scieee AI-readable full text Open interactive document viewer

Lucii Apuleii Madaurensis ... Opera /interpretatione et notis illustravit Julianus Floridus ... [tomus prior-tomus alter]

Apuleyo, Lucio (0125-0180)

Full text

J VN i AA Di T USMI APULEII MADAURENSIS PLATONICI PHILOSOPHI TOMUS ALTER PHILOSOPHICA EJUS OPERA ET FLORIDA, RELIQUAQUE FRAGMENTA CONTINENS » -CUM INDICE OMNIUM YOCUM; * HW HE ue i5 e Za we [ Aoc 5. : [ ne USUCE $e (3 A. e i á SS v-* m Uk tg CE M A n dts 22 uno i A gu PARISIIS, | Apud Fin DERICUM LrsoNAmRD, Regis, Sereniffimi Delphini, ... & Cleri Cac Typegraphum , vià Jacobará fub Scuto Neues, - M. DC LXXXVIIL CUM PRIFILEGIO REGIS. [e a Enn Sn ^ MONITUM. T remm N9UAM bec L. eApulei Opera 22 duo | * Volumina, smole 4d eX1gente., Jefa fint agi | ATHNI Tan "HUner) una ferie continuari p um 3 duos pro uno. Indices faceye "eceffe effet. — eaque "ne- ; [77777273 Letfor 3 cum «UOCÓn Aliquam ex indice : "eteye «olet, f£ pagme uumeras voci Apbofitus sino /^ "n- mero 56 5, vocem n. primo Volumine effe quaerenda | $t vero fee 2pfe numerus. y65 aut alius eo major , qua- Fat vocem 1n fecundo Volumine, ————— a d i iced : : py ptera Ts lr ng rtr rcg Men NOSE LI RU RACE NCSEEQ Md SER T NILUM Die CM an ma eia | T | : 2. x M : | : : [ E hs ]- DAURENSIS | ULCcoqe WE BELTRIFI EN MA N PLATONICI HABITUDINE DOCTRIN. ARUM Platonis "Philofophi. LIBER PRIMU;s. - fpe CPhilofophid. Scasurali. P LATONI habitudo corporis cognomentum dedit. Namque cH |MINTERPRETATIO H AsiTrus corri tribuit commomen. Papas, Jppellaius enim fait N o T 5. | s * FYAE 2009s dodirinarum Pla- Visus did 2 duin fée Tuy Oe aita tonis Philofophi. | Titulum. hunc | adegos ÁpicoxAUc--Qmo q9 muc 7E his Apuleii Opufculis afferuit Elmen- | zaagefo(g- dvo, exercitatu[que eft — horflius: ex membranis: Florentinis & tapud Aristonem. Argium. Paleftritam , E Leidenfibus, . Vulgo infcribuntur Dez quo dw Plato propter egregius cora - — JDogmate Platonis, poris babitum cognominatus: eft , cium. o. Platoni babitndo corporis , cc, || prims Aristocles ex Avi momine woca- Xaert, in ejus vitá, Eyvuvavuvo 7j opa. E effet, TIA«qwy ergo à .zÀd s g- Iatio Aj;«i TÓ Apyue mec. /Q s xj udo, Eee 2 muc. : BBbb iig * $56 p ATULETI Axiftocles pridis eft nontinatus. * Ei Arifton fuiffe pater dictus eft. Cac- terüm 2 Peri&ione Glauci filia mater fuit, & de utroque nobilitas fatis clara. Nam Arifton pater ,per Codrum, ab ipfo Neptuno ori- inem duxit : ab Solone fapientiffimo , qui legum Atticarum fundator: d maternus derivatus e(t fanguis. ? Sunt qui Platonem augufüiore conceptu profatum dicunt, cüm quzdam Apollinis figuratio Perictio- nze fe adileiillo. 4 Menfíe etiam, qui apud Atticos ? Thargelion di- citur , natus eít: die , quà 6 apud Delon Latona fertur Apoll- nem Dianamque peperiffe. 7 Pridie Socratem genitum. accepimus. INTERPRETATIO. ' ante "tr iflocles, Proditum eff patrem. fuiffe ipfi Aviflonem, Porro Perittione fiia Glauci fuit matev ejus, et mobili- £g; ejus fuit valde inclyta ex parte am^ borum, Pater enim Ari[lon traxit. genas ab ipfo Neptuno per Codruma :origo ma-. zerna deduíta eft. A Solone prudentiffimao, qui fuit infütutor legum. Atticarum. Aliqui memorant Platonem füile geui- No n Ei A4vifon fuife pater didus eft, && ] Vide Laértium in ejus. vitá, quem fecutus. hic eft Apuleius in om-- nibus feré quz de Platone refert. 2. Periciione, |] Que & Potone etiam Laertio dicitur, : » Sunt qui Platonem. auguftiore von-' ceptu , ec, ] Speufippusnempé , Glear- chus, & Anaxilides ,.qui , ut refert Laéer-- tius, affümant Ashenis famam effe, Ariflonem Peridione , cüm effet fpe- eiofifful0a. vim inferre conatum effe: verüm fuile ilius conatus irritos , vi- diffeque in fomnis Apollinem , atque: ex illo mundam: à jugali copulà, quo- ad pareret , uxorem ferváíffe , qua Pla- ionem peperit Hm conceptione venerabilior? , cmm. quoddam i[umulaerum. — AMApollinis vem: babuiffet cum Perilione. Natus etian est menfe qui Aappelaiur. Thbmrgelion: apud -Atbenienfes : eodem dze quo La- toga dicitur emixa effe Apolinem (ew Dizzam im Delo infulà. D:dieimus So- eratem. natum fuiffe die precedenti. T 425 Cycladibtis,. 7. Pridie Socraiesm genitum Aactepi- ;:»4$,] Barthius reponit par; Ze, male, Gloffema hoc effe videtur Scaligero.,. perperàm. V Vovverus , quem fequitur. | Elmenhorft. ad hunc locum , fic habet :: 4t Diogenes Lnertius. Socratem eodem. die natum tradit, quo Latona AApolii- nep peperit. Mamifefta diffenfio : quam: Qon "video quemodo compouas , nifi fcri- bas pridie genitum: accepimus, Piafo- atus pridie ejus diei, quo Latona A- ! pollinem. Dianamque peperit, Delenda Lemim vox Socratem , qua ex [equen- tibus irvrepfii. Sed fallitur V Vovverus.. Reverd enim Socratem pridie natum. | ilius diei, quo natus eft Plato , Laer- 4. Men[e etium , qui apnd Aiticos , | tius refert. hunc nempé feptima, illum. €^] Idem habet Laert. quem vide, 4 fextá die "Thargelionis. VVovverum de-- f. Tbargelion, | Menfis hc. Aprili no- cepit, quod idem Laérüus habet, Dia-- ftro fermé refpondet , Apollini facer, | nam natam effe, quo die Socrates na- cujus bónam. partem conviviis & com- potationibus infüumere folebant. quin & Platonis fe&atores ejus natalem quot- annis eo menfe celebrabant, ut patet tus eft, & Apollinem , quo die Plato, - "Widetur enim. Laertius contra vulga- rem opinionem innuere , Dianam & Apollinem non eodem die natos , fed - ex Porphyrio, in vitá Plouni, ubi di-; Dianam fexto , Apollinem veró fepti- cit fe carmen recitáffe c Ilaemeríors,| mo- Thargelionis. quod & rece ra- tohoc eft, feffis Platomis. ——— n | tioni non adverfatur. frepé enim fit ut $6, 4x4 Delon. ] Infula eft una ex gemellorum aher uno die , alter fe-- 2 E d - volátfe, &c in ejus gremio refediffe: & pofteà olorem illum penn — nam,communem opinionem fecutus, - eodem die natos putet , feptimo nem | rore, ut Laectius refert, me x: pe Thargelionis, quo die Plato natus ; Ex üflem genitoribus, ] Ariftone; DE HABITUDINE DOCTRIN. PLAT. PHILOS. : $omnium etiam Socratis fcitum. ferunt. Nam. vidilfe fibi vifus eft cygni pullum ex altari, quod. in Academiá Cupidini confecratum eft, is cx- lum. petiffe , canore mufico auditus hominum Deormnque mulcen- tem. Cüm hoc Socrates in conventu hominum referret ; Arifto Pla- tonem puerum oblaturus Socrati magiítro ,. commodüm profequeba- tur. Quem ubi afpexit ille, ingeniumque intimum de exteriore cone . Ípicatus eft facie: Hic ille erat amici, inquit, de Academi4 Capidi- nis cygnus. Talis igitur, ac de. talibus Plato , non folàüm heroum .virtutübus przítitit , verim etiam zquiparavit Divüm poteftates,- ?Nam Speufippus , domefticis inftru&us documentis , & pueri ejus acre in percipiendo ingenium , & admirandz verecundi indolem. laudat: & pubefcentis primitias labore atque amore ftudendi imbu tas refert: & in viro harum incrementa virtutum & caeterarum con- venite teftatur. 3 Ex iifdem genitoribus 4 Glauco & Adimantus fra- tres ei fuerunt. Doctores habuit in primà litteraturà Dionyfium : at in paleítrà Ariftonem Argis oriundum , tantefque progreffüs exercitatio InuTzRPRETATIIO ond : » Memoratur etam egregium — fommium rentibus , non modo Juperavit virtutes Socratis, Vz[us enim [sbi efr confbexiffe| heroum. , Jed etiam aquavit potentias pullum oloris evolaffe ex ard, qua im| deorum. Shenfrbpus enim, qui didicerat - Academiá eft. [aera Cupidinz , en. con-| boc im fuá familia. , celebrat ingenium: fediffe im fuo finm v ac deinde illum Cy- ejus pueri promptum im. difcendo- , efy gnum. tetendi[[e . alis incalum , delecian- | mores admivabilts pudoris : d nuvrat zem aures bominum cn Deorum cantu prima. zempora ejus adoleftentia- fuiffe fuavi. Socrate. hoc mavrante ia cotul imbuta labere €» cupiditate difcends : bominum , ecce Ariflo deducebat Plato-3 qf» affirmat augmenta barum virtutum mem puerum ad ojerendum eum magi- e reliquarum. in. ipfum competiffe cium. ftro Sozrati. Quem [imul ac ipfe vidis, vir effet, Fratres babuit Glauconem. ctm 4c CogRovit ex fbecie exteviori 22ge-1 Adimantum. ex 2[dem parentibus, Fue- OIHID Intus veconditum 3 O amici ,ait, runt. ei, magifiri in primis. elementis bic :pfe evat elor profedus ex 4cade- | littevarum Dionyfius : im bale[firá uero mi Cupidimis. Ergo Plato cum elfet nito Argiuus y c» adeo in ea profecit eju[medi , qi» creatus ex. ejufmodi pa- : ; Ns-o. T 4. quenti, aut etiam tardiüs nafcatur, Porc Fr Somninm etiam Socratis, ] Vide ro,Íi cuipiam dubium (it quod affero, ern , in vitá Platonis, pag. 189, adeat Laert loca,alterum de Socrate | edit. Hénrici Stephani, in vità ejus , & alterum de Platone in| a, Naz Speufibbus domeflicis inftru- ejus vitá. Nofter à Laertio in eo tan- ' dius docrmentis, ] Utpote qui Platonis xüm differt , quód Apollinem. & Dia- | effet ex forore filius, genitus enim fuit : Eurymedonte, & Porone fplaconis fo- ; cum Laertius Dianam pridie na-;| & Perictione, : tam, eodem: fcilicet die ,quo Socrates 4. Glaute (5 Adimantus fratres, ] natus eít, exiftimct, . [ Et foror Porone mater Spcufippi. $67 Sn 94 COBGOSIT TaDDED SES tias dicimus ,.duas elfe ait: per quas. cun&a gignantur, Mundufque. ipfe. quarum una, cogitatione folà concipitur : altera , fenfibus fubjici. poteft; x Sed illa, qua ;mentis oculis comprehenditur , femper. & eo-. dem modo , & fui par ac fimilis invenitur, & que veré fit.. Átenim f altera opinione fenlibili 8c irrationabili eftimanda. eft ; quam nafci & interire; ait? Ex j ficut füperior veré effe memoratur ; 7 hanc non effe, — | veré poffumus- dicere; Et prime quidem Subflantim vel Efftntim pri- — | müm: Deumiefle , 1 & "Mentem Formafque rerum, & Animam:íecunda: — — Subítantie , omnia; quz 4 inde formantur ; queque gigbuntur, & | 1o que ab Subítantie fuperioris exemplo originem ducunt. qu& muta- ri & converti poffunt , labentia, & ad inftar fluminum: profuga. . ad- huc illa; quam dixi, intelligendi fubftantia, quoniam conítanti niri. — tür robore, etiam quce de illà difputantur , ratione ftabili & fide ple- — | na funt. At hujus; quz veluti umbra & imago eft fuperioris, ratio- Ij nes"quoque & verba, qua de eà difputantur , inconflantis funt dif- ciplinz. Initium. omnium corporum Materiam effe memoravit. 7 hanc INTERPRETATIO. camus effentims : quarum ope omnmia|qua generautur., qd» qua ab archetypo: generentur , aique adeo. ipfe. Mundus. | [uperioris fabfiantie — ortum tvabunt , quarum. altera percipitur tantum-inen- | effe fecunda [ubflantia, qua quidem pef- ie: alterg potest-exponi fenfibus, Ve- | funt immutari ( converti, fluentim , —— | vum ila qua cogno[citur-lumine animi, , c fugientim amore... flavtorum. iterum : femper reperitur dp eadem s di» fibi aqua- 1 ila. effentim. intelligens de quA. locutus lis: wc femilis. y ac "vere exiflens. Sed |fum.. quia fulcitur wirtute firm. enim altera quam dicitoriri lp emori, | tla: quoque qua. dicuntur | de ipsa ,mi- expendenda eif exifiimatione.[enfibili | tuntur. fuma. vatione , C» digna unt. d» irrationali. 4c quemadmodum ila] quibus ommino credatur. Quantum. Ad. prior dicitar wer? exifleve ; Xa poffa- | banc vero, quà eft. quaft umbra c. effi- mus afirmare banc pofteriorem mon ve- | gies altioris , rationes quoque (5 vo- và exiffere. Ac primü quidem Deum ces qua dicuntur de ed ,non babent fla- efe prime [ubsianua [em effntia. eb liliaztm dodrina, .Affrmawit Mates Materiam, ac 1deas verum,q- Animam: | riam effe principium. univerforum. cov- uniwerfa vero qua ex dis formantur d» porum, eam quoque configuravà appli- caes luo T 4 vm e cn, Sed ia qua mentis oculis;com- | «3, Et mentem. Repone ex membra- prebenditu-., femper d eodem nodo, | nis ^Fhuan. e materiem ; ic. enim ha- ec. J. Vide Laert, pag. .192. edit, Henr, | bent. illa : »za/iem. Ratio. patet ex tex- Stephani , in. 8. CS tu ipío:fmítrà enim. mox repeteret. qó ct.Hanc uon effe. vero poffnus- dice- 5 animam -.& -enumerando. principia. 1e. re. |] Nimirüm. non eife exiftenuá«cer-| rum , malé- omütterer Materiam. tà & Itabli., qualis. eft rerum., quas| 4, lgde forman£ur.] MS "Thuan, ins fuperior. illas effentia complectitur, fed | farmagtüw -cE E ous iu. 0 exiftentid -adeó: incertà. ; adeó-.flixá: ii 4 Hanc e» fignari impreffone formats à adeo: inftabili ut que-huic: fecundz | sum; ] ^Suprà gignentiumque omnium. É efféntiz: attribuunnix:, fcilicet. fenfibilia | 24 inflar cera. , formas. qb figuratiomes. - | vix unqoam exiffere dici poffint , fed | ex. ila exemplorum. denpreffone- fnonav i. : perpetuó. vel nafcantur, vel'intereant.| — 0.5. Ses : E 5o35 5*5 | É : E DE HABITUD. DOCTR. PLAT. PHILOS. $7; & figari impreffione. Formarum. Hinc prima : elementa ee- pro- "genita, Ignem, & Aquam , Terram , & Aera. Quz fi elementa. (ant, fünplicia effe debent, » neque ad i&ítar. fyllabarum. nexir- mutuo. co- pulari. Quod iftis evenit, quarunv fubftantia multimodà poteftatum coitione conficitur. Quz. cm inordinata, permixtáque effet, ab illo 5 zdificatore mundi Deo; ad ordinem numeris & meníuris:in ambitum deducta funt. Hzc 2 plurimis elementis ad. unum redacta. effe; 3 & Ignem quidem & Acra, & Aquam habere originem atque: principium ^ ex trigono, qui fit trianguli redi non paribus angulis, Terram ve- IÓ diretis quidem angulis, trigonis , & veftigiis paribus effe. Et prio- te 1is quidem forme tres fpecies exiftere, * pyramidem, 6 o&angulam , &c & 7 vigintiangulam. t catione Formarum. Yndeorta effe prima. elementa , Ignem , c». Aquam 5 Terram e» Prem, Qua fs (unt elementa , debent eff fimplicia , neque coujungi copula- tione reciprocA per modum [yllabavum. 408 Accidit illiszebus.quarum effentim conflatur multiplici concurfa | qualita um. Qua chm. effeut.[me. ordime c» confufa , difpofita funt. im ordinem .fz- candum numerum qd» enen[uvam. 4m cir- £itum , ub illo Deo conditore orbis, En Er. Negue 4d inflar fyllabavum nexu | mutuo copulari. | Ex Platonis Timao fimilitudo hac de(ümiptra. 2. E plurimis elementis, ] In vulgg. e plirimis. Unde Elmenhorft, 2 pluri-- mis. MS. Thuan. A2 plwrimi: , recte, 3. Et gem quidem cn: Aera , d Aquam babere princibium ex trigono , qui fit trianguli vetti mom paribus an- gulis. Terram verb , (yc, |. Videndus Laert, in vità- Platonis, 4. Ex trigono, qui fit trigaguli vedli non paribus augulis, ]- Hunc trigonum dcómAdvpoy cíle: neceffe eft, ex folis enim: 17074 d/pois , hoc. eft , equilateris trigonis, compingi poffunt qua pofteà Tnemorat o xredpor,& eiawmicdpoy, quod €rgo ait, quz fit triangnli velis paribus angulis; tic juxta Platonem ipfum ex. pHeandum eft, ut rrigonus: ille. jgd- "XebpB- - intelligatur compofitus ex fex triangulis rectangulis inter íe aequa- Jbus; ductis nigirüm à fingulis angu- o INZERRPRETATIO.. Spheram & pyramidem figuram Ignis ine ha- cex multis elementis rediiffe. ad. unum, ac Ignem quidem et» Aórem, c» Aquam. dncere ortum (» initium ex triquetro, quod effuitar quando. anguli frigonis reti nem [unt «quales, Terram autem fievi ex triangulis quidem reitangulis ctr larerumequalium . c» na[ci quidem tres Jpecies ex figura priore , nemp Pyrami- dem ,ottangulam figuram , cb vigintian- aulam, Globum d» Pyramidem babere ia To Eudsininss nn lis in oppofia latera. linéis perpen- dicularibus. atque hi íané- trianguli angulos habebunt ad bafim non pares, cüm horum alter alterius fit duplus, minimum verb laetus dimidiüm :ba- feos, - VEG vos Hurt e cp Pyramide. ]:XHlam nempe:,-qua €x quatuor zjuilateris 'zriangulis^ con- flat, quamque *70a/£dps, vulgó ' Geo- metra yocant, effque- primum. ac fim- plicifüaum x quinque (olidis: regula- ribus. yu eno bs o5 I. 6. Oclapgulam, |: Etrat Apuleius & Platonis oz 7ecdpo» malé interpretatur formam: ocangulam, .O&acdrum enin fex tantüm | habet angulos folidos ex quatuor quemque angulis. planis con- [tantes , cüm octo habeat fuperficies. tHangulares zquilateras, :.:59 77 000 vno Fiügintiangulam..] N on -feli- Ciis ezesmédpoy intérpretatur viginti- angulam, Ycofaédrum enim viginti ha- bet füperficies triangulares zquilatctas ; pé L APULEII - dratum vero? cubum, qu terre fit propria. Quapropter 5 mobilem yramidis formam Igni dedit, quód ejus celeritas agitationi hujus vi- deatur effe conüimilis, Secunda velocitatis octangula fphera eft. hanc A&i detulit, qui levitate & pernicitate poft ignem fecundus effer, Vicenalis. fphera eít loco. tertio. hujus. forma fluida 4 & mobilis Aqua fimilior e£ viia, Reftavs cefferarum figura, qua cüm fit immobilis, INIERPRETATIO. fe figuram Ignis , ottangnlam autem , y tienem, | Globus. oGangulus [fecundam tirs , figuram vigintiangulorum deffi- | celeritatem. obtines. affignavit bhame natam e(fe Aqua : triangulum auiem figuram er: , quia eft ab Igne fecum rectangulum ^ l/o/celes ex - fe gignere | dus levitate (p velociiate, Globus pos quadratum , quadratum autem gigne- gintiangulas babet ieriium locum, fign- Ie Peferam .qu4 fva Terra maxime | va ejus fluxa (m volubilis, uifa. eff congraat. Quamobrem attribuit: Igni. fi- | magis referre. Aquam. Supereft. forma guram qnebiem Pyramidis , quim ejus | cuborum .. qua quoniam eft immobilis, velocitas videtur Teferre ipfids agitm- y | -fed duodecim tantiim angulos folidos,| quifque , ut jamr dixi , in fex alios 'ex quinque planis angulis quemque | triangulos oblongos íubdividitur, Errat €onítantes, -— i tamen Marf, Ficinus, cüm ait quinque 1. 4Equipedum ver) irigomum. ]| triangulos, in quos dividirur pentago- Triangulum: rectangulum , cujus duo, num, cffe xquilateros, Hoc enim tan- latera re&um. angulum comprehenden- | rumimodó verum eft in hexagonis tia xqualia fint, Quadratum porro ES quorum latus zquale eft femidiametro . quatuor ejufmodi triangülos dividitur, | circuli. , cui infcribuntur. Arque hz ductis ambabus diagonalibus, que fefe quinque. fuprà memorata figura: folidae mutuó ad re&os angulos in quadrati; regulares eà de causà di&s (ünt zaa- centro fecent, is 0 TUYA ATE LACUTRL S quorum couftructio a2. Cubum qua tetra. ftt: gnopria, ] | nis tradenda causà Euclidem. (qui Pla- Supple figura vel forma. Plato in Tl.! tomicus erat ) univerfam -Gcometrico- mzo: Dg eO «o avCixov cidbs dé;do. | rum elementorum tractationem. fufce- ^ Portó: prater quatuor fupra. memorata |piffe Proclus affirmat lib. 2, 20ey. dV folida regularia , ef& adhuc. dodecae , jj 4 zv aus sotx eias TYA(QR «o7 drunx duodecim: conitans pentagonis & | eciou To ( Ezu^edyws ) vüe 3j) kaAs- viginti folidis angulis ,. quà figurá ufüm | te» TA .quyixdy oetjadi wy ej ceo. fuife Deum ad univcrfi conftructionem | ^s; Mobile pyramidis fotmam Igni ait Plato: cujus 'fymbolicam- hanc. ra- ! dedii. ] Plato ibidem, v? (o. 4 zrvea ui tionem affert Marfilius Ficinus -ejus in- | dos $tpé2y 45:05 € dos. 7TUp€ « «01 'y Ejay seipres, quód/ut in hoc folido duode- x; asses, Certé experientià. conftac €im.íünt pentagonz fuperficies , ita: & | hitri pa:ticulas , cujus tanta in corri- duodecim fünt m coelo figna Zodiaci , | piendo igne celeritas , & correpto , vis quorum. unumquodque in :tiginta gra- | efL, pyramidalis elle figure. — : dus refolvitur ,ut-& füperficies penta- * — 4.. Ez emobilis. A394. frmilior.] MS, gona in trigiuta trlangulos , iis. fimics,| Thuan, e. volubilis meliüs de Aquá ,. de quibus iuprá. Duct.s enim. à: figura | & figurá. ill, quam: ei tribuit, & füprà centroad fingulosangulos iincis , quins | esoLilegz pyramidis formam Igni dedit, sje efficiuntur tiangu. , quozum unut£- $. Tefferarum- fauna, 4 'Eefferam. Bic x ; i'Derra bere , octangulam vero Aeris , angulatam vicies fpheram Aque dica- tam elfe: 1zquipedum veró trigonum efficere ex fefe quadratum , qua- - DAC DEESET APTE PRTHDETTRBRTEIOTTINT S REIECUTTTEEEEIEIR RN QURE Er Min wan P 5 ry nore AUTE SUITS Ee B BEI SRE B EE az T E E: E E E E H DE HABITUD. PLATON. PHILOS. 577 Terra conftantiam non abfürdé fortita eft. Et alia initia inveniri forfitán polle ait, que aut Deo nota funt, vel ei, qui fit Diis ami- cus. Sed de primis elementis Igni & Aquà, ceteri(que, 7 & illà con- ftare particulatim animalium & inanimantiam corpora. Mundumque omnemex omni AÁquà,totoquelgni, & Acris univerfitate, cunctáque Terrà effe fa&um:5 & non folüm nullam horum partem extra otbem re- linqui,íed ne vim quidem ejus extrinfecis inveniri. Hec autem ipvi- cem 4 ex fe & intra fe apta & connexa elfe, Idcircóque in Igne, Ter- rà & Aquà, & Aére eflefitum. At , ficut Ignis Ari cognatione con- jungitur , ira humor affipitati terrenz jungatur. Hinc unum effe Man- dum,in eóque omnia:nec relidum effe locum ,in quo alius neque elementa fuperelle ,ex quibus alterius mundi corpus poffit effe, Ad hecsattributa eft ei perpetua juventus , & inviolata valetudo. Eoque nihil pratereà extrinfecds eft relidum , quod corrumpere pollet ejus ingenium. &, fi füpereffet, non eum lederet ; càm ita apud fe ex omhi parte compofitus atque ordinatus foret, ut adveríantia & con- traria nature diíciplinzque ejus officere non pollent. Idcircó autem- perfediffimo & pulcerrimo mundo inftar pulcre & perfe&z fpha- INTERPRETATIO. Qon inconerue attributa € rmiiatiitiate cum Aere . ita Aaua connetiatur- OE THE Te Telluris. Dicit poffe etium fortaffe vepe- "iri alim principim , qua cognita funt vel Deo, vel euam illi, qui frt charus Dis, Verum t» bac qua cernimus cor- pora animalium , ( rerum. inanimata- "rum ,compo[ita effe ex primis elementis, lgne d» Aqua , et» reliquis minutatim interfe vinctis. ($ rorum erbem con- cognatione cum ievvá. lnde unicum effe: orbem , d» umwvería effe im ipfo , ne- que fupereffe locum im. quo.alius osbis poffit cfle , meque reflare elementa ex i quibus corpus. alterius orbis poffit con- jJfaxe, Prasevea conceffa ef ei aterna jn- | venta . e» valetudo incorruptibilis. A1- ;| que ideo mibil velidÓum eft jriterea flatum effe ex tot. .Aquá , toto Igne, | extra jfum , quod. poffet labefactare: Loo A?re , dc.totA Terra : ac mom modo Veius naturam, e» tametfi velidium effet, mibil eorum fupereffe exira mundum ,|mom noceret ei 3 fiquidem |fic undique ftd me virtutem quidem ipfius veperiri | comflitutus ac. difpofius. eftt intra fe, extraiplum, Ez verb extra fe (. intra fe comptata effe imvicem c. copulata. 4ique ideo cffe certam. pofouwrams in Igne , Terra , Aquá, cp. Aere. lia ut quemadmodum lgnis connect afnni- N o vocat cübum, figuram nempe folidam, fex quadratis fuperficiebus comprelien- íàm, o&o habentem angulos folidos, ex tibus quemque planis, üfque rectis, conftantes, : E Terre fubftaniiam.] Lege ex Col- vio & MS, Thuano Terra conflantiam. ut inimica q» adver[a mon poffunt me- cere. ejus indoli , ac legibus. de. ver) à Des crtatove aiiribuium ef munde ab[olutiffimo 4 JB. ( ec. fed vim quidem ejus. qc. ] Scri- | be : fed. ne vim quidem, Sic enim Pla- tO : uegos wdXy gdYwoe , Ed dud, CEoUey "moAe M. 4. Ex fe (intra fe. ]. MS. Thuan: ex fe intev fe : melids, c» decoriffimo ;. IG 10. 78 L APULEII rz à fabricatore Deo quzfitum eft, ut fit. nihil indigens : fed ope- riens omnia , cocrcenfque contineat ; pulcer & admirabilis , fui fimilis, fibique refpondens. : Hinc illi && feptem motus locorum habean- tur; procelfüs & retrocefsüs , dexterioris ac finiftri, furfüm deorfüm- que nigentium , & que in gyrum circuitumque torquentur. Sex fu- perioribus remotis, hec una mundo reli&ta et fapientiz & prudentix propria , ut rationabiliter ? volveretur, Et hunc quidem mundum nunc fine initio efle dicit :aliàs originem habere,natumque effe : 3 nul- lum autem ejus exordium atque initium effe , ideó quod femper fae- rit; ^ nativum vero videri, quód ex his rebus totius natura & fub- INTERPRETATIO. tanquam globo pulcbro ci» omnibus fuis numeris ab[oluto , ut nullà ve eget, fed. complectatur umivería , tegens em , C cobibens 3 decorus c mirandus , fem- per fob: fnmilis , ac fecum. conveniens, Hinc etam extftant hi [cbiem. notus locorum -: progre[fsonis , £ regreffionis , AJ dexiram ,(» ad [finifirzam, eorum , qua tendunt (ursium c deorsinm deorum, qua veriuniur in orbem , ataue ambitum. lauta | Omiffis fex prioribus , bec fola progre]fte rorum efl orbi , utpote congruens [a- | réfhr Cenà r4tione. Et qnidem modo LA bunc oybem carere principio , inodo eum babere principium , c» ortum fuif- fe :nulum auiem ideo effe ejus princi- * — pium (b ortum , quoniam nunquam non extiterit: üainra (» [ubslantta illius umi- BN cO T x x. Hinc il (feptem motus locorum habeantur, ] Exiftimo omiffàm effe fub- junctivam particulam c, Itaque fic hbentids legam, imc qm» ili feptem $sooiHs locovwgm cium babeamiur , hc, conje&uram meam firmat , quód , poft enumcratas omnes illas motüs fpecies, fuübjuugit, fex — fmperioribus remotis , €». hoc vult fcilicet : Deum ; quamvis fiut feptem motus locorum , nullum cx fex prioribus, qui per lineas reas peraguntur, mundo tribuiffe , quoniam ili contrarios habent, à quibus poffunt deftrui. At circularem ei affignáffe , qui à contrario deftrui non poteft, cdm ipfe in feiplum revolvatur, ——— - 2. Volveretur, ] MS, Thuan, ssove- Yetur, $5. Nulum autem ejus exordium , re, atque initium effe , ideo quod fem- per fuerit,] won hoc ipfum habet Pla- to in Timzo : fed tantüm: Deum in creando mundo fecutum effe exemplar fempiternum , non autem genitüm, Quidam tamen Platonis .interpreres , teite Marfilio Ficino, mundum fempi- ternum dixerunt, quibus noftrum: Apu- [lem adjungere poffümus, Sic porro | haber Ficinus cap. 15. compendii in Timaum : $2 quis interroget numquid apud Pistonem mundus fueris fempi- ternus : R-fpondeo equidem interpretibus Severo, t Attico, dh» Plutarcho , aliif- | que, ut Proculus narrat , multis , non pinna C prudens, uríclicet rofa- - videri wveró natum fuiffe, fuiffe femper : fed inierpretantibus Crane. | /ore, Plotino , Perphyrio , Tamblicho , | Proculo , (. plerifque. aliis , femper | quidem fuis, fafe fumper à Deo, dmmo fuxife. Deum euim [emper effe ant, mundum vero fervi femper (fp fiere , ac. ft. initio temporis. carentem confideraveris , ingenitum dici mundum: eau ffo autem perpetuum. à Deo ejus efflu- vium, affiduh cenitmpm : neque minh ex Deo pendere , fi dependerit, pendeat- que femper , quàm [i aliquando ceperit Em » vel defmnat, 4. Nativum "ver «videri vut ver videri, quod ex his rebus Jubsiautia ejus , d» nazarAa conflet , [27 " TU CTVÁEWERILS CCP WETYSRANTTERRROAT VS AIRE 0 231 Se : : ) ? i 4 EUR ELLE DIEEIC EAS V e LCD TOT ID S E re e TETTE m T E ET I EUR AE ENERO REESE " non EUN tea nn .DE HABITUD. DOCTR. PLATON. PHILOS. 755 ftantia ejus conftet, quz naícendi fortita: funt qualitatem. Hinc & tangitur & videtur, fenfibufque corporeis eft obvius. 1 Sed quód ei naícendi caufam Deus przítitit , ideó immortali perfeverantià eft femper futurus. ? Animam vero animantium omnium non corpoream : effe, nec fané perituram , cüm corpore fuerit abfoluta ; * omniumque 5 gignentium efle feniorem : atque ideo & imperitare & regere ea, quorunr curam fuerit diligentiamque fortita , ipfamque femper , & per fe moveri, agitatricem aliorum, que naturà fui immota fünt , atque piera. 4 Sed illam cocleftem Animam , fontem animarum om- nium, optimam- & fapientiffimam , virtutum effe genitricem , fübfer- vire etiam fabricatori Deo, & przftó effe ad omnia inventa ejus pro- ro nunciat. ; Verüm fubftantiam mentis hujus numeris & modis confici INTERPRETATIO. verfi conflata eff ex rebus , quarum V fuerint fua cura dh» diligentia. , atque matura efr ortum. habere, Inde eft quód cam. femper. moveri , € ex [tbid , palpstur , ct» nfpicitur, ac patet feufi- | commoventem alia » qH& ex fuopte in- - bus corporeis. At quoniam. Deus «fe s genio Junt immota c» tarda, Illam ve- prabuir cau[am na[cendi , idcircó. per-j vó animam celefiem , originem anima anan[urus eft pevbetuá duratione, Ani- (Hm unioer[arum ,optimam , € /abien- 7mam autem cunctorum. animalium non | tiffimam , effe producivicem virtutum » effe corpoream , neque cam ceri? inier- | icit -quoque eam famulari Deo crea- «auram elle quando fuevit disjunda A, i0yi , paratam effe ad omnia ejus corpore , camque effe antiquiorem cun- | excogitata, Aft [nbflantiam hujus 2:168 dis, qua, generantur : tp 1deivcb. domi- | iis conflari fecundum numeras C medos Bari qp gubernare eam , qua. commifia | T ATA * Nor. r, Sed quód ei na[cendi cau[nm Dens | tiam. loquitur Plato, in Dialogo, cui prastinz,ideo ixomoriali , c»c. ] Aliam | nomen Eptnomis : AaCepdo dWÀ qgmo ye caufam. refert Laert, in vità Platonis, | d« yd rceeofSvrero. Gb cuuewr;: id &^m ub x) dQmupm» diegidem 9 | gitur admittamus animam Covpote an- X9quoy , div 0 us4 dieAdedr eis Y tiquiorem) effe, Üeov. eo quid mon poffit difalvi in|. 4. Sedillagm celeftem Animam ec. ] Deum -— x De hac Animá intelligendus Virgilius, a. Zinünam vero animamuum om-| Encid, e, niu moe corpoream efe , nec [anà peri-| — Princibio celum ac tevvas , eampoíaue 2uYAm», Cim covpove fucrir abjelnta. 1 liguenies , : Laertüus ; ZÜayeTey £'Aeys lo lungs JLucenteimque slobum Luna ,Titania- X) UON eT Qi UEO UU) — OU a TO que affra Llmmorielem dixit efft amimam . e. Spiritus imtus.a]i, totamque infufa: multa corpora induere, hxc eft Pytha- p-— -per- artus gotica negvuALU sis , quam aperté pro- Mens agitat molem . qt magno fe ftetur Plato in Phzdone, nec mirum,] ^ torpore smifcet, —— . audiveret enim in Italià Philolaüm & j. Verim fübflamtinm mentis bugus;. -. Eurytum Pythaporicos. Wumeris f modis confici, ] Laert, aj- o0. Omntwmque gignentium | effe e. sr» 3t yay ajiBu nre, Anima ini- miorem.] Obierva pauium cafüm cum | zzz conftare numeris, vide Mart, Fic,,. - adjetivo comparativi eradüs. Et . gi- compendio in Timaeum à cap. 26. ad: gueniium pro mafcentium , quod jam[ cap. 36, MS. Thuan. pro verzm. híc obférvayimus, In hanc porrà. fenten- 4 habet. 4/542; Eg Y 1o Xy $8e L- KP U-DEH congeminatis ac multiplicatis augmentis incrementilque per fe & exz trinfecüs partis : & hinc fieri, ut muficé mundus , & canoré movea- tur. 2 Naturafque rerum binas effe ,4& earum alteram effe, qua ve- niat in mentem , quam quidem 4»£4«y, opinabilem appellat ille, & uz videri oculis & attingi manu poffit : alteram 4rayos malui , cogi- tabilem & intelligibilem. detur enim venia novitati verborum, rerum obfcuritatibus fervienti, Et fuperiorem quidem partem mutabilem elf, ac facilem contuenti: hanc autem , quz mentis acie videtur a & penetrabili cogitatione percipitur atque concipitur , 4 incorruptam, immutabilem , conftantem , eandemque, & femper effe. Hinc & dupli- cem rationem interpretationemque dicit, Namque illa vifibilis , £or- tuità & non ita perfeveranu fufpicione colligitur : at hac intelligi- bilis , verá, perenni, & conftanti ratione probatur effe, 5 Tempus ve- ro zvi efle imaginem. fiquidem tempus movetur , perennitatis fixa & immota eft natura. & ire in eam Tempus, & in ejus magnitudidem IxTERPRtTSATIO, duplicatis dp multiplicatis. auctibus , aique incrementis comparatis pev fe e ab extrin[eco : atque inde effici »ut or- bis rotctur mufieà. c» canoreé. Dua[que effe naturas rerum , ac unam earum effe , qua percipiatur animo, (» qua poffit con[pici oculis , p palpari manu .. quam quidem ille vocat dot «elu fub opt nionem cadentem:alteram diss wmlu. co- cogitabilem qc intelligibilem, nam ignof- cendum eft novitati vocuta , qua utilis eft Mluftrandis reram» temebri:. Mc priorem quidem partem effe mutabilem , c» inani fiftam afpicienti : banc vevo , qu& cerni - iur lumine animi , qm cognofcituv AC AN e r. Ut mu[fice mundus c» canore me- veaiur. | Videndus Plato , in Epino- Indes : 2. Natura[que verum binas effe . ec. ] Suprà quc éaíap» quas effemtias dici- mus duas effe Ait: per quas cuncta gi- gnantur , Mundu[que tbfe , quarum uma cogitaitone [ol& concipitur : altera fem- fibus fubjici poteft , cc, 3. Et earum alteram, c»c, ] Mallem fic fcriptum : Ez earum alieram effe, quà videri oculis , (5 attingi manu poffit, quam quidem doza;Lo opimabi- lem appellat ille : v alteram, qua ve- piat dm mentem . dievewmulo cogitabi- comprehenditur cogitatiome acutá , effe corruptibile , ipmutabilem , [tabi- lem , e» eandem, atque aternam. Ideo ait enam effe geminum earum aodum d» explimmonem. illa enim , qu& con ipieua eff , cognofcitur fufpicione fortui- i.c "on diu durante. Veram hac eo- guabilis probatur exiflere vatione we- TA perpetua acflabili A'empus atitesn 2M. A s . effe tantüm «ffigiem quandam 4fergita- Hs. quandoquidem "Tempus movetur, DAIUTA verÓ arernitatis efl conflans qt» unmobilis, "Tempus etiam iendeve im 64m » C» poffe terminari c» refoloi im T E, lem e intelligibilem , cpr, füffragatur quod pauló infrà ait; haze autem, 1444 mentis acie videtur , qb» penetra- bili cogitatione percipitur; atque conci- pur, incrrupbtam unmutabilem , ce, — 4: Incorraptam , immutabilem , (c. ] Hec natura rerum. d)2yon7:45 incorru- pta, zterna , &c, nihil aliad. eft prater ]rerumiIdeas , quas zternas effe & di- vinz menti ab omni zvo infitas Plato affirmavit, fed vide ipfüm in Parme- nide, : $. Tempus verb avi eff emaginem, ] Vide Chalcidium in Platonis Timeum, pag. 9j. A'cinoum cap, 1j..— (T4 NUR UEREEUP Img mc eri roger E RCENS i SRI ETE dtd maie pret DE HABITUD. DOCTR. PLATON. PHILOS. finiri aut. diffolvi poffe: * fi quando hoc decreverit fabricator mundi Deus. Ejufdem temporis fpatiis menfuras mundane converfionis in- telligi. ^ Solis quippe & Lunz globum hoc agere , caterafque ftellas, ? quas nos non re&té Erroneas & Vagas dicimus. noftre enim fuper carum curfibus opiniones, difputationefque 4 poflunt in errorem in- telle&um indacere. Caterüm ille rerum ordinator ita reverliones ea- fum , ortus , obitus, receffus, moras, progrcffufque conftituit ; ut ne modico quidem errori locus efft, Dies quippe cum no&tibus men- fium fpatia complere, menfes viciffim annorum orbes involvere: nec prids, quàm figna hec in luce fidereà ardere ceperunt , iniii potuuffe temporum numeros, Perituram quoque elfe obíervationem computa- tionis hujus, fi hic olim chorus antiquus ftererit, Namque ,ut menfu- r& & reverfiones temporum nofceientur ; Circuitufque Mundi videre- tur, Solis incenfa funt lumina : & viciffim ; ut quies defiderita pro- veniret ; animantibus , opacitas eft inventa nodis, 6 meníemque $t INTERPRETATIO, ejus immenftatem : fr Deus. conditor orbis .featuerit boc aliquando. Menfurgs Volaiionis mundi percipi ope intevuallo- vum eju[dem temporis. id enim praftare orbem Solis (» Luna , ac reliqua aftra, qH& 10s perperam vocamus ErrATÍiA Qin Vaga. nam nostra [ententia cl» difcepta- tonesde motibus eorum , poffunt impel lere animum in errorem, Porro ille dif. fofitor rerum foc. difpoluit vecuríus eo- tUm , ovtHs , occa[us , Yetrogreffiones , Ra. ones , (p progreffones , ut me parvi quidem erroris an[a veliia effei, mam No r. $2 quando boc decreverit Deus, ] Hinc videre eft Platonem , cüm im- mortali perfeverantià futurum. mundum dixit , non 1ntellexiffe quafi res fic fe SN ; 1 neceffarió habitura fit: fed tantám , fi. , hoc non | dacere, finem mundus fit habiturus ex ejus principiorum conftitutione , fed ex merá Dci voluntate eventurum , cüm mundi primordia ipfus Dei pru- dentià ita difpofita fint , ut. annuente eodem füpremo conditore , zternitatem Ípondeanr, -2. Solis quippe. 5$. Quas mon Tedó Erronems q^ Va- gm dicimus. | Nofter in De Deo So cratis; Verg etiam quinque Siellas , quippe. ] MS. Thuan. Selem dies fimul c noces perficere. intevual- la men[ium , menujes vice VETSA COnm- blere circulos annorum : c tempora non | botuiffe computari , antequam bac aftra tocepilfent falgere lumine collegi, Inter- turam etium effz ob[fervationem Juppu- tationis , fi bic vetus fiderum catus ali- quando ceffavverit moveri, Etenimiut co- 4to[cerentur menfara (hn vecurus tem- porum , & ut cerneretur vevolutio orbis, fax Sol accem|n efl: d vite veri obfcuritas modiis reperta eft ut requies optata concederetur animalibus. c» men- T— 2. qua vulgo Vage ab imperitis nuncu- pantur: qua tamen indeflexo, fp, certo, | Sato cuvfa meatus longàó ordinati[- Jümos divinis vicibus atevmos e fficiuat. 4- Poffum. im evrovem intelledium in- ] MS, Thuan, poffant in errorcgn | incidere. optimé, fic. legendum omni- X s nó, y- "dnimnntibus. ] Plerifque, non ta- men Omnibus, fünt enim quaedam , qua: folent in tenebris yictum querere, & capere fomnum interdii, ut no&tuz, 6, Me" jemqueeffius, cmm Luna . cnc, ad-eundem locum , à 249 di[teffzvit , reveriatur. | Talis menfis à Mathemas- ticis dicitur menfis lunaris fidereus, die- rum circiter viginu feptem , fed nullius - DDdd iij Io. IO 15 ied OLG SACDTUCESET e $e | effici, càm Luna circuli fui completo curriculo , ad eundem locum; à quo difcefferit : 1 quadrinas temporum. contigerit vices , & ad idem fignum fuerit ERES E . ^ . 2: SR invedus. Horum énumerationem in fe revertentium , & à fe profi- cifcentium , intelle&u cogitationis invenit. Effe autem Stellarum nihilo- D *. L . D n * 4 - minüs certos ambitus, legitimis curriculis perpetuo fervatos , quos. eo : 5 vix hominum folertia comprehendit. Unde fit ut & ? Magnus ille vo-. citatus annus facilé nofcatur: cujus tempus implebitur, càm vagan- ' tium Stellarum. comitatus ad eundem pervenerit finem , novumque: fibi exordium & itinera per vias Mundi reparaverit. Globorum veró- codleftium inter fe nexorum per vices mutuas , omnium fupremum effe - 3eum . qui inerrabili meatu cenfetur:ejus amplexu eateros co&rceri.. Et effe 4oa«và primum ordinem , fecundum Saturno datum, Jovi ter- tium , Martem quartum tenere, quintum Mercurio dari, fextum Ve- neris effe, feptimum Solis itineribus incendi , octavum metiri Lunam. Exinde elementis omnia ac principiis occupari. Ignem ante alia fu- INTERPRETATIO. derminum . d» vcflauvaroerit fbi novtm. Ao curfu fus orbis , redit eodem. unde | initium .. «t» novas vius per meatus: profedia est, Ab[olu:i autem iniervala | mundi, Inter ovbes verb cclefles , qui: Anni, quamdo Sol percuvrerit quatuor | [ibi invicem cobavent altermis nexibus, mutationes temporum. » d» relatus fue- | ilum effe [fummum omnium , cujus cur- vit ad idem fignum. Reperit cogitatione | /us dicitur ello errovis expevs s reliquos. animi numeralionem borum idm [e ve-| contineri ejus ambitu. Acprimum qui-. deuntium , c» di[cedeniium A fe, Aitidem ordimem effe exxoris expertem , fe. fem aiebat conflari, quando Luna per- revertatur, Ánni vero fpatia concludi , cüm Sol tamen effe quo[dam circuitus. Aflrorum femper obfervatos curfibus q1uflis , quos sntellecius: mortalium gr. compleciitur, eundus aitwibuium effe Satuvo. , tev-- | fona jowt ; Martem eccupare quartum ,. | quintum tribui Mercurio , fexium effa- "Uude ewenit ut ile amnus appellaius WVenevis , fepitimum inflammati meati. sagnsus cognofcatur faciló: cupus tem- hus adimpl-bitur , quando cetus. Side- Tim evraniium peroenevit Ad eundem bus Solis , Lunam percurrere otiacoum,, Pesfeà. elementa ac primordia tenere. 0mmia reliqua fpatia. Igeem rimum. No T s usus eft, cumque menfis lunaris pro- nuntiatur, intelligendus eft menfis lu- naris iynodicus 29 dierum & i2 hora. rum cüm 44 minurs, qui menfis fit., dum Luna à conjun&ione cum Sole five Novilunio procedens, ad proximam. conjunctionem, five ad proximum No- vilunium. redir. Parüm accurató crgo videtur hic locutus Apuleius, & reverá non benétranílulir verba Platonis. fic enim is habecin Timzo: M.«« 5 e&ed'ay Zsmgun eacAÜscu d' eauTís XUAAOY, kA QmxaquAe Gon. MS. Thuan, zzen- fes hic habet,non memfem. L Onadrinas temporum vices, | Pri- ma puncta Arietis, Cancri, Libre, &- Capricorni , in quibus fiunt ZEquino-.- Bum Vernum, Solfürium JZEflivum ,, JEquinocdtum Autumnale, & Solftitium. t Hibernum, ot | a. Magnus 1e wocditatus annus, ]: j Quem Plato géAesw c»iawmy appellat. hoc eft, pervfedum & abfolusum an-. [49/7 17 / ES : AUOD SE 3 Eum,.qui inerrabili menta. cenfe-. iur, | Coelum. eft. Stellarum Kixarum, b * E m m FrTEREITUGTXRETRHESIEEUIS C ASH UEAGIIBERRRSQNTTEREIROE EXIIT 207750402 E ^5 2 DE HABITUD. DOCTR. PLAT, PHILOS. periorem effe, mox Aéris locum : hinc Aquz proximum : & tunc bum Terre in medio fitum zqualem loco, ac figurà immobilem re. Hos aftrorum ignes : fpheris affixos cur(bus labi: ? & hos animales Deos dic genium ex iene coalitum & fabricatum. nera?in tres fpecies dividuntur ; quarum un modi,qualem Solem & Lunam videmus, ceterafque fi alteram ex. Aeris qualitate ; 4 hanc Aquà Terráque coalefcere, & mortale genus corporu T Ferrenum atque Terreftre. fic enim »i renumque efle trinas nuncupat fpecies j$; olo. fla. » perpetuis atque indefeffis am ipía animantium ge- a eft ex naturá lgnis ejuf- derum ftellas: Cit: tertiam ex m ex eo dividi x cenfuit nuncupanda: Ter- etiam- Dxmonem di arborum, ceterarumque frugum., que humi fixe vi. tam trahunt : Terreftria veró , qu& alit, ac fuftiner. tellus. Deorum quarum eft prima unus & folus ille fummus; INCIERPREIIATIS omnium altüfumum efft, bot eum 1o- cum effe Aéris : inde conterminum effe locum 444443 4€ denique orbem Tellu- ris effe &qualiteT in medio pofitum , unmotum loco ac figura. Hac lumina fide- vum) adnexa plobis volui curriculis a[f- duis e» nunquam laffatis. cn ait bosieffe Deos animales : naturam vero. Globo- rum Morum ecozflatam effe. ct» cffeciam ex igne, Ipfa autem genera animalium difiribuuntur im tres fbecies : quarum una cfb ex qualitate ignis , cuju[modi crnunus elle Solem (^ Lunam , ac re- t No rh Spbaris adfixo:.] Defünt hec duo vocabula in MS. Thuano, 2. Et hos animales Deos dicit effe, ]- Quos etiam idcircó in animalium di- vifione colocar. : j| 3. 40 fres fpecies, ] Plato Tim, pag. 40, quatuor conftituit : eg). 5 76274 o2:* pia edo sedyuoy Üeov yuott duan 5 zWyo» xj diiposopoy* Wig 5 Eytdpor &- doe: vreCav 7) xi vasadtov o Ürapmy Et Chalecidius : Deas animalium genera con[iiuit quatuor. primum coleste ;ple- Wam divinitzis : alterum deinde pra- - pes, aérivagum :tertium 4gH& ltquori- bus accommodatum i quartum , quod Tervena foliditas [uftineret, —4- Hanc etium Damoneim dicir; ]Re fütue ex Thuanis membranis » Hanc | ULUAAÍ unplantai tevra, b ——X liq ele ex naturd. Aeris s Ípeciem | -Deonum. conflaum effe ex Aqu genus mortale co banc ait effé feriam ípeciém 4 do Terr , dp rpor4m ex bac effe, &c airibui dm Terrenum (^ — Terrestye, tam exiftimavit pulverea effé ip vo- canda : ( genus quidem Terrenug effe arborum , ac reliquarum fragum ,qua Ila. ver? dici terreffria, qua Tera nuivit ac Jasten- ter, Dict effe trim genera Deorum, Quorum primum eit ille ugicus 4c folas JUSTUS effe Damonum dicit, fic etiam Colvius, -j Terrenum atque terreftre, | Terre- ?4: vocat Plato xeeoauy , terrcfive ve. tÓ 7/5, , hoft eft, fedeftre', quod-fu- per terram pedibus graditur, Malà er- go Colvius, quod lequitur , fre eoim 29i«4 emendare voluit, & rCponere dieswiu. qua. enim. hic 2pius Apuleius nomunat, ea funt Platoni zw/4 , non autem xercugu. adde quod & hoc udi- tur vocabulo Terullianus de re(uire- cone carnis cap. 36, Prünus bomo de terrà. Choicus ,id eft, Limacens , feeun- dus. de clo, id es, fermo Dei MS. | Thuanus, pro apixa habet corrupte e poncueptoron, quod fortafsé ex his cor- ruptum. eft,qua Plato habet Jpn, g mq. x c it effe : Spherarum veró in- 445 Stellas. affvorum :- alteram Aib. m ultramundanus , incorporeus: quem patrem vini Orbis fuperids oftendimus. Aliud. genu ceteraque Numina , quos codlicolas vocamus. * Tertium habent . quos. ULEIÍ & archite&um hujus di- s eft, quale aftra habent, Medioxumos Romani veteres appellant : quod & fur ratione , & loco,. n -- * L ^ - ^ & poteftate Diis fummis funt minores, hominum. naturà profedo majo:es. Sed omnia , qua naturaliter , & Providectie cuftodià gubernantur, rit adícribi. Ouare nec omnia ad proptereà redté feruntur ,. 3 nec ullius mali caufa Deo pote- Fati fortem arbitratur. effe ferenda. Ita enim definit: 4 Providentiam divinam effe fententiam , conferva- tricem profperitatis ejus, cujus caufa tale fufcepit officium: 5 divinam. legem effe Fatum cepta complentur. Unde ,per quod. inevitabiles cogitationes Dei atque in- fi quid Providentià geritur ,id agitur etiam Fato: & quod. Fato terminatur , Providentià debet (ufceptum videri. ÍIN TERPR Deus fupremus , uliva orbem babitans , eorporis expers , quem [uprà probawi- sus effe creatorem c» fabeicatorem. bu- jus devini- Mundi. Altera fpecies Deo- rum eff ,qualem fidera obtinent , c re- liqui Dii. quos appellamus Celefres,. Tertium genus eff eorum , quos AHti- qui Romani vocant Medioxumos : qu'A funt inferiores. fupremis Diis (» m"a- 24YÀ C babitatione , (» virtute , fu- geriores certa. hominibus ex [uà matu- YA. Af. cunéta qua moventur naiuva- liter ac perinde bene , reguntur tutela Providentia, neque caufa ullius mali. " n Qiramundamis- ] Mart, Capella, itramundanum fas eff eui cernere parem , : Et magnum [bettare Deum. 2. Leriümm habent , quos Medioxu- snos Remami "veteres appellant. | Plaut, Ciftellar, Act, 2, Scen. t. —— t ita me Dii Deaque , Superi , At- que Inferi d» Medioxum. , cc, Grzc d'&/uwas appellant, Vide Dlato- nem in Sympofio, —. Nec nllius mali cau[a Deo poterit ad[cribi,'| Plato, de Repub. lib. 2. x) 2 (49. dialldy Vdéys d'ney. eómteTév. dd 5 xaxdr &NN «qu di (né cu eumd, e aov Soy. e» bonorum quidem nul- dus Alius anctor dicendus eft. malorum werü Ali& quavis à Deo.casja quaren-. | | ETATIO, y poterit. attibui Deo. Quapropter non pu- iai quoque wmiuer[a effo veferemda ad, decreta Eatorum. Nam ita defit: Pyo- videntiam effe decretum. Dei quod tue- iur dncolumitatem. Mlius rel, propter quam. Yecepit ad fe «Jud mumas: Dee cregum Dei effe. Faium , quo ineludia. biles fententia d. fu[cepta Dei pevj- E 1deóque , fi, aliquid fit à Pro- vident , illud fit etiam à Fate : co quod perficitur à Fato , exiftimandum, quoque est Providentiam ilud effe ag-. greffem 2 T 4E. de funt. — x7 — & Providentiam divinam eff fen-. rentiam conferomiricem , ec, ] Pletoy ]lib. 1o, de Leg. d; mj «à varris &m- ASAsuAoQ qos TUD. CTHpiaP x, cpeTiO k ÜAs muyr 6] cunTt TU uua. Eum , qui toti providet ; Ad wirtutem. fala- femaue 1otius ommim ordinare, MS,. 'Thuan, habet Previdestiam. eff divi- nam fententiam... : p Divinam legem e(fe fatum 5 per quod , cc. ] Fatum fic definiebat Chry- fppus, & alii Stoici, referente Laertio, in Zenonis Cittiel Vità :. 621 5j eiua edam. e) cA ox : ; " » / » elze "Tivrw» eipopion, 5$ A9208 xaU) $y & xcan(g- dis&a), Fatum eff con-- xexa rerum cau[a , frve vatio , pem. quam mundus admiuifiratur, Nide Plur, De EAte.. ; Et primum. DE HABITUD. DOCTR. PLAT. PHILOS. Et primam Providentiam efle fummi exuperantiffimique Deorum om $5; nium; qui non folüm * Deos Celicolas ordinavit, quos ad tutelam & decus per omnia Mundi membra fparfit ; fed natura etiam mor- tales Deos, qui praftarent fapientià. ceteris terrenis animantibus , s ad «vitatem temporis edidit: fandatifque legibus reliquarum. nem ac tutelam rerum, quas quotidie fieri. neceffe eft, Diis czteris tradidit. Unde fufcepram Providentiam Dii fecundz Providentis ita gnaviter retinent; ut omnia etiam, quz czlitüs mortalibus exhiben tur , immutabilem erdinatienis paterng ftatum teneant, Damones ves - ro, quos Genios & Lares poflümus nuncupare , miniffros Deorum arbitratur , cuftodefque hominum 4 & interpretes, fi lint. Nec fané omnia referenda effe ad vim Fati quid in nobis , 7 & in Fortunà effe non. nihil. quid à Diis ve- putat: fed effe ali- |! In TEIEPEETIAETIO. 4 prim) quidem Providentiam per- nere ad fupremum c preftautiffimum omnium Deorum ,qui mom modo di[po- fait Deos Culeftes , quos. difperfit per cunéas paries orbis, ad. ejus conferva- onem , c ornamentum , verim produ- —— xit quoque Deos mortales naturá fud , qui fuperavent hvudentiA reliqua. ami- malia terreftria., quíque duraturi effent quandiu tempus duravet. s cl». flabiliüis decretis fuis , pevmiftt reliquis Diis or- dinationem (5 confervationem - catero- vHID . qua oportet evenire frmgulis. die- bus, Ideoque Dii ili , quibus tradita N o 1, Deos: Celicolas, ] Solem, Lunam, exteraque Aftra, quz in. coelo. cernun- für, pe oa Sed natura etiam mortales Dees. ] Alios ab illis. Coslicelis, nempe Ocea- num, Thetyn , Phorcyn ,. Saturnum , Rheam , & alios , quos omnes Plato ait eatends nobis ipü volunt, — — eee (3: d vitatem temporis edidit, ] Plato in Timao , Deum. inducit illos ;Deos fic alloquentem : Quis generati effis , immortales quidem qb indiffola- biles omaeino mon effis..nec: tagaem um- - quam diffolvemini , nec mortis Fatum fubibits, nam voluntas mea maus praftantiufque vobis eft vinculum. ad Vite custodiam , quam nexus. illi » Qui- bus fuiflis colligati tunc , cim gigneba- | Apul. confpicuos , quatenüs. & Fortunz quidem. difpofitio- $ 16 eft fecnndm: Providentia, tagn firmiter, Fenent. Providentinm, qua ipfis iradita. eit iut cuntta etiam qua ex calo offen- duntur bominibus: , retineant ftatum imnobiless difpofitionis ilius Dei j4- renis alorum, Exifmat auteg» Da- V)0n65 , quos Tobis licet appellare. Ge- | 2105: (^ Lares, eife femnulos Deorugo , Q» futores bominum , C» torum éntey- uncos , fy cupiant aliquid à Diis. Ne- que arbitratur cer univería attri- buenda, effe potentia Fati , verum ali. — quid. pendere à nobis, €& aliguid jen- dere à Can, Cn confitetur quidem nas. To 4E. mini, 4 Et interpretes Énr,] Nofter, de "LA funt quadam divise megis Poté- ffates:, inter fummum atbera e inf- (245 terras ,tm 1/lo intevfito aavis Jbatio, per quas c» defiderta vofiya , |'t2 ad Deos commeant, Hos f£ quid à Diis we- £olas- Celicelafaue- veilores | binc. leu | inde donorum : qui ultr portant-binc petitiones , inde T. : (8 EtiB Fortuná , qr. jre- JUbbetias , TR S Qd D US in Árgumento lib. 4. Platonis , de pe- gibus, Caterim ila "JA concnrfroguan : eeleffium. difbo[itio . auando talis bro- Venu. ni artem neceffovió fupéya ura: BRee Deo Socratis : C2a£e-- Qm me-- Graro zo-- 73B6 deluoa; BHancHbAnt , Inter. 'Teyyj.- T [E ettrogue: ] Fatum .:&- Fortunám fic diftinguit Marfil, Ficinus, . to - petitus, poítremam mentis portionem, infernas abdominis fedes tene- ! ge LOAPULEITO et pe - * x — cgninam,lEx Platonis Phedone. —— cm Ateninm (Hn dre paries anime die improvidos cafus ignorari à nobis fatetur. Inftabile enim quiddam, & incurrens intercedere folezes que confilio fuerint & meditatione fuf-- cepta, quod non patiatur meditata ad finem venire, Et tunc quidem, cüm impedimentum iftud .utiliter provenerit, res illa- Felicitas nomi- natur : at ubi repugnationes ifte nocive erunt , Infelicitas dicitur, | Omnium veró terrenorum nihil homine preftantius Providentia de- dir. Quare idem bené pronuntiat * hominis animam effe corporis do- minam.? Ártenim cim tres partes anime dicat elle; * Rationabilitatem, id eft, mentis optimam portionem ait capitis arcem tenere: Irafcen-- tiam vero procul à ratione, ad domicilium cordis dedudam effe, ob- fequique eam ,& in loco tefpondere fapientie : Cupidinem atque Ap- re; ut popinas quaídam & latrinarum latebras , diverforia nequitim | atque luxurie. relegatam veró idcirco longids à Sapientià hanc par- tem videri, ne importuna vicinitas & rationem confumptam defuper - cunctorum faluti,in ipsà cogitationum utilitate turbaret. 4 Totum veró hominem in capite vultuque effe. Nam Prudentiam fenfufque - omnes , non aliàs quàm illà parte corporis contineri, Cetera enim . membra ancilari & fubfervire capiti, cibos & alia fübmunifirare, ÁdRHEIERPRETATIO £4: effe .coe.] Vide Platon, de Republ, dibcg pag. dae 0 9 — 5 Ratienatilitatem , c. ait capitis — arcem tenere ] Wide Pl izum * Pag. 1074. & feqq. ] 4 Totum verb bomimem im cmpite vultuque eff, | Vide Timeum pag,iogé, — ft» Fatum dicitur potiiis , quam. For- 1una : quando vero talis, ut exuperave. anertem poft. dp fuperavi ab arte, Fortuna potius nominatur, 0 i. Hominis amwmam effe cotporis do- EUN Yiesiepetowneeiancstr tt DE HABITUD. DOCTR. PLAT. PHILOS. $872 ! Verticem etiam in fublime pofuit , ut dominum atque re&torem , pro- videntiàque ejus à periculis vindicari. Sed & 2 machinamenta, qui- - bus ad íentiendas dijudicandafque quantitates & qualitates fenfus inflru&i funt, ibidem erga regiam capitis conflituta effe , in confpe- &u Rationis , ut intelligendi ac perfentifcendi veritas adjüvetur. Sen- fus veró ipfi ad ea, qua funt fenfibilia , apté compofiti à naturà, in- telligentiam cognatam tenent, Et primó oculorum acies gemellas per- - lucidas effe; & quadam luce vifionis illuftres nofcendi luminis offi- 1 tenere: Auditionem veró a&rez nature participem, a&riis nun- . tiis percipere fonores. Jam Guítatüs folutiores effe fenfus , ideóque - humidioribus potiiis & aquofis commodatos: Tatum etiam terrenum . atque corporeum , folidiora quacumque contingi offendique poffunt , fentire. Eorum etiam, quz corrüpra mutantur. , feparata intelli- gentia eft. In medià namque regione oris nares natura conltituit ; quarum bifori vià odor cum fpiritu. commeat. 7 Converfiones autem mutationeíque, odoratüs caufas dare , eafque de corruptis vel aduftis, IG 5 — *vel mucefcentibus, vel madefa&tis fentiri , cdm. quidem ea eruuntur, — vapore vel fumo exhalantur: odoris in his judicium, fenfufque fuccedunt,. [3 , -i fenfationes ejus: efft. la- b3 [ummá parte corporis ftazquam domi-|flum attinet , z * e Pd TO E E . "es Ue a : qninum c gubernatorem ejus , cb» qui- | xéeres , aique idcirco CORg'HeTO agis — dem illud ait Zefzndi. 2 periculis , ipfius | rebus bumidis qv aquofrs : Tadlum quo-. prudent. Verhm (Qm ovcana , quibus| que ,- qui terreferis elo eorporeus es, fenfus pradiu fumt,ad percipiemdas qf. percipere omnim folidiora , qua poffunt. esimandas magnitudines ql qualita- i palpari, d» tongi. Ef. etjam alia per- ze. pofita effc ibidem. eivea. avcem ea- | ceptio «orum , quA €x corruptione ipe is prope vationem . ut veritas intelle- | mutantur. Nam natura locavit im sne- rece 3 eras. 3 onum q» fenlationum. juwvetur. Ift | dio vultu naum per cujus binos enea- - autem finfus à natura. fadi PER EUS ius odor fertur und cum balitu. Con- yer ad ves [enfibiles babent rationem] vevfiones autem q'» vmmutattones jr4- fibi effipem, Primo enim binos oculorum | tere caufas olfaiius , aique eas percibs -erbes effe perlucidos , t [plendentes quo- | ex. corruptis , uut uftulstis, AMI Yam. — dan lumine: 15445 s gerete gnunus cogno[- | cefcentibus » AU buniefadiis, chm qui «ende lucis: Audium &Htem , qui de | dem ea promumiuv , c» iepore wel fu- | VETIS DAIUTA patlicipat. , entire. fonos | «o [pirant : fequitur percepiio qi. affi- .. epe mantiornin adrioruim, Quod ad Gu- | maiio odotatás in eis, ue Na T. Pee - qe Verticem etiam in [ublime pofuis. ]. : sic reftituit VVovver, ex MS. Fulvii | deeft in MS. 'Lhuano, gebatur piüs vcifare etiam fublime 3 Cowverftones autem mutationefaue: Organa fenfüum , putà] E! Lee nares, Oculos , &c. vox quantitates: du. ab alis vedare ur Jeblime | odorattss caufas dare. | Vide Timeum, fenfü aut nullo, aut certé intri-.— 4. Vel mucejci ntbus.| MS "rhua-- E o o m | nus: vel emitefcentibus , quod.fi zecipiasy. cbinamenta , quibus ad fen- intellige de fruébbus ma:urefcentibus;- ^ PO E -ermaia d» dotata est. boc diviso muze- conceffum eft bomini ut effet penus ve. . ve, quia baber auditum eh vifum ex-| da vationis d» fermonis jacendiffmi, | — fufque ftellarum , e» eorum intevoalla | forma fingularis eft. Membrorum quA. — Nam [i «es frat iptegrà , (b Azr| non vergit, : ume T c purus, nunquam qc. ] Plato, eodem] | z. Spaiíia, ] Vulgó afpedius aftrorum. 488 pL ATOUTETDO 1 Nam íi res fint inteete & acr purus, nunquam ejufmodi auras in- ficiunt, Et fenfus quidem ipfi nobis communes fünt cum cateris ani- mantibus. Atenim hominum folertia ejufmodi beneficio divino inftru- &ior auctiorque eft; quód auditus illis eft vifulque preítantior, Ocu. lis namque metitus eft celum ,. fiderumque circuitus , & aftrorum obitus atque ortus , eorumque .cum fignificatibus ?fpatia compreh.n- dit. ex quo pulcherrimus & uberrimus fons ille Philofophiz potus | xit, Auditu veró quid homini magnificentius potuir.evemre ;per quem - prudentiam fapientiamque condiíceret ,:numerofque orationis metire- - tur, ac modos faceret. fieretque totus E modulatus ac rmuficus, . Linguz & dentium vallum, & ipfius ofculi venuftas. acceffit. quod - quidem aliis animantibus ad explendam vicdtüs neceffitatem , inferen- dafque ventri copias comparatum eft: fed homini prom»tuarium po- tiüs re&z Rationis & fuaviffimz Orationis hoc datum eft ; ut qua Prudentia corde conceperit, ea fenfa promat Oratio. Sed & totius - corporis habitus & figura membrorum alia conditione funt optima, - aliaque longé pejora. Inferiora reguntur optimatium przílantià , &z - ipfa minifterium fuggerunt viduale. Pedes denique humero renis Cd. - piti obediunt, 4 At Superciliorum fepes pramuniunt Oculos ; ne de- IurzRPRETATIO. S: enim ves fint incovvupia . C» aer frt Prater lingumm additum eft. foptum ferenus , ninquam infeüant tales ex- | dentium , qb» decor ipfius. oris , quod balationes, Ac ipfi quidem fenfus funt Vauidem datum eft. catevis. animalibus - mobis communes cum reliquis animali- Vad [ubweniendum neceffitati vidis, e» bus. Vert [ngacitas beminum melihs , fappeditanda alimenta alvo : at ad celleniiorem. Etenim homo men[us eff| ut fermo effevat illas cogitationes , quas — eculis calum , d complexus eft ymente ! Prudentia formaverit. in pecore, Ve- - vevolutiones asirorum , (0 ortus octa- | vium babitudo. etiam. totius. -«oTporis qe cum [uis [fignificatiopibus, nde pra- | dam habent optimam conditionem , qHa- - Jtantiffimus ille cl» abundantiffimus Phi- | dam habent enuls deteriorem, Que de- lofophia fons manavit, Quid autem. poc teriora. funt , gubernantar excillentid uit accidere bomini praffantius Audi- | meliorum. Atque ipfa funguntur DUE 24 ,cHjus ope difceret prudentiam 45» | cio musriendi, Denique à pedibus ufque fapientiam , £p. expenderet pumeros [er- | ad bumeros omnia membra Pareztca- | dmonis, e» daret ipfi smodulos, ipsóque | piti, Porro. Jepta fuperciliorum defen» £vaHeret totus numerofus ac mu[itus. A dunt oculos, se aliquid cadat ex fu-.. ri CONOTIA —— —— Timziloco: ví j2 sfo jeua» vj, d-| vocant, — —- 3 uryués. eider t) sdyi Euuféeme eva-| — s. Dentium vallum, ] Homero ÜpxQe : n Y Y X CERLCR Y Los ODE DE : à : - uno 4 s ITA "queo S TU ,d 0 Oe Ely eeulu. Semz- 0 düvguv. e PR UE : XO AE E gia enim efr odorum. matura, Jet 4» Ad fuperciliorum fepes, liege ex vero nulla competit odorem babere, hoc -MS. Thuano 4r Jiperciliorug, fepes, €lt , ex fe, & quandiu ad corruptionem | &c,- | oc 2 Ne VISATRUT FEED IO MTSN "E Ti Y DE HABITUD. DOCTR. PLAT. PHILOS. $89 fuper proruat quód teneras vifiones mollefque perturbet. Pulmones loco,ac fui genere, cordi plurimüm confulunt, 1 Cüm exardefcit Ita, - trepidaníque celerioribus motibus vertex cordis ipfius madens fangui- ne, pulmonum excipitur mollitià, fiti , frigore, 2 Lienem veró jecino- ti non fruftrà elle finitimum, ut ejus redundantiam participatis hau- Ítibus relever, abftergatque ea , qua fordium fuerint ,' purumque ac fincerum praftet, ? quod maxime fibris eft commodum. Ventrem gy- ris inteftinorum circumplexum, & nexibus impeditum effe , ne efcu- lenta & poculenta fefe penetrarent , fed ut retenta paulifper utilita- tem fui, & cenfum animantibus exhiberent, 4 Nam ne exhauílis & labentibus iis , quz inferuntur , momentis omnibus appetendi cibi neceífitas immineret, & ad hoc unum occupari nobis dies noctcfque elfet neceffe, Vifceribus offa funt te&ta. eadem revin&a funt nervis. Et, tamen ea, que funt internuntia fentiendi , fic funt operta vifce- ribus, ne craffitudine fenfus hebetentur. Illa etiam , quz juncturis & copulis nexa funt, ad celeritatem facilius fefe movenda haud multis . impedita funt vifceribus, Denique ipfius capitis verticem fpecta : con- te&um tenui cute, capillifque hirfutum videbis, adverfus vim frigo- ÍNTERP (c gerioriparte, quod, iurbet vifus teneros —46 delicatos, Pulmones permultium pro- funt cordi , fitu. fuo , c» fud maturá. Quando Ira inflammatur, c» cacumen ipuns cordis palpitans pulfibus eitatio- ibus, plenum fanguine excipitur tneolli- He y ficcitate , t» frigiditate pulmonum. Lienem auiem idem Plato ait zom iz- cafsim effe vicinum hepati , nempe ut exoneret ejus exuberantiam , combiben- do partem ejus humorum, e^ ; ff qua Unpura fint, em deteygat , ac reddat eum mundum ac fanum. quod eft val- de utile vifceribus. Alvum effe circum- volutam anfractibus - anteflinotum | t - SüiricHiag) eótum connexionibas , me ci- bi (d potis atm efluevent s fed «t iantifper cobibiti praberent ex fe emo- N o —— 1. Cho exardefcit iva. cc, ] Vide - Platonem in Timo pag. 1073. Hac — quz fequuntur omnia, jn Fragmento S - MS, Thuano defunt, . — ceo ca. Lienem vero jecinori, &c. ] Tim, po e — 5$. Quod maxim? fibris commodum. | —LDivimenonis ergo, ut inftar fpeculi ni- entes fint & perípicugz, atque ad ima- gines expumendas accommodata , ut RETATIIO. lumentim: d». wetiigal quoddam | as;- malibus , & ne abjorptis c» efflaem- bus iis, qua eduntur, neceffitas appe- tenda efc inflavet [fingnlis smomenits , c» cogevemur intenti effe buic umi rei pev dies ac modíes, Offa [umt cooperta carnibus, eadem [unt alligata inter fe digamentis. Nihilominhs ea que [unt | infivumenta [en[uum . 1ta funt tecla car- pibus, ut fenfas mom vetundamturv ea- rum /piffitudime. Ea etiam , qua colli- gata [unt commiffuris c. ligament , non funt enevata mulus carnibus , ut N moveantur velocibs qt» facitis. Pofire-- mà. afpice [ummum. ipfius capitis , vi- debis 1nd effe opertum exiguá pelle , c birtum crinibus conira impreffionem fri- —E ^ 4E, habet Plato ibidem. fecur enim fom: niorüm , ac viforum vaticiorumque cau- fam effe vult, ut videre cft tota pag. 1074. Timai. ; 4- Nam ne exbauftis , cc, ] Tollen- dum effe illud 7475, &' punctum ante | hec verba vifceribus offa [unt tea, cc, ponendum effe , facile videbit quif- quis Timzi paginam 107;. legere Yo- luerit, ae f d EEee Z&a- 2: g5 L ATPUTEIIT | ris & caloris, Atenim ille opima funt partes , quas labor fübieit zug. "i4 meanies ex ventre , ch» bris hepatis, diflvibuunt Jpeciem fansuinis , ut. Natura | €Hfei e uibus que enim. his po- 1 Anatomicis /pirérus ría fun quali Mn hu puo 3 fub claviculis deor(üm Pim. — — vq dd procreandum $ fégtone ervi-] - membris diffimilibus ac. diverfis , hoc eft, Capite , Ventre . (f diffmilibus compagibus, Unde etiam fubstantia , qua compofita eft ex elementis: fimplia. - us, ft iind, quod eft neceffarium ad wivendum , tribuitar extrinfeess. quem- admodum expedit natura uniu[cusa[- que, confevuat babitum 4» rempera- 3AhEUÍHWA covboris : addit autem: vires 3Jis partibus, 24a conflant ex frmili- hus fübftantiüs: alit vero. julcbritudi- w Primam welt videri ex Igne (f eonfimilibus partibus vifcerum , ec. ] aut caput , uterus &c. non conflent ex carnibus, offibus, cruore : fed hoc fibt velle Apuleium exiftima , Corpus us modis vulgo dividi , nempe ul- : finpliaffimá divifione in par- tare ignem nempe ; Á€- uibus conflat ; divifio- zem Nora x Aqua » € cateris elementis : aliam ex. Cave hunc locum fic intelligas , quai wifcera , offa, cruor, & cxtere ejufmo - di partes ex. elementis. non conftent,- ] uM EDU Lo fteet AO ERSSKUQUAE bv S5 3 S "hu s "E t. S 3 EN S Pd Gm 3 3 E T€ x Nu S 3 e E i |^ numam diflingui in tres. parees, pri- qam partem ejus effe Rationem : Alte- qram efe Iracundimm ; ffve Irritabilz- dfumus quoque nominare Concuptfcem- | Uam, Verum animal tunc pyaditum eft i profpera. voletudine , vobove. c. formá , Quando Ratio gubernat totam Ani. 19 ^ 1j atem :tertiom JAbbetium |, quam pof |mam , 4c d44 paries infefioves e$ - ne veró non ultimà , in partes fimi narum., neryorum , &c, ex quibus eft confatum : ac denique alà divifione , nec psa ultima, in partes putà , caput, brachia , pectus , ventrem, CL m CUN as 2 15.046 iner[2, (c. ] Vulgo lea E-— lares carmium , offium, fanguinis, ve- - psrtes diffimilares, guur, sfaue inter f? , ec, nullo fenfü, — Emenday: , mutatá voce, zfaue, in has- €x qiubus per errorem - duas ,2/s 244 s fuerat conflata, Patet- emendationis fae UO ex Irerpretatione, — — io $92 L AP UIPTLILE inferiores dus partes , concordanteíque: inter fes Ttacundia & Volu- pias , nihil appetunt nihil commovent, quod inutile effe duxerit Ra- tio. Ejufmodi ad aquabilitatem paribus Anim temperatis, corpus - nullà perturbatione frangitur. Alioquin invehit zgritudinem atque | invalentiam & fceditatem : cüm incompofire & inzquales inter fe erunt : cüm Irafcentiam & Confilium fübegerit , fibique fubjecerit Cu- — - piditas : aut cüm dominamillam reginamque Rationem , licét obfe- quente & pacatà Cupidine, Ira flagrantior vicetit. * Sed egritudinem mentis ftultiiam dicit effe, eamque in partes duas dividit , harum | unam Imperitiam nominat , alteram Infíaniam vocat, & Imperitis morbum ex gloriosà jactatione contingere , cüm eorum, querum igna- rus eft aliquis, doctrinam fcientiamque mentitur :Furorem vero, pef - íimà confuetudine & libidinosà vità: folere: evenire. Hancque Infa- | niam nominari, quam vitiofa qualitas. corporis prodit , cüm ea , que fünt Rationi parata in ipfo vertice , importunis anguftiis coar&antur;. 2 Atenum tunc hominem elfe perfe&tumg càm Anima. & Corpus zqua- INTERPEETATIO - obediunt , arque Iracundia eh Cupidi-, dh diffribuit emn i duas partes quas. — E tas fibi invicem con[entientes , nibil cu- piunt , nibil excitant , quod ratio pro- nuntimverit effe noxium. lis partibus - nima fic compofitis ad aqualitatem , - fionem -eorpus nullà perturbatione labefntintur. Aliàs £rabit morbum , debilitatem , c deformitatem : quando erunt 1noydinae :& , (d inaqualés imvicem : quando nempé Concupifcentia. devicerit ac fibi fubdiderit partem ira[centem , c Ra- 120r fuperaverit illàm magifivam ac Re- ginam Ratiopem , quamvis Concupif- centia ipfi obediat ; C fit fedata. Ait autem morbum Auimi effe Stultitiam.. ON o —r, Sed agritudinem. mentis. fLaleutiam dicit effe ; eamque 12 partes duas cc. ] In Timzo, pag. 1084. i: : 2, At enim tunc bominem eff perfe- bum cun Anima c» Corpus aqualitev copulantur , e» inter. [e conveniunt . fibi-- que refbondent, |] Nam , ut ait Plato, quando anima corpore admodüm po- ten&or eft, exultat in eo atque effet- tur , & totum ipfum intrinfecüs qua- tiens languoribus implet, Si difcere aut docere ambitiosá quadam) concertatio- tione contendit, liquefacit protinus , aut "inflammat corpus , atque Jabefactat, : vel quando: Iracundia avden- - -TuT) Alteram vocat Ignorantiam , altee TAm nominat Dementiam. Aitque agyt-- — tudinem lonorantie accidere ex fuper. —— | 64 oflentatione -, quando. aliquis falsà Lpr& fe fert cognitionem eorum , qua Uze[fcit. Dementium autem [olere con: düngere ex: (malis moribus , t» vita [n xuriosá. Atque eam appellari Imfas "miam . quam. corrapta qualitas covbos — ris demonfirat , quando nimdrüi ea, qua funt praparata Rationi ,2m ipfo cu. | jue coercentur. angu[His. moleftis. Ve-. rim tunc demnm bominem effe perfe- un, quauda dAuima c Corpus june — Tow Contrà veró , fi.corpus grande ac pi —— eriori mole füperexcedéns pufillz exi- lique anime copulatur , fuam molem. adaugebit, animum. vero reddet hebe- | tem , indocilém, & obliyiofum, Igitur. uia 6 (inqut Plato ) ewmpie «ais uo uiTe Tho xuxlay age owuavus Aye» , uuT& cÓue ajós «usto dv. duvvepida ioyov?) 1otgeozu w) Ud. 4na' est utriufque. confevuatio , neqie «animam fue corpore movere , meque | corpus:fmme animá. ut ea imtev fe con- tendentia fiant aquipollentim , (ov fana, liter «i turà adminiculo non indiget. perfe&um.- autem quod fit , folitudine. glurimüm. difc DE HABITUD. DOCTR. PLAT. PHILOS. ;9 niuntut inimicz.) Iracundiam , * Audacia. Ejus comitatum fequunt r£. Indignatio & 7 Incommobilitas, di&a Grzcé 255,"]. ita enim dixerim, quz non extinguit incitamenta lrarum ; fed. ea ftupore defigit immo- bili. Cupiditatibus applicat Luxuriam, id eft, appetitus vyoluptatam, & defideriorum , ad fruendum potiendumque hauftus inexplebiles, Ex hac manat Avaritia atque Laícivia : quarum altera Li beralitatem €oércet , altera immoderatiüs fundendo patrimonii prodigit facultates, ?5ed Virtutem Plato habitum efle dicit mentis optimé & nobilite figuratum, quz concordem fibi & quietum , conftantem etiam facit eum , cui fuerit fideliter intimata , non verbis modó, fed etiam factis, fecum & cum ceteris congruentem. Hoc vero proclivius,, fi Ratio in regni fui folio. conftituta, Appetitus & Iracundias femper domitas & in frenis habet : ipfique ita obediunt, ut tranquillo minifterio fan- gantur. 4 Unimodam vero eífe Virtutem. ; quód Bonum fuápte na- debet effe contentum. Nec foldm qualitas , verüm etiam fimilitude cum Virtutis ingenio conjungitur, lta enim fecum ex omni parte cons INTERPRETATIO ditas Prudentia contraria Teperinniur, Virtus i/]ug , cni fuerit ffncerà. infixa , Pars Irafeibilis oppughatur ab 2445a- | reddit febi unanimem , e pacatum. fta- c2, Ejus afftcla funt Indignatio .. e 1 bilem quoque , ttn toÜvenieniem fecum, Stspor dicibus Gracb dewyneie. fic enim Q cum reliquis , mom "Uevbis tantkm , vocevertm affe&tum , qui non. aufert füi- fed (^ fadis quoque, Id. autem faci- mülos Itavum y verbm fiftit illos torpore | lins elt , ff Ratio tolocata 1m tbhvono immobili, Apponit parti concupifcenti Li- | (ui Regni, teneat perpetuo. Cupidisates bidinem , boc eft , defidcria Voluptatum, | t. 1ras fbi. fabditas , e ia frc ei pa« €» infatiabiles bauflus eupiditatum-ad | veant, ut exetcennt [na munia quiet?, (o frnendum (y potiendum. Ex. bac libi-l Virtutem autem ait effz uniformcm, quia dine Zérivantur. Avaritia ( Lafci-* Benum ex [mopte ingenio nom opus ba- via,quarum una cobibes largitatem, e fafstentaculo , fed quod eff perfectum, altera diffipat bona patrimonii ,profun- | debet. effe contentum [e uno, Neque tan- ende ea intemperantihs, Plato autem | tiun. qualitas comneilitur cuvy matu- Au Virtutem effe habitum. antmi opii- | TÀ- vivtutis , fed etiam e dimilirude, mi ode pracaviffmo formatum , q44; Nam. fic. fbi pfi. undique. comvenit, AN 9 T JB zHgen 35 POS DUET TLTT A 4iudatis, | Quam à Fortitudine | leius Sacommotilitziem, Et — miagis Jéparé ait Plato in Pro- | conyenit cum corruptà lectione codi- tagora, & Audaciam quidem homini- b Elmer bus provenire ab arte; ab irá, abinfa-| DOR TESIA- NYIS, quam puto TüÀ, Fortitudinem veró à naturá debi: | cis Florentini ab Elmenhorítio rclatá , -táque educadoné animorum; ^ —- TH3IA NOOr fnconmmabilitas animi, 0$. UIBcommolbileétas dida Gracb dopyn-]- 5» Sed virtutem Plato, £c, ] Vidé eie. ] Alü ax Tcix , qua eft. indolen- | platonis Menonem , &lib, 4. de Repub, Lm) 314 Ciceroni , quidam 252.3sg« , quam 4. Qnimodam, ver efje virtutem. 1. x opy nea, 3hagis quadrat. hnic loco; me- feqq; — liüs enim exprimit quàm -habet-Apu- | * ufenfibilitatem) vertere: poffümus, At Vide Plat, in Protagora, pag. a29, & wn» f1 Io óco L.. APUTEEII: gruit ut. ex fe apta fit ; ibique réfpondeat. Hinc etiam * Medictates ; 2 eafdemque Virtutes ac fupmitates. vocat: ? non folüm 'quiód : careant rcdundantià & egeftate , fed quód in. meditullio quodam vitiorum fint fita, Fortitudo quippe circumfiftitur , hinc: Audacià , inde Timiditate: Audacia quidem: Confidentie fit abundantià ; Metus veró- vitium dez ficientis Audaciz, 4 Virtutum perfecte quzdam funt , imperfecte aliz; - Er imperfe&z (unt ille, 5 quz in omnibus beneficio folo Nature pto- - veniunt , 6 vel , quz folis. Difciplinis traduntur :- & magiftrà. Ratione. difcuntur. Eas igitur, qua ex omnibus. conftant ;. dicimus elle : perfe- Gas.. Imperfeétas, virtutes femet comitari negat. 7 Eas. veró, quie perfecte funt , individuas fibi, & inter fe-connexas'effe , ideó maxi- mé arbitratur: quód ei, cui fit egregium | ingenium , fi. accedat In- duftria , Ufus etiam & Diíciplina , quam dux rerum Ratio fundaverit, ad fummitates. gürweigb sabohooD SDNHDEGURRETATIO, ur ex [e ipsà fibijJfr concinna. , (b frbi con[entiat, Hac etiam de causá nppel- la: Medietates eafdem. wiriutes-, 44 etian) Summitates dicuntur , 2on modo quia expertes [unt exce[stis e defetliss, | verim etiam quia locate funt quodam- 2n0do im medio vitiorum. Etenim For- nindinem circum[lant binc Mudacia, zinc Metus, Audacia quidem fit ex copia Fiducia i Timor verb eft vitium Confidentia destituentis. Ex virtutibus aliqn& [uut berfedla , alia imperfeita, «4c 1a quidem funr imperfedia , qua e —1T. Medietates, ] Cave has medicta. tes eafdem effe putes, ac ea, qua Dbi- lofophi- 4w. ucem. media wocant , de quibus infrà nonnihil. Hxc enim fic dica funt , quód ex fe neque bona, neque mala fint, fed media inter utra- que: ille verb, quód mediz fiat inter duo contraria vitia, quales effe virtu- 1es jam füpraà di&um , & fufiüs infrà declaratur ab. Apuleio, ; as Eademque viriutes ac fummita- 785 VOcAi : nom [oligm , (»c. ] Totum bunc locum miré illuftrant. qua habet Arftoreles lib, ;, de Moribus cap. 6, quem vide. code 3. Non foli quid careant , dye, ] Refer hoc ad zzedietates , non. autem nafcuntur dm fingulis: folo munere natu r&, 4H qua produntuyv [olis praceptis ,. je addifeuntur Ratione decente, Dici- mus ergo ilas effe perfetigs, qua. con- flata . [unt- ex omnibus, Negat Plate virtutes imperfetas inter [e coumexas effe, Idcireó auiem pracibub exifiimat ias, que [unt pesfecia , effe inte fe conjunitas £ in[eparabiles , quod is, qui habet praftantem indolem , ff infu- — per babeat Solertizm , Experientiam quoque , e» Difciplinam , quam Ratià gnbernatvix reum. firmauerit , nibil 1 4. Virtttum perfecta quedam funt. 3 Diogenes Laert, in Vità Platonis; 4 31A efe apes eid vio , cv uio Qpárnas , Py y dixeneunun , zeimy 3 didbeiw,Téraproy GuQpocuss. perfedia. confummataque virtutis effe — fpecies quatuor , primam. Prudemtiam , fecun-.— dam juilitiam, Fortitudinem triam, quartam Temperantinm, $ Que in omnibus beneficio folo na» furà proveniunr,] Quales (unt natura. - les omnes animi dotes, em -6. Vel , qu folis difciplinis tradun- Iur, (oc, ] Quales fünt artes omnes, - 7. Eas vero , qua perfecia [unt indi- viduas fibi , (b»c, ] Hoc eft quod in ícholis vulgó dicunt Virtutes connedti - in ftatu. heroico, w— um nihil GRMDUUUIDUONTIRERGED MMENEy SacccRtem ueersunap DE HABITUD. DOCTR. PLATON. PHILOS. 6ot nihil relinquetur quod non Virtus adminiftret, x Virtutes omnes cum Animz partibus dividit : & illam virtutem , que Ratione fit nixa ,& eft fpe&atrix dijudicatrixque omnium rerum , ? Prudentiam dicit, at- que Sapientiam ; quarum Sapientiam difcijlinam vult videri divina- rum humanarumque rerum : Prudentiam vero , fcientiam effe intelli- gendorum Bonorum & Malorum, 5 eorum etiara , quz Media dicun- tur.In cà veró parte, qua iracundior habeatur, Fortitudinis fedem effe & .ireis Anima, nervofque ad ea implenda, quz nobis feverids agenda Legum imponuntur imperio. Tertia pars Mentis eft Cupidi- num & Defíideriorum ,cui neceffarió Abftinentia comes eft: quam vult effe fervatricem convenientiz eorum, quz naturà recta pravaque fünt, In homine ad Placentiam ac Mediocritatem Libido fle&itur, acufque voluptarios ratione. hujus dicit ac modeftià coerceri, Per has treis Ani- mz parteis quartam virtutem Juftitiam 4 qualiter dividentes , fcien- tianque caufam effe dicit, ut unaquaque potiore ratione ac modo, INTERPRETATIO. mmblibs babebit quod virtus nom exe- quatur, Difiribuit virtutes juxta diftri- butonem portionum anima : aque il- Lm viriutem , qu& innititur. Rationi € confiderat atque. a$limat omnia , ap- pellat Prudeniiam , ec» Sapientiam j ex quibus cenfet [api-ntiam effe fcientiam rerum divinarum (» humanarum : Pra- dentiam Autem ejje dijciplinam cogno[- cendorum. Bonorum (5 Malorum , atque eorum ,qu& appellantur Media. Im illà 2utem Animz portione , qua ef com. sotior , dicit effe domicilium | Fortitu- Kinis, (lp robur Anima ac vires ad ex- Jferibuntur facienda juffa Legum, Tertia porto Anima efl ea , qua pertinet aZ | Cupiditates q». Appetitus , cui neceffe €f adeffé Temperamiam , quam ait Plato effé confervatricem congruentia darum rerum, qua ex fe funt bona e male, In bemine Cupido inclinatur ad complacentiam , cp. moderationem ,- e 41? Abiones voluptuofas cobiberi bujus virtutis d&amine ql» moderatione, Di- Jiribuit ex aquo per. has tres portiones imnentis Twfliram quartam virtutem , C ait eam cffe caufam cur. fingula pareant optimá valione (5 modo ad equenda illa , qua mobis feueriis pra- | NoT x n Virtutes omnes cum. anima parti- bus dividit, ] Lib. 4. de Repub. pag, 641 & 642, quas vide, a. Prudentom dicit atque fapicz- ?:45.| Harum duarum Prudentia tan- tüm virtus eft moralis , quippe qua ! fola circa Bona & M»la ac Media ver- fetur. Sapientia veró ex numero eft ilarum virtutum , quas dicit Plato be- j ncficio natura aut difcipliná comparari, ! 3. Eorum etiam , qua media dicun- ' Puro] v) sj5ws,de quibus füprà, qua nimitüm ex fefe neque Bona, neque Maa, fed perinde íünt atque illius animus, qui ea poffidet ;qualia funt Bo- Apul À o na fortuna & corporis. 4. 4Equaliter. dvvidentes , fcientiam- 4"*. | Corruptus proculdubio locus , quem reftituere abfque MSS" ope non aufim, Interim , ut fenfum elicerem commodum fic interpretatus füm quafi füiffet [criptum : Per has tres agima peres quartam virtutem faflitiam aqualt.er dividit , eamque caufam cffe dicit, (bc Favet mez interpretationi quod ait Plato lib, 4, de Rep, pag. 640. Juftiiam effe, quz Tempcrantiz, For- titudini, & Prudentie vim praebuit, quá & innaicerentur , & innate perfe-- verarent quandiu ipía adeffet, ^ — GGgg Led [e] &oz L APULEII ad fungendum munus obediat. Hanc ille heros Juftitiam modó nomi. nat, nunc univerfz Virtutis nuncupatione compledtitur, & item Fide. litatis vocabulo nuncupat; fed cüm ei, à quo poffidetur , eft udilis, - Benivolentia eít: at cüm foras fpe&at, & eft fida fpeculatrix utilita. $ tis alienz, Juftitia nominatur. x Eft & illa. Juftitia , que quartum vul. gard divilione virtutum locum poffidet , * quz cum Religiofitate , id eft, veiénim copulatur. quatum Religiofitas Deüm honori ac fuppli- ciis divinz rei mancipata eft;illa veró hominum focietatis & concor. die remedium atque medicina eft. Duabus autem zqualibus de cau fis utilitatem hominum Juíütia regit, 4 quarum eft prima , numero- 1o rum obfervantia , & divifionum zqualitas, 5 & eorum que pa&a funt [ymbolz. ad hec ponderum menfurarumque cuftos , & communica- tio opum publicarum: 6 fecunda finalis eft , 8c veniens ex equitate partitio , ut fingulis in agros dominatus congruens deferatur , ac fer. INTERPRETATIO, exequendum. fuum. munus. Eg Divi- | nibus Religionis, Tuflitia autem eg mus ile wir nunc appellat Tafitiam , | medela ac remedium jacietatis ql» pacis nunc eam cemprehendit generalà vota- | humana, Toflitia vero dirigit commoda bulo Virtutts atque appellat eiiam eam | hominum ob duas vattones &gqnalis mo- - momine Fidelitatis, at quando utilis, menti. quarum prima eff objeruatio eff ili ,qui eam babet, dicitur Bene- | computattonum , e. aequalitas &ivifro- "volentia : fed chm re[bicit exiva fe, at- | mum , c] instrumenta pactorum. in[u- que efr fidelis exploratrix commodi alie- | per. custodia ponderum ac men[urarum , 2i, appellatur Tastitia, 1a etiam Tu-! cf» difpen[ntio divitiarum publicarum : ffitis eff , qua tenet quartum locum in | fecunda. pertinet ad. limites agrorum , tonmuni diffrburione Virtutum , qua. €» e£ divifio brocedens ex Tuflitid , ut -conjungitur cum Religione ,. boc eft , | eomveniens dominium in agros tribua- Sanétimonià. ex quibus Religio addi- |tur unicuique , ct major [croetur bonis, F &a eff cultui Deorum , c» fupplicatio- ; hNCoTc - t. EfWo d iia Tuflitia, e». ] Stri- | ciatur, E &iüs fümpta pro virtute illà, quz füum |— j. Ef eorum, qua pasia funt [ymbos - unicuique tribuit, f/«. ] Hoc eft, tabulz , inftrumenta , 2». Que cum religiofitate , id efl, | teflerz , arra , ea denique omnia, qua cam copulatur. | óméz4s bac, ícu, padorum firmande fidei iníerviunt, fanditas, fecundüm Platonem, ea Ju-| Szpids in hoc fignificatu legas /yzibo- ftitiz pars eft, qua füum Deo tribuit, | /z quàm /ymbols, Bleperitur quidem cim wide illum in Dialogo, cui Eszypbro apud alios, tüm apud Plautum multis nomen eft. Relofiias vox Apuleio !in locis fed non eodem plané. fignifi. peculiaris, : | catu :Curcul AG, 4 Scen r : 3. Ac duppliciis, ] Sacrificiis , & pro- ! Symbolarum — collaiores. apud forum pitiationibus, Hoc fen(ü apud Livium , pücarium. lib; 27. legas fuppliciis votifaque fati-|" 6. Secunda fmalis eft db»c. ] Hzc pos gave Dos — .— — —— :fterior dicitur . fuftitia Diflributiva. o4: Quarum efc prima numerorum ipfiu(que eft, premia & poenas pro me- obferoantta » e. ] Hac vulgo jafüiua riorum rarone ílatuere, Finalis ideó commutatiya dicitur ;: cujus eft confü- hic di&a , quód ca ftatuat ; qua ad lere , ut ne.quis in foliis hominum agrorum fines fpectanr, e Le gommerciis & contractibus injurià affi- EA : : : NUES BEES "FAS AT NOT IQ. DE HABITUD. DOCTR. PLATON. PHILOS, wetür bonis potior, minor non bonis. Ad hoc , bonus quifque Naturá & induftrià in honoribus & officiis praferatur : peffimi cives luce ca- reant dignitatis. Sed ille juftus in deferendo honore , ac fetvahido , modas eft ei, qui eft fuffragator Bonorüm , & Malorum. fübjugator': ut femper in civitate emineant que funt omnibus profutura, jaceant & fubje&a fint cum fuis auctoribus vitia, Quod faciliüs obtisebitur, ^h duobus exemplis inftrnamur: unius , divini & tranquilli & beati: alterius, irreligiofi & inhumani,! ac meritó inteftabilis, 2 ut peffimo quidem alienus & averfo à re&tà vino illi & cclefti ac bono meliores cffe velit. 5 Hinc Rhetorice düz ; funt apud eum partes. 4 quarum Bonorum, jufti tenax, apta & conveniens cum fe&tà ejus, qui Politi- - cus vult videri : alia v«ró adulandi ufus nullà ratione colle&us, 5 Sic vivendi ratione , facultates fuas di- una eft Diíciplina contemplattix Ícientia eft, captatrix ve.ifimil um, RB » y2-X * enim 22o2y eciC49. elocuti fumus , que periuafum velit, quod docere non vaieat : 6 Hanc dujetay dé qu INTER?P sminor vero malis, Pratered , ut finguli boni tum [udpte indole , tum arte fud 4nteponaniur im dignitatibus qt» mune - eibus adipilcendis , cives autem mali priventur [plendore M agiffvatis, Verium bec eff ratio 44n4 obfervanda 1//i , qui favet bonis d» proculcat malos , in. tri- RETATIO, ns edocetur zver[zs quidem à detey- runo C» eo.qui aberrat à juflá infls- tutnone vita , malit fias opes conveni- ve i veligiofo'celefli (i probo, Exinde dpíe ponit duas partes. Rhetorica, qua- ptum usa eft [cientin obfervatrix Ba- | Bonorum , fiudio[a JEquitatis , qua ido- buendá d confervandA dignitate : ut mea eft ,. 4». congruit cum profeffione il- ia [emper excellant im civitate , qua futura fant utilia. univer(is , vitia e- *» cum fuaforibus eorum negligantur , € proculc.ntur. Quod efficietur. faci- Us . fe erudiamur exemplis duorum Bus , qui uult baberi Aptus regenda Cvit&ii : alteTa. autem ef difciplina ! adulangs »qu& aucupaiur verifimilitu- dinem , experientia comparata fre. va- i10ne. Nam ftc exbolzimus d'A057v 7E:- bominum, unius veligiofi b» quieti ac| Chu. qu& ult. perfuadere , quod nop felicis : alierins Vampli. d» crudelis , ut potes docevé : Plato definivit eam fa- Norz, X. 4e merito intetabilis, ] Antiqui (inquit Porphyrio ad Horat Sermen., Sat 3.) Eos, quos ad teftimonium. ad- ssitii nelebant , inteflabiles vocabant, Deteffabiles , quorum teftimonium ma- dum (e execrandem efft. Improbus in- effabilifgue in Legg. iz, Tab. "3. "Ut peffüumo quidem alienus , Qf» sverfus à rellà Ratione , (le. ] Eocus - -hic procul dubio corruptus eft, 'Conji- - €iebam fic legendum : 4; peffimo qui- dem alienus.» averío à redd viven- dli ratione ; facultates (nc. ut fenfüs *effer : 4; ( Civis quifpiam , cui hzc duo | omprobo iMo,qui à redía vita deflethis, malit Ínas opes prolo illi viro perorit- tere, quem dis credat melibs ufurum, Hinc Rhetrica du& funt partes. "Vide Platonis Gorgiam;, : 4 Quarum wuna ef difciplina con- templairix bogorum , cnc. ] Hanc ramen "Plato non Rhetoricam , fed Juftitiam. Judiciariam appellat , eamque opponit Í Rhetorica. | $ St enim. d»oyy ceiClu) elocuti | fumus. Quod mapis ad verbüm ver- - | tas i4íum rattocinio caremiemg, — z | 6. Hane Julien 48 e d, dii ra : : M Er. : E ES $e UT exempla proponerentur) abberrens abi vq Joxáy, ] Hac Vulcani editio "eft, 66ggi- 605 1G if bs] Io 604. L- APUTLTETI Aeudff mud dixe definivit Plato: * quam Civilis particule umbram; id eít, imaginem nominavit. Civilitatem veró , quam zasmxw vocat, ita vult à nobis intelligi , ut eam efle ex virtutum numero fentiamus: 'nec folüm agentem, atque in ipfis adminiftratioiibus rerum fpectati ab eà univerfa atque difcerni. Nec folàüm providentiam prod.1fé Civi- libus rebus , fed omnem fenfum ejus atque propofitum , fortunatum & beatum. ftatum facere Civitatis. Hec eadem utilitatem anime pro- curat duobus modis. Altera namque Legalis eft , Juridicialis altera, Sed prior con(imilis eft* exercitationi , per. quam pulchritudo anime & robur acquiritur: ficut exercitatione valetudo corporis gratiaque re- tinetur, ?Juridicials illa Medicinz par eft, nam morbis anime me- "INTERPRETATIO. cultatem perfüadendi abfque docendo: omne ejus intentum e propofitum effe, quam appellavit umbram , boc eft,ft |ut reddat ftatum C:viaiis omninó malacrum cujufdam parus fcientig Po- profperum c f licem. Hac ipfa siudet litica. Vult autem Scienuiam Givilem,|commodis mentis duplici TAi02e, Nm quam appellat. Politicam , fic à nobis] "na eft Legalis , altera Turidicialis, concipi , ut exiflimemus eam efe unam | At prima harum perfrnilis eff exerci-: ex Viriutibus : neque eam taniium effc | tio, quo. decor &» firmitas comparatur adivam (v occupatam in ipfo regi- | menti : quemadmodium. f[nnitas ql. psl- mine , fed. omnia prorsds cezfidevari ab | chritudo corporis con[evvatur exercitio, 4, dh diflingusi. Bt Providentiam non | Hac 'udicialis fimilis eft Medic na, af- tantbm promovere Tes Polizicas , verim | ferr enim remedium agritudinibus men No T x. habent Florent, & Leidenf, membrana: | d'Jwaov. Quaenam veró fit illa pars Ci- AYNA MEIN TOTE TOIN JDE| vilis Scenuz, cujus Rhetorica umbra FITOTT DASKEIN, monftrosé & nul | tantüm cít & fimulacrum , inferids de- lo fenfü, Exemplar meum Elmenhor- | clarat idem Dlato ; nempé eam efle fa- ftanum habet ad marginem manu, ftitiam judicianam quam in adulatio- emendatum u»sagiy y é/Üem ajó, |nis genere mentitur Rhetorica , quem- gà didüav virtutem perfuadendi nec | admodüm Sophiftica Legalem, Fuca- docendi, quod magis accedi: , mehüf- | toria. Gymnaiticam , & Coquinaria que quadrat cum co, quod habet Pla- ! Medicinam. Verüm hzc , & que fe- to in Gorg. pag. 30. s«£» (eurpixor | quuntur -fufids vide apud Plaionem, Qus mue oiQ- 71:2) ) wel suvTw» ds- | pag. 316. 317. & feqq. in Gorgia, q' €) OxAQ mÜsvy &) , S didusxovra ,| | a. Exercitattoni per quam pulchritu- d edoyqu 3 hoc eft, nonne ( dicis | do, cyc. | Gymnafticz, te quempiam efficere poffe Rhetorem ) |.— 3. furidictalis illa. Medicina pav eff. ] ui de omnibus in turba probabilter di- | Malé in ceteris editionibus , Medicin& sere, poffit non docendo , fed [uadendo? | pars eff. Emendationem hanc , ut & L Quam civilis particula umbram | alias non paucas ignota: manui debeo , 4d efl, imaginem nominavit, ] Plera- | cujus nonnulla habeo annotata ad mar- que editiones habent, civilis articuli ,| ginem mei Elmenhorftiani exemplaris, malé, Debetur hxc emendatio Linden- | Czterüm hac ad verbum poene expref- brogio, ad Ammianum lib, ,o. pag. 196, | fa. funt ex Platone, fic enim habet: 4 quam rectam effé probant hzc Plato- | j zoaiTt466 ; ajz 1o d yvpoacixiis Tid nis in Gorg. pag, 316. &«« jap » £wm- | welanulio (| Ac ] umispoqes 3 f puo XP dé Adjar, maps epis | iain vio ditgsoguilu, 0 DE HABITUD. PLATON. PHILOS. Gog detur,ficut illa corporis. Has Difciplinas vocat , plurimumque ea- rum: curationem co;»moditatis afferre profitetur. Harum imitatrices effe .Coquinam & Unguentariam. Sed & artem Sophifticam, * profef- fionemque Juris blandam , & allentationum illecebras turpes profi- tentem ; inutilem cundis. * quatum Sophifticam Coquinz con;ungit. Nam ut illa Medicine profeffionem interdum opinione imprudentium captat, quafi ea, qua agit , cum morborum medelà conveniant : fic Sophiítice imitata Juridicialem ftatum, dat opinionem ítultis , quafi Juftitie ftudeat, quam iniquitati: favere conftat, Unguentariam veró profeffores Juris imitantur; nam ficut illa remedio vult effe, per quod fpecies corporibus ac valetudo ferventur , & non modo utilitatem cor- porum minuit,fed robur etiam virefque frangit , & verum colorem ad defidiam fanguinis mutat:íic hec fcientiam imi:ata Juris, fimulat quidem virtutem fe animis augere, enervat autem quod in illis nati- vz fuerit Induítriz. ? Virtutes eas doceri & (tuderi poffe arbitrabatur, que ad rationabilem Animam pertinent , id eft, Sapientiam & Pru- dentiam : & illas , que vitiofis partibus pro remedio refiftunt, id eft, INTERPRETATIO. Us , quemadmodiumn Medicina zgritu. blc enim bac contendit unguen- dinibus corporis, Has mominat Scien- ta fua mederi morbis, per qi euam Has.» afwmat fiudium ipaum pa- | pulchritudo cn fanitas conferventur cor- vere permuliàm utilitatis. Dicit Culi- poribus , c» tamen zem tantium ipuni- Tariam C» Cofmeticen effe earum fimias. | nuit commoda corporum , fed labefadhas Veràm artem. Sophislicam , c profeffio- | quoque firmitatem. c» vires , e» immu eem juris affentatricem , ac pra [e fe- | tat colerem genuinum . faciendo sut fan- " Tentem inboneflas blandiiias adulaiio i guis fubfidat ad interiora : ta bac men. eum effe omnibus noxiam, Ex quibus | tita farifprudentiam , fingit quidem fe "Sopbiflicam copulat cum Culinarid. Si- | procurare mentibus increménta Virtutis, eut enim ila nonnunquam aucupatur| at reverà debiliuat. naturalem — foler- nomen Medicina exifiumatione ignavo-| tiam ,qua eft in ilis. Exiflimabat vir- "um,quafr ia, quà facit; Cong yuAM y tutes das , qu& fpcétant ad jortionem vemedie morborum :ita Sophiflica men- | rationalem mentis , nimirim Sapientiam :üa profeffonem Turis dicundi , hanc | e» Pradentiam poffe tradi preceptis , de fe ignaris facit exiflimationem,ve-| cn. comparari ftudio. : AAÍque eas qui- luti faveat aquitati , chm certum fit | dem , qua. obfistunt-portionibus. Anima fiudere. eaa. impuflitia, Profeffores au- | corruptis ,. veluti earum. vemedium, tm Juris referunt. Cofineticen. Quem- No-T. —v. Profeffionemque Turis blandam , cr | Gymnaflicam, id. ad. Medicinam effe Affentationum. illecebras turpes profiten- | Coquinariam : 1mo [ic , quód Fucairix £e, | Hanc Plato unico vocabulo en- |. 4d Gymnaiiicam , boc Sophifiicam. ad (mpl) vocat, femperque opponit Tu | Legalem : rurfáfate quod Coquinarin ad titi Judiciariy , quam Nofter füprà | Medicinam id Rhetoricam effe ad. Tu- —Rhetencz. partem ..dixit: concemplatü- | $2477. . - :cem. Bonorum ,.jufti tenacem, &c. .). Virtutes eas doceri &» ftuderi pofz (o3. Quarum Sophiflicam Coquina con- V [e , vc. | Contrarium docet Plato, in Jengir..| Pauló aliter Plato. Ait enim | Menone, ubi fuse differit Virtutem do. more Gcoummtrico ; 4404. Fucatrix ad , ceri non poffe, T IC £ot L ATÜULEII Fortitüdinem & Continentiam raconabiles quidem :effe. Superiores autem Virtutes pro Diíciplinis haberi. Ceteras, fi perfedte funt, "Virtates appellat : 1i femaiperfe&e funt , non eas quidem Difciplinas : wocandas effe cenfet; íed nec in totum cxiftimat Difciplinis alienas, ? Juftitiam vero, quód ex trinis Ánime regionibus fparía fit , artem vivendi ,ac Difciplinam putat: & nunc $ docilem effe , nunc ufu & experiendo provenire. Bonorum autem quzdam fui gratià allerit ex- petenda ,ut Beatitudinem , 4 ut bonum Gaudium alia non fui gratià, fat Medicinam: alia & fui & alterius , & Providentiam , ceterafque | Virtutes, quas & fui causà expetimus , ut prarftantes per fe; & hone- jtàs: & alterius , id eft, Beatitudinis , que eft Virtutum exoptatiffi- rmmus-fru&tus. Hoc pacto eriam Mala quadam füi causà fugitanda faünt,alia cetérorum, pleraque & fui & aliorum: ut. Stultitia, & eju£- "nodi vitia; que & fui causà vitanda funt , & cotum , quz accidere ex his poffunt: id eft, Miferie & Tofelicitates. Eorum , qui appeten- da funt . quzdam abfoluté Bona dicimus, que Íemper atque omnibus, cüm affünt , invehunt commoda: ut Virtutes ; quatum Beatitas fructus. ÍNTERPRETATIO. wempo Fortitudinem «d» Temp.rantiam. | Virtutes quas exoptamus C propter fe, effe quidem raiiomis participes, Prio- | tauquam ex [uà naiurd excellentes AÍ- ves vero Virtutes exifizmari Scientuas. | que boneflas , qp propter aliud , nempe "Si reliqua fni perfecta, vocat eas Vir- | propter Beatitudiueim , qua eft defide-- tutes : fr vero: tantüm. femiperfedla funt, , ratiffonus, frutius Virtutum, Eádem uon extfiimat quidem eas appellandas * * M hy effc- Scientias :ai nom putat eas omnino Xemoins cffe à Sciemtin. Exiflimat au- den Cufütam eff ariem d Scientiam vivendi, qua extenditur pev tres par- des-mmentis : e» eam comparari praceptis, 70000 uf (» expevientid, Affrmat-au- fem: aliqua Bona cupienda effe propter fe, v.g. Beatitudinem , c» jufiam La- tiam alia non propter fe , veluti. Me- dicinam s alia. qf» propter fe. ép propter 6liud, velutt- Prudentium. ac veliquas 1,81 femiperfetia [unt, cc, ] Has fü- prà imperfedias appellavit , dixitque il- las effe, qux in omnibus beneficio fo- lo Naturz proveniunt, yel, qua folis Difcplinis traduntur ; & magiftrá ra-, "tione difeuntur, t 2. fuflidam verb, quod trinis Api- ?8&. regionibus fpar[h fit. ] Unde & Vir- sutes omnes Morales Plato uno Tuíti- $ic nomine complectitur, » Docilem, | Obíerva hic docilem ; valione aliqua etiam Mala fugienda. Junt propter fe . quadam propter. alia: quamplurima 13m propter [e , tum pro- | pter alia : quemadmodum Infamim, ac fimilia Mala , qua fugienda [unt tipm propter fe... im propter ea, qua poffunt evenire ex ipfis : mempo propter Mife- rias ( Inforiunim, Ex iis. qua [unt eptanda , vocamus monnulla. fimpliciter. Bona .qua ,chm poffdentur , inferunt ntlitatem perpetuo , c» cunis , qui eg. potfident : quales fnnt Virtutes , quavum. I 4 E: non vulgato fenfü accipi pro eo , qui facilé fe doceri patitur, fed pro co, quod facilé praceptis traditur & com- r paratur, E 4. 'Ot bonum gaudium, ]-Yllud , quod ex animi voluptatibus ac virtutum pof- fcffione percipitur. nam gaudium , quod ex fenfibus provenit , bonum effe negat - Plato in Gorgia , pag. 348. & 339. $ U: Medicinam, | qua expetitür propter Sanitatem. —— DE HABITUD. DOCTR, PLAT. PHILOS. 667 eft: alia quibufdam , nec eun&is; vel perpetuo Bona , utx Vires, Va. - letudo , Divitiz, & quzcunque Corporis ac Fortung funt, Pari pa- &o, & eorum, que declinanda funt, quedam omnibus ac femper vi- deri Mala , quoniam nocent atque obfunt; ut funt Vitia & Infortu- nia : quedam aliis . nec ea femper. nocere ; 2 ut 4Egritudinem ,Egefta- tem, & cetera, Sed Virtuiem liberam, & in nobis fitam , nobifque voluntate appetendam: Peccata veró efle non minus libera , & in no- bis fira, 5 non tamen ea fufcipi voluntate, Namque ille virtutis fpe- Gator, cüm eam penitüs intellexit bonam effe, & benignitate prz- ftare, eam affe&tandam profecto , & fe&andam exiítimavit fui causà, ut item ille, qui fenferit Vitia non folüm turpitudinem exittimatio- ni invehere, fed nocere alio pa&o, fraudique effe ; qui poteft fpontà (c ad eorum confortium: jungere ? Sed , fi ad ejufmodi Mala pergit , ac fibi ufüram eorum unilem credit ; deceptus errore, & imagine Boni follicitatus quidem, 4 fciens vero ad Mala precipitatur. Difcrepes quippe à communi fententià,íi non quidem ignores , quid inter Pau- periem ac Divitias interfit : & cüm hzc in proclivi fita. fint, nec Pau- peries honeftatem , vel turpitudinem Divitiz allature fint , fi Egeíta- INTERPRETATIO. fructus eff Beatitudo : alia [unt Bona | nam , cf. excellere beneficenti , judica. aliquibus , non, autem omnibus , nec fem- | vit eum. procul dábio appetendam effe , per» veluti Robur , Sanitas. , Opes ac | e» fequendam propter [e. omnia, qua pertinent Ad Corpus dh» ad | que.qui antmadvertevit vitia non mos Fortunam. Simi quoque ratione , ex | do. inferre fimiffvam notam fama, ve-. iis.que vitanda [uur , aliqua apparere | rim ctiam ladere alia vitione , cl» de- Mala univerfis, d perpetuo , quia la- dunt c» officiunts qualia. [unt vitia qb | facere eorum * A1 fé, tendit ad ejufmodi infelicitates : aliqua quibuldam rantüm, mala, e arbitratur fihi fore utile its 4c ne perpetuo quidem em officere 3 ve- | uti, fallus errore, g^ invitatus qui- iut Morbum , Pauperiem , ac reliqua. | dem fpecie boni : fciens tamen detradi- 4rviriutem effe liberam , n. pofitam | tur ad Mala. Etenim differas à commen penes uos , & ultrh exopiandam nobis: | opinione , fi [cias quidem guentum frt, daf- vitia autetn non efft minis. libera. dp. | criminis inter Egeftatem ct» Opes ; aique s vo[iri arbitrii ,"nec tamen illa. eligi ul.| cium ifla. fint tibi faeiliz paratu. 5» £ró. Ile enim qui contemplatur Viriu- | Egeflas. nm fet peritura Jdonorem , aut £m .,quammo cognovit 2mninb effe be-i Opes dedecus , fé amieponas penurians N-o T 4, xs Ut vires , valetudo » dc; ] Elac | luntas noftra non in peccata ipfa feraa ctbere à quomodo bores fe uliro 2ffincm. funt 4g "Acam media , de quibus jam fupra, iet 2. (Ut egritudinem , egesiatem : £c. ] Hec quoque é numero funt 2f/ uécuy, o» Non tamen eá fufcipi volantate, | Hoc .eft,non appeti füb ratione vitio- ium. , fed (ub aliquá falsà bonorum & commodorum. fpecie; ut infr explica- tur, adcó ut cüm ca perpetramus , yo-1: : Nm : : i tur: fed in illa, qua nobis. finximus j commoda, ; —4. SCiens vero ad mala pracipitatue, 1 Locus bic non mihi videtur fanus , ne- que enim íi quis errore deceptus & inyitatus boni imagine (ut dixi) tenz dit ad mala , dici tem precipitaffe, Ed poteft in ea fe fÍzieme Sicut ille 240- H " 6o8 L APULEII tem rerum victui neceffariarum copiis przferas, ineptire videaris, & adhuc illud abfurdius , (i quis fanitatem corporis fpernat ,eligens mor. bos. Sed illud poítremz" dementie eft, eum, qui Virtutis pulchritu. dinem oculis Anime viderit , utilitatemque ejus ufu & ratione per. $ fpexerit , non ignarus quantüm dedecoris atque incommodi adipiíca. tur ex participatione Vitiorum ; tamen addictum fe velit Vitiis. Cor. porum Sanitatem , Vires , Indolentiam , ceteraque ejus Bona extraria, item Divitias, & cetera , quz Fortunz commoda ducimus , ea non . fimpliciter Bona nuncupanda effe, Nam , fi quis ca poffidens, ufu f& -Ye abdicet, ea illi inutilia erunt; fi quis autem eorum ufum converterit ad malas artes , ea illi etiam noxia videbuntur. [ : Si quis autem iis abutitur , obnoxius erit vitiis: qui ea poffidet , habere hoc etiam cüm obit, non poteft. ] Unde colligitur, Bona hac fimpliciter dici non oportere: nec ea, que funt morbofa , ut Pauperiem , cete;aque, exifti- 7 mari Mala oportet. Nam qui tenuis eft, (i modificetur in fumptibus, nullam noxam ex eo fentiet: & qui redté pauperie fuà utitur, non. folüm nihil capiet incommodi , verdm ad toleranda cztera melior, atque przeftantior fiet, Si igitur nec habere pauperiem , neque eam tatione regere contrarium eft; Paupertas per fe ma!um non eít, 2 Vo. 29 luptatem veró neque Bonum effe abfolute , neque fimpliciter , Malum: INTERPRETAT!O,. verum, qua neceffan& [unt ad vitam, | ad pravas artes , ipfa videbuntur etiam earumdem abzndantia , exiflimaberis | idi perniciofa. ( S2. vero aliquis malé sn[anire Atque boc erit adbuc ineptius, | utitur eis, propen[us erit in. vitia , dh, fé quis contemnat prifperam -valetudi- | qui babet ea , nom valet ea vetimive ; Te" Corporis prebonens ei agritndines. quando moritur.) Ex quo infertur em Verhm hoc eft extrema. in[anià , cim 45. qui confbexerit acie mentis , formo- Jitatem virtutis , (p cognoverit expe- TientA (5 ratione ejus utilitatem , non efe nuncupanda ablolutb Bona: mec ila quoque , qua [funt agritudinis plena ,ut Egeflas ac veliqua , yudican- da [unt mala, Qui enim eff zngufló Jeiens quantum probri d. damni ferat | ve. , fi moderetuv enpeufts , nibil imde ex con[ortio vitiorum , velit nibilomi- | percipiet. incommodi , (» qui ben? uti- Ps effe. mancipatus vitiis. Dict bac Ciur [uA tenuitate , non tantiim nullam mon appellanda effe ab[oluià bona pro[- ' moleflium pauetuv , fed etiam: evade peram Valetudinem , corporum. Robur , |paratior a/que aptior ad reliqua fe f- doloris caventiaum , aliaque QUU menda, Si ergo non Tepugnat pati i5o- bona externa »pratereà Opes , p alia, piam, ty eam moderari ratione , 1n0- q"& vocamus Bona Fortuna : $1 enim pia ex [ud naturà mon es Malum, Aliquis illa poffidens , privet fe eorum | Exiftimabat Voluptatem nec effc fimpli- M/", ipfa erumt ei fuperuacanem, Si|cier Bonum . uec Abjoluté Malum : "trà quifpiam, detor[erit. eotum ufum Y s No 1 ww Ge 5i quis autem iis abutituv , Cc. | fidet , ut fit fenfus, quem expreffi in enim obit , non porc $t. Quidam codices | interpretatione. EET . : E 5 ! E omnino: hxc Ignorant, & certé viden | 2, Voluptatem vero neque Bonum effe tur effe Gloffémara eorum , qua pra | ab/olutó , (c. ] Vide Platonis Gorgiam ccfferunt, Si tamen retineas , interpun- | pag. 3,8, & feqq. & ejufdem Philebum; £c Juter vocem iiis ,&, 2ui ea pof-|- : : CR. Íed eam E E af E É | 25 É 2 E |: [: 3 E E E DE HABITUD. DOCTR. PLAT. PHILOS. 609 fed eam, que fit honefta , nec pudendis rebus, fed gloriofis actibus veniat, non elle fügiendam : illam veró , quam afpernatur Natura ijifa, turpi dele&atione quzfitam , vitari oportere cenfebat. Sollicitudinem: & Laborém;: fi naturabiles effent ; & ab ipsà virtute defcenderent ; & elfent pro aliquà preclarà adminiftratione fufcepte, appetibiles ducebat efle: fed, fi adverfum Naturam turpiffimarum: rerum :causá: gignerentur, malas 2 inteftabilefque effe, Non foldm Vitia voluntate: accidere animis, & venire corporibus, fed elle medium quemdam fta- tum: qualis eft, cüm abeft Tríftitia, nec tamen Latitiam adelle (en- timus, Ex his, quz in nobis fünt, primum Bonum: atque Laudabile eft Virtus, Bonum ftudenti. ideó Honeftum appellari oportet. Solum quippé quod. Honeftam eft , Bonum ducimus: ut & Malum, Turpe. & meritó quod Turpe e(t , Bonum non poteft efle. 5 Amicitiam ait Ífociam, eamque confeníu confiftere: reciprocamque effe, ac. dele&ta- tionis vicem reddere, quando zqualiter redamat. Hoc Amicitie com- modo provenit, cüm amicus eum , quem diligit, pariter ac fe cupit profperis rebus potiri: ZEqualitas ifta non aliter provenit, nifi fimi- litudo in utroque parili caritate conveniat, Nam ut pares paribus ir- refolubili nexa junguntur: ità difcrepaptes , inter fe disjunái funt, nec aliorum amici. Inimicitiarum autem Vitia gignuntur ex Malivo- INTERPERETATIO- verum illam non effe evitandam , qua fet bonefta , mec oriatur ex vebus tur. pibus . fed ex praclavis facinoribus : jam auiem parium oblettamento inbo ncfto , quam ip[a Natura refpuit , effe fugiendam. Exifiimabat auxictatem (fp laborem cffe optanda ,fi effent. INatura confentunea , «» procederent ab ipsá Virtute , atque. fubirentur ob. aliquid egregii gerendum : verim effe mala c» execranda .fi crearentur contra. Natu- vAm ob res tnbone[flas. Non tantum vi - lia eUenire voluntarià Mentibus , d contingere corporibus , veriym effe etiam quemdam flatum medium , veluti quan- do caremns morore , neque tamen ex- perimur nos Affici gaudio eorum .. qua reperiuntur in. nobis, Primum Bonum €» laudabile illi , qui appetit Benum , eff Virtus. idcirco vecandum eff Hone- |. Sum. Etenim id tantim exiflumamus effe Benum ,quod eft Honestum : quem- admodum (» exilimamus Maluzs id, quod eft Izboneftum, Et jure id, quod efr Inboneftum , nequit effe Bonum, Di- ct Amiitiam effe conciliatricem. focie- intis , 21que eam pofitam effe in. Con- cordia , c effe mutuam , d» parere gan- dium reciproctum . cum veédamat ex &quo, Hoc evenit utiliter Amicitia, | quando amicus optat,ut ille, quem amat, fruatur [eeundá fortuná codem anodo, quo ipfe optat eà frui. Hac equalitas mop gignitur mifo fomdlitudo: confentint in ambobus &4quali dileclione. Sicut enigs &quales conneciuntur &qualibus vinculo indifflubil , fic imaquales difcordamr dnuicem , neque. amici funt aliorum. Labes autem odiorum creantur ex .Ma- TN. 0 T J£ cx Si paturabiles effent. | Naturabi- lis , naturalis, juxtà naturam , ut patet "€x is qua fequuntur, 2, dntestabilefque, | Xntefiabilis hic 9 idem eft ac deteftabilis, 3. Amicitiam ait [ociam. ee, fule Platonis libxos de Legibus, HHhb | ] Come $ IG- 1$ bos IO lentià per morum diffimilitudinem , & diftantiam vita 355 fectas, atz que ingenia contraria, : Alia. edam Amiciti genera dicit elfe : ;qua- zum pars Volupratis gignitur causá, pars Neceffitatis, Neceffitudinum & Liberorum amor Nature. congruus eft : ille. a'ius abhorrens ab huc manitatis clementià,, qui vulgó Amor dicitur; & eft Appetitus ardens, cujus infün&u per. Libidinem. capti amatores corporum ,. iti. eo quod viderint , totum hominem putant, Ejufmodi calamitates Animarum , Araicitiás idem appellari vetat, quód nec mutux fant , nec recipro. cari queant, ut-ament, quz redamantur ; nec! conftantia. illis affit, 8c diuturnitas defit : Amorelque ejuímodi. fatietate ac, peenitentià termi. nentur. ? Plato tres Amores hoc genere dinumerar. quod fit unus di. -vyinus,cum incorrüprà: Mente, & Virtutis ratione conveniens, non HA s ifa Hl qua Amanturredament , c quarum. pars voluptatis causa , epe. ] pecnitendus ; alter degeneris animi , & corrupriffime Voluptatis :3 ter. uus ex utroque permixtus , mediocris ingenii , & cupidinis modice, Animas vero fufciores impelli cupidine corporum , unumque illis pro. pofitum effe, ut eorum üfurà pouantur ; atque ejufmodi voluptate & delectatione. ardorem - füim. mulceant, 4 llle veró facere & urbane funt, Animas Bonorum deamare, & (ludere illis ,) fadumque velle INTERPRETATIO. levolenti& per diparitatem indolis , qf meque diu duvant : atque. tales Amo- difcrepantiam. vita. , Qf» profefftones mc. res-fipinntur Yaffidio d» penitentia, ingenia (ib adver(antia, Ait etiam effe | Plato recenfet tres eju[modz Amores , Alias fpecies Amicitia: quarum qua. | quia neus eff Ceelestis congruens cum dam conciliantur propter voluptatem ,1 animo fano , d» cum Virtntis patuvá , quadam propter Neceffitatem, Amor fa- | nullam inferens. (ui powtentiam. Alter miliavum n filiorum eft confentaneus. proprius mentis ignava c» libidipis te- Natuya : ile alter , qui ferà. vocatur. terrm : tertius temperatus ex. ambo- "mor , adver[atur Manfuetudini huma. | bus proprius Animi mediocris , cb» ano- nitatis: eflque vehemens Cupido , cu-|derata Cupiditatis, Teiriores. autem gus fimulatione libidinosd correpti Ama-. Mentes infligari. Cupiditate. corporum , tores corporum , exiflmant univerfum atque hoc. tantnm babere im. votis. ut bominem - confiltere in eo quod afpexe- ' fruamur ufu. corum» Q leniaut fuum vint, Idem Plato prohibet, ne ales pe- | aftum t4li voluptate atque. oblectamen- Jffes Animorum vocentur Amicitia :quia | to. Ile autem puriores mentes fune le- mec [nnt veviproca. , mec poffunt fieri mu- lida gh» comes, Ait illas diligere Ai [s Bonorum . ( benà velle ills, quoniam eque babent [labi litatem, 0 ia etiam Amicitia genera , £c. | hos ttes medios affectus , potiüs quàm Vide Platonis Lyfidem, 2-9 edu 414 e 8 zilcaa VEA ER» 3 V x oU. nec ilis Dzmonum nomén tribuit, 2. Plato tres Amores , pc. ] Vide ejus quo Amores Divinum & Vulgarem in- j &gnit, - 4. ls verb. Puriores mentes , qua Dialogum , cui titulus Convivium. - 3. d'ertius ex uiroque permixtus. ) Quem in tres .ádhuc dividit , quorum | Amore divino flagrant ,. de quibus ta. amus (medium: tenet. inter Divinum & | men -nondum docusus;ciho....-— x Vulgarem, dub 1teliqui tagis acacdupr, 5 Factumque velle, ].De hac formue hic ad Divinum , ille ad Vulgarem,. fed dà. jam.ad.Apologiam xiximus,. ier & Amores dicendos exillimat , idcóque- m I [2 ps a. 5 DE HABITUD. DOCTR. PLAT. PHILOS, 4n uti quamplurimüm potiaritur bonis artibus, & meliores praftantioref. que reddantur. Medias ex utroque conftare: nec dele&ationibus Cor. porum prorsüs carere , & lepidis animarum ingeniis capi polle, Ut igitur ille Amor teterrimus , acinhumaniffimus atque turpis, non ex rerum naturà, x fed zgritudine corporali morboque colligitur : fic. ille divinus , Deorum munere beneficioque conceffus , afpirante Ccoclefti Cupidine in animos hominum creditur venire, Eft Amoris tertia fpe- cies, quam diximus. mediam , divini atque terreni proximitate colle: &us,'nexuque & confortio parili copulatus , ? & Rationi propinquus eft, ut divinus ille; ut terrenus ille cupidini junctus eft Voluptatis, 3 Culpabilium autem virorum quatuor forme funt : quarum prima ^ Honoripetarum eft, fequens 5 Abftemiorum , tertia Popularis , Ty- rannice dominationis eft ultima. Quapropter 6 illud primum Menti- bus evenit vitium , cüm vigor Rationis elanguerit , füperiorjue & INTERPRETATIO eptareque ut quam maxim? poffideant 4 Efl tertium genus Amoris , quod appel- bonas artes , atque efficiantur probiores | lavimus medium, quod concipitur affi- €» excellentiores, Ait vero 7edias Men- tes conflari ex ambabus exitemis y 2t- que. ip[as mon emmin) abhorrere à de- leétationibus corportis , (5 poffe etiam trahi eleganti indole Animarum. Quem- adimodum ergo ile .Amor teterrimaus, e» feriffimus ac inhoneflus non concipi- tur ex naturá verum , verum ex. anor- bo 24tque infirmitate corporali : ita. ille ewleflis ivibutus dono ac liberalitate Deorum putatur penetrare dn mentes humanas én[pitatione Cupidinis divini, No 1. Sed agritudime corporali , morbo- que provenit, | Eft enim jíxtà Plato- aem In(aniz fpecies à bile aduflà pro- SEIHEHUS, o Dn (0n 0e [s 1.CEt st Rationi propinquus eff. ] Le- ge meo periculo: E? Ratzoni propinquas *fé. nui divinus ille s ut terrenus ille eupidini der. —— S c3 Culpabilium autem virorum qua- quer forma funt. ] Widendus Plato lib. güm aget, — owe BHonoripetarum. | GIAeTIMus vocat Tqino 0 2 [c peu. c8. M5 flemiorum. ] iter uat: Plato- Ai funt non a5ffemii, Éxcerpta Putca- fii: hab .8.-de Republ. de his quoque infrà ite-. vorum » quod nihilo magis invenitur bent abftrenuorum ,hoc eft, igna- |: 56. d Ath- íbiUonis. -EDMEC uitaie Amoris celeflis e terrestris , qp connectitur vinculo. t» Jocietate..&quali uminfque , e» affipis eff Rationi , quem. admodum ille celeflis ...& adnexus. eff | cupiditati - Voluptatis , ficus ille terre- ftris, Sunt autem quatuor. fpecies. bo- minum vituperabilium : quarum prima "eft Ambitioforum , alteva Avarorum , tertia Plebetn spoltrema eff Yperii Ty - YA. Quare Ma prima labes | acci- dit Animis quando robur Rationis fue- rit debilitatum. , «t ca pars Amima, X« JE. / / apud Platonem, non "abhorret tamen ab ejus fenfu, cüm enim GiA»3edueTu illi congerendis pecuniis unicé incum- bant. , res -bellicas negligunt: , atque cam vitant bella quantum. poffünt , utpote qua -congeftam. pecuniam .ex- hauriant, ipfofque thefauros ac corum - | peffeffores, militum & invidoram civium Mrapaciati exponant, Minüs quadrat 43 Abflemiorum ; Abflemius enim nihil 4liud fonat quam 4 remet, hoc eft, |'vino , abborrens. Corruptus precul du. dio hic locus, unde certó emendem non habeo, quid; filegas Zbffentorum, hoc'eft , abflinentium , & nummis fuis tanquam facris parcentiuffi? ^; . €. 10d primum qe. oitiuin, ]-An HHhh j 1o Io éts L APUEPTESII: : robuftior fuerit Animz portio, in quà Ira dominatur. 1 Gaza dici tur altera, ea fic nafcitur, cüm propter peffimum paftum ejus partis animz , quz ex Cupiditatibus conflat, non folüm Rationabilis & 1raf centiz. loca poffidentur, fed etiam ejus, qux non. neceflarias Cupidi- nes acuunt, 2 Hunc talem Plato Lucticupidinem atque Accipitrem pecunie nominavit. 4 Qualitas popularis exiftit, 5 cüm indulgentià cu- pidines laborate , non: folüm juftis defideriis exardefcunt: 6 fed his etiam obvig atque occurfantes , 7 & illam confiliariam , & illam alte- ram lratiorem Animam conditionibus fuis prefferunt. Fé ggyr;; eft. lu- xüriofa & plena libidinis vita, quie ex infinitis & diver(is & illicitis Voluptatibus conflata , Mente totà dominatur. ? Qui. (it autem omnium INTERPRETATIO, eui lra imperat, ewa[erit fuperior , qt» fortter. Secunda vocatur oAtyapyiz. En fic oritur, quando ob deterrimum ali- mentum. iÜius portionis nima , qua conflatuy ex. Cupidinibus, non tantum occupantur [edes parüs Rationalis d» | eth illam alteram avdentiorem. Irafcibilis , verim eiiam la loca zpfrus Concupifcibilis , 444 excitant Cupidita- tes «om neceffavias. Ejufmedi virum Cupiditates , fatigat& nimia licent , non tantim. incenduntur. aqnis. defdes riis,verhm refifientes quoque. c» obla- Jantes eis opprefivunt [uis qualitati- bus ilam Anime partem confilintricen, Tyrannis eff. vita laftiva (to libidinofa, 2H Coifi- pofita ex. innumeris , y variis, in- erdidiis Voluptatibus , regnat per uni- Plato appellavit Avidum quaflhs . c» | ver[am Animam, Dicit autem illum, "A ccipitrem pecunia, Indoles eff , quando No Y. "Oaugapua. dicitur Altera. ea. fic , 45c.] Sic omninà reftituendum eff, & pun&um przponendum voci sap yía, ut feníüs fuperiorum verborum finitus intelligatur. neque enim Honoripeta- ; rum yiium A/japyiae Plato vocat; fed mwwuapylap , & - maoxpuTÍap, eaque primam apud eum. conílituit corrupta Reipubl, formam , VAL)dpxie, -fecun- dam , dWacexea7ía, tertiam , qUeavyirs de- | nique quartam. cüm bené conffitute | Reipubiuca fit una tantüm forma apud €um,nempé gisoxegTia regis potefta- I Duxta; — — iU. ; 1. Hunc talem Plato Lugricupidinem. ] Repone Lzcrieupidum , nempe virum | fenfüs illas $ JAnapxias ftudiofüm, | Lsericupidus , QiAoxepdus Dlatoni in. Hipparcho Dia- logo. picici c 100i i 3. dique Accipitrem pecunia. ] eui pecuniam TAabit, wt Accipiter aviculas. -Porró 4ccipitrem hunc nequaquam. po- fenfü Platonis , Apuleius hoc, avaro dA; Japxrar itudiofo , nomen indiderit , & quidem maximé congruum, : 4 Qualitas popalaris. ] Studium 4 d'uox pal ac» $: Cum indulgentia cupidines labora« t4. | Colvius /26zrrate. aut quid fimile reponendum cenfebat; Ego nihil muto, cupidine[nte laborate indulgentiá , qua eft Apuleii in abutendis vocabulis li- - centia , hic nihil aliud. fünt quàm cg» pidines labovautes mimiá zndnlgenti, 6. Sed his etiam, qua obvia aique j eccur[antes , (pc. ] Corruptus locus & fenfü carens, Tollebam 444, ut effet — cupiditates non femper fe- qui jufta defideria, fed eis etiam fxpé reluctari , ut in interpretatione expreffi, — 7. Et illam confiliaviam d» illam al- eram traiiorem Mnimam, J:Hoc-eft- 2 Rationem & Apppetitum Irafcibilem, ;.— | 8. Qui fit autem omnium peffünus, tuin Platone deprehendere , tametfi | aoc. ] Peffimus vir Platoni Tyrannus diu multumque fuerim aucupatus, Non | cft. Plato erge, quantüm arbitror, fed »€x| publiá, . De quo vide libb, 8. &.9. de Re- LES Midas Zoi n i i quidem ipfi. at illum videri deter- verim etiam quia eft incognitus. fibi bf. d quia fumma improbitas exci- DE HABITUD. DOCTR. PLAT. PHILOS. 615 peífimus , eum, non folàüm turpem, & damnoíum ; & contemptorem Deorum, & immoderatam & inhumanam atque injociabilem vitam ait vivere fed nec cum proximis fecámve congruere , atque ideó non modó à caeteris , verüm etiam à fe difcrepare: nec aliis cantüm, fed. etiam fibi inimicum efle, & idcircó hunc talem neque bonis, nec omninó cuiquam , nec fibi quidem amicum elle. fed eum peffimum videri, quem nulla malignitatis fuperlatio poffit excedere, Hunc ta- lem;nunquam in agendis rebus expedire fe poffe, non folàm propter infcientiam , fed quód etiam fibimet fit ignotus , & quód. perfecta malitia feditionem mentibus pariat: impediens incepta ejus , atque meditata confilia, nec permittens quidquam eorum, quz volet. Peffi- mo quapropter deterrimoque non ea tantüm vitia , que fecundàm Naturam non funt, pariunt execrabilitatem , ut eft Invidentia ,ut eft de alienis incommodis Gaudium: fed etiam qua Natura non refpuit, Voluptatem dico , atque ZEgritudinem , Defiderium , Amorem, Miferi- cordiam, Metum , Pudorem , Iracundiam. Idcircó autem hoc evenit , quód immoderatum Ingenium,in quaecumque proruerit , modum non habet. atque ideo [emper ei aut. deeft aliquid , aut redundat. Hinc ejufmodi hominis Amor omni tenore eft corruptus , quód non folüm effrznatis Cupiditatibus , 1 & inexplebili fiti haurire avet omnia ge- metra Voluptatis , fed quod ipfo etiam forme judicio ,irrationabili errore s INTERPRETATIO, thm effe turpem, d pernmiciofum , eh qua cupiet, Quá de causá nom [olim Jpretorem Deorum , qp degere vitam in- | ila Vitia, qua fumt prater Naturam , zemperantem , &» feram, (^ focietatis | qualia. funt Imvidia, c» Dele&tatio de "mnimicam.. quim d» eum nom con[entire | alieno malo, reddunt. deteflabilem bo- tum cognatis ,neque cum [eib[o , prepter- | minem, nequilffimum e$ improbiffimum, eZque diffentire mon [Jolhm ab als. vernm ch ila quoque à quibus Natu- verbum à [eibfo quoque : nec folium effe | va von abhorret, ncmpe Voluptas , Solli- enfen[um ceteris , fed etiam frbimetipft, | citudo , Cupido , Amor , Connuniferatto , ideoque eju[modi bominem meque effe Tumor , Verecundia , Ivà, - Hoc autem qui eft. deterrimus omnium , mom tam- nec [;nens eum facere quidpiam ex iis, amicum bonis ,nec ulli prorszs , uec fe- temperans , in quamcumque partem, (e fimum, quem nullus exceffas improbi. talis poffut [uperare. Ej ufmodi bominem nunquam poffe [e extricare im megotiis gerendis , nom tantim ob imperitiam , conjeverit , nullam feroat mediotvita. tem .( proptevez [emper aliquid defit, vel abundat, 1deà Amor talis bominis eff corruptas fecundum fe totum , non Jnodó quia ipfe optat Cupidimibus ef- franibus c fiti inextinguibili fe ingur^ tat tumultum in. animis :officiens pro- | gitare omnimodis Voluptatibus fed etiam ; pofitis ejus. inchoaiis Ac | precogitatis * | quia fallitur: ceco errore nter judicat cr Et igexplebili fii, ] Sic maluiccum | qui , ut alteram. hanc le&ionem tuea- €olvio, quim , ut in vulgatis £nexpl;- | tur , exempla duo alia affert ; (ed certà eabili , reluctante licéc. Elmenhorflio,, | minime- finilia,.-- ds HHhh^j ^ $ 1j contingit propterea quid Auimus im- 19- 6a CONBS cJ PUE ID diftrahitit:isnorans veram pulchritudinem., & corporis effoeetam & éiervem ;.&- flusam cutem :deamans. mec. faltem * coloratos. fole ; aut exercitatione folidatos, St opacos ambrà , vel: molles defidià, ?fed. cu- ià nifnià tedicatos-artus meti facit. Non fponté eraffari: malitiam . mültis' modis"eonftat; 3 Namque injuriam, inordinatam paffionem & &gtritudinem meris -effe ait, unde liquido arbitratur , homines 4-non fponte ferri, Quis enim tantüm nali voluntate füfciperet, ut in opti- mà Mertis (az parce fcelus .& flagiuum fciens veheret Cüm: ergo polfeffio mali ab "imptrüdentibus capitur ; ufum 'ejus. & "actiones opor- tétab ignorahtibus fuftineri. ldcircóque pejus «eft nocere , 5. quàm noceri. Etenim his rebus nocétur. que füht 'viliores ; corporis fcilicet da cor tob -IiNTERPREZTA&TIO,- c duin de. pulchritudine. : mom togno/cens | quo emanifeffo infert bomines Agi Invi- -Micaius e$, - Juvenalis ; veram formam ,- atque. atpaus, anollem ,| 10s, Nam quis ultro fectberet dm [fe tan- t languidam , q fragiltim curem tov. 1»m mali, wt inferret prudehis crimen ports. weque falteim 1m. pvetio babet? d rutpitudinem án praftantiffiimmam por- aewbra infufcmim [ole , aut indurata -tiomem fui nimi ? Chin. igitur malum exercitio, c obefa- ob umbram , Aut. incipiat committi ab ignorantibus ; ne- delicata ex otto , fed fucata ingenti cn- | ceffe ef ut u[us ejus e» fatta. eXETCEAT. - YA. Certum eff multiplici vatione im- iur euam: 4b ignaris, Mtque ideo dete- probitatem [yvire invito homine. Dicit vius eR. ladeve quàm. adi. Nam ladi enim Plato contumeliam effe pertuvba- | bis vebus quis poteft , qua abjestiores tum affedum , (n morbum wmt, x ifunt , videlicet corporalióus , q ex- No T Pac ed cutem fole curabant , ZA/eer ?nfolatio- | lorum qui patiuntur , quàm qui fa- Mem vocabant, DPerfius Sat. 4, — | cius. - X CE : ! Qua tibi fumma boni eft? unda vi. 4. Nem [pomis ferri. ] Supple , a4 n- e ME DaTUA —— —— duriam inferendam. Cave exiftimes Dla- Semper , dp afidue curata cuticula | tonem , cüm homines ad injuriam in. : fole, - ... ferendam non fponié ferri ait , id co Ad quem locum vetus Scholiaftes, Ca- | fenfu. dicere , quafi füperiore aliquá vi Noftra. bibat vernum contrata £uti- |Jis nocere, nunquam profedó tantum €nla folem , — — .- [in fe malum -admitterent, Hanc effe Effugiatque togam, —— x [mentem Platonis & Apuleii noftri fa- 2. Sed curá nimia medicatos, ] Sic "tis declarant qua fequuntur, legit VVovyerus , non ut in vulgatis| ;. Quam znoteri, ] Verbum hoc in medullatos, fic in" Apologià dixit se-- 'paffivà "voce nfurpatüm , pro Jedi arbi- ES 0. 0-1 ror jam: ebferválle sme; 9 ee $ Namque injuriam, (»e,] Obferva| — reg VOTROTOTIMDIESRENTIR 5 DE HABITUD. DOCTR. PLAT; PHILOS. & externis, quz vel imminui poffünt., atunent Ánimam,. effe, Ex quo intelligi poteft, quód. animis potioribus , que. ad ipfam infertur : plufque fibi obeft , qui [271 , vel fraudibus. interire: illis Sed nocere. longà pejus bonis eo vitio pernicies alium cupit perditum. . quàm illi x nocet adverfum quem talia machinatur, & .cüm nocere alteri malo. rum omnium maximum fit ; multó gravius eft, fi impuné.: graviufque. & acerbius eft omni fap plicio deferatur, nec hominum interim animadverfione ple&atut, ficut vius eft acerbiffimorum morborum carere medicinà , medentes fallere; ; quarum dolore , incolumitati refidua. Quare , ut optimi medici conclamatis defpe- ratifque corporibus nom adhibent medentes manus, fec. uti aut. fecari eas partes rum partium coníulatur, tura curatio doloribus fpatia » qui nocet , abeat ; 1 noxio impumnitas Bgtae ne nihil. profu- promuleet : ita eos ,. quorum. Anima vi- tiis imbnte fünt , nec curari queunt. mediciná Sapientiz , eos mori prae- ftat. .] Namque eum ,cui-non ex. Naturá, nec ex induftriá , re&ó viven. di ftudium:conciliari poteft , vità exiftimat Plato effe pellendum : vel, Ít cupido vite eüm teneat, oportere fapientibus tradi , quorum. arte quádam ad re&tiora flectatur. Et eft fané. melius talem regi, nec ipfum regendi alios habere poteftatem : nec dominari , fed fervire fervitium, impotem ipfum aliorum: addici poreftati » parendi potids quàm juben- di officia foriitum. Virum peífimum non folüm deteriorem etiam di- INTERPRETATIO, erinfecis , qua poffunt aut diminué , aut perire fallaciis : melioribus, qua fpe- ant. ad ipfam. Mentem , [alvis vema- | mentibus, Veris dici mali deterius. effe ladeve, (nde poteft. cognofei. exi- tum importari prolis Mentibus boc vi- Ho: d» ium qui optat perdere alium, magis ladeve feibfum,quam ladat eum, conira quem molitur talia. Et chm alium ledere [it fummum omnium ma- lorum j longb pejus eft . fs ille. qui ladit, difcedat impunitus i» durius atque Afperius eff quavis pana , ff concedatur Empumitas [owti . neque iple. puniatur cafligatione hominum, quem- admodum pejus eft deflütui remedio graviffimorum morborum : fagere-medi- coram cognitionem : neque ila membra "Aduti saut abfuadi, quoram dolove T'efjictatur faluti vate rOTUTÀ "Uiembyo- rum. Oubpropter -, ficut. prafluntifftvni medici "non admovent manus opiula- POSEEN [ob 9 NS o ERZGIUH CS RUE CIGTSUEI YpDuTOicOng deRervititin;] Mic eft ferimus, Alias eft ipfo familia , (eu (ervorum turba $ | dafiriá quádam. (cligetum | Et eerie praftat ejufmodi x 35 Frices corporibus jam deffetis eto defbe- Vas. Dé tOrMIL ObeTA , qua nulli ufui futura eft , provoget tempus - doloribus perferendis ; fe fa:u; eff ut ii mo- "lantur quorum Mentes ufetia funt vitiis , nec boffant. [amari remediis $2- puente, Etenim Plato ArYbitratur eu , qui nequit fibi comparare defideriuma !benéó vivendi , neque Natura , Aeque arte , effe tollendum à vivis polfideatav e(Tde vio vivogndi commiitendum fabientibus . : vel, fs |, 6H effe quorum 1m- ' Ad meliora. bominem gaü- dernari y neque enm babere auttorita- tem gubernandi alios : aique eum non ffe dominum , fed fevoilem operam da- vé » ipfum impotentem [ubdi potentia aliorum ; natium "mimus obediendi po« His,quàm impevandi, Aiebat quoque negnilunum bominem nom tamm $e- T: : Eis st 5:03 | STPCEGEOEMC ME UC EUUTMI VECES ur 201239. Jdyusiaa Gay 1o ex Io 1. 616 L APULETII cebat effe; quod diftrábatur femper 1 additione vitiotum , etfi defide- riorum sftibus differtur : qui^quanto plurium cüpidior fit, wnto egen- tior fibimet, & proptereà alis videri poteft. Sperata quippe atque exoptata vix pauca & cum maxima aruimnà proveniunt. nfque fla. grantiores ? Cupidinum. furores fuccedunt , nec futuris modo angitür malis, verüm etiam preteritis tranfactis torquetur, ? Quos omnes mor- te folà ab ejufcemodi malis deduci poffe manifeftum eft. Sed apprime | - - Y * cud : No E HERES bonos, & fine mediocritate deterrimos ; paticos: admodüm , rarioref- que,&; ut ipfe ait; numerabiles elfe : éos autem qui nec plané quiz dem optimi , nec oppido deterrimi fint ; fed quafi medie motati', plu res effe. Sed neque 4 fuperiores obtinere recta omnia , neque; culpa- biles in omnibus labi. Horum vitia nec gravata , nec' intempeftiva funt, aut. nimiüm criminofa. quorum fubftantia. eft ex redundantià ; vel defe&u. quibus & approbationis integritas & modus eft. .& qui inter laudem vituperationemque mediam viam! vadant , &; rerum. ca. peffendarum ejufmodi ftudio excitantur; ut nunc! boni atque honefti €os ratione invitent; nunc inhonefla lucra & turpes illiciant volupta- tes, Talibus viris nec amicitiarum fides perfeverat , & amores non INTERPRETATIO jorem effe , quia femper differtur ad- , morum veluti mediorum , pevmultos effe. jecwne witierum , quanquam. difiva- 3 Sed neque prafrantiores horum fe. begà bitur fluciuationibus cupiditatum : qui , | gereve in omnibus ; "eque eos qui funt quàó plura appetit , eb magis inops vi- | vituperaliles , femper peccare, Vitia. ha- detur fibi ipfo, ideoque qc» aliis, Etentm vix Aliqua ex iis qu [pevravit , et» CHpi'Oit , ei contingunt , idque cum [um- má dif]wultate. (5 ardentiores furozes tupiditatum ea fequuntur , nec tanttm cruciatur malis futuris , [cd etiam jam elapfis é» anteaélis. Guos omnes ho- mines evidens efl nom poffe fubirabi talibus malis mift fold morte. Verim eos qui funt [umm boni , €» eos qui funt immodice peffimi , perpaucos effe et» rariffimos , e», ut zpfe dicit , numerari poffe: illes verb qui meque [unt pror- 5hs optimi, neque omnino peffimi , fed N o 1. Jddditione vitiorum, | Colvius ma- lebat addicone vitiorum. 2. Cupidinum furores.'] Sic reltituen- dum putavi, & commodus fen(üs effi. citur. In vulgatis eft , Cupidezum flores, pro quo reponebat Colyius fízores , vel livores, ? Quos omnes. ] Cüm de uno: tan- pim peffimo yiro hactenü: .o«utus fit, vH: hominum 2zec [ant gravia ,mnec impertuna , vel nimis damnabilia , qto- vUzD naiWrA con[jfüt im exce[fu "el de- ftiin , qua babent ct» probitatem q qne- d8iocritatem requifitam 42 /a4dationem, | €» qui infrunt iter medium inter ap- probationem (f viruperium. c» infligan- Tur ad Tes [u[eibiendas tali. affeélu , ut 20do probi ac honefli viri perliciant cos falione , modo turpes quiflus , atque obfcoena "voluptates eos attrabant, Ejuf[- eod: bomines neque per[everant in f- delitate. amicitiarum , € amores non T ZB. i mirum. quàm fübitó tranfit ad nume- | rum pluralem / fed animus ejus : pe tids fpe&andus eft , quam verba, | 4 Superiores. ] Qui inter illos me- dié moratos meliores fünt, y. Culpabiles, | Viuofiores ex illis - mediorum morum hominibus, Aldinus - Codex & Rom. babent inferiores. - femper VIÜUERRURMEGIUMESCEmUTUTHE METITCÓNIEM REEF EJ PEPEEIRSS OE TS DARADILORE RETE DE HABITUDINE DOCTRIN. PLAT. PHILOS. 617 femper improbi , nec honefti tamen, eorum animos incurrunt, Perfe. & Sapientem elfe non poffe dicit Plato artibus & Prudentie partibus abfolutus imbutus , fa&tis congruentibus & di&is affuetus: animi voluptate ; 1 eleGis ex animo hinc Abftinentià » nifi ceteris ingenio praftet, atque iis jam tum à puero * V 2 5525s K purgatà & effoscatá atque Patientiá, inde DoGrinis ex rerum fcientià elequentiáque venientibus. Eum, qui per hzc profedus fidenti & íecuro gradu Virtutis vià gradere- tur , adeptum folidam vivendi rationem , repenté fieri perfedtum : hoc eft, repenté preteriti futurique &vi ultimas partes Tum poft hzc ; vitiis exclufis , infertif. quodammodo intemporalem. attingere , & effe que & immiffis omnibus , qu ad beatam vitam ferunt, non ex aliis pendére , nec ab aliis deferri fibi poffe, fed in füà manu effe Sapiens rede putat. Quare nec in fecundis rebus effertur, nec contrahitur in adveríis : cüm fe ornamentis füis ita inftructum Íciat, ut ab iis nullá vi fegregetur, Hunc talem non folüm inferre, fed ne referre quidem oportet injuriam. Non enim eam contumeliam putat , quam impro- bus faciat: fed eam non putat, quam Patientia firmiter toleret, quidem Nature lege in animo ejus feulptum fit , quod nihil horum poffit nocere Sapienti ; qu£ opinantur ceteri mala effe, Equidem Sa- pientem. illum, confcientià fuüà fretum , fecüurum & confidentem in INTERPRETATIO, Jemper mali , neque tamen femper pro. bi inuadunt eorum mentes. Pizto at neminem poffe effe abfolute Sapientem., mifi fuperet reliquos ingenio, perfectus difeiblinis, & partibus Prudentia , 6 jaetiuá.: C loqui: eis infivulius ab ips ufque Affaefutius confentanea faceve purtficatà ( defmcata dele&tatione men- Hs, amplexus volenter hint Continen- HAm (» Telerantiam , illinc Difcipli- 145 , qH& protedunt ex cognitione veram, (^ facundid, Hum , qui incipiens ab bis , incederet per femitam Virtutis gref- [* audaci (» iuto, acquifitá firmá. va- tone vita [Aubitó evadere perfectum ; 4d eft , fubito [fequi extremas partes temboris elabfr (5 venturi , 4tque effe aliquo modo à tempore. folutum. Tunc deinde expulfis vitiis , ct» tmplantatis ac "mdnuélis eumdis qua L- Eledis ex animo binc Abfnem- 74 utque Patientid , inde Docirinis, 55, ] In vulgatis editionibus ejedis ex animo. binc. Abflinentva , c»c. mendo- $& procul dubio, Apul, dacunt ad viram quo enim pacto ía-]. felicem , Sapiens ure arbitrazur eam nen effe pemes alios , neque poffe fibi tribui ab alis , verbm effe penes fei. bum. Haprepter meque extollitur i profpera fortuna , neque angitur in fr- Qirá,chm noverit fe frc ornatum effe Jis dotibus , ut mon bofft feparari ab 4s ullá violintid. Non enodo mom decet ejufmodi virum facere UPPHTIAm , vVe- vEIB ne reddere q41den illatam, "HEQHE enim exifimat illam. effe injuriaga 3 quam bomo malus inferar, Jed mec il. dum exifimat effe conftanter ferat, 9u4 Quidem netuvali lege infixum eH e)Hs menit nullum ex 2t5. qua reliqui extfiimant ee mala, Ipoffe ladere Sapientem. lum quidem Sapientem: innixum fud £072 cieztiá, efe tutum (n. eonfidentem per suam. TN fo Tw piens quis evadere poteft, f; inde Doctrinas , &c, hntteruld elediis, E ua | qUAI. Tolerantia ens qu €x animo ejiciat hinc Abftinentiam & Pauentiam,- Malui' mutat una Nass] la t 2c zo. » —n L APULEII Y jta prudenti dele&us tueatur univerfa commoda civitatis, Forti. tudo etiam pars Virtutis fecunda , ut vi fuà Appetentiam caftigat, & reprimit :ita in civitate vigilet. excubitorum loco quidem militet ju- ventus pro utilitate cunctorum. fed inquietos & indomitos ,ac pro- prereà peífimos cives refrenet, contineat, ac, fi neceffe fit, frangat potioris. confilii difciplina. llam veró defideriorum tertiam partem ple- bi & agricolis parem ducit, quam exiftimat moderatis utilitatibus fu- ftinendam. Arenim Rempublicam negat poffe confiftere, 7 nifi is, qui imperitet , habeat Sapientie ftudium : aut is ad imperandum deligatur, quem effe inter omnes Sapientiffimum conftet; Moribus. etiam hujuf- cemodi cunctos cives imbuendos effe dicit, ut iis, in quorum tute- lam atque fidem Refpublica illa credatur, auti atque argenti haben- di cupido nulla fit. nec fpecie communi privatas opes appetant, nec hajufcemodi hofpitia füccedant ,ut , ceteris janu& non reclusá , Cibos victumque ita fibi curent, ut acceptam mercedem ab his, quos pro- tegunt , communibus d infümant, ? Matrimonia quoque non pri- vatim maritanda elfe, fed fieri communia, defpondentibus ipfis ejuf- modi nuptias publicé civitatis Sapientibus & Magifiratibus & forte quàdam ei negotio preditis; idque przcipué curantibus, ne difpares fui, vel inter fe diffimiles copulentur. His adnectitur utilis neceffaria- INTERPRETATIO, oerpori , [fc cetus Prudemtium confer- Vet bona totius ReipuUlica, Fortitudo quoque pars fecunda virtutis ,quemad- wiodam corriptt ac retundit. [40. vigore Concupifcentiam , fic etiam debet excu- bims agere im urbe, vice. quidem vigi- lun jwvcenes bellum gerant 1? commo- Hum omnium, art oportet Ut regzmenm jrudentiorum: cemprimat , cobibeat , co, fé opus eff , perdat cives cupidos noua- Yum rerum .contumace[que , & ideo de- terrimos, Exiflümat autem iam ter- Miam portionem Animum , m que funr €upidi-ates , fimilem) effe papello c rm feieis , quam putat efft juflemiandam modicis commodis, Verum Aaiteivitatem. nen poffe permanere , nifi ille qui ipfi praesb , fenearuv amore fapientia 5 vel: e eligatur ad imperandum , quem cer. tum fir effe [(apientiffunum onmium, it etiam omnes cives informandos effe ta- libus infiitutis , utillü , quorum cuftodia 4c potestati illa civitas permittatur , Qnllo:m babeant cupiditatem po[fdendi auri Cp argenti, neque concupi[camt di- viHas privatorum [ub obtentu generali | utilitatis publice , zequse balitent im. , alibus adibus , ut nom aperto oflio ve. liquis , fiv! fibi parent eftas c». vilium, € abfumant in convivia mutua , mtt- nera qna acceperint ab ilis. auos izen. tur. Conubia enam non effe jungenda privatim , verum efficienda communia, Tels Sapientibus (p Magiflratibus civita- "5 y Cli qui balient quandam aptitudi- Dem an eam rem , [ancientibus publici ta« ——À lesmuptiassct» id prafertim caventibus ue. | inaquales aat diffimiles £09] tiDgantur in- ter fe, His adjiettur permixtio utilis dv n Ita prudentia. delefus. tueatur unioeríà commoda civitatis. Fortitudo etiam, Qc. ] Adi librum 4. de Repub. [ 2. Nifi ds qui imperitet babeat Sa- pientia ffadium, | Floc eft quod. Plato. lib, 6. de Rep. affirmat & fuse probat; civitati. pree(fe debere Philofophos. .$ Matrimonia quoque non privatim. e ] Vide lib. ;. de Rep. E a queconfufio DE HABITUDINE DOCTRIN. PLAT. PHILOS. 62$ que confufio, ut permixta nutrimenta puerorum ignotorum adhuc , agnitionis parentibus afferant difficultatem : ut dum fuos liberos ne. fciunt, omnes, quos viderint ejus atatis, fuos credant ; & veluti com- munium liberorum omnes omnium fint parentes. Ad hec ipforum con- nubiorum quaritur tempeftiva conjunctio, cujus futuram ftabilem fi- dem credit, *fi cum harmonià Mufice dierum confonent numeri: & qui de talibus nuptiis erunt orti, ftudiis congruentibus imbuentur, & optimis difciplinis communi przceptorum magifterio docebuntur , ? non virile fecus modó , veràm etiam feminarum. ? quas vult Plato omni- bus artibus , que proprié virorum putantur , conjungendas effe ; bellicis etiam. quippé utriufque cüm matura una fit, eandem elfe virtutem, Ejufmodi civitatem nullis extrinfecis latis legibus indigere; regià quip pé prudentià & ejufmodi inflitutis ac moribus , quibus didum eft, fundata, czteras leges non requirat. Et hanc quidem , ut figmentum aliquod veritatis , exempli causá per fe compofitam vult effe Rempu- blicam. 4 Eft & alia optima quidem , & faus jufta , & ipía quidem fpecie & ; dicis causá civitas fabricata, non ut fuperior fine evidentià; INTERPRETATIO. ciblinis , qu& exiftimantur fheciatim notelfaria , ut permixta educationes in. pertinere ad viros ; ql» etiam Militari- fantium nondum. agnitorum reddant co- rum agnitionem difficilem genitoribus , ut quandiu ignorant [uos filios , quez- quet Afpexerint illius atatis , exifltment effe [aos , atque omnes fimt patres om-' nium tanquam florum quu id ue Infupev inquivituv obportuma copulatio Matrimoniorum , cujus putat fidelitatem. fore confiantem, f. numeri. dierum con gruant cum barmoniá Mufica, Et qui ] sali erumt ex ejufmodi conjugiis , eru dicentur findiis fibi convenientibus, e. inflituentur obiimis artibus communi, operá Magiftrorum, non. tantum fexus virorum ,[ed etiam mulierum. | quas Pla10 vlt effe adbibendas cundis. N o | $82 eum harmonia Mvfica dierum conlonent 2umeri,] Harmonicam hanc nuptiarum rationem exponit initio lib, 8, de Rep. fed. obícure admodüm & ani-| de Republ, & lib. «. gmatice, : 2. Non virile fecus anod?. | Similiter apud. Plautum legas virile jecus , pro wirili fexus, Rudente, Act, ry, Scen. 3. Eiliolam ego unom babui ,eam unam perdidi. Virile fecus numquam ullum. babui,, Apul. | cujas defcriptio extat libro hanc fecundam vocat, bus, Etenim uirofque babere eandem | vim chm habeant eandem DatuTAU, Talem Rempublicam non. babere opus tliis legibus externis : nam ,cüm fuerit constituta prudenid vegali , e» talibus legibus ac ceonfuezudinibus quas dixi , "on defiderabit alias leges. Et ait qwi- dem bane Rempublicam effe à fe «fe- cum velut fimulacrum aliquod verita- tis 4d exemplum ob oculos ponendum, Eft etiam apud Platonem a/iz Refbubli- £4 , Optima certo , [atque aqua , qua qui- dem ettam confilia cst exempli c» ra- Hocinii gratió , non quidem abíaue ve- Dif. i rifimilitudine quemadmodum illa ?rior ;. T JE. 3 Quas vult Plato omnibus. artibus, qU& proprió virorum putantur conjgun-. gendas effe y bellicis etiam. de Legibus. 4. Eff e alia cptima quidem , choc, I $» de Leg; f. Dicis caufa, | Formula eft vetus, Q» dicis caufa , vos fpecies Diis accom- imedaviffe mortalium. item. lib, 4. At KKEkk ] Initio lib, ;,. IG: Arnob. adverfus Gentes lib. 5, Honoris, - 616 L APULEII fed jam cüm. aliquà fubítantià, In hac non fuo nomine , de ftatu .&e de commodis civitatis, requirens originis ejus principia & fundamenta ; difponit:fed eo tendit , quemadmodum civilis gubernator ejufmodi locum conventüíque multitudinem nactus , juxta naturam prafentium rerum & convenarum debeat facere civitatem plenam bonarum legum & morüm bonorum. In hac equidem eaídem puerorum nuxricationes ,- eafdem vult effe artium difciplinas, Sed in connubiis , & partubus , & patri. moniis ac domibus defcifcir à prioris obfervatione Reipublice:. ma. trimonia privata & fingularia faciens , procorümque ipforum, Et , fi in contrahendo matrimonio coníülere ex voluntate fuà debeant , uni- verfi tamen civitatis principibus, ut communis commodi caufam de. cernit fpe&tandam elle, 1 Quare & dites inferiores nuptias non recu. fent; & locupletum confortium inopes confequantur ; & ,fi vires opum non congruunt, ingenia tamen diverfa miícenda effe : ut iracundo tranquilla jungatur , 8c .fedato homini incitatior mulier applicetur, ut talibus obfervationum remediis & proventibus foboles naturà dif INTERPRETATIO, fed qua jam aliquid babet veritatis, Im eà mom ordinat flatum ,. & utilita- tes Rempublica ad fuum arbitrium , in- vefiigans primordia ac fundamenta ejus ortüs : verim. hoc [ibi proponit , quomo- do admiuiflrator Reipublica , qualem- eumque regionem fortttus fit, ac Cetum populorum , debeat efficere Rempublicam vepletam bonarum couflitutionum ac bo- narum con[uetudinum fecundum ftatum verum prefentium. . p indolem bomi. nun qui im unum confluxevint, Yu quidem im e& efft eafdem. educationes liberorum , é» eajdem traditiones fcien- Harum . quas in füperiori, J4t 4&oad epatrimonia liberorum c partus , ct» bo- 24. aique àdes , difcedit ab iis, qua Braceperat im. fuperiore Republicá »red- AN e 52 ut afolet, dicis caufa, Gloffe wete- I6s Dicis caufa Nous do. Vocem Dicis ab antiquà Dex inclinatam. vult Varro, quemadum à fudex fit Judicis , &c. nani, ut ait, fi juncto yerbo Judex dicitur qui j25. dici , verifimile eft vo- ce. fimplici fimiliter eum y qui 4c, appellatum — fuiffe .Zices, itaque 4icis ca^» aliquid fit, cdm null alia de|- causá fit,quàm ut dici poffit effe fa- | ctum, x Quare d Divis inferioves vu-]- pias nou vecnfest , dc, ] Defümpta hac | pem divitum : quamvis for- vdens connubia propria gh» peculiaria, 4c eotum quidem , qui virgines aebie. rint, Et quamvis debeant fbi frofpi- cere ex [uo arbitrio im jungendo con. nubio; pracibit tamen vem effe conftde. rapdam à proceribus totius Republica, utpote qua Jpettat ad utilitatem publi- CAO. Quaproprer neque locttpletes de- E bent vefbuere connubia cus jauperiori. bus , c OpOItet ut pauperes adipifcan- E fue eorum mom fft bares, Mittemen contravias indoles ait effo inter fe co. | bulandas: ita ut mulier man[ueta e- - puletur viro comitiotiori, cl» femina itas. cunda mubar viro trangnilo. ut proles . procreata ex diverfis Pgeniis, ope at. fruiia ejufmodi obfervationum concre[cat qo funt ex lib, €. de Legib. pag. 845, t Francofurt, editionis , In hanc fententiam loquitur rus apud Plautum in Aulular, Scen, 4. TUE - Nam. meo quidem aimo , fi idem faciant catevi , : Opnlentiores baupeviorum filas "Ut indotatas ducant. uxores domum: Et multo fiat. civitas concordior ; Et invtdiá nos minore utagour quam — dHdimur. de, : quem locum adi. ; Megado- Ac, »- UT PTUIERTERUTTIRUSFSRROIIENCANRRI X EN SORS o CP mE DE HABITUD. DOCTR. PLAT. PHILOS. 617 erepanté confecta , morum proventu meliore coalefcat : & ita conipo- fitarum domorum opibus civitas augeatur. Puerperia quoque ipfa mo- rum diffimili feminio. concepta, cüm utriufque inftar (imilitudinis tra- xerint ; neque illis vigorem in: rebus gerendis , neque tamen in fpe- étandis confilium defuturum, Inftituendos vero eos effe, utcumque pa- rentes cenfuerint. Domos veró &c poffeffiones habeant privatas , ut queunt finguli, quz quidem nec in immenfum augeri per avaritiam; nec prodigi per luxuriam, aut deferi per negligentiam finit. Legefque civitati huic promulgari jubet, & legum moderatotem, cüm aliquid tale concipiet , ad contemplandas virtutes hortatur, Imperitandi autem ; modum eum efle utilem cenfet , qui ex tribus fuerit temperatus. Nec enim vel optimatium, vel etiam popularis imperii folos & meros fta- tus utiles arbitratur ;* nec impunitas rectorum culpas relinquit : fed magis cenfet his debere 2 conftare rationem, qui fint potiores potefta- te. Et alii. publicarum rerum ftatus. definitivi ab eo. putantür, mitentes: ad bonos mores ; & fuper eà Republicá, quam vult eieridatione con- INTERPRETATIO, in laudabiliorem morum inflitutionem:e» t tuv pro tali -Republicá, atque exbaorta- Refpublica ditetur fortunis familiarum | tur Legiflatorem Ad. intuendas virtu- Jéc confitutavum. Ipfi. etiam fetus gene- | tes quando meditabitur quidpiam. ba- rati femine parentum diffimilium zz4o- | Jufmodi, Exifimabat vera bonam effe Je, quando duxerint formam frgilem ambobus s ait eos mom carituros robore in negotiis agendis ,neque etiam prau- denti& im ipfis pro(piciendis. 1Hos au- iem egucandos effe quoquo modo baren- ubus vifum fuerit. Singuli autem. po[- Jideant ades ae patrimonia peculiaria pro fuis viribus, qua quidem Plato nec permittit protendi vaftibs ex avaritia, neque iffipari luxu , vel dimitti ex ijüzurid, PYAcipit eiiam. ut leges fevam- E 1, Nec impunitas vecdiorum culpas ve- linquit. | In quo recedit à regia guber- Ratione , in quà Reges füorum recté aut male factorum: rationem. nemini reddunt, Regimen itaque. füe- Reipu- blice temperat Plato- ex Democratico , Auftocratico, & Regio , five. Monar- chico. vult enim. comitia populi fieri -ad. eligendos Mag»ftratus legumque «uítodes , quod Democraticum eft: vult fummam: poteftatem. penes Magiftra- tus efle , qui quidem ex optimis civi- bus conflenz , atque hoc. Axiftocrazicum, | : iam rationem imperü, qua mixta. f£ ex tribus, Nam non exiftinat [ola ac pura vegimina procerum , vel dominatio- nis plebeia bona effe ,"tque [mit erra- 7a moderatorum impunita 3 fid iamen Jatins effe ducit illos gubernare , qui fiue fUperiores petenti. Atque alii Hatus Rerumpublicarum creduntur ab. eo de- finiri poffe , tendentes ad probos. saoves,, quantum ad ilam Rempublicam, quam ait conflitui corvecione , pracipie CT— Es vult denique his. Magiftratibus prae(fé fapremum | quemdam Magiftratum | quod Monarchicum eft, magis tamen | accedit ad. Monarchiam , fed tempera- .tam Ariftocratià, Cerré-in Dialogo illo; ; cui: Politicus- nomen eft, affirmat re-- j étam civitatis. adminiftrationem: apud: | unum , vcl apud pauciffimos faltem, effe quarendam, V rr | a. Cosflare vATonem. | VWovverius legit- conffare gubernationem, Atin recidunt ambae lectiones, KKxk- 45 j idema- i9 5 br] 629. leges correctas velit. deinde mores L APULEITt 7: ftare, re&ori mandat , ut pris refiduas leges: compleat ; aut :vitiofas perniciofos,, & difciplinas corrum. pentes commoda civitatis ad meliora convertit, à quibus: fi: confilio & fuadelà depravata multitudo defle&ti- non poterit ,'abducenda efr tamen ab incepto vi & ingratis. :In actuosá vero civitate. defcribit quemadmodum (imul omnis hominum multitudo bonitate & juftitiá conducta habeatur. Hi tales comple&entur proximos , honores -cufto. dient,intemperantiam arcebunt, injüriam refreriabunt : prudentiz or. namentifque ceteris vite honores. maximos deferentes, 2 Nec temerà multitudo convolet ad ejufmodi rerum publicarum ftatus ,' ni(i qui optimis legibus & egregiis inftitutis. fuerint educati 2 Czteros , inter fe congruentes. 5 Quatuor denique cülpabilium civium genera effe ait : unum eorum qui fünt hohore przcipui : alteram pau- corum, penes quos rerum eít peteítas : tertium omnium; ultimum do- minationis. tyrannica, Et primum quidem. confunditur cum pruden. tores viri per Magiftratus feditiofos civitate poteftas ad illos qui funt manu tantummodo ftrenui : diore coníüllio agere res poflint, adipifcuntur peliuntur , nec ii qui blan- imperii facultatem ; fed CINTERPRETAIIo, moderatori, ut primo fuppleat leges qua fuperfunt , vel emendet "vitio[as, poftea mutat in melius pravos moves , qi» ar- $5, quà labefatiant utilitatem civita. 2. à quibus ff populus corruptus me- queat averti confilio &». exhortatione , everiendas eff nibilominbis vi c» invi- 243 à Íüo propofito, I Republica au- fem jam omnino cou[Hitutá , exponit quo- 20do teta fumul multitudo ? contineatur gubernata probitate d» aqui. 22:6. Eju[modi viri amabunt fuos affi - 785 , obfervabunt Magtfiratus , abigent f£mmoderationem , reprünent injuriam , mribuentes [ummos | dignitatis gradas prudentia ac reliquis egregiis dotibus Vit&, Neque plebs zemeravio confiuet ad No I. In a(Íuosá weró civitate. ] Hoc eft, in civitate, quae jam optimé con- flituta e(t, & fecundüm leges priis tra-- ditas 1eipsá regitur, 2. Nec femere multitudo comuolez ad e, v. f, m. 9g. 6, l. £^ e, i, fuerint educati, | Eam ob caufam Dlato lib. s, de Leg. ait,fi morborum lues , bello- Tumve calamitas fic vaftaverit civita- $em ,ut multó pauciores fint quinque bominum | régimen talium ciuitatum , jréter. eos qui infituti fuerint opimis legibus , qb eximiis moribus , modeftz adver[us 4lios , confentientes inter fe, Pofiremb, dicit effe quaiuor fpecies civium vitu- perabilium i primam illerug 441 pra- ftant dignitate : fecundam paucorum , in quorum. poteftate eft [umma | verum mo ETAm univer[orum : poftvemam Impe- Tii TyraAnmici, Et prima quidem (fpecies regiminis periurbatur quando viri fa-. jientiores £ficiuntur 2 giftratibus feditiofis , tas traditur illis qui fons. folum manu validi : neque ill, qui noveruntnegotia gerere prudentid miriore, fiunt compotes admintfivationis $ fed ii qui funt tur- Republicá à Ma- T -E, millibus & quadraginta , quem nume-: rum civitatis incolis conftituit, cives ali- cübi adulteriná educatos difciplinà fpon- - |te- quidem füfcipiendos. non effe, ut numerus ile compleatur. ne videlicet ceteros malis (uis moribus corrum. pant. "eS ? s ?« Quatuor. denique culpabilium 7 ; ] De his jam fig vium genera effe ait. Prà vide Platonem in Politico, moderati erga. deferturque c (umma audori« YT TEVCSISPIREERZUSWSEOY E P d DE HABITUD. DOCTR. PLAT. PHILOS. qui turbidi violentique funt. Paucorum veró ftatus obtinetur ; cüm inopes criminofi multi fimul paucorum divitum impotentiz. fübjacen- tes, dederint fe atque permiferint : omnemque regendi poteftatem non mores boni, fed opulentia fuerit coníecuta. Popularis autem fa&io roboratur , càm inops multitudo viribus obtinuerit adverfus divitum facultates , lexque jutlu populi fuerit promulgata , ut ex equo liceat omnibus honores capefcere.' Ad hzc tyrannidis illius fingulare caput tunc oritur , cdm is qui leges contumaciá fuà ruperit , ? fimili legüm con- juratione adoptatum imperium invaferit : conftituens deinceps ut om- nis civium multitudo defideriis ejus & cupiditatibus parens , obíe- quium fuum tali fine etiam. moderetur. 629 INTERPRETATIO. balenti (lp. violenti. Refpublica veri venit im manum paucorum . quando pauperes , ch facinovofi , plures fimul fubditi ambitioni paucorum locupletum, tradiderint fe (5 commi[zrint eis : ac mom probi mores, verum. diviti& adepia fuerint auctoritatem adminifiranda Kei- publice. Partes autem plebeia confir- foantur quando plebs egena fuperavit opes locupletiorum , q^» lex fuerit lata jubenie plebe , ut. poffint omnes pariter No nd bae tyrannidis illius fimgulave caput.] Sic ex membranis Florentinis repoíüit. Elmenhorftius. Vulgati codices habent, ad bae tyrannis ila fmgulare dominationis caput , quam lectionem zqué,aut etiam magis probandam exi- ftimo. ficque expono , praterea illa zy- adipifci dignitates, Prater bac,unicum caput itus tyraunic& dominationis tunc npAÍcitur , quando ille , qui violaverit leges [nd pervicacid , occupaverit do- - minationem ad quam fuerat. affumptus part con[piratione advwer[us leges : de- cernens poflea ut tota multitudo ci- vium ob[equens cupiditatibus qb libi- dinibus ipfius , dirigat [uam obedientiam i» bune quoque fisem. T ZB. vAnpis , qua eft unicum caput domina- tionis, hoc eft, quz in eo confiftit, ut unus dominetur caeteris omnibus , ori. LZAY , oc. 2. Simili legum conjuratione,] Expos ne: cozjuratione adver(us leges, aliás non yideo quis poffit clici fen(us, KKxx iij 630 : LUCI TTIDILEM MADAURENSIS PLATONICI |. D E HABITUDINE DOCTRIN ARUM — Platouis "Philofophr. LIBER TERTIUSs. HEPI EPMHNEIAZ, SIVE DE STLLOGISMO CATEGORICO. Sus ruM Sapientiz , quod Philofophiam vocamus, plerifque Y vi- INTERPRETATIO, A4 MOR Sapientia , quem appellamus Philefopbiam , exifimatur e quamplu- DA 0 JN-9 T. 4, lenfis libro 2, Originum , cap. 28, & Carolus Magnus , 4e mom aderandis Imaginibus , lib, 4. At illum neque co- dex Rom, nec Aldus, nec Florentina, nec Leidenfes membranz continent, hinc fa&um eft ut mendofüs valdé hac. tenüs prodierit, Emendatiorem tibi en damus,SrRzNISSIME DELPHINS, ex fide duorum tantüm hujus libelli MSS'*" Codicum , qui in. Bibliotheca ]- tam adde giu ueTU aw Quoma. Cate- Infignis Ecclefie Carnotenfis affervan- tur, quorum alter, quem primum no- minabo , quantum ex fcripturz forma conjicere licet ad nonum fxculum : al- tcr ; qui dicetur fecundus, ad decimum , &e, EMINrRUNT libi hujus füb M Apuleii nomine Ifidorus Hifpa- | accedit, Horum variantes à Scrive- Hanà edintiene Guillelmi Cafii Am- flerod, anno 1:624. lectiones fümmá cu- 1 ac ftudio collegit , & ad me mifit clariffimus Vir, mihique cum laude no- minandus Blafius le Feron "Theologus Parifienfis , ejufdem Infignis Ecclefix Carnotenfis Canonicus, Vir Gracarum Hebraicarumque Litterarum peritiffi- mus , é muluplii Doctrine genere clarus. 1. Videtur tres fpecies babere, ] Quar- rz enim,ut Geometria, Medicina , Oe- -conomica, Politica, &c, ad alias redu- - cuntur, putà ad Phyficam , & Moralem, — tand:,prateveà , Oblectandi , f» Terren. DE HABITUD. DOCTR. PLAT, PHILOS. it detut tres fpecies habere :: Naturalem , Moralem, & ; dé quà nunc di- cere propofui , Rationalem , quà continetur ars differendi. Sed. cüm differamus de Oratione, cujus varie fpecies funt , ut Imperandi , vel ' Narrandi, Mandandi, Succenfendi , Optandi , 1 Vovendi , Irafcendi , Odiendi , Invidendi , Favendi , Miferandi , Admirandi , Contemnendi : Objurgandi , Peenitendi, Deplorandi, ? tum Voluptatem afferendi , tum Metum incuüendi ; in. quibus Oratoris excellentis eft; lata angufté ; anguítalaté , vulgata decenter , nova ufitaté , ufitata nové proferre , extenuare magna , maxima € minimis polle efficere , aliaque id genus plurima : eft una inter has ad propofitum potiffima , ? quz Pronuntia- bilis appellatur , abfolutam (fententiam comprehendens, 4 (ola ex om. nibus veritati aut falfirati obnoxia. quam vocat ; Sergius Effatum , Varro Proloquium , Cicero Enuntiatum ; Graci Protafin, tum Axioma. Ego verbum 6 verbo, tm 6 Protenfionem, tum Rogamentum. fami- Hariüs tamen dicetur Propofitio. Propofitionum igitur , perinde ut INTERPRETATIO, vimis babere tres partes : Pbyficam . ufu veniunt , ut Jf. "ova eflent, eleva- Erthicam d» Logicam . de quá flatui |ve graudia , poffe facere maxima ex te- aufc loqui , qua complectitur artem va- | nuiffimis , ac permulta alia. ejufmodi : Hocnandi. At quoniam loquimur de |est uma Oratio ex iis, quà maxi- Oratione , qua. babet diverfa genera, m? facit ad inflitutum meum, 444 di- puta, fabendi , aut. Referendi , Praci-| citur Enuntiabilis, complectens fenfum piendi , Expostulandi , Expetendi , Blan- | finitum , qua una tnter cundias efl ca- diendi , Ita[cendi , Odiendi ,Invidendis |. pax veritatis vel falfitatis. quam Ser- Favendi, Mifevendi , Mivandi , Afper- | gius nominat Effatum ., Varvre Prolo- nandi, Increpandi, Ponitendi , Lamen- quium , Cicero Enuntiatum ; Graci TpO- ^ Tuy . Aique wriue, Ego verto ad di: in quibus eft. officium prastantis | verbum Protenztionem , e» Rogamentum, Oratoris enuntiare prolixa breviter , | vocabitur tamen notiori voce Propofitio. brevia prolix? , communia gratà , nova | Sunt ergo duo genera Propo[fitionum freut «tfo ufu venire foleaut , ea verà qual. N oT z, t Vovendi, | Sic Lipfius, Quidam | vezit , (loc, E UR p e fovendi. 5: Sergius, | Quis ille fit non video, 2-Tum voluptatem ajferendi,] Mem- | nifi dicamus 3llum effe Sergium |.Gal- branz QCarnotenfes , 247» voluntatem | bam ,de quo Cicero in Bruto ; fed. àa-, afferendi. at nihil muto, - L| Pe bos atate paulim bis antecedens fine c» gua CProauntialilis appellatur. 4 controverfiA Serg. Galba eloquentiá jra- Ariftoteli due QayTIKà s À0225 Etuntia- Vffitzt, eh Bmirhn is Princeps ex Lati- 47A 0YAto. c cc cec | 2s ia Oratorum Propria. . ct qua, le- - 4 Sola ex omnibus veritati aut fal- | gitima obera ivatiavir , ut egrederetur fitati obnoxia. ] Ariftot. ex; cpanveraz | 2 propofito ormandà £ausá , ut deleciaret Sap. 4. agrQaezxoS 7?) (A205 ) € quc, q A7imos , Aui permoveret , ut AMHgerét dAN ép à ou dAuÜdben , Weed uee | rem , ut mifevationibus ut commmzibus ONEUNYH. EX €» domRo: 5 Vrai et , &e. | locis utevetur ec. L on Enuntiatiua autem (oratio) eff non om-| 6. Tum Rogamentum. ]Non tamen "is, fed em cui verum "el falfum di-| hoc fonat vox disna,fBcut prozenfsc- cere convenit, non omnibus autem con-Y nem yox ZpoqueOi Ss D p : malé Naufius, ut fs. aia: 632 L ^APUETEPI ipfarum Conclufionum , duz fpecies funt: 1 altera Pradicativa , qua etiam fimplex eft jut , fi dicamus, Qui regnat , beatus eff : altera. Sub- flitutiva vel Conditionalis , que etiam compofita. eft :? Ut, Vjax: qui regnat , fr [apit , beatus efl, Subftituis enim Conditionem, quà, nifi fapiens eft, non fit beatus. Nos nunc de Pradicativà dicemus, quz naturà prior eft, ac velut elementum Subftitutivz. Sunt & alie differentig , Quantitatis & Qualitatis. Quantitatis quidem , quód 3alie Univerfales funt: ut, Ormae fpirans vivit : ^ aliz Particulares : ut , uadam animalia uon fpirant : Y alie Indefinitz :ut , 44pimal fpirat : non enim definit utrum omne, an aliquod , fed tamen pro Particula ri femper valet :quia tutius eft id ex incerto accipere, quod minus eft, INTERPRETATIO. e» ipfarum Conclufionum : unum Enun- 4 Qyuantitatis nempe d» Qualitatis. Dif uianvam , quod dicitur quoque fimplex, veluti ff dicamus , Mle qui regnat, eft felix: alterum Suppo[fitivum, aut Con- ferentiz quidem Quantitatis $.quia alia | funt Generales : ur bsc , Quidquid fpi- rat, vivit AH4 Particulares : veluti , ditionale , quod. dicitur quoque compo- . Quadam animalia non refpirant : 2/ie fetum : veluti fi dicai, llle qui regnat , | Indeterminata : felix eft, fr fapit imam pomis conditio- nem, quá, non. eft felix , nift frt [npiens. Nos nunc loquemur de Enuntiativo, qued pracedit ex [uà mnaturá , atque eft quafi principium | Conditionalis, Sunt etiam alia difcrimina Propofitionum, quemadmodum — bac , Animal refpirat : zeque enim determi- &at an omne animal refpiret , 42. 2ii- quod tantüm , aztzmen. femper vim ba- bet Particularis : quoniem fecurius eff Und ex ve inzertá [umere , quod. eff. ] 2:nus. Nor zx. T. Altera. Pradicativa.'] Per Pradica- tivam hjc intellige Enuntiationem. fim- plicem five affirmativam, five negati- vam, quam quidem Enuntiationem fic definit Arifleteles agi eppuaeiaz Cap. j. "Es? 5 écAÉÜ amaro , Quy) ewadi- Thu Wei 48 Arp rii, Os 0) x poet diu- plos 9). fimplex Enuntiatio vox eft fignt- Jicans imeffe aliquid , aut mom imeffe, fro temporum. divi[ione, x. Ut.4jax qui regnat , (e, ] Si- chardus, z£ f£ dicas : Qui regnat, non "i regnat. Certé videtur hic 4jax ab(que ratione pofitus. Ec : j« "lis univer[ales: funt. ] Quarum fubjedum in totà íüà extenfione fu- mitur. univerfales cenfendze íunt : affirmant enim aut negant predicatum fuum de - eo omni quod cemprehenditur in ideá fui.fübjecti, Porró omnia inferiora füb. jc&ti ilius comprehenduntur in ejus ideá, proindeque intelligi. debet Propofitio de illis omnibus inferioribus , ideóque eft. univerfalis, in exemplo propofito 4i. mal [pirat , Ípiratio affirmatur de eo. omni quod comprehenditur. in ideá ani- malis , putà , de homine , belluis , avibus; pifibus, &c, univeríalis ergo: eít ; fed univerfalis. falfa, quales plerumque (unt eju(modi Indefinita Propofitiones , cóm fumunmtur univerfaliter ,&b ut. jacent : ideóque magis. pro- particularibus va- lent , ut recte obíervat nofter. Neque jhis, quz dicimus, obftat quod fübjun- 4. Alia particulares. ] Quarum: füb- | git , hanc Propofitionem. non. definire: jectum non fumitur in totà: füá exten- fione & fecunddm omnia inferiora fua, s. Alia indefinita, ut, Animal fpirat. ] utrum omne,ap aliquod animal fpiret;. | cim. enim Propefitio intelligatur de eo. | quod cemprehenditur ideà animalis, - Ejufimodi Propoftiones liét non ha-|intelligenda eft. de omnibus. omnino: beant univerfalitatis.notam nempé vo- | animalibus,, : QA €CDa. o77225 aut 0UH/es, reycraà tamen] Qualitatis DE HABITUD. DOCTR. PLAT. PHILOS, | 633 Qualitatis autem , quód: aliz Dedicativz funt, quód dedicant aliquid . de quopiam: ut , rus bonum ejr. dedicat enim virtuti ineffe boni tatem. alie Abdicative, que abdicant aliquid de quopiam : ut , /o/z. ptas non efF bonum. abdicat enim voluptati ineffe bonitatem. At Stoi. ci hanc quoque Dedicativam putant, càüm inquiunt, Evevirz cpi dou voluptati bonum. mon effe. ? ergo dedicat quid evenerit ei , id eft; quid fit, Idcircó , Dedicativa , inquiunt , eft ,. quia ei in quo negavit efle , dedicat ? id quod non videtur effe. Solum autem Abdicativum vocant, cui negativa particula preponitur. V erüm hi quidem cüm in aliis, tüm 1n hac re vincuntur ; fi qui ita rogaverit v Ond nzullam Gibflantiam babet , nom eft : 4 cogentur enim íecundüim quod di- INTERPR Differentie vero Qualizatis funt , quód ala funt Affrmairva , quia affirmant aliquid de aliquo : ut , Virtus eft ali- . quid bonum, affirmat enim bonitatem effe in virtute, 4li& Negativa , qua ne- gant aliquid. de aliquo : veluti , Volu- | duntaxat appellant Negatiutm.cui pra-. : negat V figitur particula negativa. At bi qui- ptas non eft 4//24:4. benum : ET AI IO.. fit 44i bonum. Affrmat Gguur quid ipfe acciderit , boc eft, quid ilud fe. Proinde ( aiunt) affirmativa eft , quia affirmat id quod. non apparet effe , de 160,42 quo negavit illud effz. Id autem enim Lonitaiem effe im voluptate. Ve- | dem fuperantur Uim alisrebus rum * : WA . .: * NS UPS. -r P " ? Tim Stoici arbitrantur hanc etiam pto- | maxim? ig bac, fs. diouis fic propofue- pofinonem efe Affirmativam quando | rit: Quod. caret fubftantia non exifüit : &icHnt : Accidit cuidam voluptati üt non | Z7 juxta id , quod aiunt »toimpelleptur- N o r x L Alia Dedicativa funt, quód dedi- cant , (nc, ] Obferva toto hoc opere per Dedicativam — Propofitionem inteligi Affirimativam , per Abdicativam vero, Negattvam, Et Dedicare idem cff- quod afhrmare , ficut abdicare , negare eft At- tus in Alphefiboeá , referente Nonio. Marcello. ; : : — Ar verior cham te effe Alemacnis fra- trem facis dedicat. - Feftus, Dedicare autem propri? est di- cendo deferre. Lucretius lib. r, —At contra gravius plus in fe corpo- - c Dedicat, cy multó vacus minus 1 us babere. - zo 7- -Vide Lexicon Lucretianum Parei, Eo- dem feníuDedicativas & Abdicativas Enuntiationes appellat Martian. Capel- . Ja initio D'alectice Ergo- dedicat ] ita Sichardus .& Bafileenfis editio , quam lectionem con- | ürmant MSS. Carnot. Elmenhozrft,: habet ergo dicit. 3. 1d qued mom videtur effe. ] Hzc eft Carnot. Membranarum é& Sichardi- lectio , quam retineo, Elmenhorft, mi- !nüs bené ;4 quod mom idet effe, ne- | que enim propofitio dici poteft videre, 'sut non videre, Hujus autem loci fen- fus eft propofitionem ab Apuleio rela-- tam , Evezit. cuidam, voluptati bonum. mon effc ,idcó videri Stoicis Affirmati- yam , quoniam ca sfürmat voluptati- jineffe negationem bonitatis quod cer- té nugatorium eft , & fophifticum. quid. enm aliud eft affitmatio negationis nifi mera negzstio 2 ce (4. Cegentur enim , (yc. confiteri effe quo son eft , quod nullam fubflantiam aber. | Propofitio enim 4sod nullam fubftaniiam babet, won eff . potetit eo- , dem modo converti ac. füpra relata ,. & fic enuntiari , evezit ei quod nullam. Jubflantiam habet . ut non fit : que pro-- pofitio ad hanc reducetur , 2404 Aulam: Jübftantiam babet, eft. aliquid, quod mon: Ec cLLEHE S CRNEIRN NE IO 634. 1. APULETI cunt , confiteri effe quod non eft , quod nullam fübftantiam habet. Caterüm & Propofitio , ut ait in Thezteto Plato, duabus pauciífimis orationis partibus conftat , Nomine & Verbo : ut , 4psleius differit. quod aut verum aut falfum eft: & ideo Propofitio eft. Unde quidam rati funt has duas folas Orationis partes efle , quód ex iis folis fieri poffit perfe&ta Oratio: id eft, quód abundé fententiam .comprehen- . dant. Adverbia autem & Pronomina, & Participia; * & Conjundio, & id genus caetera que Grammatici numerant , non magis partes Ora- tionis effe, 2 quam navium apluftria, & hominum pilos, aut certé in - universá compage Orationis vice clavorum ,& picis, & glutinis de- putanda, Porró ex duabus predictis partibus 5 altera Subje&iva no- minatur , velut fubdita ; ut , 44psleizs : altera Declarativa: ut , Dzffe- rit, vel Non differit. declarat enim quid faciat Apuleius. Licet autem eüdem vi manente, utramvis partem in plura verba protendere.? ut, INTERPRETATIO. fateri illud , quod nullam babet. fab-- flantiam , effs id quod nom est, Porro, Propofitis , quemadmodum Plato. dictt in "Theateto , componitur ex duabus tan- tumtmod partibus Orationis :. Nogniue fcilicet ( Verbo, veiut, Apuleius dif ferit, quod vel eft verum vel eft falfum. Ac proinde est Prepofitio, quà de causd monnulli exiflimnaverunt effe tanium bas duas partes Orationis , quim poteft con- firui Oratio abfoluta ex his folis : boc eff, quia [atis comple&tamtur [em[um. Adverbia vero, c» Pronomina , (» Par- Ficiia d» Conjunclionem , atque. alia n eff. quemadmodum illa füperior ad hanc reduci poterat 444daf "voluptas eft. ali- quid non bonum.Hlunc puto intricatif- fimi hujus loci fenfüm efe. Si quis quid melius habeat, pergratum faciet, ! protulerit in medium, —— 1. Et conj unitio, ] Soloecifmus merus, xepone ergo veleonjunitionem , vel con- jundiones. in quarto cafuü : id enim yult quod fequitur , 207 magis partes erationis effe, cnc. ec : a. Quam navium aplufiris, ] Que ornamenta , qu& quia erant amplius quam effent nece[faria ufui , etiam am- pleftria dicebantur, At futlis videtur Aec Etymologie, Magis formatum pu- g aplufira. Xeftus : Aplufiria , navium | vel non differit, ] Hzc Qc : ejufmodi , qua Grammatici. vecenfents ait 90m effe potiori jure partes Orntio- "ms . quam aplustria funt partes -24- vium .(» capilli bominum . vel cerié Ma effe exiftumenda im totá coagmen- tatione Orationis loco clavorum , c pi- cis. glutinis. Caterm duarum pra- didiarum parium una appellatur Sub- | Jecttva , quafi fuppofita : veluti , Apu- leius; altera Enuntiativa: veluti , Di- ferit, a4: Non differit ; enuntiat enim quid Apnleius agat. Porro fas eff ex- zendere utramlibet eavum partum im plura vocabula , modi idem fenfus rema- Y E, taverim hoc nomen ab « privativo , & yerbo vAGy Pavigare,eo quód ad na» . vigationem effent inutilia; vel etiam à. Greco daega. — x 3. tera Subjetiiva nominatur, ] Vulgó in Scholis f/zbjecium, : 4 Mera Declarativa : ut , Differiz, in duas,in copulam nempe, hoc eft, - affirmationem vel negationem e££,aut - mom eff, & attributum feu praedicatum, — putà diffevens , refolviturque hacc po- - pofitio, 4pnuleius difforit , in hane , . Apuleius eft differens... c$. 77r fi pro Apuleio 4ices Dhilefo- - pbuia Platonicum Madaurenfem., ] Ejuf- modi terminus dicitur complexus. DE HABITUD: DOCTR. PLATON. PHILOS. 635 fi- pro-Z4pzleio ,dicas: Philofophum: Platonicum 4Madauren[zm ; item , pro: Differende , dicas eum Uri oratione, t Plerumque autem Subje- &iva minor eft, Declarativa major: & non hanc modo, fed alias quo-- que Subje&ivas comprehendens. Non enim íolus Apuleius differit E fed etiam alii plurimi , qui fub eàdem Declaratione poffunt contine- $ - ri, ? nifi forté Proprium cujufpiam de eo declararetur. ut fi dicas ; Qui equus eft , binnibile efl..at Proprium eft equi, Hinnire, Et id. circo in his. Proprüs par eft Declarativa , par Subdita; ac non, utin ceteris , major: quippe cüm eadem poffit , mutat vice, Subdita fieri: &: quam priüs habuerit Subditam , nunc habere (ui Declarativam, ug !9- fi,verfo ordine, ita dicas, Q9wod hismibile eff , eques efl. At non itidem ubi impares partes funt., convertere vices poífis. Non enim quia verum eft , Omnem. bominem animal eff: : idcitco , fi CODvertas., verum erit, Omne animal bominem effe. Neque enim ut Proprium e(t equi, Hinnire , ita proprium eft homini , Animal effe ; cüm finr 0g. animalia alia innumera. Agnofcitur hinc de pluribus Declarativa ;li- INTERPRETATIO. ? meat, veluti, fe loco Apuleii pronuntes Philofophum Platonicum | Madauren- fem : praterea , fe loco. Differendi 4icas eum habere orationem. Sabjeciiva ve- vo ut plurimiun angu[lüs patet , Pradi- cativa latins : qt» complectitur non illam tantis) Subjectivam. , verim (5 Alias etiam Subjeilivas, nam. non. Apuleius ianibm differit , [ed 5 permulu alii quoque , qui. po[famt comprehendi fub. eádem enuntiatione. Nifs forfau Pro- prieias alicujus vei pradiceszur-de e4 , veluti fi dicas, Qui eft.equus , eftaliquid. hinnibile, Seg binnire eff Proprium. equi, ldeo im his Propriis Pradicatum qt» Sub- jesium equaliter patent , neque Pracdi- catum. Jag1izs. extenditur , quemadme- |- dum in. aliis Propofitionibus ; f/guidem idem poteft evadere Subjedum. vice - versé, qo babere pro fuo Pradicato il- lad , quod antà babebat bro Subjedio, veluti , ff, mutatà ferie. , ffc dicas , Quod cft. hinnibile, eft équus, Veris , quando partes funt inaquales , "702 pof- fes mutare ordinem eodem modo. neque enim quoniazto verum eff Omnem ho- minem effe animal, ideo f£. z2utes vi. cm , Verum eri: Omne animal effe ho- - i minem, 2222 non .edé Proprium bominis effe amimal , ficut Proprium eft equi bimnire : quandoquidem funt nfaos- ta ala animalia. Hinc Pradieaium-. dignofettur. ex multis indiciis , quA - d GE. Tr em me : 1, Plerumque autem .Subjetdiiva mi- | neri fübje&is. Hinc eft quód Subjectum : mor efi. Declaratva major. | Quod , dicitur mier terminzus ; Pradicatum ve- videre eft in hac propofiuone:; Ozis | xO., major, . homo esi animal, in quà licet amimal - 4e omni homine affirmetur. f(ecundüm emnia (ua attributa effentialia, non ta- àmen affirmatur. fecundum omnem fiam extenfionem ; five fecundüm omnia in. feriora ,ad quz extenditur. neque enim — Mic invertere. licet propofitonem., Ovzze animal. eff. bomo. laus enim patet ani- 2541, quod eft Genus , quàm 4o» , quod cit rantüm Wna ex Speciebus huic Ge- a. Nifi. fort proprium: cujufbi am de: | € declaretur. | Aut Differentia de Spe- cie,quam confílituit, putà feniiens de - animali, Recté enim. dicas. Ozeze a5i-- mal eft [entiens, & vice. versá Omme fentiens eft animal, Mem fi Definitio» affirmetur de Dcfinito , Oz/zis bemo esf annal rationale , &., Omne animal va- Honale eff bomo, in iis. enim omnibus - Attributum nen latis patet Subjeéto,-. pce 6c L APULETI licet converfo ordine Rogamentum proponatur: primó ; quód plura comprehendere poteft Declarativa , quàm Subdita : dehinc, quod nun- uam vocabulo, fed. femper verbo terminatur, ^ quo pracipué etiam in illis Proptietatibus à pari Subje&ivà difcernitur. ld etiam pro fi- ;$ militudine tenendum eft , quia ut funt Propofitiones Definite , 3 & Indefinitz : ita etam conftat Particulas tàm Sub,edivas , quàm De- clarativas.pattim Definitas elfe , ut, bosao , animal : partim Indefinitas, ut,zon bome,non animal. Non enim definiunt quid fit, cüm hoc non fit, fed tantüm oftendunt aliud prater hoc effe. Nunc dicendum eft 1o quemadmodum 4 quatuor ille Propo(iiones inter fe affedte fint : quas non ab re eft in quadratà formulà fpectare. Sunt igitur in fuperiore line , ut. infrà fcripzum eft, Univer(íalis Dedicativa & Abdicativa : ut, Omnis voluptas bonum eji , INAMIa volupias efr. bonum. ? dican- - turque hz interíe Incongruz. Item in inferiori lineà füb utráque. i$ CI Particulares fubnorentur:- Q "edam voluitas bonum eji, Q HAHAH) Hon INTERPRETATIO, vis Prepofitio exhibeatur vice inversá: (do mom eft. boc , veriam demonffrant effe primb, quim Pradicatum poteft. comple- di plura , quàm Subjectum ; deinde , quia nunquam exprimitur nomine . fed femper verbo. ob quam caufam prafer- iim diflinguiiur quoque à. Subjedo qualiter patente 1n illis Proprietatibus, lüud quoque pro exemplo [ciendum eft. quid quemadmodum [unt Propofitiones. JDetermtinatt, , Indeterminata :— fic quoqne certum e[Fvocabulatàm fubj eda, quam pradicata, alia effe deterpnata , veluti homo , animal: aliz Indetermi- mata,puta non homo , non animal. neque enim determinant, quid fet quan- No x, Quod nunqtam vocabulo , fed [emn- jer verbo terminatur, ] Hoc ut intelli- gas , obferva quod jam monuimus , per Declavattvam Apuleium intelligere non Atriburum folum , fed Attributum cum affirmatione yel negatione conjun&um, que abfque verbi faltem fübftantivi ope expdmi non poteft. v, e, differit, non diferit, eff amimal, nom eft apimal. Falfum autem effet , fi per Declarati- vam íolum Attributuin intellieeretur, ilud enim fré femper nomine expri- mitur, non verbo. - cin uey e. Quo pracipue , dye, à pari Subie- aliquid alind quàm boc, Tam exponen- dum efr quomodo illa quatuor Propofr- iones fe habeant ad imvicim , quas esf. opera pretium. afpiceve in [chemate ga- 4ralo, Sunt ergo im line juperiore , quemadmodum exavatum oft anfevibs , - Generalis Affirmativa , c». Generalis Negattvua : veluti Omnis voluptas eft bonum , Nulla voluptas eft bonum. Atque. ba appellentur Coniraria invi- | cem. Prarerem [ub illis aswbabus fub- feribantur in lineA inferiore hz Parti- culares : Quadam. voluptas eft bonum, T —-—, diva difcermitur. ] Quoniam affirmatio - vel negatio non cadit in Subjectivam tanquam in affirmatum aut ncgatüm, | fed tanquam in id de quo quid afhr- - matur negaturve, -: c 3 Et Indefiite.] Qualis eft Propo- — fitio quam füprà attult, 4»imalfbiran, - 4: Qtatuor i4 Propofitioues, | Nem- - pé Univerfalis affirmativa , Univerfalis negativa , Parücularis affirmativa, Par- ticülaris negativa, —— —R Dicauiurque be intey fà Incon- grue, ] Auftoteli Cyayziqi , contraria. ) à : * DE HABITUD. DOCTR. PLAT. PHILOS, 67 eff bontim :* dicanturque he inter fe Suppares, Deinde ducantur obli- quz linee angulares : altera. pertinens ab Univerfili Dedicativà ad Particularem Abdicativam; altera à Particulari Dedicativà- ad Uni- veríalem Abdicativam : quz inter fe, & Quantitate & Qualitate Con- trariz,? Alterutre nominentur; quod jam neceffe eft alterutram. ve- ram effe. qua: dicitur perfedta pugna & integra. At inter Suppares - & Incongruas pugna dividua eft ; quód Incongrue nunquam quidem fiant fimul verz interdum tamen fimul mentiuntut ; Suppares autem, mutatà vice, nunquam quidem fimul mentiuntur , interdum tamen funt fimul verz. & ideó utriufvis harum revidio confirmat alte- ram non tamen & utriufvis confirmatio revincit alteram. De In. congruis qui utramvis pofuit , utique alteram tollit : non tamen mutatà vice, qui utramvis tollit, utique alteram pooit, Enimveró de Alteruttis qui utramvis comprobat, utique alteram refutat : & qui alteram refutat , utique alteram comprobat. 5 Caterüm Univerfilis utravis Particularem Íaam comproba:a utique confirmat : revica non utique infirmar, Particularis autem , vice ver:à, Univerfalem fuam Ie vi&a utique infirmat ; probata non utique frmat. Hxc omnia ita effe ut dicimus. ex ipfis Propofitionibus facile oftendunt infrà Ícripta. INTERPRETATIO, Ee ce Quzdam non eít bonum, "tque ba | vera. atque idcirco vefutatio utriufli- vocentur Suppaves inter fe. poftea per. E earum comprobat alteram, meque ducantur ab angulo ad angulum linea | tamem probatio utriuflibet vefuiat alte - due obliqua ; quarum una extendatur TA. Oui probavit glzerutraAm exContvA. à Genevali AfjrmativA ad. Paracula- | viis ; profedo negat alteram :mou tamen vem Negattvam , alteva à Pariculari| vice vevsd , qui negat alterutram , affir- irmativá ad Generalem N €gAtV0AT: | mat propterea alteram, Atenim ex Con- q44 Propofitiones oppofita 1mvicem tus | traditloriis qui confirmat unam , eÁdem Quantitate , tum. Gyualitate vocentur ' opera. refellit alteram : € qui vefellit Alteruira 3 quia jam oportet ut. altera | alteram , confirmat quoqte alteras, Por- barum [it vera. qua Conirarietas vo- | ró qualibet Generalis Propofitio proba- catur abfoluta. (d omnimoda. Verum |ta probat quoque [aam Partculavem « — fimidia tantüm. Conirarietas intercedit qfi vefutata fit, mom. ádeo refellit. eame intev Subcontrarias . qp inter. Comiva- TiAS3 qHU1A. Contraria nunquam quidem evadant [mnul vera , aliquando tamen | confirmetur, non propterea cam probat, oc fnt fhnul falfa : Subcontraria wveró vice Qua inferis exavata [unt , fail. des WersA , nunquam quidem [imul falfa emonfivant ope ipfarum Propofibiomum , funt , nonnunquam tamen evadunt Jemal univerfa bac fic fe habere ut dicimus, : N 9 T 4E. EUN AA - cene ute oer iradidiones, — : 1, Dicanturque be intev fe Suppa- 4t Paricularis contra fe xefellazur . ve-- felit quoque fuam Generalem s fi vero - fes.]In fcholis Subcontrarie, prztereà |. 4. Ceterum (Jaivesfalis ntvavis Par- iatis dicuntur $ubalrerza, Jirmat , erc, -] Hic locus eft , quem , fada * ay eppo[ita : d üümpliter a/zqseem con- | ginibus, e LLI dj Alterusre. nominentur. ] Ariftoteli , | Apuleii mentione, laudat Carolus Ma-- xàs aymxetudosa contradidorià | gnus , lib, 4» De non adorandis lga- Univerfalis & Particularis ejufiem qua- | zeslarem fuam. comprobata "tique con- - 658 L APULEIED ANnlla voluptas - Omnis voluptas. bonum eft... bonum e[t... Incongruz; gane Quadam volsptas : Quedam vVeluptas sen el bonum.. T bonum ef Suppares. . X:Certum eft enim, quod concedat qui aliquid propofuerit: Defttuitur: autem utravis Univeríalis trifariàm : dum aut Particularis ejus falfa: oftenditur , aut utravis ex duabus czreris: vera , five Incongrua ,? five: Alterutra. Inftruitur autem uno modo; fi- Alterutra ejus falfa oftendi-. tur, Contrà, Particularis. uno quidem modo: deftruetur, fr Alterutra. .vera oftenditur. Inftruitur. autem trifariàm: fi aut Univerfalis ejus ve-- —ra eft : aut utravis ex duabus czteris falfa, ? five Suppar ejus, five AL-- -terutra. Eadem fervabimus etiam in zquipollenribus Propofitionibus.. EN EEROPRKETATIO. Nam conftat. quid fateatur ille qui pros | Particularis confutabitur quidem | und: pofuerit quidpiam, Qtralibet vera Ge- | ratione , fi-ejus Contradicloria demon. neralis refellitur triplici: modo : quando | fivatur effe. vera. Probatur vero iwibus: vel ejas Particulanis demonftvatur effe y modis : fe nempà vel ejus Generalis eft. Alía. , vel qualibet ex Aliis duabus | vera ; vel Altera ex. ambabus reliquis: probatur effe vera , [ve Contratia ejus, | eft falfa , frve ejus Subaqualis , frve- Jive Contradidoria. Confrmatur autem ejus Gontradidioria, Obfervabimus que- - unica. Taiiane , nemp? -fi ejus Contradi- que eadem in Propofitionibus ZEquivas - Horia demonstretur effe falfa. Contra, lentibus, | : No r c. 1, Certum es enim -quod concedat, lI MSS. Carnot, certum eff enim «quia concedat, &»c, quod magis placet, - 2. Sive Alterutra. | $1ic reponendum omninó. cenfüi., non Ratio patet attendenti,.. 3- Sive Suppav ejus , fyve. Alterutva.] MSS; Carnot. five $ubneutra. ubi füprà : vocabulum Subneutra inltar Gloffz le- . giur 24 eff Alterutra, quam | Gloffam Jine. Subjeiiiva.| ego textui lbens pretulj — b DE HABITUD. PLATON. PHILOS. 639 JEquipollentes autem dicuntur , quz alià enuntiatione tantundem pof- funt: & fimul verz fiunt , aut fimul fal: altera ob alteram fcilicet, 3 ficut Indefinita: & Particularis. Item omnis Propofitio , fi affamat in principio negativam particulam , fit Alterutra ejus ZEquipollens, ut cim fit Univerfalis Dedicativa : Omni; voluptas bonum : (i ei nega- tio preponatur,fiet, JVom omnis veluptas bousm , tantundem valens quantüm valebat Alterutra ejus » Quadam voluptas non eft. bonum. ? Hoc in ceteris ttibus Propofitionibus intelligendum eft, * Deinde de Converfione. Convertibiles propofitiones dicuntur Üniverfalis Abdi- cativa,.& Alterutra ejus, id eft Particularis Dedicativa : 4 eó quód INTERPRETATIO. "ppellantur vero ZEquivalentes. ile | addatur ipfi negatio , efficietur hzc Pro- Propofitiones , 444 idem walent licét| pofitio: Non omnis voluptas eft bo- THAT PACA RCEN RS INE RANTS D HAT aS UPS PER AR HIR PIT) SEASAEUIR AGIT ELA fub Aali& expreffione : atque. evadunt funul were , vel fimul falfa : alteta nem propter alteram , veluti Indeter- minata d» Particularis. Praterea., qua- vis Propofitio , fs «babeat initio particu- lam negativam, ejus Contradicforim e- vadit tbfi ZEquivalens. veluti cium hac Propofitio: Omnis voluptas eft bonum, fit. Propofitio Gegeralis Afpnativa | ff No 1, Sicut Indefinita qp Particularis.] V. G, Homo e[t doctus : Quidam ho- no -eft doctus. : 2, Hoc im catervis tribus Propofitioni- bus intelligendum eff. | Non eodem ta. nen modo. Si enim Contrarias duas, feu, ut nofter ait, Ivcongruas Propofi- tiones ad zquipollentiam velis reduce- re, ponenda erit negatio poft fübjectum, non autem ante, ut fit in Contradi&to- ris five dhrerutris. Quod fi Subalter- mas ZEquipollentes velis efficere, adhi- benda erit duplex negatio , una ante fubjectum, altera poft ipfum , atque il- lud omne artificium hoc veríü vulgó £omplectuntür memori juvanda causá, Pra Contradic. poft Contra, pra poft- que Subaltey, |. — Cujus arcaüaà facilé patebunt,ad hec que mor diximus,attendenri. ———— » Deimde de Comverfrone. ] Hzc ver- ba videntur à manu íludiofi cujufpiam memorie fortafsé causà in margine extum irrepfiffe, Obferva au- onverfonem Propofiionis tunc X ficri ; cm Subjedium. ejus fit Attribu- num , 2dem frenificans , bat cjus. Contradiiforia , Quzdam. vo- Lond quod fignifica- — | luptas non eft bonum, Idezz putandum ' eftin tribus reliquis Propofrttonibus. Tam de In"vevfione eft agendum. Invertibi. les Propofitiones appellantur Generalis Negativa , dp. Contradictoria ipfsus , Her eft Particularis affrmaiiva. quim. T £ ; tum , & vice versá , Attributum fit Sub- jectum , permanente femper cádem con- | ditione veritatis , aut falfitatis , affirma- tionis, aut negationis. Quz Converfio vel fit fimpliciter , cám :nempé Propo- fitio Univeríalis convertitur in Univer- falem , & Pariculars in Particularem , quomodo converti poffunt Üniverfalis negativa , & Particularis affirmativa : velfit per accidens , quando nimirüm - j Propofitio Univerfalis convertitur in ; Particularém , quemodo converti pof- - funt ambe Univerfales , affirmans & negans: vel denique fit Converfio per | Contrapofitionem , ut. vocant: cüm íci- licet Propofitio fervatá quantitàte füá convertitur , fed ita ut termini finiti rede- dantur infiniti per additionem particu- le som, atque hoc folim modo con- vertitur Particularis negativa. converti eriam poteft univerfalis affirmans, v, g. Aliquis bomo non eft Philofophus. con- - verte Aliquis non Philofophus non eff non. bomo : Omnás homo eft znortalis, Conver« te: Ozone nom mortale eft mom bomo, — 4 E? quod parrcule earum. Subje- Q9. 658 L APULEIL Nunlla voluptas Omnis voluptas. bonum eft... bonum eft... Incongrue; : dox wedam voluptas : | Quadam voluptas : COPS E ! Suppates.. | neon ed bonum.. x:Certum eft enim, quod concedat qui aliquid propofuerit. Defttuitur: autem utravis Üniverfalis trifariàm : dum aut Particularis ejus falfa: oftenditur , aut utravis ex duabus careris- vera , five Incongrua ,?. five: Alterutra. Inftruitur antem uno modo; fi- Alterutra ejus falfa oftendi-. tur, Contrà, Particularis. uno quidem: modo: deftruetur, fi Alterutra vera oftenditur. Inftruitur autem trifariàm: fi aut Univerfalis ejus ve-- - za-eft : aut utravis ex duabus cateris falfa, ? five Suppar ejus, five AI-- rerutra. Eadem fervabimus ctiam in zquipollentibus Propofitionibus. . —— EN EERORETATIO. Nam conftat: quid fateatur illé qui pro- | Particularis confutabitur quidem | und: pofuerit quidpiam, Qtralibet vera Ge- | vatione , fi-ejus Contradictoria demon- | neralis refellitur triplici modo : quagdo | stratur effe. uera. Probatur vero tribus: vel ejus Particulavis demonftvatur effe y modis : fe nempà vel ejus Generalis eft. fala , vel: qualibet ex aliis duabus, vera , vel altera. ex. ambabus reliquis probatur effe vera , f/ve Contrata ejus, | eft falfa , frve ejus Subaqualis . five- Jive Contradidtoria. Confrrmatur autem | ejus Contradidtoria, Obferuabimus que- - unicá ratione ,nempz-je ejus Contradi- que eadem in Propofitionibns ZEquiva- - Foria. demoniiretur. effe falfa. Cont, V lentibus. . N O Y JE. 1, Certum eji *21 quod 'cecedat, ] D 3. Sive Suppar ejus , fe Alzevutva,.] E MSS. Carnot, certum eff enim «quid | MSS, Carnor. five Subneutra. ubi füprà:- £0ncé dat, (e, quod magis placet, — [ yocabulum Szbneutra inftar. Gloffe le- - 2. 3?ve Alterutra. ] Sic reponendum giur 4 eff Altevrutra, quam Gloffam: omninó. cenfüi-, non fipe Subjedfiva. ego textui libens pratuli, re Ratio patet attendenti,.. : 1c zx * HRPIERVUPHEOPEIIP UO CORO RAS DE HABITUD. PLATON. PHILOS. 639 JEquipollentes autem dicuntur , qu alid enuntiatione tantundem pof- funt : & fimul vere fiunt , aut. fimul falfz: altera ob alteram fcilicet, * ficut Indefinita: & Particularis. Item omnis Propofitio , fi affümat in principio negativam particulam , fit Alterutra ejus Aquipollens. ut cüm fit Univerfalis Dedicativa : O»mnsis voluptas bonum : fi ei nega- io preponatur,fiet, JVow omnis veluptas boumm , xantundem valens quantüm valebat Alterutra ejus , Quedam voluptas non eft. bonum. ? Hoc in cateris tribus Propofitionibus intelligendum eft, * Deinde de Converfione. Convertibiles propofitiones dicuntur Üniverfalis Abdi- cativa ,.& Alterutra ejus , id. eft. Particularis Dedicativa : 4 eó quod INTERPRETATIO, 4pellantur. vero. ZEqnivalentes ille PANT SPAETY I ES RENTE EY AO IE PAL a PUE RITORNA NUTS RE EDT IRIOSO ETIANI IE DIE E Propofitiones , 44 idem walent licet fub ali& exprelfione : atque. evadunt | num , idem fígnificans , fimul vere , vel femul falfa : altera membà propter alteram , veluti Indeter- minata d» Particularis. Praterea, qua- wis Propofitio , f babeat initio particu- lam uegatiumm, ejus Contradicforia e- vadit ibfr ZEquivalens. veluti cim hac Propofitio: Omnis voluptas eft bonum, Jit Propofitio Generalis affirmativa , fe No 1, Sicut Indefinita (p Particularis.] V. G, Homo eft docius : Quidam bo- qno-eft doctus. e a. Hoc in catevis tribus Propofetioni- "bus intelligendum est. ] Non codem ta. nen modo. Si enim Contrarias duas, feu, ut nofter ait, Icongruas Propofi- tiones ad zquipollentiam velis reduce- re, ponenda erit negatio poft fübjectum, non autem ante, ut fit in Contradidto- ris five Ahrerutris. Quod fi Subalter- mas ZEquipollentes velis efficere, adhi- benda crit duplex negatio , una ante fubjectum, altera poft ipfum , atque il- lud omne artificium hoc veríü vulgó complectuntur memoriz juvanda causa, -Pr& Contradic. poft Contra, pra poft- que-Subaler, — — — — Cujus arcana facilé patebunt,ad hec quz mox diximus, attendenri. ———— » Deinde de Comverfrone. | Hzc ver- ba videntur à manu ftudiofi cujufpiam memor fortafsé causá in margine extum irrepfiffe, Obferva au- nverfionem Propofiionis tunc mSubjedum ejus fit Attribu- E. feri , cà addatur 1pff negatio , effiietur hc Pro- pofiio : Non omnis voluptas eft bo- bat cjus. Contraditforia , Quedam. vo- quod fignifica- — | luptas non eft bonum. Idezz putandum ' eft n tribus reliquis Propo[fftionibus. fans de Imverfione eft agendum. Imvertibi. les Propofiiones appellantur Generalis - Negativa , dp Contraditloria ipfius ,- qo T ; tum , & vice versá , Attributum fit Sub- | je&tum, permanente femper eádem con- ditione veritatis , aut falfitatis , affirma- tionis, aut negationis. Quz Converfio vel fit fimpliciter , cám nempe Propo- fiio Univerfalis convertitur in Univer-- falem , & Paricularis in Particularem , quomodo converti poffunt Üniverfàlis negativa , & Particularis affirmativa : vel fit per accidens , quando nimirüm - j Propofitio Univerfalis convertitur in ; Particularem , quemodo converti pof- funt ambe Univerfales , affirmans & negans: vel denique fit Converfio per EC IT vocant: cüm fíci- ,licet Propofitio fervatá quantitàte fü4 convertitur , fed ta ut termini finiti rede dantur infiniti per additionem particu- lx o2, atque hoc folim modo con- ] vertitur Particülaris negativa. converti eriam poteft univerfalis affirmans , v, g.- Aliquis bomo non eft Philofophus. con- verte Aliquis mon Philofophus 205 eff non. homo : Onás homo eff mortalis, Conyer-.- te: Omne non mortale eft wom bomo. 4 E quid parncule earum. Subje- bec eft Particularis affmmativa. quia. 640 L-APUTLTEITT : particule earum, Subjectiva & Declarativa ; poffunt femper fervare in- ter fe vices , permanente conditione veritatis aut falfitatis. Nam, ut. vera eft hec Propofitio, Nv!/us prudens eff impius :ita , 1 convertis. artium vices, verum erit; AN/I»s impius pradezs. ltem, ut falfum. . eft, Nullus bomo eff. animal ita , f convertas , falfa erit , Adam animal homo. Pari ratione & Particularis Dedicatva convertitur, Quidam Grammaticus. bomo eff, & y Quidam bomo , Grammaticus efl. Quod due cetere Propofitiones femper facere. non poffunt , * quanquam interdum convertantur:nec tamen idcirco Convertibiles. 10 dicantur. nam quod alicubi fallit ,. pro certo repudiatur, Ergo unas queque Propofitio per omnes fignificationes reperienda eft,an etiam converfa congruat. 2 Nec innumere funt iftz , (ed quinque folz,$ aut enim Proprietas declaratur alicujus , aut Genus , aut Differentia, 4 aut; INTERPRETATIO, eft. Grammaticus, q4o4 ambe alia Pro-- eavum voces , Subjecium nempe c Pra- dicatum , poffunt perpetuo enutave inter fe. loca , remanente eodem. ftatu verita- 5s d» falfitaus. bac Propofitio vera eff, Nullus prudens eft impius : fic etiam fi. permutes loca terminorum : Nullus impius eff prudens , erit vera. Similiter quemadmodum hac falía eff , Nullus homo eft animal: /zc | uemadmodum enim ,quod enim decipit. aliquando » 2012 ACC -- fofitiones nequeunt perpetuo facere , li- cüt ipvertantur aliquando : neque taq- men proptereà vocantur Imvwertibiles , pitur pro cerio, Igitur explorandum eft. per eundos [fgmificatus wtrlom. fengula- Propof[rtiones febi spfis vefpondeant , etiam. quando funt zzvería, Aique illà mom falfa erit , ff inverig : Nullum. animal | funt infinita . fed quique tamtàüm , nam eff homo. Simili modo (» Particularis | vel pradicatur. de aliquo ejus Proprie- afirmaiiva invertitur , Quidam Gram- | maticus eft. homo , e , Quidam homo. : iva de Decdarativa poffunt femper i fervare inter fe vices , (pc. ] Hoc 1deó- fir, quia in Univerfali negante , & Par- ticulari affirmante Attributum fütmitur- illá (cilicet univerfaliter , in- hac para CHA - 4 5 i- Quanquam interdum comvertau- 2r. | Edam Converfione fimplici, cüm nempà Attribrrum non lagüs patet. Subje&o , ut in hac Univerfali Affir- matiyá, in quà proprium affirmatur de Specie: Omnis equus eft binnitiuus, fimpliciter enim convertere licet: Ojzne binnitivum eft eq«us. Verdin , quoniam pet accidens eft: quo3 termini illi fiat reciproci & convertibiles , 1dcó de Pro. pofitionibus ejufmedi. non.eft ce:ta re- gula. - ; | in eàdem. extenfione ac fübjedium , in4- | 145, vel Genus , vel Differentia , vel T 4E z. Nec innumera [unt ifla,] MS. Carnot, 1. Nec (nivería verà [unt, MS,. Carnot, z, méliüs ; sec innumera veve- ra funtifia, — : 3. "dut enim Proprietas , c, aut Ge- Uus , (pc. ] Hzc funt quinque in fcholis- celebrata Univerfalia. ——— 4. ut Finis. | Id eft, Definitio. Sic- apud Qaüinülianum, lib. 2. cap. (6. bic dgiiur frequentiffimus fipis , Rhetoricen- effe "vim per[uadendi. irem fimive, pro definire apud. eumdem. eodem. libro. nte omnia, quid fit Rbetorice , qua fi». mitur quidem varià, Suprà- initio libri: de Philofophià Morali : 27 beaiiiadi- nem bonorum fimem anie alim. comtin--. gere. Cicer, de. Finibus bonovum qf» mas- dorum , hoc eft, defipitionibus.. Einis ,. D Ga. Lorasicsda d DE HABITUD. DOCTR. PLAT. PHILOS, 642 duli,rtres Conjugationes: ? im tertià. fex Moduli » quinque Conjuga-. tiones. De quibus hic jam fuo ord ex Particularibus folis, neque Abd ine demonftrabo: prafatus, neque icarivis folis ratam fieri Conclufio-- fem, quia (pé poffunt & ad falfa. conducere. ? Item quamlibet mul. tis dedicativis, fi utravis Abdicativa jungatur, non Dedicativam , fed Ábdicativam fieri lationem. 4 tantum vel una mixta Cxteris pra- valet. * Similis etiam Particularium vis eft. Utravis enim inixta Uni- verfalibus , particularem facit Illationem. Igiturin primà Formulà Mo. dus primus eft, qui conducit ex univerfalibus Dedicativis Dedicati- vum univerfale dire&um: 6 ut, One julium baneftum : Qmne boueftum. bonum : Qunne igitur jufium bannum. eff. lNTERP "quatuor modi , d» tres combinationes : $m tert fex modi. quinque cambina- fomes, De quibus hie mox agam [uo loco : fi pramonuero, non fieri probam 11 lationem ex folis Partieularibus Propo- fétiomibus » meque ex folis Negativis, quoniam ex iis po[fumt [apà concludi falía. Praierea, fe altera Negativa. ad detur pluribus. Affirmativis , non fieri Conclu[ionem: Affirinaivam , fid Nega- tuam, ade? vel una. Neganva addiia No 1. Tres Conjugationes,] Videntur ta- men effe quatuor, at nofter negat Con- jugationem (ecundi modi , nempé Ca- meftres differre à. Conjugatione primi, qui eft Cefave, 2. In terti fex moduli * Coniugatio- fes, | Lacunam Afterifco notatam ex. pleo ex MS. Carnot, ;. qui fic habet: in iertà V1. modali ,V, Conjusationes. Sex illi- moduli fünt . Darzpti , Felapton , Di[amis , DAatift , Bocardo., -Ferifon quos, ordine tamen paulüm immmta- to., infà recen(tt. Apuleius, fex item videntur cffe Conjugationes : fed. Con- jugationes Di/amis & Datif; fimul con- andit, 2 Ue diem: ex Dedicativis , fi utvavis jengatar, Dedicativam mon effe, mon "Abdicatiuam. fier: llationem, ] Et hunc. corruptiffimum locum. reftituunr MSS, RETATIO. alüs prapollet? Eadem Quoque "wirtus eft Particularium Propofiionum. Naz | utrakibez Particularis. j42d2 Generalis bus efficit Concluffonem Particulavem, In prip evyo FigavA primus Modus eff qui infert dirvedio Conclufionem Generalem. Affirmativam. ex pramiffis Generalibus. Affimativis : veluti , Oinne juftum ef honeftum : Omne honeftum | ef? bonum: Ergo, Omne juftum ef? bonum; T X Carnot, hoc modo : I/em quamlibes multis Dedicaiivis | fé utramis Abdica- "va jungatur , non Dedicativam » fed Abdicetrvam. fieri Mlationesn, Utravis Abdicativa : hoc eft , vel negativa uni- verflis , vel negativa. patticuiaris. (4. Tantum vel uua mixta cateris pravaler. Similis etiam: paricularibus, Tc '] Hoc eft quod in fcholis dicunt, Conclzfonem. [eani deteriorem Rartem, $-SUnilis ettam. particularibus paria- eulorium vis eff, ] Vocem particulari- 6s: ignorant membranz Carnot, & ha. bent melils méà quidem. fententiá fi- milis etiam borticularium vi. eic :— 6 "Ur, Omne ju(tum honeftum , | Omne honettum honum ;, Omne igi- tur juftum bonum eft. ] Obferva Apu. leium ordinem przmiffarum ubique in- | Vertere , & fecundo loco ponere Majo- | rem propofinonem., quàm Ariftoteles meliüs im primo locar, Reílitüe crgo, IO £45 C APULEII at fi reflexim inferas , Qsoddam igitur bonum jufium ,* fit ex eddeny. Conjugatione ? quintus Modus. nam fic cantüm reflecti poffe univer- n Dedicativam, fuprà docui. Secundus Modus eft, qui conducit. falem ex univerfalibus Dedicativà, & Abdicativà Abdicativum univerfale j diredim: 3ut, 19: Omne juftum: boneftum ,. | Nullum honefium turpe z Nullum igitur jnfum turpes - : | At, fi reflexim inferas, INwllum igitur turpe juftum , fextuim..Mo-- dum effeceris. nam , ut dictum eft, refle&itur in fe univerfalis Abdi. cativa. Tantüm meminiffe debemus, s Subje&tum ex Dedicativà tra- hendum ad Illationem in fecundo Modo. atque ideó eam priorem: zítimandam ,licét anté Abdicativa. enuntietur, Similiter. & in ceteris. c"bN TER PRETATIO. 8; vero concludas indirect , Ergo quod- dam bonum. eft juftum , Efficitur ex eadem combinatione quintus .Modus. Monui enim [uperihs Propofitionem Ge- neralem Affrmativam bac foli vatio-. ne poffe converti, Secundus Modus eft , | qui infert directà Negatiuum. Genera- le ex Propofitionibus: Afjgrmativa , c» Negativá Generalibus. v, g,. | Nullum honeftum eff turpe :. Ergo nullum juftum eff turpe, Omne juftum ef? honeftum :- | No Y modo: Orne bone[ftum bonum : Omne juftum boneftum :- Omne. igitur juflum. bonum, - Et fic de cateris qui deinceps occur- rent. Hic primus modus pamm voce Barbara. 1. Fit auiem ex eádem Conjugnio- 2e, ] Abundat illud a47ezm:- neque. re- peritur in MSS, Carnot, 2. Quintus modus. ] Baralipton , qui primus eft ex modis indiredtis prima Figurz,..- 3. Ut , Omne justum boneftum : Nul- lus honeftum turpe , crc, | Refütue ad hunc modum : - Nullum boneftum tuvpe :-— Qmue juflum beneftum : s Nullum igitur juftum turpe, & habebis. fecundum .modum prima Fi- inter legendum : Syllogifinum hunc hoc Si verb concludas imversb : Ergo nul. lum turpe eff juftum , efficies. fextum Modum, Ut enim. jam dixi Propofitio: Generalis Negativa comvertituv in fe ipfam. Obfervandtm tanti. nobis eft Subjetium [umendum. effe ex. Propofi- tione Affirmative ad. concludendum in fecundo: Modo , proptere&que eam repu- tandam effe primam, quamvis. Propo- fiio Negativa proferatur prior. Eodem Modo d» im veliquis Propofitio ,.qua T AE, gurz Celavezt;. Apuleio , qui ordinem invertit pramiffarum , Caderezt, 4 Sexium modum effeceris.] Modum: Celan:s, Apul. Calemtes. : p Subjedium ex Dedicattva traben- dum . (e, atque ideü.eam priorem asii- mandam , (e. ] Yxamó eà de causá. po- fterior zftimanda eft juxta Ariflotelem, Prior enim continere debet. Attributum Conclufionis , quod ,quia latiüs vulgó, patet Subjecto , dicitur. majus Extre- mum, ut jam obfervavimus: & ab co. prior Premiflarum Major nuncupatur, Subje&tum veró reperiri debet in fecun- dà Premiflaum, quam ideó Mzzerem denominat, quia ipfum vocatur z:us. Extremum, Atque hic ordo legitimus: eft , & naturals , &t in eo meliüls. elucet obíeryatio horum Principiorum Diédum de omni, & Dium de uullo,. ut Logici Joquuntur,. ^ qua DE HABITUD. DOCTR. PLAT. PHILOS. 649 iqu& prior eft poteftate., prior intelligatur. In fexto autem. Modo trahitur Subjediva ex Abdicativà. Hiec fola diffarentia eorum. 2 Item . tertius Modus, qui conducit ex Dedicativis Particular & Univerfali Dedicativum Particulare diredim : ut , .Queddam jufum , bone[ftum Qmne boneftum , utile : Quoddam igitur. jnflum , utile, | Sed fi reflexim inferas, Owoddam igitur stile juflum ,3 feptimum modum efféceris. nam, ut didum eft, refle&itur in fe Darticularis Dedicativa. 4 Quartus Modus eft, qui conducit ex Patticulari Dedi- cativà & Univerfali Abdicativà Abdicativum Particulare diredtim :ut Queddam juftum , boneflum efl : AN'ullum honeftum ,iurpe ;— : noddam igitur. jufium ,non efl turpe. : Ex hoc modo contrarie vices inveniuntur prioribus. Octavus & nonus quippe fervant ejus lllationem, non ut illi reflexam; Conjuga- üonem ipíam tantüm refle&unt Propofitionibus zquipollentibus , INTERPRETATIO. $raflat virtute , exiflimanda eff prima. , ipfam. Quartus Modus eft qui infevt -At d» fexto Modo Subjeiium fumitur | dire? Particulare Negativum ex Par- €x Propefiuone Negativá. Hoc unum | ticulari AfrmaivA c Generali Ne« difcrimen cík inter eos, Pratered teviius | gativá ; Veluti, * Modus eft , qui concludit direclà Parti- Aliquod juftum eft honeftum :- eulare Affirmaiivum ex .Partieulari c» |. Nullum honeftum e£ turpe : JQQnver[ali Affmmativis s puta, Ergo aliquod juftum non eft turpe; Aliquod juítum ej£'honeftum ; Ex bot modo reperiuntur conver[iones ;Omne honeítum eff ate: ——.—-——— | contraria fuperioribus Moldis. zam oda-- Ergo aliquod juftum «f£ utile, MUUHS Ch nenus retinent ejus Conclufto - 44 fi concludas invers? , Ergo quoddam | vez , non autem Uroer[am quemadmo- utile eff. juftum , fiez feépismus Modus, | dus s. invertunt folium :bíam Combi -- Ennim,ut jam monui, Propofitio Par- | nationem je Propofitiones aquivalentes;, dicularis. Affirimativa. comvertitur in fe], NoT x Y. Gua prio» eff potesiate. ] Hoc eft , | ves reflexam, Conjugationem fam fecundum Apuleium , 244 continet $ub- «Mere tenebre, Reftituo ex MSS, Jecium , cui deberi primum: locumy fü-| Carnot, Ex bec Modo coniTATIA "vices prá: dixit, MS. Carnot, r, ignorat has | zzveniuniur prioribus. OGavus q No- VOCCs. 2. eas habet , exceptá 2224.. eus quippe [ervant ejus llationem , mon: 2. Item tev.ius Modus, | Darii: Apu- | ue idi reflexam. Conngarienem ipfam ,. Jleio.: Divai. ps ier ew; Dorro, quod hic Apuleius de Mo« 3). Septimum Mogstem.-] Dabitis : Apu: | dis octavo & nono ait ,lefcio unde: lio, Dibatis. | hauferit, cerré noh. apud Ariftotelem * 4. Quarius Modus, Ferio, Apuleio:| qui quinque. indire&os prunz Figura Pire. refpuit tanquam: inutiles, -$0 Ex bec Modo contraria vices im- 6. Ocfavus qb nenus,] Ariftotelicis;,. veniuntur. odlzvus e Bonus. quippe Fapefimo & qt Frifefomorum, Apuleie* Jeruata ejus latione, non ut ids prio- | vero- Fefjamo, & Frefifomorum,.. — d 2 NNnam 1j 6:6 L APULEII mutatoque ordine, ut prior fiat Abdicativa. * atque ideó conducers dicuntur ambo per Conjugationis converfionem. Nam & íi Abdica. | tivam Univerfalem quarti modi convertas , ? & fubjicias ei ? Univer. falem Dedicativam , quam 'converterit Particularis Dedicativa , fiet octavus Modus, qui conducit ex Univerfalibus Abdicativà &k Dedi- cativà Particulare Abdicativum reflexim : velut , | INnullum turpe, boneffum : One boneftum, juftum : : Quoddam igitur juflam , mon eff turpe. Nonus quoque Modus per fimilem Converfionem ex. Univerfali Ab. dicativà & Particulari Dedicatvà Abdicativum Particulare conducit reflexim : : Nullum turpe , boneflum : Quoddam boneffum , juftum.: noddam. igitur ufum non eff turpe. S8 | Cur autem folus quartus Modus duos genuerit, ceteri fingulos, illa tatio eft; quia primi Modi (i utramque Propofitionem convertamus; . fiet Cenjugatio irrita duarum Particularium: fin alteram tantum, fiet. InuTEtRPRETATIIO. &n. conver[o erdine , dta Negativas Nonus. etiam. Modus. pari. imvevfione Propefitio prier evadat. ( idcirco] concludit indiredt? Negativum Particu- uterque, dicitur concludere per inverfio- | lare ex. Generali Negativá dh» Pavticus nem. Combinationis. Si enim. invervtas | lari. Affimativh : at, Qniver[alem- Negativam quarti Modi,| | Nullum turpe e£. honeftum : €» ponas poft. eam Quiver[alem. Affie-. Aliquod. honeftum ef? juftum : emativam, ex quá imver[a fuerit Par- Ergo aliquod juftum non eft turpe, Zicularis Afhrinativa ,. fficiezur. odíia-| Hàc autem vaio ef quare quarius vus Modus, qui infert/ indiveif2. Par- | tautum. Modus produxerit. duos alios, ziculare. INegativum ex. "Univer[alibus tfeliqui vero producant foliem finguloss Propofitionibus Negativé. d» Zffrma- quoniam [i invertamus ambas Propo- Hv : ut, fitiones primi Modi , eficietur. vana Nullam turpe ef? honeftum: combinatio duarum. Partizularium : fi. Omne honeftum f? juftum : - [vero invertamus foligm alteruiram , ef Ergo aliquod juftum non eft turpe, - NorT x Lo., (e. ] Soloecifinus : quem emendant | culsris Dedisativa , fiet oiacous Modus; Membrane Carnot, s:2se ideb condu- | qui , (hc. Lu d cere dicuntur. ambo, (fpc, Conducere hic] — 5. Univerfalem Dedicativam,quam — concludere ett, -- cowverterit. Particularis. Dedicauva.]. 1. Et fubiicias ei (Üniver[alem De- 5 Putà hanc Propofitionem , quam mox dicativam : qua comverterat Particula- | affett : Omme- boneffum eff jufum , ris ejus Dedicativa fiet, Oflavus Mo- | quam converterat hec Propofitio pau- dus eff. qui , ec, ] Nullus hinc elici | ló-anté relata, Quoddam juftum eft bo. fenfüs poteft, MSS. Carnot, redis] zeffug. - : 1, 4tque ideo conduceve dieituw am- E »quam converterit Pari- mulo ; e5 /ubjicias ei d DE HABITUD. DOCTR. PLAT. PHILOS. 6j aut fectinda Formula , aut tertia, Ita fecundi Modi f; utramque con- vettas , fiet Conjugatio noni, quam jam oftendimus €x quarto-gieni , quia Univerfalis Dedicativa fecundi Modi nonni pazticulariter con-- verti poteft : fin alteram tantüm, fiet fecunda Formula aut tertia. Ex hifce igitur in primà Figurà Modis novem » primi quatuor Indemon- ftrabiles nominantur : non quód demonftrari nequeant, rut univerfi- tas maris, que demonftrabilis non eft, & ut circuli quadratura s fed quód fimplices tamque manifefti funt , ut demonftratione non egeant ; adeó ut ipfi czteros gignant , fidemque illis ex fe impertiant, Nitric *Formulz Modos trademus fecundz. 3; Primus Modus in fecün- dà Formulà eft, qui conducit ex Univeríalibus Dedicativà & Abdi- cativà Abdicativum Univerfale dire&tim : velut , Orne juflum , bene[tum ; Nullum turpe , honeflugn : : Nullum igitur juftum , turpe. Hac redigitur 4.in fecundum. Indemonftzabilem , 5 conversi ejus fe- INTERPRETATrIO, ficietur uel [eeundn Figuta , vel tertia. | quia. funt adeo fnplices dp. adeh evi- Similiter frinvertas ambas Propofitiones dentes , «t non babeant epus demonfiva.. fecundi Modi, efficietur Combinatio noni, | tione : ita ut ipfi producant reliquos ,, quam fupra docuimus produci ex quarto, | dy largiantur cis probabilitatem ex fe. quia Generalis. Affirmativa" fecundi | epfss. jam recenfebimus Modos fecunda Modi. nequit invert? wifi particulariter: | Figura, Primus Modus eff qui conclu- JECUrn Convertas foam aer ram » | dit direlia Generale Negatioum ex Ge- efficierum Figura fecunda uel tertia. 1a- | neralibus Affmntiva c» Negntivà :ut. sev bos ergo novem: Modos prime Fi-| Omne juftum eff honeftum gura quatuor primi dicuntur Indemon-| — Nullum turpe eff honeftum : ftrabiles mon quia nequeant demonfira- Ergo nullum juflum eff turpe. yi, quemadmodum immenfitas maris ,| Hic Modus reducitur ad fecundum Moo-- qua non eff demonsivabilts , ép quem- | dum Indemonfstrabilem. inversá fecun-- admodum quadratura | circuli s fed] o NOI A T. Qr usiverftas maris, qua de- tur fibliolz', Figurd medius terminue monfirabilis noB eff. e wt Circuli praedicatum eft cum majoris tüm mi- quadrstura. ] Eocus non omni ex par- horis, unde negatiye tantum in hac fis Io Ig te fanus , ut arbitror, fenfüm. tamem gurà concluditur : cüm medium , ütpote: - elicui quàm potui commodiffimum, MSS, Carnot. obícurids habent; zzz-. verf maris aftimat quod non demon- firentür , ficut circuli quadratura. MSS, femper Iprzdicatum , non poffit univer- faliter fumi ( quod ad. legitimatn Con- clufionem neceffe eft ) nifi altera Pre miffaum fit negans, proindeque & 3'"* habet füpra- vocabulum aris has! Conclufio., quz , ut dium eft, deterio- litteras 55. .20:2. quafi innuat zsaris| rem femper partem íequitur, tíle nomen proprium. Quid fí non! 5, Prgsus Modns. in fecundA |. For sniverfi maris , fed untverfim rift. | mala. ] In fcholis Ce/aze. E Boc eft, Zrifoteles afiimat.ebc? - 4. In fecundum idemonfirabileg, 2 Formula Modos trademas fectn- | Primae Figura, nempà Celarent, 2e *4«.] Tn hac Formulá, feu, ut. lquun-] $, Cenverid ejus ecundá Propofitio-- NNmnun 4 c d a 10 20 velut $E L AP ULETI cundà Propofitione. : Secundus Modus eft, qui conducit éx Üniverz falibus Abdicativà & Dedicativà Abdicativum Univerfale: dire&im: Nullum. turpe , baueftum : Omne juflum., honestum : Nullum igitur turpe , juftum. N ? Hic Conjugatione non differt à priore , nifi quod Subje&ivam patti- culam ex Abdicativo trahit ad Illationem : quoniam ita variatus eft Enuntiationis ordo, quod in primà Formulà fieri non poteft. 5 Tertius Modus eft, qui conducit ex Particulari Dedicativà & Univerfali Ab. dicativà Abdicauvum particulare dire&tim : velut * 2oddam ju[lum , bonectum : Nallum turpe , boneflum : M ee igitur inftum ,non eff turpe. 4 Hujus ft convertamus Univerfalem Abdicativam , fit Indemonftra. bilis quartus, ex quo hic nafcitur. * Quartus Modus eft, qui condu- cit ex Particulari Abdicativà & Uuniveríali-Dedicativà Abdicativum Particulare dire&im : ut , Qnoddam juftum, non eff. turpe : Qmne malum , turpe : Quoddam igitur juftnm non eff malumi^ INTERPRETATIO dá ejus Propofitione. Secundus. Modus gativá :3. g. esi,qui infert direct? "Untver[nle Ne- gatiumm ex Generalibus Propofitioni- bus Negativá (» AffrmativA : ut — Nullum turpe es£ honeftum :- Omne juftum ef honeftum :.— Ergo nullum turpe: eff juftum, Hic Modus voz difcrepat combinatione à primo , nifs quia fumit. Subjetium Gonclufionis ex Negatvv& Propofitione, quie [ic mutata est feries Prope[itio- num ,quod nequit fieri im prumá Fi- urá, Tertius Modus-eft , qui infert di- vedo Particulare Negativum. ex Par- Liculari Affirmativá , e» Generali Ne- N o 24] Que prima rectids ponitur , ut €tus fic fe. habeat : Nullum boneflum turpe: — Omne jufium bonefium : Nullum igitur juftum turpe. r, Secundus. Modus. ] Cameftres, jam monui , ita ut Syllogi(mus reda-. 2. Hicconjugatione non diffeet à prio-- ve. ] Hinc eft, quód cüm quatuer Mo- Aliquod. juftum e£ honeftum :. Nullum turpe ef? honeftum : -Ergo aliqued jufium non: eft turpe, S: ipvertamus ejus Univer[alem: Ne- gativam . efficitur quartus Modus Iz- demonfirabilis, ex quo bic oritur. Guar- ius Medus e(t, qui infert diredie Par- ticulare- Negativum ex Particulari Ne- gativ& (5 Generali. Afhrmativá s veluti - . Aliquod juftum non eft turpe : Omne malum eft turpe : Ergo. aliquod juftum non eft malum, T 4£,. tüm tribuit conjugationes, 3: Tertius Modus,] Feflipo. — - 4. Hujus fi comvertamus Univer[a- dem .Abdicativap » ec. | Eiet: Syllogif- mus in Fezzo, hoc modo: Nullum boneffum tutpe : E. Queoddam Jjufium bonesium: | Quoddam igitur juRtum non es turp. l]-£ Quartus Modus efl, ] Baroco, dos fecunda Figura tribuat , tres tan-j : Wrote ep j5 nil BET ETEFAIGE T PORE MOTA (emm tnt DE HABITUD. PLATON. PHILOS. ag * Hic folus Modus tantüm per Impoffibile approbatur. de quà Propo- fitione dicemus, ? expofitis Modis Formule tertiz, In tertià Formulá 3 primus Modus eft, qui conducit ex Dedicativis Univerfalibus De- dicativum Particulare tam. directim, quàm reflexim : ut ; Omne jufftum , boneflum Omne jullum, bonum: noddam igtur honeflum , bonum. | vel fic, Quoddam tegitur. bonum , boneftum. Quippe non intereft quam ex utráque Propofitione facias particulam Subjectivam : quoniam non intereft utram priüs enunties. Ideó non re&é arbitratus eft Theophra- ftus, propter hoc non unum Modum hunc fed duos effe, 4 Secundus Modus elt , qui conducit ex Dedicativis Particulari & Univer(ali De. dicativum Particulare dire&im :ut,-.— Quoddam jufium:, boneflutm : One juftum , bonum: c Q9seddam deitur-Boneflum , bonum. 0o s t Tertius Modus eft, qui conducit ex Dedicativis Univerfali & Par- ticulari Dedicativum- Particulare directim : ut , ; | "Orene juflum , honeftum :- 3 (o0 dOeddam quflam , bonum Bec uer 5e coo ec Omaddam igunr bonum , boseflums -. B INTERPRETATIO. Hic unicus Modus. demovftratur folium |. Idcirco Tbeophyaflus mal? cen[uit eam per Impoffibile. de quá. Prapofitione age- | ob caufam bunc Modum non effe unzm mus: cm. explicuerimus Modos: tertia duntaxat , fed duos. Secundus. Modus Figure, In teti& Figurd primus Mo- eft quiiinfert diredl2 Pariizulare f- dus efe , qui. ex duabus Genmervalibus dirmativum ex. Affrmativis Particulari Affirinativis infert. tam. diredio quam | c Generali : veluti, L0n14 inversb Particulave - frmativum :] Aliquod juftum ef? honeftum « veluti, aeu pc) Omne juftum eff bonum: - Omne juftum eff honeftum : Ergo aliqued honeftum e£. bonum, Omne juftum eff bonum ; — Od Tertius. Modus eft , qui infert directa. "Ergo aliquod. honeftum, eff. bonum 1 Pariiculare A4frmativum ex Affirmati-- aut hoc modo : Etgo aliquod bonum eff * «i; Generali ( Particulari zoweuti, honeftum. Ezerim minime refert q4t | Omne juftum eff honeftum: fumas terminum Subjedioum Conclu- -Aliquod juftam ef bonum : . : fionis ex duzbus illis: Propofitionibus : | Ergo aliquod bonum eff honeftum. quia non refert quam proferas brmam.|] | ——- eT i5 NorTz- G uc. po z Des : 1, Hic folus Medus.] Intellige iz bac| 3. Primus Modus, ] Darapti , porrà fecundá Figurd. Sextus. enim tertis ; | in totà hac tertiá Fieurà non conclu. qui in fcholis quintus eft, nempé Bo- | ditur nifi particulariter, .f4'de , per impoffibile etiam tantüm 4: Secundus Modus. ] Hic in fcholis -probatur,ut infrà videbimus. |. quartus recenfetur , non fecundus , eft- o3. Expoftis Modis Formule] Omni-|que-Datig, o 0o 2 no hiewddendum gere, 0] $« Tertius. Modus: ] Diam I9 1$. 29 1j - Negativum Particular ex (Qniverfa-| Omne juftum e&£ honeftum - 7 sup d PEREEE s 1 Quartus Modus eR, qui conducit ex Univerfalibus Dedicativà 8e Abdicarivà Abdicetivum Particulare direQim ; ut cR -Qimne juflum y boneflum x. N»llum jufum , malum :.. : woddam igitur honeftum , non eft malum, 2 Quintus Modus eft, qui conducit ex Dedicativà Particulari &c Ab: dicativà Univerfali Abdicativum | Particulare diredtim : ut , c8 quoddam juflum , boncfium x : Alsllum ju[Ium , malum : : : Quoddam igitur boneftum , mon eft malum. 0 T ?Sextus Modus eft, qui conducit ex Dedicativà Univerfali &t Ab. dicativà Particulari Abdicativumo Particulare diredtim : ut , Omne jnflum , bonefium ; n Siuoddam juflum ,non esl malum : 2uoddam bkoneftum ,non eff malum. Ex his [ex Modis primi tres rediguntur ad tertium Indemonftrabilem, conversà priore Propofitione primi &c fecundi. tertius cum fecundo eandem. Conjugationem habet : hoc uno. differens , quód ex Univerfa. li trahit particulam Subje&ctivam. propter, quod non tantüm Propofi tionis, verüm etiam Illationis converfione redigitur ad tertium, 4 Item quartus &c quintus nafcuntut ex IAndemenftrabili quarto , converíis Y INTERPRETATIO uarius Modus est , qui infert. direct | veluti , libus AffrmativA (p. Negativá : velut, |. Aliquod juftum non eft malum : - Omne juflum eff honeftlum: —— - | Ergo aliquod honeftum non eft. ma. Nullum juftum ef malum: : .. ,- lum, o0 e Ergo aliquod. honeftum. non eft ma- ] Horum fex Modorum tres. primi: veda- lm, - ecce Leuntur ad terium ex, Indemen[ivalili- uintus Modus. eft, qui infert diveité Negativum Particulare ex- Affirmativá | particulari. d. Negativé GenetAals «| 45 $e RE ons uso en i Aliquod juftum: eff honeftum Nullum juftum eff. malum : s Ergo aliquod honeftum non eft ma- | lun$ —— d reendpo spen ose Sextus Modus efW, qui infert directo Particulare Negativum ex Affirmntivá Generali, e£ Negativ& Particulari : quoque. pra&tere& quartus (d quintus oriuntur ex quarto Indemonfivabilis , sn- Misoaiesennaee t EMEN) tama perterrita foeetci ee *-,. hj E S S S | 1 E S E E m x38 Á SS c. GR M b 2$. jm (SES Ly A3 "-- Gm N o r A. o*. Euarius Modus. | In. fcholis fe- eundus Felaptom. —. — | 4. Item quarius e» quintus nafcune ». Quintus Modus] In fchelis fex-.| tur. ex Indemonffrzbili quarto, | Uno tus Ferifon |/:005 0. 00 0. 00 cus]verbo , Modi omnes tam hujus tertias. y. Sextus Modus. ] Quintus in fcho-.| Formule , quàm fecundz , atque. etiam lis; Becardo ,.& hic probatur. tantüm per M inditeQ. prima: reducuntur unuíquifs redu&ionem ad impoffiblle. — — "verfione Propofitionis » ftd. Conclufronis.— | | | DE HABITUD. DOCTR. PLAT, PHILOS, $55 prioribus Propofitionibus eorum, Sextus autem Modus nec utráque nec alterá redigi converíà ad Indémonftrabilem aliquem poteft , fed per Im- offibile tantum approbatur : ficuti quartus in fecundá: Formulà , & ideó uterque noviffimi numerantur. Caterorum autem in omnibus Formulis ordinatio fa&ta eft pro differentia Conjugationum & Illatio- num, Nam quia prius fit dedicare quam negare , potentiufque eft Uni- verfale quàm Particulare : priores funt univerfales: particularibus, & ii utrifque Dedicatio & Illatio fimiles funt, x & is praeponitur modus, qui celerius ad Indemonítrabilem redigitur, 2 id eft unà Cofiverfione , que una probatio eft certos eos ad. cludendum Modos. Eft & altera Probatio communis omnium , etiam Indemonftrabilium , quz dicitur Per imipoffi- bile , appellaturque: ab Stoicis prima Conftitutio,vel primum Expofttum. quod. fic definiunt: 386 exc duobus tevzium. qnid cülligitur, alternm UCINTERPAETA T LO. vwerfis prioribus eorum Propofitionibus, Lbrecedunt. Particulares , atque ip utrif- ad quempiam ex Indemonfrvabilibus 2 "eque inverfrs ambabus ejus. Propofitio- nibus, zeque una carum : fed demon- Jfiratur taniium per impoffibile : quemad- modum quartus in fecumdA — Kiguvá, atque €& de cauusá ambo recenfentur Sextus ver) Modus non poteft reduci| que affirmatio, qb» Conclufio funt paresz unica inverfione , qua eft una Demon- ftratio illos: Modos effe certos ad infe- rendi, Eff. qb» alia Demon[iratio come Indemonfirabilibus , qua appellatur De- monftratio per impolfibile , (f vocatur & Stoicis pruna Gonflitutio , aut jrima expefitio, quam fic defzribunt : Si aliquid tertium infertur ex. duobus , alterum cx pofvemt. Ordo vero reliquorum in ome nibus Figuris difpofitus e$t fecundum diverfitatem combinationum ac Concla- jfronum., Etenim quoniam prius eff af. firmare , quàm negare , Qv Generale prepollet Particulari : Generales Modi bilibus , cujus artificiale vocabulum ab Modos effe, ] Ita MSS, Carnott, Vulgati eàdem litterá incipit, à quá incipiunt | nullo aut ab(irdo fení& habent : /i/Zess corum: vocabula; putà omnes Modi in- e una Converfío , zeque una probatio cipientes à B , reducuntur ad Modum eff. certos eos ad- eludendum modos effe, Barbara exceptis Baroco, & Becardo , | qaid fibi vult Modus certus ad. eluden- que probantur tantüm per impoffibile : | du; ? Porro vocem eledendusa facilà omnes incipientes à C , reducuntur ad corrüptam putem ex abbreviatà voce Celareni , omnes incipientes à D , ad ccludendum , concludendum ; quanquam Darii , poftremó ,omnes incipientes ab j & derivari potuit ab antiquo c/zdo, hoc F, ad Ferio, qua redudiio fit obíerva- eft, claude , & fimplex poni pro com- tis certis regulis , quas hic tradere at- | pofito, ! que explicare opera* pretiutü. non duxi | 3. Siex daobus, €. | MSS, Carnot; €üm ez' páffim occurrant in Compen-f*/i ex duobus tevtium quid colicitur , dis Philofophicis. E eorum ehm contrarium 1llatios que ad illum ex quatuor EET probato: eff , cevios eos ad eludendum I ELS praponitur - Modus , dfc. 1S1c] nis eoigit, contrarium relinquit. Ego réfttüi ex^ Carnot, M$. i, malé in legendum poriüs crediderim : ff ex dui- vulgatis legitur: bis praponitur ; enc. ; 2. Id eff, und tonverfione , qu& Hua duo- e» ille Modus pracedit, qui citis ve- - ducitur ad. Indemonitrabilem , boc em es bus tertium quid collsgitur , alte ebrum enne contrario Mnrionis: collisiz- comtra- ees univerfis Modis , ipfis quoque - E coste APUIEEITE eorum cum contrario Jlationes colligit , contrarium velinguit. Vetetes- autem fic definierunt : 1 Qzgzis cónclufionis fr fiablata frt Hlatin., affampid alterutrá Propofitione tolli reliquam. Quz res inventa eft adverfus eos, qui conceffis Acceptionibus , id quod ex illis colligitur , impudenter $ recufant,^ per hoc enim compelluntur ad Impoffibilia; dum ex eo quod negant, contrarium aliquid invenitur 5 ei quod antecellerat. Porro Con. traria fimul elfe vera , impolfibile eft. Ergo. per: Impoffibile compellun. tur ad Conclufionem. Nec fruftra conftituerunt Dialectici eum verum Modum effe , cujus adverfum IHlationis cum altérá 'Acceptione tollit rea 1o liquam. Àt. Stoici quidem tantüm:Necativà particulà przpofità putant 3 pe Qrmne igitur juflmm , bonum. lllationem recufari; vel. ex Propofitionibus alteram tolli ; utpote; Oz; non omnuis: quidam ,uon quidam. Fiunt igitur adverfus unamquamque Conclufionem. contrarie , que. opponantut , octo; quoniam utraque acceptio bifariam tollitur ; fiuntque Conclufiones bis quaterna , modo Negativà particulà przpofirà-illatiori ; modo Alterutrà Hlationis acce- .ptà. Exemplo fit primus Indemonftrabilis : Qomeue juftum , boneftum : Omne boueflum , bonum : M INTERPXE ET A Tro iis ctm contrario Conclifionis ,infert | fis refelliz alreram. Veram Stoici exi- contrarium ejus quod füpereft. 4::-| ffimaszt quidem Couclifionem Begari , qui vero definierunt hoc modo. Si ne-| aut alteram ex Premiffis refelli folum» getur. confequentia cujufyis argumenti, | 7702 prefixá particuld negattuá :, g. adhibità alterà & Propofitionibus; refelli , omnis , non omnis ; quidam , non qui- - alteram, uod excogitatum eft cantra dam. Effiiuntur ergo céfo contraria av eos qui , conceffis Premiffis megant. àm- | gumentm, qua opponantur contra. rngula pudenter id. quod. iaferiur ex eis, Bam- | argumenta , quia. fingula Promiffa Be. que bac vatione rediguntur ad. impoff- gantur duobus modis, c» ef0iunur bis bilia; fiquidem ex illo quod negant ; | qUatuov AYgumenta , nnnc. $rifxá, Con. colligitur - aliquid. contrarium. ei quod | clufioni. parttculá negativa » nunc. a[- preceffevat, Catevim, impoffibile eft uz. fumpta -contradidoriá ipfius. Conclufio- eontraria fimul fint. vera, Goguntur dgi- nis. PoBamus:pro exemplo primum Mo, tur ad llatienem concedendam. per 4m-| dum. 1ndemonfirabilem s... peffibile, Et meritó Dialecici [amxeyunt | . Omne juftum. efZ:honeftum : eum verum effe Modum, in quo contra- | : Omne- honeftum eff bonum : tiuto Concluftonis cum un& ex Premi[-| . Etgo omne juftum eff. bonum. Ln er wc rium Teliti. Ratio patet ex ipfis legi- | re: quod prids concefüt? ——— Le bus reductionis ad impoffibile, quis enim | — x. Omnes. Conclufones. ] Repono neícit affumptà contradictorià Conclu- | omnis Conclufronis , juxtà membranas fionis 5 & altezá ex Pramifls , inferri Cariotenfes: toties laudatas. contrarium alterius ; quz non fuerat] | 2, Per bec euim. ]1ta: iidema codices. affumpta, ficque cogi adveríarium. auc | 3- Ei , quod. antecefferaz, 1 Et. quod fareri quod perperám negat , aut nega- | jam concefferant. 2. Qsi DE HABITUD. DOCTR. PLAT. PHILOS. 85? Qui hanc lationem conceffis Propofitionibus negat, neceffe eft dicat; Quoddam juftwm non eff bonum. luic fi proponas priorem ex duabus: conceffis , Omne juftum , bone[ium , fit Mlatio fecundüm fextum Mo. ' dum in tertià Formu , quoddam gitur boneflum non eft bonum. quod: repugnat fecunda Propofitioni ,. que concefferat , Oz757 boneflum-, bonum? Hxc item omnino oppofita Conclufto eft , fi iifdem manens tibus , zquipollentem ejus inferas. ut , /Vo» igirwr omae bonefinm bonum. Similiter & altere fiant due Conclufiones,2 (i jut. nunc pro- pofuimus priorem Propofitionem, fic affunsamus pofteriorem, Q»oddass qpufpum non eft bonum s omne boneflum bonum ; fis Illatio quarti Modi fecande Formule duplex, zoe» igitur omme jum . honeffum : vela, quoddam igitur jufium , boneflam mom efl quarum utravis eque prioi Propofitioni repugnat, qua concefferat , ozze juflum bonefíum 3 His quatuor Conclufionibus manentibus,tantum Propofitione mutará, & pro eo quod erat Q»weddam juflum mom efl bonum , facias , non omne quitum , bonum , ^ ut bifariam fit fablata Illatio : erunt altera qua- tuor Conclufiones iifdem immutationibus. Item fi pro eodem facias , nullum jutium, bonum 5. ut trifariam fit fublata Illatioyerunt tertiz qua- INTERPRETATIO. Pramiffis , oportet ut dicat , aliquod ju- | Conclufiones quarti. Modi fecunda Fi ftum hon eft bonum, $i praponas buic] gura , Ergo non omne juftum eft ho: primam duarum Propofitionum cozce[- | neftum'? a«£ Ergo aliquod juftum non- farum : Omne juftum:' eft lhoneftum, , eft honeftum; quarum qualibet aqua. ft Conclufio juxtà fexium Modum ter- | liter adver[atur priori Pramiffz , quá cie Figura : Etgo aliquod honeftum non | conzeffum era? omne juftum effs hone: eft bonum : quoZ adver[atur fecunda | ftum.. His quatuor argumentis vema- Propofitioni, quá conceffum e?zt Omne zentibus , mutata folium | Propofrtione ,. honeftum effe bonum, Hac infuper Gon- | fi loro bujus quod erat aliquod juftum* elufjo eft omninb contraria, ft pofitis iif- | non eft bonum, efacias non omne ju. dein , quz priis , concludamus ejus 4a2i- | ftum es? bonum , ita zt Conclvffo nega- zelentezm : Ergo non omne honeftum | za Jétdupliciter .: ffent quatuor. alte- fi bonum, EZdem ratione 2 *a Argumenta iifdem. mutationibus, Qui megat bunc. Conclufionem , conceffis honeftlum e£ bonum ; efficiantur dua: quoque duo alta argumenta; fs quem- | Praterea , fi loco. ejufdem. propo[fitionis: Admodum exbibuimus primam Propofr- efficias , Nullum juftum f£ bonum, £a- onem , ita fumamus | fecundam , alie] uz Conclufro negata fit. tripliciter. , fient: quod juftum , non eft bonum : Omne pe z: -N-o Tm — —r Hae emnia oppofitu , erc. "Infevat | eff, ] adem: codices. meliis , Jis quatuor bis , yc. ] Corruptus locus; Carnoten- Concluftonibus , ett, fi-pro-eo quod.erat.. fes membranz ;, fic optime reftituunt; || 4, Bifaria. fit fublata lano. erunt: hac item» omnim obpofgta Gonclufio eff. | tertia quatuor , (c. | Codices Carnot, u£* Jis fdem manentibus, aquipollentem ! bifarinm Jit fublata 1llatio ; erunt alteras ejus inferas ,. ut , (oe. - [quatuor Conclufiones , oprim&. 2. Gicut,.| Exdem membrana, fé s2. ).- g. Ue bifaria fet fublata Maio; ee. ]: ROO 05. ESO Repone ex MS, Carnot. 2, ut zrifariamas p His Concluffonibus , (pe, pro eo-quod ! fit- fublatn.Mlatio-, qoc.. : E L ae 2) IO 658 L—APUDLTEIM tuor Conclufiones duntaxat in his que habebunt univerfalem Il]a; tionem. Ea enim poteft fola trifariam tolli. at in. ceteris fole o, quas fi quis velit fingillatim fub unoquoque per omnes formulastpoterit fingere ad. exemplum quod propofuimus. ut etiaza ? Hypotheticorum more , per literas ; ordine Propofitionum & partium 4 commutato, fed vi manente ; fit primus indemonftrabilis : .A de omz»i B, Et B de omni C, Igitur A de omai C. T e. Incipiunt 6 à Declarante, atque ideo & à fecunda propofitione.Hic adeo modus fecundum hos perfectus, 7 retro talis eft. Omse C B: Qmnue B 4: Omne igitur C A. IxTE£&? tertia quatuor argumenta in iis folim qua babebunt Conclu[fonem univer[a- lem, Nam tpfa tantum potest negavi iribus modis, in aliis vero funt taniinn odfo. qua , f quis voluerit , poterit feor- fiim. formare fub. imgulis Modis per ome nes Figuras juxta exemplum , quod exhibuimus.praterem ope litteravum , ut fit in. bypothe[fibus , inversa ferie Propo- fitionum , dn partium , verim fervat virtute , primus Modus zedemonftrali- dca sus N o 1. Potuit fuggerere, ] Lipfius malebat poterit fingere , quem fecutus fum, 2, Hypotheticorum more per. litteras. ] fiuuc morem fequitur Ariftoteles in demonftrandis Syllogifmorum proprie- tatibus, & Modis. Per bypotbetica au- tem: videtur intelligere" Apuleius -maxi- mé res Mathematicas, in quibus- ex- licandis litteras adhibent. -3. Ordine propofitionum |» partium commutato, | pes: enim Apuleio fecun- da propofito eft,hic fit prima, & re- £tüs quidem * & pars Declarans propo- finonis , quz in alterá . Enuntiationis "formá ; fecunda eft, hic prima enuntia- für, RECES xs ccr 4. Commutaio, ] Malé in editis om- nibus comuutato. — —. p. Sit primus Indemonfirabilis A de omni B, &c;] Sic reftiruunt. hunc 1lo- cum codices Carnotenfes ambo , nifi RETATIO. A afwmatur de omni B, Et B de omni C: . Ergo (^ A eff affirmandum de om- ni-G. Incipiunt ab attributo , proptereáque d» & fecunda. bropofrtione, Porro bic Mo- dus compofitus puxta illos,inverib ef bujufmodi : Omne C e£ B, Omne B ef A: Ergo omne C eft A, TI E. quód fecundus in hoc à primo difcre. | pat, quód pro litterà C, ubique ponat litteram F, quod nihil mutat in fenfit, Vulgati omnes monftrosé habent : ff primus Demonfivabilis : fecundus. talis 4 de omni B , d» abde , omnis igitur di oiniis incipiunt A4. Declarate , atqui ideo (y à fecunda propofitione bic ad e Modum fecundum bas praotexas vetri talis eff , omne F B : omne BA : omm igitur. F B, 6. 4 Declarante.] Hoc eft, ab & | propofitione ,in quà reperitur Dech- rans (id. eft, attributum ). Conclufionis, quam Propofitionem Apuleius ubique fecundam £cit , cüm primam. ftatuat eam,in quá fubje&um ejufdem Con. clufionis invenitur, in quo diffentit ab | Ariftotele , ut jam obfervavimus. ] 7. Rerro. ] Hoc eft, inverfo ordine, ut fecunda propofitio fir prima , & in DE HABITUD. DOCTR. PLATON. PHILOS. 6; 9, Stoici porto pro litteris numeros ufurpant : ut, . Si primum s fecundum : Atqui primum : Secundum igitur. Verum Ariftoteles in primà Formul& quatuor folos Indemonftrabi- les prodit. Theophraftus & cateri quinque enumerant, * Nam propofi- tionem jungunt indefinitam , colliguntque Illationem indcfinitam. Hoc fupervacaneum eft tradere , cum Indefinita pro Particulari accipiatur, & iidem futuri fint Modi qui fünt ex Particularibus. Item jam often- dimus in primà formulà quatuor. quos fi quis velit geminare , Indefi- nitam pro Particulari accipiens , Indefinitamque fubiiciens lllationem ; ? erunt omnes novem & viginti. 5 Arifto autem Alexandrinus , & non- nulli Paripa:etici juniores quinque alios Modes praterea fugeerunt ^ univerfalis Illatienis: *in prima formula tres , 6 in fecunda duos, INTERPRETATIO, Caferum Stoici utuntur numeris loco litterarum. v, g. $i ptimum, fecundum : Atqui primum ; : Ergo fecundum. Sed Ariffoteles tradit tantum quatuor modos znzdemonfirabiles in pyimá-Figu- T4. Theophraffus t» alii vecen[fent quin- que namque addunt | propofitionem Indeterminatam — e» infevunt conclufto- nem lndeterminatsm. inutile eff. de hec agere. cum indetermünata. [uma- inr pro Particular? , q» dem modi "» exorituri fmt ac ii qui fiumt €x parti- culavibus propofrtionibus. Praterea jam declaravimus in prim Figura quatuor modos ,420s f; aliquis velit. duplicare a[[umens Indezerminatum pro Particu- lari , (t. fubdens Conclufromem. 1nde- terminatam ,omnes 1àodi erunt viginti zovem. driflo vero Alexandrinus , e quidam recentiones Peripatetici ob- tradunt in[upev quinque. alios yaodos: comclufronis. generalis : tres im primá fura qe duos im [osundá , quorum: wnáàquàque propofitione fuübje&um prius enuntietur , attributüm: veró- pofterius. I. Nam primam. propofitionem: jun- | gentes , qb» in infinitam colligentes., quam ; Nlationem Indefomitaur fupervacanenm | eft tradere , cium ind-finita pro particu- lari , t» buju[dem futura fet Modi , cu- jus. Particularis , ut jam oftendimus 1n praná Forindá, quod fi quis velit ge- fÀünari,] MSS. Carnot. Nam. propofi Honem qungens. indefimitam , calligen[- que Hlatienem indefinttam.. boc fuper. fium. eft. tradere , eio. indefinita pro particulari accipiatur , eb iidem fu- dari fit Modi.qui [unt ex particula. vibus, Item jam jam offendimus in pri - 84 Formula quatuor. quos fs quis ve ' DOnls Cittiel ;. lir geminare. Hanc lectionem (um am. | plexus , nif quód loco js2gens , & eoL- ligen[gue legendum potids cenfüi jzz- gunt & colliguntque. i. E'unt omnes novem d viginti. .] MSS, Carnot. octo: (^ vigi, ut verüny fatear, non fatis mihi conflat hec Apu. leii fupputatio , ut. utra lectio fequenda- fit determinem, —— : 3. Arifto autem. Alexandrinus, ] Hu- jus.menmngnit Laéruus in fine vitz Ze- aitque . Peripateticunz fiíie;-— e s 4. Qm ver[Alis VMlationis.:-] Sic MSS; Carnot. malé vulgau (Qsiver/ales 1L- laitones, : f. 1m primá Formula tres. ] Duos nempé directos , Barbara , & Celarent» & unum indiredumr, Celarent. P 6. 1n fecunda , duos. |] Cefare. & CA mft Fera ; We QOoe 5 E &65o E — P DU TE . pro quibus illi Particulares inferunt. quod perquam ineptum eft; 2 cui plus concelfum fit , minus concludere. Omnes autem Modos in tribus eorum Formulis certos 3 nonnifi undeviginti effe , quos fupra oftendimus , comprobatur. 4 Quatuor funt Propofitiones ; ' $$duz parüculares , due univerfales, Harum unaquzque , ut ait Ariftoteles, 6 ut fit fübjecta fibi, & aliis tribus preponatur , 7 quaterne fcilicet conjungitur. atque ita fene dene Conjugationes in fingulis Formulis erunt. $ Harum fex equaliter in omnibus non valent. dus quidem , cum ? ex Abdicatvis 1? utravis alteràm przcedit ; quatuor au. 5 INTERPRETATIO. loco illi colligunt Pariiculaves. quod eft y quatuor modis copjugatuy , ita. ut fub- ineptiffimum.illum, cui datum fit. plus , ponatur fibi ifr, e ponatur ante tres snfevre minus. Demon[ivatuv vero effe Alias. e fic erunt in unaquaque Figu- tantum. novemdecim modos certos in vA fexdecim combinationes. Sex earum tribus eorum figuris , quos jam declara- | ex aquo 10utiles funt in. omnibus. dua vimus. Quatuor [unt Propofitiones: dua | quidem, quando qualibet ex. negativis | particulares , & dua generales. Qna- | propo[itionibus antecedit alteram : qHds quaque earum .frcut. Arifloteles dicit, Norz y, Pro quibus illà. Particulares znferumt, | Ut fi in his duobus argumentis Omne animal efft uiuens : Nullum animal eft lapis Ornis bomo eft animal: -- Omnis bomo eff animal: Ergo ommis bomo eff vivens, - Ergo nullus bomo eft lapis : Loco iftarum Conclufionum. inferrem has Ergo altquis bomo eff vivens. Ergo aliquis bomonon eft lapis, x. Cui plus conceffum, Lipfius , cium | ut tamen quaterz2 legam adverbialiter , plus conceffum, non quateraza. » Nomnif unum (p viginti, ] Codi- 7- Quaterab fcilicet. conjungitur. ] ces Carnot. zonzifi s»ndevigintt. quz | Exempli causá Propofitio Univerfalis À germana eft lectio. fünt enim omnino , fic conjugetur, A , A: A, E: A;,I: novemdecim Modi , quos fuperiüs ex- | A, O. ldem fi fiatin tribus aliis , erunt pofuimus. omnino fene denz | combinationes ; 4: Sed quatuor funt proportiones, | nempé: Dele fed.ex fide MSS. Carmnotenfum: |. A, A: E, A: I, A: O,À: fic etiam fenfus poflulat,. Híc enim] A, E: E,E: I, E: O,E: : initium eft demonftrationis , proindé- AIC EI: EI: O.E x I JOUER. 0- 1;0-- O,O: -8. Harum fex aqualiter in omnibus non valent, | Immo feptem : nempé, BE: E[O: OE:I,1:1,0:0, I: & O , O: quz quidem ultima Conjugatio duplici de causá inutilis eft, nempé & quia eft ex duabus Negativis, & quia eft ex duabus Particularibus, à que malé incipias à fed, $. Due Particulares ; dua Univer[a- les. | Qifas nos compendii ergó, utin Ícholis, litteris defignabimus , Univerfa- lem nempé. Affirmativam A , Univerfa lem Negativam E. Particularem Affir- mantem I , Particularem Negantem O. 6, 'O: ftt fubjecia alis tribus »: qg4- sevnà fcilicet conyungitur, ] Membrana Carnot. Qt fit. fubjecia fibi , d» aliis £ribus:praponatur , quaterna fcilicet con- jngitur, quam lectionem fic. fequor., Carnot, ex Abdicativis, 2d t6. "Ütravis alteram pracedit, ] Adde. re debuit e? feip/a5» atque hac ratione | etamamauceniquacuocmena, ADEM GUI werte eeu Vra ti epis 9. Ex Abdicativo, ] Lege juxtà codd. - DE HABITUDINE DOCTRIN. PLAT. PHILOS. 661 tém;! cum ex Particularibus utravis. aut femet przcedit, aut alteti fab. ditur. Nihil enim concludi poteft ubicunque aut dux Particulares funt, aut due Abdicative. Igitur remanent fingulis Formalis 2 denz Conjugationes, Porto ex his tam in primà quam in fecundà Formulà 3 due non valent, cum univerfalis Dedicativa 5 particulari praponitur, Similiter & in primá & tertjià Formulà 6 due repudiantur, quibus par- ticulartis Abdicativa utramvis Dedicativam7 antecedit, Quo fit ut re-. maneant primz formule? fex Conjugationes ? jam in novem modis: reliquis duabus Formulis adhuc octona. 19 ex quibus una in neutrá pro- INTERPRETATIO, 40r vvero,quando qualibet exParticula- ribus vel antecedit feip[am, vel fabjun- gitur alteri. Nam nibil poteft Gnferri quotie[cumque' uel due Particulares funt , vel dua Negative. Supev[unt ergo unicuique Figura decem Combinationes. Caterim dua ex illis [unt inutiles tam. im primá Figurá quam in fecundá , quando nempe "Unsiver[Alis Affirmatiua N o preter Conjugationes O, E: & E, O: rejeciffet O , O : quam mox rejicit ,jux- tà legem particularium , & E, E: qua omninó rejicienda eff,licét hujus non meminerit. Regula eft in fcholis vulga- ta, Ex duabus Negativis nibil infer-. MY. e I. Cum ex Particularibus utravis à femet pracedit, ] Reftituo ex MSS, Car- Rot, ctn ex Particularibus utravis aut femet pracedit , aut alteri fubditur, Re- gula in fcholis ; Ex seris Particulari- bus nibil concluditur vi forma. 2: 1. Dena. Conjugationes, |] Immó no- vem tantüm , füblatis nempé feptem , ut monui, non fex,ut vult Apuleius, .3, Due non valent, ] Ariftotelicis I, A: & O,A:Apuleio A, I: & A, O. Ra- tio eft in primáà Figurá , quia majore Particulari exiflente , non diftribuitur medius terminus: in fecundá veró , quia procederetur à non difítributo ad ádhii- butum. : : TES : 4. Cim (niver[alis Dedicativa Par- ticulari praponitur. ] yuxtà Apuleium, [EUG jm monui - $e Parüculari, | Sive. Affitmativz, &ve Negativa,. pracedit. Particulavem. Eodem moda in brimá £y. terti4 Figura rejiciuntur due in quibus Particularis Negativa prapos "ItHY CHivis Affirmative, Unde efficitur st faperfmt fex Combinationes jrime Figura fed im novem modis:im aliis autem embabus Figuris adbucotio. qua. THPh una in neutvA valet , quando gene- T 4E; 6. Due repudiantur.] A, O: &I,O; 7. Antecedit, ] Secundàm Ariftotelem vero , fequitur, : 8. Sex Conjugationes, ] Quas jam füperiis recenfuimus A, A : E ,A:AÀ,I: E,I: n Modis diredis , & prater has A, E:& I, B:in indire&is; quas Con- jugationes ubique invertit Apuleius , ut fepiüs monui, : 9. jam in movem Fovmulis adhuc oc£024. |] Corruptus locus, & codicum Carnotenfium auxilio fic reftituendus , füblatáque interpun&tione, cum prace- dentibus jungendus. Quo fit ut vema- neant prime Formula fex Conjugatio- nes jam in novem Modis : Teliquis dua- bus Formulis adhuc odtoua. Io, Ex quibus una. i» neutrá proba £ur.]I, E: Apul E,I:ratio eft in fe- cundá Figurà, quàd in eá ex Majore particulari nihil. concluditur, ne fcilicec procedatur à non diftributo ad diftri- butum, In tertiá veró, quoniam in eá ex Minore Negativà nihil fequitur, alàs majus extremum , quod in Majo- .at poftpenitur juxta Ariflotelem , ut '. re Affirmativà non. diftribuebatur , di- ftibutum | inveniretur in. Conclufiene,, utpote negativà , ficque à non diflriba- 1o procederetur ad diflributum. - Jani io Xo 662 LE ATO TPEM ex his feptenis quz fuperfunt,: jam proprie funt in fecundà For. mulà quatuor fal(z: cum univerfalis Dedicativa vel fibimet ipía, vel Particulari fuz utrovis loco jungitur : vel cum praecedit altera. ? Item proprie in tertià Formulà due non valent: cüm utravis Abdicatiys univerfali Dedicative praeponitur, reliquas certas effe tres in fecundà : quinque im tertià Formulà fuprà oftendimus , cum eas ad féx Conju gationes prime :Formulz HD e Igitur? ex quadraginta odo, conjugationibus, quatuordecim fole probantur. Cetere triginta qua- tüor , quas enumeravi , meritó repudiantur , quia poffunt ex veris falfa concludere. quod facile eft experiri per illas quinque fupradictas fignifi- cationes4 Generis proprietatis &c. At ex illis quatuordecim quas proba. batur,cum univerfalis Abdicativa praecedit particularem Dedicativam; INTERP vAlis Negativa praponitur particulari -Affrmativa, jam vero. barum. feptem Combinationum. q« reRant , [unt qua- tuor peculaviter falfa in fecunda Figu- rá: quando nempe univer[alis Affirma- tva cnpjugatur aut fecum, aut cum [ná Particulari , atque. boc quolibet ordine : aut quando altera praponitur, Prateveg. dua particulariter | imutiles funt inmterHA Figurá. quando wirali- bet Negaitua pracedit univer[alem Affir- matioam. demonfivavimus fuperius fu- RETATIO. jereffe tres Combinationes certas in fe- cunda Kigurá ,quinque vero tn terti, quando reducebamus eas ad fex. Com- | bimattones prima Figur&. Ergo ex qua- draginta odo Comlimatohibus , qua tHordectm. tantum valent. Reliqua tti- ginta quatuor quas vecen[ui , jure ve- jiciuntur , quoniam poffunt inferre falfa ex veris, quod factle pote? probari in illis quinque pradictis fignificationibus, - Generis , Proprietatis , ec, Verum ipfa conclufiones offendunt mom plures me. Nor n fam proprie funt im fecundA. For- mula. quatuor falfa. ,- cim ()niver[alis tc, ] Eres tantüm video, À.; A: A T: & I, Á: nifi ipfam A, A :in duas fecet, invertendo ordinera-Propofitionuim., üt, que Major erat , fit. Minor, & vice ver- sà,fiantque Cenjugationes A, a-: & 2, À : quod-videntur innuere: hac ver: ba inferids fcripta-, wel cim: pracedit Altera , qua, ut-verunz- fàtear nón om- nino iüteligo; Riarió autem: cur* exclu. dantur ez combinationes à fecündá Fi- gurá,hac eft: Ex puris Affirmativis dua non valent, cim utravis Abdica- dGivs; wc] Ha due fant A, E: & A,O:Apüldio E, A:& O;, A: fupià autemr &- ipfam 1, E :tund tertiá hac Figurá, tum: à fecundà removit, Ratio autená cur A, E: & A. O : non ya- leant m tertià Figurá, eft quia zz e4 ex Minore Negante. nibil fequitur, 1 enin) Minor fit Négans,in. Conclufione, qua negáns- etiani erit, majus extre- mut diftribuetür ; quod tamen ih Ma- jori, cujus erat pradicatum , diftribu- tum non füit: fiquidem ea. debuit cffe nibil-féquitur iu fecundá. Figurá, cüm | Affigmativa Propofitio, ficque procede- enim medius terminus in cà fit przdi-í retur à non diítributo ad Diftributuns catum» utrju(Que Proniffr, fies ambzi 34. Ex quadraginta odo Conjugationi- Affirmatiyz: forent; in neutrá. difiribue- . bus, ] €üm. fexdecim fieri poflint im retur, ut patet ex iis, qua füprd dixi- unaquaque Figurá, crefque Figure fint, mus , ubi de- Cenverfione Propofitio- ! ter fexdecim poffünt fieri , hoc eft , qua- gun cginus; sepes ourcsn ces draginta octo. Toe e dtes) proprie $e ievHA EovmulA| 4. Geueris Proprietatis. ] Videntur ha DE HABITUDINE DOCTRIN. PLAT. PHILOS, . «6; simus , non plures quàm pradi&um eft Modos fieri, 1 docent ipfz Illa. tiones; ?ut tum diredtim fumantur , tum reflexim, quoufque ipfa ve- ritas paífa eft, propterea eorum non poteft numetus augeri, INTERPRETATIO, des , quam fuperius ditum eft , effici | conclufiones capiantur direg?, fros in ex his quatmordecim | Combinationi- | vers2, quatenus ipfa veritas finit. ideo bus quas demonfiravimus ; [rve ila | mumerus eorum nequit angeri. IN co.Tom voces à manu Gloffatoris effe in fine, , ^r. Decent cau[e llationes, ] MSS, Certé MS, Carnot, 1, cas ignorat licét | Carnot, docent ipfa Illationes. bene. in fecundo reperiantur. Si tamen re-| ^ai. Ut ehm direBim fumitur , tim tinere eas vis , adde (c, ut legatür Geze- | veffexim. ] MS. x. ut tym directim fite ris proprietatis, (c, hoc eft generis, pro- | matur , tim reflexim , übi malim fa prietatis , differente, deànitionis, & | mamtur, — 7. accidentis. à oce pos oom si WR PE É 2i M B» EA AL Ws nu DA RSS S C SAU QUI eO N nur ett I9 LT eaa 2) * itemm ns n mum 3 SN LUCII STULEI . MADAURENSIS PLATONICI. DUTIES DE DEO. SQ RATIS E EO omnem maturam ferum ; quod ejus ad animalia preci: p pué pertineat ,? trifariam divifit : cenfuitque effe 3 Deos fecundum fummum , medium , & infimum. Fac intelligas non modó Loci dif. clufione, verum etiam Nature dignitate: que & ipfa neque uno, ne: - $ que gemino modo , fed pluribus. difcernitur.. Ordiri tamen manifeftius fuità loci difpofi itione, Nam proinde ut majeftas poftulabat, Diis im. mortalibus Ceejum dicavit. quos quidem Deos czlites partim vifu ufürpamus;. alios intelle&tu "eum Ac vifu. guo cernimus — p O. : | pi ATO: diifribuit im tres pavtes, tis. Mr fuit. clarius incipere e fitu los, | today naturam verum, pr&ferium| Etenim affignavit Colum Diis Immor- Wlad ex ipfA quod fpetiat ad animalia :| talibus , prout eorum dignitas pofcebat, e exifimavit exiflere Deos juxta [um-| quovum . quidem. Deorum | Caleslium mum, medium, d»imum, Intellige non | Alios affequimur oculorum. acie , alios tantum febaratione Loci. ,.fed praftantiá | indagamus mente. Et intuemur. quidam — quoque-Nature : qua etiam difinguitur | oculis: — | Hon- und vatione,neque duabus fed mul- | 2 Ne t L* dus füb lioc nomine memine- far, l. z. cap; ro. & VVovverio, MS; runt D. Auguftinus De Civitate | codex Bibliothecae tüm Lhuanz, nunc Dei, lib. 8$. cap. 14. Prifcianus Gram- | Menarfianz à. D, Quefnel mihi com. maticus ; lib, 1o, Joannes Sarifberien- | municatus , tractetum hunc continens, fis, lib 6 De Nugis.Curialium , cap,.28, ab eo quoque Fragmento incipit, Ejus & ali malti, : porró. MS. ope non pauca toto hoc. 1. Plato Omnem Natutam. ] Male" hic Opufculo- emendata invenies, liber incipit in multis editionibus ab |; 5. Trifariàm divifa. ] In Timzo, cu: €o; fragmento» cnjus initium: eft , Qu jus locam retuhmus ad. lib, 4e Philo. me voluifüis dicere, c. quod. ad Fio muc Naturali. ridorum: finem: rejeci , auctoribus Li- 2 Deos fecundum [ummum , meom píio, Elect, . 2, c, ar. Pithoeo,, Adver. o infhmum, | Divifonem: hanc. expli Fo | DE DEO SOCRATIS, 6ój Y Vos ,6 clariffima mundi Lumina, labentem celo que ducitus annuum. Nec modó ifta przcipua: Solem diei opificem, Lunamque Solis zmu- lam, noctis decus :? feu corniculata , feu dividua, feu protumida , feu plena fit : varià ignium face : quantó longiüs faceffat à Sole, tan- to longiüs colluftrata : pari incremento itineris Gc luminis , menfem fuis au&tibus, ac dehinc paribus difpendiis zftimans: five illa proprio, feu perpeti candore ,ut Chaldzi arbitrantur , parte luminis compos, parte alterà caffa fulgoris , ? circumverfione oris diícoloris multijugà pollens, fpeciem fui variat: feu tota proprii candoris expers , alienz INTERPRETAT O. Vos, Ó fplendidifinz lampades or- | 2 Sole : 4quali augmento via ac lucis ; bis, qua: agitis per Coclum annum cur- | Zefiniens menfem fuis incrementis , 4c rentem, : deinde aqualibus decrementis : feu ilia Neque tantum. bos Principes Deos : So- | habens. alborem proprium ac permanen- lem patrem dies , dr. Lunam imitatricem , tem, ut Chaldaei exisiiman: , dimidia (ui Solis , bonorem Noéctis ; ffve fit falcata, | parte luce pradita , nlterA parie carens ffve dimidia , frve gibbofa , five votun- Jplendore ^ babens multiplicem converfro- da : fplendore luminis diver[o : eo im- nem fasiei [ua difzoloris, mutat fuos vulz pen[fins illuminata , quo di[cedit longitis V tus 5 fue omnino deflituta Propriá albe- Norz, cat ipfe Apuleius , L 4e Pbilofophiá, — Dimidid es pavti candemti lumine Naturali , his verbis : Deorum trinas Undus : nuncupat [pecies , (qc, vide locum , Verfandoque globum variantes edere pag. 585. formas , i, Vos , 6 clariffpa mundi lumina ,| | Donicum eam partem , quacumque est Defümpta hec ex lib. x, Georgic. ignibus auda, Virgilii. | dd fpeciem. vertit nobis , eculefaue 2, Ses eorniculata , feu dividum, feu patentes : protumida, &c. ] Hxc & multa alia,| | Inde minutatim retr) contorquet, qt» qua fequuntur , ex Platonis Epinomide- . 2uferto s c defümpta fünt, Luciferau partem glomeraminis , at- 3. Circumrverftone oris difcoloris mul- ,- - — que pilai :- t Babylnias Chaldaam doüvina sijuga pollens, cc, ] Hanc hypothefin refutans fic exponit Lucretius , lib, s, | Eft etiam quare proprio. einm. lnmine "firologorum artem contra convincere Poft E E zendit. :: Volvier, t varias fplendoris reddé- | Ubi obiter obferya Lucretium opinio- ve formas; : - | nem. hanc non Chaldzis tribuere , fed Corpus enim licht effe alind , quod| Babyloniis Chaldzos refatantibus. Cae- — fertur, e unà - Labitur omnimodis occur[ans , eff- | : cien[aue , Nec potis eff cevni , quia caffam lu- (o 2c Wine ferturz erfarique poteft, elobus ut , ft foris, 00 jilaz Apul. PPpp quibus ea quantumvis torá facie- nobis obversá fplendens , ubi prixidm in terrze umbram: incidit , obícuratur paulatim , & prout ilam umbram ingreditur : quod fieri minime: pollet , fi-- lumen fuum. facies illa. Luna cx fefe- haberet, terim eam refellunt Lunz Eclipfes, in - ly 672 L. APULETI legitur ( D ne inhumanam tuam fententiam , faciam ? fi omninó homines à Diis immortalibus procul repelluntur , atque ita in hzc terre Tartara rele. antur,ut omnis fit ilis adverfus cceleftes Deos communio denega. ta: nec quifquam eos é celitum numero, velut paftor, vel equifo, ve bubfequa ceu balantium, vel hinnientium » vel mugientium greges intervifat, qui ferocibus moderetur , morbidis medeatur , egenis opi. tuletur? Nullus (inquis) Deus humanis rebus intervenit. Cui igitur preces allegabo ? cui vota nuncupabo ? cui vicimam cedam? quem miferis auxiliatorem , quem bonis fautortem , quem adverfatorem ma. lis in omni vità ciebo ? quem denique ( quod frequentiffimum eft) jurijurando arbitrum adhibebo ? an , ut Virgilianus Afcanius ; ? Per caput boc juro ,per qued. patev anté folebat? Atenim , ó Iüle, pater tuus hoc jurejurando uti poterat inter Troianos | ftirpe cognatos , & fortaífean inter Graios prelio cognitos :?at inter INTERPRETATIO ergo agam (eppenet quifpiam) orator) (eui. immolabo hoftium? quem invotahy poft. hanc tuam opinionem, celeffem qui- V per totam meam vitam . tanquam ad. | dem , [ed ferà crudelem ? [j homines | jutorem infortunatorum ? quem tanquam. - penitüs removeniur à Diis immortali- | amicum proborum ? quem tanquam /o- bus, dr fi. deiruduntur in. hac infima | ffem improborum? quem poftremo adm. v zelluris ,ut omnis communicatio [ublata , vebo teflem facramente (quod frequen- V fét ipfis cum. Diis calicolis meque ullus | tiffan2 accidit ? ) num dicam ficut li. | ex numero Deorum -vifitet eos , tam- | lus apud Virgilium : Yuro per hoc ca. | tanquam opilio greges ovium , 4ut equi- | put, per quod sess pater confueyerat | tarius greges equorum, aut bubulcus prids jurare Sedenim ,0 .A[cani unn. | armenta boum i ut reprimat ferocientes, | parens poterat. adbibeve hac [acramen- fanet agros , juvet paupeves ? Nullus | tum inter Troes affnes origine , atqui Deus (sis) fe immi[cet rebus bominum. | ctiam forfitan. inter Gracos fibi nemi Quem igitur precabort cui [actam vota? | certamine : verum , inter Rutulos nupt | NoT zc 1, Sed ponà inbumanam tuam [enten- | tunc temporis , natus ejus , patrem imi- tiam. ] Cim vox ipbumanwm poffit fi- ! tatus , juraret.: alii ( quod magis placet) guificare & crudelem , 8t ab bumaná | capat intelligunt ipfius lüli , per quod, naturá alienam , utrumque hic fenfum | utpote fibi cariffimum , pater jurare effet habet, opponiturque decentiffimé co/e- | folitus , antequàm effet Pontifex; eum | fii. Cüm autem huiufmodi voces am- | enim ex quo Pontifex fuiffet faáus, bigui fensüs non poffint reté per alias | jurare jam per nati caput non potuifít fimpliciter exponi , ne mirere quód om- ; fed tantüm per Deos, nem hujus vim. in interpretanone non] 3, J4z nter Rutulos verens cognitot, expreíferim, qc ff memo buic capiti credat , ec. ] At non 1, Per caput boc juvo. ] Defümptus | Rutulis jurat Iülus , fed Euryalo , qui hic verfus ex lib. ZEneid, 9 Duplici, & ipfe Trojanus erat, & Priamo ex ma autem. fenfü intelligitur à Virgilii In. | tris parte cognatus , ut videre eft lib.ot terpretibus, alii enim eapzz- boc intelli- | ZEneid. jam laudato, MS, Thuan, habet: gunt caput /Enez , per quod folitus | arezim inter Rutulos, ; : eflet. ipfe /Encas. jurare ,.& per qued | eoe Rutulos PEL A orator objecerit aliquis ) poft iftam, corleftem quidem Y fed pos; í "DE DEO SOCRATTS 763 Rutulos recens cognitos , fi nemo huic capiti crediderit , quis pro te Deus fidem dicet ? An , ut ferociffimo x Mezentio, dextra & telum? quippé 2 hec fola adjurat , quibus propugnabat., Hep 3 Dexira mibi Deus, c telum: quod milfile libro; Apagefis tam cruentos Deos: dexteram czdibus feffàm , telumque fan- guine rubiginofüm. utrumque idoneum non eft, «4 per quod adju- ^res, neve per ifla juretur, cüm fit fummi. Deorum hic honor pro- prius. Nam & jusjurandum 6 Jovisjurandum dicitur , ut ait Ennius. Quid igitur cenfes ? Jurabo 7 per Jovem lapidem , Romano vetaftiffimo ritu? Atqui, fi Platonis vera fenteitia eft. nunquam íe Deum cum homine communicare, facilis me audierit lapis, quàm Jupiter. Non ufque adeo. Refpondebit enim Plato pro fententià fuà meà voce: Non ufque adeo , inquit , fejunctos & alienatos à nobis Deos pradico,. INTERPRETATIO, dbi gotes , fi nullus fidem babuerit iffi qlaviter pertinet ad fupremum Deorum capiti , quis Deus fidejubebit pvo te Etenim jusjurandum quoque appellas Num iua manus , c» jaculum , veluti | tur jovisyurandum | 4L Inquit Ennius. Lo ferociffimo Mez.entio ? nam invocat bac: Quid ergo [uades ? an j4rabo per do. tantiim , quibus fe defendebat. Manus | vem: lapidem ,antiquiffimo Romanorum mea mihi eft Deus., nec non jacuium ; | more ? Verim , fu opinio. Platonis eff -ve- quod mito libratum. fer, qua[o-,lra, Deum semp? nunquam habere com- Deos tam [anguinolentos : anum fati- | mercium eum homine. , faxum facilizs gatam bomicidiss , f jaculum ferrugi- | me. audiet. , quam Tappit.r. Hoc 2n moíum cruore, H&c. ambo mon fumt di-l verum.est. Nam Plato veponet seo ove gna quà imvoces , neque qurandum eft | bro Ju opinione : Non dico (4t) Deos: per illa, quandoquidem bic bonor pecu- -antobere femotos (t averjos à nobis, NE^O T r, Mezentio, ] Qui fepids apud. Vir- 6 fovisiurandum. ] Sic Lipfius , 1. iz. giliuum cenfemptor Divám dicitur. Ele&. cap. 18, re&ituit , cüm prüs ab. 1 Hec fola adjuvat MS, Thuan.| effet à textu. vox jevisjurandum. Lau-- A4dvenerat , forta(sé adveneratur. datur à Cicerone veríüs Ennil , ad quem: í 3. Dextra mibi Deus ce, ] Lib. 10. t AEneid, Mezentius hos Deos fic invocat epo Fides alga., apio pennis , jurandum Dextra mibi Deus, p. devis, : : f | videtur hic nofter refpicere: miffile. libro , Citatur * à Lipfio verfüs Navi: Nanc adfmt. : : 4. Per quod adjures , neve propter! 7. Per fovem lapidem Romano veru- if2.] MS. 'Fhuan. Propter quod adju--. ftiffimo. "4.] Ritum. hunc explicat Fe- res , neve per :fra, ur etiam manu emen- | ftus in voce lapidem, Lapides (inquit ). datum video in meo Elmenhorftiano- fflicem tenebant juraturi ber Tovem bac exemplari, in interpreradone [ic verti, | verba. dicentes : St. sciiNs FALLO , TüM- quafi defit initio propier, idque fensüs | Mz DizsPITER SALVA URBE ; ARCEQUE , &ommodioris: causá; j BONIS. EJICIAT., üTI. EGO. HUNC LAPI- $e Nove per ifa juretur, ] Tetam nra. Apud Athenienfes lapis erat , de- hanc periodum V Voyverus. delet , veluti , ftinatus. ad: quem juramenta fierent, fuppofititiam, ] :efie Suida, : cde CR. : Et. In fnetatum Tovis urandum [anguine,. ó 6 Lo2nAOPOUSÉ ERIS - P ut ne vota quidem noftra ad illos arbitrer. pervenire. Neque enim iipfos à curà rerum humanarum , fed à contre&atione folà remoyi, Caterüm ? funt quedam divine mediz poteftates , inter fummum ethe. ra, & infimas terras, in ifto interfitze a&ris fpatio, per quas & defide- $ ria noftra, & merita ad Deos commeant. hos Greco nomine Az pus nuncupant : inter terricolas cclicolafque vectores, hinc precum , inde dohorum. qui ultró citróque portant , hinc petitiones , inde füppetias ceu quidam utriufque interpretes, 5 & falutigeri. 4 Per hos eoídem, 10 ut Plato in Sympolio autumat, cuncta denuntiata, à: Magorum va. ria miracula , omnefque prefagiorum fpecies reguntur. ; Eorum quippe - de numero przditi curant hingula, proinde ut eft eorum cuique tri- ;buta provincia : vel fomniis conformandis, 9 vel extis fifficulandis, | INTERPRETATIO. ut ne existimem quidem noftras preces y fiia, qui ab uná parte in. altevam gt- deferri ad eos. Nam mon arcui eos | vumt bine [upplicationes ,illime auxilia, à cuvA , fed tantum à centadia ve- | tanquam aliqui interpretes (d faluta- rum humanarum. Porrà [unt quadam | tores amborum, Opera horum ipforum, virtutes divina media, pofita im boc in. , quemadmodum Plato ait in Sympofío , tervallo aéris intev fupremum. Colum | omnes revelationes , e diver[a miran (» imam tellurem , quarum opera. e» |la Magorum . d» omnia genera pradi- vota noflra , d». egregie facia tranfeunt | chionum. diriguntur. | Etenim. ex illis ad Deos. bos appellant Graco. vocabulo | prafecii curam gerunt uniu[cuju[que rei, Damonas , qu; inter incolas terrà. (b prout affignaza eft provincia fingulis eo- aiberis portant hinc preces , inde bene- | um , aut. fingendis infomniis , aut fa... No rz x. 1. Ipfos à curá.] Sic repofüi vefti-j non mifceri, fed per id medium com- gia fequutus. membranarum Thuana- mercium omne atque colloquium inter rum,quz habent ipfz [ac*,in vulga- | Deos, hominefque confici, & vigilan- tis legitur i/los A facris, nullo fenfu, - |tibus nobis, & dormientibus, o2. Sunt quadam media potestates , pe, ,.— y, Eorum quippà de numero pradin. per quas c defideria noftra » n] Ex | enrant fingula. '] Vox praditi , i germa- Platonis Sympofio , & Epinomide. Ejuf- | na fit lectio, nihil aliud hic fonat, quàm modi Dzmones 'AayeTor d'di repo: Ma- | prapofrti , prafecti. Eodem fenfü ufürpa- ximo Tyrio , fecunda beatitatis Numi- | um. invenio hoc libro inftáà : «r£ 4i 2a Martiano Capel/z dicuntur, | vira edit4 remeandum eft eundem il- 3. Ef falutigeri, ] Plaut,- Aulul, A&t, | lum .qui nobis praditus fuit, raptareil- Scen. 5. falutigerulos pueros dixit , qui Hc. qoc. — P. falutem herz nomine , quo juberet , fer- F6. Velexutis fficulandis.] Gloffz lá- rent, : X 4dori fiffialator : augur naturas in. extis 4. Per bos eofdem , ut Plato in Sym- | animantium. quarens, A fifuris » que pofio autumat , cuniia denuniiata , c» | nonnunquam in extis obfervantur Magorum varia miracula ; d»e, |] Ait|tractum verbum jfifficulare , quod El- reverà Plato,loco ab Apuleio laudato, | menhorft, explicat rimari , id eft, per hoc Damonum genus vaücinium ' ebferoare fiffuras, qui quidem fen- omne procedere, Sacerdotumique artem | fus cum Gloffis Ifidori congruit. Hic. circà facrificia , expiationefque , & in-'| tamen crediderim potius f/ffiulare idem | cantationes, & divinationem omnem, | effe ac fiffüris exta diftinguere, nempe — atque Magiam, Deum quidem homini|ante extifpicium. "quod munus, ut & P DUUM PETI PUSRDEQIOE D MEETEIERISET YT RT OPERE DE DEO SOCRATIS. 67; vel 1 pteepetibus gubernandis , vel ofcinibus erudiendis , vel vatibus inz fpirandis , ? vel fulminibus jaculandis , vel nubibus: corufcandis , Cate- rifque adeo per qua futura dinofcimus. Quz cuncta ccleftium volun- tate & numine & au&oritate , fed. Dzmonum obfequio & operà & miniíterio fieri arbitrandum eft. Horum enim munus & opera atque cura eft , sut Annibali fomnia orbitatem oculi comminentur : 4 Flami- INTERPRETATIO. dendis vifcéribus , aut regendis alitibus, auk infirudndis avibus canoris , aut. af- jflansis pyophetis , aut immittendis fal- verfa existimandum eft geri juffa ,nu- I4, Atque arbitrio Deorum , at famu- |Jatu c labore , ac miniflerio Damo- minibus , aut. iluminandis fulgure. nu- | num. Nam eorum eft officium , c» labor, bibus , ac, uno verbo , reliquis faciendis, quoruts ope di[cimus ventura. Sua ani- No formationem fomniorum, eruditionem ofcinum , ceteraque ad divinationem fpectantia Dzmonibus tribuit poft Pla. tonem Apuleius. fuerint ergo ii caufa ila arcana , omnia ad divinationem prz- parans, quam Cicero fe ignorare fate tur-lib. r, De Divinatione, 2242. fiffum 2n extis, quid. fibra valeat , accipio , qua caufa fit , nefcio. : 1, Prépetibus gubernandis , vel ofci- nibus erudiendis, ] Prapetes , que & alises, tefte Fefto, zves funt volatu aufbicim facientes , ideO prapetes di&tz, quód fe ante aufpicantem ferant, nam prapetere antiqui dicebant pro azteirve, | effe neglectum | tollere | fanonem pradicere ne. id faceret : mini- tarique , fr id feciffet , fe curaturam ut €» follicitudo , ut fomnia pradicaut Annibali captivitatem oculi : ut in[e- q-uvE Plura vide in eodem libro huc facientia, 3. Qt Annibali fomninm orbitatesm: oculi comminentur, ] Cicero , lib, r, de Divinat, Hanzibalem Colims [cribit , chns columnam auream , qua effet im fano funonis Lacimie , auferre "vellet , dubitaretque utrinn ea folida effet, am extrinfecs inaurata , perterebraviffo : chmaque folidam mnveniffet Jfeatuiffetaue: | fecundum. quietem vifam effe ei eum quoque oculum ,quo ben? videres, Amtitteret idque ab bomine acutó mom : itaque ex eo auro, quod: Oftines veró , tefte eodem, aves aufpi- ! exterebratum effet , buculam euvAffe fa- cium ore facientes. Harum ergo obfer. | €£endam , (^ eam in fumma. columná. vabatur cantus & garritus ad auguria; collocavviffe, illarum autem volatus. Dicitur porró avis volatus gubernari, eádem metapho- 14, quá infra nofter dicit , caterzo cium its felfa [unt vemigia pennarum , serva een portus eff. — 2. Vel fulminibus jaculandis , «wel|lib, x. Dubibus , ct»c, ] Totum hunc locum mi- 16 illuftrant hec Martiani Capelle, 2. 4t ina Solis meatum ( inquit ) ufque Imnavem globum fecunda beatitatis.Nu- "nA. fubpar-[que potentie : per qua huntn vaticinia fomniaque , ac prodi-. 4ia componuatur. bac ara[picio exta frf- Jiculant , admonentia quadam , vo cefque tran[mittunt |, auguraii[que loquuntur ominibus. Plerumque enim. quárentes edmonent vel fideris cur[u , vel fulini- nis jaculo ., vel offentavid movitate.. 4« Flaminio extifpicia periculum cla- dis pradicant, 1 Cladis, quà, ipfo. duce,, ad Thrafymenum lacum: ab Annibale deletus cft exercitus Romanus, yide Livium lib. 42, capp. 3 & 4. Cicero de Divinatione, Q «i2 ? bello Pu- mico fecundo , nomme €. Flaminius Con- Jul iterum neglexit figna- verum f4- TurATHD magna cum clade Reipublica: (qui exegeitu lnfivato , einn. Arretium. ver/us cafiva moviffet , e». contra Auni- balem legiones duceret y e ipfe qb» equus: ejus ante fignum 'owis Statovis fine. "caHsà TCpenià concidit : mec eam vem babuii religioni , objeiio figno , ut jer- tis videbatur , ne committeret proclium,. ldem ciim tripudio aufpicaretur , pulla-. Tius diem proli committendi aiffere- Sg ap £56 Lo X PUT ESI minio extifpicia periculum cladis przdicant ;* Attio Navio auguria mira; culum cotis addicant. item ut nonnullis regni futuri figna pracutrant. ur Tarquinius Prifcus Aquilà obumbretur ab apice;? Servius Tullius flam. mà colluminetur à capite; poftremo cuncta ariolum praeíagia, 4 Tufco. ÍINTERPRETA TIO. o vi[cerum pranuntient Flaminio pe- riculum firagis i ut aufpicia concedant io Navio miraculum cens. pratev- ed ,mut indicia wenturi imperii prace- N o dat, Thm Flaminius ex eo quafrvit , fr ' Ae poffeà quidem puli pa[ceventur , quid faciendum cen[eret. cim ille quief- cendum rejpondiffet Flaminius , pracla- va vero au[picia, fs efurientibus pullis, ves gevi poiertt , [atutis nibil geretur itaque frena convelli e fe fequi juffu. &vc. itaque tribus bis. boris. concsfus exercitus, atque ipfe interfectus eft. I Hio Navio auguria miraculum rotis addicant | Rem narrat Livius, l. x. cap. 36. Tarquinius ( Pricus ) equitem maxiné fuis deeffe viribus ratus , «d Ramnen[es , Tienes , Luceres , quas Centurias Romulus [cripfevat , addere Alias con[ituit , [toque ioffgnes relin- quere nomine, id quia inaugurato Ro- zmaulus fecerat , negare Attius Navius dant in quibu[dam, ut Aquila operiat veriicem, Tarquinio Prifcoi flamma col. Infvet caput Servio Tulio: denique Lomnes pradicliones divinorum , expig- " T E. ei (Tarquinio ) carpento fedenti cum uxore , aquila fufpenfis demiffa. lenitet alis , pileum aufert : [uperque cavptn- tum magno clangore volitans , vursis, velut minifrerio divinitis qni[fa , capiti apte reponit : inde [ublimis abiit. Ace- bufe id augurium latim dicitur "Taua- quil,perita , ut vulg) Etrufti , cele- ftum prodigiorum anulier : excelía dh ee Jperare , complexa virum , jubet , & z s Servius Tullus flamma collumi- spetur à capite. | Idem Livius lib, r. Cap. 39. Eo iempore im regiá prodigium vifa eventugue mirabile fuit. Puen dormiemit , cui Servio "Tulio momen fuit ,caput avfnfe. ferunt. anultorum in E Taniculum fortà ventum erat, ili | indyius ed tempeftate augur , ueque | con[pettu. plurimo igituv clamore inde shHIaYi , neque nouum confuitui , mifo | ad tanta Tei. miraculum orto , excitum aves addixtifjent ,poffe. Ex eo ira Regt | regem , cc, tum. addudio im fecretum V. mota , eludeníque artezm ( ut ferunt) | ezro Tanaquil: Viprs-NE iu puerum AGEDUM,/2441t, divine; tu , inaugu- Ia, fierine poffit, quod nunc ego men- te concipilo, Cz. ille inaugurio vem expertus , profedo futuram dixiffet , Arqui hzc animo agiuvi , 4224::, te novaculà cotem difüflurum, cape hac & perage quod aves tuz fieri pofle. por- tendunt, Tam ilum hasd cundanter difcidiffe cotem ferunt, Cicero. lib, 1, de Divinatione idem teftatur , additque totem ilam & novaculam. defoffam fuiffe in comitio, füpráque impofium puteal. - NRUOE Tarquinius Prifcus Aquild ob- | nbretur ab apice Livius lib, x, cap. 34» ,hunc, | educamus ? fcire licet hunc lumen quon- dam rebus noftris dubis futurum, | prafidiumque Regiz afflia , proinde materiem ingentis publicé privatimque decoris omn: indulgentiá noftrà nutria- mus, inde puerum liberto loco capium baberi, erudirique artibus, quibus it igenia ad magna fortuna cultum exd- LÉAADLHYIL-. |... e. ACIUN E 4« Tu[corum piacula, ] Cerimonias rum , auguriorum , divinationifque om- nis, atque expiationum peritiffimos olim. habitos fuiffe Tuícos , five Hetrufcos, !legere eft apud Livium pafüm. ^ inqguit,quem ram ham culu E DE DEO SOCRATIS 677 rüm piacula, 1 fülguritorum bidentalia , 2 carmina Sibyllarum : quae omnia ,ut dixi, medie quepiam poteftates inter homines eunt. Neque enim pro majeftate Deüm coeleftium fuerit quifquam vel Annibali fomnium pingat , vel roget , 4 vel Accio Navio avem velificet , vel Sib ac Deos ob- ,Uut eorum 5 Flaminio hoftiam con- yllz fatiloquia verfifi- $ cet : vel Tarquinio velit? apicem rapere , fed reddere ; Servio veró in- flammare verticem, nec exurere. 9-Non eft opere Diis füperis ad hec defcendere. Mediorum Divorum ifta fortitio eft. qui in aeris plagis tert& conterminis, nec minüs confinibus calo perinde verfantur , ut INTERPRETATIO. Hones Hetru[corum , circum[zptiones lo- corum fulmine tadorum , ver[us Sibyl- larum : qu& unvver[ía geruntuv , ut di- xi, ab aliquibus virtutibus mediis in- erio Navio , aut redigat in carmina oracula Sibylle : aut velit eripere pi-. leum Tarquinio , veram Statim ei refli- uere 3 4ccendere vero caput Sevuio,at cter Deos (y homines. Nam mon fit, nom cremare, Dii fummi mon dignatur conveniens dignitati Deorum colicola- rHm, ut ullus eorum. aut veprafemtet fomnium Annibali, aut fubtrabat vi- imam Flaminio , aut dirigat alitem N o z t, Fulguritorum bidentalia, ] Feftus : Fulgnritum , id quod. eft falmine idum. qui locus ftatim fieri putabatur veligio- [us.quid eum Deus fibi dicAffe videre- ur. Sepiebatur ejufmodi locus , biden talque dicebatur a. bidegtibus, hoc eft, ovibus ; que, fulminis expiandi causá, in eo immolabantur, Sidon, Apollina- ris Carm, s. ad Felicem Confulem: Nec qua falmine Thbuftus expiato Septum Numina quarit ad bidental. 2. Carmina. Sibyllarum. | &neas apud Virgil lib, 6, ZEneid, Sibyllam allo- quens : o tantium foliis necarmina manda, Librorum Sibyllinorum frequentiffima apud Livium mentio, Conífülsbantur ii à Quindecimviris , quorum munus hoc €rat,fi quod prodigium eveniffet, at. .que ex us facra ei expiando decerne- baüiütt — — funt vemigia pennarum , get. ] Latet | fefe demittere ad iffa, Hac eg j'ovin- ea Deorum mediorum , qui. fic babi- tant se regionibus aeris , qu& "Vicin Junt telluris , & fimul contigua calo, T £ —- € fefe proripuiffe , multofque cireumftan- tes cruore refperfiffe ; quod à plerifque 1h omen raüagni terroris acceptum eft, 4- Vel- Accto INavio avem velificet. ] Sic Lindenbrogius |; & VVovverius ex corrüptá lectione Florent, Leid, & Bre- menf, zavene velificet, que & 'Thuani codicis eft, Porró. aver. velificave. di- | cit Apuleius , ut füprà dixit prapetibus gubernandis , & infrà , cien illis feffa metaphora duclà à navibus. Veteres editiones haz bent cozfcei. unde Lipfiss Elec, r, cap. 18. cotzz fieet , hoc eft, focer, acuté certé , & verifimiliter, fed ne ejus conjecturam lequar, p:ohibet quod. fe- quitur, ve/ Sybilla faiiloguie verfrficet, unde boc loco fcriptum füiffe velifzer (aus füperque evincewr , fi memineri- mus quàm ftudiofus fit nofter fieura: ilius, Afris Scriptoribus in deliciis ha- bite, quz Gravis 016137]0 0v , & iu0lo- 7t duo , Latinis femilizer. cadens , & fe- ter defmmens dicitur. XO 1j £78 L APULEIH in quacumque parte natura propria animalia, in zthere volantia , i terrà gradientia, Nam, cümi quatuor fint. elementa. notiffima , veluti quadrifariam Naturà magnis partibus ! difterminatà , fintque propria animalia terrarum & flammarum ; fiquidem ? Ariftoteles auctor eft, in fornacibus flagrantibus quadam propria animalia pennulis apta voli. tare, totumque evum fuum in igni diverfari, cum eo exoriri, cum. | que eo. extingui: Pratercà, cüm totjuga fidera, ut jam priüs didum | eft, farfum in athere, hoc eft , in ipfo liquidiffimo ignis ardore com. pareant ; cur hoc folum quartum elementum acris , quod tanto m tio interfitum eft, calfum ab omnibus, defertumque à cultoribus uis Natura pateretur? quin in eo quoque acre animalia gignerentur , ut ig. igne flammida, in undà fluxa, in terrà glebulenta ? nam quidem qui aves acri attribuat, falfum fententie meritiffimó dixeris. quippe cum avis nulla earum 4 ultrà Olympi verticem fublimatur. qui cüm ex. celfiffimus omnium pethibeatur , tamen altitudinem perpendiculo f | metiare , ut Geometrz autumant, 7 ftadia decem altitudo faftigii non. | INTERPRETATIO. quemadmodum animalia propria degunt im fingulis vegionibus mundi , volatilia nempé iz aere , «f» qua pedibus ?nce- dunt,in terrá, Cim enim fmt quatuor elementa maxim cognita , quafs Natu- va divifa fit in quatuor vata membra, ( fint animalia peculiaria telluri , c» igni quoniam Artftoteles affirmat qua- fmneret. tantim illud quartum. elemen: tum Axis, quod tam latà patet, tna. ne omnium rerum , (5 vacuum inb- L dis? quidmi -animalim procreaventur x etiam in ille Aere , quemadmodum pio-. | creantur animalia ardeztzs 17» 1:gnt, | mollia im aquá , terrea. vero 1 terrán | | pam certe qure. affirmaveris eum , aui | dam pesuliavia animalia inffrudia alis ! affignet volucres aeri » falli opinione, f. | volare. in camimis ardentibus ; degere omnem [uam itam im igne , Q» | quidem nulla volucris ex iis extollitur. | fuprà cacumen Olympi , qui tametfi fe- E 2a[ti cum eo , cn eum eo inzerire : In- | ratur altiffgus omnium montium, al. | fuper , quandoquidem , ut jam. dictum €ff anià ,tot varim afira con[piciuntur füpernà im aethere , id eft, im ipsá cla riffmá. flagrati& ignis. quare Natura N o - a Differminata quaft, | MS. Thuan. diflerminata fit , qua , unde füfpicor 4i- fierminata, fintque , ut in. meo Elmen- horftiano exemplari correctum eft,.— a. driffoteles anctor efr.] Lib, g. Fli- flori Animalium, cap. 19, 3. Tetjuga fidera, | Sic malo , cum Florent, membranis legere , quàm. :or 74g4, neque enim Planetas tantüm , fed & catera Aftra intelligit, zozjaga dicit pro fot vel fotuplicis generis , ut multijuga. pro multiplici , ynitio hujus libi de Lunà loquens ; circumruer[fione titude tamen ejus verticis mom &quh | decem fladia, ut existimant Geomeima, | fi men[uves ejus. altitudinem. ad. ger. Tq E, oris difcoloris multijuga pollens. 4. lirà Olympi verticem, | Mons eft Theffaliam inter & Macedoniam, | Theflalie tamen vulgó adícriptus, Sunt. & alii montes hoc nomine, in Myfá, - in infülà Lefbo, in ZEthiopià ad Mart Rubrum haud procul ab urbe" Hclio- poh,&c. — —- : RUE $. Stadia decem alitudo faffigii mm. V aguiparat, | Deerat numerus 4ectm,. | fed füpplevit Colvius Martiani Capell auctoritate ductus , qui lib. 2, fic ha- bet; No» enim de bumilitate a&ris i» pEDEOSOGRATIS. 675 zquiparat ; cüm fit aéris agmen immenfüm ufque tad citimam Lune helice, que porro ztheris furfum versüs exordium eft. Quid igitur tanta vis acris ,? qua ab humillimis Lunz anfractibus, ufque ad fum- mum Olympi verticem interjacet ? quid tandem ? vacabitne animali- bus fuis, atque erit ifta Nature pars mortua ac debilis ? Imó enim,fi feduló advertas , ipfe quoque aves terreftre animal, non aérium re- Qiüs perhibeantur. Eft enim femper illis vi&tus omnis in terrà, ibi- dem pabulum , ibidem cubile. tantüm quód aera proximum terre vo- litando tranfverberant. Caterüm, cüm illis feffa funt remigia penna- rum, terra ceu portus eft. Quod fi manifeftum flagitat ratio , debere propria etiam animalia in aére intelligi ; fupereft ut, qua tandem & cujufmodi ea fint , differamus. Igitur terrena nequaquam , devergant enim pondere: fed nec flammida , ne fürfum versüs calore rapiantut, Temperanda eftergo nobis pro loci medietate media natura , ut ex regionis ingenio fit & culteribus ejus ingenium. Cedó igitur , mente formemus , & gignamus animo id genus? corporum texta, qua neque INTERPRETATIO. pendiculum cim fit immen[n moles n-4 mi alavum | funt ipfis defatigati , tellus ris, [que ad citerierem Luna gyrum | eft. eis quafi portus, Quod fs ratio evi- qui eft initium. atheris [urfum versis, | denter poflulat , ut. zntellgenda fent uid ergo tanta copia aeris, qua ex- | etiam propria Animalia im aere : reffat panduur ab infimis meatibus Luna ad | ut difceptemus. qua demum , c» qua- fupremum u[que cacumen montis Olym- | lia illa. fint, Ergo minime funt tevra- pi? quid demi? an carebit fuis. ani- | flvin., nam deprimerentur (uà gravitate: malibus, atque bac pars mundi erit | verum non funt quoque ignea , ne exe inanima (manca t Etenim , fs. diligen- | tollantur furfum [uo ardore. Igitur for- ter ob[erves , ipa etiam volucres me-| manda nobis eff quadam natura teme lias cenfebuntur animalia terrena , mon temperata juflo. temperamento babita. autem 4éria. Namque tota earum vita | tiomis , nt incola ejus. babeant indolem efr femper im tevwrá, im eA eft earum leomformem indoli loci, Age ergo , finga- etbus , in e& requie[cunt , nihil habent | zs. azimo , ( mente procreemus cor- aeri, nifi quód tranant volatu acrem pera fic confütuta , ut nec [rnt tam contiguum telluris. Porrà , quando ve- Nor.e& lius quaro qui volucribus. permeatur , | gyri terram fpe&ant, Ludovicus Vives quem Olympi montis cacumen excedit , | in cap. rj. lib, 8, de Ciyitate Dei D. qui vix decem [ladiorum. altitudine Auguftini, hunc locum aliter citat , nem- . Jublimatur. Plutarchus , in Paulo Ami. pé, ufque ad extima Luna celique , lo non vix, (ed blufauam decem fta. ze diorum ait efe Olympi altitudinem, ! ^, Qua ah bumillimis Lune anfra- 1, Ad ciiima Luna belicen, que porro, | ibus u[aue ad fummum Oympi ; cnc. ] c ] MS. Thuan. 44d citZmam Luna&| Hec quoque lectio MS, Thuani eft, in felicemque, unde omninà reftituendum | Scriverii editione , perperàm , qua 4b eft ad citimam Luna bhelicen, qua por- | bumillimis Olympi. ec, 70; (c. eo fena, qui in interpretatio- 3. Corporum texta. | Sic repefüi ex IO ne expreflüós eft. cinima belice Lana | Thuano codice ,ubi eft zex£4. malà in - funt gyr fpirales , quos Luna quoti- vulgatis zer£ia. diano motu defcribit , quà parte illi 680 L APULEII : fint tam bruta quàm terrea, neque tam levia quàm atherea, fj. quodammodo utrimque fejugata , vel enim: utrimque commixta fint, - five amolita , féu modificata utriufque rei participatione. Sed facili | ex utroque, quàm ex neutro intelliguntur. Habeant igitur hec Dg. | y monum. corpora & modicum ponderis, ne ad fuperna incedant ; & | aliquid levitatis, ne ad inferna. precipitentur. Quod ne vobis videar | poético ritu incredibilia confingere , dabo primum exerplum hujus librate medietatis. Neque enim procul ab hac corporis fubtilitate | nubes concretas videmus. quz fi ufque adeo leves forent ut ea ,quz | :0- omninó carent pondere, nunquam infrà juga , ut. fepenumeró anim, | advertmus, gravate: caput editi montis , ceu quibufdam curvis tor. | quibus coronarent. Porro , fi fuàpté naturà tam [piffz ac graves fo. | rent, ut nulla illas vegetioris levitatis admixtio fublevaret, profedo | non fecüs quàm ? plumbi rodus & lapis, fuopte nifu caduce temis | 1; iliderentur. Nunc enimveró pendule & mobiles huc atque illuc y. | - .€e nayium in a&ris pelago ventis gubernantur : paululüm immutanie | INTERPRETATIO. ab bac temuitate corporis. quafi efe | &que leves atque em, qua prorsus ny |. babent gravitatem ,. Wunquam cing. | rent cacumen excelfo moms — welui 3 gravis quàm fant terrenam , nec tam levia quàm funt celeftia, ai-fint aliquo modo divería ab utrifgue , aut etam temperata ex utri[que [rue remota. à participatione amborum , five attempe- "mia ex eà. Veram facilius concipiuntur commixta ex ambobus, quam ex nen- tris. Ergo illa eorpora Daemonum babere debent c paululum gravitatis , ne feran- detrudantur. deor(um. Ac me exifiimetis 7me excogitare incredibilia more: poeta- TED , afferam primi exemplum bujus temperate mediocritatis. Nam cernunus N s b nubes eoalefcere baud. muli. diverse |! quibu[dam torquibus incurvis , depref, V infrà ejus verticem 4t obfervamus fi. 1 pufimt. Cateriim , ft effent ex. fudmi izaiurA 12m dení& ac pondero[a , utl. V ila femperatio levitatis wividioris es | zur [ur [um ; d» aliquantum levitatis, ne ' fuflolleret, cerià impingerent im terum 3 labentes [uomet conatu, pevinde acma |. Ja plumbea rudis, e» faxum. At um |. ipfe pendentes , e» mobiles im banc ae |. que illam parlem reguntur à veni s mari aeris veluti navigia , nonnihil M No r x, 1. Ne ad fuperna incedant, | Quid , f legas i[cendant ? MS. 'Thuen. recedant, (— a. Plumbi robur. ] Editiones quzdam plumbi globus, Schoppio magis placet MS. ledio plumbi robur. fic, inquit ,- robur f.vri, robur. aris Lucretius dixit. pio ferro & &re;nec ferri folüm , aut zris,Íed & fax: robur, pro [axo dixit; lb. x. verf. $80, Conveniebat enim fruges quoque fa- |o Bà minutas, o Robore cim [nxi franguntur fignum, Sanguinis, Exemplar meum Elmenhorftianum le. | 4bet eádem dodà manu emendatum plumbi. rodus , optimà profectó, Redu, | vel Raudus (ingumt Feftus ) frgni. vem rudem (qp impervfedüam , nam je. xum quoque vraudus appellamt pot, (c. &. infrà ;. vulgus quidem in Wh | babuit , mom mode pro are imperii - (hoc eft, maffa aris, ut híc pro mah | plumbi) «t Lucilius , cip. az. Plum | mitiere | paxillum , vodus , linique maiaxam) | EU Jed eiiam. pro fegnato PE e»t, p Sd B e proximitaté OC FUERTE nomm DE DÉO.SOCRATIS 68 proximitate & longinquitate. Quippé fit aque humore foecunda fant, veluti ad fostum edendum , deorsüs ? degravantur, Atque ideó hume- &iores humiliüs meant ,* aquilo agmine , tra&u feeniore: 4 füdis veró füblimior curfus, & tum lanarum velleribus fimiles aguntur, cano ag- mine, volatu perniciore. Nonne audis quid füper ronitzu. Lucretius facundiffimé differat: y Principiotonitru quatiuntur carula cali ,- Proptereà quia concurrunt fablime volantes eZEtberea nubes , contrà pugnantibu ventis, Qued fi nubes fublimé volitant, quibus omnis & exortus eft terre- nus, & retro defuxus in terras eft; quid tandem ceníes Daemonum corpora, quz funt concreta multó mimüs, & tanto fubtiliora? Non enim funt ex hac fzculentà. nubeculà., tumidà caligine conglobata , fi- cuti nubium genus eft; fed ex illo putiffimo acris liquido & fereno elemento coalita: eoque nulli hominum temeré vifibilia : nifi divinitüs fpeciem fui offerant. quod nulla in illis terrena foliditas locum lu. ban Les] minis occupárit , quz noftris oculis poffit obfiftere, quà foliditate ne- - eeffario offenía acies immoretur; 6 fed fila corporum poffident rara & INTERPRETATIO -uriantes im propinquitmte qj vemotio-| omnes babent fuam originem ex tevv4, $e. Nam fi [unt gravida liquore aqua, | ac denuo velabuntur 1m terram ; quid: deprimuntur ad ima, quaft ad parien- | pafiremh exiflimaus corporá. Damonum dum. Projtereáque nubes aquofiores de- | effe , qua (unt longa eminis den[ata ; ec- primuntur inferibs , atrá catervá ,len- | que tenuiora ? nam non funt concreta eoe 1iore curfu: ar ferena aluns meant, c» | buju[modi mebulA [ordidA , e» dem:á zunc impelluntur [imiles globis lana, acie | ob[curitate , quemadmodum natura uu-- tandidá , celeriore cur(u. .Am nom au[- ibaum eft 3. verzm conflata ex illo ele- cultas quid Lucretius. difputet eloguen- | mento. gris puriffuno fluido, ac fudo : ziffmà de tomitru? €» propterea non facilà [peihabilia cui- Primó quidem ceraüleum coelum con- | pa; bomini : ifs exhibeant fuam ima- cutitur tonitru , ginem juflu divino. quoniam nulla den- Ideó quód nubes ztherez alté mean- | fras terreftris in. illis ufurpauerii locuga: tes Iucis,qua obfiare queat. noftris oculis , ams. Inter fe concurrunt, ventis 7p//s ad- | quam den[itatem obtutus unpingens necef-. verlntibus. . ——. . [fariü tataeturs verum havent formnscora- Quod [f im alto wolamt nubes , qua - [oOx PRA N o T 4 x. Aqua humore, ] MS. "Thuan, 4U- | mox. fequitur. quo bumore. - 2, Degraffantur, | Eidem manu cor- | nubecula- ile tenues , qua coclo fudo: xe&um in meo Elmenhorftiano exem- | ferenoque fxpiffimé.conípiciuntur, plau degravantur, gj. Principio. toniira , (c. ] Lucretius, 3. Aquilo agmine.] Sic procul dubiojlib, 6.. — Jegendum, Malé vulga: omnes Aqui- | 6. Sed fila £cotpovHsa. (»c,] Germana: lonis agmine, Aquilus color eft.füfcus, ! le&io. Filme corporis. ít. forma, feu lis fübniger , qui color eft aqua. 442iluz | neamenta , ipfeque habitus corporis. A. Agnieti Ricopponitur cano agmini , quod | Gell, lib, 1, cap. 9. Mores maturafque: Api, - E RRiB o - La 4: Sudis verb. ] Südz nubes z fünt: s dem. Efferam Latinó ver[(um Graecum , ft expectetis tantillim , (n. certo bic effo * vwultás ingenio , deque totius corpo- rs OnoEmPUurrte fplendida & tenuia , ufque adeó ut radios omnis noftri tuoris & ta; ritate tranímittant, & fplendore reverberent, & [ubtilitate. fruftren, tur, Hinc eft illa Minerva Homerica, que mediis cetibus Grajüm cohibendo Achilli intervenit. ? ver(um Gracum fi paulifper operiami. ni, Latiné enuntiabo. atque adeó hic fit imprefentiarum. Minera igitur, ut dixi , Achilli moderando,, jutfu Junonis advenit, Sols perfpicna cff, aliorum nemo tuetur. —— Hinc & illa Virgiliana3 Juturna , qux mediis millibus auxiliabund fratri 4 converíatur 5 | : : AMiftetque viris , nec cernituw ulli s J prorsüs quod Plautinus miles fuper clypeo fuo gloriatur, Praflringens oculorum aciem hofnbus. Acne ceteros longius perfequar, $ex hoc fermé Daemonum numero INTERPRETATIO, ipfam. afpicit. Iude etiam e$t ila Tuturma —apui Virgilium, qua verfatur. is medio mul. torum :/lium hominum a4 ferendam opem fratri fuo, Et fe intermifcet militibus, neque - quoquam videtur ; potius quàm.unde Miles Plauti ob fuut fecutum fe jadat, ——— Retundens obtutum hoftibus, Et ne neceffe babeam fufihs recenfet reliquos , poeta confucverunt ex bac fai porum raras micantes c». fubtiles , adeo ut d» pervii fent radiis totius nofiri vi- 3/5 fuA Taritate , q repercuizant eos fuo fulgore , atque eos effagiant fuà te- nuitate. Inde est illa Pallas apud Ho- snerum , qua afffit in mediis conventi- bus Gracorum ad reprimendum .Acbil- 22- nunc. Pallas. ergo intervenit ex man- dato unonis,ad coércendum Achillem, üt dixi, Vifibilis eft ei foli , nullus ex alus No bominum conjetatione quádam de oris | fibilis fed nonnunquam etiam T 2E, vis filo atque habitu , fcifcitari, r. Omnis noftri tuovis. | Intuitás , af- peciós. Gloffe Ifidori tuore , vifu. 2. Ferfum Gracum, Hc eft ex Iiad, A. non nunquam ; Auriga, js. Prorsus quod Plautinus Formam affimilata C amerti, | in faciem conver[a Metifd | smiles , et. i [: NERIS FTTPTEREEERREN VUTUNCTTRER TERRY TOYS C Eomeyey: E Que rd di ioo T R: Dn 3 "m "e |: Omer mm defümptus, : Lipf Elector, a, cap. zr. legit pot - -Oio Qaurouiou, v]. d* ey dms opé- | quam Plautinus eniles, chc. ego fu. TU, pium exiftimo fotizis quàm quod Plat. — 3. futurna, | Dauni Rutulorum Regis | filia, Turni foror , quam Jupiter Deam fecit. De hac Virgil. lib, 12. ZEneid. JExiemplo Turni ffc eft affata foro-. Senso y627 Diva ( uno ) Dean ; ffagnis qua fla- — minibu[que [onoris. * Préfidet, bunc illi Rex atheris altus bhenorem — Juppiter eveptá. pro virginitate facra- | interpretatione expreffi, "Uit, : tnus miles , pe, ut fit fenfus qut. | nam , fratri in przliis auxiliantem , id | VA ii E " DN B potus à cxteris confpici non potuiffe, - quód eorum vifum tenuitate füá fuge ret, quàm quod ipfis oculorum aciem i praftringeret nimio fplendore , qualem | clypeo fuo conciliari precipit apud Plat- | tum Miles gloriofüs. Hunc fenfum, quia mihi verifimillimus vifus eft ; in —€. Ex boc ferm? Damonum numen 4. Converfatur, ] Non femper invi- 'poéra folent, (c. ] Locus hic à Dive 4 | DE DEO SOCRATIS 6t; po& folent , haudquaquam procul à veritate: ofores & amatores quorumdam hominum Deos fingere : hos profperare & evehere ; illos contra averfari & aflligere. Igitur & mifereri , & indignari, & angi, & letari, omnemque humani animi faciem pati: ac fimili motu cor- dis & falo mentis ad omnes cogitationum alus fluctuare, Ouz om- nes turbellz tempeftatefque procul à Deorum coleftium tranquillitate exulant. Cundi enim czlites , femper eodem ftatu mentis, zternà zquabilitate potiuntur. que nunquam ilis nec ad. dolorem Versus, nec ad voluptatem finibus fuis pellitur, nec quoquam 2 à fuà perpe- tuà fe&tà ad quempiam íubitum habitum dimovetur , nec alterius vi; nam nihil eft Deo potentius : neque? fuápte fponte ; nam nihil eft Deo . perfedtius, Porró autem qui poteft videri perfe&tus fuiffe, qui à prio. te flatu ad alium redtiorem ftatum migrat : cüm praefertim nemo Ípon- te capeffat nova, nifi quem peenituit priorum. Non enim poteft fub- Íequi illa mutata ratio, fine przcedentium infirmatione. Quapropter debet Deus nullam perpeti 4.vel opis vel amoris temporalem perfun - Cionem: & idcirco nec indignatione, nec mifericordià contingi , nul- lo angore contrahi , nullà alacritate geftire; fed ab omnibus animi pat- INTERPRETATIO. multitudine Damonum , minime contra | ne ad quamvis. vepentinam | babitudi- veritatem , commini[d Deos inimicos,| mem, neque violentia alien , quia ni- € amicos quorumdam bominum : bos | hil eff. validius Deo : neque ultroneo: reddere felices «qt». extolleres illos vero | motu : nibil enim eft perfelius. Deo. odio babere qi». deprimere, Ergo qf» mi-, Cateriun, quomedo ille poteft exiflimars: Jericordió zangi , cp irafci , c. [ollicita- | fuiffe pevfeilus , qui tranfet à priore fin- Yi ,( gaudere, atque experiri cuniias | tu ad alium flatuya meliorem ? jr'éfer- — s»uialiones mentis bumant : qo» jaiiars | tim quonim nullus ultro amplectitur: ad omnes agitationes cogitationum frmi- nova , mift ille qti fastsdiverit ante- Ji cowsmotione pelloris , atque aflu ani. | riora. Neque enim «tatus ille modus Qi, Gua omnes turo& ac procella long? | agendi potest fuccedeve , nifi priora, irri- vemoie [unt à quiete Deorum Calico-| ta^ fient. Itaque oportet ut Deus aul- "arum. Nam omnes Coclicola. aequalitate | lam fuftineat temporalem functionem aut perpetua , fruuntur [emper e&dem tem- | opitulationis , aut affedlis : atque ide perie animi, qui iliis nunquam. dimo- | neque afficiatur ivÁ , neque commifeya- ^51 Del o vetur-ex juis fedibus ,neque ad. dolo- | tione neque angaiur ull. follicitudine ,. fU» neque ad voluptatem. nec ull ve | meque. exultet. nllA bilavitate s vevign difrabitur & [uà atevna agendi vatio- | folutus ab umiverfis affedibus mentis .. Nerz Augufüno citatur fib. o. De Civitate| regunt. ze o po | op Sudpre fponte. ] MS, "Thuan, /u4s - — 1. Oferes , tt amatores . (pt, hos pro- | pte naturá , quod jm idem recidit, Jperare e. evebere , cc. ] Eadem habet 4. Vel operis , vel amoris. ] MS Plato in Epinomide, | "Thuanus vel opis , vel asporis , znelis. 3. A fud perpeutá fectá, ] Hoc loco | hoc eft, neque ad opem ferendam prag - fetie Deorum nihil aliud. cife videtur, | mifericordiá, neque ad amandum ferri. quam conftans ac firma fententia, qu, Dcos enim vult híc eífe prorsis aan : 36$ humanas tounnque adeó mundum fis , non autcm. omui: opcris expertes, 2 RRrzij -: i5 e L APULEII -fionibus liber, * nec dolere unquam , nec aliquando letari, nec a «quid repentinum velle yel nolle. Sed & hzc cuncta , & id genus ca. tera, Demonum mediocritati rité congruunt. Sunt enim inter nos ac Deos ,ut loco regionis, ita ingenio mentis interfiti : habentes commu. nem cum Superis immortalitatem , cum inferis paffionem. Nam, ptos inde ut nos , pati poffunt omnia animarum placamenta vel incitameg. £a: ut irà incitentur , & mifericordià fle&antur , donis invitentur, | precibus leniantur , contumeliis exafperentur, honoribus mulceantur, | aliifque omnibus ad fimilem nobis modum varientur. Quippe, zu fine comprehendam , ? Demones funt genere animalia , ingenio ratio. | nabilia , animo paffiva , corpore acria, tempore aterna. Ex his quinque quz commemoravi, tria à principio eadem qua nobifcum , 4 quaj tum proprium, poftremum commune cum Diis immortalibus habent, | fed. differunt ab his paífione. Qua proptereà paffiva non abfurdé,u | arbitror , nominavi, quód fint iifdem quibus nos perturbationibu, | mentis obnoxii. Unde etiam religionum diverfis obfervationibus, & | facrerum variis fuppliciis fides impertienda eft. ; Et funt nonnulli « | hoc Diverum numero, $ qui no&urnis vel diurnis , promptis vel ocaj. | INTERPRETATIO, "que moreat unquam ,neque unquam gaudeat ,nec velit. aut nolit quidquam Jubitaneum. At. illa omnia. (€ Alia ejufmodi , ben? comveniunt media perfe- &ioni Daàmonum. Nam ilh tam [funt 2nedii intey mos e» Deos indole amimi, quam fum fue habitationis : babentes immortalitatem communem cum Dis , .e» affesius communes cum hominibus, : Poffunt enim , quemadmodum | c» mos , fentire omnes mitigationes qb» irritatio- nes animorum : ita ut fl'imulentur irÁ , 2nclünentur commiferattone ,. illiciantur muneribus , demulceantur | fupplicatio- sibus , incendantur contumeliis , deli- Hantur bonoribus , qp snutentur omni- O85 aliis rebus , eodem patio quo mos mutamur. N272,47 completiar defimitione eorum naturam, Da;zomes funt ex ge- nere fuo apimalia , mente. vationalilis, | obnoxia afecdibus amimi , aPrim quam. | ium ad corpus, c» perpetua quantum | ad durationem. Ex bis quinque dui.| bus , quas recen[ui , tres. bruma fun |. ipfis communes mobi[cum , quarta eft eo. rum peculiaris , ultima eft eis commu |. (pis cum Diis immortalibus. verim dif. | crepant ab illis , quód obnoxii fint af. | fectibus, Atqueideó non inepte ,utputo, | appellai eos Dzmonespaffivos,quoniam |. patent ii[dem agitatiomibus animi acus, o Quam ob cau[am credendum eft. eua |. variis Vitibus religionum , d» diues | propitiationibus facrificiorum. Et. fun quidam ex boc numero Deorum. , qii. | delectentuv viclimis aut cevrimoniis au. obfervationibus , nodturmis aut di 4is . Aperüs aut abfconditis , hi | 1. Nec dolere unquam , nec aliquan- 4o letari, | Plato in Epinomide ait fi- militer, Deum .qui divinam [fortem perfecté poffidet , à doloribus , voluptati- bu[que liberum effe , d» fapientia co- gnitioneque penitus frui. 2. 'Ut fine comprehendam, MS, Th, nt finem comprebendam. ? Daemones [unt gemere amimnalia,| ingenio vationalilia ec ] Vide Plo. | nem in Timzo , & Auguítinum, D* Civitate Dei, lib, 8, cap, 16, & lib.o, | caps cs ; o4: Quartum proprium. fint corpora aerea, $ Ef somnulh funt, Et funt mownulli. meliüs, 6. Qut noiurnis vel diuruis , jram ] nempé, qiii | ] MS. Thuan, | DE DEONSSOGRATTIS e$; tis,tIetioribus vel triftioribus. hoftis , vel cerimoniis , vel ritibus gaudeant: uti ? ZEgyptiaca numina fermé plangoribus , Greca plerum- que choreis , Barbara autem ftrepitu cymbaliftarum & tympanifta- rum & choraularum. [tidem pro regionibus & catera in facris diffe- runt longà varietate ;? pomparum agmina , myfteriorum filentia , fa- eerdotum officia, facrificantium obfequia : item 4 Deorum effigies & ^ INTERPRETATIO larioribus att mo[tovribus : veluti Dii JEgyptii ferb delectantur. planczibus |, Graci ut plurimum [altationibus , Bar- bari verb fomitu quem edunt cymba- liter c alim difcvepant magna diuer- [ttate im facris , fecundi "varia loca : putà zurba pemparum , arcana myste- riorum , munia [acerdotum , obfequia Df d» tympanifla e» tibicines, Simi- | facrifiantium : preterea. fGmulaera ac N o $iis vel occultis, ehe, ] Virgil. lib, €, ZEneid, ———— pfe atri. velleris agnam Eneas matu Eumenidum , magna- — que forori - Ene ferit, flerilemque tibi , Proferai- 24 ,UACCATB, T 4E, enbres , 4irida uec plwvio [upplicat berba Tovi. ce xA T'e capit, atque fuum pubes apiratu Ofrim Barbara , Memphiten plangere docta bovem. Tum Stygio Regi molurnas incheat | Apud Ezechielem Prophetam : Phoenif- ATAS S. (M. Sun iNofter lib, x. Metamorphof. Zevotioni- bus fepulchralibus. im. [exobem -procura- £i, ad quem locum vide qua obfer- vavimus. Dii Superi facrificiis diurnis gaudebant in propatulo factis , fzpéque ex albis pecoribus, - 1. Letioribus vel triffioribus hoftis, ] D, Auguftinus , de Civitate Dei , lib, 2, cap. 11, Labeo , quem hujufmodi verum peritiffmum pradicant. numina bona à numinibus malis , is1& etiam. cultás di- ueritate diflinguit : ut qnalos. :Deos jro- pitiari cadibus (f triftioribus fuppliza- tionibus afferat, bonos autem obfequiis làtis atque jucundis. qualia funt , ut ipfe ait,ludi , convivia , lectiffernia. Vide Lil, Gyraldum , de Diis , Syntag- Amate r7. : mue — 3. 4Egyptiaem numina fermo plango- fibus, |'Iibullus lib. 2. Eleg. 7, Nile pater, quátiam poffam. 1e. dice- RB 76 c1454 ; ; cM quibus. dm terris. occuluiffe S STADAT 2 — Te ropter nullos tellus éum gofiulat Íx mulieres fedebant plangentes Tha- (^45 , qui eft Adonis , idemque Ofiris, & Bacchus, ut videre eft apud Lil, Gyraldum, & Adonia anniveríaria ejus fefta menfe Junio celebrari luctu mu- lierum folita, unde Orpheus , in Hym- no, ab honore lacrymarum qui illi im- pendebatur JLapuo7uo, eum nuncupat, Maximus Tyrius Differtat, $8, opa 5 9v | Aiyuz ius. ioorMlow edo ver mà eroy TuAUS Xy dhxeuoy. Apud. ZEgyptios we- ró tantim. colitur ntumem, quantum fe. T, : ect $ Pomparum egminm myfleriorum Jfilentia , vc, | Vid, lib. ultimum | de: Afino,ubi pompam & facra Ifidis fu- sé defcribit, — : : E Ae Deorum effigies e exuvia.] Exu- vic Deorum funt facra fymbola, do-- naria ,aut etiam fpolia Diis dicata, No« fter lib, x1, Metamorphof, potentiffimo- rum Detm praferebant infignes exu - via, Et füb finem ejufdem libri, f£ ze- cum nunc [altem veputavevis exuvias. Dea , quas im provinci4 fumpfifla ,iu- eodem fano depofstas perfeverate, P ARrrdj L (9) éSZ L APUITETTI exuviz , templorum teligiones * & regiones , hoftiatum cores? & co; lores. Qu omnia pro cujafque more loci folemnia & rata funt , ut plerumque fomniis & vaticinationibus & oraculis comperimus (pe, numero ?indignata numina , fi quid in facris focordià vel fuperbià ne. gligatur. cujus generis mihi exempla affatim fuppetunt. fed adeó ce. lebrata & frequentata funt , ut nemo ea commemorare adortus fit, quin multó plura omiferit , quàm recenfuerit, Idcircó fuperfedebo im. prafentiarum in his rebus orationem occupare, qua fi non apud om. nes certam fidem,at certé penes cunctos notitiam promifcuam pofli- . dent, Id. potids praftiterit Latine ediffertare : varias fpecies Demonum INTERPA reliquia Deorum » religiones c fitus des lubrorum , varietas. [anguinis Qf coloris in viddmis. Gus unmiver(ía ufitatà. ef» Tiià faéla funt; fi fiant juxta. con[ue- £udinem fingulavum regionum , quemad- miis (5 pradidionibus atque oraculis Deos frequenter iratos , ft aliquid pra- zermittatur negligenti& , vel contemptu iz eorum /acris, eujufmodi exempla N o smodum cognovimus potiffimum ex fom- | 1 Ef regiones. ] Malé hanc vocem Elmenhorítius delendam cenfet , faven- tibus licét Florent, & Leidenfibus mem. branis, Obferva orationem binis fem- per membris procedentem : Deorum ef- figies cv exuvie , templorum religiones 5. regiones , hostiarum cruores c colo- ves. Et certé meritó dixit Apul, re/s- $iones ( regiones, ut enim variis ri- tibus & cerimoniis Dii colebantur , ita & yaris in locis régionibufque fua templa habebant, Nam qui Paci , qui Pudicitie , qui bonis arübus preeffent " Dii, eos intra mcenia collocandos ve- | teres putaverunt ; qui veró Mas. bus , rixis , incendiis, ut Venus , Mars , Yulcanus,eos excludere ex urbibus fo: lebant, Yeftam autem , Jovem , & Mi- neryam qui Dii tutores funt urbium , in ipfarum , & arcium. medio colloca. bant: Neptunum ad maris littus, Ef culapum Romani in infulà Tiberiná repo(üerunt, quód. egroti maxime aquá indigeant. «hbi temen extra urbem templa habuit , quód ibi aer fit-falu- brior, Vitruvius , lib, z, cap. 2. Nara. T ETATIO. babeo fat multa, verium ita. decantata ac peruulgata (unt ,ut nullus agareffus ferit long? plura, quàm commemorave- tit. EÁA de causA jam defimam in[u- mere mea verba in bas ves, quibus fi nom pror[us univerfr credunt 5 nibilomi. nus fAuà omnes paffim eas cogno[cunt, Melius erit boc difputare Late i foli. cet recenferi à Philofophis diwer[a ge- Es ea recen[zre, qui mon pratermi- JE, ralis autem. decor fic erit , fi primum omnibus templis [aluberrima vegionues, aquarumque fontes in. bis loeis idond eligemiur , im quibus fama confüituan- tur , deinde , maxime? ZE[culapio, Saluti, e eorum Deorum , quorum plurimi me. dicinis agri curari videntur. cium enim ex pestilenti in [alubvem. locum corpora. 4gra 1tAnflata fuerint, c 8 fontibus fa. lubribus aquarum ufus [ubminifirabun. tur , celerius cenvalefcent, ita. efficieiur si ex naturá loci majores auéia[que Cum dignitate Divinitas exctbiat opix 94072E$. : - à. Et colores. ] Virgil. oe Nigram byemi pecudem , Zephyris fea — Jieibus albam, vide alios ejufdem verfüs fuprà rela tos ad hzc verba : qui mocwrnis wel diurnis, £c, : T Eee 3. Indignata. numina , ff. quid. facris (c. negligatur. | Unde perfepé aut oraculis, aut libris Sibyllinis , aut Augu: rum refponío imperata eorumdem fÍa- crorum iteratio. Sexcenta inyenias exempla apud Livium, DE DEO SOCRATIS 63; à Philofophis perhiberi , quo liquidids & pleniüs de prefaeio Socratis, déque ejusamico Numine cognofcatis, Nam quodam fignificatu x 8c Animus humanus , etiam nunc in corpore fitus, Acípoy nüncupatur, 2 Dii-se huuc ardorem mentib as Addunt , Estryale ? an fua cuique Deus fit dira Capido ? : Toitur & bona Cupido animi , bonus eft Deus. 5 Unde nonnulli arbi. trantur , 4 ut jam priüs di&um eft, cud'asuoyar dici beatos ; quorum Demon bonus , id eft, Animus virtute perfe&tus eft, Eum noftrà linguà, ut ego interpretor , haud Íciam an bono, certé quidem meo peticulo , poteris Genium vocare : quód is Deus, y qui eft animus. fuus cuique, quamquam fit immortalis , ó tamen quodammodo cim homine gignitur 7 ut ez preces, quibus Genium & Scnua precamur , coniun. INTERPRETATIO, ffiss intelligatis quid fuerit Prazotie So- ) vocari Eudamonas , quorug, Damon eft eratis , e familiaris ejus Damen, Ani-| bonus , boc esi Mens ornata virtute, 28A enim bumana ,etiamnum cum Pofr-| Hunc Dzmonem potéris abpellaye o. t4 eff in corpore , appellatur Damon quá-|ftrá lingua Genium , "e[cioam fecurh , wea Daemonum , ut clariàs c copio-» mant. ut jam ani? didhum et , felices dam fisnificatione, fed faltem "e fpon[ore : auia ille Dg- An Dii infpirant animis hunc fer. mon, qui eff emens uniufeuju[que , lit: —. vorem, fft immortalis ,nibilominys quadam ra- O Euryale? num veró fua cuique vio- Hone generatur eum bomine: ita upilla lenta cupiditas evadit Deus ? Jupplicationes, quibus obfecrampus Qu. Ergo (» boneffa cupiditas mentis eft bo- | ium ( senua , mibi VidtAntuy tefls - bus Deus. Quapropter quidam exifti- ANO T L. Et aninus bumanus etiap nunc in corpore (fus Aena puncupatur, | Videndus Divus Auguftinus , De Civi. 2416 Dei , lb. 7, cap, 13. Suidas, in diduuovia, : 4. Dine hunc ardorem , cec. ] Ex libto JEncid, 5. defümpti fünt hi ver- fus, Loco horum MS, Thuan, habet tantüm ; ; Dii-ne bunc animum mortalibus lE addunt 2 : (9: Qude nonnulli avbitrantur. didul- uovat dici beatos , quorum Damon , cc.] Poids forté quia Genium , qui Dzmon €Ít , vocaverünt- nonnulli » 7À0 éXecu -Hixlu, uniufcuj ufque fortunam, Gleffar. Henrici Stephani ; Tín éxdes ajÜodcru: Thuan, & fic emendatum in meo exen;. plari E!menhorftiano, ubi autem hoc priis dixerit, non füccurrit mihi, certé non hoc opufculo, s 5 Qui eff animus fui cuique. ] Vide apud Plutarch, lib, quA 98 Soter J'auuoyís, qua Timarchus,ab antro Tro- phonii redux, narrat fibi yifa auditaque, quz- quidem omnem G.: niorum hifto- ram non parum illuftranr. Thuanus MS, habet fz45 cHique , nOn fui, reda, 6. Tamen quodammodo cum bomine gignitur. ] Cenforints , De Die Narali ; cap. 3. Genius eff Dens, CHIHS 12 Iufea lA , ut quifque HUS efe, vivit, Hic "Ue QMüÀ unà genituy 2Zobifcum 3 ffve etiam quid nos genitos J'feibit ac sues Genius : unde quod Latini jurare per |tur:czeri? à genendo. Genius 2pellatur. Genium- Ca[aris , id Greci jpyuDzs dh | 7. Ct ba preces , quibus. Geniug (tp T7 Kamp G- Tí y Lo dicunt. ut obfervat ! gez; precamur , conjunilionem noftras Lindenbropius ad Cenforini caput fe- nexumque videantur mibi obteflari dc cundum, m Sic reftitui , Th, cod, auctoritatem fecu- 4: Ut jam prius didam, ]-Sic MS. tus, habet enim; HE b& preces , quibus ite IPSO HET Y) d — M M We——— A —tà [m 698 Lp ADULEIT: &ionem noftram nexumque videantur mihi obteffari; corpus atque animum duobus nominibus comprehendeptes , quorum communio &c copulatio fumus. Eft & fecundo fignificatu fpecies Dzmonum , Animus. humanus 1 emeritis ftipendiis vitz ? corpore fuo abjurans. hunc vetere y Latinà linguà reperio ? Lemurem di&itatum. Ex hifce ergo Lemuribus, qui pofterorum Ífaorum curam fortitus , placato & quieto numine r INTERPRETATIO, jfecari commexionem atque unionem mo- iram i chm compleiiantur duobus wo- cAbulis corpus q» mentem, quorum dpione ( conjunéione mos con[lamus,. ER enmsm. genus Damonum-Alierá fi- : PE CE gnificatione , Anima bumana. , qua ab- dicat fe fuo corpore poft tramfaciam vi- tam. invenio eam appellatam effe pri. co fermone Latime Lemurem. ler bos igitur Legnures , alle , qui. fufcepta tute- | Là fuorum pofterorum incolit «des nuin No T ZA. Genium (» Genia precantur conj umctio- nem nofram , nec funt quà videantur anibi obteftari, cc. Hoc vult Apuleius per morem obteftandi per Genium , & amplectendi genua eorum quos. preca- mur , duas partes, ex quibus conftat homo ,.defignari, animum (cilicet per Genium, & corpus per genua, vocem nexumque ex vocibus zec [unt qua. ex- preffi, ad fonum attendens, qui utrin- que pené idem. vocem gezzz agnof- cunt membranz Klorenünaz Elmenhor- ft1j0 laudatz; : I. Emeritis füipemdiis vita, | Meta- phora à militibus. ducta, qui poft cer- zum. exactum numerum annorum, quos per ftipendia numerabant , à. miiitiá miffionem impetrabant , cui miffioni haud abfmilis videtur ex hac vità dif- ceffus ; Militia enim. eft (ur fzripturz facre verbis utar) vita hominis füper terram, E;meritis hic paffivé , ut apud Plaut, Moftellarià , Act, 1. Scen, 2. - Quum ubi emeritum efr fapendium , dgituro - Tum. fpecinaem cernitur , coc. Je hac fecundá fpecie Dzmonum vi- dendus eft.Plato , in Cratylo, Apud Plu- tarchnmi, lib. gej «8 ZexedT€ de Aovís "Theanor Crotoniata Pythagori- cus Philofophus. dicit animos ortu li- beratos & vacantes poftmodum à cor- pore. & tanquam. liberos prorsüs emif- fos, Genios effe , curam. hominum: ge- xentes, & , ficut athletz, vacatione ar- zis.ob fenium jmpetrata-, non. omne £a- | men protinüs abjiciunt ftudium & cue i ram.corporis : fed delectantur , cüm alios || exerceri vident ,. exhortantur , iifqus | | przftó adfünt ; ita,confectis vitze erum. . nis, animos , qui ob. przftantiam in Ge-. | inios verfi funt , non plané. defpicere res humanas , hominumque rationes & ftudia: fed. propitios iis , qui eumdem finem affe&tant , adjuvare eorum cona. itus »incitantes & provhentes., cüm eos vident propinquà (pe contendere ad [finem , eumque jam: attingere. 2. Gerpore fuo abjurams, | Yd eft , ia. relinquens corpus , ut aliud poftnsodum non fit ingreffurus. quiz quidem omm? moda à corpore miffio nonnifi bonis animis concedebatur, qui per innume; ros ortus , gravibus azrumnis exactis , be. né &. alacriter circuitionem. | abíolye-. rant, ut ait idem. Theanor apud Plu. | tarchum, MS. Thunanus non habet yocem abjurans. s —3. Lemurem diclitatum..] Quod no- men. genericum. hic facit Larum & Larvarum; Nonius Marcellus folis Lar- ! vis tribuit. Verba ejus in voce Lem. ves, Lemures , Lavva. potturna, c terris fecaiiones imaginum , c» befiiavum, Vare vo de Vità Populi Remami libro primos Quibus temporibus in. [aeris fabam je- |&aetaodu, ac dicunt [e Lemures dos lago extra januam ejiceve. 4 Qui poftevorum , ce, domum poff- det, Lar dicituv familinris, ] Gloffz ve- teres Üdoi x«Tuxidlea : Lares familite T6 pns xa TuMidiot.. | *. 9 . domum DE DEO SOCRATIS. 685 domum poffidet , Lar dicitur familiaris. * qui veró ob advería vitz merita, ^ nullis bonis fedibus , incertà vagatione ceu quodam exilio unitur , inane terriculamentum bonis hominibus , czterüm noxium malis:?id genus plerique Larvas perhibent. Cüm veró incertum eft. quz cuique eorum fortitio evenerit , utrum Lar fit, an Larva; nomi- ne Manem Deum nuncupant. fcilicet. & . honoris gratià Dei vocabu- : lum additum eft, Quippé tantüm eos Deos appellant , qui ex eo-! dem numero jufté ac prudenter vite curriculo gubernato , pro : numine pofteà ab. hominibus proditi , fanis & czrimoniis vulgó advertuntur : 4 ut inBootià .Amphiaraus , $ in Africá Mopfus 5 INTERPRETATIO. placido & tranquillo , vecatur Lar do- , num Lavva i nominant ipfüm AMagemy meslicus. quantum autem ad eum ,qui | Deum. nempe adjetium es$ quoque ne- nullam. habens bonam habitationem ,| men. Dei reverentia causa, llos enims propter mala merita [ua vite pleciitur y folium vocant Deos , qui , cüm fint. ex ,erratione incerta , veluti quodam exilio, , eodem numero Lepiurum , peffquàm di- VAB0S netus incutiens probis bomuni- bus , at nocens improbis: maxima pars rexerunt eur[um fus vitz probe ae fn- pienter , celebrati pofimedum ab. bomi - appellant ejufmodi Lemures Larvas.-4t| nibus tanquam Dii, paffum columtue quando dubium eff qua fors obtigerit enilibet eorum ,, num [cilicet fit Lar , GOUSINESO Y. Qui verb ob Advev[(A vita merita, (c.] Vide Platonem in Phzdone, : 2, Nullis bonis fedibus. ] V Vovverius mullis propriis fedibus. : 3. Id genus plerique larums perbi- bent. chum wer incertum eft , - ec. ] Martian. Capella, 1,2, verzn illi Manes quoniam corporibus illo tempore tribuun- tur.quo fit prima conceptio , etiam poft vitam iidem corporibus | deletiantur , atque cum bis manentes appellantur Le- mures, Qui, fi vit& prioris adjuti fue- Yet boneflate ; im Laves domorum ur- biumque vertuntur: fim autem. depra- templis c» ritibus i quemadmodum. Am- bhiaraus in Booti , Mopfus im. Africa. d E, eo bello, terrá dehifcente, unà cum curtü & equis abíorptum , viyumque IO - ad Plutonem delapfüm canit Statius — in fine lib, 7, & initio lib. $, Thebaj- dos, is pofteà-ut Deus cultus eft, at- que in ejus templo pelli mactati arietis incubantes captabant fomnia, ex qui- bus futura prenofcetent. Cicero, lib, r. de divinatione : 4mphbiaraum autem fic honoravit fama Gracie, Deus ut babe- retur , atque , ut ab ejus fole, im quo eft hbumatus , oracula peteventar, gam Africá Mop[us, ] In Ciel quidem adoratum Mopfum reperio , fed: "antur ex corpore , larva perhibentur , ] non in Africá, Origenes , lib, 3, contra 4t Mania. Manes igitur bic tam boni * quam iruces [unt conflituti , quos 2042s: Xj xex9« d'alueyar inemorat Graja dif- " eretio, In his etiam locis fünt Manes, eo- rumque praftites Mana, atque Manuana: Dii etiam quos Aquilos dicunt , item Fura, Furnaque, & Mater Mania; & €tera, qua. Martianus pluribus eft.ex-| ; €«utus eodem loco, Celfümi ait Celfum dicere non íecüs nos facere qui comprehenfüm:& mor- tuum colimus, ac Gethe faciunt, qui Zalmoximadorant & colunt ;.& Cilices, qui Mopfium ; & Acarnancs, qui Am- phiechum, & Aumphiaraum Thebani, & Lebadii Ttophonium, 1s Mopfüs Ar- givorum Rex fuit. Cicero eodem lib, z, 4ugnres : iique urbes in orá maritime — mum üxors dolo abductus , quem. in] Ciici4: Grecas qondidesunt, SSIT ro. 690 L AT ULETI jn ZEgyptoó Ofrris , alius. aliubi gentium ? ículapius ubique. Ve. rüm hzc. omnis diftributio eorum Dzmonum fuit, qui quondam in corpore humano fuere, Sunt. autem non. pofteriore numero praftan.- tiori longé dignitate, fuperius aliud auguftiufque genus Damonum, qui femper à corporis compedibus & nexibus liberi, certis poteftati. bus curant, ? Quorum é: numero Somnus atque Amor, diveríam inter íe vim poffident: Amor vigilandi, Somnus íoporandi. Ex hac ergo fublimiori Demonum copià Plato autumat 4 fingulis hominibus in vi- tà agendà teftes. & cuítodes fingulos additos, qui. nemini. confpicui. femper ad(nt, rarbitri omnium non modó actorum, verüm etiam Cogitatorum, 6 At ubi vità edità , remeandum eft : eundem illum qui INTER? Ofris £m. ZEgybto, alius apud. alias eationes , ZE[culapius apud. omnes, At bac divifio fuit ilorum Damonum ,qui elim veríati funt im corpore bumanuo, Veritmn eft alia. fpecies Damonum [ubli- sior ( venerabtlior , numero non mi- aore , inulto exeellentiore dignitate , qui Damones perpetuo foluti à vinculis qf» conjunttione corporis ,curam gerunt qua- rumdam virtutum, Inter quos Somnus e Amor , babent virtutes inter. fe con- N o x I» JEgypto Ofiris, ] Vide quae fü- prà obfervavimus ad. hzc verba, ZEgy- | ftiaca numina ferme plamgoribus, Et hb, rr. de Afino, Item Plutarchum li- bello de Ifide.& Ofiride, .— 2. ZEfculapius ubique, ] Przcipué ta- men Epidauri in. Peloponnefo : unde & Romam tranflata ejus effigies graffan- te peftilentià. quin & peculiari eum cul. tu Carthaginenfes profequebantur , ut innuit nofter in Floridis, 3» Quorum de numero Sopmmus at- que Amor, | De Amore quidem conce- ptis verbis. Plato in. Convivio, $7» dy el d'uiuo)se "TUNE x) muy Tode elei" eis) Téqwv 60 x; € Eee. Enimver) hi Damones multi atque vamii funt. Ex his unus eft. Amor. Somnus Noctis filius eft. & Mortis frater, apad Hefio- dum, xii : 4- Singulis bominibus in vitá agen- dA tesles e cufiodes fingulos additos, ] Euclides Socraticus Philofophus non unam , fed duos unicuique artributos: RETATIO. trarias : Amor, nempe virtutem exer- gefaciendi , Somnus ver fopiendi, Ex boc ígitur braflantiori numero Damo- num Piste extftimat [regulis bominibus attributos effe fimgulos , qui. fent. arbitri €» cuflodes in vivendo , qui nulli vif. biles , perpetuo [rnt pra[entes, testes cun- dorum mon [olim fatiorum , fed. cogi- tationum quoque, Verum quando vever. tendum [E , peratiá witá , ad Deum ju. T 4E, putavit d'aipeya; feu Genios , bonum. unum, alterum malam. Et poít eum idem (enfere alii multi, Servius ad hac. Virgilii, Qui/que- fuos patimur Maas : chm . inquit, safcimur , duos Geni fortimur : unus eft qui bortatur ad lo- na., alter , qui depravat ad mala, ntt incongrue dicuntur Genii-, quim cim unu[(qui[que genitus fuerit , ei flatim obfervatores- deputantur :. quibus. a[fi- ftentibus poft. mortem , aut. afferimur in meliorem "Vitam, aut condemnamur in deterierem , ec. Plutarch, in vitá Bru- ti ,apparuiffe ei malum ipfius. Genium refert , dixifleque fe effe cjus xexoy d'aquoye. e og. drbitri omnium. non modo aio- tUm , verim etiam cogitaterum. ] Vi- dendus Plato in Epinom, loco jam ci- tato, 6. 4t ubi vitá editá remeandume[: eumdem ilum, qui nolis praditus fuit raptare ilico, e» trabere , doc, ] Plate in: Phedone idem habet, [o e Lom a ——»——»——— tl DE DEO.SOCRATIS. 695 ferebat. Id fignum poteft & ipfius Demonis fpecies fuiffe , quam fo- lus. Socrates cerneret , ita ut Homericus Achilles Minervam. Credo plerofque veftrüm hoc quod modó dixi cunctantiüs credere , & impen- dio mirari formam Damonis Socrati vifitatam. Atenim * Pythagori- cos mirari oppido folitos, fi quis fe negaret unquam vidiffe Darmo- nem , fatis, ut reor , idoneus au&or eft Ariftoteles, Quod fi cuivis po- teft evenire facultas contemplandi divinam effigiem , Cür non appri- mé potuerit Socrati obtingere, quem cuivis ampliffino Numini Sa- pientie dignitas cozquárat ? Nihil enim eft Deo fimilius & gratius, quàm vir animo perfe&e bonus: qui tam liominibus cateris antecellit, quàm ipfe à Diis immortalibus diftat, Quin potiüis nos quoque So. cratis exemplo && commemoratione erigimur ?? ac nos fecundo ftudio Philofophiz paris , fimilium Numinum caventes permittimus? de quo quidem: nefcio qu&ratione dirapimur. ? Et nihil equé miror , quàm cüm omnes & cupiant optime vivere , & íciant non aliá re quàm. animo vivi ,nec fieri poffe 4 quin, ut optime vivas, animus colendus fit ; tà- men animum íüum non colant. At, fi quis velit acriter cernere ; ocu-. INTERPRETATIO; U exhibitum, Illud indicium potefl. etium | milius neque Atttbtius Dio, quam boma: IO fuiffe fimulachrum ipfius Dei , quod fo- [us Socrates con[piceret , ficut. Achilles Paladem spud Homerum, Exiflimo maximam partem veftrüm difficilius fi- bi per[undere quod mox dixi, ac fum- mopere admirari. [imulacrum. Damonis; quod Secrates folebat. videre, Verhm "riffotelés eft auctor [at fide dignus , ut arbitror , Pytbagoreos con[ueviffe im- pensó mirari, fr. aliquis diceret fe mun- quam con|bexiffó D4monem, Quod fi joteff obiingere cuipiam copia iwiuenda imaginis divina, quare mom potuerit jracipue accidere Socrati, quem. Maje- | fas (uz Sapientia Jure immota det pevfeitiffio Deo 1. Nam-nihil eft f-. TNL.oT n Pytbagoricos: mirari: oppido folitos, tum indagattix, fl quis. fe negaret , choc, ] Idem fcribit ; Plutarch, in libello eg Üaugzcior x- . ASCAd TY. e E v3. bc nos. feeundo- ftudio Philofopbia parts fiemilium Numinum caventes per- mitiimus,|] Hanc germanam lectionem elle cent Schoppius,, & caventes frmi- lum Numinum dicit eos , qui, veriti conícientiam Genii fui, Philofophiz ftu- diis ((e- dedunt , Apul. utpote qua fit virtus]. mente omninb probus . qui aque fuperat. reliquos bomines , ac ipfe juperatur m. Diis immortalibus, Quare 205 9091 6x3 tollimuv. potis exemplo , cp. mentione Socratis ? (» 295 tradimus felit. $u- dio [fimilis Philefophis , obleroanies ejufmodi Deos ?: à quo quidem ftudio: nom video quA de causá difivabamur,. nec quidquam Aadeó demiror , quàm quod. eundi , cim optent beatiffimo vi. Uere , b» noverint nom alio pacto vivi: quam mente , neque fieri offe" quin mens. excelenda fit. ut beai? vivas m pibilominis non excolant mentem: Sed. Je. quis. cupiat perfpicacitey videres enray 4E expultrixdtie "vitiorim;. y Er mhil-aqué miror , tc, ] Hac & (equentia laudantur à Joan. Salifbe- rienfi, in Polycratico ; unde emendara; funt à^Colvio quz pris cortüpta cfant — 1n vulgatis editienibus, 4. Quim ,ut opimo. vivas, ATimius* coléndus: | Hixc lectio eft "Thuani codi cis , optima. In vulgatis : quim optimas vivas nifi animus , qoc. male TTtU- — [Document text truncated for crawler view.]