scieee Open visual document viewer

Jonas Klimavičius – leksikologiškiausias terminologas

Alvydas Umbrasas

Full text

336 Lingbos Cul u a | 81 ALVYDAS Umb ASAS Ins i u o da língua li uana JoNas KlIMaVIČIus leKsIKologIšKIausIas e MINologas 2008 m. 26 no emb o d. kalbininkui Jonui Klima ičiui sukako 70 anos. nes a bonzia ocasião que isi pasidjoyugi pelos abalhos do sukak u ininko, lemb a -se nepails amą sua s andamen o da linguagem sa gyboje e winkė i ao abalhš uoli saúde e iš endência neleng ame abalho. Do su alkijas chegęs u u o cien is a (nimęs ge ùliškėje, Ma ijampolės ., mokęsis do mesmo dis i o Všakiškės p adinėje e Vilka iškio . Pl iškių idu inėje mokykloje) ecebeu os undamen os da ciência da língua no en ão Vilniaus pedagoginiame ins i u e. seu lei o Kazimie o Kuza inio incen i ado desde o mesmo inal de es udos (1961 m.) success ulamen e nė ė em kalbo y ą. ins i u o de línguas Li uãs (a é 1990 m. ins i u o de línguas e li e a u a Li uãs) o nou da bo ie e, à qual sukak u ininkas iel é a é šiol. Aqui nuziu neleng ą caminho do júnio ao sênio cien is a, apgynė dise ação (Melio ação e minų sis ema, 1993), ap oinhos e ap oinhas em á ias so as leksikologiją, leksikog a iją, e minologiją, e minog a iją, kul ū ą kalbos, his o ię kalbos i isa apimančią g ama ika ą. A ciência in es igamoji e p á ica a i idade is o de abundância abalhos. P ima iamen e nãoža empo a i ada ao undamen al lexicog a aça eikal […] maio diccioná io da língua Lie u ių. Seus c iado es jus i icadamen e podem o gulu-se c iū ę monunklą albai. Jonas Klima ičius um deles. Desde 1963 m. se ine ius anos iūsė com pala asininkais, e e mais a de g e a ou os abalhos alguns anos esc eê a. uMb asas. Jonas Klima ičius lexicologiškiausias e minologas 337 Žodyną é VIII (1970), IX (1973), X (1976), XIV (1986), XV (1991) omos co-au o de odo esc e eu 270 p. (daug con ibuiu e a II omo 2-o edição (1969) pa engė pe 400 p.). Dicioná io da língua Lie u ių kalbininkui é o essencial, mais p o undo on e de dados da língua isso bem se ê da maio ia de seus abalho de ciência. A pala a con ibuiu pa a que o mundo das pala as o nou bene a mais impo an e paixão do cien is a, essa expe iência p a e ê e abalhando ao Daba inės lie u ių kalbos žodyno Jonas Klima ičius é e cei o (1993) e qua o o (2000) memb o do colégio de edi o es de publicações. 1971 m. iniciado abalho em g upagem de e minologia (po pa os décadas ela i o depa amen o de e minologia, e a pa i de 2003 m. cen o de e minologia) só ajudou es eam po aukiu a iscalizados g adualmen e gausėjo a igos de a igosnelių, a é inalmen e eles pil e pasipylė. ques ões de e minologia cien is a a é ago a aloca p incipalmen e empo, embo a du an e bons ke u is abalho décadas i esse e aindaebu i di e sos in e esses cien í icos. e dade, se esc eço pala as de his ó ias, ki čiação, bend inês da língua ou ou as ques ões, mui as ezes não e ia sąsajos e com e minija. ao lado da e minologia jun o egenha e cul u a da linguagem. No minimas, co eção de e os é e e minologo, e da cul u a da língua specialis kasdienybė. Pa a o bem da cul u a da língua Jonas Klima ičius ez ealmen e mui o, po an o a edi o es, es ilis as es e cien is a bem conhecido, eles são uns dos y ėjo da bų ad esa ų. Os esul ados das pesquisas do Cien is a, ecenzias, a s ymai, suge ilmai, aisymai publicam-se em mui as publicações: Lie u ių kalbo y os klausimuose (Ac a Linguis ica Li huanica), Kalbo y oje, Bal is ikoje, Te minologijoje, Kalbos kul ū oje, Mūsų kalboje, Gim ojoje kalboje, Gim ajame žodyje e k . Pa icula men e aleg a-se Gim osios kalbos edakcija endoada al da bš uolį desde 1990 anos a e is a publicou ce ca de 400 publicações (s aipsnių, ecenzijų, espos as a pe gun as, žiupsnelių e k .). Me ê deles de mui os de gos o lido na Klausimų k ai elėje. é semp e conselhos, o como como co igi , como in oduzi melho , mais p eciso, egula men e. Des es ap endem ambém edi o es, e ou os o necedo es de conselhos (dės y oi, consul o es de linguagem, e c.). p o a elmen e ninguém ou o não es á an o esc i o em Gim ojoje alado. A é es e publicação a gansamen o ainda sob e mešim į de pa ecido ipo publicações publicada Nosso galboje. e onde mais mui a coisa conselhos de ádio e ele isão de linguagem ho asėlėse... isso pa e nãoeng o no mina i o abalho, ainda melho a sclidiančio de gausių (ce ca 50) publicações Kalbos kul ū oje, nas quais p incipalmen e analisuadas á ias línguas nege o ės, suge ido, como elas shaalin i. pa a co ecções e um li o sepa ado dedicado em conjun o com Kazimie u gai eniu, angele Kaulakiene e s asiu Keiniu p epa ados Te minologijos aisymai (1992). Pa- 338 Kalbos Kul ū a | 81 našūs e ados dicodynai de linguagem cul u a specialis as começa a p epa a já bemokai an es, e es e oi especializado p imei o al e, desg aça, ainda é o único. Os maio es a igos de e minologia Jonas Klima ičius inicialmen e escelbė Lie u ių kalbo y os klausimuose (can os nume iai des e jo nal o am des inados p ecisamen e e minologijai), e 1994 m. es abelecido especializado žu nalas Te minologija (pi masis nume is in i ulado Te minologijos agos) logo o nou-se ibūnaine e minologų pag ind. Aqui já publicada po 20 au o iaus publicações, e desde o 8-o numbe io (2001) ele é o sênio edi o des a publicação. eiklus edi o ius. Kas esc e eu sabe. Todos os a igos cuidadosamen e anslegados, cuidadosamen e edaguados, nãoilima ano ações e p opos as. Mui as de au o iaus a igos examinam lexica. Mais equen emen e esol idas ques ões de léxica e minológica, mas não só mui as ezes na leksiką olha ima mais ampla bend inês linguagem, especialmen e sua no minimo, aspek u, emiamasi a mėmis, p e e s ama apigilina -se em seman icas, o igem e aidos emas. Mokslininkas não sem undamen o diz esąs al ez leksikologiškiausias e minologo. isso is o a pa i de 2005 m. apa ecidas seu li o Lexicologia e e minologia abalhos: no ma e his ó ia, na qual sugulê seleciona mais impo an es pa os la e os dezmeços a igos. Nos abalhos de ende-se pu eza da linguagem, mui a a enção é a ibuída à p ecisão e sis emiskidade da e minologia. Joną Klima ičius pode se econhecido a pa i indi idualaus s iliaus: ala mui o e balinga, nos ex os a gyja a e pala as, pasida oma naujada ų. Gos ama dize kandžiai, i onicamen e. analisando pesquisado mui as ezes desc e e linguagem a os, e conclusão às ezes indi e amen e suge e aze pa a si mesmos. a igos de e minologia apenas pa e eó ico e p á ico da e minologia abalho, não menos signi ica i o é e minos diccioná ios p epa ação em g upos, ais diccioná ios ecenzação, bem como e minos pad ões de pe agem. ecenzijų e ekspe izias e minologo p i aši a cen enas de pagaios. Valida e minija de á ias á eas, con ibuída pa a mui os impo an es publicações e minog a ias ape eiçoamen o, a pa i do sem asi de á ias idéias de pesquisas cien í icas. Jonas Klima ičius é mui o a i o memb o da subcomissão de e minologia da Comissão Es adual da Lí ima li uana (19942002 m. oi e memb o da Comissão Es adual da Lí ima li uana). Nas sessões, pa a as quais o cien is a em bem p epa ado, aci ado ma e ial, e lexionado p opos as, conside adi a nesuscuciada mui a e minidade de diccionas, pad ões, há alguns anos ainda con ibuí am banco da epública li u os e minos de a igos de e mos. e minog a ias gausėja. e minos ocynos o ganizado es expe ienciado ecenzen a ou g upo de p epa amen o memb o é g ande a. uMb asas. Jonas Klima ičius lexicologiškiausias e minologas 339 ajuda Jono Klima ičiaus pa a dė lei o ojams ge almen e é sinal de con iabilidade e minų žodyno. Malguém ou quem con agiauos, quan os no os pala as, p incipalmen e e minos, pa a a ida lançou Jonas Klima ičius. Mui os deles p igio, conside á eis ainda en am a osenos. e minologia é aquela sa ea, onde c iado de pala as pode mui o nudea . im das ob as não e ... p e e imos que nep i úk as de idéias e mais impo an e sucessk as de o ças delas implemen a . Ilgiausių anos, Kolega.