Lingva subpremata diskurso kaj nuntempa universitato

2 Language communication information edited by iLona koutny ida Stria 4 zespół redakcyjny / editorial board jerzy bańczerowski probal dasgupta sabine Fiedler ilona koutny (przewodnicząca) Mária ladányi aleksandra Matulewska nguyen chi thuat piotr nowak paweł nowakowski kyong-Geun oh redaktor jĘzykoWy / lanGUaGe editor Michael Farris redakcja rocznika Język. Komunikacja. Informacja deklaruje, że wersja papierowa czasopisma jest jego wersją referencyjną the editors of this journal declare that the printed version should be used in citations recenzenci toMU / volUMe revieWers Hèctor alòs i Font, věra barandovská-Frank, sabine Fiedler, zbigniew Galor, norbert kordek, ilona koutny, piotr nowak, anna pietryga, Humphrey tonkin, tomasz Wicherkiewicz, tadeusz zgółka czasopismo figuruje na liście punktowanych polskich czasopism naukowych z zakresu nauk humanistycznych i społecznych (5 punktów) the journal has been accredited by the polish Ministry of science and Higher education (5 points) projekt okładki / cover desiGn Wydawnictwo rys copyright © by Wydawnictwo rys, poznań 2017 printed in poland isbn 978-83-65483-56-0 issn 1896-9585 Wydanie / edition Wydawnictwo rys dąbrówka, ul. kolejowa 41, 62-070 dopiewo tel. 600 44 55 80 e-mail: [email protected] www.wydawnictworys.com 7 Contents From the editors .......................................................................................................12 Language Policy Maria kurpaska the effects of language policy in china ...................................................................14 tamar sukhishvili the Georgian language: threats and challenges ....................................................25 Walter Żelazny language policy of new brunswick ........................................................................38 detlev blanke communication in europe – some language policy aspects .....................................50 Maciej paweł jaskot an outline of the multilingual policy of the kingdom of spain ...............................74 Félix Manuel jiménez lobo Why is spanish not used as an interlanguage in the phillipines? .............................88 başak aray sylvia pankhurst and the international auxiliary language .....................................103 Michael Farris esperanto and the Market state .............................................................................. 113 vicente Manzano-arrondo the discourse of language suppression and the contemporary university ..............121 121 vicente Manzano-arrondo Lingva subpremanta diskurso kaj nuntempa universitato abstract (the discourse of language suppression and the contemporary university). the spread of english both inside and outside of universities can be regarded as a consequence supported by a discourse of power. Here, this will be referred to as danpi (Diskurso pri la Angla lingvo kiel Neceso kaj Profitindaĵo Individuaj – discourse on english as an individual need and Means-of-enrichment). there are five components to this discourse: (1) learn english or perish!; (2) you are the only person who still doesn’t know this language; (3) Use your own resources to solve this problem!; (4) don’t worry: english will open amazing doors for you; and (5) What ethical problem? english is neutral! danpi carries important nuances in universities, where those inside demonstrate more individualized ways of thinking than those outside the university do. apart from the importance of danpi on its own, this discourse plays its main role inside of a more complex process: language suppression. therefore, this article will describe this last concept and the role that danpi plays within it. in order to operate outside a purely theoretical dimension, i have two proposals. the first contains a number of actions that could be undertaken to solve the problem at the university level. that is, it is important to (1) highlight the fact that all native written languages are useful in carrying out normal university business; (2) stress the importance of research and instruction on concrete problems in local environments where doubtless the local language is more useful; (3) facilitate the use of esperanto at universities when the international dimension is important; and (4) find effective solutions for those situations when those in a university environment feel the need to communicate internationally without using an international language. the second proposal is a collection of hypotheses which are worthy of research in order to improve knowledge and action for the goal of working together to highlight a freer and more socially just university, primarily though not entirely related to language issues. abstrakt (Represyjny dyskurs językowy i współczesny uniwersytet). rozpowszechnianie języka angielskiego na uniwersytetach i poza nimi można postrzegać jako konsekwencję dyskursu potęgi. tu będzie on określany jako danpi (diskurso pri la angla lingvo kiel neceso kaj profitindaĵo individuaj, tj. ‘dyskurs o języku angielskim jako osobistej konieczności i zysku’). dyskurs ten składa się z pięciu elementów: (1) Ucz się angielskiego lub przepadnij; (2) Jesteś jedynym człowiekiem, który wciąż nie zna tego języka; (3) Użyj swoich osobistych zasobów, aby rozwiązać ten problem; (4) Nie cierp: angielski otworzy dla Ciebie niesamowite możliwości; i (5) Jaki problem etyczny? Sprawa jest przecież neutralna! Język. Komunikacja. Informacja ilona koutny, ida stria (red./ed.) 12/2017: 121–135 122 danpi aktywuje ważne niuanse na uniwersytetach, których członkowie wykazują bardziej indywidualne myślenie niż osoby niezwiązane z uniwersytetem. pomijając znaczenie danpi samego w sobie, dyskurs ten ma swoją główną rolę w bardziej złożonym procesie: represji językowej. z tego powodu w niniejszym artykule szkicowo opisano ten koncept i sposób, w jaki danpi pełni w nim rolę. aby nie pozostawić sprawy tylko w wymiarze teoretycznym, przedstawiam tutaj dwie propozycje. pierwsza to zbiór działań, które w jakiś sposób rozwiązują ten problem na uniwersytecie; to znaczy, ważne jest (1) przedstawienie wszystkich pisanych języków rodzimych jako odpowiednich do typowych spraw uniwersyteckich; (2) podkreślenie znaczenia badania i nauczania konkretnych problemów w lokalnych środowiskach, gdzie lokalny język jest zdecydowanie najbardziej odpowiedni; (3) ułatwienie uniwersyteckiego użycia esperanta, gdy ważny jest międzynarodowy zakres; oraz (4) znalezienie skutecznego rozwiązania dla takich sytuacji, gdy naukowcy odczuwają potrzebę komunikacji międzynarodowej bez używania języka międzynarodowego. druga propozycja to zestaw hipotez, które warto przetestować w celu polepszenia wiedzy i działania nt. współpracy w celu uwydatnienia bardziej wolnej i użytecznej społecznie uczelni, w szczególności, lecz nie tylko, w kwestii językowej. 1. enkonduko nuntempe, science publikigi ĉefe sekvas unusencan vojon, kiu forviŝas la barilojn inter disciplinoj, regionoj, kutimoj, teoriaj proponoj kaj trakteblaj problemoj. ene de tiu vojo, gravas elekti la anglan lingvon kiel komunikilon (ammon 2006b, Hamel 2007, Manzano-arrondo 2017a). ne temas nur pri universitata fenomeno. la elstarigo de la angla kiel internacia lingvo estas sufiĉe priskribita per malfacile nombrebla amaso da sciencaj publikaĵoj. ankaŭ la amaskomunikiloj ĉie ripetas la mesaĝon „la angla estas la nuntempa internacia lingvo, kiun oni ne povas ne lerni”. por bone kompreni la kernon de la afero, gravas rimarki potenchavan diskurson, kiu igas rigardi la mondon per konkretaj okulvitroj. kvankam la analizo de diskursoj estas utilega rimedo por kompreni la sociajn bildojn aŭ la kolektivajn pensmanierojn (Martín 2014, Meyer 2003, Quinn 2012), la plimulto de la esploradoj ne temas pri tiu analizado, sed pri aliaj aferoj. ekzemple estas kialoj favore aŭ malfavore al la angla kiel lingvo internacia; priskriboj ĉirkaŭ ĝia disvastigo, kiuj kutime enhavas avantaĝojn kaj obstaklojn; kiel solvi kelkajn problemojn aperintajn de tiu nuntempa neevitebla fenomeno; ktp. tiu ĉi laboro ne eniras tiujn diskutojn. Male, ĝi celas priskribi la diskurson, kiu subtenas la situacion, ene de pli granda procezo, kiu povas esti rigardata kiel bona ekzemplo pri subpremado. por tiu celo, ĉi tiu artikolo komenciĝas priskribante tion, kio estas diskurso, unue ĝenerale kaj poste specife pri la subteno de la angla kiel neevitebla. la sekvanta ĉapitro temos pri konciza priskribo de la nuntempa universitato, kiu ne nur ricevas la saman diskurson, sed ankaŭ plibonigas ĝin kaj iom respondecas pri ĝia disvastigo. Fine, aperos proponoj. vicente Manzano-arrondo 123 2. kio estas diskurso Martín (2014) diferencigas du manierojn pensi pri tio kio estas diskurso: (1) kiel aranĝo de frazoj, kiu povas esti analizata kiel kohera aro da lingvaj fragmentoj; kaj (2) kiel ilo por doni socian sencon. laŭ la dua versio, diskurso temas pri bone pripensita argumentaro, kiu laboras en socia kunteksto kaj kreas realon (Fernández 2003), ekzemple instruante pri tio kio estas kaj kio ne estas socia problemo (scollon 2003). Ĉar la diskurso kreas realon ekde la elekto de la problemo, ĝi ne povas esti neŭtrala (rapley 2014). Male, kaj la respondeco kaj la profito rilatitaj al diskurso ĉefe apartenas al homoj, kiuj estas plej potenchavaj (Muehlenhard kaj kimes 1999). do, ŝajnas ke diskurso estas potenchava ilo mane de potenchava tavolo. de tiu vidpunkto aperas Kritika Analizo de Diskurso, kiu ne nur temas pri simpla analizado, sed pri analizagado por kunlabori solvi kelkan konkretan maljustecon. laŭ tiu metodo, la esploristo aŭ esploristaro (1) elektas diskurson, kiu daŭrigas maljustecon; (2) analizas ĝin montrante, kiel ĝi funkcias en la homa menso; kaj (3) klopodas inspiri sociajn ŝanĝojn danke al laboro farita (Meyer 2003). tiel, diskurso ne estas nerezistebla rimedo por kontroli mensojn, sed potenchava ilo, kiu allogas individuojn por rigardi la mondon per konkretaj okulvitroj kaj kohere konduti. alivorte, diskurso estas ideologia kreaĵo, ĉar ideologio estas maniero (1) rigardi la mondon, tio estas interpreti ĉion, kion oni atentas el la okazaro; (2) preferi konkretan mondon antaŭ eblaj aliaj danke al specifa valoraro; kaj (3) kohere konduti laŭ tiaj rigardmaniero kaj prefermaniero (Manzanoarrondo 2017b). tiel, diskurso: 1. elektas problemon (realan aŭ imagan). Ĉiu elekto estas ago. oni iel konstruas tion, kion oni elektas, ĉar la afero ne estas tiom simpla kiel elekti ion el eblaro. la ebloj kutime ne antaŭe ekzistas, sed ofte ili naskiĝas samtempe kiam ili estas elektitaj. 2. priskribas la elektitan problemon. la priskribo ankaŭ enhavas klarigojn. la ricevanto scias danke al diskurso, kio okazas kaj kial. 3. aranĝas la respondecojn. la homoj estas engrupigitaj: kelkaj homoj kreas la problemon, kelkaj suferas la konsekvencojn, kelkaj estas spektantoj, kelkaj havas la rolon solvi ilin. kelkaj roloj estas elstarigitaj, dum aliaj estas supozitaj, kovritaj, miksitaj ktp. 4. Faras alvokon. Ĉiu ricevanto havas gvidon por rekoni sin mem ene de la rolaro. kutime, ĉiuj ricevantoj estas alvokitaj kaj allogitaj por fari la samon. la ceteraj roloj partoprenas la diskurson por klarigi pri la tuto; kaj oni povas klare scii, ke tiaj roloj ne estas por si mem. 5. duonigas la estontecon. povos okazi nur unu el nur du ebloj: aŭ vi ĉiuj obeas kaj prenas vian respondecon tiamaniere ke la problemo solviĝos, aŭ ni suferados ĝian plifortigon. tio okazas pri rekonebla kolektiva afero. de la kapitalisma kaj individualisma pensmaniero, ĉiu problemo estas individua. kohere, pri la estonteco ĝiaj diskursoj prezentas du eblojn por vi, ulo: aŭ vi savos vin kaj atingos sukceson, aŭ vi suferados kiel neutila kaj aĉa malsukcesulo, kiu ne rajtos peti nek havi helpon, kaj kiu trenos sian familion ĝis la nuleco. lingva subpremanta diskurso kaj nuntempa universitato 124 6. aranĝas la profitojn. la diskursa celo estas daŭrigi la socian ordon, tiamaniere ke kelkaj tavoloj ne partoprenos konkretajn profitojn, sed kelkaj aliaj jes. en tia kunteksto, multaj agentoj kondutas sen intence deziri nek scii pri la konsekvencoj. tiel, ekzemple, la amaskomunikiloj ludas sian rolon ripetante kaj fortigante la diskurson, sen pripensi ĝin (almiron kaj jarque 2008). kiam la diskurso eniras pozitivan ciklon, preskaŭ ĉiuj finiĝas kiel respondeculoj de ĝia sukceso; rezulte la plimulto el la energio bezonata por daŭrigi la diskurson estas donata de homoj, kiuj ne konscias pri sia rolo ene de tia rezulto. laŭ jost, banaji kaj nosek (2004) kutime kaj pere de tia nekonscio, la viktimoj subtenas la subpremadon danke al siaj propraj energioj. krom la menciitaj, pluraj aŭtoroj proponas metodojn, teknikojn aŭ helpilojn por plibonigi la komprenon de tio kio okazas ĉirkaŭ la daŭrigo de maljustecigaj diskursoj. ekzemple pratto, sidanius, stallworth kaj Malle (1994) ofertas la koncepton mito, kiel kernan eron de tiaj diskursoj. kelkaj ekzemploj de oftaj diskursaj mitoj estas la meritokratio (liu 2011), la sukcesa homo (balestena 2001), la memsufiĉa persono (Grinberg 2009) aŭ la malabundo (naredo 2013). de tiu vidpunkto, oni povas rekoni mitigadon ĉirkaŭ la angla, kies ĉieesto permesas kontroli la homan konduton sen la aktivado de homa konscio. 3. jen necesa lingvo la angla nuntempe estas la lingvo la plej uzata, kiel unua aŭ dua lernata. tio metas ĝin ne kiel alternativon aŭ trejnadan kompletigaĵon, sed kiel individuan postulon por atingi plenan disvolviĝon pri multaj flankoj el la vivo. la nuntempa labormerkato, ĉiufoje pli postulema, malmola kaj konkurema, kie la entreprenoj internacieagadas, igas la bezonon akiri internacian lingvon „lingua franca”, pri kio la angla prenis tiun rolon, per la uzado farita de vasta diverseco da homoj, sendepende de ilia deveno aŭ lando1 (Mecd 2012). tia teksto bone montras la kutiman pensmanieron pri la rolo de la angla. tion verkis oficiala hispana institucio, kiel enkondukon de oficiala libro. Hodiaŭ oni povas kolekti preskaŭ senfinan aron da publikaĵoj, kiuj temas pri la angla kiel lingvafrankao kaj ĝia nuntempa internacia graveco. tamen, ne same okazas pri la analizo de la diskurso, kiu kreas kaj daŭrigas tiun pensmanieron. sen la celo tro eniri en la kernon de la afero, tiu ĉi paragrafo prezentas aranĝon da eroj, kiujn oni povas trovi en multaj tekstoj defendantaj la diskurson. tiuj eroj konsilas nomi la aron per danpi: diskurso 1 origine hispane: „el inglés es el idioma más empleado como primera o segunda lengua en la actualidad, situándolo no solo como una alternativa o complemento a la formación, sino como una exigencia a nivel personal para lograr un desarrollo completo en múltiples campos de la vida. el actual mercado laboral, cada vez más exigente, duro y competitivo, en donde las empresas operan a nivel internacional, establece la necesidad de adquirir una lengua internacional „lingua franca”, en la que el inglés ha adquirido este rol al ser utilizado por una amplia gama de personas, independientemente de su origen y nación.” traduko de la aŭtoro. vicente Manzano-arrondo 125 pri la angla lingvo kiel neceso kaj Profitindaĵo individuaj. danpi ĉeestas ne nur ene de sciencaj publikaĵoj kaj politikaj diskursoj, sed ĉefe en amaskomunikiloj, blogoj kaj retpaĝoj. eble tro simpligita, danpi konsistas el: 1. Lernu la anglan aŭ malaperu. tiu lingvo havas nek alternativon, nek rivalon. Ĝin oni trovas ĉie, ĉefe pri la serĉado de laboro. Ĉar havi postenon estas neceso por garantii la propran vivtenon ene de merkata sistemo, ĉio kio ŝajnas maldiskutebla por havi postenon, ankaŭ ricevas la plej altan gravecon. do, se oni nepre bezonas la anglan por tia atingo, oni ne havas alternativojn (alandete 2016) kaj neniu rajtas dubi pri tio (ramírez 2001). 2. Vi estas la nura homo, kiu ankoraŭ ne posedas tiun lingvon. Ĉiuj jam regas la anglan aŭ jam estas sur la vojo por atingi ĝin. se vi ne faras same, vi izoliĝos. tiu potenchava mesaĝo ne estas rekte dirita en la teksto, sed klare konkludebla en la ricevanta menso. la konkludo alvenas de la jena ideo: tiu lingvo estas ĉie, ĉar ĉie oni trovas homojn, kaj ili ofte kaj facile uzas la anglan por interkomunikiĝi. plimalpli la duona parto el la mondo parolas angle (regenbig Group 2017), aŭ ĉiuj junuloj kaj preskaŭ ĉiuj ceteraj homoj (vaughan 2016). plie, homo, kiu ne parolas angle, estas simila al analfabeto (stainer 2017); aŭ ŝli estas neniu en la 21a jarcento (Gusano 2017). tipa homo kutime ne ŝatas senti sin izolita aŭ tro malsama rilate al la plimulto (Frith 2014, turner 2005, young 2004). la diskurso profitas el tio kaj finiĝas igante fortan senton de individua izoleco. 3. Uzu viajn personajn rimedojn por solvi tion. kvankam la diskurso kutime uzas referencojn al tutmondiĝo kiel unua kaŭzo, ĝi baldaŭ konkretiĝas en la individua neceso atingi la celon, kiu bezonas individuajn penon, monon, tempon ktp. alivorte: la afero ne temas pri socia subpremado, sed pri individua defio aŭ individua postulo (Mecd 2012, oller 2016, ruiz 2017). logike, vi ne rajtas uzi komunajn rimedojn nek peti ilin por solvi vian individuan mankon. 4. Ne suferu: la angla malfermos por vi nekredeblajn pordojn. ekzistas multaj pozitivaj flankoj en la vivo, kiujn vi atingos danke al tiu lingvo. la listo estas nekredeble longa (Mahu 2012). kelkaj kialoj por pozitive lerni la anglan estas logikaj kaj kompreneblaj. sed aliaj temas pri tro ĝeneralaj aferoj, kiuj povas rilati al preskaŭ ĉiuj lingvoj, aŭ pri aferoj ne sufiĉe ligitaj al la lingva dimensio. ekzemple, Universia (2015) defendas, ke la angla permesas plibonigi la tempan senson, eskapi de alchajmero, aŭ savi la propran familion. aliaj aldonas enamiĝi en la tutan mondon (alandete 2016), esti plaĉa homo (vaughan 2016), plibonigi la sociajn rilatojn (caro 2015), diri la samon per diversaj lingvaj konstruaĵoj (tom 2016), kreskigi la memfidon kaj la kreivecon (aguilera 2008) ktp. 5. Kiu etika problemo? La afero estas neŭtrala! la afero temas nur pri lingvo, nenio plu nek pli. se ne estus la angla, estus alia. sed estas la angla. kvankam kelkaj tekstoj rekte mencias la neŭtralecon (Ferguson 2007), plejkutime estas mencii nenion pri tiu temo. do, la silento pri la konsekvencoj, kiuj devenas de la lingva hegemonio, laboras por faciligi naivan mensan bildon, kiu estas ligita nur al la lingva dimensio (Macedo, dendrino kaj Gounari 2005) kaj silentigas la fortan rilaton inter lingvo, pensmaniero kaj kulturo (koutny 2005). lingva subpremanta diskurso kaj nuntempa universitato 126 4. kio okazas universitate rilate al hegemonia lingva diskurso kiam danpi eniras la universitaton, aldoniĝas kelkaj nuancoj al la menciitaj eroj. la plej grava el tiuj, estas la premo publikigi angle en revuaro kontrolita de unu – thomson & reuters – aŭ du – kaj elsevier – internaciaj entreprenoj (Manzano-arrondo 2017a). sed antaŭ ol rekte eniri tiun dimension, oni devas almenaŭ iomete scii pri tio, kiel funkcias la nuntempa universitato cirkaŭ la imago kaj la realo de universitatano. Mi nomas akademiano homon, kiu laboras universitate samtempe kiel instruisto kaj esploristo. kiel akademiano ŝli iel akceptas komunan bildon kia devas esti tiu, kiu laboras pri ambaŭ flankoj. la tradicia bildo priskribas homon, kiu laboras por kreskigi la sciaron pere de altnivelaj esplorado kaj instruado (Quinn 2012). tiu laboro devas esti farita ene de klara liberiga etoso (Mcarthur 2011). alivorte, la universitatanoj devas kaj esti kaj senti sin liberaj (barnhizer 1993). danke al tia libereco, la universitatanoj decidas, kion esplori, kiun enhavon plani por sia instrulaboro, kaj kiel fari ĉion ĉi. tamen la realo montras tre malsaman situacion. por kompreni ĝin, oni devas kalkuli ne nur la fortan sisteman premon universitate, sed ankaŭ la tipan nuntempan universitatan personecon (Manzano-arrondo 2015a,b). la universitatanoj devenas de edukada sistemo, kiu estas kutime priskribita kiel homogeniga procezo (Martí, Martí, vargas kaj Moncayo 2014, tedesco 2004). en la plej alta pozicio troviĝas studentoj. por sukcesi en tia longa procezo, ili bone lernas kaj donas tion kion la sistemo volas de ili, tio estas ili bone lernas kiel sukcesi ene de la edukada sistemo. la universitatanoj estis lertaj studentoj, kiuj eĉ lernis adaptiĝi plu ĝis la atingo de universitata posteno. iel dirite, ili fine kaj ĉefe rigardas sin mem (Martín-baró 1975) kaj penas pri sia individua sukceso kiel lertaj adaptiĝuloj. kelkaj publikaĵoj priskribas, kiel tiu konduto interagas kun la nuntempa kapitalisma etoso (ekzemple amigot kaj Martínez 2013, dávila 2014, Gómez kaj jódar 2013, Greenwood 2012). kutima rezulto estas la elstarigo de universitatanoj, kiuj kondutas kiel ambiciaj konkurantoj serĉantaj plibonigi sian situacion ene de la universitato (Manzano-arrondo 2012, roberts 2017, rodríguez 2017), kaj penante atingi subtenitajn projektojn, kiuj donos monon, necesan kaj por atingi datumojn kaj por pagi anglajn tradukaĵojn por publikigi. la angle farotaj publikaĵoj permesos kreskigi la individuajn meritojn (bidlake 2008) por denove lukti kontraŭ aliuloj, kiuj same faras en la universitato de la malabundo. ne temas nur pri la atingo de materialaj profitoj, kiel mono por projektoj aŭ pli bona universitata posteno, sed ankaŭ pri prestiĝo, ĉar pluraj esploroj montras ke la uzo de la angla, per si mem, aldonas valoron al sciencaj publikigo aŭ renkontiĝo (ammon, 2006a). konsekvence, danpi rapide disvastiĝas universitate. Homoj, kiuj ĉefe zorgas pri siaj individuaj celoj, ne levas barilojn kontraŭ tiu disvastiĝo. Male, ili fortigas la sisteman funkciadon pere de adaptiĝo kiel plej eble sukcesa. por tio, ili devas akcepti simpligitan klarigon por protekti sin mem pri la akuzo de memsklaveco aŭ de malkohero rilate al la tradicia menciita universitatana bildo. la simpligo ĉefe konsistas el konkludo, ke oni devas publikigi angle por maksimumigi la sciigon de la propraj sciencaj malkovraĵoj, kaj ke tio, la maksimumigo, estas la ĉefa celo de ĉiu bona akademiano. vicente Manzano-arrondo 133 Greenwood, d.j. 2012: doing and learning action research in the neo-liberal world of contemporary higher education. Action Research 10(2): 115-132. doi: http://dx.doi.org/10.1177/1476750312443573 Grinberg, s.M. 2009: tecnología del gobierno de sí en la era del gerenciamiento: la autoayuda entre el narcisismo y la abyección. Psicoperspectivas 8(2): 293-308. Gusano, c. 2017: 5 razones por las que debes aprender inglés: ¿en serio necesitas (más) razones?. https://es.babbel.com/es/magazine/5-razones-aprender-ingles> Hamel, r.e. 2007: the dominance of english in the international scientific periodical literature and the future of language use in science. AILA Review 20: 53-71. doi: http://dx.doi.org/10.1075/ aila.20.06ham Hicks, d., Wouters, p., Waltman, l., de rijcke, s. & rafols, i. 2015: the leiden Manifesto for research metrics. Nature 520(7548): 429-431. jost, j.t., banaji, M.r. & nosek, br.a. 2004: a decade of system justification theory: accumulated evidence of conscious and unconscious bolstering of the status quo. Political Psychology 25(6): 881-919. doi: http://dx.doi.org/10.1111/j.1467-9221.2004.00402.x koutny, i. 2005: interkultura komunikado en eŭropo: la angla kaj esperanto kiel alternativaj komunikiloj. en: ch. kiselman (ed.): Simpozio pri interkultura komunikado. dobrichovice: kavapech.115-132. kreimer, p. 2011: la evaluación de la actividad científica: desde la indagación sociológica a la burocratización. dilemas actuales. Propuesta Educativa 36(2): 59-77. kumashiro, k.k. 2000: toward a theory of anti-oppressive education. Review of Educational Research 70(1): 25-53. doi: http://dx.doi.org/10.3102/00346543070001025 lange, l.l. 2002: the impact factor as a phantom. is there a self-fulfilling prophecy effect of impact?. Journal of Documentation 58(2): 175-184. doi: http://dx.doi.org/10.1108/00220410210425449 liu, a. 2011: Unraveling the myth of meritocracy within the context of Us higher education. Higher Education 62(4): 383-397. doi: http://dx.doi.org/10.1007/s10734-010-9394-7 Macedo, d., dendrinos, b. & Gounari, p. 2005: La hegemonía del inglés. barcelona: editorial Graó. Mahu, d. 2012: Why is learning english so beneficial nowadays?. Perspectives on Communication 2(4): 374-376. Manzano-arrondo, v. 2012: La Universidad Comprometida. vitoria: Hegoa. Manzano-arrondo, v. 2015a: academia, evaluación y poder. RASE 8(2): 197-222. Manzano-arrondo, v. 2015b: activismo frente a norma: ¿quién salva a la universidad?. RIDAS. Revista Iberoamericana de Aprendizaje Servicio 1: 28-55. Manzano-arrondo, v. 2017a: Hacia un cambio paradigmático para la evaluación de la actividad científica en la educación superior. Revista de la Educación Superior 46: 1-35. doi: https:// doi.org/10.1016/j.resu.2017.08.003 Manzano-arrondo, v. 2017b: ideología y aversión ideológica. Revista Internacional de Sociología 75(3): 1-15. doi: http://dx.doi.org/10.3989/ris.2017.75.3.15.117 Manzano-arrondo, v. 2017c: emociaj kialoj por uzi esperanton. Tra la mondo 3: 64. Martí, j.j., Martí, M., vargas, ó.H. & Moncayo, j.e. 2014: reflexión sobre los discursos en educación superior, una mirada desde la psicología social crítica. Revista de la Educación Superior 43(4): 33-55. Martín-baró, i. 1975: Elementos de conscientización socio-política en los curricula de las universidades. Guatemala: FUpac. Martín, e. 2014: Mentiras, inconsistencias y ambivalencias. teoría de la acción y análisis del discurso. Revista Internacional de Sociología 72(1): 115-138. doi: http://dx.doi.org/10.3989/ ris.2012.07.24 Mcarthur, j. 2011: exile, sanctuary and diaspora: mediations between higher education and society. Teaching Higher Education 16: 579-589. doi: http://dx.doi.org/10.1080/13562517.2011.560264 lingva subpremanta diskurso kaj nuntempa universitato 134 Mecd 2012: prólogo. en . Mecd (ed.): Estudio europeo de competencia lingüística EECL. Volumen II Análisis de expertos. Madrid: Ministerio de educación, cultura y deportes.7-9. Meyer, M. 2003: entre la teoría, el método y la política: la ubicación de los enfoques relacionados con el acd. en r. Wodak, & M. Meyer (ed.): Métodos de análisis crítico del discurso. barcelona: Gedisa. 35-59. Moya, G. 2002: Esperantismo. Prelegoj kaj eseoj. barcelona: barcelona esperanto-centro. Muehlenhard, ch.l. & kimes, l.a. 1999: the social construction of violence: the case of sexual and domestic violence. Personality and Social Psychology Review 3(3): 234-245. naredo, j.M. 2013: ideología político-económica dominante y claves para un nuevo paradigma. Revista de Economía Crítica (16): 108-143. neves, G. 2003: esperanto kaj socia respondeco. en a. Manero (ed.) La Deka Logo. inko. 81-86. new, c. 2001: oppressed and oppressors? the systematic mistreatment of men. Sociology 35(3): 729-748. doi: http://dx.doi.org/10.1177/s0038038501000372 oller 2016: costa rica debe ser bilingüe. Periódico digital de Costa Rica La Nación. <http://www. nacion.com/blogs/a-fuego-lento/costa-rica-debe-ser-bilingue-espanol-ingles/ocibrWWak5- Gr3nXFzQnbylavpa/story/ > packer, a.l. 2002: el scielo para nuestras revistas científicas. Interciencia 27(6): 274-. postmes, t. & smith, l.G.e. 2009: Why do the privileged resort to oppression? a look at some intagroup factor. Journal of Social Issues 65(4): 769-790. doi: http://dx.doi.org/10.1111/j.1540- 4560.2009.01624.x pratto, F., sidanius, j., stallworth, l.M. & Malle, b.F. 1994: social dominance orientation: a personality variable predicting social an political attitudes. Journal of Personality and Social Psychology 67(4): 741-763. doi: http://dx.doi.org/10.1037/0022-3514.67.4.741 Quinn, l. 2012: Understanding resistance: an analysis of discourses in academic staff development. Studies in Higher Education 37: 69-83. doi: http://dx.doi.org/10.1080/03075079.2010.497837 ramírez, s. 2001: INGLÉS, IDIOMA UNIVERSAL. <http://www.eltiempo.com/archivo/documento/ MaM-652380> rapley, t. 2014: Los análisis de la conversación, del discurso y de documentos en Investigación Cualitativa. Madrid: Morata. regenbig Group. 2017: La importancia del inglés en la sociedad actual. <http://www.regenbig.es/ blog/la-importancia-del-ingles-en-la-sociedad-actual> roberts, p. 2017: neoliberalismo impuro: una crítica freireana a las tendencias dominantes en la educación superior. Rizoma Freiriano 22: 1-14. rodríguez, j.M. 2017: la praxis de la excelencia universitaria entre la paranoia de sus promotores y la culpa de sus víctimas: hacia la recuperación del deseo docente y la universidad pública. Teknokultura 14(1): 85-103. doi: http://dx.doi.org/10.5209/tekn.55047 ruiz, b. 2017: la importancia de aprender inglés desde pequeños. <http://ingles360.abc.es/abc-news/ la-importancia-de-aprender-ingles-desde-pequeno/#.Wezsomi0piv> sandoval, e.a. & aguado, e. 2002: red de revistas científicas de américa latina y el caribe de ciencias sociales y humanidades. Reflexión Política 9(30): 317-322. scollon, r. 2003: acción y texto: para una comprensión conjunta del lugar del texto en la (inter)acción social, el análisis mediato del discurso y el problema de la acción social. en r. Wodak, & M. Meyer (ed.): Métodos de análisis crítico del discurso. barcelona: Gedisa.105-266. stainer, j. 2017: La importancia de aprender inglés en 2017. <https://www.papora.com/es/blog/laimportancia-de-aprender-ingles-en-2017/ tedesco, j.c. 2004: igualdad de oportunidades y política educativa. Cadernos de Pesquisa 34(123): 555-572. doi: http://dx.doi.org/10.1590/s0100-15742004000300003 teelken, ch. 2012: compliance or pragmatism: how do academics deal with managerialism in higher education? a comparative study in three countries. Studies in Higher Education 37: 271-290. doi: http://dx.doi.org/10.1080/03075079.2010.511171 vicente Manzano-arrondo 135 temple, p. 2005: the eFQM excellence model: Higher education’s latest management fad?. Higher Education Quartely 59: 261-274. doi: http://dx.doi.org/10.1111/j.1468-2273.2005.00297.x tom 2016: 9 Razones por las que el Inglés es el Idioma Dominante. <https://www.ef.com.es/blog/ language/razones-ingles-idioma-dominante/> turner, j.c. 2005: explaining the nature of power: a three-process theory. European Journal of Social Psychology 35(1): 1-22. doi: http://dx.doi.org/10.1002/ejsp.244 Universia españa 2015: 10 razones para estudiar inglés. <http://noticias.universia.es/movilidadacademica/noticia/2015/03/09/1121077/10-razones-estudiar-ingles.html>. vaughan systems. 2016: 7 razones para aprender inglés. <https://grupovaughan.com/a/7-razones- para-aprender-ingles/> Watts, r.j., Griffith, d.M. & abdul-adil, j. 1999: sociopolitical development as an antidote for oppression - theory and action. American Journal of Community Psychology 27(2): 255-271. young, i. 2004: Five faces of oppression. en: l. Heldke, & p. o’connor (ed.): Oppression, Priviledge & Resistance. boston: McGraw-Hill.39-65. zutlevics, t.l. 2002: towards a theory of oppression. Ratio 15(1): 80-102. doi: http://dx.doi.org/10.1111/1467-9329.00177 lingva subpremanta diskurso kaj nuntempa universitato