भारतीय आदिवासी समुदाय : भूतकाळ, वर्तमान व भविष्य
Abstract
भारतीय समाजाच्या सांस्कृतिक व सामाजिक रचनेत आदिवासी समाज हा अविभाज्य घटक आहे. आदिवासी समाज म्हणजे केवळ मागासलेले किंवा जंगलात राहणारे लोक नव्हेत, तर ते भारताच्या प्राचीन इतिहासाचे जिवंत द्योतक आहेत. "आदिवासी" हा शब्द म्हणजे "मुळनिवासी", ज्यांची सामाजिक व्यवस्था, श्रद्धा, जीवनशैली व आर्थिक पद्धती निसर्गाशी थेट जोडलेली आहे.
Full text
27 International Journal of Advance and Applied Research www.ijaar.co.in ISSN – 2347-7075 Impact Factor – 8.141 Peer Reviewed Bi-Monthly Vol. 6 No. 40 September - October - 2025 : , . , , (.) . . Corresponding Author – . DOI - 10.5281/zenodo.17656324 : . , . "" "", , , . , . ( .%) . , , . ( ()) . , , () () . , , , , , . , . : ) , . ) , . ) . ) . ) . : ) ; . ) .
IJAAR Vol. 6 No. 40 ISSN – 2347-7075 . 28 ) . ) . ) , . : . , , . , . , . . . . : (–): , , . (, ). () – . (–) – ‘’ . . (–) – . . . , , , . : % , % . . – NFHS-5 (–) . , , . . – , , . . , . – . .
IJAAR Vol. 6 No. 40 ISSN – 2347-7075 . 29 – . , . : () (TSP) () , . : : . – , . . – , . . – , -, , . . – . . – , -, . . – . : ) - . ) . ) . ) . ) - . ) , . ) , . : , . , . , . , . : : ) , (). : . : . ) , (). . : .
IJAAR Vol. 6 No. 40 ISSN – 2347-7075 . 30 ) , (). . : . ) , (). ; . : . ) , . . (). . : . 1. Census of India. (2011). Primary Census Abstract: Scheduled Tribes. Government of India. 2. NFHS-5. (2019–21). National Family Health Survey (NFHS-5), India Report. Ministry of Health. 3. Deshpande, Anirudh. (2010). British Rule and Indian Nationalism. Aakar Books. 4. Singh, K. S. (1994). The Scheduled Tribes. Oxford University Press. 5. Xaxa, Virginius. (2015). India’s Tribal Policy and Programs: Need for Review and Reform. Sage. 6. O’Hanlon, Rosalind. (1999). Caste, Conflict and Ideology. Cambridge University Press. 7. NITI Aayog. (2022). Strategy for Tribal Development in India. Government of India