (Xun a de Galicia, 2018).
A in e p e ación do expos o é que a comunidade, polo menos pa a o conxun o de
ma iscado as consul ada, en limi es e inclúe indi iduos que non eñen po que coincidi
cas delimi acións polí ico-xeog á icas es ablecidas. A impo ancia des a discusión é que
coñecendo os limi es da comunidade, áb ense as posibilidades de adap a a xes ión do
ma isqueo ás condicións ins i ucionais locais.
iii. Cons a ouse a exis encia de no mas in e nas que exen o compo amen o das ma iscado as
como colec i o, incluíndo eg as do xogo in o mais que de inen a acep ación local das
accións de non-compliance. Aínda que as ag upacións de ma iscado as galegas eñen
ce o g ado de au ogobe no sendo común que es ablezan eg as de uncionamen o in e no
(Xun a de Galicia, 2008), nes e aballo, mani es á onse algúns a anxos ins i ucionais
in o mais en e as ma iscado as. Eses a anxos xu di on ao analiza a pe cepción das
ex ac o as de ma isco sob e accións de u i ismo come idas po ou as compañei as de
p o esión. Nese sen ido, men es que pequenas ex accións po au oconsumo esul a on
se pe misibles, as accións des inadas á en a de ma isco o on abe amen e exei adas
polo colec i o, acadando o g ado máis baixo de ole ancia da Táboa 6.
Sob e es e ema, o on ecollidas decla acións du an e as en e is as nas que as
ma iscado as ase e aban que non condenaban que, consensuada e pun ualmen e, algunha
compañei a le ase algo de ma isco pa a casa. Po én, de ini on como o peo ipo de
u i ismo o p ac icado po ou as ma iscado as que, ap o ei ando o seu coñecemen o
sob e as localizacións e es ado dos bancos de ma isco, u i asen con ánimo de luc o.
Men es que, no p imei o caso, as accións de non-compliance e an semp e unha
ac i idade coñecida, limi ada en can idade, es inxida a espécimes de alla legal e, en
de ini i a, au o izada polo conxun o de ma iscado as; no segundo caso, exis e unha
116
iolación dos códigos in e nos das ma iscado as que pode se conside ado como unha
aizón ao g upo. Sob e ese ipo de compo amen o, Gezelius (2003) amosou que a
pe misi idade de ce as accións de non adhesión en e pa es den o de comunidades
pesquei as de Canadá e No uega dependía da in e p e ación mo al que os pescado es
acían desas ope acións. Gezelius p esen ou a comunidade de pescado es como un
cons uc o ins i ucional no que a ole ancia de accións ilegais podía da se se a mo alidade
colec i a non é iolada, po exemplo acep ando pequenas ope acións ilegais que
asegu asen endas de subsis encia pa a os pescado es. Polo con a io, accións que
implicasen exceso, compo amen os dep eda o ios ou in oluc asen in e cambios
mone a ios con es años e an abe amen e exei adas.
Es e ipo de elación en e pe misi idade condicionada ás mo i ación e a pe enza a
comunidade é exac amen e a que se se iden i icou no caso de es udo da comunidade de Noia.
Os expos o pe mi iu a anza no es udo da comunidade como cen o no que se compa en
alo es e no mas, no que os limi es e on ei as son cla os, nos que se ma e ializan a anxos
de xes ión in o mais, e nos que os indi iduos que poden usu ui eses aco dos son
ecoñecibles. Ademais, a comunidade é a base onde se sus en an as posibilidades de co-
xes ión dos ecu sos ma isquei os e acep abilidade de ce as accións de non-compliance. A
adición sob e da xes ión colec i a dos ecu sos comúns se aliña e apoia o expos o,
subliñando a exis encia de expe iencias de xes ión dos ecu sos nas que a xes ión ins i ucional
in o mal pode a o ece unha o denación dos ecu sos máis e icien e, p omo endo a adhesión
ás leis, nalgúns casos, xe ando ma cos de compensación no que se p omo e a xus iza social
(Cox e al., 2010; Die z e al., 2003; G a on e al., 2009; Gue in, 2003; Hilbo n e al., 2005;
Jen o , 2004; Kelle e al., 2000; Kupe an & Abdullah, 1994; Kupe an & Su inen, 1998;
Rod íguez-Rod íguez, e al., 2014; Schlage & Os om, 1992; Sco , 2000; Su inen &
Kupe an, 1999; Tebe e al., 2018).
Unha úl ima cues ión debe se abo dada na discusión dos esul ados acadados nes a
in es igación. A Táboa 6 o ece ou a achega ele an e: es ablece un anking xus i icado de
acep abilidade das accións u i as. O an e io dimensiona o enómeno do u i ismo,
ecoñecendo que a acep abilidade é posible, pe o dando un g ado á ole ancia. Va ios aballos
sob e u i ismo e non-compliance apun a on a esa capacidade de acep ación dalgunhas
accións u i as nas comunidades dependen es dos ecu sos na u ais, pe o a e ago a, ningunha
iña cuan i icado a ole ancia (Balles e os & Rod íguez-Rod íguez, 2018a; Bell e al., 2007;
117
Cepić & Nunan, 2017; C ow e al., 2013; Eliason, 2003, 2004; Fil eau, 2012; S. Gezelius,
2004; Hampshi e e al., 2004; McMullan & Pe ie , 2002; Mu h & Bowe, 1998; Reyes e al.,
2009; E. on Essen e al., 2014; Wood, 2004). Con odo, es a achega en ou o desdob e,
indica o g ado de ole ancia do u i ismo pode se u ilizado pa a o dena o conxun o de
u i os que ope an nunha comunidade, o que pode u iliza se pa a guia a acción polí ica
con a o u i ismo. Conside ando que exis en di e en es ipos de u i os, o seu comba e
debe ía se abo dado dun xei o adap ado conxugando, segundo o caso, a egulación o mal
coa in o mal, o que le a ía a aplica medidas combinadas de acción coe ci i a-ins umen al,
con medidas de ipo no ma i o (Balles e os & Rod íguez-Rod íguez, 2018c; Be gse h &
Rosche , 2018; Ha che e al., 2000; T. R. Tyle , 1991).
CONSIDERACIÓNS FINAIS DO CAPÍTULO 5.5
Diseciona a ole ancia do u i ismo pe mi e a anza no seu comba e, undamen almen e,
po que se iden i ican as ci cuns ancias e indi iduo, sob e os que a acción polí ica debe
in e i , o que exixi á adap a os mecanismos de acción ins i ucional pa a que se a o eza a
e iciencia das in e encións.
Nes e capí ulo se discu iu a impo ancia da comunidade como o luga onde aniña a
capacidade de egulación in o mal dos ecu sos, cons i uíndose como un sis ema in o mal de
xes ión do ma isqueo e dos seus p oblemas. A capacidade de egulación in o mal inhe en e ao
éxime de co-xes ión, depende do e ec i o ecoñecemen o da comunidade po pa e dos seus
pa es. Es e aballo non son pe mi e e i ica a exis encia de al ecoñecemen o, senón que
pe mi e isualiza os lindes da comunidade a a és da a ibución de g ados de pe enza á
mesma. Esa capacidade da comunidade debe se ap o ei ada pa a guia a acción con a o
u i ismo, en endendo que o g ande e o na xes ión pesquei a é a de xe a es u u as de
incen i os que p omo an o cump imen o das no mas de pesca (Hilbo n e al., 2005; Jen o ,
2004). Nese sen ido, unha das leccións de i ada des e aballo é que os u i os son pe cibidos
dun modo di e enciado, polo que a xes ión do u i ismo debe o ece un abano de medidas
adap adas ao con ex o ins i ucional conc e o no que en luga . Esas medidas, deben incluí
accións de ipo coe ci i o, undamen almen e implemen adas dende a es e a gobe namen al,
pe o amén se debe in eg a o coñecemen o ins i ucionalizado que eside nas comunidades
pa a p omo e medidas no ma i as. Es a combinación pode ía a o ece a adhesión ás
118
no mas en xe al e, dado o caso, a icula axus es de ca ác e in o mal que a o ezan a xes ión
p agmá ica dos ecu sos, como po exemplo, a acep ación de accións de u i ismo conc e as.
119
120
121
CAPÍTULO 6
CLASSIFICATION OF POACHERS FROM GALICIAN SEA:
FOUR TYPES TO RULE THEM ALL
128
he shell ish sec o . Unde his c i e ion he ollowing a e conside ed o be use s o ma ine
esou ces in Galicia:
a) Licensed p o essionals in he ishe ies sec o mainly a e: ishe men, shell ish
ga he e s and ba nacle ha es e s (Xun a de Galicia, 2008).
b) Those om ou side he sec o who possess o mal au ho iza ion o he
ec ea ional exploi a ion o ma ine esou ces as di e s o ishe men cas ing
hei lines om he sho e o om a boa (Xun a de Galicia, 2008, 2009).
All o hem will be conside ed poache s i hey in any way con a ene he egula ions
go e ning hei licensed ac i i y.
6.3.2 Second classi ica ion c i e ia: holding in o mal p ope y igh s.
Fishing akes place in communi ies in which hei membe s wo k, li e and socialize, and he
communi y is he sphe e whe e hey acqui e and ans e ins i u ionalized knowledge abou
ishing and he ecosys ems hey exploi (Ag awal & Gibson, 2001; Jen o , 2000b; Pascual-
Fe nández e al., 2005). Fu he mo e, wi hin ishing and shell- ishing communi ies he
in e nal sys ems o ules and alues ha condi ion he beha io o hei membe s a e based on
common ea u es o iden i y and cul u al a ibu es (F angoudes e al., 2008; Jen o , 2000b;
Pascual-Fe nández e al., 2005). Coas al communi ies o his kind, whe e communi y
membe s sha e iden i y amewo ks and ha e hei own in e nal ela ionships, abound in
Galicia (Calo Lou ido, 2014). In his sense, F ei e e Ga cıa-Allu (2000) iden i ied o e 80
cen e s o popula ion wi h some kind o connec ion o ishing, a ying in size om owns o
illages o hamle s, along he Galician coas line. In he majo i y o cases hey depend on
ishing o hei li elihood, he sec o being one o s a egic impo ance o Galicia in ha i
d i es local economies and sus ains whole communi ies (F ei e & Ga cıa-Allu , 2000; Ga cía-
Neg o e al., 2016; Ga cıa-Neg o, 2010)
In ega d o esou ce managemen , he communi y is he co ne s one ha is home o in o mal
managemen pa e ns which, combined wi h o mal ules o managemen , inc ease he
pe cei ed legi imacy o he esou ce egula ion sys em and os e s e ec i e esou ce
managemen (Jen o , 2000a). Fo his eason, when ishing policies a e applied wi h clea
ules o he game and consis en ly implemen ed acco ding o local eali y and when he
o mal ules o managemen a e complemen ed by o he s based on he local knowledge o he
129
communi y, compliance wi h he law will be encou aged and i uous managemen ci cles
will be c ea ed (Ös e blom e al., 2011; Os om, 1990; Schlage & Os om, 1992).
Consequen ly, o mal egula ion sys ems seek o os e accep ance o and compliance wi h he
ules, in he knowledge ha op-down policies will be ha d o implemen wi hou he consen
o hei use s (Kupe an & Su inen, 1998; Nielsen, 2003; R. Pome oy & And ew, 2011;
Su inen & Kupe an, 1999). In his sense, communi y-based esou ce managemen is one o
he solu ions pu o wa d o minimize he ailu e o go e nmen s o en o ce and imp o e
compliance wi h ishe ies legisla ion. The pa icipa ion o ishe men and shell ish ga he e s in
managemen sys ems is c ucial i hese objec i es a e o be achie ed and managemen
p ocesses o be legi imized (Ha che e al., 2000; Jen o e al., 1998; Nielsen, 2003; R. S.
Pome oy, 1995; A Sco , 2000).
Con inuing wi h he heme o how poaching is pe cei ed, he ole played by he communi y
wi h ega d o accep ance and unde s anding o he ules is so c ucial ha in some con ex s a
communi y’s own in e nal codes, in con a en ion o o mal egula ions, allow and encou age
b eaking o he law as a socially accep able eali y (Balles e os & Rod íguez-Rod íguez,
2018a; Gezelius, 2003; Mancini e al., 2011; Schul z, 2014). An unde s anding o he cul u al
ounda ions o ishing communi ies explains his possible accep ance o poaching in speci ic
ishing con ex s and wi hin a gi en communi y dis inc ions a e commonly d awn be ween
‘good’ and ‘bad’ poache s, depending on who he poache s a e hei easons o poaching
(Balles e os & Rod íguez-Rod íguez, 2018a; Bell e al., 2007; Fil eau, 2012; Fo sy h e al.,
1998; E ica Von Essen e al., 2014). In he communi y en i onmen poaching can occu as he
esul o socio-cul u al ac o s, e hnic inhe i ance o communi y iden i y and can be
in e p e ed as an ac ion ha is inhe en o he ac i i y i sel o one ha has de eloped by igh
o cus om and p ac ice, hus being accep ed, ole a ed o e en conside ed as legi ima e
(Balles e os & Rod íguez-Rod íguez, 2018a; Bell e al., 2007; Cu cione, 1992; Fo sy h &
Ma ckese, 1993b; A. Mancini e al., 2011; Mccay, 1984; Mu h & Bowe, 1998; Schul z,
2014).
The unde lying concep is ha he communi y, as an in o mal managemen sys em, possesses
he i ue o eac ing agains undesi able beha io s ha un coun e o local usages, cus oms
o egula ions, penalizing hose who ope a e o easons o use means ha a e seen as
pe e se and/o p eda o y (Balles e os & Rod íguez-Rod íguez, 2018c; Cepić & Nunan, 2017;
S. Gezelius, 2003, 2004). On he o he hand, beha io s ha i in wi h communi y codes will
130
be conside ed accep able, especially in si ua ions o ulne abili y o social injus ice a ec ing
membe s o he communi y in ques ion (Balles e os & Rod íguez-Rod íguez, 2018a;
Gezelius, 2003, 2004). In such cases, communi y easoning is in a ou o he common good
and c ea es in o mal compensa ion mechanisms ha ein e p e legal egula ions. The
ou come is a se ies o in o mal a angemen s designed o manage esou ces in a way ha sui s
he needs o he membe s o he social g oup (Balles e os & Rod íguez-Rod íguez, 2018a,
2018c; Bell e al., 2007; Bodin & C ona, 2008; FAO, 1999; S. Gezelius, 2002, 2004;
Hampshi e e al., 2004; Jage s e al., 2012; Os om, 1990, 2005; Raemaeke s e al., 2011).
Consequen ly, poaching can ake a numbe o o ms wi hin he ins i u ional amewo k o a
communi y, anging om a highly p eda o y ac i i y ejec ed by he communi y o a low-
impac leisu e ac i i y o om an ac i i y ca ied ou solely o sel -consump ion o a e uge
ha , h ough he agency o e ec i e ins i u ional a angemen s, se es o p o ec he less
a o ed membe s o he communi y (Balles e os & Rod íguez-Rod íguez, 2018c; Bell e al.,
2007; S. Gezelius, 2002).
Be ha as i may, he communi y unc ions as an in o mal egula o y and en o cemen sys em
ha has he capaci y o gene a e de ac o p ope y igh s allowing access o and he
exploi a ion o esou ces (Hilbo n e al., 2005; Os om, 1990, 2005; Pome oy & And ew,
2011; Schlage & Os om, 1992). The c i e ia o g an ing hese igh s will depend on each
indi idual case bu hey will always be associa ed wi h he communi y and i s membe s.
Based on wha has been s a ed, a o mal de ini ion o wha cons i u es a poache needs o be
complemen ed wi h he cha ac e is ics o in o mal managemen in ishing communi ies.
The e o e, in hose con ex s in which ins i u ional a angemen s based on communi y
managemen p e ail, poache s will be hose who ca y ou hei ac i i y wi hou possessing
he necessa y p ope y igh s. Pu ing i mo e gene ally, hose who ope a e wi h no o mal i le
o owne ship will be conside ed o be poache s, bu in a communi y con ex illegal ha es e s
will be hose who a e no ecognized by i s membe s as eligible o ake pa in he exploi a ion
o i s esou ces.
Being a membe o he communi y, and mo e pa icula ly being eligible o ob ain in o mal
igh s o access and exploi esou ces, will be he second c i e ion used o de e mine a
comp ehensi e and mu ually exclusi e classi ica ion o shell ish poache s in Galicia. The
communi y aspec in his wo k will be unde s ood in a b oad sense, including p o essional
131
exploi e s o ma ine esou ces as well as he inhabi an s o coas al owns and illages whe e
ishing and shell ish a ming ac i i ies ake place.
A GENERIC CLASSIFICATION OF POACHERS IN TERMS OF PROPERTY RIGHTS: FOUR 6.4
TYPES TO RULE THEM ALL
Combining he wo classi ica ion c i e ia p esen ed abo e, namely being a membe o bo h he
communi y and he o mal esou ce app op ia ion sec o enables us o p opose a ypology o
poache s consis ing o 4 gene ic ypes o poache associa ed o he p ope y igh s ha
egula e he use o esou ces (Table 7).
Table 7 The ou gene ic ypes o poache o he esou ces managemen
.
Sou ce: p epa ed by he au ho
The ou disc e e ca ego ies ou lined abo e mee he necessa y condi ions o alida e a
classi ica ion de i ed om obse a ion o a eal phenomenon in ha hey a e bo h exclusi e
and exhaus i e (Ge ing, 2014). In his sense, he applica ion o a combined dual c i e ion
gua an ees exclusi e classi ica ion, elimina ing he possibili y o an illegal ha es e being
simul aneously included in mo e han one ca ego y, he eby pu ing an end no only o
duplica ions in he classi ica ion bu also o he ambigui y ha cha ac e izes exis ing poache
classi ica ions.
Fu he mo e, he alidi y o he p oposed classi ica ion will depend on i s capaci y o
ca ego ize any poache wi hin one o he ou gene ic ypes p oposed abo e. An analysis o
he ea u es o he o mal p ope y igh s held by he use s o he esou ces, when combined
wi h an e alua ion o he in o mal access and exploi a ion igh s implemen ed by he
communi y, makes i possible o assign classi ica o y anges o he indi iduals ha we a e
seeking o ca alogue. The classi ica ion he e o e becomes an exhaus i e one, mee ing he
second necessa y condi ion equi ed o he classi ica ion o wo k.
Type o Poache
P ope y Righ s
Fo mal
In o mal
1.Fishe y Sec o Membe / Communi y Membe
Yes
Yes
2.Fishe y Sec o Membe / No a Communi y Membe
Yes
No
3.No a Fishe y Sec o Membe / Communi y Membe
No
Yes
4.No a Fishe y Sec o Membe /No a Communi y Membe
No
No
132
2nd Quad an
Communi y membe s / Sec o
ou side s
No o mal PR / In o mal PR
1s Quad an
Sec o membe s /Communi y
membe s
Fo mal PR / In o mal PR
3 d Quad an
Communi y ou side s / Sec o
ou side s
No Fo mal PR / No In o mal PR
4 h Quad an
Sec o membe s / Communi y
ou side s
Fo mal PR / No in o mal PR
A CARTESIAN PLANE OF POACHERS 6.5
The p ima y goal o his p oposed classi ica ion is ha i should be ansposable o o he
con ex s in which he illegal app op ia ion o ma ine esou ces is o be ound. By applying he
sugges ed guidelines we will now p oceed o classi y he 19 ypes o shell ish poache in
Galicia iden i ied by Balles e os & Rod íguez-Rod íguez (2018a) esumed in Table 8.
Table 8 The 19 di e en ypes o shell ish poache iden i ied in Galicia.
Classi ica ion C i e ia
Type o Poache
Indi idual o collec i e
a ibu es
1. Unemployed pe sons
7. Housewi es
2. Tou is s o holidaymake s
8. Family g oups
3. D ug addic s
9. Local esiden s
4. Old-age pensione s
10. Endogamous g oups
5. Re i ed ishe men
11. Insol en s
6. Local you hs
Modus Ope andi.
12. Rec ea ional poache s
13. O ganized poache s
14. P o essional poache s
15. Inside poache s
D i ing o ce
16. Poaching o g eed
17. Poaching ou o necessi y
18. Poaching o economic easons
19. Poaching o sel -consump ion
Sou cé: Ballés é os & Rod í guéz-Rod í guéz (2018a)
To p oceed wi h ca aloguing o he Galician poache s a Ca esian plane was c ea ed
con aining he p oposed ca aloguing c i e ia (Figu e 7). Membe ship o he ishing sec o was
assigned o he x-axis, while belonging o he communi y was assigned o he y-axis. The
Ca esian plane was di ided in o 4 classi ica o y quad an s, each con aining one o he
sugges ed gene ic ypes o poache and consequen ly he possibili y o owning o mal
p ope y igh s and/o ha ing in o mal access and exploi a ion igh s (Figu e 7).
Figu e 7 Ca esian plane dis ibu ing poache s by quad an s.
Sou ce: p epa ed by he au ho
133
As p e iously explained, he applica ion o a dual c i e ion o belonging o each quad an
makes he classi ica ion exclusi e. Howe e , o i o be unc ional and abo e all ansposable
o o he poaching expe iences, i mus also be exhaus i e (Ge ing, 2014). Fo his eason,
each o he 4 p oposed gene ic ca ego ies o poache mus be able o accommoda e e e y ype
o poaching ha ul ils he condi ions o belonging o each quad an . To his end i will be
necessa y o es ablish c i e ia o alloca ing a gi en ange o he indi iduals o be ca alogued
wi hin each gene ic poache ca ego y (Table 7). How he alue is assigned wi hin each
quad an depends on he analysis o he ea u es o he p ope y igh s in ol ed. I should be
no ed ha when conside ing he egula ion o esou ces he same p ope y igh s may exis o
a di e en deg ee acco ding o hei de ining cha ac e is ics, and hus se e al indi iduals may
hold p ope y igh s o e he same esou ces a he same ime (Alchian & Demse z, 1973;
Schlage & Os om, 1992). The unde lying idea ha will be applied when classi ying
poache s is ha he classi ica ion ange will depend on he deg ee o which o mal o in o mal
p ope y igh s a e p esen in each si ua ion.
A RANKING OF GALICIAN SHELLFISH POACHERS BY FORMAL AND INFORMAL 6.6
PROPERTY RIGHTS
F om he o mal egula o y pe spec i e alloca ion o a ank measu ing sec o membe ship can
be done on he basis o o mal p ope y igh s ea u es, i.e. on an analysis o he
cha ac e is ics o he licenses held by legal esou ce use s. In his sense, Sco (1988), wi h an
emphasis on ishing, es ablished he de ining cha ac e is ics o eal p ope y igh s applied o
en i onmen al managemen . Ande son (2002) adap ed hese cha ac e is ics and applied an
o dinal scale o de elop a P ope y Righ s Index o enable him o e alua e he de elopmen o
he aquacul u e indus y. Figu e 8, which is based on he app oach p oposed by Sco (1988)
and he o dinal e alua ion o p ope y igh s quali ies p oduced by Ande son (2002), p esen s
he cha ac e is ics o he o mal p ope y igh s o ishe y sec o p o essionals and o mal
ec ea ional use s in Galicia. Bo h hold legal i les o he same na u e, wi h he same igh o
access and exploi a ion, as se ou in Galician ishe ies law (Xun a de Galicia, 2008), bu in
di e ing deg ees. While he o mal igh s o ishe ies sec o p o essionals enjoy g ea e
secu i y, exclusi i y and du abili y, in acco dance wi h he needs o p o essional ha es ing
ac i i ies (Rod íguez e al., 2014), hose o ec ea ional use s, who ca y ou such ac i i ies o
hei own enjoymen , a e weake . The unde lying implica ion o he abo e is ha o mal use s
can be classi ied by assigning hem a ank acco ding o he o e all s eng h (weak, mode a e
134
o s ong) o hei p ope y igh s. Figu e 8 shows he di e ences be ween p ope y igh s held
by o mal use s o Galician shell ish esou ces, i.e, p o essional shell ish ga he s.
Figu e 8 Quali y o he o mal p ope y igh s o Galician ishe ies sec o p o essionals.
Sou ce: F om Sco (1988) and Ande son (2002).
Table 9 App aisal c i e ia o p ope y igh s cha ac e is ics p oposed by Ande son (2002)
Cha ac é is ics o
P.R.
Noné
Wéak
Modé a é
S ong
Vé y S ong
1
2
3
4
5
Du abili y
Daily
Séasonal
1- o-5 yéa s
5- o-10 yéa s
> 10 yéa s o pé pé ui y
T ans é abili y
No T ans é ablé.
T ans é ablé undé
highly és ic i é and
é y limi éd condi ions.
T ans é ablé wi hin a
dé inéd g oup (i.é.,
ishé mén).
Fully ans é ablé wi h
poo /illiquid ma ké
ins i u ions
Fully ans é ablé wi h
wéll-és ablishéd, é icién
ma ké ins i u ions.
Exclusi i y
Un és ic éd opén
accéss
Limi éd con ol o é
inpu s, ou pu s, and
ha és managémén .
Somé inpu s and ou pu s a é
con olléd, and ha és is
managéd by hé igh holdé
Mos p opé y
managémén is in hé
igh holdé ’s con ol.
All décisions and accéss
o hé p opé y a é
con olléd by hé owné
Sécu i y
No sécu i y. Righ s
a é no p o éc éd by
any méans
Righ s a é only minimally
p o éc éd by law o a é
p o éc éd only by p i a é
sécu i y o cés.
Thé is common o igh s
a é a isk wi h changés in
adminis a ion.
Réasonably p o éc éd
by én o cémén and
légal sys ém
Wéll-én o céd igh s
h ough én o cémén and
hé légal sys ém
Sou ce: Ande son (2002)
T ansposing he abo e o he classi ica ion o poache s in he Ca esian plane, illegal
ha es e s wo king in he ishe ies sec o will be placed owa ds he maximum alue o sec o
membe ship. Thus, he s onge he p ope y igh s, i.e. he mo e exclusi e, ans e able,
du able and secu e hey a e, he close hey will be o he maximum alue o he ho izon al
axis. On he o he hand, ec ea ional use s will be assigned a mo e cen al posi ion, close o
0, because hey hold weake o mal igh s. This anking is applicable o he posi i e side o
he ho izon al axis, which includes use s wi h o mal p ope y igh s, ega dless o communi y
membe ship, i.e. in quad an s 1 and 4.
0
1
2
3
4
5
Exclusi i y
Secu i y
Du abili y
T ans e abili y
Rec ea ional use s wi h o mal p ope y igh s
P o essional shell ish ha es e s wi h o mal p ope y igh s
135
The nega i e side o he ho izon al axis needs addi ional inpu because i is he heo e ical
ep esen a ion o he absence o o mal p ope y igh s (quad an s 3 and 2). This ci cums ance
could sugges he absence o egula ions conce ning hese a eas. Howe e , one o he
consequences o he use o an ini ial dual c i e ion o classi y poache s is ha membe ship o
he ishing sec o depends, in some quad an s, on membe ship o he communi y, and ice
e sa.
I is p ecisely in his communi y en i onmen ha he absence o o mal p ope y igh s does
no necessa ily mean an absence o egula ion. In ac , in o mal p ope y igh s could ill he
gaps no co e ed by o mal managemen , acili a ing he p agma ic managemen o na u al
esou ces (Schlage & Os om, 1992). I is he e o e qui e plausible ha some kind o
in o mal egula ion conce ning sec o membe ship, applicable o membe s o he communi y,
could come in o being. This would a ec poache s in quad an 2, o whom communi y
easoning can be applied, bu no he communi y ou side s in quad an 3.
Fu he mo e, he Ca esian plane ep esen s membe ship o he ha es e communi y on he
basis o he de ini ion o communi y as an in o mal sys em o go e nance and en o cemen
ha has he capaci y o gene a e de ac o p ope y igh s o e access o and exploi a ion o he
esou ces linked o i s a ea o in luence (Gezelius, 2003; Jen o , 2004). As in he case o
o mal p ope y igh s, in ishe ies communi ies anks could be assigned o he g an ing o de
ac o igh s o he exploi a ion o esou ces ha will depend on:
i) The iden i y o he pe son in ques ion; only membe s o he communi y can be he
bene icia ies o in o mal a angemen s (Os om e al., 1994). This a ec s he
classi ica ion o poache s in quad an s 1 and 2, o he exclusion o he ‘non-
communi a ians’ in quad an s 3 and 4; and
ii) The easons jus i ying he in o mal exploi a ion. When unau ho ized ha es ing
occu s, communi y easoning will in e p e he poache s’ mo i a ions, deg ee o
membe ship o he communi y and pe sonal si ua ion in o de o de e mine
whe he i is accep able, ole able o ep ehensible (Balles e os & Rod íguez-
Rod íguez, 2018a, 2018c; Gezelius, 2004; Hampshi e e al., 2004).
The ank assigned o poache s based on he deg ee o which hey belong o he communi y
will a ec hei posi ion in he Ca esian plane. While hose poache s ha ac ep ehensibly in
136
he eyes o he communi y will be loca ed on he pe iphe y due o he limi ed possibili ies o
c ea ing in o mal ins i u ional a angemen s ha migh bene i hem, hose who a e accep ed
o ole a ed will be loca ed mo e owa ds he cen e, gi en ha such in o mal a angemen s
will in all p obabili y apply o hem. In o de o de e mine wha kinds o poaching will
conside ed accep able o ep ehensible by he communi y he e has o be a ho ough p io
unde s anding o he speci ic ins i u ional con ex s in which he use s o he na u al esou ces
ope a e. Consequen ly, he amewo k classi ying Galician shell ish poache s on he basis o
he in o mal managemen o ishe ies esou ces was g ounded in he wo k o Balles e os &
Rod íguez-Rod íguez (2018c) who measu ed he in o mal accep abili y o poache s in he
mos impo an Galician shell ish ha es e ’s communi y. Balles e os & Rod íguez-Rod íguez
(2018c) lays he ounda ions which allow de eloping an Ad-hoc ange o alues o classi y
poache s in an in o mal way.
Addi ionally, a comp ehensi e e iew o he li e a u e on he Galician shell- ishing sec o
u nished he s udy wi h a weal h o ins i u ionalized knowledge ega ding i s his o y,
e olu ion, p oblems and challenges (Alló & Lou ei o, 2017; Balles e os e al., 2011;
Balles e os e al., 2017; Bei as, 1976; Caballe o-Miguez e al., 2012; Caballe o Miguez e al.,
2008; Calo Lou ido, 1998, 2014; F angoudes e al., 2008; F angoudes e al., 2013; Ga cía-
Neg o & Zo es Ta ío, 2006; Ga cıa-Neg o, 2010; González Laxe, 2006; González Vidal,
1980, 1989; Laba a, 1985; Mahou Lago, 2008; Ma ugán-Pin os, 2004, 2012; Mel zo , 1995;
Mola es & F ei e, 2003; Rod íguez-Rod íguez, 2009; Rod íguez-Rod íguez e al., 2014;
Rod íguez- od íguez & Bande, 2017; Rod íguez e al., 2016; Rod íguez-Rod íguez e
al.,2011; Sequei os, 1995)
A CLASSIFICATION OF GALICIAN SHELLFISH POACHERS 6.7
Re lec ing he possibili y ha p ope y igh s may exis in di e en deg ees, Table 10 includes
an ad hoc ange o alues designed o ca alogue poache s acco ding o he cha ac e is ics o
he igh s hey may hold. The sugges ed alues, which ange om -3 o 3, de ine membe ship
o bo h he ishe ies sec o and he ishing communi y depending on he s eng h o o mal
p ope y igh s held and on he possible exis ence o in o mal p ope y igh s, espec i ely.
The posi ion o he di e en ca ego ies o poache on he Ca esian plane will i he alues
a ibu ed o each kind o poache ha has been iden i ied.
137
Table 10 Ad hoc ange o alues used o classi y poache s wi hin each quad an .
Communi y Membe ship (y-axis)
Value
Membe ship o he ishe ies sec o (x-axis)
Poache s wi h in o mal p ope y igh s. Poache s accep ed
by he communi y, whose ac ions do no iola e communi y
mo ali y.
3
Pe sons wi h s ong o mal p ope y igh s.
Poache s wi h mode a e in o mal p ope y igh s. Membe s
o he communi y and adi ional use s, hei low impac
ac ions a e ole a ed.
2
Pe sons wi h mode a e o mal p ope y igh s.
Poache s om he communi y whose ac ions go agains
communi y mo ali y. Li le chance o holding in o mal
p ope y igh s.
1
Pe sons wi h weak o mal p ope y igh s.
-1
Pe sons lacking o mal p ope y igh s bu ha ing
s ong in o mal p ope y igh s.
-2
Pe sons lacking o mal p ope y igh s bu ha ing
mode a e in o mal p ope y igh s.
Poache s alien o he communi y whose ac ions a e
unaccep able om he s andpoin o communi y easoning.
-3
Pe sons lacking o mal p ope y igh s and ha ing
li le chance o holding in o mal p ope y igh s.
Sou ce: p epa ed by he au ho
Figu e 9 shows he classi ica ion esul s o he di e en ypes o Galician shell ish poache
p e iously iden i ied in Table 8, ollowing he indica ions desc ibed abo e. A e c ossing he
p ima y c i e ia o belonging o he communi y and o he ishing sec o p oposed in his
pape , 19 ypes o poache iden i ied du ing he esea ch ca ied ou in he ield we e
included.
The i ue o he p oposed classi ica ion is o gi e homogenei y o all he exp essions o
poache s in he 4 gene ic ypes o poache , in eg a ing hem independen ly o hei indi idual
and/o collec i e cha ac e is ics, hei modus ope andi, he equency, o ganiza ion and
echnology hey employ o he easons d i ing hem o ca y ou unau ho ized ha es ing. The
cha ac e is ics o he ini ial 19 ypes o poache s in Table 8, iden i ied wi h no de ined
classi ica ion pa e n, could be so b oad ha some o hem can all wi hin mo e han one
quad an in he p oposed classi ica ion. Howe e , he exclusi i y o he p oposed
classi ica ion ensu es ha al hough poache s may sha e some common ea u es such as modus
ope andi o d i ing o ce, hey a e in ac di e en kinds o poache , de e mined by hei
di e ing possibili ies o accessing and exploi ing esou ces.
144
O obxec i o des e capí ulo é p opo medidas que o ien en a polí ica na loi a con a o
u i ismo ma isquei o en Galicia, achegando solucións adap adas a di e en es ipos de
u i os. Es as solucións pode án con ibuí a a anza na loi a con a o u i ismo en
con ex os nos que, como en Galicia, os ecu sos se manexen baixo éximes de co-xes ión.
O caso de es udo desen ol ido nes a in es igación explo ou o es ado de opinión de
ep esen an es de 55 con a ías de pescado es galegas nas que exis e p odución ma isquei a
dalgún ipo, e nas que o on elizadas 55 enquisas e 48 en e is as en p o undidade. Os
enquisados consul ados esponde on a dúas p egun as p incipais: ¿Como e mina ía co
u i ismo? e ¿Po que cump e as leis do ma isqueo?. As espos as non só iden i ican
posibles medidas pa a comba e ac i amen e a ap opiación ilegal de ma isco, amén mos an a
pe inencia da combinación de múl iples mecanismos disuaso ios pa a comba e a u i os
di e en es.
Adicionalmen e, a pe cepción dos enquisados pe mi iu iden i ica o es ado do u i ismo nas
di e en es con a ías de pescado es, apun ando ás comunidades nas que a acción dos
u i ismo é máis aguda. Sob e es e pun o, e dado que a in o mación ecollida nes e aballo
p o een da pe cepción dos usua ios o mais dos ecu sos, oi de in e ese obse a que ipo de
disuasión se ma e ializa naquelas comunidades nas que non se de ec ou u i ismo de ipo
in e no
11
, é dici , nas que pa ece exis i unha maio adhe encia ás no mas.
A discusión sob e medidas de acción con a o u i ismo ma isquei o galego abo douse
asumindo que, pola súa di e sidade, os u i os non poden se comba idos u ilizando medidas
únicas e homoxéneas, sendo necesa io a icula accións conc e as axus adas a cada ipo de
u i o. As medidas de loi a con a o u i ismo que se suxe i án se án ela i as aos 4 ipos
xe ais de u i os pa a a xes ión p opos os no capí ulo an e io , que se i on pa a clasi ica
dun xei o exclusi o aos 19 ipos de u i os iden i icados na cos a galega no capí ulo 3. Dende
o pun o de is a da disuasión o in e ese des a clasi icación eside en que es á baseada na
posesión de de ei os de p opiedade, o que pe mi i á p opo medidas de acción que eñan
impac o eal no compo amen o dos u i os (Alchian & Demse z, 1973; Demse z, 1967;
Feeny e al., 1990; Gue in, 2003; Os om, 1990; Schlage & Os om, 1992; Wal as, 2008).
11
Balles e os & Rod íguez-Rod íguez (2018a) de ini on os Fu i os In e nos como u i os que eñen licencias o mais de
explo ación ma isquei a.
145
FONTES DE INFORMACIÓN 7.2
Nes e capí ulo u ilizouse a in o mación ob ida du an e o p imie o es udo de caso
desen ol ido pa a es a ese. As con a ías galegas o on omadas como unidades de análise
po se co po acións do adas de pe sonalidade xu ídica que pa icipan, o ganizada e
ac i amen e, na co-xes ión dos seus ecu sos, e po ep esen a o malmen e a odas as
ma iscado as e ma iscado es legais galegos (Xun a de Galicia, 2014). Nese sen ido, nas
con a ías de pescado es os ex ac o es legais de ma isco poden in eg a se di ec amen e nas
es u u as das con a ías, ou cons i uí o ganizacións de p odución p opias den o das mesmas
(Xun a de Galicia, 2008, 2014).
De iní onse como con a ías obxec i o odas as que, du an e o pe íodo de es udo, p esen a on
ac i idade ma isquei a en calque a das modalidades ecollidas na lei de pesca de Galicia
(Xun a de Galicia, 2008). Pa a ob e a in o mación u ilizá onse enquisas (55) e en e is as en
p o undidade (48) aplicadas en e xanei o de 2012 e xanei o de 2015. Os in o man es o on
memb os seleccionados das con a ías de pescado es.
PERCEPCIÓN DOS USUARIOS FORMAIS DOS RECURSOS SOBRE MEDIDAS PARA 7.3
TERMINAR CO FURTIVISMO E ADHESIÓN ÁS NORMAS
O p imei o obxec i o de in es igación p opos o nes e aballo oi iden i ica posibles medidas
pa a a loi a con a o u i ismo ma isquei o galego, conside ando a óp ica dos usua ios
o mais dos ecu sos. Con ese in, os ep esen an es das ma iscado as esponde on á p egun a:
¿Como e mina ía co u i ismo?. Po se unha cues ión de ipo abe o os enquisados
con es a on sen lími es de espos a, achegando máis dunha solución ao p oblema enunciado.
As espos as ob idas e idencia on que o es ado de opinión dos enquisados é que o u i ismo
debe comba e se con medidas de ipo ins umen al-coe ci i o. A Táboa 11 mos a esa
endencia, p esen ando a ecuencia na que o on nomeadas as solucións p opos as polos
ep esen an es das ma iscado as.
146
Táboa 11 Medidas pa a comba e o u i ismo suxe idas polos enquisados. F ecuencia de apa ición de cada
medida exp esada en %. N=55
Fon e: Elabo ación p opia a pa i da in o mación das enquisas.
Tipi ica o u i ismo como un deli o oi apun ada como a solución máis popula en e os
enquisados (67.3%). Es a medida es á ac ualmen e
12
incluída no código penal español no
a igo 335, ecollendo a posibilidade de impo sancións legais po u i ismo ma isquei o en
o ma de mul as, inhabili acións e penas de p isión de en e 6 meses e 2 anos (BOE, 2017). A
implicación de penas de cá ce e e cas igos se e os oi eclamada polos in o man es
consul ados du an e as enquisas, o que acon eceu an es de que a ipi icación como deli o se
cons i uíse legalmen e. Ao e e i se á necesidade de a a o u i ismo ma isquei o como un
deli o, oi común que os enquisados ad e isen que o sis ema de cas igos, aínda que igu oso,
debe ía se p opo cionado, g adual e debe ia e a capacidade de adap a se a cada ipo de
u i o, sendo pa icula men e coidadosos á ho a de aplica a lei a ma iscado es o mais.
Segundo a pe cepción dos enquisados os Fu i os P o esionais, Fu i os O ganizados,
Insol en es, indi iduos que p ac ican o u i ismo dun xei o eco en e, e aqueles que ecollen
e come cializan especies p ohibidas ou pe igosas pa a o consumido , se ían os suxei os sob e
os que se debe ía en a iza a aplicación des a medida.
A segunda solución más nomeada polos consul ados, apa ecendo no 63.6% das epos as, oi a
necesidade de mello a a ixilancia dos bancos ma isquei os, inc emen ando o núme o de
e ec i os e medios no con ol da cos a galega. Nesa mesma liña de ac uación, case a me ade
12
A inco po ación da u i ismo ao C.P. p oduciuse no ano 2015, men es que as en e is as e enquisas se ealiza on nun
pe íodo an e io comp endido en e xanei o de 2012 e xanei o de 2015.
67,3% 63,6%
47,3%
34,5% 30,9%
18,2% 16,4%
9,1%
0,0%
10,0%
20,0%
30,0%
40,0%
50,0%
60,0%
70,0%
80,0%
147
dos in o man es (47.3%) p opuxe on que, pa a disuadi aos ex ac o es ilegais, é necesa io
endu ece o cas igo po u i ismo, aumen ando a p esión sob e os u i os o que implica ía
máis con ois, inspeccións e incau acións, an o nas p aias, como nos es ablecemen os de
hos ala ía, lonxas, depu ado as e sob e odas as posibles ías de come cialización de ma isco
ilegal. Es e paque e de medidas inclui ía mul as máis al as, e ogacións de í ulos de
explo ación, peches de cen os de come cialización e, en xe al, sancións máis se e as.
P ecisamen e, as ixia as ías de come cialización no me cado neg o e a comp a- en a de
ma isco ilegal, oi a solución achegada polo 34.5% dos in o man es. Pe segui e cas iga aos
comp ado es, de ec ando e inhabili ando as súas o ganizacións e cen os de dis ibución, se ía
a ecomendación cen al des a medida.
As campañas de educación e concienciación sob e os pe igos e e ec os nega i os do
u i ismo o nouse a p imei a solución de ca ác e no ma i o, sendo nomeada polo 30.9%
dos enquisados. A segunda medida non-coe ci i a oi de na u eza egula o ia, o 18.2% dos
enquisados apos a ían po aumen a os í ulos o mais de ex acción de ma isco, o que
pe mi i ía in eg a aos u i os den o do sec o ex ac i o o mal. O 16.4% dos enquisados
apun a on á necesidade de mello a os es o zos do gobe no da Xun a en ma e ia de
u i ismo.
O segundo obxec i o de in es igación oi o de explo a a adhesión dos ma iscado es galegos
á o denación pesquei a. A es a exia oi de iden i ica as mo i acións pa a o cump imen o
u ilizando a p egun a: ¿Po que os ma iscado es comp en as leis de ma isqueo?.
O conxun o de espos as ob idas (Táboa 12) de inen as liñas xe ais de adhe encia ás no mas
en e os usua ios dos ecu sos, deliñando dous compo amen os undamen ais: i)
cump imen o ob iga o io das no mas, inducido po posibilidades de cas igo coe ci i o como,
mul as, inhabili acións, p esión social do g upo, e c, e ii) adhesión olun a ia á o denación
ma isquei a.
148
Táboa 12 Tipo de disuasión/adhesión iden i icada nas con a ías galegas.
Fon e: Elabo ación p opia a pa i da in o mación das enquisas.
En e mos absolu os, ambos ipos de adhesión apa ecen con igual ecuencia (37,7% dos
casos), sinalándose como al e na i a a combinación das dúas mo i acións (24.5 %).
Po én, p o unda nos e mos do cump imen o dos ma iscado es galegos esixiu un olla máis
p eciso, con ex ualizando a in o mación an e io naquelas con a ías cunha adhesión ás
no mas máis comple a. Pa a iso, se iden i ica on as con a ías nas que os ma iscado es se
adhe i on ao cump imen o da lei, o que pe mi iu disc imina en e comunidades nas que
exis e u i ismo de ipo in e no e as que non. Segundo os da os acadados nas enquisas, no
27.3 % das con a ías consul adas houbo unha adhesión xe al ás no mas, men es que no
72.7% das comunidadesse daban episodios de u i ismo in e no
13
. A anzouse explo ando o
compo amen o de adhesión ecupe ando a p egun a: ¿Po que os ma iscado es comp en as
leis de ma isqueo? e analizando os esul ados en unción da exis encia de u i ismo in e no.
A Táboa 13 esume as achegas ob idas. O achado cen al é que naquelas con a ías nas que o
u i ismo in e no non exis e, a endencia de adhesión ás no mas é undamen almen e
no ma i a (66.7% ) e combinada (20%). Es a in o mación con as a con aquelas con a ías
nas que si hai p esencia de u i os in e nos, dado que a adhe encia ás no mas é
maio i a iamen e ins umen al (47.4%).
13
Es e da o implica que no 72.7 % das con a ías consul adas exis en indi iduos que p ac ican o u i ismo in e no (F.I.).
Po én, os da os achegados non iden i ican en que g ado ou con que ecuencia se p oducen esas accións. Tampouco
pe mi en calib a os impac os (económicos, ecolóxicos, e c) das accións u i as. O an e io implica que no conxun o de
con a ías nas que hai F.I., o g ado de u i ismo é a iable, incluíndo comunidades con F.I. se e o e con a ías con F.I.
de menos impo ancia.
37,7% 37,7%
24,5%
0,0%
5,0%
10,0%
15,0%
20,0%
25,0%
30,0%
35,0%
40,0%
Ins umen al No ma i o Ambas
149
Táboa 13 Tendencia da disuasión (No ma i a, Ins umen al ou Combinada) nas con a ías galegas,
disc iminadas en e aquelas nas que Non Exis e F.I, e nas que Si Exis e F.I
Fon e: Elabo ación p opia a pa i da in o mación das enquisas.
Ademais, os da os o ecidos pola Táboa 13 suxe i on a elación en e a adhesión no ma i a ás
no mas e a inexis encia de u i ismo de ipo in e no nas con a ías galegas. Esa hipó ese oi
es ada u ilizando a p oba X2, a cal é idónea pa a de e mina a exis encia de asociación en e
a iables de ipo nominal. A pa i da in o mación ob ida nas enquisas oi posible c ea dúas
a iables cuali a i as dico ómicas (V1.Exis e F. I., e V.2.Adhesión No ma i a), sob e as que
se aplica on o es es a ís ico p opos o.
A Táboa 14 p esen a os esul ados ob idos, p obándose que exis e asociación signi ica i a
en e a adhesión no ma i a e a inexis encia de u i ismo in e no p- alo 0.025<0.05).
Táboa 14 Asociación en e a exis encia do u i ismo de ipo in e no e a adhesión no ma i a á o denación
ma isquei a. Aplicación dos Tes X2 de Pea son.
*
Rexei ase a H0 pa a un ni el de signi icación do p- alo < 0.05.
Fon e: Elabo ación p opia.
MEDIDAS PARA COMBATER O FURTIVISMO MARISQUEIRO EN GALICIA. 7.4
Os esul ados expos os na sección an e io pe mi en e lexiona sob e dous pun os
impo an es:
i) A pe cepción dos ep esen an es dos ma iscado es in i a á aplicación de medidas
de co e ins umen al, po én as súas ecomendacións se e i en, undamen almen e,
13,3%
66,7%
20,0%
47,4%
26,3% 26,3%
0,0%
10,0%
20,0%
30,0%
40,0%
50,0%
60,0%
70,0%
80,0%
Ins umen al No ma i o Combinado
Non Exis e F.I. Exis e F.I.
H0
Fu i ismo
In e no
N= 53
X2
p- alo
Rexei a
H0
H0: A adhesión no ma i a á o denación
ma isquei a non es á asociada á p esenza
de Fu i ismo In e no
F.I
38
5.3
0.025*
Si
Non F.I
15
150
a u i os ex e nos ao sec o . A implicación subxacen e é que eses usua ios non
posui án de ei os de p opiedade o mais sob e os ecu sos, polo an o, non se
pode á incidi sob e o seu compo amen o u ilizando es as igu as ins i ucionais xa
que, nes es casos, os incen i os asociados a enencia de de ei os de p opiedade
o mais se dispan.
ii) A e isión do compo amen o de adhesión ás no mas en con a ías sen Fu i ismo
In e no o eceu pis as pa a o ien a a acción na loi a con a o u i ismo cando os
non cump ido es posuen de ei os de p opiedade o mais sob e os ecu sos. Nes es
casos oi en a izada a acción no ma i a polas posibilidades de cump imen o
olun a io asociado ao éxime de co-xes ión dos ecu sos, do cal eme xe unha
a qui ec u a ins i ucional que pode p omo e a acep ación das no mas (Os om,
1990).
Polo expos o, e pa indo da p emisa de que cada ipo de u i o debe se comba ido dunha
manei a di e enciada, a es a exia combinada de medidas de ca ác e no ma i o e ins umen al
pa ece axus a se as exixencias do escena io ma isquei o galego.
A complexidade do u i ismo en Galicia pe mi iu es uda di e en es si uacións de xes ión
asociadas ao cump imen o das no mas sob e as que apoia as ecomendacións de polí ica.
Pa indo da clasi icación de u i os p opos a no capí ulo an e io , na que se p opuxe on 4
ipos xe ais de u i os pa a a xes ión (Táboa 15), suxe i anse medidas que pi o an en e as
accións de ipo no ma i o, o que é especialmen e pe inen e en con ex os comuni a ios con
indi iduos ligados co sec o pesquei o, e as accións de co e ins umen al, ecomendables en
si uacións que in oluc an a indi iduos des inculados das comunidades.
Táboa 15 Polí icas de adhesión/disuasión suxe idas pa a os 4 Tipos u i os xe ais pa a á xes ión.
4 Tipos u i os xe ais pa a á xes ión
De ei os de P opiedade
En oque Disuasión
Tipos de Fu i os
D. P opiedade
Fo mais
D. P opiedade
In o mais
Tendencia
Comuni a io e pe encen e ao Sec o
Si
Si
No ma i a, apoio Ins umen al
Comuni a io e alleo ao sec o
Non
Si
No ma i a con apoio Ins umen al
Alleo á comunidade e pe encen e ao
Sec o
Si
Non
Ins umen al con apoio No ma i o
Alleo á comunidade e alleo ao sec o
Non
Non
Ins umen al con apoio no ma i o
Fon e: Elabo ación p opia.
Sob e as solucións p opos as nes e capí ulo, a Táboa 16 incula os ipos de u i os con
ecomendacións de disuasión xe ais pa a o u i ismo en Galicia.
151
Táboa 16 Medidas combinadas de acción con a o u i ismo
Fon e: Elabo ación p opia.
7.4.1 Medidas pa a os u i os comuni a ios alleos ao sec o ma isquei o.
Baixo es a nomencla u a o on ca alogados odos
14
indi iduos que non os en an de ei os de
p opiedade o mais sob e os ecu sos, pe o que pe encen a comunidade de ma iscado as
(Balles e os & Rod íguez-Rod íguez, 2018a).
14
Nes e g upo o on incluídos indi iduos como: 1) Desemp egados;, 2) Donas de Casa, 3) Re i ados do ma , 4) Xubilados, 5)
Veciños, 6) Xo es da comunidade, 7) D ogadic os, 8) insol en es; 9) G upos o ganizados locais; 10) Fu i os
P o esionais
4 Tipos u i os xe ais
pa a á xes ión
En oque
Disuasión
Polí icas de Apoio (No ma i a ou
In umen al)
Paque es de Medidas Combinadas
Tipos de Fu i os
Tendencia
Polí icas de Apoio
Medidas
Comuni a io e pe encen e
ao Sec o
No ma i a, apoio
Ins umen al
Recomendación de polí icas que p omo an o
cump imen o no ma i o.
O apoio ins umen al debido a limi acións do
en oque no ma i o:
- Exis encia de iolado es c ónicos da lei.
- Exis encia de u i os iolen os e que
eco en a in imidación e ep esalias.
- Exis encia de casos de co upción en
Con a ías e Lonxas
- Exis encia de Fu i ismo de ipo In e no.
- Fu i os impunes e insol en es
Medidas No ma i as:
- P omoción xe al lexi imidade das no mas
ma isquei as e de loi a con a o u i ismo o que
implica á a mello a da pe cepción sob e a
pe inecia dos p ocesos (Xus iza P ocesual) e
sob e os esul ados de i adas da mesma (Xus iza
Dis ibu i a)
- P omoción do sis ema de co-xes ión, implicando:
o Posibilidades de a iculación de
medidas de xes ión in o mal sob e o ecu so e os
seus usua ios.
o Pa icipación na oma de decisións e no
au ogobe no dos bancos ma isquei os.
- Polí icas sociais o ien adas a indi iduos que
u i an po necesidade (desemp ego, exclusión
social...)
- Campañas de educación en e ma iscado es.
- Campañas de concienciación publica sob e os
e ec os ad e sos do u i ismo sob e a ac i idade
ma isquei a.
- Valo ización da ac i idade ma isquei a como
ac i idade socioeconómica ele an e con e ec os
de a as e in e -indus ial.
- Campañas de concienciación publica sob e os
pe igos do consumo e comp a de ma isco ilegal e
sen depu a .
- P omoción das comunidades ma isquei as como
cen os de u ismo ma iñei o.
Medidas Ins umen ais:
- Mul as, incau acións, inspeccións, decomisos
- Sis emas de con ol e cas igo, p opo cional,
adap ado e g adual.
- Re ogación empo al ou de ini i a de pe misos
de ex acción.
- Inc emen o da ixilancia.
- A ogamen o das ías de come cialización,
pe secución dos endedo es/ comp ado es.
- Sis ema de en o cemen in o mal (xes ión
in o mal da comunidade)
Comuni a io e alleo ao
Sec o .
Alleo á comunidade e
pe ence ao Sec o
Ins umen al
Apoio No ma i o
Recomendación de polí icas de co e
ins umen al-coe ci i o.
Apoio no ma i o debido as limi acións do
en oque ins umen al:
- Non odos os u i os son igual de
pe igosos.
- Poden a icula se medidas al e na i as de
concienciación e educación en e es e ipo
de u i os.
Alleo á comunidade e alleo
ao Sec o
152
Cen ando o en oque sob e es e ipo de u i os, as polí icas de co e no ma i o son al amen e
ecomendables pudendo a inxi a moi os dos indi iduos des e g upo, suxe indo accións de
concienciación e educación que mos en os e ec os pe niciosos do u i ismo, as
consecuencias sob e os ecu sos e sob e á ac i idade p o esional, p esen ando o in luxo
nega i o e expansi o das accións u i as den o do en o no comuni a io. O an e io , pode se
p esen ando en posi i o, é dici , as polí icas poden cen a se en mos a os bene icios do
cump imen o das leis, subliñando o e o no comunal e indi idual da acep ación das no mas.
Ademais, suxí ese a p omoción de accións que e o cen a iden idade comuni a ia e, na
aplicación das egulacións ixen es concede lexibilidade p agmá ica, que mello e a
pe cepción de lexi imidade das eg as. Como se xu eiu en capí ulos an e io es des a ese, se á
undamen al a icula polí icas socias di ixidas a indi iduos en isco de exclusión social e a
desemp egados que p ac ican o u i ismo po necesidade.
Debe se asumindo que en calque a comunidade, semp e exis en iolado es da lei que se
mos an indi e en es a in luencia dos alo es mo ais ou á xus iza asociada ás no mas, polo
an o, as incump en sis ema icamen e, o que suxi e a necesidade de medidas e ec i as pa a
incidi no seu compo amen o (Kupe an & Su inen, 1998; Su inen & Kupe an, 1999). O
en oque ins umen al debe complemen a esas limi acións das polí icas de co e no ma i o,
pa icula men e an e u i os que queden o a da in luencia da comunidade como cen o onde
aniña o coñecemen o ins i ucionalizado e as no mas e alo es compa idos, ou sexa, aqueles
ap opiado es ilegais c ónicos e de al o impac o, espoliado es do ecu so e iolen os que
in imiden aos comuni a ios. Medidas de cas igo g aduadas e e ec i as deben se
implemen adas pa a e i a a impunidade dos u i os. A posibilidade de pode cas iga
ap opiadamen e aos iolado es das no mas pe mi e, ademais, di e encialos dos cump ido es,
omen ando a pe cepción de xus iza p ocesual e lexi imidade xe al das mesmas (Os om,
1990; Pinke on & John, 2008; R. Pome oy & And ew, 2011)
7.4.2 Medidas pa a os u i os comuni a ios pe encen es ao sec o ma isquei o.
En e os u i os Comuni a io e pe encen e ao sec o es a án aqueles comuni a ios con
de ei os de p opiedade de acceso e explo ación o mais aos ecu sos ma iños, é dici : i) os
pescado es ec ea i os habili ados e; ii) os p o esionais do ma .
153
7.4.2.1 Usuá ios ec ea i os o malmen e habili ados.
Cando es e ipo de usua ios decidan non adhe i se ás no mas do ma isqueo, se án pe inen es
as polí icas xe ais p opos as pa a os comuni a ios no pun o an e io , acen uando o ca ác e
no ma i o de adhesión ás no mas e u ilizando as medidas ins umen ais como apoio das
p imei as. É subliñable que a enencia de í ulos o mais, con de ei os e ob igas cla as,
implica á a exis encia dunhas pau as de compo amen o espe ado así como un éxime de
sancións coñecido (Alchian & Demse z, 1973; Demse z, 1967; Feeny e al., 1990; Gue in,
2003; Os om, 1990; Schlage & Os om, 1992; Wal as, 2008).
Dende o pun o de is a ins umen al, os cas igos aos u i os des e colec i o debe án e un
ca ác e g adual. Dada a na u eza ec ea i a des es í ulos o sis ema de sancións pode ía
incluí , mul as, incau acións, decomisos e a posible e ogación empo al e/ou de ini i a dos
pe misos. Nos casos nos que os u i os p o esionais ou os g upos o ganizados de u i os se
camu len como usua ios ec ea i os pa a ealiza ex accións dep eda o ias con inuadas, ou de
especies pe igosas pa a o consumido , as sancións máis g a es ecollidas no código penal
pode ían se a iculadas.
7.4.2.2 Sob e os p o esionais do ma
Va ios es udos eñen demos ado que o sis ema de co-xes ión dos ecu sos pode xe a unha
es u u a de incen i os que p o oquen cí culos i uosos de xes ión, nos que os p oblemas do
sec o pesquei o se egulen o mal ou in o malmen e (Be kes, 2004; Gezelius, 2003; R.
G a on e al., 2009; Os om, 1990; Pome oy & And ew, 2011; Pome oy, 1995; Schul z,
2014).
No con ex o galego o on iden i icadas expe iencias de co-xes ión no ma isqueo, que eñen
uncionado pa a o dena a ac i idade e icien emen e (Alló & Lou ei o, 2017; Balles e os &
Rod íguez-Rod íguez, 2018a; F angoudes e al., 2013; Ma ugán-Pin os, 2004; Mel zo , 1995;
Mola es & F ei e, 2003).
Nes e capí ulo algunhas si uacións de co-xes ión exi osas o on de ec adas pa a a egulación
do u i ismo de ipo in e no. O caso con a io, comunidades nas que o u i ismo p ac icado
po ma iscado es e ma iscado as e a un p oblema g a e e es endido, amén oi e i icada.
An e ese dob e escena io, as medidas de disuasión pa a o u i ismo in e no deben se
e isadas, an o pa a se aplicadas dun modo adap ado, como pa a comp ende o escena io
ins i ucional conc e o que induce a compo amen os acep ables e inacep ables.