Vladimir Moisseyevitch Leitchik (06-11-1928 – 23-07-2013)
Full text
244 Serguey Shelov, Larissa Manerko | Vladimir Moisseyevitch Leitchik | (06-11-1928 – 23-07-2013) Vladimir Moisseyevitch Leitchik (06-11-1928 – 23-07-2013) Rosyjska nauka lingwistyczna straciła znanego specjalistę w dziedzinie zmarł 23 lipca 2013 roku. Trudno pisać o nim w czasie przeszłym, ponieważ filologii, leksykologii i terminologii — Władimira Moisiejewicza Lejczika, który jest wśród nas — swoich kolegów, studentów, naukowców i nauczycieli. Władimir Moisiejewicz Lejczik był wybitnym studentem, który ukończył Wydział Języków Romańskich Moskiewskiego Uniwersytetu Państwowego im. M. Łomonosowa. Był człowiekiem o szerokich horyzontach, zainteresowanym kulturoznawstwem, lingwistyką kognitywną, terminologią oraz teorią języków specjalistycznych. Jako prawdziwy filolog na swojej drodze poznawał wiele nowych obszarów działalności filologicznej: nauczał języka francuskiego i rosyjskiego, pracował jako tłumacz ustny, prowadził kursy z historii językoznawstwa, kultury rosyjskiej i podstaw terminologii. Tłumaczenie techniczne skierowało go ku głównemu nurtowi jego całego życia, któremu poświęcił ponad 50 lat — badaniom oraz praktycznej pracy z danymi naukowymi i terminologicznymi. Dzięki niemu ta dziedzina wiedzy lingwistycznej i leksykologicznej stała się odrębną dyscypliną naukową. Należy przyznać, że był on czołowym rosyjskim ekspertem w praktycznych i teoretycznych kwestiach terminologii, który stworzył oryginalną koncepcję tej dziedziny nauki. Kluczową ideą jego teoretycznego metajęzyka było rozumienie terminu jako złożonej jednostki językowej do celów specjalistycznych, opartej na trzech warstwach obejmujących substrat języka naturalnego, substrat logiczny oraz czysto terminologiczny charakter leksemu. Wszystkie te warstwy ujawniają się w formalnej, treściowej i funkcjonalnej strukturze terminu. Teoria Władimira Lejczika stanowi odpowiedź na wiele zagadnień współczesnej terminologii. Dotyczą one natury terminologii jako nauki, jej podziałów teoretycznych i stosowanych, różnicy między terminologią a systemami terminologicznymi, terminologią a nomenklaturą, kształtowania i stosowania metod terminologicznych, podstawowych zasad normatywnej pracy z leksyką naukową i terminologiczną oraz innych kwestii. Książka
245Terminologija | 2013 | 20 Lejczika Terminology: its subject, methods and structure, wielokrotnie wznawiana, stała się klasyczną pracą naukową opisującą dziedzinę terminologii. Trudno znaleźć współczesny artykuł naukowy, w którym nie wspomniano by nazwiska Lejczyka lub nie zacytowano jego monografii. Władimir Lejczyk wskazał drogę wielkiej nauki wielu młodym badaczom, będąc ich opiekunem naukowym, oficjalnym recenzentem podczas obrony rozprawy doktorskiej lub recenzentem ich artykułów naukowych. Chcemy podkreślić jego udział w naukowym przygotowaniu specjalistów nie tylko z Moskwy, lecz także z różnych części Rosji. Wśród jego uczniów (a obecnie są oni doktorami filologii i profesorami zwyczajnymi) znajdują się naukowcy z Krasnojarska, Niżnego Nowogrodu, Permu, Piatigorska, Saratowa, Tiumeni i innych miast. Dokładał wszelkich starań, aby popularyzować naukę. Jedna z najbardziej znanych książek popularnonaukowych poświęconych leksykologii i terminologii nosi tytuł Ludzie i słowa (Люди и слова). Tom ten można polecić uczniom starszych klas szkoły oraz studentom, aby zapoznali się z problemami leksykalnymi o charakterze technicznym i zawodowym. Należy powiedzieć, że był wyjątkowym człowiekiem, który stał na straży prestiżu radzieckiej, a później rosyjskiej nauki za granicą. Aktywnie uczestniczył w przygotowaniu i publikacji artykułów autorów rosyjskich i ukraińskich w języku angielskim i niemieckim; ukazało się to jako „Rosyjska terminologia” (1992–2002) w Wiedniu w 2004 roku. Ten zbiór prac w znacznym stopniu przedstawia rosyjską i ukraińską terminologię. Władimir Lejczik był pełnoprawnym członkiem Rosyjskiej Akademii Nauk Przyrodniczych (РАЕН) oraz był odznaczany przez organizacje międzynarodowe i rosyjskie. Uczestniczył w wielu konferencjach rosyjskich i międzynarodowych. Jego imię znane jest nie tylko w Rosji, lecz także daleko poza jej granicami. Jego życie dobiegło końca, lecz rozpoczyna się naukowa nieśmiertelność: jego artykuły, idee naukowe i wyniki pozostaną z nami na zawsze. Otrzymano 2013-11-06 Serguey Shelov Doktor nauk filologicznych, główny pracownik naukowy, kierownik Centrum Terminologii, Instytut Języka Rosyjskiego, Rosyjska Akademia Nauk Larissa Manerko Doktor nauk filologicznych, profesor zwyczajny, kierownik Katedry Teorii i Praktyki Języka Angielskiego na Wydziale Wyższej Szkoły Tłumaczeń Pisemnych i Ustnych Moskiewskiego Uniwersytetu Państwowego im. Łomonosowa
