In memoriam Kazys Pakalka (1928–2009)
Full text
A. SABALIAUSKAS. In
memo iam Kazys Pakalka 355
PERSONALJOS
ALGIRDAS SABALIAUSKAS
Ins i u o de lenguas Lie u ių
IN MEMORIAM KAZYS PAKALKA
(1928–2009)
El día 16 de sep iemb e de 2009 una g a e en e medad escancin as nos dejó
da bš us lexicóg a o, imos leksicog a ías li uáneas his o ios in es igado
Kazys Pakalka. Dejó silencialmen e ( ílus él e a y en ida), sin lo es, sin
despedida de idiomas, neno ėjęs moles a ni más ce canos amigos, ni conocidos.
Mi ė Vilniue, donde p abėgo mayo pa e de su ida, y u na con cenenais eg esó a
na alina, pad es kapą Gedžiūnlių pueblo kapinai ėse. No lejos de aquí y nacido el
pueblo Júodalaukio (Daugėlškio pa apija, Ignalnos dis i o). Según la adición de
la amilia Kazys Pakalka a es e mundo ino po el mismo linamynį. Sin emba go
o gonalis a en lib os pa oquiales egis é: 1928 año
356 KALBOS KULTŪRA | 82 ene o 1 día. Pajauni a nue oagimį anais iempos
e a bas an e habi ual más a de necesi a á i en l ejé ci oomené.
1941 m. Kazys Pakalka comenzó a acudi ga siąją Vilniaus Vy au o Diggioyo
gimnaziją. Velionis a menudo buenu palab a eco daba el llamado año de
ocupación okiechos Š ie imo gene alinį a ėją dak a ą P aną Ge man ą
(Meškauską)1, que pa icula men e cuidaba de Vilniaus k aš o lie u iškomis
escuelas. Kelią en ciencia u u o kalbininku ambién paleng ino y su dádè, sus
pa apijoneses muy ag adablemen e eco dado ilgame is Ma cinkonių klebonas
Nikodemas Pakalka, kadaise Suizaijoje, F ibu go uni e si e e, es udiua és
jun o con Vinco Mykolaičiu-Pu inu, algun iempo abajęs y Vilniaus Vy au o
Didžiojo gimnazijoje. Nicodemos Pakalka, puede deci se, ue muy hospi ala io a
los o bininos. P o eso Juozas Balčikonis aquí no solo esa oda o, ce ca de
klebonía malonią e ugudą encon aba y p o eso ious bi ės. De gužničiai aquí
e a ambién Kazio Pakalkos d augai Aloyzas Vidugi is, An anas Balašai is. Los
esiden es locales es os es jó enes sospecha on siendo clee ikus. Ta p 1948
año a o oño Vilniaus uni e si e e empezados es udios li uanis as al p incipio
Kazio Pakalkos aquí aún no. A si ado él algo más a de, pe bėgęs de Miškų ūkio
akul e o. A sisakando como así ya al homb e del pueblo más geis inos
bosquekininko especialidades segu amen e no ul imo papel su aidino Vy au o
Diggio gimnasio maes o Liongino Vai iekūno las lecciones de lenguas lie u ias. O
pe bėgimo o malumus a su an iguo alumno maneja la ayudó su p o eso a de
lengua la ina, más a de lec o a uni e si a ia Jad yga Tijūnely ė
(Šimkauskienė).
Ku so amigos Kazį Pakalką ecue da como a o da bš umo es udian e. Examaminos él nunca
nelaikė bien no p epa osés. El au o de es e a ículo lo pudie a con i meza a es igua po que
él exámenes no malmen e sos enía de inmedia o as su amigo. Ra a ez lo e a posible
encon a de danokios u o osokios en e enogos salidas. Nunca él no esúcaba en es adios.
Jus icia, a la cabeza iene a la cabeza humo ís ico episodio ísico de la inimo enseñi ío, is oęs
cómo ácilmen e su es udian e lipa i e, aquí 1 P anas Ge man as (19031945) 1936 m. Leipcigo
uni e si e e apgynė dise ación Liaudies pap očiai lie u ių šeimos gy enime. 1941 m. ue
nomb ado Š ie imo gene aliniu a ėju. 1943 m. a es ado po opone se a nacias polí ica,
especialmen e publicada mo ilización en SS delinius. Mi é Š u ho o en el campo de concen ación
apsik ė ęs šil ine. Lie u os kaliniai, papi kę k ema o ium i šininką, ex ajo su u ną y ugiendo
de campamen o izsigabeno hacia Š ediją. Más a de en e ó en una de los cemen e ios de
Copenhague. Desa o unadamen e, kapa 1960 m. ue des uido. P. Ge man o he mano, li uanis a
maes ojs, de di e sas edacciones empleado, ac i ous Lie u ių kalbos d augijos miemb o
Kas as Meškauskas (19061932) nuskendo an e Palangos. Plačiau sob e P. Ge man o ac i idad é.
M a c ko ny ė B. Vilnius ka o ka uselėje. La ida cul u al de Vilnius.
1939–1945. Vilnius, 1999, 7888.
A. SABALIAUSKAS. In memo iam Kazys Pakalka 357 pa p išokęs pa ik ino su
musumenis y impyg inai k ie ė isi a i bokso eni uo es. Sin emba go ales
p opues as abajščiojo li uanis o nė de olo ne iliojo. Kazys Pakalka, como y
o os de Vilniaus k aš o kilę es udian es, in ancia en sen ido nacional la
p iespaudá, po noso os, á uni e sidad a i usius de o os Li uania
kampelės, u bió e a ge okai Li u iškesnis, jau ía eaguoyan e en cada
es animųjos zamačią.
Ri ai Kazys Pakalka se con i ió ac i os académico del dicciona io Li uáneo de
palab as coleccionado . Noso os, amigos del cu so, al ez a eces y un poco
en idiosamen e žiū ėda amos, cuando el p o eso Juozas Balčikonis du an e
la lección a su es udian e ing esaba en egaba una cuen a y explicaba, que
An akalnyje po a enus palab as él gausiu a un poco de dine o. Y de esas
palab as diccionui du an e su ida Kazys Pakalka insc ibió al ez po 20 miles.
La mayo pa e palab as u bió insc ibi de la mad e Anelės Pakalkienės
(Cicėnai ės) lūpų. Pakalkienė muy bien sabía na i a lengua, su lengua e a a o
imagdingumo y e balismo. Quisie a eco da , que Kazys Pakalka su mad e sin
in amaba. La esposa del au o de es e a ículo, a la cual, como médicos, u o
que comunica se con Pakalkiene, decía que ella en ida no había encon ado
o o al homb e, que an cuida ía de su mad e, como cuidaba Kazys Pakalka.
Anks i u u ois kalbininkas in oluc ó y en in es igaciones de his o ia de lexicog a ías
Li uáneas. Di igido po el P o eso Jono Palionio esc ibió alo ación diplomominí abajo
sob e manusc i o Dionizo Poškos dicciona io2. 1953 m. g aduęs uni e sidad Kazys Pakalka
algunos años enseñedé Vilniaus pedagoginiame ins i u e. Sin emba go oda olimé ica su
ac i idad cien í ica p incipalmen e elacionada con el Ins i u o de la lengua Lie u ių. Aquí
años aspi an u as él esc ibió dise ación Pi masis lenguas li uanas diccionynas (Kons an ino
Ši ydo3 Dic iona ium ium lingua um 1629 m.). El je e de abajo docen e Jonas K uopas.
Dise ación o icialis oponen e el p o eso Juozas Balčikonis su a siliepimą e minó po ales
palab as: a lik as abajo nusipelno con kaupu, que Mokslinė a yba acep a ía econoce K.
Pakalkai ilologijas mokslų kandida o g ado. Tan o a el p o eso Juozu Balčikoni, como a los
miemb os del Consejo Cien í ico pa icula men e eno me la imp esión dejó la segunda pa e
de dise ación 917 hojas egis o de palab as Li u ichas. Sup an amas daik as, dijo J.
Balčikonis, alam dideliam egis u esc ibi i padė a baisidad abajo. Debe ía libe a lo
inmedia amen e. Con a iamen e, 2 Ž . Pa k a l k a K. D. Poškos o odyno genezė y des ino.
Lie u ių kalbo y os klausimai 29, 3 los empleados del Lie u ių kalbos i li e a ū os ins i u o en
ese momen o obliga on consumi al nues a leksikog a o pa a dės o mą.
1991, 113–117.
358 KALBOS KULTŪRA | 82 se ía capi alas zanchas en la ie a.4 El P o eso
Kos o Ko sako opina, ales olume is dise aciones en gene al debe ía
p ohibi esc ibi . Se puede deci que con dise ación de ensima el abajo
an e es e monumen al leksicog a ía li uanos sólo comenzó. Sob e dicciona io
y sus au o es Kazys Pakalka publicó mul i ud de a ículos, él de e minó
uen es de la pa e del dicciona io lenkiškosios, co igió dicciona io echa de
p ime a edición, exhibió naujada us. Po supues o, lo más impo an e con
es udios in oduc o ios y odykles de palab as li uanichas pa engé
aksimilinius del denominado p ime ojo (ap oximadamen e 1620 m.) y e cioyo
(1631 m.) edición nue os, puošnius, aho a a disposición de odos (Pi masis
lie u ių kalbos žodynas, 1979; Senasis Kons an ino Si ydo žodynas, 1997).
Pod íamos deci que Kons an inas Si ydas e a el g an Kazio Pakalkos, como
y ėjo, meilė, acompañándolo has a los úl imos días de ida. O a s i is
lingüo y os de los li uanos, en la cual elionis ambién mucho nu eiké, ue
académico dicciona io de la lengua li uánica. An e es e mismo más impo an e
de nues o lexicog a ía ienda, al cual, di íamos, la nación Li uania p epa aba
lige amen e cien a año, Kazys Pakalka p ile é aún siendo un es udian e, y
ac i amen e abajaba casi cuu is décadas. Po es e abajo 1996 m. le jun o
con o os lexicog a as ue asignada P emio de Ciencia de la República de
Li uania. Domino Kazį Pakalką ambién sepa adoų lie u ių kalbos žodžių
is o ija, lie u ių kalbos y inėjimo dalykai, kalbos kul ū a, gim ojo Daugėliškio
a mė.
Mokslo y abajo amigos Kazį Pakalką ecue da como pa icula men e
jau ų, siemp e susc upusį, since ši dų žmogų.
Mielas Amuge, descansesekis en paz pa a odos los iempos eg esado a
Tu co azón mismo más p ecioso á nues a ie a inelio. 4 B a l č i k o n i s
J. Rink iniai esc i os. T 1. Vilnius, 1978, 367370.