scieee Open visual document viewer

Terminologijos teorijos pradininkui Eugenui Wüsteriui – 100 metų

Jolanta Gaivenytė

Full text

UZSIENIO ACTUALIJOS TERMINOLOGUOS TEORUOS PRADININKUI EUGENUI wUs an u - oo METU Sieme sukanka 100 me q, kai gime aus q e minologas, ein e minologies wie wissenscha k[ ejq Eugenas W is e is Sakos (Eugen Wiis e ). Eugenas Wiis e is nime 1898 m. Ok obe 3 d. Wieselbu g'e bei E lauj'o. 1905-1918 M. E. W is e is lankd Schule'e Hi schbe g, Silezijoje, wei e bildssi in Be lyne - Cha lo enbu g'o ho esnes echnisniojede Schule, die g adgs 1927 in. e hiel Zinie iaus diplom4. 1931 m. apglmgs dise acij4,,Technikos, elek os iniine ijas, kalypad bos in e na ionale s anda dziza imas" E. W is e is echnikos wissenscha q e hiel dak a o G ad. Sis g oße A bei , i5leis as einzeli a k ygu, wu de eine g undleginiq p a e minologies Theo ien echnikos Themen, Zemds wissenscha q o 1972 m. wu de Wienos a amq. 1955 m. E. W is e is dejo des 5i i Wienos lkio uni e si e e uni e si e s leksikologies, leksikog a ies, e minologij os und s anda dizazions p o esso iumi. lV' li e 1977 m. 29. Mä z d. 1935 wissenscha q uZsakymu m. So ie q sqjungos ehemalige Russlands s anda dq komi eas pasilld akademies i usq kalb4 iS e s a E. Wiis e io Buch wu de g undlegendem Te minologijs Lei dliu. Neil ukgaius Th in e na ionalen s anda dsq associa ion (ISA) ls eig i 37 echnikos komi e4 (TK 37), dessen ak i s i is bu q e minijs s anda dziza imas. 1936 m. i yko TK 37 No s Sio sek e o iapi masis posedis. komi e o das wa Deu sch s anda dsq ins i u e (dabe DIN), e minijos bibliog aphijas p ojek e, adiau p asidejgs wel lich abe haup sächlich di b a Wien, un e Lei ung E. Wiis e iui. L939 m. pa eng i echnikos e minq k[ imo aisykliq, s anda d izuo q echnikos e minq Zodynq be ei imo aisykliq, in e na ionaleninds De zwei e k as 5i4 eikl4 un e b euke. K imi endend alle ISA T'I<37 Dokumen e, gehal en in Be lyne, wa en ze s ö , adiau i5sauge e E. Wiis e is, j l Kopien Wieselbu g'e oddl A bei nich u uko. 126 Po de ISA seine ak i l4 als In e na ionale s anda disa ionso - ganisa ion e neue (ISO), echnikos komi ea ne adiau Te minologijas E. Wiis e is dech e alle Ans engungen, dass de a bei e e und seine Ak i i ä en 1949 m. wu de einges ell . in e na ionale Te miniezus anda die ungsa bei nenu uk q. E pasinle Ös e eichisches s anda dsq ins i u zu ich en is i ISO, dass b i q is eig as sek e a ia Ös e eich in. E. Wi.is e is o i selbs emesi ganizacinio Ös e eich wu de ge eil i sEjungininkq und so ie inds a mee kon ollie e zonen, und E. Wiis e is u djo aLind i i5 da bo. Thm s4lygos wa en wi klich nich leich es, weil usq kon ollie e Wieselbu g'o i Vien4 dampiniu schwe eZimiu (Benzino damals ko) und kgs i k uop5dius ka ei iq übe p üimus. Sio Zimbas Bemühungen und Ged ybe didZia Teil l6md das, dass 1950 m. Somme 4 ISO TK 37 wu de wiede hö , und 1952 m. He bs in Kopenhago ig e e s e Posddis. E. Wiis e is iel beiges eh be ei end e minq Sammlungen i ai ius bei Zodynus. E be eilig e elek o echnikas kommissions sich ak i in e na ional Th inds (IEC), ließuse e minq Sammlungen, ä igkei . Ilgame d E. Wiis e io Ak i i ä en bei de Ausa bei ung e minq kl imo und apib eZimq Bildung Regeln pade e en s ehen neue lei aikamosios sp acho y os Disziplin. Sein We k ,,Beg öß e Te minolog- (Die, ne ja" Allgemei- Te minologieleh e. Ein G enzgebie zwischen Sp achwissenscha , Logik, On ologie, In o ma ik und den Sachwissenscha en") padee e de Te minologie G und4 Theo ie. Ein wei e e wich ige Theo e ike E. Wiis e is Te minologiena - bei wa i5leis as seinem Tod. Jo schon nach kolleegosai p esse pa engd e minologien und Wienos uni e si e e, konspek o hand a5 i e minog a i okiediq ih pasche q, welche E. Wi.is e is lesed (Wiis e Eugen: Ein ih ung in die allgemeine Te minologieleh e und e minologische Lexikog aphie Ed. / Helmu Felbe // Sch i en eihe de Technishen Uni e si Wien, ol. 8 (pa 1 & 2). Wien: Sp inge , L979, 1.45+70 5i4 p.)". Veliau nach ki ab4bu o gezähl Te minologieku s in de Uni e si ä Wien. Da- L a n g F. Eugen Wiis e - his li e and wo k un il 1963 // Eugen Wiis e (1898- 1977):Leben und We k. Ein Os e eichische : His Li e and Wo k. An Aus ian Pionee o he In o ma ion Socie y Pione de In o ma iongesellscha Ed. / E. Oese , C. Galinski. Vienna: Te mNe , 1998. P. 1325. 127 jäh lich o ganisie jame semina e ki q Saliq we den e minologies wissenscha le n2. Un ollende blieben d ei g oße E. Wi.is e io P ojek e:,,Sis eminis ai5kinamsis g undleginiq e minologijos s4 okq Zodynas", die Au o ius a5d sei 1955 (,,Sys ema isches De ini ionswo e buch de G undbeg i e de Te minologieleh e"),,,Th wel wei is Te minologijs Handbuch" (,,In e na ionale ( am Te minologieschliissel") au iniq LodLi4 elemen q inkinys, de b q e wende als in e na ionaliniq echnikos e minq da ybos Handbuch) und selbs E. Wi.is e io m. zusammengese z 1973 ink iniq publikacijq und neskelb q ank a5diq inkinys (,,Jubil2iumssammlu ng 1973")3. E. W is e is wa seh pladiq in e esq Zmogus. i5sila inim4 gemäß inZinie ius, e wa nich nu ein Zymiausiq Te minologie s Theo ien, Te minie s S anda diza imo p incipq und Me odq k[ djq, abe und Leksikog a , Bibliog a as. G oßel E. Wi.is e io inddlis i okiediq sp ach aybos aisykliq supap as inim4. E be eilig e sich de Raybose neue ungskommission bei de Ös e eichischen Wissenscha skademie und wa Au o ode Mi au o 35 A ikliq, ski q oki5kai aybai. E. Wi.is e is iel beigiddjo e bessindams Uni e saliqj4 de5im aing klassi ikacij4 (UDC), be eilig e sich Th p au ines Dokumen a ions ede a ions und Ös e eichische Dokumen a ionsgesellscha in Ak i i ä en, wa le z e es P äsiden asa. Von selbs Jugendes e en E. Wiis e is domejosi espe an o und ande en A bei inemis Sp achen, die nann e Planensp ache. 1921-1931 m. e e ö en lich d einel e A ikel4niq übe espe an o kalb4, die bis Siol gel en als undamen aliais. E. Wils e is is ece za gs soga A. Micke idiaus ,,Pono Thdo" e im4 i espe an o kalb4 ((Recenzo:) Mickiewicz, A.; G abo ski, A., ans. Sinjo o Thdeo ai Las a A mi a '?Sime 5i4 sogeninamql4 asa os mokykl4 baigd Lie u os s anda izacijos depa amen o Mi a bei e in Rena a Dapku d und A ikel Sionelio au o d. 3 B ii h I e H. The Scien i ic Legaq o Eugen W is e Re isi ed: Th ee Majo Un inished P ojec s ll E gen W jLs e (189&-1977): Leben und We k. Ein Os e eichische Pione de In o ma iongesellscha : His Li e and Wo k. An Aus ian Pionee o he In o ma ion Ed. / E. Oese , P. Socie y C. Galinski. Vienna:Ne , Te m 1998. 187-205. a Den P. pa . 13-25. 28 Posedop eno en Li o. Wa so io: Gebe hne & Wol , 1918, 304 p. Pe . : Ge mana 15 Espe an is o (D esden) (1918), no. 118 (1 no .), p. 86-87.)5 Vieleelis Pionie iaus, s idiq meh als 600 A ikelniq oki5kai sp achandiem Au ous, E. W is e io A bei en wich ig[s nich nu Salims. E. Wiis e is neabejo inai kann b i be ach e de Ös e eichischen Te minologieschulen k eju. Iolan a GAIWNYLE 5 Felbe H. Eine e wei e e Wiis e -Bibliog aphie: 1937-L977. E: llugen W s e (1898-1977): Leben und We k. Ein Os e eichische Pione de In o ma ionges- ellscha = His T i e and Wo k. An Aus ian Pionee o he In o ma ion Socie8 Ed. / E. Oese , C. Galinski. Vienna: Te mNe , 1998. P.299. 29