AKTABGACHA VA
AKTAB TA’LIMI
Pedagogika, psixologiya anla iga ix isoslashgan ilmiy ju nal
ISSN: 3060-4613
Pedagogika anla i
Pedagogika naza iyasi. Pedagogik a’limo la a ixi
Ta’lim a a biya naza iyasi a me odikasi (sohala bo‘yicha)
Maxsus pedagogika
Jismoniy a biya a spo mashg‘ulo la i naza iyasi a me odikasi
Kasb-huna a’limi naza iyasi a me odikasi
Elek on a’lim naza iyasi a me odikasi ( a’lim sohala i a bosqichla i bo‘yicha)
Ta’limda menejmen
Mak abgacha a’lim a a biya naza iyasi a me odikasi
Ij imoiy pedagogika
Ta ix anla i
Psixologiya anla i
Fizika-ma ema ika anla i
Kimyo anla i
Biologiya anla i
Falsa a anla i
Filologiya anla i
Geog a iya anla i
13.00.00
13.00.01
13.00.02
13.00.03
13.00.04
13.00.05
13.00.06
13.00.07
13.00.08
13.00.09
07.00.00
19.00.00
01.00.00
02.00.00
03.00.00
09.00.00
10.00.00
11.00.00
2025
№11
MAKTABGACHA
VA MAKTAB
TA’LIMI VAZIRLIGI
AKTABGACHA VA
AKTAB TA’LIMI Elek on nash . 1450 sahi a,
4-noyab , 2025-yil.
Muassis: “Tadbi ko a ishbila mon” MChJ
Hamko la imiz: O‘zbekis on Respublikasi Mak abgacha a mak ab
a’limi azi ligi, O‘zbekis on milliy pedagogika uni e si e i
BOSH MUHARRIR:
Ka imo a E’zoza Gapi jano na – O‘zbekis on Respublikasi Mak abgacha a mak ab a’limi azi i
BOSH MUHARRIR O‘RINBOSARI:
Ib agimo a Gulsanam Ne’ma o na – Pedagogika anla i dok o i, p o esso
TAHRIRIYAT KENGASHI A’ZOLARI
Ib agimo X.I. – pedagogika anla i dok o i, akademik
Shouma o G‘.B. – psixologiya anla i dok o i, akademik
Qi g‘izboye A.K. – Тa ix anla i dok o i, p o esso
Jamoldino a O.R. – pedagogika anla i dok o i, p o esso
Sha ipo Sh.S. – pedagogika anla i dok o i, p o esso
She muhammado B.Sh. – pedagogika anla i dok o i, p o esso
Ma’mu o B.B. – pedagogika anla i dok o i, p o esso
Mad aximo a F.R. – pedagogika anla i dok o i, p o esso
Kalono M.B. – iq isodiyo anla i dok o i, p o esso
Nabiye D.X. – iq isodiyo anla i dok o i, p o esso
Qo‘ldoshe Q. M. – iq isodiyo anla i dok o i, p o esso
Ik amxano a F.I. – ilologiya anla i dok o i, p o esso
Ismagilo a F.S. – psixologiya anla i dok o i, p o esso (Rossiya)
S oyuxina N.Yu. – psixologiya anla i nomzodi, do sen (Rossiya)
Magauo a A.S. – pedagogika anla i dok o i, p o esso (Qozog‘is on)
Rejep O‘zyu ek – psixologiya anla i dok o i, p o esso (Tu kiya)
Wookyu Cha – Ko eya milliy a’lim uni e si e i ek o i (Ko eya)
Polonniko A.A. – psixologiya anla i nomzodi, do sen (Bela us)
Mizaye a F. O. – Pedagogika anla i dok o i, do sen
Baybaye a M.X. – pedagogika anla i dok o i, p o esso
Muxsiye a A.T. – pedagogika anla i dok o i, p o esso
Aliye B. – alsa a anla i dok o i, p o esso
G‘a u o D. O. – alsa a anla i dok o i (Phd)
Shomu odo R.T. – iq isodiyo anla i nomzodi (PhD), do sen
Mi zaye a F. O. – pedagogika anla i dok o i (DSc), do sen
Jalilo a S.X. – psixologiya anla i nomzodi (PhD), do sen
Ba aye M.M. – psixologiya anla i bo‘yicha alsa a dok o i (PhD), do sen
Usmono a D.I. – Sama qand iq isodiyo a se is ins i u e do sen i
Sai naza o I. – alsa a anla i dok o i, p o esso
Nema o Sh.E. – pedagogika anla i nomzodi (PhD)
Tillashayxo a X.A. – psixologiya anla i nomzodi (PhD), do sen
Yuldashe a F.I. – pedagogika anla i bo‘yicha alsa a dok o i (PhD),do sen
Doniyo o S. M. –“Yangi O‘zbekis on” a “P a da Vos oka” gaze ala i ah i iya i DM bosh muha i i, O‘zbekis on
Respublikasida xizma ko‘ sa gan ju nalis , ilologiya anla i nomzodi (PhD)
Yuldashe a D.B. – ilologiya anla i bo‘yicha alsa a (PhD) dok o i, do sen
Tang iye A. T. – Toshken da la iq isodiyo uni e si e i ka ed a p o esso i
Ashu o R. R. – psixologiya anla i bo'yicha alsa a dok o i (PhD), do sen
Panjiye M. A. – Qashqada yo iloya i Mak abgacha a mak ab a’limi boshqa masi boshlig‘ining bi inchi
o‘ inbosa i
Xudaybe gano N. A. – Xo azm Ma'mun akademiyasi Tabiiy anla bo‘limining ka a ilmiy xodimi, biologiya anla i
bo‘yicha alsa a dok o i (PhD)
“Mak abgacha a mak ab a’limi”
ju nali
26.09.2023-yildan
O‘zbekis on Respublikasi P eziden i
Adminis a siyasi huzu idagi Axbo o
a omma iy kommunika siyala
agen ligi omonidan №С-5669363
eyes aqami a ibi bo‘yicha
o‘yxa dan o‘ kazilgan.
Li senziya aqami: №136361
EDITOR-IN-CHIEF:
Ka imo a E’zoza Gapi zhano na – Minis e o Pe school and School Educa ion o he Republic o Uzbekis an
DEPUTY EDITOR-IN-CHIEF:
Ib agimo a Gulsanam Ne’ma o na – Doc o o Pedagogical Sciences, P o esso
EDITORIAL BOARD MEMBERS:
Ib agimo X.I. – Doc o o Pedagogical Sciences, Academician
Shouma o G‘. B. – Doc o o Psychological Sciences, Academician
Qi g‘izboye A. K. – Doc o o His o ical Sciences, P o esso
Jamoldino a O.R. – Doc o o Pedagogical Sciences, P o esso
Sha ipo Sh.S. – Doc o o Pedagogical Sciences, P o esso
She muhammado B.Sh. – Doc o o Pedagogical Sciences, P o esso
Ma’mu o B.B. – Doc o o Pedagogical Sciences, P o esso
Mad aximo a F.R. – Doc o o Pedagogical Sciences, P o esso
Kalono M.B. – Doc o o Economic Sciences, P o esso
Nabiye D.X. – Doc o o Economic Sciences, P o esso
Koldoshe K. M. – Doc o o Economic Sciences, P o esso
Ik amxano a F.I. – Doc o o Philological Sciences, P o esso
Ismagilo a F.S. – Doc o o Psychological Sciences, P o esso (Russia)
S oyuxina N.Yu. – Candida e o Psychological Sciences (PhD), Associa e P o esso (Russia)
Magauo a A.S. – Doc o o Pedagogical Sciences, P o esso (Kazakhs an)
Rejep O‘zyu ek – Doc o o Psychological Sciences, P o esso (Tu key)
Wookyu Cha – P esiden o he Na ional Uni e si y o Educa ion, Ko ea (Sou h Ko ea)
Polonniko A.A. – Candida e o Psychological Sciences (PhD), Associa e P o esso (Bela us)
Mizaye a F. O. – Doc o o Pedagogical Sciences, P o esso
Baybaye a M.X. – Doc o o Pedagogical Sciences, P o esso
Muxsiye a A.T. – Doc o o Pedagogical Sciences, P o esso
Aliye B. – Doc o o philosophy, p o esso
Ga u o D. O. – Doc o o Philosophy (PhD)
Shomu odo R.T. – Candida e o Economic Sciences (PhD), Associa e P o esso
Mi zaye a F. O. – Doc o o Pedagogical Sciences (DSc), Associa e P o esso
Jalilo a S.X. – Candida e o Psychological Sciences (PhD), Associa e P o esso
Ba aye M.M. – Doc o o Philosophy in Psychological Sciences (PhD), Associa e P o esso
Usmono a D.I. – Associa e P o esso , Sama kand Ins i u e o Economics and Se ice
Sai naza o I. – Doc o o philosophy, p o esso
Nema o Sh.E. – Candida e o Pedagogical Sciences (PhD)
Tillashayxo a X.A. – Candida e o Psychological Sciences (PhD), Associa e P o esso
Yuldashe a F.I. – Doc o o Philosophy in Pedagogical Sciences (PhD), Associa e P o esso
Doniyo o S. M. – Edi o -in-Chie o he Edi o ial Boa d o he newspape s "Yangi Uzbekis on" and "P a da
Vos oka", Hono ed Jou nalis o he Republic o Uzbekis an, Candida e o Philological Sciences (PhD)
Yuldashe a D.B. – Doc o o Philosophy (PhD) in Philological Sciences, Associa e P o esso
Tang iye A.T. – is a p o esso o Tashken S a e Uni e si y o Economics
Ashu o R. R. – Doc o o Philosophy (PhD) in Psychology, Associa e P o esso
Panjiye M. A. – Fi s Depu y Head o he Depa men o P eschool and School Educa ion o he Kashkada ya Region
Khudaibe gano N. A. – Senio Resea che o he Depa men o Na u al Sciences o he Kho ezm Mamun
Academy, Doc o o Philosophy (PhD) in Biological Sciences
“Mak abgacha a mak ab a’limi” ju nali O‘zbekis on Respublikasi Oliy a es a siya
komissiyasining quyidagi qa o la iga asosan pedagogika a psixologiya anla i bo‘yicha
alsa a dok o i (PhD) hamda an dok o i (DSc) ilmiy da ajasiga alabgo la ning disse -
a siyala idagi asosiy ilmiy na ijala ni chop e ish uchun milliy ilmiy nash la o‘yxa iga
ki i ilgan:
Pedagogika anla i bo‘yicha: OAK Kengashi a siyasi (26.08.2024-y.,
№11-05-4381/01) asosida:
• Ekspe kengashi (29.10.2024-y., №10)
• Rayosa qa o i (31.10.2024-y., №363/5)
Psixologiya anla i bo‘yicha: Toshken da la pedagogika uni e si e i mu ojaa iga
asosan OAK a siyasi (24.04.2025-y., №11-05-2566/01):
• Ekspe kengashi (25.05.2025-y., №10)
• Rayosa qa o i (08.05.2025-y., №370/5)
AKTABGACHA VA
AKTAB TA’LIMI
AKTABGACHA VA
AKTAB TA’LIMI
MUNDARIJA СОДЕРЖАНИЕ CONTENTS
4
2025-yil, noyab , 11-son
MUNDARIJA
Oilaning mak abgacha yoshdagi bolala es e ik a biyasidagi o‘ ni ..............................................................24
Abdullaye a Ma’sudaxon Abdubannaye na
Boʻlajak in o ma ika oʻqi u chila ini pedagogik aoliya ga me odik ayyo lash exnologiyala i ......................27
Abdubannoye a Muxlisaxon Iqboljon qizi, Abdullaye Alibek Qodi aliye ich
Oliy a’lim muassasala ida bulu li xizma la dan oydalanish za u iya i .........................................................30
Abdullaye Alibek Qodi aliye ich, Tu daliye a Muslimaxon Jahongi qizi
Raqamli exnologiyala yo damida o epiano chalishni o‘ ga ish me odikasi ..............................................34
Abdu axobo a Nilu a Abdumannon qizi
Mak abda izika anini o‘qi ishda inno a sion yondashu .............................................................................38
Alinaza o a Mah uza
Tasa u dagi “komil inson” konsepsiyasining hozi gi a’lim izimida
shaxsga yo‘nal i ilgan yondashu si a ida alqini ..........................................................................................43
Aqilxono Saidolimxon Abdu ashid o‘g‘li
Tabiiy-ilmiy sa odxonlikni shakllan i ish omilla i a pedagogik sha -sha oi la ............................................48
Cho iye a Gulbaxo Sho emi o na
Robo o exnika anini o‘qi ishda axbo o exnologiyala idan oydalanib mus aqil a’limni ashkil e ish .......... 53
Elmono Si ojiddin Mamadiya o ich
Xalqa o baholash das u la ida boshlang‘ich sin o‘qu chila ining
o‘qish sa odxonligini baholash bo‘yicha jahon aj ibasi ...............................................................................58
E gashe a S. T.
Boshlang‘ich a’limda abiiy anla o qali o‘qu chila ning kogni i salohiya ini i ojlan i ish .........................61
Eshmama o a Dilnoza Jo li qizi
Mak abgacha yoshdagi bolala ning aqliy salohiya ini oshi ishda a biyachi maho a i .................................. 64
Ka imo a Gulzodaxon Ma u jon qizi
Bo‘lajak exnologik a’lim o‘qi u chila ining kasbiy kompe ensiyala ini i ojlan i ishni akomillash i ish .......68
Hojika imo a Gulasal Tadjialiye na
Xo ijiy alabala ga o‘zbek ilini o‘ ga ishda elek on pla o mala ya a ish ....................................................71
Jo‘ aye a Ma luba
Bo‘lajak o‘qi u chila uchun aqamli a’lim muhi ini modellash i ish a uning sama ado lik omilla i .............74
Komilo a Z. X.
O‘qi u chi kasbiy aoliya ida muloqo madaniya i .........................................................................................80
M. Yu. Mahkamo a
Psixologiya anini o‘qi ishda zamona iy pedagogik exnologiyala a
alabala da ahliliy ik lashni shakllan i ish masalala i ..................................................................................86
Madazizo a Dil uza Raxma ullaye na
In eg a ing Lis ening and Speaking Skills in ESP (English o Speci ic Pu poses) Classes ......................... 90
Madina Tila o a
Bolala ni mak abga ayyo lash ja ayonida ney opedagogik yondashu la ...................................................94
N. O. Saido a
Tibbiyo oliy a’lim muassasala ida adiologiya anini o‘qi ishda
aqamli exnologiyala ning me odologik oli..................................................................................................99
Naza o a Gulchex a Shux a djono na
Ijodko lik ushunchasining mohiya i a uning a’limdagi oli .........................................................................103
Ochilo a Dilba Is oilo na
Alaliyani boshqa nu qiy nuqsonla bilan a qli xa ak e is ikasi ......................................................................108
O ipo a Zilola
Ingliz ilini o‘qi ishda sugges opediya me odini jo iy e ishning sama ado ligi ...............................................113
Pula o a Si o a Abdu azzoq qizi
Oliy a‘lim muassasala i meneje la ining kasbiy-boshqa u kompe en ligi ushunchasi a
uning a kibiy qismla i ...................................................................................................................................118
Qa shiboye Sha o Egamnaza o ich
Koo dina sion qobiliya la ni i ojlan i ishning yosh badmin onchila exnik- ak ik ayyo ga ligiga a’si i .......122
Qu bano a Ilmi a Alishe qizi
AKTABGACHA VA
AKTAB TA’LIMI
AKTABGACHA VA
AKTAB TA’LIMI
MUNDARIJA СОДЕРЖАНИЕ CONTENTS
5
2025-yil, noyab , 11-son
Blended Lea ning .........................................................................................................................................125
Qu andiko a Xadicha
Fizika da sla ida zamona iy axbo o exnologiyala idan oydalanish ...........................................................129
Raxmano Valijon Tu daliye ich, O‘ azaliye Alijon Xasan o‘g‘li
“Qu ilish ja ayonla i exnologiyasi” anida loyihalash kompe en ligining a kibiy uzilmasi a
uni aqamli a’limga moslash i ish.................................................................................................................135
Raxmono a Nazoka Uma aliye na
Vi agen exnologiyala asosida alabala mediamen ali e ini i ojlan i ishda
sun’iy in ellek (AI) das u la idan oydalanishning ahliliy modeli ..................................................................140
Rus amo a Nodi a Rus amo na
Talabala da koope a i a’lim asosida mo i a siyani i ojlan i ish usulla i ....................................................145
Si o a Toshma o a
STEAM yondashu i asosida boshlang‘ich sin o‘qu chila ida k ea i kompe ensiyani
shakllan i ishning za u iya i ..........................................................................................................................149
Tashibeko a Munoja Xoshimo na
Musiqa a’limining pedagogik asosla i a me odik izimi ..............................................................................153
Toshpula o a Saida Kuzibae na
Texnologiya anini o‘qi ishda eng sama ali me odla dan oydalanish ...........................................................158
Tu diye a Shahzoda Eshda la qizi
Enhancing Uni e si y S uden s’ Sel -Di ec ed Lea ning Th ough Ed ech Tools ...........................................161
Ulashe a Loba
Fanla a o loyiha ishla ini ashkil e ish o qali o‘qu chila ning dizayn ik lash salohiya ini oshi ish ................ 164
Valiye a Na giza A hamboye na
Alohida a’lim eh iyojiga ega o‘qu chila ning kasbiy aoliya ga ayyo lashning
pedagogik-psixologik asosla i.......................................................................................................................169
Xakimo a Sa inoz Sha i jon qizi
Sun’iy in ellek asosida ya a ilgan a’lim pla o mala i: sama ado lik ahlili a pedagogik yondashu la ......173
Xanbabaye Xakimjon Ik amo ich, E kino Jasu bek Hasanjon o‘g‘li
Tasa u dagi “muhosaba” a “ a akku ” amalla ining o‘z-o‘zini e leksiya me odla i si a ida qo‘llanilishi .....176
Xoshimo Nu iddin Mamadaliye ich
Milliy spo a omma iy o‘yinla ning badiiy-es e ik ahamiya i .......................................................................182
Yaxyaye a Sojida Abdu ahimo na
O a-ona meh ining bola psixologiyasiga a’si i .............................................................................................185
Yulchiye a Shohsanam Dilshod qizi
Nu q i ojlаnishi o qаdа qolgаn bolаlа dа qo‘llаnilаdigаn inno а sion usullа i sаmа аdo ligi ......................189
Аhmedo а Nа gizа Muzа а o nа
Факторы, сдерживающие развитие науки в контексте требований к диссертационным работам ....... 193
Зайналов Жахонгир Расулович, Нурмухамедов Аббос Мамадалиевич, Шадманов Камолиддин Кажакджанович,
Самигова Нодира Хамидуллаевна
Структура и стратегии развития предметных компетенций ....................................................................197
Наимова Мафтунабону Файзулложоновна
Психологическая консультация: современная практика, задачи и перспективы развития ..................203
Раупова Шохида Ахроровна
Подготовка будущих педагогов к инклюзивному обучению детей
с ограниченными возможностями здоровья: задачи и перспективы ......................................................207
Сайфутдинова Насиба Нурматовна
Формирование иноязычной грамотности у курсантов военных вузов:
социально-психологические факторы.......................................................................................................211
Сулейманова Нилуфар Камиловна
O‘qi u chi shaxsiy kompe ensiyasining mohiya i a pedagogik aoliya dagi o‘ ni ........................................214
Abdi axmono a Gulis on Muza a qizi
Bolala da axloqiy qad iya la ni shakllan i ish ja ayonining milliy a umuminsoniy amoyilla i ......................218
Abdumu alipo a Gulshodaxon Nu bek qizi
Fuqa olik jamiya ida huquqiy madaniya a uni i ojlan i ish ja ayonla i ......................................................221
Abdusalimo a Shaxnoza Qudu a ullaye na
Taʼlim menejmen i izimida o‘qi u chining nu q madaniya ini i ojlan i ish s a egiyala i ..............................224
Abduxalilo a I oda Nozimxono na
AKTABGACHA VA
AKTAB TA’LIMI
AKTABGACHA VA
AKTAB TA’LIMI
MUNDARIJA СОДЕРЖАНИЕ CONTENTS
6
2025-yil, noyab , 11-son
O‘zbekis onda yoshla ni ij imoiy-pedagogik hamko likda a biyalashda
“Uzluksiz ma’na iy a biya konsepsiyasi”ning us u o azi ala i ..................................................................229
Abi o a Umida Naza o na
Bo‘lajak boshlang‘ich sin o‘qi u chila ini inklyuzi a’lim sha oi ida di e ensiyalash i ilgan da s
mashg‘ulo la ini ashkil e ishga o‘ ga ish (kompe en ligini shakllan i ish/ i ojlan i ish) usulla i.....................232
Adhamo a Diyo a Sanja qizi
Musobaqa aoliya i sama ado ligini oshi ishda sambochila ning ene giya sa i a
iklanish mexanizmla i ahliliy .......................................................................................................................239
Tang iye Abduka im To ashe ich
Aksiologik yondashu asosida bo‘lajak jismoniy a biya o‘qi u chila ining ha aka aolligini
akomillash i ishning ij imoiy-pedagogik za u iya i ........................................................................................244
Ha izo Shah iyo Sha ka o ich
Bo‘lajak a biyachila ning ans e sal: anqidiy a inno a sion ik lash kompe ensiyala i ............................248
Jaloliddino a Ma unaxon Mahmudjon qizi
Axbo o ning gnoseologik mohiya i ................................................................................................................ 256
Kamolo a Munoja xon Jaloldino na
Mak abgacha yoshdagi bolala nu qini i ojlan i ish yo‘lla i ..........................................................................259
Mama o a Aziza Bo‘ iboye na
Akademik li seyla da kimyo anini o‘qi ishda aqamli a’lim exnologiyala idan oydalanish imkoniya la i .... 262
Maxamadiye Sha o iddin Jumaboye ich
Pedagogik oliy a’limda alabala ning kasbiy ij imoiylashu ini
ko po a i madaniya asosida i ojlan i ish me odikasi.................................................................................267
Maxkamo a Dila uz Aliye na
Bo‘lajak o‘qi u chila uchun xo ijiy illa ni o‘qi ishda ling omadaniy yondashu ...........................................271
No mama o a Kamola Gulmama qizi
O‘zbek ili izohli lug‘a ida ibo ala ning g amma ik a si i (bosh komponen li ibo ala misolida) ....................274
S. Sh. Azama o a
Oila ins i u i a gende englikni a’minlashning ij imoiy-huquqiy muammola i .............................................277
Salaye a Aziza Muhamma mu o qizi
Gende yondashu asosida alaba-qizla da anqidiy ik lashni i ojlan i ishning namuna iy mezonla i .......282
Xolo a Mohigul Sha ka o na
Pedagogika yo‘nalishi alabala i huquqiy sa odxonligini i ojlan i ish me odla ini akomillash i ish .............287
Xudoybe gano A ham
Boshlang‘ich sin o‘qu chila ida leksik komponen likni TRIZ exnologiyasi yo damida i ojlan i ish ............291
Zoki o a Sohiba Mux o aliye na, Fayzullaye a Nazoka Uchqun qizi
Цифровизация и трансформация образования как социально-педагогическое явление ....................295
Кадирова Наргиза Азаматовна
Методика формирования креативного мышления у студентов-филологов
на основе проблемно-ориентированных заданий (на материале английского языка) .........................298
Мамырбаева Дина
Bolala nu qini i ojlan i ishning pedagogik a psixologik asosla i ...............................................................304
Mamadjono a Sakina Mo‘minjono na, Maxmudo a Oygul Toxi jono na
Kichik mak ab yoshidagi o‘qu chila da mo ologik kompe en likni shakllan i ish .........................................309
Ganiye a Shodiya Azizo na
Модель “4+1+1” как ключевой механизм в системе практической подготовки учителей музыки .........313
Мухитдинова Малохатхон Саиджабборовна
Ta biya anini oʻqish sama ado ligini oshi ishda aqamli exnologiyala dan oydalanish ..............................317
Naza o a Nasiba Abdullaye na
Ta biyachining kasbiy psixologik xususiya la i .............................................................................................. 320
Shamshe o a Anjim Ka amaddino na
Boshlang‘ich a’limda a biya naza iyasi a me odologiyasi .........................................................................323
Bo‘ ono a I oda Bo‘ ono na
Yosh dzyudochi qizla ning mashgʻulo la ja ayonida jismoniy ayyo ga ligini oshi ish exnologiyala i .........327
Ma mu a o a I oda Bax iyo qizi
“Odob us-soliḥin” asa ida yo i ilgan axloqiy-didak ik g‘oyala a uning pedagogik mazmuni ....................... 332
A. N. Nus a o
Bo‘lajak boshlang‘ich sin o‘qi u chila ini kasbiy kompe en ligini akomillash i ishning me odik asosla i .....336
Xolma o Pa daboy Qo aboe ich, Abdu asulo a Dilnoza
AKTABGACHA VA
AKTAB TA’LIMI
AKTABGACHA VA
AKTAB TA’LIMI
MUNDARIJA СОДЕРЖАНИЕ CONTENTS
7
2025-yil, noyab , 11-son
Bo‘lajak boshlang‘ich sin o‘qi u chila i aoliya ida loyihalash i ishning o‘ ni ................................................342
Abdusa o o a Go‘zalxon Abdulxabib qizi
Tibbiyo a azeologiya inson omilida ..........................................................................................................346
Achilo Muza a No quliye ich
Boshlang‘ich sin o‘qu chila ida azo iy asa u la ni i ojlan i ishda ma ema ikaning ahamiya i ...............349
Mamasaido a Muhabba Abdusalom qizi, Akba aliye a Ma jona Xu shid qizi
Ekoes e ik kompe ensiyani shakllan i ishning xo ijiy a milliy aj ibala ahlili ..............................................354
Alijono a Ma una Maxamadjon qizi
Pedagogik ja ayonda alabala da qad iya li munosaba la ni shakllan i ish mexanizmla i ............................ 359
Alikulo a Muxayyo She o na
Ingliz i sa lik omanla ining ling opoe ik ahlili .............................................................................................362
Du dona Boychaye a, Aliye a Elmi a
Mak abgacha a’limda es e ik a biya be ishning pedagogik asosla i ...........................................................365
Al ibaye a Gulbaxo Maji o na
Kasbiy kompe ensiya ushunchasining mazmuni mohiya i a a kibiy uzilmasi ..........................................369
Axmadjono a Jasmina Jamshid qizi
De eloping W i ing Compe ence Among CEFR B1 and
Iel s Lea ne s Expe iencing Di icul ies in English Language Acquisi ion .....................................................374
Ay u ae Majid Ma lankhano ich
Ta’lim ja ayonida ij imoiy in ellek ni i ojlan i ishning milliy qad iya la ga asoslangan modeli ......................378
Azamo Uma xon Yaxyoxono ich
Complica ions in Teaching A gumen a i e Speech o S uden s in G ades 8–9 ............................................383
Bu ibaye a Aziza Isma illae na
In e aol o‘yinla o qali mak abgacha yoshdagi bolala da ij imoiy-emo sional
ko‘nikmala ni shakllan i ishning pedagogik asosla i .....................................................................................386
Bu iye a Aziza Nema o na
Mak abgacha a’lim ashkilo la ida mak abgacha ka a yoshdagi
bolala ning ijodiy aolligini shakllan i ish .......................................................................................................390
Da ono a Se inch
O‘qu chila da milliy a umummadaniy kompe ensiyani i ojlan i ishda
maqolla dan oydalanish bo ‘yicha manbaalla ahlili ...................................................................................394
Bol aye a Ba no, Eliboye a Su ayyo Abduka im qizi
Social Roo s and Psychological Consequences o Domes ic Violence ........................................................399
Duma o a Gul i a Kozimbeko na, Mamadaliye a Gulmi a, Sul ono a Zulhayo
The T ans e sal-Me hodical Compe ence o a P eschool Educa o
is he Founda ion o E ec i e And Quali y Educa ion ................................................................................... 402
E gashe a Ba no Ziya i din kizi
Mak abgacha yoshdagi bolala ga a’lim- a biya be ishning inno a sion yo‘lla i ...........................................406
E kino a Meh iniso Ro‘ziboye na
Boshlang‘ich sin o‘qu chila ining o‘qish sa odxonligini oshi ish s a egiyala i ............................................411
Eshonkulo a Hilola Rajab qizi
Ta’lim ja ayonida o‘qi u chi a o‘qu chi o‘ asidagi muloqo ning bilish aoliya iga a’si i ..............................415
Habibo a Shyi a Bax iyo o na
Ruhiy i ojlаnishi sus lаshgаn boshlаngʻich sin oʻqu chilа idа
o‘qish buzilishlа ini аniqlаsh а bа а а e ish ..............................................................................................419
Ik omo a Sa inoz Si oj qizi
Bo‘lajak o‘qi u chila da iskologik kompe en likni shakllan i ishning pedagogik-psixologik xususiya la i ..... 424
Jabbo o a Dila uz Fu qa o na
Mak abgacha yoshdagi bolala da che ili o‘ ganish ja ayonida kommunika i
kompe ensiyani i ojlan i ishning psixologik asosla i....................................................................................428
Ju aye a Sugʻdiyona Shamsiddin qizi
T ans o ming Educa ion: The Impac o Eme ging Technologies on Mode n Pedagogical P ac ices ..........431
Kadi o a Fe angiz Himma illo qizi
Saloma lik e ikasi konsepsiyasi a pedagogik madaniya –
alabala ma’na iya i a dunyoqa ashini shakllan i ishdagi oli ....................................................................435
Kamalo a Yoqu xon Bahodi o na
AKTABGACHA VA
AKTAB TA’LIMI
AKTABGACHA VA
AKTAB TA’LIMI
MUNDARIJA СОДЕРЖАНИЕ CONTENTS
8
2025-yil, noyab , 11-son
Ta biyachila ning kasbiy maho a ini akomillash i ish a
pedagogik aoliya sama ado ligini oshi ish omilla i .....................................................................................439
Kenjaye a Dildo a Te kashe na
Mak ab a’lim izimida inno a siyala ning o‘ ni a ahamiya i ........................................................................443
Kis abaye a Gulchex a Dju akulo na
Kichik mak ab yoshi da ida o‘qu aoliya i a o‘qu mo i la ining shakllanishi ...........................................448
La i a Za i o na Ko aye a
Mak abgacha a’lim izimining aqamlash i ilishi: xalqa o aj iba a is iqbolla .............................................451
Mahmudo a Zul iya Homido na, Hoshimo a Dilnoza Boymi zoe na
Boshlang‘ich sin o‘qi u chila ini dizayn a akku ga o‘ ga ishda
STEAM yondashu ining didak ik imkoniya la i .............................................................................................454
Mamadamino a Munisa Maxmudjon qizi, Boboxono a Shodiyona Rus am qizi
Tabia ni as ash – kelajakni as ash: Buxo o misolida ....................................................................................459
Ma dono a Saoda Muza a o na
Bo‘lajak pedagogla da o‘z-o‘zini baholash kompe en ligini shakllan i ish a i ojlan i ish ............................463
Meyliye a Na osa Gulomo na
Sun’iy in ellek ning a’limda kogni i a me akogni i ja ayonla ga a’si i .....................................................466
Mu odo Ulug‘bek O‘ ki o‘g‘li
Mak abgacha a’limda inklyuzi a’limning ashkil e ilishi..............................................................................470
Mus o oye a Muhabba Husniddin qizi
The E ec i eness o A The apy in Wo king Wi h Child en Expe iencing Emo ional S ess .......................473
Na giza Khay ullaye na O iko a, Laziz Azizo ich No mu a o
Mak abgacha a’lim a biyalanu chila ining musiqiy qobiliya la ini i ojlan i ish mexanizmla i .....................477
O iqo Akmaljon Abdusalom oʻgʻli
CLIL me odining O‘zbekis on a’lim izimida qo‘llanilishi ...............................................................................481
Qa shiye a Sa inoz U al qizi
The Use o Mobile Apps o Build Vocabula y P o iciency .............................................................................486
Kosimo Sunna Ra shan ugli
Yoshla a akku ini i ojlan i ish a ma’na iya ini oshi ishda as i iy san’a ning o‘ ni ................................... 490
Qu onchbek Abduxamido
Axbo o exnologiyala i a’si ida san’a ushunchasining o‘zga ishi ..............................................................494
Rajabo a Laylo O‘ ki qizi
Bo‘lajak a biyachila ning kasbiy kompe ensiyala ini i ojlan i ish exnologiyala i ........................................498
Ramozono a Baho oy Sad iddino na
Boshlang‘ich sin o‘qu chila ining nu qiy kompe en siyala ini
shakllan i ishda inno a sion yondashu la ning pedagogik asosla i .............................................................501
Yusu zoda Shabnami Yunus, Rashido a Saida Ra shonbek qizi
Axbo o exnologiyala ini izika da sla ida qo‘llash .......................................................................................506
Raxmano Valijon Tu daliye ich, O‘ azaliye Alijon Xasan o‘g‘li
Axbo o xa sizligini o‘qi ishda sun’iy in ellek dan oydalanish a zallikla i ....................................................510
Raxme o a Lazza
Eshi ishda nuqsoni bo‘lgan bolala ning psixologik xususiya la ining o‘ziga xosligi ......................................513
S. A. Mama isaye a
And ogogik yondashu ning in eg a i me odikasi ........................................................................................517
Sa o o a Shaxlo Axado na
Gende ed Language in Uzbek and English Media Discou se ......................................................................520
Sul ono a Cha os Iskanda kizi
Mak abga ayyo lo yoshdagi bolala da ij imoiy ekologik
dunyoqa ashni shakllan i ishga a’si qilu chi omilla ...................................................................................527
Suyuno a Ma luba Abdusaido na
Empa iya shi oko –pasiyen munosaba ida: ibbiyo alabala ining psixologik ayyo ga ligi ......................... 531
Tajiboye a Odinaxon Rus amjon qizi, Qu bono a Fo ima Fa hodjon qizi
Mode n App oaches o Teaching G amma .................................................................................................. 534
Tuychiye Azama Fa khod ugli
The Impo ance o Psychological P epa a ion o P eschool Child en o School Educa ion ........................538
Tu amo Muhammadzohid Rus amjon o‘g‘li
AKTABGACHA VA
AKTAB TA’LIMI
AKTABGACHA VA
AKTAB TA’LIMI
MUNDARIJA СОДЕРЖАНИЕ CONTENTS
9
2025-yil, noyab , 11-son
Bo‘lajak mak abgacha a’lim ashkilo la i a biyachi-pedagogla ining
kasbiy-axloqiy kompe en ligini i ojlan i ish ..................................................................................................541
Xabibullaye a Sayyo axon Maxamadali qizi
Imkoniya i cheklangan a sog‘lom bolala aoliya ida uni e sal a’limning imkoniya i ..................................544
Xolma o a Sa inoz Raxma illa qizi
Ku ashchila ning umumiy a maxsus spo ayyo ga likla i ..........................................................................548
Xudoybe gano Ja lonbek Soa boy o‘g‘li
Tayyo lo gu uhi a biyalanu chila ida ekologik kompe en lik ushunchala ini i ojlan i ish bosqichla i .......551
Ya o a Gulhayo Fazliddin qizi
A xi еk u a a dizayn yo‘nalishi bi i u chila ini kasbga yo‘nal i ish osi asida
axbo o almashish ja ayonla ini op imallash i ish mе odikasini akomillash i ish..........................................555
Kuchimo M. K.
Yuqo i sin o‘qu chila ining ma’na iy kompe en ligini jadidla ning pedagogik
qa ashla i asosida shakllan i ish me odikasi (Temu bekla mak abla i misolida) .........................................559
Quldashe Mu odjon G‘aniye ich
Лингвистическое исследование влияния социальных сетей на
синтаксические изменения в языке современного поколения ................................................................562
Шавилова Наталья Сергеевна
Boshlang‘ich sin o‘qi u chisining nu q madaniya i .......................................................................................566
Islamo a Dil uza Dilshodo na, Gulimbaye a Ba no
Особенности гражданского воспитания обучающихся в системе “школа–махалля” в Узбекистане ...570
Хайдаров Шавкат Шамсиддин угли
Man iqiy masalala ni baja ishning me odik usulla i ......................................................................................575
Toshe a Yulduz
Bo‘lajak o i se la ni ha biy- a anpa a lik uhida a biyalashda
pedagogik-psixologik omilla (jamoa xa sizligini a’minlash bo‘linmala i misolida) ....................................579
Ya ma o Akba No mu o o ich
Yosh ha biy xizma chi o i se la da muloqo madaniya ini sama ali shakllan i ish
muammosining xo ijiy adqiqo la dagi alqini ................................................................................................582
Ma yakubo Elyo Rajapo ich
Umumiy pedagogika anini o‘qi ishda o ma i baholash me odikasini jo iy e ish exnologiyasi ..................586
Sobi jon Xalimo Hoshimjono ich
Формирование компонентов эмоционального интеллекта у детей дошкольного
возраста с дефектами речи на основе сказкотерапии ............................................................................590
Эркинова Фазилат Миразиз қизи
O‘zbekis onda asala iсhilikning i ojlanishi...................................................................................................593
Abdullaye a Maxsudaxon To‘lano na
14–16 yoshli dzyudochila da hujum kombina siyala i a ula ni
musobaqa iy sha oi da qo‘llash usulla ini akomillash i ish..........................................................................596
Abdu axmano a I oda Xay ullaye na
Oliy a’limda aksiologik a biya mexanizmla ini akomillash i ish ij imoiy eh iyoj a
pedagogik muammo si a ida.........................................................................................................................602
B. S. Siddiko
Spo mashg‘ulo la da omida mushak a suyak izimi i ojlanishi ..............................................................606
Bo‘ ono a Habiba E kin qizi
S ol ennisi o‘yini exnikasi ............................................................................................................................ 609
Ib agimo Abduqahho Abdulaziz o‘g‘li
Biologiya anini o‘qi ishda zamona iy pla o mala ning a zallikla i:
Wo dwall, Educaplay, Blooke , Genially, Kahoo pla o mala i .....................................................................613
Kalanda o a Dilnoza Samanda o na, Qodi o a Madina Nosi o na
Oliy a’lim muassasala ida ahsil olayo gan pa aa m es lingchi alabala ni
musobaqa oldidan exnik ayyo ga ligini akomillash i ish ............................................................................617
Ka imo Fax iddin Xu amo ich
De eloping C i ical Reading Skills Th ough Con en -Based Ins uc ion ....................................................... 621
Mekhmonkulo Bu khon Ma’ u ugli
Tog‘li a shaha hududida a’lim olu chi inglo chila ning jismoniy ayyo ga lik da ajasini aqqoslash ........626
Mi jamolo Si ojiddin Xay iddino ich
AKTABGACHA VA
AKTAB TA’LIMI
AKTABGACHA VA
AKTAB TA’LIMI
MUNDARIJA СОДЕРЖАНИЕ CONTENTS
16
2025-yil, noyab , 11-son
STEAM a’lim exnologiyasini mak abgacha a’limda qo‘llashning me’yo iy-uslubiy asosla i ...................... 1233
G‘a o o a Xu iya Yangiboye na
Kimyo ani o‘ ganu chila i ongida moddala ning hosil bo‘lish ja ayonining mazmun-mohiya ini
ula ning gene ikasiga asoslab ushun i ish .................................................................................................. 1238
Jabba o a Dila o‘z Bo‘ iye na
Applica ion o A i icial In elligence-Based Lea ning Ac i i ies
o De eloping C i ical Thinking in Teache T aining ................................................................................... 1242
Masha ipo a Na giza O akhono na, Xudaybe gano a Madinabonu Qud a o na
Yuqo i malakali da ozabonla ning jismoniy ayyo ga ligini oshi ish uslubiya i ........................................... 1246
Maxmudo Azamjon Mux o o ich
Mul imediali elek on osi ala asosida axbo o exnologiyala i anini o‘qi ishda
STEAM a’lim me odla idan oydalanishning didak ik imkoniya la i ............................................................. 1250
Pa idino a Dildo axon Salimjon qizi, Yo‘lchiye Shax iyo Xusano ich
Ona ili da sla ida boshlang‘ich sin o‘qu chila ini bilishga qiziq i ish .......................................................... 1254
Pi niyazo a Sholpan O eniyazo na
Texnologiya ani o‘qi u chila ining da s sama ado ligini oshi ish me odikasi .............................................. 1259
Raxma o A’zam Ashu o‘g‘li
O‘qu chila ning shaxsiy ka ye asini ejalash i ish ij imoiy-pedagogik muammo si a ida ............................. 1262
Raxma o a Se a a Abdulloye na, Sha apo a Hilola Dusham qizi
Mak abgacha a’lim ashkilo la ida inno a sion a k ea i aoliya la ni
ashkil e ishda a biyachi pedagogik maho a ining o‘ ni .............................................................................. 1268
Sa o o a Ma una Abdug‘a o qizi
In e ac i e Me hods and Ac i i ies in Teaching Fo eign Languages ............................................................ 1272
Say u dino a Nilu a xon Soyibjono na
Nu q o‘s i ishda yozma ishla dan oydalanishga oid pedagogik sha -sha oi la ......................................... 1276
Sha ipo a Sa inoz Sayid qizi
Talabala da in eg a i yondashu asosida muloqo madaniya ini i ojlan i ishning a zallikla i .................... 1280
Usmono a Mohizoda A azjon qizi
Mak abgacha yoshdagi bolala ning e leksi qobiliya la ini i ojlanishda oilaning ij imoiy aoliya i ............. 1283
Xomido a Dilo om Abdu axmono na
Ta biya ja ayonida o‘qu chila da a anpa a lik ushunchasini shakllan i ish me odikasi ........................... 1286
Ya kochdiye a Dila uz Egamqulo na
Bo‘lajak pedagogla ning ilmiy- alsa iy dunyoqa ashini i ojlan i ish sama ado ligi ..................................... 1289
Yuldashe a Xusnidaxon Jumanaza qizi
Идейно-художественные особенности публицистики Ш. Рашидова
и их влияние на формирование диалога культур Узбекистана и России .............................................. 1293
Суярова Айнур Ибодуллаевна
Axbo o exnologiyala i anida alabala ning bilish mus aqilligini i ojlan i ishda
oydalaniladigan amoyilla a si i ................................................................................................................ 1296
Kiliche Nu ulla Abboso ich
Bolaning nu qiy i ojida oila iy a a’lim muhi ining ahamiya i..................................................................... 1300
Toshmu odo a Xalima Allabe diye na
Psixologik a pedagogik nuq ai naza dan sanogen a pa ogen a akku mexanizmla i ............................. 1303
Abdushuku o a Mush a iy
Zamona iy o‘qi u chi nu qiga qo‘yiladigan alabla a nu qiy kompe ensiyala ni baholash mezonla i ........ 1308
G‘aniye a Muhabba Lu ullaye na
Формирование профессиональной компетентности будущих воспитателей
дошкольных организаций на основе технологии “Сибборд”: педагогические условия ........................ 1310
Нумонжонова Фарангиз Комиловна
Mak abgacha yoshdagi bolala da ijodiy ik lashni i ojlan i ishda a biyachining oli .................................. 1314
Cho iye a Xu mo Panji qizi
Ona ili a’limida o‘qu chila ni loyiha ishi asosida baholash me odikasi ...................................................... 1316
Bobodo‘s o Yusu Oydin o‘g‘li
Boshlang‘ich sin o‘qu chila ini CALP yondashu i asosida o‘qish sa odxonligini
i ojlan i ishning me odik bosqichla i ............................................................................................................1321
Ahmadjono a Mush a iy Bahodi jon qizi
Shi oko la p o essional ka e asi esu sla i a ula ning obyek i ko‘ sa kichla i ...........................................1325
A ziqulo O‘ ki bek Maxamma o ich
AKTABGACHA VA
AKTAB TA’LIMI
AKTABGACHA VA
AKTAB TA’LIMI
MUNDARIJA СОДЕРЖАНИЕ CONTENTS
17
2025-yil, noyab , 11-son
Kichik mak ab yoshidagi o‘qu chila da disg a iyani o‘ ganish a ko eksiyalash .........................................1329
Azimo a Aziza Bax iyo o na
Boshlang‘ich sin o‘qu chila ida ki obxonlikni i ojlan i ish asosida
mus aqil ik lashga o‘ ga ish exnologiyala i .................................................................................................1333
Mi zaye a Dila uz
Mak abgacha a’lim izimida a’limiy aoliya la ni ahlilini olib bo ishda
a biyachila kompe en ligini oshi ishning zamona iy yondashu la i............................................................1337
Fayziye a Mabudaxon Muxammadjono na
Eshi ishidа nuqsоni bо‘lgаn bоlаlа ning uhiy i оjlаnishi qоnuniyа lа i .......................................................1342
Hayda o Islomjon Ha amjon o‘g‘li
Mak ab yoshidagi bolala da jismoniy aoliya ning sog‘liq a i ojlanishga a’si i ..........................................1346
Ib agimo Xasanboy Abdusalomo ich
Kimyo da sla ida aqamli esu sla dan (simulya o a i ual labo a o iya) oydalanish me odikasi.............1349
Ishmano a Zohida Ubaydullaye na, Valee a Nailya Gennadie na
The In eg a ion o Web Technologies in Language Educa ion .....................................................................1353
Kadi o a Fe uza Hikma ullaye na
Boshlang‘ich sin o‘qi u chisining yangi a lod da slikla idan oydalanish kompe ensiyasi ...........................1357
Kosimo a Gullola Mullajono na
E alua ion o he Knowledge o a Fu u e Educa ion Teache on he Me hodology
o Teaching and he Gene al Fea u es o The Theo y o Educa ion ............................................................. 1360
Nishono a Muni a Yakubjono na
Zamona iy jismoniy a biya sohasining muhim jiha la i a asosiy elemen la i .............................................1364
Mami o a Dilo om Ta akulo na
Inklyuzi a’lim uzilishi ij imoiy enomen si a ida ..........................................................................................1367
Meliboye Ta akkal Tu g‘uno ich
Yangi O‘zbekis onda mak ab a’limi a ishlab chiqa ish in eg a siyasini
ashkil e ishning zamona iy yondashu la i...................................................................................................1371
Mexmono Isma Toshpo‘la o ich
Pedagogning kasbiy kompe en ligi a k ea i i ojlanishi .............................................................................1375
Mi saga o a Na giza Say ullaye na
Mak abgacha yoshdagi bolala da ma’na iy immuni e a milliy o‘zlikni shakllan i ishning
zamona iy pedagogik asosla i .....................................................................................................................1379
Mo‘mino Du bek No‘mono ich
Mаk аbgаchа yоshdаgi duduqlаnu chi bоlаlа bilаn psixоkо eksiоn ishlа ni аshkil e ishdа
mаxsus e аpiyаlа dаn sаmа аli оydаlаnish yо‘llа i ....................................................................................1383
Niyozo a Husnida Obidjon qizi, Mama ajabo a Zul iya Na boye na
Rede ining he Teache ’s Role in he Age o A i icial In elligence:
Balancing Human and Machine In elligence in ELT .....................................................................................1386
Nizomo Fe uz Raxmon o‘g‘li
Boshlang‘ich sin ona ili da sla ida ma n us ida ishlashda didak ik o‘yinla dan oydalanish ........................1389
Nu mono a Zebo Fa axo na
Bolala , о‘smi la , о‘spi inla ga ku ubxona – axbo o xizma i kо‘ sa ish ........................................................1392
O‘k am Nosi o
Mak abgacha yoshdagi senso alaliyali bolala ni eshi u nu qiy id okini o‘s i ish exnologiyala i .................1398
O‘zgano a Dildo a Xolmi za qizi, Mama kulo a Loba Tolibjono na
Bolala uchun ushuna li ilda yozilgan qiziqa li a ixiy hikoyala , a sonala a
i oya la ula ning asa u ini i ojlan i ishda, shuningdek asmla a
o osu a la haqida maʼlumo be ishda muhim ahamiya ga ega ...................................................................1402
Qodi o a Buzulayho Tu g‘uno na
Yuqo i sin o‘qu chila ining ma’na iy kompe en ligini jadidchila ning
pedagogik qa ashla i asosida shakllan i ishning didak ik a’mino i ..............................................................1405
Quldashe Mu odjon G‘aniye ich
Ta’lim izimida sun’iy in ellek dan oydalanish e ikasi a amoyilla i .............................................................1409
Raximbaye a Fe uza Rus amjon qizi
Ta biya iy ishla ni ashkil e ishda sin ahba iga qo‘yiladigan zamona iy alabla .......................................1412
Say beko a S e lana Saylaubaye na, Kuandiko a Kamila
Raqamli a’lim muhi ida alabala ning axbo o almashu a xa sizlik madaniya ini
i ojlan i ish me odikasi (kompyu e injini ingi yo‘nalishi misolida) ...............................................................1416
Solijano Muxammad-Ali Omonillo o‘g‘li
AKTABGACHA VA
AKTAB TA’LIMI
AKTABGACHA VA
AKTAB TA’LIMI
MUNDARIJA СОДЕРЖАНИЕ CONTENTS
18
2025-yil, noyab , 11-son
Bo‘lajak o i se la da ijodiy ik lashni i ojlan i ishning pedagogik-psixologik ahamiya i
(ingliz ili mashg‘ulo la i misolida) .................................................................................................................1419
So kulo a Dildo a Odinabeko na
Ingliz a o‘zbek illa ida zoonimik xususiya ni i odalo chi maqolla ning ling okul u ologik xususiya i .........1423
Shaxlo Xalilo a, Sug‘diyona She qulo a
Ona ili da sla ida o‘qu chila ni k ea i ik lashga o‘ ga ish ..........................................................................1427
Voxido a Muqaddas Rasuljon qizi, Jabbo o a Fa ida
Mus aqillik da ida qizla a biyasining pedagogik asosla i a zamona iy endensiyala .............................1430
Xakimo a Na gizaxon Boxadi djono na
Pedagogik a’lim yo‘nalishi alabala i uchun da sdan ashqa i
o‘qu - a biya iy aoliya ga ayyo lash modeli ...............................................................................................1436
Yunuso a Dilo amxon Abdumaji o na
Inklyuzi a’lim sha oi ida koxlea implan li o‘qu chila ning ij imoiy-muloqo kompe ensiyala i ....................1440
А ipo a Nodi a Shux a o na
Методы развития устной речи детей дошкольного возраста ..................................................................1444
Исроилова Шохсанам Учкунжон қизи
AKTABGACHA VA
AKTAB TA’LIMI
AKTABGACHA VA
AKTAB TA’LIMI
1349
MAKTAB TA’LIMI SCHOOL EDUCATION ШКОЛЬНОЕ ОБРАЗОВАНИЕ
2025-yil, noyab , 11-son
KIMYO DARSLARIDA RAQAMLI
RESURSLARDAN (SIMULYATOR
VA VIRTUAL LABORATORIYA)
FOYDALANISH METODIKASI
Ishmano a Zohida Ubaydullaye na
IslomKa imo NomidagiToshken da la exnika
uni e si e i Depa men o Gene al Chemis y
Associa e P o esso , PhD, Doc o o Philosophy
(PhD) in Pedagogical Sciences (Chemis y)
Valee a Nailya Gennadie na
PhD, Associa e P o esso Depa men o Gene al
Chemis y, Tashken S a e Technical Uni e si y
named a e Islam Ka imo , PhD in Technical
Sciences (Chemis y)
Anno a siya:Kimyo anini zamona iyo‘qi ishja ayonida aqamli exnologiyala dansama ali oydalanishyangi a lod
o‘qu chila inichuqu bilim amus ahkamamaliyko‘nikmala bilan a’minlashgaxizma qilmoqda.Raqamli esu sla dan,
xususan,simulya o la a i uallabo a o iyala dan oydalanisho‘qu chila ganaza iybilimla nimus ahkamlash,ula ni
amaliy mashg‘ulo la bilan uyg‘unlash i ish hamda o‘qu ja ayonini in e aol ashkil e ish uchun keng imkoniya la ya a adi.
Zamona iy a’limja ayonidainno a sionme odla ,ilg‘o exnologiyala a aqamli osi ala dan oydalanish a’limsi a ini
oshi ishning,o‘qu chila ningo‘qu aoliya ini aollash i ishninghamdaula ningmus aqil ik lashko‘nikmala ini i ojlan i-
ishning muhim omilla idan bi i hisoblanadi. Ushbu ja ayon pedagogla dan yangicha yondashu , me odik kompe ensiya
azamona iy aqamli exnologiyala nipux ao‘zlash i ishni alabe adi.
Kali so‘zla :kimyoda si, aqamli esu sla ,simulya o , i uallabo a o iya,me odika,inno a sion exnologiyala , a’lim
si a ini oshi ish, in e aol o‘qi ish, amaliy ko‘nikmala , o‘qu chila aolligi.
Abs ac :Thee ec i ein eg a iono digi al echnologiesin omode nchemis yeduca ionp o idess uden swi hcom-
p ehensi e heo e ical knowledge and well-de eloped p ac ical skills. The use o digi al esou ces–pa icula ly simula o s
and i uallabo a o ies–o e swideoppo uni ies o s eng heningscien i ic ounda ions,en iching heo e icalcon en
wi hp ac icalexpe ience,ando ganizing helea ningp ocessinanin e ac i e o m.
The applica ion o inno a i e me hods, ad anced echnologies, and digi al ools in eaching science subjec s se es as an
essen ial ac o inimp o ing hequali yo educa ion,enhancings uden s’lea ningengagemen ,and os e ingindepen-
den analy ical hinking. This p ocess equi es eache s o adop mode n pedagogical app oaches and s eng hen hei
me hodological compe ence.
Key wo ds: chemis y lesson, digi al esou ces, simula o , i ual labo a o y, me hodology, inno a i e echnologies,
imp o ing he quali y o educa ion, in e ac i e eaching, p ac ical skills, s uden ac i i y.
AKTABGACHA VA
AKTAB TA’LIMI
AKTABGACHA VA
AKTAB TA’LIMI
MAKTAB TA’LIMI SCHOOL EDUCATION ШКОЛЬНОЕ ОБРАЗОВАНИЕ
1350
2025-yil, noyab , 11-son
Аннотация:Эффективноеиспользованиецифровыхтехнологийвсовременномпроцессеобученияхимииспо-
собствует обеспечению учащихся нового поколения глубокими знаниями и устойчивымипрактическими навы-
ками. Применение цифровых ресурсов, в частности симуляторов и виртуальных лабораторий, предоставляет
учащимсяширокиевозможностидляукрепленияфундаментальныхнаучныхзнаний,обогащениятеоретического
материалапрактическимиумениямииорганизацииучебногопроцессавинтерактивномформате.
Использование инновационных методов, современных технологий и цифровых инструментов в преподавании
естественнонаучных дисциплин является важным фактором повышения качества образования, активизации
познавательнойдеятельностиучащихсяиформируетупедагоговнеобходимостьовладенияновымипрофессио-
нально-методическимиподходами.
Ключевые слова:урокхимии,цифровыересурсы,симулятор,виртуальнаялаборатория,методика,инноваци-
онныетехнологии,повышениекачестваобразования,интерактивноеобучение,практическиенавыки,активность
учащихся.
KIRISH
Kimyo a’limija ayonidasimulya o la a i uallabo a o iyala dan oydalanishzamona iypedagogikaning
eng sama ali me odla idan bi i hisoblanadi. Vi ual labo a o iyala o‘qu chila ga eal aj ibala da omida yuzaga
kelishimumkinbo‘lganxa la danholi,xa sizelek onmuhi da aj ibala o‘ kazishimkoniniya a adi.Bunday
aqamli osi ala amaliymashg‘ulo la ni sodda, ushuna li ain e ak i shaklda ashkil e ishgaxizma qilib,
da sla ningqiziqa li,mazmunlihamdasama alibo‘lishini a’minlaydi.
Vi ual labo a o iyala yo damida o‘qu chi labo a o iya jihozla i yoki kimyo iy eak i la ye a li bo‘lmagan
sha oi da ham za u aj ibala ni mus aqil baja ishi, na ijala ni izual kuza ishi a ula ni ilmiy ahlil qilishi mumkin.
Buesao‘qu ja ayoniniyanadaboyi adi ao‘qu chila damus aqil ik lash, ahlilqilishhamdamuammola ni
yechish ko‘nikmala ini i ojlan i adi.
Simulya o a i ual labo a o iyala dan oydalanish me odikasini a’lim ja ayoniga sama ali jo iy e ish
uchun, a alo, o‘qi u chining o‘zi ushbu aqamli pla o mala bilan ishlashni mukammal egallashi za u . Shu -
ningdek, u ma zuga mos, pedagogik jiha dan asoslangan a o‘qu chila ning yosh hamda bilim da ajasiga mos
keladigan das u iy osi ala ni anlashi muhimdi . Kimyo bo‘yicha da s jad aliga in eg a siya qilingan i ual
aj ibala o‘qu das u ida belgilangan ma zula ni yanada boyi adi a o‘qu chila ning an mazmunini chuqu oq
anglashigaxizma qiladi.
Da s ja ayonida o‘qi u chi omonidan simulya siya a aj iba na ijala ini muhokama qilish, o‘qu chila ning
o‘zlash i ish da ajasini mun azam moni o ing qilish, mus aqil ishlash uchun opshi iqla be ib bo ish hamda
muammoli aziya la nihalqilishgayo‘nal i ilgan a’limiymuhi nishakllan i ishka aahamiya kasbe adi.
MAVZUGA OID ADABIYOTLAR SHARHI
Raqamli esu sla asosida ashkil e ilgan da sla o‘qu chila da mus aqil bilim egallash, izlanu chanlik a
amaliy ko‘nikmala ni i ojlan i ish ja ayonini sezila li da ajada aollash i adi. Mazku yondashu o‘qu chila ga
indi idualsu ’a dao‘ ganish,o‘zus idaizchilishlashhamdanaza iybilimla niin e ak i shakldaamaliy aj i-
bala o qali sinab ko‘ ish imkonini be adi. Raqamli labo a o iyala u li ma zula , modda a hodisala us ida aj i-
bala o‘ kazish, shuningdek, mu akkab kimyo iy ja ayonla ni bosqichma-bosqich kuza ish imkoniya ini ya a adi.
Na ijada o‘qu chila naza iy bilimla bilan bi qa o da amaliy aj iba o i ib, an mohiya ini chuqu oq anglaydila .
Raqamli osi ala ningyanabi muhima zalligishundaki,ula o‘qu ja ayonidayuzagakelganxa ola ni ezko
uza ish,na ijala niqay ako‘ ibchiqish aula niba a silmuhokamaqilishimkonini a’minlaydi[1].
Kimyo da sla ida aqamli esu sla dan oydalanishda me odik jiha dan bi qa o bosqichla ga amal qilish
yuqo isama ado likkae ishishni a’minlaydi.A alo,o‘ iladiganma zuaniqlanadi,da suchunmos i uallabo-
a o iya yoki simulya o das u i anlanadi a o‘qi u chi ushbu esu sning unksional imkoniya la ini oldindan
o‘ ganib chiqadi. Da s ja ayonida o‘qu chila ga simulya o yoki i ual labo a o iyaning azi asi, qo‘llash a ibi
a pedagogik maqsadi haqida aniq ushun i ish be iladi. Ma zuga mos i ual aj iba asosida in e aol o‘qu
aoliya i ashkil e iladi. O‘qu chila gu uh, ju lik yoki indi idual shaklda aj ibala o‘ kazib, na ijala ni muhokama
qiladila a ilmiy xulosala shakllan i adila . Da s yakunida o‘qi u chi aj iba na ijala i, ma zuning naza iy
asosla i a o‘qu chila ning kuza u la ini o‘za o uyg‘unlash i adi hamda o‘qu chila bilimini amaliy opshi iqla
o qali mus ahkamlaydi [2].
AKTABGACHA VA
AKTAB TA’LIMI
AKTABGACHA VA
AKTAB TA’LIMI
1351
MAKTAB TA’LIMI SCHOOL EDUCATION ШКОЛЬНОЕ ОБРАЗОВАНИЕ
2025-yil, noyab , 11-son
TADQIQOT METODOLOGIYASI
Maqsad: Kimyo da sla ida simulya o a i ual labo a o iyala sama ado ligini aniqlash, o‘qu chila ning
naza iybilim,amaliyko‘nikma ain e aol aoliya iga a’si inio‘ ganish.
1. Obyek ap edme
1. Obyek : O‘ a mak abla da kimyo anini o‘qi ish ja ayoni.
2. P edme : Raqamli esu sla yo damida bilim a ko‘nikmala ni shakllan i ish me odikasi.
2. Vazi ala :
1. Simulya o a i ual labo a o iyala unksiyala ini aniqlash.
2. Raqamli esu sla ningbilim ako‘nikmala ga a’si inibaholash.
3. In e aol da s a indi idual yondashu ni ishlab chiqish.
4. Faollik a ahliliy ko‘nikmala i ojlanishini adqiq qilish.
3. Tadqiqo usulla i:
1. Anali ik:Adabiyo axalqa o aj ibala nio‘ ganish.
2. Ekspe imen al: Sino da sla i, es la , labo a o iya opshi iqla i.
3. So‘ o a suhba : Mo i a siya a da sga qiziqishni aniqlash.
4. Kuza u : Faollik a gu uh ishla ini moni o ing.
5. S a is ik ahlil: K an i a i a si a li ko‘ sa kichla ni solish i ish.
4. Tadqiqo bosqichla i:
1. Tayyo lo : Raqamli esu sla anlandi, me odika ishlab chiqildi.
2. Ekspe imen al: Sino da sla i, oldindan a keyin es la .
3. Tahlil: Na ijala ahlil qilindi, sama ado lik baholandi.
4. Xulosa: Ta siyala ishlab chiqildi.
5. Ku ilayo ganna ijala :
1. Naza iy bilim ez oq o‘zlash i iladi.
2. Amaliy ko‘nikmala mus ahkamlanadi, ja ayonla izualiza siya qilinadi.
3. In e aol a indi idual ishlash kompe ensiyala i i ojlanadi.
4. O‘qi u chila ning me odik a aqamli kompe ensiyala i oshadi.
5. Ta’limja ayonixa siz,sama ali amo i a sionbo‘ladi.
TAHLIL VA NATIJALAR
Kimyo anida ko‘plab mu akkab ja ayonla a abs ak ushunchala ma jud bo‘lib, ula ni o‘qu chila ga
sodda a ushuna li shaklda ye kazish da s si a i uchun muhim ahamiya ga ega. Raqamli esu sla dan oyda-
lanish ushbu mu akkab ma zula ni aniq, izual a jonli ko‘ inishda ushun i ish imkonini be adi. Simulya o la
a i uallabo a o iyala yo damidamoddala ning a kibi, eaksiyala mexanizmi,molekulala uzilishi,ene giya
o‘zga ishla ikabiqiyinma zula nibosqichma-bosqicho‘zlash i ishosonlashadi.Raqamlianima siyala ag a i-
kala kimyo iy ja ayonla ni yanada ko‘ gazmali ko‘ inishda aqdim e ib, o‘qu chila ning ma zuni asa u qilish,
ahlile ish hamda amaliyo ga a biqqilish imkoniya inikengay i adi.Shubilan bi ga, aqamli exnologiyala
na aqa da sningsi a inioshi adi,balkio‘qu chila dae kin ik lash,mus aqilizlanish,jamoa iyhamko lik a
axbo o exnologiyala idan oydalanishkompe ensiyala ini i ojlan i adi.Zamona iypedagogik osi ala o qali
yoshla inno a sion ik lo chi,bilimdon a aqoba ba doshshaxssi a idashakllanadila [3].
Pedagogla uchun asosiy azi a – zamona iy aqamli esu sla ni o‘g‘ i anlash, ula yo damida da s ja ay-
onini sama ali ashkil e ish, o‘qu chila ni yangi bilimla olishga jalb qilish hamda yuzaga kelgan sa olla ni asosli
a zda hal e ishda yo‘l-yo‘ iq ko‘ sa ishdi . O‘qu chila o‘z us ida mus aqil ishlash ja ayonida in e ak i pla -
AKTABGACHA VA
AKTAB TA’LIMI
AKTABGACHA VA
AKTAB TA’LIMI
MAKTAB TA’LIMI SCHOOL EDUCATION ШКОЛЬНОЕ ОБРАЗОВАНИЕ
1352
2025-yil, noyab , 11-son
o mala dan oydalanib, naza iy bilimla ini chuqu lash i adila , o‘zlash i ish da ajasini mun azam nazo a qilib
bo adila .O‘qi u chi omonidanbe iladigandoimiymoni o ing,me odikyo dam ə ahliliymulohazala o‘qu -
chila ni yanada sama ali o‘qishga undaydi. Raqamli esu sla dan oqilona oydalanish na aqa da s ja ayonida,
balki o‘qu chila ning mus aqil ilmiy izlanishla i, an olimpiadala i a u li anlo la ga ayyo ga lik ja ayonla ida
hamka aahamiya kasbe adi.Vi uallabo a o iyala mu akkab aj ibala nixa sizmuhi dao‘ kazish, eaksi-
yala ni modellash i ish a na ijala ni ezko ahlil qilish imkonini be adi. Bu esa kimyo anining yanada qiziqa li
amazmunlio‘ ganilishigaxizma qiladi[4].
Raqamli esu sla ningyanabi muhima zalligi–ula a’limmuassasasidaye ishmaydiganyoki oydala-
nishcheklanganlabo a o iyajihozla i,kimyo iy eak i la aboshqa exnik osi ala ningo‘ ninimu a aqiya li
bosishihamdaekologik aiq isodiyjiha dan ejamko likya a ishidi .Kimyoda sla idagixa sizlikqoidala ini
i ualmuhi da o‘liq a’minlashimkoniya iesao‘qu ja ayoniniyanadaqulay oqqiladi.In e ak i da sdizayni,
izual anima siyala a simulya siyala o‘qu chila asa u ini boyi adi, ma zuga bo‘lgan qiziqish a mo i a si-
yasini oshi adi. Bunda o‘qi u chining zamona iy das u iy osi ala , onlayn pla o mala a i ual labo a o iyala
bo‘yichayangilikla danxaba do bo‘libbo ishi,o‘zpedagogikmaho a inimun azam i ojlan i ishiza u [5].
Raqamli esu sla dan oydalanish me odikasi o‘qu chila ni aol jalb e ishga, hamjiha likda ishlashga,
mus aqil aijodko likbilan ik lashkompe ensiyala ini i ojlan i ishgaqa a ilganbo‘lishilozim.Mus aqil aoli-
ya ga asoslangan o‘qu ja ayoni o‘qu chila ning anla ga bo‘lgan qiziqishini oshi adi, kimyo anining mu akkab
jiha la iniosono‘zlash i ishgayo dambe adi a ahliliy ik lashko‘nikmala inishakllan i adi.Vi uallabo a o i-
yala o qali anla a obog‘liqlikniyo‘lgaqo‘yish,loyiha iyishlash,modellash i ish ainno a sion ik lashkabi
ko‘nikmala i ojlanadi.Jahonningilg‘o a’limmuassasala ida aqamli esu sla dankeng oydalanilayo gani,
ula ningkimyo a’liminingna ijado liginioshi ishdagio‘ ni adolza bliginiyanabi bo asdiqlaydi[6].
XULOSA VA TAKLIFLAR
Xulosasi a idaay ishmumkinki,kimyoda sla ida aqamli esu sla dan,xususan,simulya o la a i ual
labo a o iyala dan oydalanish o‘qu chila ning bilimla ini mus ahkamlash, amaliy ko‘nikmala ini i ojlan i ish
hamda an mazmunini chuqu o‘zlash i ish uchun keng imkoniya la ya a adi. Raqamli pedagogika osi ala i
asosida ashkil e ilgan mashg‘ulo la o‘qu chila ning o‘qu aoliya ini aollash i adi, ula da jamoada ishlash,
mus aqilqa o qabulqilish,muammola niyechish, ahliliy ik lash anaza iybilimla niamaliyo ga a biqe a
olish kabi muhim kompe ensiyala ni shakllan i adi.
Pedagogla ning zamona iy aqamli esu sla ni oqilona anlashi, ula ni da s ja ayoniga mos a ishda jo iy
e ishi,o‘qu chila ningbilimla inimun azammoni o ingqilibbo ishi a a’limja ayonidaindi iduallash i ilgan
yondashu ni qo‘llashi zamona iy a’lim alabla ining o‘laqonli amalga oshi ilishiga xizma qiladi. Raqamli
esu sla dan maqsadli oydalanish kimyo da sla ini yanada sama ali, mazmunli, qiziqa li a inno a sion shaklda
ashkil e ish imkonini be adi.
Shubilanbi ga, aqamli exnologiyala ni a’limja ayonigain eg a siyaqilishningasosiymaqsadi–kela-
jakda bilimli, kompe en , ijodko a inno a sion a akku ga ega yosh a lodni a biyalash uchun mus ahkam
zaminya a ishdi .Mazku yondashu na aqa kimyo aninio‘qi ishda,balkiumumiy a’lim iziminimode niza -
siya qilishda ham muhim ahamiya kasb e adi.
Foydalanilgan adabiyo la o’yxa i:
1. Ahmedo ,D.(2020).Kimyo aninio‘qi ishda aqamli exnologiyala dan oydalanishusulla i.O‘zbekis onPedagogika
Ju nali, 4(2), 55–63.
2. Bax omo a,Z.(2018).Vi uallabo a o iyala ningkimyo a’limidagio‘ ni aahamiya i.Zamona iyTa’lim,5(3),25–29.
3. G‘a u o a, S. (2021). Kimyo da sla ida in e aol esu sla dan sama ali oydalanish. Ilm a Zamona iylik, 8(1), 61–67.
4. Islomo a,M.(2019).Kimyo a’limida i ual simulya o la osi asida amaliymashg‘ulo la o‘ kazish.Ta’lim aTex-
nologiyala , 3(2), 79–85.
5. Jabbo o , A. (2022). Raqamli labo a o iyala dan oydalanishda o‘qu chila aoliya ini oshi ish. O‘qi u chi, 9(2), 102–
108.
6. Ka imo a,N.(2021).Raqamli exnologiyala yo damidakimyo aniniin e aolo‘qi ish.O‘zbekis onFanla iAkademi-
yasi Xaba la i, 2(6), 44–50.
7. Ma ka imo ,S.(2017).O‘ amak abla dakimyo aninizamona iyusulla dao‘qi ish.Ta’limInno a siyala i,1(1),34–39.
8. No qulo a, F. (2020). Onlayn labo a o iya mashg‘ulo la i o qali kimyo da sla ining sama ado ligini oshi ish. Kimyo a
Hayo , 7(4), 71–77.
AKTABGACHA VA
AKTAB TA’LIMI
AKTABGACHA VA
AKTAB TA’LIMI
MAKTAB TA’LIMI SCHOOL EDUCATION ШКОЛЬНОЕ ОБРАЗОВАНИЕ
410
2025-yil, noyab , 11-son
Pedagogika anla i
Pedagogika naza iyasi. Pedagogik a’limo la a ixi
Ta’lim a a biya naza iyasi a me odikasi (sohala bo‘yicha)
Maxsus pedagogika
Jismoniy a biya a spo mashg‘ulo la i naza iyasi a me odikasi
Kasb-huna a’limi naza iyasi a me odikasi
Elek on a’lim naza iyasi a me odikasi ( a’lim sohala i a bosqichla i bo‘yicha)
Ta’limda menejmen
Mak abgacha a’lim a a biya naza iyasi a me odikasi
Ij imoiy pedagogika
Ta ix anla i
Psixologiya anla i
Fizika-ma ema ika anla i
Kimyo anla i
Biologiya anla i
Falsa a anla i
Filologiya anla i
Geog a iya anla i
13.00.00
13.00.01
13.00.02
13.00.03
13.00.04
13.00.05
13.00.06
13.00.07
13.00.08
13.00.09
07.00.00
19.00.00
01.00.00
02.00.00
03.00.00
09.00.00
10.00.00
11.00.00
AKTABGACHA VA
AKTAB TA’LIMI
AKTABGACHA VA
AKTAB TA’LIMI
411
MAKTAB TA’LIMI SCHOOL EDUCATION ШКОЛЬНОЕ ОБРАЗОВАНИЕ
2025-yil, noyab , 11-son
2025. №11
Mas’ul muha i : Ramzidin Ashu o
Ingliz ili muha i i: Mu od Xoliyo o
Musahhih: Alibek Zoki o
Sahi alo chi a dizayne : Iskanda Islomo
© Ma e ialla ko‘chi ib bosilganda “Mak abgacha a mak ab a’limi” ju nali manba si a ida
ko‘ sa ilishi sha . Ju nalda bosilgan ma e ial a eklamala dagi dalilla ning aniqligiga mualli la
ma’sul. Tah i iya ik i ha aq ham mualli la ik iga mos kelamasligi mumkin. Tah i iya ga
yubo ilgan ma e ialla qay a ilmaydi.
Manzilimiz: Toshken shaha , Yunusobod umani
19-ma ze, 17-uy.
“Mak abgacha a mak ab a’limi” ju nali 26.09.2023-yildan
O‘zbekis on Respublikasi P eziden i Admins a siyasi huzu idagi
Axbo o a omma iy kommunika siyala agen ligi omonidan
№C–5669363 eyes aqami a ibi bo‘yicha o‘yxa dan o‘ kazilgan.
Li senziya aqami: № 136361.