Tarptautinė mokslinė terminologijos konferencija „Norminamoji ir aprašomoji terminologija“

W dniach 25–26 maja 006 r. w Moskwie odbyła się 11. międzynarodowa naukowa konferencja terminologicAUŠRA RIMKUTĖ Lietuvių kalbos institutas zna „Terminologia normatywna i opisowa” (Hopmamudsnoe u onucamenvnoe mepmunosedenue). Konferencja była poświęcona problemom standaryzacji i normalizacji terminów oraz prezentacji nowych metod badania terminologii różnych dziedzin. Zorganizowały ją Federalne Przedsiębiorstwo Państwowe Centrum Informacji ds. Standaryzacji, Metrologii i Certyfikacji w Nauce i Technice STANDARTINFORM (Poccutickuii Hayuno-mexnuueckut yenmp undopmayuu no cmandapmusayuis, MempojIiozuu uoyenke coomesemcmeud CTAHJAPTHH OPM), Komitet Naukowej Terminologii w Dziedzinie Nauk Podstawowych RAN RF (Komumem nayunoti mepmuHonozuu 6 0oOJracinmu pyndamenmavivix nayk PAH PO), Rosyjskie Towarzystwo Terminologiczne RosTerm (Poccuiickoe mepmunostozuveckoe obuyecmeo PoccTepm) oraz Państwowy Instytut Języka Rosyjskiego im. A. Puszkina (Tocydapemeennniū uncmumym pycckozo si3abiKa umMenu A. C. Ilywkuna). W konferencji uczestniczyli naukowcy z różnych miast Rosji (Moskwy, Omska, Czelabińska, Chabarowska, Samary, Kazania, Jekaterynburga i in.), a także z Finlandii, Litwy, Polski i Ukrainy. Referaty wygłaszano w języku rosyjskim. Konferencję otworzył i słowo powitalne wygłosił zastępca dyrektora STANDARTINFORM-u A. Kozłow. Część referatów plenarnych poświęcono teoretycznym zagadnieniom terminologii (kognitywna metoda badawcza, koncepcja pól terminologicznych, wymagania językowe wobec terminów). Wygłoszono również referaty o charakterze sprawozdawczym, w których informowano o stanie prac terminologicznych i wykonanych zadaniach, a także o problemach pojawiających się przy opracowywaniu normatywnych, przekładowych i innych dwulub wielojęzycznych słowników terminów oraz przy tłumaczeniu literatury naukowej i technicznej. Przedstawiciele STANDARTINFORM-u A. Kozłow i E. Sawilow omówili standaryzację terminologii w Rosji. Podkreślili, że standaryzacja jest sprawą państwową, usankcjonowaną ustawą z 27 grudnia 2002 r. oraz uchwałą rządu. Prace nad standaryzacją terminologii koordynuje i kieruje nimi komitet techniczny 55 Terminologia. Komitet tworzą specjaliści z ponad 30 rosyjskich organizacji zajmujących się pracą terminologiczną. Standaryzacja terminów, zdaniem prelegentów, jest dość skutecznym sposobem normalizacji języka techniki i nauki. 2 [SS] nn Terminologija | 2006 | 13 Ponadto przedstawili bazę terminologiczną STANDARTINFORM-u RosTerm (POCCTEPM), zawierającą ponad 140 000 artykułów terminologicznych. Oczekuje się, że baza ta będzie przydatna przy opracowywaniu wysokiej jakości norm terminologicznych oraz porządkowaniu terminologii narodowej i międzynarodowej. Jako jeden z najważniejszych celów standaryzacji terminów wymienili uzgadnianie pojęć i terminów różnych języków. Profesor Uniwersytetu w Białymstoku S. Griniow-Griniewicz mówił o zadaniach terminologii. Autor podkreślił, że należy nadal badać terminologię różnych dziedzin i opisywać ją, stosując różne metody badawcze. Omówił osobno kierunki badań naukowych nad terminologią (badania kognitywne, porównawcze, historyczne, semantyczne i inne), które są dość perspektywiczne. Wyraził ubolewanie, że obecnie terminologia nie jest już badana typologicznie. Naukowiec I. Kudaszew z Uniwersytetu Helsińskiego wygłosił referat na temat trudności związanych z opracowaniem deskryptywnego, czyli opisowego, słownika terminologicznego o charakterze przekładowym, na podstawie fińsko-rosyjskiego słownika gospodarki leśnej. Przygotowywany słownik będzie przeznaczony dla tłumaczy. Prelegent omówił również, czym różnią się wielojęzyczne słowniki terminologiczne typu opisowego i normatywnego. Profesor T. Kijak z Kijowskiego Państwowego Uniwersytetu im. Tarasa Szewczenki mówił o tłumaczeniu literatury naukowej i technicznej. Referat o rozwoju i obecnym stanie terminologii litewskiej wygłosiły A. Auksoriūtė iA. Rimkutė (Wilno). Prelegentki poświęciły wiele uwagi działalności Centrum Terminologii Instytutu Języka Litewskiego, zapoznały również z innymi instytucjami zajmującymi się terminologią na Litwie oraz tworzonymi bazami terminologicznymi: Bankiem Terminów Republiki Litewskiej, Tezaurusem Języka Litewskiego i in. Naukowiec z Moskiewskiego Państwowego Uniwersytetu Medycyny i Stomatologii V. Novodranova wygłosiła referat na temat typów poznania i kognitywnego badania terminologii medycznej. Najwięcej dyskusji wywołał referat S. Szełowa (Moskwa) na temat pól terminologicznych i struktury pojęć w terminologii. Językoznawca osobno omówił następujące pola terminologiczne: semantyczne, pojęciowe, pojęciowo-terminologiczne, terminologiczne (w znaczeniu szerokim i wąskim). Mówiąc o polach terminologicznych, przedstawił stworzoną przez siebie bazę terminologiczną WinTERM, zawierającą 226 haseł z różnych dziedzin Aušra Rimkutė | Międzynarodowa konferencja naukowa poświęcona terminologii... słowników terminologicznych, leksykonów i norm, a także pokazał, jak za jej pomocą można określać pola terminologiczne. Interesujące jest to, że nie ma ani jednego terminu, który nie miałby pola semantycznego lub pojęciowego, jednak nie wszystkie terminy mają pojęciowe pole terminologiczne i pole terminologiczne. Terminologiczne pole terminu (w wąskim znaczeniu), do którego zwykle należą terminy zamieszczane w słownikach, jest bardzo wąskie. Dość często terminy nie mają tego pola. Po posiedzeniu plenarnym pracę kontynuowano w dwóch sekcjach. W sekcji Teoretyczne aspekty terminologii większość referatów poświęcono terminologii kognitywnej (L. Manerko, E. Gołowanowa, A. Kiziukevičius i in.), synonimii i wieloznaczności terminów (G. Iwanowa, S. Oskina i in.), terminom metaforycznym (E. Bezatejewa, T. Pristajko i in.) oraz innym zagadnieniom. Druga sekcja —Praktyka działalności terminologicznej, terminografia i nauczanie terminologii. Mówiono w niej o pracy terminologicznej na Ukrainie (L. Bojarowa, L. Simonenko), o problemach definiowania terminów i opracowywania słowników terminologicznych (I. Vechmas-- Lechto, E. Sorokina i in.). Mówiono o terminologii ekonomii, prawa, informatyki, reklamy, żeglugi, pszczelarstwa, medycyny i innych dziedzin, a także wspomniano o konieczności kształcenia wykwalifikowanych terminologów. Wyniki dwudniowej konferencji terminologicznej omówił profesor Katedry Językoznawstwa Ogólnego i Rosyjskiego Państwowego Instytutu Języka Rosyjskiego im. A. Puszkina V. Leičikas. Według niego na konferencji poruszono aktualne kwestie terminologii i terminografii, a także podzielono się doświadczeniami w pracy terminologicznej. Wydano zbiory tez referatów i referatów konferencyjnych. Kolejną międzynarodową konferencję w Moskwie planuje się zorganizować wiosną Aušra Rimkutė Lietuvių kalbos institutas 2007 roku. Otrzymano 2006-11-18 P. Vileišio g. 5, LT-10308 Vilnius E. paštas Terminologija | 2006 | 13 [email protected] a t ~J