Skyrybos ypatumai lietuvių kalbos ir literatūros valstybinio brandos egzamino darbuose

BENDRINĖ KALBA 91 (2018) www.bend inekalba.l ISSN 2351-7204 AURELIJA TAMULIONIENĖ Lie u ių kalbos ins i u as SKYRYBOS YPATUMAI LIETUVIŲ KALBOS IR LITERATŪROS VALSTYBINIO BRANDOS EXZAMINO DARBUOSE ESMINIAI VOODŽIAI: ašinys, sky yba, sky ybos znak, als ybinis ma u os egzaminas. ĮVADAS De niè emen beaucoup discu e- -on pou la langue Li uanienne e li é a u e ma u e exzamino: commençan aš ingumu, choix des œu es de li é a u e, inissan in e p é emen Raš ingumas dažniausiai su okiamas kaip ašybos i sky ybos įgūdžių u ėjimas 1 . Apie e au es suje s. les plus ca ac é is iques des e eu s d'o hog aphe des élè es polinkies dans les a aux du examen d'é a de ma u os déjà éc i e aupa a an (Tamulionienė 2015). Dans ce a icle pou sui -on le hème des app en issages à l'éc i u e à un au e aspec l'examen des pa icula i és de l'éca dans les ex es des app en issages. L'obje de ce a icle qua an e-dix ans 2014 e soixan e-dix ans 2018 ans de langue e li é a u e li huaniennes é a de ma u os examino a aux, é alués 80100 poin s, de di é en s égions de Li uanie ce ou e des cas de di o ce son p oblema iques à ces élè es, on s'a end 2 à ce qu'ils puissen ê e louškūs e 2014 m. du a ail d'examens d'adul es, d'en e eux on oi siekiama išsiaiškin i, kokie y a ge iausius į e inimus ga usių mokinių sky ybos ypa umai, – jeigu que les e eu s de di o ce son ellemen nomb euses que les déc i e en dé ail en un seul p as esnius į e inimus ga usiems mokiniams. Beje, s aipsnio au o ė y a išnag inėjusi didelę dalį a icle es p esque impossible, donc il es décidée de p i ilégie dabo d dun g oupe les meilleu es é alua ions des ésul a s des élè es de di o ce. a aux du langage analyse, dé e mine ca ac é ingueu des e eu s de ce nissemen dans les ex es mokinių, emêgin i S aipsnio ikslas – a likus als ybinio lie u ių kalbos i li e a ū os b andos egzamino éclai škin i ces e eu s cause e pa icula ums, é éllés les ex es mokinių ca ac é is iques des aožus de ce nissemen . 1 Dans ce a icle le mo aš ingumas es u ilisé dans la même signi ica ion. 2 Da bai gau i iš Nacionalinio egzaminų cen o pagal Lie u ių kalbos ins i u o i Nacionalinio egzamino con a de coopé a ion du cen e. AURELIJA TAMULIONIEN. Des dis inc ions pa iculiè es des a aux d'examen de langue e li é a u e Li uaniennes BENDRINĖ KALBA 91 (2018) www.bend inekalba.l ISSN 2351-7204 d'é a pou adul es | 2 Siégean au bu , soule en ces p incipaux âches: 1) énagine les aspec s héo iques du di o ce; 2) e ec ue des ésul a s de qua an e ans 2014 e soixan e ans 2018 analyse de la langue e li é a u e Li uanies als ybinio b andos egzamino da bų, į e in ų 80–100 aškų, kalbos analizę; 3) emian is a lik os dé e mine les plus ca ac é is iques e eu s des élè es; 4) su la base des é ablies pa icula i és de la épa i ion būdingiausių sky ybos klaidų ipais pamėgin i išsiaiškin i ų klaidų p iežas is; 5) a skleis i des a aux de le es des élè es. L'a icle p ésen e une mé hode analy ique desc ip i e en examinan les pa icula i és de la épa i ion des a aux des élè es, une mé hode quan i a i e (de comp a ion) es appliquée en calculan e en p ésen an la équence des e eu s de épa i ion dans les a aux des élè es. Le p emie chapi e de l'a icle d esse un ape çu de l'ac uali é de l'é ude; dans le second chapi e son examinés ca ac é ingesni p obleminiai cas de déc ybos, p ésen ez compa a i amoji s a is ique des e eu s ca ac é is ika. S aipsnyje ous les cas examinés illus uojami exemples de des éc i s. Ilius acinių pa yzdžių langue es ne aisy a, main enue au hen iška. 1. THORINS TYRIMO PRIMAIDES La dis inc ion es dé inie comme aikomoji synaksės a šaka, don l'obje cons i ue la dis inc ion des signes <...> usage de l'éc i u e dans le langage dé e mina ion (Gai enis, Keinys 1990: 186), ai his o iquemen o mée sys ème de signes de dis inc ion de la langue éc i e, du ex e us ojamų e de ses uni és (spécialemen sakinique) s uc u el (g amma ical), sensminal e in onac (melodinium) pou ma que , ac uellemen logique e exp essi e, p écise , cla i ie . C'es e le sys ème de p incipes e ègles usosens des signes de dis inc ion (Aba a ičius 2002: 8). Le dépa de la pa i ion de la langue li ou ienne no minée peu ê e considé é Jono Jablonskio Li uanies lingua sin aksę (1911 m.). Le li e éc i que les signes de di o ce aiden lége plus li e <...> e mon en où en lisan au a ê e , où haussez ou baissez la oix (Jablonskis 1957: 542). 1922 m. édi dans J. Jablonskio la g ammai e de la langue Li uanienne sky ybai es a ibué déjà des chapi es sépa és Ski iamieji ženklai, su sky ybą éc i -on que skai an au pa ois s op elė i, haussie ou baisse la oix, une ou l'au e chose c ioyammen ou klaususiama di e...<> Mon e, commen nous de ons li e la aš ą, a ojam a ski us ženklelius ski ukus, ou dis inc ions signes (Jablonsky 270:). En dé ail l'his oi e du di o ce no mmining es déc i e Vido Valskio dans l'a icle Iš lie u ių kalbos sky ybos no mminimo is o ijos (2014). Selon l'o a eu , le plus dé aillé sky ybos no mų ap ašu galima laiky i leidinį Lie u ių kalbos ašyba i sky yba ( oliau – LKRS; AURELIJA TAMULIONIEN. Sky ybos ypa umai lie u ių kalbos i li e a ū os als ybinio b andos egzamino da buose | 3 BENDRINĖ KALBA 91 (2018) www.bend inekalba.l ISSN 2351-7204 ois édi ions: 1976, 1989, 1992). Dans ce e publica ion apibend in a e sys émise ou le scy ibe: les ègles dé aillées p ésen ées e abondus leu s exemples illus osojés […] o mule succinc emen les p incipaux p incipes de no ma ion du scy ibe: syn axique […] e in onacinis (Valskys 2014: 156). LKRS éc i s que la pa ie de ph ase in onacinis e sensminis sa a ankiškum dépend des di e s Albinas D uk einis. Vals ybinė lie u ių kalbos komisija 2006 m. sep emb e 28 d. aplinkybių, odėl ašančiojo gali bū i ski ingai su okiamas (1992: 128). 2006 m. Vals ybinė lie u ių kalbos komisija p iėmė nu a imą „Dėl p i alomosios i pasi enkamosios sky ybos aisyklių“. Šį nu a imą engė kalbininkų g upė, ku iai ado a o n u imais N . N2 (103) e No N-3 (104) on app ou é de nou elles ègles de di o ce obliga oi e e op ional. Vieille espace a pa u plus d'un linguis e a icle, se amilia isan a ec les mo i s de la é o me du di o ce, changé du cla i ica ion de ce ains cas, e c. (D uk einis 2006; 2007a; 2007b; Kniūkš a 2007). Le Kalbininkas A. D uk einis éc i que [š]is é ape de ai emen de l'épa gne indique que ac uellemen les langues Li uaniennes son à un ce ain c oisžkelėje. Taisyklių ha monisa ion a ec ex e c éa eu communicciniais objec i s ou en enan e s uc u ine de l'a ibu ion p incipe, e enco e incluukus e o maliuosius signes les on de la pa ie nenuoseklias. Polinkis plus laisse apsispu e ašančiam es é iden . Cela explique- -on e héo iquemen , e la p a ique de l'alloca ion. ce se ai une é ape de ul é ieu es e plus g andes ans o ma ions, pendan quelque emps elle di e si é des signes de épa i ion peu ê e olé ée, mais au il du emps les ègles pou aien de plus en plus s'ad esse à la lib e, c'es -à-di e à la cla é du ex e e à l'exp ession o ien ée, la épa i ion, du moins là où les obje s de la s uc u e son é iden s e ils ne nécessi en pas de l'aide des épa i ions (D uk einis: 2006 […] 2056). A. D uk einis énumé a la aison, pou quoi les ègles de sépa a ion de aien ê e e ues: eali ex es au eu s de capaci é de donne selon les ègles si ua ion, possible des ègles mêmes con usion, incapaci é de les applique en assignan des cas conc e s e k . (D uk einis 2007b: 12). Kalbininkas éc i i que [p] i alomoyo l'assignemen ègles ondées clai es, géné alemen o maliaisiais (g ama inai es, s uc u a oi es) signes. Ils son seulemen des indica eu s de ce ains sens des suje s, mais ne pe me en pas subjec i emen ce e signi ica ion d'in e p é e . Les ègles d'assigna ion op ional o mulées indiquan l'in en ion du c éa eu du ex e no à emphėž i, in onaciellemen dis ingui i. Ici es laissée libe é ašančiajam app esen e , quelles nuances il oud ai ansme e pa signes du di o ce (D uk einis 2007b: 1). La langue Li uanien sky yba se base ois p incipaux: sin aksiniu, in onaciniu e sensminiu. M. 2006 sépa ées les ègles de di o ce obliga oi e e op ional, semble ai , de ai aide an les élè es, que d'au es éc i ains de ex es plus acile ces ègles applique . C'es jus e a i é ? la é o me Vos p abilus apie sky ybos pokyčius pasi odė diskusijų iešojoje e d ėje, kad okia de ai acili e la dalié des élè es (Auguly ė 2005; Gliože ienė 2005; No ilai ė 2005). AURELIJA TAMULIONIEN. Sky ybos pa icula i és des a aux de l'examen d'âge mû na ional de langue e li é a u e BENDRINĖ KALBA 91 (2018) www.bend inekalba.l ISSN 2351-7204 Li uanies | 4 À ce momen ac i emen e beaucoup discu ée. Plus a d discussionson ap imus p ison a doejo i, comme é o me a siliepé p ocessus de enseignemen . Dans les encon es a ec les enseignan s sou en pa le- -on de ce hème, de plus en plus o on di que aux élè es ce e é o me n'es pas allée en a eu plus la libe é de choix, plus g ande la con usion. Gén e jux apsni examinan les a aux de la le e des élè es pa ois se o me l'imp ession, que équemmen di icilemen besougaien les signes du scy ybos sens. Keichian jeunesimo šnekamosios langues in onaciniams polinkiams ( is da an age ends ama à la in de la ph ase in ona ion pakel i e e c.), ceux in onaciniai ki čiai jusqu'au bou neu okian la s uc u e de la ph ase p o oque pa ois con inia ą. Lais ė choisi , ou éc i e des signes de di o ce, donne e une éno me esponsabili é, a ec laquelle ne ou le monde pa ien pas se o dka i. D'au es enseignan s, au con ai e, se éjoui pe a ka, p é end que esmė es pas les obliga oi es ou pa choixkamieux cas du di o ce, esą, ou dépend de habile é ces ègles ansmises, manque plus clai de ce aines ègles aiškiai išmoky i sakinio san a kos, yšių a p žodžių. Tiesa, be eik ieningai su a iama, kad du di o ce in e p é a ion, exemples de la ealeuse a osenes, puisque ac uelle scy yba p incipalemen epose in onaciniu e sensminiu p incipes. Kyla la ques ion, à quel poin ces p incipes peu se base dans le p ocessus de enseignemen , ca pas comp e i in ona ion, comme élémen d'un plus hau ni eau syn axique, éc an ysis oblige ai ayan su isammen de connaissances su le sanda à de la ph ase (Vasiliauskienė, Rimku ė 2007: 60). Depuis 2015 m. Lie u ių kalbos ins i u e é udiés é a inio lie u ių kalbos i li e a ū os mados egzamino a aux, au es abi u ien ų aš o da bai. Voi e que mul iplie les cas de di o ce non mo i ée, semble ai que ne pas ou à ai la signi ica ion du di o ce soi comp ise, donc e appa aî des di icul és à p o i e des possibili és o e es pa les ègles du di o ce. Tou cela a encou agé p end e ce e hème examine les ex es des élè es dy ybą. Nea sidemmen choisi e les meilleu s é alua ions ayan eçu des élè es des a aux, ainsi ise éclai ci les plus di iciles cas de di o ce, qui ne éclai škūs même les mieux éc i an élè es. A i e i l'a en ion, que ac uellemen éme gen des p oblèmes de di o ce similai es comme e aupa a an . Da 1938 m. P anas Ska džius éc i ai que daug qui d'ski ukus êlioja sans aucune o d e, comme pakliū a ou comme qui mieux semble (Ska džius 1938: 38), Pe as Jonikas consids é, quelle sky yba g ama ine logine, pauzine, in onacine de ai e is 1939 en langue Li uanienne (Jonikas: 133). Il con ien d'a i e aussi l'a en ion su le ai que ac uellemen ex êmemen populai es communica ion élec onique (socials éseaux, umposios mainu és, élec oniques laškai). Dans la communica ion élec onique es u ilisé moins de disjonc ion signes que dans le ex e éc i . Kalbininkė As a Ryklienė a e ec ué une é ude, qui a é élé que les au eu s de ex es élec oniques non seulemen collec en , ou u ilise des signes de di o ce, ou ne les u ilisen pas, mais même e son enclins à les u ilise moins ô ou plus sou en que nécessai e (Ryklienė 2001: 78), AURELIJA TAMULIONIEN. Les pa icula i és de la dis inc ion dans les a aux de l'examen na ional de ma u os de langue BENDRINĖ KALBA 91 (2018) www.bend inekalba.l ISSN 2351-7204 e li é a u e li uaniennes | 5 umposies méinu ées pas ebima d'au es polinkies de consomma ion e nou eaux ex es moyens de sépa a ion (Ne inskai ė 2010: 290), sky ybą ends se diminue , dans ce ains emails élec oniques e dans les con e sa ions en ligne elle n'es pas (C ys al 2006: 94). augmen an la communica ion élec onique, il es impo an de en o ce les compé ences de sépa a ion du ex e éc i . Les compé ences des app en is d'asso issemen dans les a aux des examens na ionaux de ma u i é é udie Vilijas Salienės (2005: 101103), su les compé ences des app en is d'asso issemen éc i Kęs u is B edelis (2011: 2026). Zi a Alaunienė isnagnisée quelques années de c i è es d'é alua ion o hog aphique dans l'a icle Vals ybinės lie u ių kalbos būklė mokykloje quoi peu ê e co igé déjà main enan ? éc i que chaque année le nomb e d'e eu s au o isées augmen e, c'es -à-di e les Kalban ben jau apie sky ybos e inimą didesnių pokyčių pe pas a uosius penke ius me us exigences de ašybos son oujou s diminuées (Alaunienė 2018: 6). pas obse é (z . 1 ableelę). Le cen e na ional d'examens examine chaque année e publie publiquemen l'analyse s a is ique de l'examen na ional de ma u os (p ieiga in e ne : h ps://www.nec.l /). S'appuyan su le Cen e na ional des examens, le ableau 1 p ésen e les ésul a s de l'é alua ion de 20142018 ans de langue e li é a u e Li uaniennes de l'examina ion d'é a adul e. 1 LENTEL. 20142018 m. ésul a s de l'é alua ion de l'examina ion na ionale adul e de langue e li é a u e li uaniennes, p oc. (suda y a au o ės, basé su le Cen e na ional des examens) 2014 m. Des dis incybai son a ibués 7 poin s su la égula i é du langage du o al a ibués 18 poin s Taškai (klaidų nomb e) 7 (0–2) 6 (3) 5 (4) 4 (5–6) 3 (7–8) 2 (9–10) 1 (11–14) 0 (15–...) Taille de (p oc.) poin se épa i - ion 12,9 7,0 7,4 13,7 12,3 11,1 14,7 20,8 m. 2015 Sky ybai a ibués 7 poin s su la égula i é du langage du o al a ibués 18 poin s Taškai (klaidų nomb e) 7 (0–2) 6 (3) 5 (4) 4 (5–6) 3 (7–8) 2 (9–10) 1 (11–14) 0 (15–...) Taille de (p oc.) poin se épa i - ion 12,2 7,2 7,3 13,2 13,0 11,6 16,0 19,6 AURELIJA TAMULIONIENĖ. Sky ybos ypa umai lie u ių kalbos i li e a ū os als ybinio b andos egzamino da buose | 6 BENDRINĖ KALBA 91 (2018) www.bend inekalba.l ISSN 2351-7204 2016 m. Sky ybai ski iami 7 aškai iš kalbos aisyklingumui iš iso ski iamų 19 aškų Taškai (klaidų nomb e) 7 (0–2) 6 (3) 5 (4) 4 (5–6) 3 (7–8) 2 (9–10) 1 (11–14) 0 (15–...) Taškų 12,2 6,8 7,1 (p oc.) 13,0 12,4 11,7 15,7 21,0 Taškų 11,1 6,4 6,9 12,9 13,0 11,3 16,6 21,7 Taškų 5,8 5,7 5,9 6,6 6,5 6,4 6,7 6,4 6,0 5,4 5,2 4,7 3,9 21,1 3,5 2017 m. Sky ybai a ibués 7 poin s de la langue égula i é du o al a ibués 19 Taškai (klaidų nomb e) 7 (0–2) 6 (3) 5 (4) 4 (5–6) 3 (7–8) 2 (9–10) 1 (11–14) 0 (15–...) épa i ion (p oc.) épa i ion épa i ion poin s 2018 m. Sky ybai a ibué 14 poin s de la langue égula i é du o al a ibués 38 poin s Taškai (e eu s 14 13 12 11 10 9 (6) 8 (7) 7 (8) 6(9) 5 4 3 2 1 0 (15 nomb e) (01) (2) (3) (4) (4) (5) (14) (10) (11) (13) (12) ...) (p oc.) Ci-dessous les igu es 1 e 2 ou nissen des in o ma ions compa a i es. Les données de 2018 son ou nies sépa émen , ca changé le sys ème d'é alua ion. 1 PAV. 20142017 m. li uanien de langue e li é a u e de l'é a adulos examino des ésul a s de l'é alua ion de l'alloy, p oc. (suda y a au o ės, basé du Cen e Na ional des examins) Dans Ce a icle examinés pou les a aux pou l'alloy nomb e de poin s e quan i é de a aux Šalia aškų skliaus uose nu odomas galimas klaidų skaičius. AURELIJA TAMULIONIEN. Sky ybos pa icula i és des a aux de l'examen d'adul es na ional de langue e li é a u e BENDRINĖ KALBA 91 (2018) www.bend inekalba.l ISSN 2351-7204 Li uanies | 7 2 PAV. 2018 m. langue e li é a u e li uaniennes de l'examen d'é a d'adul es d'assigna ion analyse des ésul a s d'é alua ion, p oc. (suda y a au o ės, basé su le Cen e na ional des examens) Comme on oi de 1 ableau e 12 Šalia aškų skliaus uose nu odomas galimas klaidų skaičius. images les données données, ou es les années compa a i es (20142018 m.) la plus g ande pa ie cons i ue des a aux des élè es, collec é 0 poin s pou sky ybą. Tou e l'année ce chi e luc ue en i on 2021 pou cen . Hé ési, é aluan sky ybą, p incipalemen son des élè es, qui éc i u e on 15 e plus d'e eu s. (p oc.) donné dans le ableau 2. 2 LENTELĖ. S aipsnyje nag inėjamų ge iausiai į e in ų als ybinio lie u ių kalbos i li e a ū os ma u os examino a aux ésul a s d'é alua ion ( aškais) e a aux su es inė (p oc.) (suda y a au o ės, basée su les données du Cen e na ional des examens) 2014 m. Da bai (p oc.) 2018 m. Da bai (p oc.) 7 poin s (02 e eu s) 45 14 poin s (01 e eu ) 43,3 6 poin s (3 e eu s) 32,5 13 poin s (2 e eu s) 18,5 5 poin s (4 e eu s) 17,5 12 poin s (3 e eu s) 11,6 3 poin s (78 e eu s) 5 11 poin s (4 e eu s) 8,3 10 aškų (5 klaidos) 13,3 7 aškai (8 klaidos) 5 AURELIJA TAMULIONIEN. Sky ybos pa icula i és a aux de l'examen d'âge mû de la langue e de la li é a u e BENDRINĖ KALBA 91 (2018) www.bend inekalba.l ISSN 2351-7204 li uaniennes | 8 Comme u, la majeu e pa ie (be eik pusės) de l'a icle examinés a aux au eu s pou sky ybą a eçu la majeu e pa ie de poin s, . i. éc é sans sky ybos e eu s ou ai seulemen une au e e eu . Le cen e na ional d'examinino ou nie s a is ique (plusieu s in o ma ions www.nec.l ) es ès p a a i, d'elle isible, que des e eu s de disy ybos dans des a aux d'examinino adul es nomb e au cou s des de niè es années ne change pas. Dans ces analyses s a is iques aucun oi de cas conc e s, son ou nis seulemen ésumés données, n'en isagés des exemples, donc ce a icle ise à éclai ci conc e s pa icula i és de la disy bys. Du umpa des eche ches é ospec i e e de la géné ale s a is ique analysees on oi que les suje s de disc ibo ak ualūs déjà de nomb eux ans e leu s compé ences de disc ibo pe ec ionne enco e au a en ion. Tou d'abo d il au éclai ci , quelles pa icula i és du di o ce son ca ac é is iques à ce momen , alo s se a possible ou ni ecommanda ions, commen enseigne (s) e applique ce ains ègles du di o ce. 2. BŪDINGIAUSI PROBLEMINIAI SKYRYBOS ATVEJAI Dans ce e pa ie de l'a icle son examinés des cas de audibles assigna ion de sen ins ou és en 2014 m. e 2018 m. a aux de l'examen na ional de ma u i é. L'a icle examinés dans l'a icle a é é é alué uniquemen dans les a aux é udiés, les cas de découpage son p ésen és dans l'a icle selon la ègle de découpage, en onc ion de la s uc u e du sen in ( ien isinie e composi es sakiniai). L'o d e de p ésen a ion des cas p obléma iques in e connec ions a ec leu équence n'a pas. 2.1. P obléma iques cas de sépa a ion des pa ies du sen in uni o ma ūšių Išnag inėjus unea ūšių pa du sakinien sky ybą é a inis ma os exzamino dans les a aux oi , que dans elles dé ec ée di e s cas d'e eu s. Il peu ê e que les élè es ne jusqu'au bou aiški unea ūšiškumo concep e, appa emmen , le plus sou en es a ibuée su base non de s uc u e de la ph ase, e seulemen in ona ion. Le p emie oi (a) cas klys ama unea ūšes pa ie de ph ase non sépa an une de l'au e, mais isolan , ca sans jon ukų épe o ié unea ūšes pa ie de ph ase obliga oi e sépa e (ne išski i) kableliais, p z.: AURELIJA TAMULIONIEN. Sky ybos ypa umai lie u ių kalbos i li e a ū os als ybinio b andos egzamino da buose | 9 (a) BENDRINĖ KALBA 91 (2018) www.bend inekalba.l ISSN 2351-7204 P ižiū ė ojai pou ai légè e main a im i gy ybę aikui, mo e iai, y ui, seul seulemen pou que assemb ie eikiamą 3 skaičių kūnų. Chaque sen imen , ce qui es di , a e bons, e mau ais, Pap asčiausi debesys, apsiniaukęs dangus, gali a spindė i gy enimo laikinumą. Ta p neka ojamaisiais sujungiamaisiais jung ukais sujung ų iena ūšių sakinio dalių kablelis ne ašomas, ski ian iena ūšes sakinio dalis, šios aisyklės mokinių da buose nepaisoma quali és. le plus sou en , pa exemple : (b) Un homme é ange peu de eni non seulemen à un au e homme, mais aussi à ou e la socié é, ou même à lui même. Mykoliukas mêle, e éalise qu'il ne peu ma ie seulemen pa ce que le è e a c éé la amille. <...> éussissan là su i e au moins combien plus long emps commençai à ou men e les maladies causées du oid, ainsi le sco bu . <...> a ous les equis aožus de būdo: d ąsą, įž algumą, e sensčia son pou oi , e ne comp eina descend ese aux au es. Son pa io isme Vincas Kudi ka che cha à mon e à la socié é, ainsi aux jeunes, que ce sek ų do o ci oyens pa exempleu. Homme noble signi ie sincè e, idèle, e aiman . Pa exemple, comme pue quel que ui us, ou en an is e dans la c èche mangée košė. Keliska apsi ik a neski ian unea ūšių pa ies de ph ase, join es ka ojamais pa les mêmes jon ukais, مثلاً. : (c) Pendan ce emps Se e iu ée ma i meu e celle es e en ou isk pau e é, main enan n'ayan ni amou ni a gen . <...> ce même sou eni nous peu e blesse e déludi . <...> sou enus p écislesnius é énemen s oujou s ou possible ou ai ey ou é oquan . 2.2. P obléma iques cas de la pa i ion de pa ies de sen ence explica i es Aiškinamųjų pa ies de ph ase le concep main enan en igueu dans les ègles d'éca a p aplės a p écisina ion no ion. Dans Nag inė ues ex es mokinių e ou é jus e un au e nonikslus cas d'explica ion de l'a ibu ion. Ainsi peu ê e e pou le ai que la scy iba des pa ies de ph ase mono a des es de enue op ionnelle, e plusieu s expliqua i s des pa ies de ph ase scy iba, appa emmen , le mieux éc i en élè es aiški. Ras a seulemen un cas singulie , où plusieu s de unea ūšės pa ies de ph ase a an déc end ina eu le mo de in de la ph ase é aien indis inguées (a), ienana is explique le milieu de la ph ase de ai ê e isolés 3 2.1 sousky ie donnés dans les exemples pab auk es pa ies de la ph ase unea ūšės. AURELIJA TAMULIONIEN. Sky ybos pa icula i és des a aux d'examens de ma u i é na ional des langues e BENDRINĖ KALBA 91 (2018) www.bend inekalba.l ISSN 2351-7204 li é a u es li huaniennes | 16 Les jeunes son encou agés suskub i, ca les a aux les plus impo an s doi en ê e e ec ués an qu'en es e su i de jambes e no o, plus a d p io i ée u de ien ma é ialinée ge o ė. A ski ai minė ini keli pa ieniai klaidingi lyginamųjų šalu inių dėmenų sky imo a ejai (e) Il peu y a oi que ces caseux soien con ondus a ec des compa an ises sen ences, e leu sépa a ion es choisi e; aussi bien ou é un cas, où uni o ma ûchemen le la i inium ancimenis é aien p ijung i nesika ojanciu swi chku e ( ) e sépa és kableliu, exemple.: (e) Sou en en uzias es els oeux change monde peu en ou e combien u opiquemen , cependan l'in luence humaine en i onnemen s peu ê e g ande comme la majo i é e imagine. Ainsi sus e imemen Li uiniens li é a u e se é èle comme nous n'au ions e ybių, ê eions nužmogėję, ne isa e čiai. ( ) Le pou oi au pou oi peu décide , à qui des ina i e e joui aukš ųjų akimi kų de beau é, e qui au a à sou i e comba e. 2.9. P oblèmes ci a ions des cas de di o ce Kaip odo nag inėjami pa yzdžiai, mokiniai y a ge ai pe p a ę, kaip ski i ci uojamą ex e. Dans la plupa des élè es éc i s es ou nie des ex ai s de œu es e elles son éguliè emen sépa ées, sau deux pa ienius cas, où oubliš a éc i e d i aškį po in oduc ions mo s, exemple. : Ka ojama poemė aščio eilu ė, l'au eu éc i Kelki e, le ez, le ez, le ez.... 11 Bien Da ydas comp end que Galiyo us es p anachè e (kū inyje ainsi di Mano mainsos ik lazda piemens), cependan démon e la e me é mo alinée s odamas dans nelygią ko ą. 2.10. P oblmiques cas de conjoin es sen inies de la pa i ion Nag inėjan composi es conjoignables sen ences dy ybą oi , que elle aux élè es es plus clai e géné alemen des sen ences conjoignables son conjoin es des connec eux o, mais, cependan ; ces connec uks les élè es bien en èmi, donc ils jungien les mo ceaux de la ph ase e acile de sépa e . On ou e seulemen quelques cas, quand il n'y a ai des disc émen s a an e esnius connec uks seulemen , ad, à cause de cela, jungiančius sujungiamojo sen in dėmenis, exemple. : 11 2.9 dans les exemplai es con enus en sousky ie des pab ac és ci a ions. AURELIJA TAMULIONIENĖ. Sky ybos ypa umai lie u ių kalbos i li e a ū os als ybinio b andos egzamino da buose | 17 BENDRINĖ KALBA 91 (2018) www.bend inekalba.l ISSN 2351-7204 Be abėjo, i šiais laikais oks p incipas y a išlikęs ik daba jis demok a iškesnis i kiek ienas pilie is gali pa eikš i nuomonę 12 <...>. Hymnu es de enu eilė aš is Tau iška giesmė ad là ly inis suje so kelia aukščiau pou ma e ialumą. Leu s ela ions ne i en ien de plus que spi i uelle communis e pa ce que Mykoliukas sa ai qu'elles déjà neužmi š jamais. 2.11. Inu iles Des signes de sépa a ion Išanaliza us mokinių ašinių sky ybos a ejus as a okių, ku ių sky ybos ženklų ašymo mo i a ion di icoka jus i ie : un cas peu se pense , que con ondue a ec į e pinių sky yba, au eu il es possible en e oi une cas de cla i ica ion, p incipalemen non mo i ué des cas de sépa a ion es alo s, quand kablelis es éc i en e ac ion e con e, d'au es cas, ma y , a si ik iniai, exemple. : N'es -ce pasudu, qu'un pe sonnage es de enu inu ile à pe sonne, ou 13 simplemen pa ce qu'il ieilli ? Pa ois, quand la ie ou ne insuppo able naš a, meilė, seule, pousse homme de e s a an . Ca le mieux appelés, de bonnes émo ions, ensemble passé emps <...>. <...> Tilius, besągiškai įsimyli jaunu ę, š iesiaplaukę, ėja aikišką Agnę. Šis b uožas, asocijuoja do ą, ga bingą, kilnu žmogu. L'homme, a quelques mémoi e <...>. I meilės jausmas šeimai, niekada neužgęs. Mykol a é é sans in di icile, cependan pou l'amou , les ma ius jouaien de ous les en s. <...> ca sou en nou eaux ucs, nous oulons ouches , pachiupinė <...>. 2.15. Apibend inemen Nag inėjan mokinių da bus pas ebė a, kad daugiausia p oblemų kyla ski ian p ijungian s sen ins sous-démenis (28 pou cen . de ous les cas d'e eu s ou és dans les a aux). Bien que p ijungiτικών sakinių sky yba dans l'essen iel n'ai pas changé (nonag inėjami mokykloje komplici ées ou plus a es cas de sky yba), cependan elle jusqu'à main enan es e aux élè es la plus di icile. Cela mon e que les élè es jusqu'au bou n'es pas clai , commen ema que les la u ins dėmenis, appa emmen , pose des di icul és pe p as i e la s uc u e du sen in. Bien que manuèlies e dans d'au es ègles de découpage app enan s dans des ou ils mé hodiques bousu de ecommanda ions, commen assignan des accessoi es ê emen s é i e des e eu s, cependan cela ne negelbs i. 12 2.10 posky io ilius aciniuose exemples on pab uk as le démén du conjoignan sen in, a an lequel de ai ê e le signe de scé ybos. 13 sousky ie 2.11 con enan des exemples en pab auk i nonmo i és cas de di o ce. AURELIJA TAMULIONIEN. Des dis inc ions pa iculiè es du li uanien langue e li é a u e de l'examen d'âge mû de l'É a BENDRINĖ KALBA 91 (2018) www.bend inekalba.l ISSN 2351-7204 dans les a aux | 18 Aki aizdu, que il au en o ce les compé ences des élè es en app enan la s uc u e de la aisyklės, i ki i me odiniai pa a imai galės bū i eiksmingesni. ph ase, des mo s de ela ions, alo s e Mokiniams sudė inga i pažyminių sky yba (18 p oc. su ous les a aux ou és des cas d'e eu s). Les app enan s p incipalemen lys a si dan éla és inius pažyminius ap ès le ma kedimoyo mo , i. i. géné alemen ils les passepe bi e ne dis inguen ou sépa en seulemen d'une laquelle cô és. E dans ce cas cela ne ai qu'une ois de plus p ou e , qu'inpe ceu able la s uc u e de la ph ase, les ela ions des pa ies de la ph ase. Dans ce ains cas cela peu ê e jus i ié pa le ai que les élè es peu en con ond e éla gis no es a ec éla gis ines en i onnemen s, e ces scy yba es pa choixkamoji. Les app enan s on non peu e des e eu s inse binai es de classemen (17 % de ous les cas d'e eu s ou és dans les a aux). Peu ou e simple à donne : an aux in e pinių, an modalinių lis es de mo s es p esque baig inis, donc oud ai le simplemen danssidėmė i. Des con usions peu en su eni e en aison des changemen s des ègles de scission aupa a an modalines mo s n'é aien dis inc s, main enan dis inc s. Dalely ės, sau pa e, on égalemen é é non di isées; pe a ky es ègles on pailgé des possibles désigne dalelyčių lis e, donc bien sou en klys ama en désignan dalely es, pensan que elles indiquen modalumą. Sou en nokai kyo ama e en assignan unea ūšes pa ie de ph ase (14 p oc. de ous les cas d'e eu s ou és dans les a aux). Viss ama unea ūšes pa ie de la ph ase dis ingue (e non sépa e une de l'au e); de exemples oi , que les élè es nela išku, commen a ibue unea ūšes pa ie de ph ase a ec ka ojamaisiais ou nonka ojamaisiais jon ukais, peu ê e, que en a ibuan unea ūšes pa ie de ph ase basiamasi seul in onaciniu p incipe. La sélec ionnable alloca ion des en i onnemen s éla s ins aux élè es es e con use (11 % de ous les cas d'e eu s ou és dans les a aux). Bū ų possible ces ci cons ances du ou ne sépa e , mais in onaciquemen , ma y , pa ois sen iu le po eikis sépa e oublié que el cas nécessai e sépa e de les deux sœu s. D'au es cas p oblema iques d'éca emen son negausūs, pasi aikė jus e ap ès une au e. Kiek gausesnė g oupe sakinių (9 pou cen . su ous les a aux ou és des e eu s cas), quand il es possible seulemen spėlio i expliquan sky ybos mo i aciju. Le choix possible pou dis ingue ou ne pas sépa e ne aide pas oujou s dis inguan des cas de b ūkšnys a jokio sky ybos ženklo, ik ka ais, ma y , ai pami š ama i in onacinė pauzė žymima dépassemen (6 pou cen . su ous les a aux ou és des e eu s cas) possible seulemen le seul dėmenis (3 p oc. iš isų da buose as ų klaidų a ejų), aiškinamąsias sakinio dalis (3 p oc. iš isų signe de di o ce ne b ūkšniu, e kableliu. Seuls quelques cas d'e eu s se son p odui s en assignan des joignables de ph ase dans les a aux ou és d'e eu s) e des compa a i s sen inels (3 % de ous les cas de e eu s ou és dans les a aux). 3 igu ele p ésen é des ca ac é ingues d'éca emen s des e eu s élè es dans les éc i s pasc is a ion pou cen aux. AURELIJA TAMULIONIEN. Sky ybos pa icula i és des a aux d'examens de ma u i é de l'é a de langue e li é a u e BENDRINĖ KALBA 91 (2018) www.bend inekalba.l ISSN 2351-7204 3 PAV. Būdingosios sky ybos klaidos mokinių ašiniuose (p oc.) Šiame s aipsnyje ap a os ik pačios būdingiausios ge iausiai į e in uose mokinių Li uaniennes | 19 éc i s ou os sky ybos e eu s. L'enquê e es e ec uée ensui e. Išnag inėjus plus éc i s (i ceux, qui é alués pi e), ap ès a oi e ec ué d'au es eche ches app op iées, consul an a ec les enseignan s, de ai -on ou ni des ésul a s dé aillés de l'enquê e. À l'a eni a endasi s'exnag ine e des e eu s d'assigna ion des enseignan s, i. i. quels p oblèmes, neaiškumų su gissen aux enseignan s é aluan les a aux des élè es, quels cas leu s é alua ions ne coïnciden e e c. Ainsi enco e mieux éclai c e ai les causes des e eu s de di o ce e se ai possible ou ni des ecommanda ions conc è es, commen ces e eu s é i e . IŠVADOS 1. Les langues Li uanies se basen su ois p incipaux sensminiu, in onaciniu e g ama iniu. Ac uellemen p é au le p incipe sensminis, liéamas a ec le g amma ique. Plus de libe é plus de esponsabili é, pa iculiè emen quand il s'agi de p ocessus de enseignemen . P i aiky i les ègles e de ce moyen é i e beaucoupi udes d'e eu s possible que bien comp enan la s uc u e in e ne de la ph ase, mo s yšius dans la ph ase, ayan o s objec i s in ona ion pojū į. 2. Išnag inėjus cen a aux du examen d'adul es na ional de langue e li é a u e li uaniennes, é alués 80100 poin es, disy ybos e eu s il s'es é élé que p incipalemen se ai des dé au s de disy ybos de la pa ie secondai e du ex e. Lo s de l'a ibu ion p ijungian s sen ences géné alemen il au s'appuye g amma ique 14% 3% 3% 18% 11% 17% 6% 28% 2% 3% 9% Viena ūšės pa ies du p opos Aiškinamosios sakinio dalys Lyginamieux posages Pažyminiai Éplés ines ci cons ances Į e pinées P omisse P ijungiamieji sakiniai Ci a ions Sujungiamieji sakiniai Non nécessai es Des signes de di o ce AURELIJA TAMULIONIEN. Les pa icula i és de la dis inc ion du Li uanien langue e li é a u e dans les a aux de BENDRINĖ KALBA 91 (2018) www.bend inekalba.l ISSN 2351-7204 l'examen adul oise na ional | 20 la dis inc ion p incipe (žinoma, peu aide e d'au es mé hodes ecommanda ions, exemple., app end e p ijungiamuosius mo s, e c.). Les au es gauses mon en que au en o ce la s uc u e du p opos, les mo s des ela ions app en issage. 3. Au e équuse g oupe d'e eu s de scy ybos ne con ien pas éla és inių pažyminių po pažymimojo mo du scy yba. Sa s uc u e éla és is no es peu en ê e similai es à éla és ines en i onnemen s, e ces scy yba es pa choixkamoji. Bonemen ne comp enan pas leu di é ence e la s uc u e de la ph ase se pose des p oblèmes en assignan des no es (nag inėjamu cas ne dis inguan pas du ou ). D'au e pa , en pa lan de la même éla és ines ci cons ances d'éca yb aussi oi , que la possibili é du ou ne pas di ise ne aide pas oujou s. In onaciellemen sakinie oima accen ue c'es ce e ci cons ance le commencemen , c'es la in, donc klys ama en dis inguan ces ci cons ances seulemen d'une cô é. 4. Pe a ky es d'échecs ègles changé modal des mo s d'échecs, pailgè en possibles pou pa elyčių lis es. Nag inėjami exemples de élè es de l'éc i u e des a aux mon en que cela combien ompe les élè es neįsidėmėję į e pinių i modalinių žodžių, possibles pou pa elyčių lis e, ils con onden ces dalely es a ec d'au es e dis inguen comme modalinius mo s. 5. Les on iè es unea ūšiškumo ne son pas oujou s acilemen é ablies (pe a kius ègles plusė a des on iè es s ic es en e expliquemen e unea ūšiškumo); en examinan les ex es des élè es cla i ié, que géné alemen klys ama dis inguan simples e é idus énumiyable una ūšiškumo cas. Ryškėja polinkis els pa s de la ph ase unea ūšes ne sépa e , mais dis ingue . Il peu ê e que cela ai in luence la con usion a ec les explica ions de la pa ie de la ph ase se sépa a ion (elles peu en ê e dans la ph ase dis inguées des deux bo ds). 6. D'au es cas d'e eu s de découpage examinés ne mon en que pa ilions découpages pa iculie s: pa ois éc i s non mo i a i s des signes de découpage, con ondus pou le manquemen de découpages (le plus sou en au lieu de b ūkšnio ou possibili é de ne pas sépa e éc i s kablelis), keliska mal be sky ybos ženklų palik i sujungiamųjų sakinių dėmenys, sujung i ečiau a ojamais p écisémen des iné le ex e ci é, sujungiamaisiais con einamaisiais, pa emiamaisiais jon ukais ( ik, ad, o). 7.L'analyse géné ale s a is ique du a ail de l'É a de langue e li é a u e li uaniennes ma u e mon e que la équence des e eu s de classemen des élè es au cou s des de niè es cinq ans p esque n'a pas changé, p incipalemen (en i on 21 pou cen ) des élè es on 15 e plus de e eu s de classemen dans leu éc i u e, de so e qu'ils ob iennen pou sky ybą 0 poin s; des poin s p incipalemen pou sky ybą moyenne eçoi en i on 1112 pou cen . élè es. Ce chi e cinq ans ap ès aussi p esque pas changé. 8. Une analyse commune des données s a is iques e des e eu s de sépa a ion indi iduelles mon e que pou beaucoup de élè es le di o ce pose des di icul és. Tes di icul és, pa aî -il, ésul en de di e ses aisons: AURELIJA TAMULIONIEN. Sky ybos pa icula i és du li uanien langue e li é a u e dans les a aux de l'examen d'é a BENDRINĖ KALBA 91 (2018) www.bend inekalba.l ISSN 2351-7204 du ma os | 21 non-comp éhension, à cause de sky ybos enseignan s, pa choixkamųjų e obligalomųjų cas de sky ybos con usion, à cause de la s uc u e de ph ase e des ela ions en e isolés mo s de ne-comp éhension e . . 9. Pou pou oi é abli plus conc è es des e eu s de di o ce causes e açons, commen elles peu en ê e é i ées, impo an con inue à é udie des au es élè es, sépa émen énag ine kebliausius cas d'é alua ion du di o ce des enseignan s, aux enseignan s eux-mêmes keliančius d ejonių. LITERATŪRA Aba a ičius J. 2002: Sky ybos s ilis ika, Vilnius: Mokslo i enciklopedijų leidybos ins i u as. Alaunienė Z. 2006: Vals ybinės kalbos būklė mokykloje – ką galima aisy i jau daba ? – Gim oji kalba 5, 6–14. Auguly ė M. 2005: Lie u ių kalba – e o mos aikiklyje. – Lie u os y as. B edelis K. 2011: 9–12 klasės mokinių lie u ių kalbos sky ybos įgūdžių analizė: į e p inių kons ukcijų sin aksė. – Žmogus i žodis 1, 20–26. C ys al D. 2006: Language and he in e ne , Camb idge: Camb idge Uni e si y P ess. D uk einis A. 2006: Sky yba: naujo ės i keblumai. – Kalbos kul ū a 79, 197–208. D uk einis A. 2007a: Pe a ky ų sky ybos aisyklių aikymas: me odinės ekomendacijos. P ieiga in e ne e: h ps://www.smm.l /uploads/documen s/A chy as/ echnologijos/Sky ybos_ _ aikymas. pd . D uk einis A. 2007b: Sky ybos pe a ka i p obleminiai jos klausimai. – Lie u ių kalba 1. P ieiga in e ne e: h p://www.lie u iukalba.l /index.php/lie u iu- kalba/a icle/ iew/3/124. Gai enis K., Keinys S. 1990: Kalbo y os e minų žodynas, Kaunas: Š iesa. Gliože ienė A. 2005: Kad kablelis nesugadin ų mokinio gy enimo. – Klaipėda. Jablonskis J. 1922: Lie u ių kalbos g ama ika, Kaunas: Š y u ys. Jablonskis J. 1957: Rink iniai aš ai 1, Vilnius: Vals ybinė poli inės mokslinės li e a ū os leidykla. Jonikas P. 1939: Dėl sky ybos pag indų. – Gim oji kalba 9, 131–134. Kniūkš a P. 2007: Naujosios sky ybos aisyklės: ką jos duoda i ką pa iems eikia su ok i, Kaunas: Š iesa. LKRS 1992 (1976, 1989) – Lie u ių kalbos ašyba i sky yba, Vilnius: Mokslas. Ne inskai ė L. 2010. T umpųjų žinučių ašybos b uožai. – Kalbos kul ū a 83, 275–296. AURELIJA TAMULIONIENĖ. Sky ybos ypa umai lie u ių kalbos i li e a ū os als ybinio b andos egzamino da buose | 22 BENDRINĖ KALBA 91 (2018) www.bend inekalba.l ISSN 2351-7204 No ilai ė G. 2005. Sky ybos e o ma paleng ins mokinių dalią. – Vaka ų eksp esas. P ieiga in e ne e: h p://www. e.l /naujienos/lie u a/lie u os-naujienos/sky ybos- e o ma- paleng ins-mokslei iu-dalia-394560/. Ryklienė A. 2001: Elek oninis disku sas: kalbos ypa ybės i s ilius. Dak a o dise acija, Vilnius: Lie u ių kalbos ins i u as, Vy au o Didžiojo uni e si e as. Salienė V. 2005: D ylik os klasės mokinių lie u ių kalbos žinių i gebėjimų analizė. – Pedagogika 76, 100–106. Ska džius P. 1938: Sky ybos eikalu. – Gim oji kalba III sąs., 38–39. Tamulionienė A. 2015: Būdingiausios ašybos klaidos mokinių ašiniuose i inkla aščiuose. – Bend inė kalba 87, 1–24. P ieiga in e ne e: h p://www.bend inekalba.l /S aipsniai/88/Tamulioniene_BK_88_s aipsnis.pd . Valskys V. 2014: Iš lie u ių kalbos sky ybos no minimo is o ijos. – Ma ynui Maž ydui a min i: aš ijos aida i XXI amžiaus iššūkiai. Mokslinių s aipsnių inkinys, Vilnius: Lie u os edukologijos uni e si e o leidykla, 154–161. Vasiliauskienė V., Rimku ė E. 2007: P obleminiai lie u ių kalbos ašybos i sky ybos aspek ai, Kaunas: Pasaulio lie u ių kul ū os, mokslo i š ie imo cen as. VBE ezul a ai – Lie u ių kalbos i li e a ū os als ybinio b andos egzamino ezul a ai. S a is inė analizė, Vilnius: Nacionalinis egzaminų cen as. P ieiga in e ne e: www.nec.l . VLKK nu a imas N . N-2 – Vals ybinės lie u ių kalbos komisijos 2006 m. ugsėjo 28 d. nu a imas N . N-2 (103) „Dėl P i alomosios sky ybos aisyklių“ (Žin., 2006, N . 107- 4084). P ieiga in e ne e: h p://www. lkk.l / lkk-nu a imai/nu a imai/nu a imas-del- p i alomosios-sky ybos- aisykliu. VLKK nu a imas N . N-3 – Vals ybinės lie u ių kalbos komisijos 2006 m. ugsėjo 28 d. nu a imas N . N-3 (104) „Dėl Pasi enkamosios sky ybos aisyklių“ (Žin., 2006, N . 107- 4085). P ieiga in e ne e: h p://www. lkk.l / lkk-nu a imai/nu a imai/nu a imas-del- pasi enkamosios-sky ybos- aisykliu. Į eik a 2018 12 10 P iim a 2018 12 30 AURELIJA TAMULIONIENĖ. Sky ybos ypa umai lie u ių kalbos i li e a ū os als ybinio b andos egzamino da buose | 23 BENDRINĖ KALBA 91 (2018) www.bend inekalba.l ISSN 2351-7204 THE SPECIFICS OF PUNCTUATION IN THE LITHUANIAN LANGUAGE AND LITERATURE NATIONAL GRADUATION EXAM PAPERS Summa y This a icle deals wi h he punc ua ion in he pape s (essays) o he Li huanian language and li e a u e na ional g adua ion exam, co e ing a scope o o y essays om he 2014 Li huanian language and li e a u e na ional g adua ion exam and six y, om he 2016 exam; all essays we e g aded be ween 80 and 100. The s udy aimed o ind ou which o he punc ua ion mis akes we e he mos ypical in s uden pape s, a emp ing o dissec hei causes and speci ics and disclose he ypical punc ua ion quali ies o s uden ex s. S a is ical analysis o punc ua ion mis akes co e ing a pe iod o i e yea s has shown ha punc ua ion is a a he signi ican p oblem, wi h a subs an ial g oup (21 pe cen ) o s uden s s ill ecei ing 0 g ades o hei punc ua ion (which means hey make 15 mis akes and mo e). A mo e ho ough in es iga ion o he punc ua ion in he op-g aded pape s has e ealed ha mos o he punc ua ion mis akes p esen in hem ela e o punc ua ion o seconda y clauses. Ano he la ge g oup o mis akes is ound in he punc ua ion o ex ended a ibu es. These a ibu es s uc u ally esemble ex ended ad e bial modi ie s a lo , leading o con usion in punc ua ion. On he o he hand, in e ms o he punc ua ion o ex ended ad e bial modi ie s as such, i is e iden ha he possibili y o using no punc ua ion a all does no always help ei he . As a as in ona ion is conce ned, i is na u al o wan o s ess ei he he beginning o he end o his modi ie , and mis akes a e only made in punc ua ing he ad e bial modi ie s on one side. Changes in he punc ua ion o modal wo ds ha e expanded he lis o pa icles ha can be punc ua ed, and s uden s do no always memo ise his lis and end o mix hese pa icles up wi h o he s, punc ua ing hem. Mis akes a e made in punc ua ing cases o lis ed uni o mi y as well. The e is a clea inclina ion owa ds punc ua ing such uni o m pa s o he sen ence on bo h sides ins ead o sepa a ing hem. O he cases o punc ua ion mis akes co e ed only poin o indi idual cha ac e is ics o punc ua ion, wi h s uden s some imes using unmo i a ed punc ua ion ma ks, showing con usion in e ms o hia us punc ua ion, epea edly making mis akes in punc ua ing quo es, elemen s o coo dina e clauses, and so on. The o e all analysis o s a is ical da a and sepa a e punc ua ion mis akes shows ha punc ua ion is di icul o a lo o school s uden s. The di icul y is mos likely caused by a ious easons: he unde s anding o he ules, he eaching o punc ua ion, he con usion in choosing AURELIJA TAMULIONIEN. Sky ybos ypa umai lie u ių kalbos i li e a ū os als ybinio b andos egzamino da buose | 24 BENDRINĖ KALBA 91 (2018) www.bend inekalba.l ISSN 2351-7204 op ional and manda o y punc ua ion cases, he ailu e o unde s and he g amma ical able o na ow down he composi ion o he sen ence and he connec ions be ween indi idual wo ds, and so on. To be speci ic causes o making punc ua ion mis akes and po en ial me hods o a oiding hem, i is c i ical ha analysis o he pape s by o he s uden s con inues and he mos complica ed cases o g ading punc ua ion by eache s, hose ha e en he eache s hemsel es a e dubious abou , a e in es iga ed sepa a ely. KEYWORDS: essay, punc ua ion, punc ua ion ma k, na ional g adua ion exam. AURELIJA TAMULIONIENĖ Lie u ių kalbos ins i u as Pe o Vileišio g. 5, LT-10308 Vilnius [email p o ec ed]