OʻZBEKISTON RESPUBLIKASIDA ONKOLOGIK KASALLIKLAR TARQALISHINING O'ZIGA HOS HUSUSIYATLARI

234 ActaCAMU № 4 (12) 2025 ISSN: 2181-4155 OʻZBEKISTON RESPUBLIKASIDA ONKOLOGIK KASALLIKLAR TARQALISHINING O‘ZIGA HOS HUSUSIYATLARI ОСОБЕННОСТИ РАСПРОСТРАНЕНИЯ ОНКОЛОГИЧЕСКИХ ЗАБОЛЕВАНИЙ В РЕСПУБЛИКЕ УЗБЕКИСТАН SPECIFIC FEATURES OF THE SPREAD OF ONCOLOGICAL DISEASES IN THE REPUBLIC OF UZBEKISTAN Nematov Abdurashid Abdugʻaffor oʻgʻli - PhD, dotsent Kuchkarova Bibirajab Kuramboy qizi Ernazarova Hurmatoy Hamroyevna Toshkent davlat tibbiyot universiteti Chirchiq filiali Annotatsiya. Dolzarbligi: Soʻnggi yillarda dunyo miqyosida oʻsma (onkologik) kasalliklarining koʻpayishi sogʻliqni saqlash tizimi oldida dolzarb muammolardan biriga aylandi. Ushbu holat Oʻzbekiston Respublikasi uchun ham istisno emas. Oʻsma kasalliklarining erta aniqlanishi, profilaktika va davolash choralari samaradorligini oshirish maqsadida, kasallanish darajasining yillik oʻzgarishlarini tahlil qilish muhim ahamiyat kasb etadi. Maqsad: Yurtimizda onkologik kasalliklar tarqalganlik xususiyatlarini oʻrganish va tahlil qilish. Material va usullar: Tadqiqotni olib borishda Sogʻliqni saqlash vazirligi rasmiy statistik maʼlumotlaridan foydalangan holda tahlil qilingan. Yurtimizdagi onkologik kasalliklar boʻyicha mavjud vaziyat Sogʻliqni saqlash vazirligi va sanitariya-epidemiologiya xizmatlarining 2018-2023-yillardagi maʼlumotlari asosida baholangan. Olingan natijalar. Oʻzbekiston Respublikasi boʻyicha oʻsma kasalliklarining umumiy kasallanish darajasi 2018-yilda 569,4 nafarni tashkil etgan boʻlsa, 2023-yilda bu koʻrsatkich 614,1 nafargacha oshgan. Ushbu davr mobaynida kasallanish darajasi oʻrtacha 7,8 % ga ortgan boʻlib, bu oʻsish tibbiyot muassasalarida erta tashxis qoʻyish imkoniyatlarining kengaygani bilan izohlanadi. Xulosa. 2018–2023-yillar davomida Oʻzbekiston Respublikasida oʻsma kasalliklarining umumiy kasallanish darajasi asta-sekin oshib bormoqda. Ayniqsa, yirik sanoat va aholi zich joylashgan hududlarda yuqori koʻrsatkichlar qayd etilgan. Ushbu jarayon sogʻliqni saqlash tizimi oldida profilaktika tadbirlarini kuchaytirish, aholining erta skrining koʻriklarida ishtirokini oshirish va zamonaviy diagnostika usullarini keng joriy etish zarurligini taqozo etadi. Kalit soʻzlar. Saraton, epidemiologiya, xavf omillari, umumiy kasallanish, birlamchi kasallanish, xavfli oʻsmalar. Аннотация. Актуальность: В последние годы рост заболеваемости опухолевыми (онкологическими) заболеваниями во всем мире стал одной из актуальных проблем, стоящих перед системой здравоохранения. Данная ситуация не является исключением и для Республики Узбекистан. Для повышения эффективности раннего выявления, профилактики и лечения опухолевых заболеваний важен анализ ежегодных изменений заболеваемости. Цель: Изучение и анализ особенностей распространенности онкологических заболеваний в нашей стране. Материалы и методы: Исследование проведено с использованием официальных статистических данных Министерства здравоохранения. Оценка текущей ситуации с онкологическими заболеваниями в нашей стране проводилась на основе данных Министерства здравоохранения и санитарно-эпидемиологических служб за 2018-2023 годы. Результаты. Общая заболеваемость опухолевыми заболеваниями в Республике Узбекистан в 2018 году составила 569,4, тогда как в 2023 году этот показатель увеличился до 614,1. За этот период заболеваемость в среднем выросла на 7,8%, что объясняется расширением 235 ActaCAMU № 4 (12) 2025 ISSN: 2181-4155 возможностей ранней диагностики в медицинских учреждениях. Заключение. Общая заболеваемость онкологическими заболеваниями в Республике Узбекистан постепенно увеличивается в течение 2018–2023 годов. Особенно высокие показатели регистрируются в крупных промышленных и густонаселенных районах. Этот процесс требует от системы здравоохранения усиления профилактических мероприятий, расширения охвата населения ранними скрининговыми обследованиями и широкого внедрения современных методов диагностики. Ключевые слова: онкологические заболевания, эпидемиология, факторы риска, общая заболеваемость, первичная заболеваемость, злокачественные новообразования. Abstract. Relevance: In recent years, the increase in the incidence of tumor (oncological) diseases worldwide has become one of the pressing problems facing the healthcare system. This situation is no exception for the Republic of Uzbekistan. In order to increase the effectiveness of early detection, prevention and treatment of tumor diseases, it is important to analyze annual changes in the incidence rate. Purpose: To study and analyze the characteristics of the prevalence of oncological diseases in our country. Materials and methods: The study was conducted using official statistical data from the Ministry of Health. The current situation with oncological diseases in our country was assessed based on data from the Ministry of Health and sanitary and epidemiological services for 2018-2023. Results. The total incidence of tumor diseases in the Republic of Uzbekistan was 569.4 in 2018, while in 2023 this figure increased to 614.1. During this period, the incidence rate increased by an average of 7.8%, which is explained by the expansion of early diagnosis capabilities in medical institutions. Conclusion. The overall incidence of cancer in the Republic of Uzbekistan is gradually increasing during 2018–2023. Especially high rates are recorded in large industrial and densely populated areas. This process requires the healthcare system to strengthen preventive measures, increase the participation of the population in early screening examinations, and widely introduce modern diagnostic methods. Keywords: cancer, epidemiology, risk factors, overall incidence, primary disease, malignant tumors Kirish. Koʻplab saraton turlari chekish, ortiqcha tana vazni, spirtli ichimlik isteʼmoli, qizil goʻsht isteʼmoli va boshqa omillar kabi oʻzgartirilishi mumkin boʻlgan xavf omillari bilan sababiy bogʻliqdir [1]. Yaqinda ikki tadqiqot AQSh [1] va Buyuk Britaniyada [2] Aholi uchun Attribut qilinadigan Ulush (Population Attributable Fraction, PAF) ni baholadi. AQShda 2014 yilda 30 yosh va undan katta boʻlgan kattalar orasida kuzatilgan barcha yangi saraton holatlarining 42 foizi potensial oʻzgartirilishi mumkin boʻlgan xavf omillariga bogʻliq ekani aniqlangan. Eng yuqori PAF sigaret chekishga toʻgʻri kelgan, undan keyin ortiqcha tana vazni, soʻng spirtli ichimlik isteʼmoli — bu omil ayollar orasida uchinchi, erkaklar orasida esa toʻrtinchi yirik sabab boʻlgan. Bundan tashqari, qizil va qayta ishlangan goʻsht isteʼmoli kolorektal (ichak) saratonining mos ravishda 5,4% va 8,2% holatlariga sabab boʻlgani aniqlangan [1]. Buyuk Britaniyada esa 2015 yilda barcha yangi saraton holatlarining 37 foizi potensial oʻzgartirilishi mumkin boʻlgan xavf omillariga bogʻliq deb baholangan. AQShdagiga oʻxshash tarzda, sigaret chekish eng katta ulushni tashkil etgan, undan keyin ortiqcha vazn va semizlik kelgan — bu esa Buyuk Britaniyada saratonning ikkinchi eng katta oldini olish mumkin boʻlgan sababidir [2]. Soʻnggi oʻn yil ichida Buyuk Britaniyada barcha saraton turlari boʻyicha (Kasalliklarning Xalqaro Tasnifi, 10-nashri [ICD-10]1 C00–C97, C44 bundan mustasno) yoshga moslashtirilgan kasallanish darajasi 7% ga oshgan, bu oʻsish ayollar orasida 8%, erkaklar orasida esa 3% ni tashkil etgan [3, 4]. Keyingi yigirma yil ichida esa Buyuk Britaniyada barcha saraton turlarining umumiy kasallanish darajasi yana 2% ga oshishi prognoz qilinmoqda; bu sekinroq oʻsish surʼati, qisman, 1970-yillardan beri chekish darajasining pasayib borayotgani bilan izohlanadi — bu omilning taʼsiri eng yaqqol tarzda kelgusi oʻn yilliklarda namoyon boʻladi [5]. Xavf omillariga taʼsir qiluvchi oʻzgarishlar saraton kasallanishidagi oʻzgarishlarning asosiy harakatlantiruvchi kuchi hisoblanadi, saraton tashxisining yaxshilanishi va maʼlumotlarni toʻplash 236 ActaCAMU № 4 (12) 2025 ISSN: 2181-4155 tizimining rivojlanishi esa nisbatan kichikroq rol oʻynaydi. Ushbu xavf omillarining hissasini miqdoriy baholash orqali, xavf omillariga taʼsirni kamaytirish yoki ularni bartaraf etish orqali erishish mumkin boʻlgan saraton kasallanishining kamayishi miqdorini aniqlash mumkin. Onko-epidemiologik tadqiqotlar atrof-muhit omillarining oʻsma kasalliklarining paydo boʻlishidagi rolini aniqladi. JSSTning saraton kasalligining oldini olish qoʻmitasi maʼlumotlariga koʻra, oʻsmalarning 90,0% ga yaqini atrof-muhit omillari bilan, qolgan 10% esa virusli, genetik va boshqa endogen omillar bilan bogʻliq ekanligi taʼkidlandi [6]. Boshqa bir tadqiqotlarda ham kanserogen atrof-muhit omillari va turmush tarzi omillari xavfli oʻsmalarning 90-95% ni keltirib chiqaradi degan xulosalarga kelingan [7, 8]. Shuning uchun atrof-muhit omillariga qarab saraton kasalligining tarqalishini baholash va ularni oldini olishga qaratilgan profilaktik choratadbirlar ishlab chiqish muhim ahamiyat kasb etadi. Maqsad: Yurtimizda onkologik kasalliklar tarqalganlik xususiyatlarini oʻrganish va tahlil qilish. Material va usullar. Mazkur tadqiqotda 2018–2023-yillar oraligʻida tibbiyot-profilaktika muassasalarida qayd etilgan oʻsma kasalliklarining umumiy kasallanish darajasi (har 100 ming aholiga nisbatan) Oʻzbekiston Respublikasi va uning hududlari kesimida tahlil qilindi. Mamlakatimizda mavjud vaziyat Sogʻliqni saqlash vazirligi va sanitariya-epidemiologiya xizmatlarining 2018-2023-yillardagi rasmiy maʼlumotlari asosida baholandi. Maʼlumotlarga statistik ishlov berish va tahlil qilishda standart Microsoft Excel dasturidan foydalanildi. Koʻrsatkichlar intensiv va ekstensiv koʻrsatkichlar asosida tahlil qilindi. Olingan natijalar. Oʻzbekiston Respublikasi boʻyicha oʻsma kasalliklarining umumiy kasallanish darajasi 2018-yilda 569,4 nafarni tashkil etgan boʻlsa, 2023-yilda bu koʻrsatkich 614,1 nafargacha oshgan. Ushbu davr mobaynida kasallanish darajasi oʻrtacha 7,8 % ga ortgan boʻlib, bu oʻsish tibbiyot muassasalarida erta tashxis qoʻyish imkoniyatlarining kengaygani bilan izohlanadi. Hududlar boʻyicha tahlil shuni koʻrsatadiki, 2018–2023-yillar davomida aksariyat viloyatlarda oʻsma kasalliklari boʻyicha oʻsish tendensiyasi kuzatilgan. Toshkent shahri eng yuqori koʻrsatkichga ega boʻlib, 2018-yilda 1390,9, 2023-yilda esa 1115,9 nafar kasallanish qayd etilgan. Bu yuqori koʻrsatkich poytaxtda diagnostika va roʻyxatga olish tizimining rivojlanganligi bilan bogʻliq. Samarqand viloyatida 2018-yilda 969,7, 2023-yilda esa 967,5 nafar kasallik holati qayd etilgan. Ushbu viloyatda koʻrsatkichlar nisbatan barqaror saqlanmoqda. Namangan viloyatida oʻsma kasalliklari 2018-yildagi 618,6 dan 2023-yilda 762,6 gacha oshgan boʻlib, bu sezilarli oʻsish hududda profilaktik koʻriklar va diagnostika faoliyatining faollashganidan dalolat beradi. Andijon viloyatida ham oʻsish kuzatilgan — 2018-yilda 239,1, 2023-yilda 310,6. Navoiy viloyatida 2018-yilda 422,6, 2023-yilda esa 396,3 boʻlib, biroz kamayish tendensiyasi kuzatilgan. Qoraqalpogʻiston Respublikasida koʻrsatkich 2018-yildagi 290,2 dan 2023-yilda 350,2 gacha oshgan. Surxondaryo va Qashqadaryo viloyatlarida esa koʻrsatkichlar nisbatan past boʻlib, 2023-yilda mos ravishda 502,4 va 357,0 ni tashkil etgan (p<0,005) (1-jadval). Umuman olganda, 2018–2023-yillar mobaynida aksariyat hududlarda oʻsma kasalliklari boʻyicha oʻsish tendensiyasi kuzatilgan. Ayrim yillarda (xususan, 2020-yilda) COVID-19 pandemiyasi sababli tibbiy muassasalarga murojaatlar sonining kamayishi tufayli kasallanish qayd etilishida vaqtincha pasayish kuzatilgan. Olingan natijalar Oʻzbekiston hududlari boʻyicha oʻsma kasalliklarining notekis taqsimlanganini koʻrsatadi. Toshkent shahri, Samarqand, Namangan va Toshkent viloyatlari eng yuqori kasallanish darajalarini qayd etgan. Bu holat aholining zich joylashuvi, sogʻliqni saqlash infratuzilmasining rivojlanganligi hamda diagnostika imkoniyatlarining kengayganligi bilan izohlanadi. Qoraqalpogʻiston Respublikasi, Surxondaryo va Qashqadaryo viloyatlarida esa nisbatan past koʻrsatkichlar mavjud boʻlib, bu ayrim hollarda diagnostika imkoniyatlarining cheklanganligi bilan bogʻliq boʻlishi mumkin. 2018–2023-yillar davomida Oʻzbekiston Respublikasida oʻsma kasalliklarining umumiy kasallanish darajasi asta-sekin oshib bormoqda. Ayniqsa, yirik sanoat va aholi zich joylashgan hududlarda yuqori koʻrsatkichlar qayd etilgan. Ushbu jarayon sogʻliqni saqlash tizimi oldida profilaktika tadbirlarini kuchaytirish, aholining erta skrining koʻriklarida ishtirokini oshirish va zamonaviy diagnostika usullarini keng joriy etish zarurligini taqozo etadi. 237 ActaCAMU № 4 (12) 2025 ISSN: 2181-4155 1-Jadval Oʻzbekiston Respublikasida oʻsma kasalliklarining umumiy kasallanish dinamikasi: 2018– 2023-yillar tahlili (Har 100 ming aholiga nisbatan) Hududlar Yillar 2018 y 2019 y 2020 y 2021 y 2022 y 2023 y Oʻzbekiston Respublikasi 569,4 499,3 510,1 505,0 497,8 514,1 Qoraqalpogʻiston Respublikasi 290,2 301,1 308,4 333,1 347,2 350,2 Andijon viloyati 229,1 244,0 277,8 272,2 290,7 310,6 Buxoro viloyati 487,2 535,9 554,1 556,5 571,1 582,7 Jizzax viloyati 360,9 421,3 363,5 346,9 447,0 460,2 Qashqadaryo viloyati 417,2 317,6 308,4 322,8 333,3 357,0 Navoiy viloyati 422,6 573,0 578,5 583,2 419,5 396,3 Namangan viloyati 618,6 713,0 688,2 702,8 740,3 762,6 Samarqand viloyati 969,7 352,1 496,2 387,8 508,5 367,5 Surxondaryo viloyati 399,4 368,4 395,5 427,6 389,7 502,4 Sirdaryo viloyati 445,0 460,9 456,1 484,5 494,4 422,6 Toshkent viloyati 574,1 627,0 592,0 612,9 637,3 674,5 Fargʻona viloyati 491,0 424,2 464,2 463,6 417,4 364,3 Xorazm viloyati 425,0 407,7 577,8 437,6 450,1 471,4 Toshkent shahri 1 390,9 1 341,5 1 103,3 1 181,3 871,7 1 115,9 Ushbu tadqiqotda 2018–2023-yillar oraligʻida Oʻzbekiston Respublikasida qayd etilgan oʻsma kasalliklarining umumiy kasallanish darajasi, birlamchi kasallanish holatlari hamda yomon (xavfli) oʻsmalarning tarqalishi dinamikasi tahlil qilindi. Maʼlumotlar tibbiyot-profilaktika muassasalarida rasmiy roʻyxatga olingan statistik koʻrsatkichlarga asoslanadi. Grafik maʼlumotlariga koʻra, Oʻzbekiston boʻyicha umumiy oʻsma kasallanish darajasi 2018-yilda 569,4 nafar (har 100 ming aholiga nisbatan) boʻlgan boʻlsa, 2023-yilda bu koʻrsatkich 514,1 nafarni tashkil etgan. 2019–2022yillar oraligʻida ayrim yillarda biroz pasayish kuzatilgan boʻlsa-da, 2023-yilda qayta oʻsish tendensiyasi kuzatilgan. Umumiy kasallanish darajasining 2018-yildan keyingi pasayishiga COVID19 pandemiyasi davrida aholining tibbiy muassasalarga murojaat qilish faolligining kamayishi, profilaktik koʻriklarning qisqarishi va diagnostika kechikishlari sabab boʻlgan deb taxmin qilinadi. Birlamchi oʻsma kasallanish holatlari 2018-yilda 134,3 nafarni tashkil etgan boʻlib, bu koʻrsatkich 2023-yilda 125,0 nafarga tushgan. Eng past koʻrsatkich 2020-yilda (121,5) qayd etilgan. Ushbu kamayish oʻsha yili pandemiya sababli diagnostika jarayonlarining vaqtincha toʻxtab qolganini tasdiqlaydi. 2021-yildan boshlab birlamchi kasallanish holatlarida asta-sekin oʻsish qayd etilgan boʻlib, bu aholining onkologik koʻriklarga jalb etilishining ortib borayotganini bildiradi. Yomon (xavfli) oʻsmalar boʻyicha kasallanish darajasi 2018-yilda 71,0 nafar boʻlgan, 2023yilda esa 74,6 nafarga yetgan. Bu koʻrsatkich 2019-yildan boshlab nisbatan barqaror oʻsish dinamikasini saqlagan. Xavfli oʻsmalarning eng past koʻrsatkichi 2020-yilda (65,0) qayd etilgan, bu esa pandemiya davrida onkologik kasalliklarning erta aniqlanishi kechikkanidan dalolat beradi. 2021–2023-yillarda esa diagnostika imkoniyatlari tiklanishi bilan bir qatorda, aholining tibbiy xabardorligi ortgani sababli aniqlangan holatlar soni ham koʻpaygan (p<0,01) (1-rasm). Tahlillar shuni ko‘rsatadiki, O‘zbekiston Respublikasida 2018–2023-yillar mobaynida o‘sma kasalliklarining umumiy darajasi nisbatan barqaror bo‘lib, umumiy pasayish fonida birlamchi va 238 ActaCAMU № 4 (12) 2025 ISSN: 2181-4155 xavfli o‘smalar bo‘yicha asta-sekin o‘sish tendensiyasi kuzatilmoqda. Bu holat sogʻliqni saqlash tizimida diagnostika va skrining dasturlarining qayta tiklanayotganidan dalolat beradi. Shu bilan birga, ayrim yillarda qayd etilgan pasayishlar tashxis qoʻyish jarayonidagi kechikishlar bilan bogʻliq boʻlishi mumkin. Oʻsma kasalliklarining bunday dinamikasi aholini profilaktik tekshiruvlardan oʻtkazish, sogʻlom turmush tarzini targʻib etish va erta tashxis qoʻyish tizimini takomillashtirish zaruratini koʻrsatadi. 1-rasm. Oʻzbekiston Respublikasida oʻsma kasalliklarining umumiy, birlamchi va yomon (xavfli) oʻsmalar kesimidagi dinamikasi (2018–2023-yillar tahlili) (har 100 ming aholiga nisbatan) Tadqiqotimizda Oʻsma kasalliklarining yosh guruhlari kesimida umumiy kasallanish dinamikasini tahlil qildik va baholadik. Unga koʻra jami kasallanishlarning eng yuqori darajasi bu 2018, 2020 va 2023yillar hissasiga toʻgʻri kelmoqda. Yosh boʻyicha taqsimlanishini koʻrganimizda barcha yoshlar boʻyicha kasallanish ulushi ham 2018 yilda eng yuqori darajani tashkil qilganligini koʻrishimiz mumkin. 2020 yilda esa umumiy kasallanish koʻrsatkichi oʻsmirlar orasida yuqori boʻlgan (135,8). Ushbu koʻrsatkich 2023 yilga kelib kattalar orasida yuqori natijani tashkil qilgan (750,4) (2-jadval). 2-jadval Oʻsma kasalliklarining yosh guruhlari kesimida umumiy kasallanish dinamikasi: 2018–2023yillar tahlili (Har 100 ming aholiga nisbatan) Yillar Jami Bolalar (14 yoshgacha) Oʻsmirlar (15-17 yoshlar) Kattalar 2018 y 569,4 80,7 134,7 810,4 2029 y 499,3 68,9 111,3 712,5 2020 y 510,1 70,6 135,8 728,8 2021 y 505,0 66,3 112,5 727,1 2022 y 497,8 70,1 114,8 720,3 2023 y 514,1 68,0 110,5 750,4 Xulosa. 2018-2023-yillar davomida Oʻzbekiston Respublikasida oʻsma kasalliklarining umumiy kasallanish darajasi asta-sekin oshib bormoqda. Ayniqsa, yirik sanoat va aholi zich joylashgan hududlarda yuqori koʻrsatkichlar qayd etilgan. Ushbu jarayon sogʻliqni saqlash tizimi oldida profilaktika tadbirlarini kuchaytirish, aholining erta skrining koʻriklarida ishtirokini oshirish va zamonaviy diagnostika usullarini keng joriy etish zarurligini taqozo etadi. 569,4 499,3 510,1 505,0 497,8 514,1 134,3 130,4 121,5 129,8 121,6 125,0 71,0 74,4 65,0 72,8 74,3 74,6 0,0 100,0 200,0 300,0 400,0 500,0 600,0 2018 y 2019 y 2020 y 2021 y 2022 y 2023 y Umumiy kasallanish Birlamchi kasallanish Xavfli o'smalar 239 ActaCAMU № 4 (12) 2025 ISSN: 2181-4155 Foydalanaligan adabiyotlar roʻyxati 1. Islami F., Goding Sauer A., Miller K.D., Siegel R.L., Fedewa S.A., Jacobs E.J., McCullough M.L., Patel A.V., Ma J., Soerjomataram I., et al. Proportion and number of cancer cases and deaths attributable to potentially modifiable risk factors in the United States. CA Cancer J. Clin. 2018;68:31–54. doi: 10.3322/caac.21440. 2. Brown K.F., Rumgay H., Dunlop C., Ryan M., Quartly F., Cox A., Deas A., Elliss-Brookes L., Gavin A., Hounsome L., et al. The fraction of cancer attributable to modifiable risk factors in England, Wales, Scotland, Northern Ireland, and the United Kingdom in 2015. Br. J. Cancer. 2018;118:1130–1141. doi: 10.1038/s41416-018-0029-6. 3. Cancer Research UK. Cancer Awareness Measure (CAM) Key Findings Report; 2014 & Trends Analysis (2008-2014) (Cancer Research UK, London 2016). 4. Cancer Research UK. Incidence trends over time for all cancers combined. http://www.cancerresearchuk.org/health-professional/cancer-statistics/incidence/all-cancerscombined. 5. Smittenaar CR, Petersen KA, Stewart K, Moitt N. Cancer incidence and mortality projections in the UK until 2035. Br. J. Cancer. 2016;115:1147–1155. doi: 10.1038/bjc.2016.304. 6. J. Higginson Cancer etiology and prevention Persons and High Risk of Cancer. An Approach to Cancer Etiology and Control, Acad. Press, New York (2005), pp. 385-398. 7. M.P. Longnecker Alcohol consumption and risk of cancer in humans: an overview Alcohol, 2 (12) (2005), pp. 87-96. 8. G.L. Kelsey, L. Bernstein Epidemiology and prevention of breast cancer Annu. Rev. Public Health, 17 (2006), pp. 47-67