scieee AI-readable full text Open interactive document viewer

Discurso theologico-moral, historial y juridico en defensa y explicacion de la ... jurisdiccion espiritual episcopal, ... que tiene, y ha tenido, la ... abadesa del Real Monasterio de las Huelgas, de la orden del Cister ...

Fuentes, Miguel de(O.Cist.), Obispo de Lugo

Full text

iThcologico -Moral, Hiftorial, yluridíco, ,EN DEFENSA, tEXELICACION 0c la grande >yíingulariísima junfcfíccion c^ritual Epiícopaf, 1con territorio feparádo ^fkf miUms Dicscejis *que tiene ,yha tc- Inido la liluitrifsima Señora Abadeíá del Real Monaftcrio aidc ias Huelgas >de la Orden de Cifter^ >y extra muros de la Ciudí^á dé Burgos. SIENDOLO La Iluftrifsima Señora doña Ifabel de TefeesJ ypor ordcn,y comífion fuya, ydel dicho Real Monafterio, lESCRIBIOLE \Mi P. M» Fr* Miiudde Fuentes^ Catredatko de S. ^hom^s de laJ^mHerfdaa de Salamanca ,Ahad, qWe ha ñd&de el IColegio de Ñ, P, S. Bernardo ,yaora ll}>fJmidor ,y Maejiro I i.General dé la dicha Orden de CÍJhr mla CongregacióndeMp :faña,yLetórdeythetélfágia'juinadoi. VAMVIS VM PASIN% crédenda nonfimtyntji qna cerxis mdicijs compro'^amf^^ntjiqua manif^exexamme eonuin&mtur,ntJi qua ordme mdmario ^iUcantur^ dixoS. Iíick>ro lib, i.SoliL y la experiencianoscefeña,que aun es meneíler masparalas éoíastan extraordina** lias, yraras* comola grandeva, yauÜK>ri<« dad ,que nene la liluftrifsiraa SeñoraAbadeía dcl RealMonafterio de lasHuelgas extra snurqs iaciudad Ade dcBuríTós, yde la Orden de Cifl:cr,quc es el aíTumpto princípai dé aqueílainformacion. Yaunque porpropio mepudicra retrahci k^ fofpccha de muyapafionado jestaá^c^ftante la verdad,ytan notoiia ia ^ndeza^efte llluftnísima A* badefa, queme^feguran las palabras de S. Agutlín en aemcjante cafo :Vbi iat^Mor:{áicz pcegurttandoO ^ ? j: ncípondc: fvbinonttmehnsd6Íatid^toíríi^éJcat,S\32‘^^^ $./. 'Rífcrénfe fnreueminte la^ Kealj\donajíeríodííaslií{el^as^ VE fundación aqucfte infigne Monaftetio dcl Rey Dott AlonfoelV411., 6elIX.(r?gunaiforénítesqucH»sdeRc» yes WeCaftilla,y TolcdoJamadoclSueno, yaun^eJ Santo por fus virtudes, ypiedad,^uc&eswn|ifsm^^^^ uido átratar muchas veMsde fuBeatrficacion, yvnad^^^^^ L; ydiligencüs (fe :aqu«a:granMueer.,yR«etoB^^^^ D<iaAnadcAuaiia,«ijad6lSci«nifstirto.SenotOduad^^^^ YNfetadelGloriofifsimoSefiotEmpetadorGadosV.iaqualSeno ra fue Abwdefa:p«pemadefleRealGo««eo«&.machosatiosi^^^^ táncia,tS-o, fuyadefpadjmSS.PVrbano Vni. efanod^^^^^^ fuBreueSiforiíia.y'fetrasApoftciicas.'pataquife hizicfe la into macionflecífafiadcias'viriades.y najlagtos. qfc alegabanpara^ a inacion cdon Alonfo ?yeftuuo yatan adelante, V°aSr<¿LN.ia,JcTololá .cc.c, *C!to -I»’ •‘f“rrerx«~SaS.?A.- numeco, que íobifpode Tofed°d°“Ro<^nS^^ ”7’Tiá'de entrar en€i ^.r^iefLedio. Dio cK:ariOncftc triunfo Yafile atí.de lulio.dia « do,rnuchos ilos Motos^^quc íe rendían áíti viña. Ccinenzoíc eítafiefta ácelebrar primero en cftc Rea Conuento de las Huelgas, que cllaba yafimdado ochoaños amc5>y defpuesleímitarón,y figúieron las ígleíiasde Eípaíia,oon rezo particular, yoficio doble- .^Eercjcpnquien tuuofingulárifsimadeüocionáquefte Grande con nueftra ragráda lleligion de Ciíter ,que florecía cii roncesinás quetodaslasotras: yafítundopará ella muchas Calas,y le dio quantopudo,ymas que todoledeiiernos aueríe dádo aquelte íníígiófsimo, yKeai Cbuentodelasíiáelgas, en qué quifq moftraríuppdcr,y píedadeñteíarnenre^aziehdo en eíoftentacion de. todafugrandeza, ycomoVngeneral deppfito dé todosfus afeCl:os ,; •por efo le llamó dMonafimo de las Hmlgas ,qüe quiere decir, güilos, odeimas^^txono tcrhpprales, finoélpitituales,y del Cielp^ Efte iue fu moriuo, yhazer allí Vn Sagrarioyenque fe recogiefe^^^ lo ma'snoble,ygrande deCaíblla, aíi idjas fuyas^ yde los-Rcyes fu*^ cefores, comode toda Eípaña ,pues ninguna de menos calidad ff, admite en el, ñipara otras íe hizotangrande Monaíterio jáqutó llamó RWdefde el príncipioi aun eñ el mifmoPriuilegio de íu Fudación, paraque fe fupiefe,qüc era'fuyoconelpecialidad, mas que los Otros. Gmftríilmus (dice )adhonorem Deí,ifSanUa itus Gé^ nitricisV^irginis Adaria Jid^nafíeríum MÍa eyega de Burgos,quod cyocatúrSanBaMaría B:egdiS:,m;qm:Gtfi^0erifisOrdo.^ergetm obferuetpír, Yaunay,quien^iga> quede aqui le Vino alaciudad de Burgos el nombre de :T qNifolamente fue fu Fundador el Réydon Áloníb ,aunque baflaua> fino también la ReynadoñaFconorfu muger^yfus hijas doñaBcrenguela>y doña Vrráca> que ácompetencia parccia, que defeabañ tener parte en Monafteriotaninfigne :aíl lo da aentender el rnifmo piiuilegío. Ego MfoniuSyDetgrdia^exGañeüa^ l^Toleti, ^^xor mea A&norRégma i^Címí cotj^nfa Filíarum fio^rarum BereTi^aria, prfacayco^^fáimus ^Ácdjoíc de hazer el díchoMonafterioq fe entregó aksMónjaSiq víuíeió paru efo del deTulebrasque es vn Conuentoinfigne de Nauarra,elañ6 de 1187. ápriméfode 1ünioi fegün que todo cohfta de el dicho Pnuilegió,que lefiéte ála letra nueitrO gran Coroñifta, ylliuftrifsimó feñór donFr. Angel Manrique Obilpode fiadajQZ,, en fus Annales Ciílercíeníes, tom. 5^dicdo anno iyCap.anum , q* t\ fitío, donde eftá,y donde fe fundó aquefte ínfigne Monafletio ,es ála margen de Árlanzon ,E.io que baña las murallas también dé la ciudad deBurgos,yel Conuento no dífla dcUa aún ^va 6 4 virquárto de legüa, ycfta pucfto cnljVega,que mira azia df nicnic, en Jugar llano, yHenode Arboledas, }anienidades,que fcruandifcixntcsairoyos,óazequias,qu€ fe ^can áproporcíon dé\ el Rio,'c<3rncrfaBgnas, que le hazcu^araque foua mas ,yno fe em fobemezcaeon’vcrfe tanhonrado ;y tiene clMonafteriovnpriui* jegio 'bien grande aunípafa-cftpj'pucspufede echar el fiorCau def*» deta|jucnte,quc eftápegada álaC^ad^á la parte,quebré iss^ dc4ñvtilidad,ycontíehbfíeÍ3. . ^El edifici©delCoríuentO’CsgrancIc ,y fumptuoibv yw duda de los mayoresde aquel tiempOjaíien capacidad,como her* inc?fura,y aun en cfte4@€s,y lo-parcCc. Lalgíéíia es de tres Ñaues, ylargifeimás todas ,yde admirable mrchiteí^ura ipor dentro ,jr? pprdetuera, yqñoíolo formanel cíterpo^ la IgMa,fii» tanabie clGoro, diuido eiikresNaues,CPmo ella ,yatín oylas coje todás, fülo ei Goro,y qisedanfaera el GrúzerP no mas,yGapüla Mayor,á dónde tienen otro coro aparte los veifi^ CapeftaficsReale^ue Itrúe^fiempre en quelTempIocon müriCá,y déeéhCia de íglcíiaCathedral .Yádemasde las dichas tres Ñaues,qüclicoaos diciio ,que coniponcnla iglefia,ayHacrafuera,yn0metJoscoík>fa,ll^ade en jeferrosde Arz©Pifpos,yObífpos,y SenO^.|rantles4c^ftilIa^uc como nofe pucíkenterrar nadieen la lgfcüa ,que noCea períona lle¿i,fe errterrábart allí 5y^áralósíádresConfefores, yCapeltanéS Reales aftambienfuera vnaGapilk feparada, en que Ceentierran. llamada de fan luam LosClauftrps,Pormitoriós,Geklas,y todob de mas, conforme^dftagrandezai Tiene vnapucnaColaprincipal, para enmrila claufora, yefa ccmda fiempre,ytapiada también# porque folo fe abre,paraque entren loS Reycs,quandofehallan eií Burgos ,íitodo efta ceremonia muy antigua en 1á cafa Real ,que han de yrpTimero ávifitarlás Huelgas, que áotra parte tftnguna, aun cuando eft ande p3fo, comoIo han hedió liemprc ,que fe ^ otre¿do la ocafioniy ^andadarfu Mageñj?^^*^padaala Abad^: en lá vrtita ipritúlcgio fin áüda dé filma eiamaCmn. _._ CDiole tambiemclKey fuFunáadora eftcRcalifomoCoi^ ueritó iuafdiccion muygrande,yeftenádamYiHm,ylugares, doníÍMo abíolutcfJiazienda tanquanuo&.quc fe atreus aáeat N.Itlu-ftfffiwófoSngd ctrel lug” 3•«F 5f«* ««^«/oue nohCí!o,Quíenttmiefe?'«« vafaítosenCaftilladcl gos f¡e¿p4^ le han quitadometí»*'«<>“ heencta dcjosSimioS Pontífices,. joíitifiecs, Cenare ha qoídado.ydura tanto feñorio en cfteReS ConBCpto,<3ue adelo GraodedeGaftiUa. Pero en nada es mayor, Gue eñ ss rnuchas.preíenracione^ quetiene deBeríeficíos,y Cape?* iian^^>y otras Prebendas riiayores menores jen qné obra fu II^ kiíliifsima Abadíacon extraordinariajn¿ifdicdon, y.pótefta^ ^ulariísírna, íin de^ndenciade nadie^ní infección álos Señores Or rbi%os, fínd folo al Papa.^ne es^í Afnmptoprincipal de aquefta información^yde que hemosde hablar con eipcCialídad . tfv Ardióle también, yfujetole fu fanroFündadordélpuesdc la Vídtoria de las Natias,y de los muchosdeípojos, que le tocaron, deü^,vn celebre Ho^ftahyReal en todo, aun en el nombrc,pues no tiene otro 5yeriyiole muycerca de las Huelgasen el carhino míf nnio Real de Francia aSantiago, paraque en el íe íóeórrieíenv ycu^ ráfenlospcregrínospobres, que Gontinuaménre vienen ávifitar al Santo Apoftoi de difíanGÍas cán largas 5yen aqueftas iimofnas ,f otras muchas^que fe hazcnvgaftan toda la hazienda del Hofpíta^ que os quantioírfsima', ycon notable deuocion,puntaafidad, ycaridad» Ydeaoeuydp doce Comendadores Religiofos, que alii afíf-' icn, ytraen clFiabito de Calatraua, yvnCaíiiilodc oro pequeño^ en mediode la Cruz,para feñal de I3excepción, que rienen del Rca^ íQonfejodélas Ordenes, yie les hazen ,para entrar, riguroíiísimasi ñiFormacipnes,fin admitir énadie, que nolea peifona de; conocidd. calidad. Tiene cada vnodcftosdoze Comendadoresquinientosdiii cadoS de renta al añO', yel GonaendádouAtayor, que es Superior de* toriós, milducadósrdc renta. P/a* RexC^trholkm (dice eiSeñor E. Angel vbi fupra num.z.)^jeUranomtiití exo^t^anti mífiwmm,aict promerenttymai^s cjmd\qíiQd det yhabet impetret ex hij commendis. Ydice h\ta,quámfúmp€tret^ no qMdmfidomt, poiq eíian ti fujetos ála Señora Ábadefa del Real Gonuenrode las Huelgas, ytan afu difporicion, yelección folasque ha meneíler fu Mageftad,aünque es tan Dueño, pedirla^ para dar vnaEiKromienda deftas572^^/e eas ¿Reliant ab Abbaiiga, Yyaban tenido pleytos con los SeñoresReyes de Cartilla ,fobre qucrerfe entrometer en fu elección aqueftos, )ha vencido el Conuento de iasHuciaasj comolefucedio añode i333.quandoclRey b. Aionfo ei onzeno cmbió nombrado avn Gauallero PiinGipal por ComendadorMayor del dichoHoípiwl Realjyla Abadeía,que era’entonzesia Señora doña María GonzRez^de gran fangre, yvalori Ib refi ftió de modo, que hizo boiuer ,álos que con violencia quifieron darle pofeíioqj yembio delpues al Rey fus Comiürios ,que le informaíén de Iqs SWuiis^ AbadcnifuefcdücñodcaqueUasEncomiendasiyclJ^cyietünu.=acio,y notuuo embarazo, mempacho,Mraconfefar.como lo zo. Que auia obradofin razon .yafi icooco luego el nombtanaicnto, Que auiahecho,y alabólaconftaneiade yna Muger comoaquella,yvolvuó áoonfitmar deittüeuo el 'Eriailcgio,quc te nian, áLde DieicmbEe.del.rriifmo aao-enSeUilla, d^^ zes fe haUaba. Tatítaó, coaKi efta la juafdicaoi^ tiene la SeñoraAbádeíd de lasíHuelgas ,cn lo^que efta fujeto alu ^«“'“^ueradefto.'rpachémósdi^etó en quarto aparte,otitíConUCrito dcKeligiofas Freylas,<5ue tara 1^vinwddíio deixjbres pere2rinos,que palp ^^corrocftas Religiotoházeiiila^ííoteíion en manosfqlamente de la senox Rreíadoakwpo,pues dieiKia,fio^Fn^c% ñke el SeñorObiftode Badajoz.cdmoThed^ ieww«¿«r,d>c^d^ew ^Gapellanes^Reales. fu jurifcliccicínen iodo. '€TieiKí el dic&fconücntodciasHudg^ dos qlieDCC Irt ane e! coiejyfcxrtnan fü^claufüra> rallas ,vnas que .qu= afi fes otras fegundas,y*r»yores>we tora 7 lo niifino íucedc con los dcinas Confclorcs de otros dozc Conuctítos de Monjas0'fteFcienfes ,^uc eftan fujetos ácfte de las HnelgaSjen diícíentcSípartcs dc'Gaftíllajy León ,yes vna de las mayores grandezas ,que tiene spues ay algunos<4iIos, que fon mats antiguos ,ymuy lluftres ,yReales cambien ,pero íe vnierón dc^ucs ,y fujctaroñ porRtdásApc^olkas,ydiligencia del Santo ReyÍ)on Alonfo, que quifodarlc áfuGonuentodc las Huelgas la mayorauthoiidad, que pudiefe ,como lo configuio, 4Hi reconocen otro Supedor ellos doze Gonucnt©s> que avcmosdiclio,fucradclPapa,que ala Señora Ábadefa delasHueigas da quaiembia fus Vifitadores, yComíifarioSjquc ion íiempre los miímosGonfeíbresdelásHüelgas,yeílosdi^oncnenfunornbrc,y gouier nan losotroSjiiazíendo leyes, ynoniendüceníuras, y caíligando,ycorrigiendo, yaíiíliendo álas eleccionÉcsde Preladas, ytodo Jo demas,quetoca áfugOuierno clpirituali ytemporal, comopodía antes ciGenepaíifsimode Ciíler, áquien eftuuieron jetos t<^os*, ypordiirgcncia también dclSanto Rey Don Alfonfo, q cmbiódiuerl^ vezes Embajadores fuyos para cío al Capítulo Generalde Cifter^cedid cíle fus vezes, yauchoridadén la Señora Abadefa de las Hueígas,que es comoGeneral de todos ellos ,yaíi ál principiodeia vnionyquandopodían faliriasReJigtGÍastuerá ,juntaba íus Capítulosa ticmposdetermlñadosiy afiília áelbslas Abadefasde los dicbosGonucnioS ,yhazian Ieyes>y definiciones ,comopara Congrcgacionáparíeyy oy porque Vno deílos Conuentos íujecoSj que es eldeGradefes cn clReynode León, tiene otro, que es fu Filiacbn,y fubordínadó áfugouferno,queíé llama Otero délas Dueñasaiaentrada de Aflürías, puede apelar aqueíle ála Señora Abadeíá de las Huelgas, de las víoíenciasi,queie hizierc el de GradefeSjO füsGomilarios>cGm'o áílipremoGeneral de todos 5y yafi vienen áfer treze los Monaíleríos,que Cíian fujétosoy al Reá Gonuentode las Huelgas, de lá manera que hemos dicho. fPero la vltíma fineza^ yde mayor eftimácioni que hizo por elfo Santo Fundador,fue efcojeiie éntre todos,para fcpulchro fuyo,y de los Reyesde Gaíliiía íus Succíores de la Reynaíu Muger, yHijas,y Defccndientcs,y fe obligó conefcrícura publica ano en terrarfeenotraparte 5yque fi Diosles infpirafc ámudardcleftado, que teman, yenerarle Reiigiofos, ferian Ciftercienfes, eicn cÍMonafteiio,que eligiefcjpero fus Hijas» yMugeren elle de las Huelgas, yde hecho tomó el habitóla vnade fus Hijas, qfe llamó Conf tanza,ydclpuesfueAbadcfa: yhaníido tantas las infantas, yHijas 8 jas de Reyes, que alíi ha auido,.q«e noes^íible referirías 5cuerpos Reales enterrados ay treintay fiete^rio meños.Y repara muy bíé íiueílro Gran Gqvonifta D.í^ray Angd-Maníiqoe .Anr ndmmCiflcrcienf, mi dnnum aípp. mifiiio tic mpó,losrres Jrñpcrios Eípañólcs^ que fobreítteh mas,y aun oy: parecerrdiükíidGSipoflómcQoséH^^esj^ygoUiernp, qi^ fon Caftilla,y A%on,y^Rortugah:eíc<D^^w^ ero de fus Revés,tres Mq^ufteriQs áeCiftcfjrlos de^ las Hucl^as^, dequien'vamosRablando^j’lbsdé Afagón al Mqñaítcíio de Pobicte cnGatáluñáj yios deP<^t«gái ál de Azóba^^ jtodos iñíianess yReales, yR)|bíe m^dos eRé dc4arWelgás, que nene de &Sir*y^ admirabléiforicrde Rehgioías,y Mugeres^y m lláfti&inía Prelada Grande íini>aridad,ni-f€mejan^a#pu€s nodaay en Europa entodo, como ella^i ,^^ .%_ ,,^, íYafiílcsb adccirfe por prouerbió, (falúa la reucrencia ,que ^ueiquehel Sümc^ontifice Obc^a deialglefia,hüü^ra de caGríé^no auia,qiié énldEcleíjaílicb tutircrívproporeiomíino^^ eda Senordjpofícr tan rara ^SuperiorlaDignidad,qj^ la háze Itut .At ^omniftaen dmiítnó lu^arS f miademasenouo atnn qci icivci ^,h Maris ke^Us.giue^um Mpn^er^ , fTriéftnalí,aattadi que^icndole al Pata Clenieme VÍÍIxnndtóbrtde las te cí Cardenal kldrobaridiiio, vnAltar de alma pnüilegiado para Cempre,y rcofaridoloelPóHtiftwVsdeera’mu); detenido enjon-^ cctóaq*ftasgfáaé,ymflegabaia todosslc mfiftw ptanornendoefprotíedíio, qü-c dixwosvque arinque de chanía^or Ltonosdaba I^eftíita eftaba aQuefte MonaftenoVy fu IlufliifsimaPrclaua ,f ficndo tan fcueroC^tonte VMI. le hizofüerza.y concedió lo quepedian. ^Nec deM^^a»iel mtfnioÁutbot ) AL.^i>Mum%enüs ,quod BiMatem famma ,atqt^ ti^elgenjem M,c4e, f fofhUUt .Acxferi!, vt dtgmtate mam, ita exaudir! digmoraij cerneretlif. ^.,%>.kt-i»- CYefte motiuofue también elmio, para hazer,aunque DK- ue/efta refumptadelasgrándéiaide lasHuelgas,y Abadcfa.atitesqcntremos aprobar clftmcipal rfunto de aqudía bforroacion.q es delaPoteaad,y elpiritualjurifdiccuifl.quen^^^^^ fobre todosfus fubditos;afiSeglates,c(tooRegalarcs.que es 9 rará>y<litóKyáI|)atr€^crtan itópc^le,qiicdicc el mifmo Author Doñ ft. Angel Maiíríqüe ai Annimi 1187. cap. 9- nu«5- 3- ,;^íír^/w ;yafi ha mcncftcrmucho>í)ar^zéríé<rcytílci^tnenos qí*e ávii ílqcto tan Superior en ÍKT¿^a% de tan^mndetftimacion^no fe püdieraxlar ,mlosSu- i^lP^tificeíiafiuvieraivco'ncedido sque es la razoi?, que dio Clemente V4H. paratecrte la'§rácia.de Altat priuilégiado,quando a ©trosian^abaj md»ltP,quod pofiuUbat,dcMerís,^t dttfiddU ^aioTiitií txaddtri di^^or dipSTWretur. Cx>rique tambiln entráinosiefdctego venada eftá pri dificultadle que no áyex^píarvpuesquandónoieM mi&no deue lee priuiie^iadofobrertódosk)s otros^efte infigne Conuento,yíu llultrrfsinKvPfekdaVqüefiie al iritento frirtapaííque tuuoel Rey lu Sudador. Fucrade quedaremos cjxetr^larcs en muchovy de lotnasdi- Íicéiú^2LarK^ &nkoáotí^^ juntamos lo'clpirituaH ytén^o'ral,que ‘excede dquamo ha auido ?Pero dAiumpto íbloesrdeiir,ynrobaíiá jurridiccioú cípfiicuah que uenc^» y^i^e pido laSeñora Abadekdelásiátielgasrob íüs fubditos, Neniares. yEclefiafticos ,^Regulares-, que es granaiísima ,yen que ^aede áuerfolodíáciácad aiparecers^ero po en kvefdad. fl. princfp^,, í SEA la conclüfiomy Afómptoprincipaldeíla materia,que la Señora AbadcfadelReaPCionuehto de las Huelgas, nene juriHiccion ,y Fotefiád efpfiitual E^ifcopal,6qUviíi Epilcopal, eon territorio Diwc4jls%siü'tn el dicho RealCo tiento, cofeoonlos otros d0z5e.Q ítezcjquc áeleítan lujetos*, yen, cl HoMtalRealjVen los pueblos ,yvecinos >, yciciigos, que citan dentro de kÁcompAfesjO murstílasdel dicho 'MoiTaítciio, yHoipi- -^yaEOaiho^diñariodeílbSiypeiíbhájque tiene eíla jurif- ^dictioH.y Poteftad c^irituádEpífeopai,prefcnta,y cuela beneficios curados, ylosqueno lofomyáoSinftituye-, ydala ^feíiom, finque los talesGuras neccíitende masaprobacionde Obiípo,ni Arzobitpo, nideé^rGafeun'PEckdo,para exercei fuoficio,^)^ miniftéiios,ni para conteíar, ypredicar :ni^tampoco lospuede vií itar^¿ ocorregir ^ounObífpo, fino folalaSefioraAbádefapor fi, opor fu Prouiíor^ oConaifaiios,porÍOsquaieslespuedeponer cenfuras, ydefpmulgar,comotambien diosdctíaítí Subditos, ySubditas, que tiene en ^Clos 'j«rtfcHcdci©,y taa^xcrao^dijQam *conip4ÍcneJaíS^P^^ aole^fa^mtíSiíí ne^^quc Iapuddícncr,y lafíen^ tocias las ^©eiras ,que hemosdiclp^/i'qucl^iltí —-impedido. í^i «un ex t^re comfn0S%%^Í^de ncgaref-; ^dedonde e¿£’gijimo|deiáquclk)s ¿ípcoimi^dimerifdi c^ms^ •*£^' .Gí£q i. \i^á^7£^hMy/é^Í 9M^y4tfir^ famAy \~ ;.X, '^íidff^e/ifhrSMm. derC^^i^Oí^éím.'rm^^fúe^qMS^ofsit, ^erqtaiátóesí,ádti¿Heíxíos Ííi«rfpietes ;qué^íio.Ce l^adé emcndei: syrn^ue Áe h/s;j^m^Mpt. cbek. .. w'encn ÓdLaotpuSUec?^/^ cpn^eHf eis habefe Eccle* Jhá,j^b^4fteMadme/Mfkbk&Ai^^ eRtphces eo lpfo,i^’éx, mrexQrnm'^imdíQitnkmha^^^ mldeprmtegM htElemeM.^^ M*vérbjprc^0j;^ T^aíiíctelc.co^j^far Mijuiifiiccaon cnj^hiiigeré >qüatíc!o1a tkaeHdcA'emoddír^ífai^ dé ios'pbjfposí^ytólados,queláÜeuen 'PXimíH^tf^y^aíí4iMb.ij eonfiíma ddé:ía3ü®kdoh^^ ,q tÍEiie|í ^pihásidm^cicsxMkmfdÁ'/dmerís,^ moíáís^ynas, y: Coodcíafe por éíá, mzdn la tíeilch^idi-^ £e^ük^xk?^c$ftwmf4^MtsÍh^mJmKjedraü^^^ qual le tom^ GOD&maíuihoc'amplíus cpA^ de Manuelllodrlg. ?. i. iz íadoede ehféñav.qué pefiscpjpñn^tio^emprnefip^^ (fSenéfici^i^ituert^ QkmosftíEltilel^s adláum Mdn^^^ riEi^^k^lonMimo enTeñándtrps muchoSi Lluegoías Abade^ ttencn^a; intela jnrífdicciqn, quando la tíchcñ ex%;í ofticü Jiue: m!4mrisftMchrmoneCHmíh^^^ teTrítortum,^Loca píeno wejibipbie&a^ taun {Mér^ñddtfitraá. Uefacris MoM.qüajt6,artVsM^ponclújyAbbat§d{k^^^ piempé commune) CApacesptmaaimcoUati^-s^^^ mfquthaBmt, fe» hAkrepofAm,Ci^e^,^^tuendtMMAtimpMam frmatiommmEccle^Jis mjhumMojfafier-^-*^' 'tCftf ^alíj Aates conjirmati. Harte conclufionemUnet ixprefse Sjl* n^fer jerB.AMAtjp:, ^u^mrt, $Hafta acui toáis 4bnpalabras de MtrandíL,qitóprueuaimucftro intento. Vkerusá¿ He^onfifrrw excapMtatOydüectai de^^^ adondeel SumoPontífice Honorio III, manda-g¿ardaríafiiíp€nfíon (preícin- •doi fi fue propiia,:6 impropria^fiüc veré ec^íura) que aüia puefto la AbadefaBubrigenfe,óLumbún^enfóaiosCÍerigps/»^ iurífdí^ió-^ mfitbk^os. Luegofupone, que teníajmifdíccionirkíTolo temporal, fino €fpirituaífobreIo¿Cierígos,y quele cdíísf^tía eximt ttM tommum%qma rationfdfficip^^£ murteñsfníeL\Moñ^^ cki praerat, Denique c^/?^r^w<«/»>^,habia'ndo en proprios terminos-do TaSeñoraAbadeía dei KeaiConuento de las Huelgas^de quien habla eí capícuio M&aa qu^adám^^prceñít, ^remtfi ^oUi^itur ex intfgeaB0,QUB€cretAli'^^ lUpijía.Jm&c. JH Xpip. Ig7. &iapMdAngel, AáAnrtqkorn.i-^ Anrtai, Cín€rc. aWhb io/r^/?.5:.»«?w.40;jra-.-Aliipucs refiere eÍPapaTn* nocen^io IIl. que le auiandadónoticiav queíLafreuia áprcdiéaíF^y cpnfeiar; yquien duda rábiení qucliaria las-deniasoOlas,queáprá haze,pucsno reparabaen áquéljas-ry.que le aiíriarí dádo quentade -todo alSumq Pontífice, pües llegaban adafíeía de algo ^como cT^ candalizadosdellío? Y-noobilánte eldícho Poíitifice le prohíbeIodo ¿1 predtcaii yxonfeTir:,pj6rqtie foníaélos mas propíios dei Oiderí fA^ioAíai^per'tJrTiejit atijxLAues. Écclejpa ,y-tio-ie prohíbe irascQÍasiLuego^paL'eecqaccíc las.conccde,‘ypcr'H>ire,y'afi las vént dra atencT'r.e 'ííi££.com^Jt^niii exceptúoenint prmatfegU’iant ín XGn^ tr.Oirimk^ derígxL íutí. Yfi tío íeiasdelataron, íerivi por parccerleSjq fbdia: exeixedasvy vfailas ratwnefui .affeíj.,qtquefuY4fdídwms, iSiénáprefupongGyóIatoxftá^queVv (PT’XuHegisbBeBs Apsjtúiic:^aíj^yM.Mgum ¿l fpaníjZ'yhñdet G-opitHk <xmer^//í:í!::^/|rr^^enIoquclccocabi,GOiW diximos íi^rir/pi adi'i .-tuvoiai pj úádpidefto el Real eonucíítode lás'Huclg^ ilufinísíiTtarAbidefa^pu-és tan granrarifdicdon ,oon tsmeOrioTe^ firparadov:-^; HMÍBusHicécejtS'y no esoomunjui conuiene álasde masAbadeíasjes aíipr^ecise fimiiiscffLíjjfitie muncíispublici, co* .mqal concrmioles comporeáTpdosios Qbiípos j4íi£esen fijia ella Señora fe halla enEfpaña, como notó Flores de Mena LíB. i.-jar, q¡4£jr.io.mim.¿3^. yconfiderandolo todo, en Europa nola ay ,quien Ltcngíi i8 tenga efta Grandeza. Pcrofupucfto clPriuilegio ,quc al principio fupongOjpara tener rationc Otficij,autMona{lciij, cui pi«cft,toria efta granjurifdiccion con territorio íeparado, NhlLius Dícfdecinaosjque ha de competirk ex iurc ctiam cominuni,quan* toa ella pertenece. 23 ^Veamosaora,fi puede conucnirlc tambiénex confuctudine,v€l exlegitima pr cíe iiptionc>quc parece, qúc uenc aun mas dificultad ?Ydecimos, que íi, que puede conuenírlc deftc modo tana bien* porq es regla común,)' afentadade todos ,pr*jcrí¡^ tians poffiint prttftUgto hahrty vt vulgo deducitur tx cap. Su^p:r (jatBufdam» •verf.pratere^t de 'ueríiQT.Jigntjic.cap^ acccc^ defitíhus m,vbiGloí. cumalijs traditís áCouarrub. lib-i. ^ap. 49. «/i7??.i4.&:Gabr.commun./«¿ titul. dt pr^cnpttonwus, cmduf.I.dprmcip. Barbof. i.p.de (^ic 0* alieg. ia/, nicm.% Luego íl fon capaces las niugercs,y pueden adquirir ex Priuilcgio todo efta poteftad, yjurifdiccion clpiritual Epifcopal, NuíLus Idicectjis^QOTCíO probamos loto $.z. ^num. 16. podran tambiénex canfu€tuciinc,auclcgirima praíferiptione adquinrb, ytenerla, co* fUO qualquiera otro Prelado inferior alObifpo ,que no la nene ex iurc etíaná communi, aut fine priuilegio aliquo fpecialij-óctamcn certumeft de lUojpoíTc eampraefcriberc, vclconfuctudincliaberc* vtpróbant texcus meap. auditts^ ^meap. deqféarta^.^ wcapk cum dim 18. '«‘rf. vlt. olof.z. J-Caldciin. Co-eyi. tfrtfcri0tcum3l*J^ íam rclatis fupra anobis num. 1p.oc non lolum quo áiirripiiccm,vt ficdicam, ücct ípifccpalcm, ^p^j¿riamquoadTcrritoriumfeparatum,aquoEpil£cpus emouen ex vi conluctudinis ,vcl praEÍcriptionís, vt docee ^áTambur.í£?/w.3 .di ture Abbat^ Kota mr^^cap.cum conttngat^n. ii.de foro com^ de pr^fir)pc.par. 13. par.prm€ipabs,^usfiao.^i obfta elas tunecíes eften poíitiuamcntc,&: cxprefsc prohibidas ex vi cque a yincapaces para todo genero de jurifdiccion ,yno luriscom que por fer EclcfiafticoSij los pfiero, fon mas capaces dcUa- Pues la jurifdicion Epiícriitnrio feparado, et nuUius DjoeceJis^ de que hablam*os cc^a con tnegada aios demas Prelados inferiores ,quc no yreferuada áíbioscftoscx vi iuriscommonrv,/¿í^í^ ^''p.cZrJoli^^ -jerf.qíeia>dcprafi^tpttontbHS,cap.í^u^^ tn^m,caf.ammdenttiH!,ttalpflurihu,, &ex Concil. Tridcnf cap.zo. -v.rf.adh^,c, plun.s al.h, Vbi aliqua rcferuat folis Epifcopis; yafi tantúmex priuücgio fpecia- *«spucdcconucnjralosdcnias,r^/>.í:«OTco;?í//;^rf/,<¿¿-/^ ^nipefMfiyCap. accedemt^us \z. de txcefitbus Prdat. cap, Ahbates eíz dcpriHsíc^, /r^.<5.Luegoenquanto ácftofcn iguales las Mugeres,* ylosdcmas Prc ados interiores. pues cftos cambien tienen contra Ü cxprefamentccl Derechoconiunde los Obifpos, aquienes toca folamente ella juti^iccion jyaíi ex vi.&ex fula afsiftcncia juriscora muñís,lemper lilis concediturmanutentioinprcdícbijurií'üíaionc, W.cífm ^frfon£,enBtDoaores,de£riuíl,íné.^íu\iátc\({um a noca apud Tamburinumdivílo tom.i .dectf.yo, num.3 .et decií.y i . dum non probatur in contiariurn Priuilegium .confuccu- <10, Vel praekriptio aprardiclis Pra:Iatis intcrioribus. 24 ,,írcfpondojque aunque el Derecho común pro« aí‘»sMugcres,y alos demas Prelados inferiores jyr n quood tpilcopaha ardua*, baila que pucdadaifcPriuilcgio cfpccial.qucles dilpcnlc,pi£3 que pueda prefumiríc el julio mulo, que lia meneltcr bprcfciipcion,para fer razonable.) bíentundadaipucspucdeprcfumiiíc cldichoPiiiulcpio -y comoen cafo,quc le huvicra acHial.y cxprefo.no importaba el Derecho común en contra.porquc icdifpcnfafaaiali tampoco obíla, quandoIa{»fcljon,yprcícnpcion fe prefume legitima ,atqucpci tcrppus dclignatum aiege, porque entoncesla milma Ley,yDerechocomúnJe tía ala Pielcnpcion btuerza.quc tuviera qualquicra PnuiJcgio, vtprobatur tota título depreferípttomBus ,gÁi2SQuchir *icra mas la prcfciipcion ,0 para que kdaba ?Demanera ,que tolo fe tcqt^rc.quc pueda aucr aqueíle titulo, yPriuiicgicsquc üilpcnfc.T que íttnaipaces de el.Ios que han de prefcribir.puesxon efo no mas poreíl enana prarfumi probabiiiccr efle, &veré dari. Yafi impuona moj bien clPadie Ui^U.z.deJuji.etíHre titulo de pfefciiptiüDC 10. /r4u«.3 .Larazón que algunos dan,para pro¿ix quenopocdcnios Láyeos prcíciibir miurc Patronatus,quianimirum hoc JOS cttfpiauiaic.dc que Ibnincapaces los mere Layco‘ ex lurc ctiamcommuni. Hrcratu tamem oice Lcíao) ncn^jídilur Urtuet TMI-,.,- r.f .1;^_ ejatx fogefsuia t^cmorahiU ,mn ¿d,cx frrfum, ,„Í¿1 tr.w, íotCT>*ni la doctniK cotnun, como <Kiccntcotícií¿,cllocs,qiicparaprclwnbiiviinicr¿ Laícoencofas cfpiñtualcs, de que ex iurc communi es lucapM ,rcquie m}o íiempo,yimAicmcrial, quando csíin litufo,iacft,quanao re vera iio tuvo Priuilcgioj porque con menos tiempoi J^r^ prcílimiifc quele tuvo en contrario del Derecho común,que fiempiecÍ3ma:en que fe difcrcnciadelosquc no muni, &pofitiué, porque cftos no auran mencfter tan larp tiempo para p^críbir, linoquarcnta, ófefenta años, ociento, egun co Lquicn fuere bprcfcripcion .ex varijS mnous aur quibusinf;f. ¿e/»-'íi^'/’f»ow¿»^ccnimanitcrDo<:tores,& 1.CÍS w .vbi fupia dubu.% .peí' totam,et dubtt. 14. ^um.e^6. mjivt faíi tara bien en nueftro cafoavran mencfter masías J" raque puedan prelciibirinrebusfpiiituahbus.atqueinhacmiiíaK tione ipnituali Epifeopali. de qua loquimur, ypolcEon de tiem^ immemonal.y LbalUra menos; pero con eUa bren cribirdicha junfdiccion, ynofolo tenerla ex verol «ujlcgio. Confirmafe eftomifmo exdoíftina communi pitacubtdeconfuetudine.porqueeltapuedcprefcrioircontra^ Lfiiiuum.&coramirac.aenouamobligationeminducere.vc^- prefs¿diffin¡wtc4p.-v*-¿f ««/«««¿/«c.vbiGregotms IX- &atin XíCfí /««?«»'« confuetudmt! nonfit -otits aatkerttas ,mn .vftieeadci -val,tura; 'vtuel iuripitjittuodchatpratudtciumgenerife,nififuerit rationahUs;!! legitime (Hpra(cripta. Yla razón es, «r^rr,iif*rnnfactudo cs tacita qoaedam Icxi vt infiniiatur ícg-l- VuAiit Ipnga confíietft^o ,ex codemtonte profluii, yafi tiene la derogai iotta anteccdente,puedc también la coftumbtc Yeño &vnquamfuraris tetrponbus vaUtuta.de quo vtdeaturl-efsrus hr ITatoaub. Couar./i¿.3 .'.^tor.cap.^.t^m.^ vbidicithancopinioDcn' elTe communem. Ypoi.cxpenencia vemo« que excicontraf^ confueiucinis fe amanderogado alguna fiéftás yayunosqueobligauanex inre anoqno,arque commani, Vf-auían introducido otras de nueuo, que quitó nueftromuy SanmPadre VtbanoVllI-X ='®»“‘>§“oco'’5«^‘iditencia5 también fe pierde Diez^s contra-, ¿aconfuerudine, aanft“= “»' ex prcficdefaercntur.y multa etiamconfuetudinemucanroT, circa littis Daeiarncii*' .,-.,.r vt rxatac Ídem LeüiuS poára^mbicn exconfnetndínc prelcíibir hdmeshiyeo cfta yuaCncaoa ct^n' nuIEp^copaI,Lceteiinrefintprohibiri,atquedicanturincap3ccs. Ni obiU tanipoco,quc enclDerechomuchascoCisprohibidas por «I. fe digan abiolucc que nofe pueden otefcribir, ñeque tiam vfucapi; poique debe emenderfe de «empore ordinario,quoprafc libuníut alia, pero no de Iongion,& immemorabili polTefsione.iuata cuita It^nus cum Lcfsio iam ataco ¿ínhitatione jo. num. 3i. Mit. 15. «/íw.48.adonde trae muchoscxcniplos^quc me cí'cuía c^n cío Qc icfenilosa ^5.PT oTitpoficion 3.quantas maneras aj de íurifdiaion espintHaí Epifcopaly 'velquaíi, yCoque aeUas pertenece. SVPONdO io tercero, que la junfdíccion efpirítual, de que Iiablamos,es varia, ypuede competir maior,ómcnoriy con mas. onícnos eíc(íios> ypoteítad para ellos. Ydexando otras ínu*.iiasditciceias,quc no hazenaora alcaío,voy íoiamente ados. quenosímportana Lapiiincra esde aquellos, que tienen Potedad l^>bic algunas perfonas, óIglcfiasplcno lurc libirubicitas.id elt, in Ipuitualibus.Ck tcmporalibus.v tcxplicat Glofm cap. AB^aies^m pntMprtuUej^íjs mo. &cumcxcinpcionc ctiam aDiocccfano.íiuc Epiícopo; rion tamcncum Tcrntorioícparaco.yn# nuütus Díace^ Jts.ícá potiúsfuniDivXCcrisaltcrius, íiuc in aliena })ÍQÍcfi. Yaillos que la iicncneita junfdíccíondediccncícntos.y que noibnde Dioccti.pcro li inDurccíi, vtpatci excap.z. de conjsttMt.tn 6.f^ cap. OwOT EptfcopuSyde ofpc. ordin. /«ó.adondcícdiccjque puede clO- biípocnqualquicra parte de fu Dioccliscxcrccrjurildiccionordinaria.como no fea en lugar efento. Luego también ci lugar cien- to c-ta cnlaDiüccíi dcl Obilpo. Faciictiamccxtus mcítp.iir maUbtés^defeníentía excommunic.CMcaGícti.tbidevt z) muchas dcciCoucsde la lCou,qac prueban cito miírno,y pueden verle apud Gonzal/«^rr8.rff,»/. CancelÍAr.^Lofi.4f\.a num. iH/.Sigilbiund. aBonon^í/r eícii.duB Si.'T2Lmb\ix:.ác ture AbBat.tom.x.dtsp.\. tytexpt ^,aum.6. Fciin-omnina videnous /c Graue, nam.3^per lotum de ojpc. ítidsc. ardan. Putean. Lc2anaftfiiB.4. num. 11.)lo comúnde los Doctores. Otros Prebdos ^»qoc Dcncn cttajunfíícdon Epíícopai con Tcnicorio ícparaco,. ¡e» Auliiícs DiccejisAc maneraque ra ion altcnus Dioecciis^ncq; in aiicnaDiocccli.linoconpropna.y fcparadaüiceccli pcríc.y fus Ibbditos Icw.-ócappdbniur comxn Dioeccíani. Caidin. tn Cíej/ien Ftina 1 . 21 .. tífM ttUTtt^ i 6cPaiK)nilíC. 5 • tompet. Sánchezde Matúiponio» }.di^M.zp. num. \6.^trjíc. adprim^fnconjirtnatioi^p^i ^dtSput^íiTtum, m pluiibus deciíionibus apud ciwtos iana Authores^ c^ui ídem ctiant doccncj óc prsecipuc apudTambur> fofw.3 .de iute jfibbax. decijiM 45.cumdtí^bmfé^uentíbus^ Cf dec^.^ 5.dectf. 6p. Qumduabui itiamfeqpicnúbuSy in quibusTacis ciare explicaxuráS.Rota^aiwetcn** tia afsignata ínter huíufnaodiPr^latos, acejucjuriídictiorsc&illisco^ C. De donde nace otra diferencia muyprincipal,)' í^ue nías nos importa, yes, el cjuc los Prelados^ó Abades,<ju€ no uenen propiia Dioceri,v Tcrritoiíofeparado>hnoquc fus Iglcfias,) fubduoscxiftunt in aliena Diaccfi, aunque fean cfentcs,y con junfdiccionPpif copaiíbquafi 5no pueden muchas cofas,que les competen ales S^ ÚoresObífpos provtEpifcopi funt ,6 como Oelegadesdc laScd^ Apoílolica,quiaift4scompetunt pr//Mti«cquo adaiios,acnonc«- w*W^W,niliaiijsenamconccdanturcx fpcciali Indulrov Pero al contrariólos Prelados,© Abades.quc tuvieren dicha junfeiccionca tcriitoriofeparado,/e« NhUíus Duterfis ,que pueden íin don todo aquello, que los Señores Obifpos en lu propria Diocefi^ menos io que requiere» opertenece efencialmcnte al Orden. Epifcopahvdniriaüquofpcicbh iureprohibeamur. Esdodtrinacpimun^oad%cramquc paitemidclosAuthores ya citaos ,Glol. m. eaP 5vbictiam GcminiaD.de Qí^cOrd;;?. A4onc* uje comm, ‘vitim. volunt.cap , «/#».455 -Sánchez, raUib.7.cap,%\.num.\.c:k plunbus iuribus,acDD.Roca ¿/ec//; 3p.cumqHÍi2qHC,JequeTtttbi4S apud Xamb. dici. tom. 3.deture .Ap^ 6cpldrcsdir,quosctiam£efcrunt,& fequtmiur Lczana,Tambtirinus,&Sigiüiiund.áBonon.dr^^ ^ . CYla razón de aquefta diferencia es, porque los Prelados prí= incros,aunquc fcan efentos, ytengan gran jurildKCion,pcio nun* ca es ioual,adhiicínvijurifdiak)nis,finqinfcnoraiaquc tienen Seño¿Óbifpos,rDquoruniDiaeccficxiftunt,) aquicnpcffcfo cf*^ tan feLietos enalgunas cc^as, vtinquit Hofticnlis in cap. cum contm aat n«r^y-defi)ro competen, ^mcap.quAjtío^num. \i. ^meap. aHontamJe ^Uc.Ordin.^cAz iKquc ctiamvcniunt nornincOrainaríoEumínpra:dicta Dioecctímeq5^tcrius,curiinuilamhabcanc fcparacamj ycoraola Dioccfí, vObifpa^ fea vncuerpo^de quien csiacabccaciSeñorObifpo,nédcnwrpiuracapitainvnocorporc, qao¿cft¿onlfeofam,-leuprodgioíhm>5cqu^ abborn^ zd i7 ^^íus rcfyxkyCap.m^fdms^y.qmJtn. i.&Rota in deaf^^.^i^uá Tambar, num. i^CHmfeqmentihtéS :incc cft, que fi los dichos Prclados,ó Abadcs,aunque eíemos, notienen territorio, vDioceíis ícparada, fino que eftan cnUDioccíi,3rtcrritoriodcIOb¡fpo,es for- 2olb,qucen algo le eften fujctosjy fean inferiores,adhúc in ipCimet iurifdiciionc,pias cnim iuris vendicat ín eos Epifcopus,quám inom nino extrancos, Rota 't^oyjÁü.deap^o.num^^. p. i.& ErafmusCochicr ex vatijs DD. irttraü.dc iurtjdi^ione Ordm. mexem^t. pz, i8,&Lczanavbifupra«/#w.3 i.Quarc ñeque dicunturiiabcrc abíolaté iuriidicfíonem Epiícopaiem, fed fM*^/,quc denota alguna dcligualdad cnIaíimilitud,provt exmultis iuribus, &Rorx J4ec ijiontOus^ ^DD. probat Augull .Barbof. ¡n traed,di dt‘ titon*busdiJ.'^\ 1. aunque también puede poneríc la dicha dicción ¡Juaji pormodo de caufaUy de nota igualdad,vt tn cap. i.D. Joan U'idi -ñasgloríametus ¿luaJtVm^tnitt aFatrc', vbi exprimit vciitaiein lincimnitatioiK, Bald. w/rf. Komjiy dúo fratres ^ ffJc •verb.oOligjSx. Barbof.vbi nupcrwww.j .MaslosotrosPrclados, 2ue tienen la juiiá'diccion Epiícopalcon tcrncorioí'cparado,ye« nuí- US Dteectjis,, fon íguaicscn toüo rcfpectiuc afus l'ubditoscon los Señores Obifpos, menosenquanto al 0;den,y Confccracion Epif- «jpali yati puc*dcn lo mifmoen todoio que fuere perteneciente ála luiifdjccion,) noconexoefenciaímente con cl dicho Orden,yC5- íecraaon EpiícopaJ. Yai iquandoGregorio XV.in Buiiade txemp torumpr/«//^y/, corKcdlO, yexplicóalgunas eoüs que podían ios Señores Obiípos inordinc ctíamad exemptosj no ob;Untc declaró la SagradaCongregación del Concilio ,que no fe han de entender refpccloclclosquc tienen jurildiccíóEf iícopal tn perfonasnul^ (tus DttrcefiSy porque fon iguales en ella álos Señores Obifpos ,5¿ omninó extra terntonumEpiíce^ ,íd eíf ,//r omniLus, ^peronh- ar/^vcetiam docet Rota iiivna Lucenli,yíi» nuUmsycoiiiw Seraphino,¿¿e£-//riz78. venJuntin fuistcnitoiijs,feu Dia.ccíibusfcpata€Ís,nomíncOrdinariorum,vt dicitur tn^jna Pifcicnji^ feu Nuitus,corana Gyplio, dectf.y^^, num.^. Cf 4.ínicrcoÍicctas aFannacio ,6cibi aJditur ,quod íta decíarauit Sacra Congrcgaiio Conciiij:&: coníinnat deetj. 43 .tmer coüeidas aTan.bur-¿//cf. tomo3.ác mreAhbas. &probat ex cap. Ordinanj, 6cibi potí: Gloík Gcminían. num. 5. de Ofpc.Ord, l*h. 6.Fclin.mcap.p6 jt cefsionem num.j.d:probat. Vnde coneJudie ThomasSánchez, hb.8¿e Alafrimonto dtíp. z.num. 12.^uod bt tnfuá Diceceji ptenam Eptíceporum itárifdidicnemhabent^db t&ifcpuefola Conjecratione d.feruKty Di?5orfí. Rcfertj&feí^tiirLezana vBifupr^ anum. ^6.yaduieité 40. qucio roiúno es Dioccri5,í^uc terjpílorio para clcafojy folo uc nen diferenciaren que piqccfis íe llama eJ .tjiifmo territorio reí^vtiuc adíjpintttalemiurifdÍdlioncm,y territorio folojín ordiné ad tein|K)ralem, Epifcop&rum 16. a* Joari-Andreas incap, cum Epijc^fus^dc v^,Ordín,Uh.6.2íp\Mics alij, quos recenfet> ¿c fcquitur-I_czana* 8De eftadoárinayquc cscomun,y tanciertajíe infiere codo lo demasjquepropufimosenlaeonclufion $.a. yintentamosprobati que puede, yha víadola Señora Abadeí'a del EcalConucoto de las Huelgas^ yiremos efpeeificando enafentando el hecho deíla fu jUiífdicció, yque es Epilcopaheon territorio fe parado,/?« Nuiltus .Digsccfis^ pues fe ha de equiparareo ipfo con los de mas Prelados, y Abades, que llaman Magnos,yla ticnen,y lacxcrccn,y de Ipsquaksay tantos Düctores,quG la prueban. Solo tendrá la citerencia en toque pide^y dice conexión eícncial con el Orden,de que fonincapaces las Mugeres, como aduertímos fup rá $.3enla pi imera/opolición 5yafi no puede muchascofas la Señora Abadeía por íi immedia.tamente, que pueden los dichos Abades 5pero puede porlus miniá_rosEclcfiarticos,y dcfignados por ella, comoiremos diciendo. Pruebafe efta ílacion,y femcjan^a,qucdecimos,con losotios Prelados, porque fi tiene, como ellos, ella jurifdiccion,dc que piobar inos fer capaz el mere Layco.ó Mugerdíao $-3 . per totum. Eucr codcbeiGualaifcentodoloquc toca álajuiifdiccjcn,y no requiere cfer.cialmenteclSacramcntodcOrdenXonfcqucntiaeílevjdcns, &docet cam cxprefsé Pacis lordan tom, 3.Itb. 1o. traci. 13.cap. p. mm.jy. vbí itahabet :Q^andb Lateus {^ 'xdtva dic de Farmina ) exprtmúgio PapAConferrepetefi beneficiayColIatw tllms conferí benehCíum,ne^S alia requirtturinfii(uttoQrdman},feu confirmatw, ^elaltermsperfond Lcclifi^fi^cd (que es lomifmo,quc darles toda la iuiifdíccíon.que decimos) tdemmoperaturprimlegium^altas ñeque eífet prmi¡effmm,<vt cum Dodorihusftipracnaiis{áonáz refiere muchos) dScet García debenepctjspar. «.cap.7, num.l^. Halla aquí fon paleras de aqueftc Author 5yfe ha de reparar, que lordan ciaObiípo.y no perdería nadade fij derecho,ni quitaría alosdemas Obifpos dque les toca ;era hombre ^l:iíkmo,v granCanoniíla, yfabia muy bien lo qoc auia de enfeñar. Añade luego 5Sednt hac ¡tandHmeficoñfuetudính (^ ftendendum,quomoáo pradtcatumfuerit'icnqnc mueftr^ cambien loque deuc acenderfe ákcof-, cumbre ,7prcícripcion Mugeres,ymere La) co>. qoc ex iurc íiint prohibíti. faduertcncia de algunos Authores, como lo nota Manuel Rodríguez 12. que quandofedicc.quc A[,Bati£apoteJtmftttutreClcricos, 6^c fehade entender de iníbtutionc,qu;e dat poíTefsionem ,aut tituJum ,non autem de inltiturione autliorizabili (afi la llaman )pcrquamdatur jertas excicendi curamanimarum,Iígandi,atque foluendi,&c. Pero efto falo lo dicen algunos, yno veo ,<jue lo figa ,ni apruebe Manuel Rodríguez, ni cabeeftc fentido en las palabrasde Jordán, pues dice abíoiucamciite, weí req^ntur tnfirtutto Ordtn^ru f<u confirmatio, njcl alttrtHS perfons, Ecclejtafttc^ 5yfino pudiera cí Layco,o Mugerdar la mftitucion, ctíam autliorizabilc,rc requiricra i»i lo menos para ella el Ordinario, vObifpo, votra perfona E- cL'iufrica, lo qu.il mega Jordán. Yquandofucra verdad Ufencencía de clotros Authores, le ha de entender de las Mugcres,ó Láyeos, q no tienen Diocclis aparte, aunque tengan jurildiccion tpifcopal, veJ quiíij oprobara íoUmcntc,quc per le ipfos non poíTunt imincdiate contare cí>a inllitueion authoiízable ,póriequiiir el Sacramentode Ordena pero no, qno puedan darla per aliqucm Sacerdotem,autClcricumabcisdepucatum,co,noclpoiicrccnfuras,iuzgar las caulas Eclclialticas,) otras,quc piden para fu cxccucion immeduu ordmcmClcnclcm. ücnunera.quc nuncalude ferm™ ncllcr recurrir al Obi^ para ellos ac-los de jurifdiccion, pues no uene algunacna^ucl Territorio feparaJo./?»Vaíi/.r £)>»«/« Y concluyemeos Manuel Rodiigcz /mo n-AptratMo. QuJeom- A!,ÍAt,,^CA.cumju( PrAlMoOrdmuru, Locumh^oemm AbbattffA.í^ '»morcmad,mm¡ir\.tiommhabtt. aziUt^umijutbu icompm-Mtur, iuxía diAt<BAÍde,/AÍon,(f alus ^Martus Antonias Cucas Itb.x. trocí. x Abbastbas. Ylomifn» cnfcñaManucIKodiiguezcnlaColumn 'V€rtf. Ahbatijfa, cap. 3.num.io. f5*11 . fYporque i» fe haga repro, aunque lln fundamento; como ^pudicndovna Muger abfolucr.m predicar, ni poner cenfuras. por hortos colas,quepertinentad hanc jufídictioncin E- Reliad^aclioi.- Rcfpondo lopiimeto ,inllandrcl argumenro (ienJ!!-n czempbres ¡prque tampocopi^eolosAoadcsjquc deOrrl con tenitotiofepatado,ordcnar ™mascolis, qezigunt Confe- EpUcopalcm mCibicclo 5&tomen polTujit (tec liccnuam 5^.--- --•'. ctpro indfíítOjijHodpojtulahat (ÁbbatiíTaHucIgcnfis )dC£tcr¿s, 'zftdt^nitait maior^ ita exaiídtridtgmor di¡cern€retur. V3i\2.c^t no le fáuc nada al Priuilcgio, aunque fea tan grande,'para fer muy bien dado, yconcedido átan Real Conuento,yfu liullnísírna Abadefa. Vldmamentc confirmó Vrbano VIII. todos los que teñían ,con quantas claufulas de firmeza, yfeguridad fe pueden defcar,y conla ciaufuIadcirrcuocablcs,nifidc verbo adverbum exprimanrut. Las palabras fon cftas ;Omma, ^Jinguía pnuilí^a,tfíduita ,pfdrogafiteas, prdemineltas, Libertat <s ,immunftAtts,txemptiones, altaf^ (^uegrAtlas, tam ífiritMales, qudm tempcrates,perf¡uo[cumqi*e Romanos Pontijices Frddecejjores noítros, aeSedemp* afatam, Legatos, Vtcelegatos, ^¿Fnneios, quomodoléet quandocp.n.qj, fub tenorihus, acformts concejfa, dummodóJint mn^su, dtc. ApyJhLca Aifthorttate earundem tenoreprafentium appr^oBa-^ ntMS, ^conJ¡rmamus,tBtfque perpetua, (5*inmolabiíis Apeñoltet ¡irmitatis robar adqcimas. Yluego anade la claufula de irrcuocabíes •Decernentes prafintes huerasfub qutbuftstsJimtlíHm, *vel diffimiliamgratiarum reuocattombus,fuíjenfiombus, hmitatiombuSt derogatiombus, ant aítjs contrarfjs di^ojitionibus ,per Idos ,aut Succejfores nojlros Romanos Pontipeespro tempere extfientes,Sede- ^uepr£fatam,füb quibi^umque^^verborum exprejsionibus ,tfformis,ac cum quibujísts dáclis, ^decretts pro tempore quomcdolibef fattis, mintmé eomprehendt,fedfemptrab tdts excipi, 6cc. Stcqueper quoícumque ludtces Ordinarios, iyeíegatosiudtcart,i^ difpnirt deber e ;irritMm quoque, mnanc quidqutd feeusJttper hts d quocumptie qaauis Authoritate,Jctenter, 'vel tgnoramér contigerrt atientan. Con cftc Priuilcgio, yconfirmadon de Vrbano V111. quedan masfirmcs,y feguros todoslos otros, que hafta aoraba víádo, ygozado fin ínternúfion alguna la Señora Abadeía, yReal Couento de las Huelgas,dcfdc que íc tundo, ycomentó átener efta Grandeca,que tá antigua es, corno el fer :NaXa imperio Abbatia^ dixomuy bien nueílro IlIuílrííamoFr. Angel, Annofeptüs citato 1187.cap.p.num. \.^ in ah'jsi^^xí^Ac') amula profexu, in hoc etiá CiperCiísm pratercrrfjd, Yel Pontífice Summo Gregorio XI IL cuvo Priuilegio cria en el Archiuo cajón lo. num. 35 .dice,quc aquefie Monaderio gozodefias gracias, ypnuilcgíos^un antes que fe fuje rale áCiiler 5por lo menos en todolo qnopendió del, ni rcqueriacelionfaya, como Uhuyo D3cncílcrparaío4CoDBcntosdc las Filiadoncs. Peí ye todo lo que jfentamos, no fe puede dudar tampoco, potó fon mu- <hosc..los,jcontinuadamcnte,losquelap,urbandcnc^immemotial.yenciendo en juyciocontrauicfono muchas vezeValosScnores Obifpos, yProu.foi es, que lian intentado lo contrarKs. £n V- na ocalion vinode Konia.como fuclcn. remitida al Ordmaiio vna gracia.o indulgencia particular ,que aula impetrado para vn Altar dclConucntoaebanBernardo.quc ella dentiode Burgos,) fuicto ^o: quilo el PtouiCir.tomoOici- I^1^ '?ot)ilpado,CAecutaila,dicieiido le pertenecía;) feopulb la b.Abadcfade UsHuelgas,) el mifmo Piouilbr fe conuenciodcfpucs,)dcclaio,quclcir.cumbiaacftaScfora.ccmoaOrdinario.á csücacueiCoi.ucntüdeiar.BctnaidodcEcmos. Ven otra ocalionpo, lentenciadcl feiiorNunciodefubamTdad fe remitió tamben otro negocio Icniejáte ala dicha behora Al adefa, comoaOrnaiio,queesaleludilliuo:todoclloconrta del Archiuo.iccrdc rciniií). Otra vez quiíkron los Scñoics rrouiíotcs de Buri/os OamiiutayiiCura.queclUua aprobado. )inrticuido polla Señora Abadela oclas Hiiclgasi) lambicn fe vcnciocontia los Prouiforpelplc) lo.comocontU ccl rnifnio Atehiuo caaon a. r.um. e?. en lien [ios masaniiguostusieronottoplc) to el Señor Aizobifl ^,) la -enota Abadela ante vn lúea Apollolico fobre ella jurifdicción elpii. mal tp.lcopal ,eS" oJ-irrey/r ; , defpuescc muclioslaiiccs,conliguiocl Monaderio inliibitoiiade Koiiia,) citatoiiaConiialosScnorcsAizobifpo3.)P.ou¡lbteSilaqualfelesnotificaliempicqueqmcien intentar alguna nouedad,) ellos Ib iniben, comoconltade las notificaciones,) rcfpuertas delde el aim etíe. que le faca,) eltanciiel Arclimocaaon i.nuni. J7. Yen el caxon 1i-num.24 a) teilimonio del Capitulo General deCider.en que confi.fa,que la Señora Abadefa del Real Couentode las Haci<r is ba irladodcita juníaiccion atempere imnicmorabiií, yólo tiei^ por bien. &:c. 'i en el carón ;o. num. 35.el Piiuilegio. que cita r.os n^toprjccdctit.acGieg.ÁllX.cnquc dice ettomilmo. Yficndo ^1 ,que ha auido muchos Vifitadores doctüiiinos ce aquén eReal C^nto,nombtadüSporfaSantidad,yapetic¡„ndelle)Nu-f- '"«‘^buairubik tS^ertaf Mctie • momoalgutxifeentromeu en ella, pues nopuede, ni tiene ixl-f- «adpara icKla.que toca al ckhoMo'mUle.io^ Las pkbr^SCe. SaiorOb¡fpodcCalahorraD.PedroManro,quctair.bicn\ifitó, nZhosmísha, aqucftc Real Conucnto.fon las figu.cmcs.en vna deConftitac.oncs,quedexóenlaVifita:i:.í«<^J<./f-^ Me KedMonaficno dtUsHutkastteneSufnioriáadenel d.cho Menajierio,yei ílBo¡fitAÍ Real,y MonaJUnos la 'lad adminip-a, como Sufenora con ¡urifdiccion Sellar ;yen ella cafa, ni en el Hoípitahm en ninguna[er¡ona tele fi%ÍJglarLelugar,nidel^ '3’ar(os,!jae venj amendo intentado MÍoide ;»r/ ^¿l¡jp,, hihdoporla Rota. Hada Jgdc Calíhorta ;clqual fue muy dcdio tan bien, yr^ocen«fiado ate éto áclUiurifJiccion,que piocurocoaitai riaucho,) P de fu viíita tuvo algunos pley tos con laSenova Abade a^ ^b^ retcomoSupcriorcntonzescxciccriutifdiccicnenlcsC p ypetfonasde losCompafcs.y tue ir.hibidopor 5. LSantidadi ylo nufmo les ha fuccdido aotros, que al ^ uencidodelaverdad,y todoslackxan bren 5”Cal-hot- mies en Otra conftítucíon dice dmifmoSeñor Obilpodc CaUho ía hsnalabras fieuientes :7' ajibien la dicha Senera Abadeja exer r}llri^!cTon^^^ cJellanes dejie Real Mon.Jteno ,pren^ lJdolof,ycaJti^andolosco/penas,yjinyueenfuncn.írefefr^ ^Toonealcfnrurat ;pero para eld.cho ’vfo,y exercicio de U,ugne^.y pongan cenij^ r^^^^^ 7‘!¡^rLAliadefi,comohafia aijuifeha aco¡tumtrado,r,cn.lje cañnorel d'ade Añonueuodos luerjs Clérigos de Mdadeelos ‘^'“r !ZL conozjcan deUscaufas Cimles ,y Criminales de todos fTjTcalei^esi'equando la dicha Abadefa, comoSupenora, ‘^‘r de oroceder contra los dichos ¡uet.es, oengrado de apelación tídra nombrado, ¿níbrardperfona Eclejia iica de letras pÍ.WrQuiVn ¿aefte PrVdo.aiem rSíftad que traen los demas,que vienen V.htado- ^^"l'^fí.h^ealConucntor Pero amesdefto, fehande aduciur res de -nuc todas eftas conlhcucicncs,y fentencias dosco aSj P,,rffdicciondelaScñoraAbadcíáxtílanautbodaciasentauürdei VrbanoVlll.cn labuU,que ret.uinos ¿cadas,jconfirma qualclquicra elenciuncs, 5raci^ nuoi. 33*huTieicn oaaojno fclo los ionnficcs ,b yHqualel* qualcfquicra Icgados.Viccícgacíos,)- (¡uomodoliíet ,e' ijt4arjdjcr4^cfue ,fuB (juihufcumque ttncribus formts ccrcdU, dummodhpvt m'vfu, lo kgundo aduieito,quc no todo lo cúc de xo nnandado cj Señor Übiípode Calahorra Donledro Manfoen fu Vííka, fe admitió,) obfei uc por la Señora Abadefa ,lino lo c^uc era ccr.foi n'»c áíu juiiídiccion,) rjocontjaiioacilajporcjucjconio dixiniGS, fue eftc Señor Obilpo poco afecto al Conuento, yprocu** rócoartar ella juníüiccion 5)poraquefo mífrrohazemasfc loejuc ce r.tiefaenfutauor,poi loejuai lccitaniOS,j traemos fus palabi as, no jK)re^ue en tod.) íc a) adccntender,c]ueübligófu Vií¡ta,i^uc nuca le aumició cnlo c^ue era contrario ai Dercciio, que tiene la :scñora AbaCefa. 35 ^b<lofupueno,digobrcuemente,quc el PreladOíáquícndi- CTíquclc puede apelar de las fcntcncus,que ayan dado los luezes láñalaJusjK:)r laScriora Abadefa, íntentófuefelícmprc,óel Obiíixa deC aiahoira,como lo da aentender en el vltimo auto déla dicha Viuta,en que dice ,que lasdifi^ultadcs, que fe ofrecieren en cafos de duda trfprujt dp4 Senorja,y Succclfores iy efto )afe \c,que csimpropi io, pues no ay razón ,para que teng \n los Señores C)oifpos dc Calahorra tal juuldiccion, ni bhan intentado nunca. Oquilo entender p>or Prelado, aqualquicra Vlíitador nombrado pot lu Santidad para el diciio Conuento,comoellocrajy dalo aentender enel principio, ycabcca dc la dicha viíica, adonde comienza Z). Pedro Obispo de C^laharay^c, terciado Ordínano^Vijitador^y Refjrrnador en lo espíritus!,) te/nporAÍ depe Real Monafteno de Hnel^asyfus Rfi^c.) cíloian poco es mu) proprio, porque los Vilicadores ali nonibraoos no fon Prelados Ordinarios ngurofamente, fino n^ientras vibran pueden mandar lo que impor tare para cigouicinodcl Conuento, pero no cntromctcil-: en la jurifJiccíon Ordinaríade la Señora Abadefa,que nunca fe fufpcndc, aun entonzes tampoco, ni el Papa quiere clo,quando nómbrales tales Viíitadorcs: yaíi.como decíamos num.pr^eccdenti, le ínhibic ron íbbrc cito al dicho Obifpo dc Cabhorra, citando en la vilita. Y ni aun entonces podra el Vilicadordarbccnciascíecntiar,ó lalir dc losCóucncos dcMonjas fujccos ila Señora Abadefa, ni nombrar Confefores ,ni quitar ,ni {k;ncr Mmíltros ,ni caftigar los Capellanes, nialosComc^dorcsdel H^ípital Real, ni oti as cofas, que to can dircclramcnrc abjuriluicaon Urcünaib de bSeñora Abadefa. Solo tienen los dichos Viücadorcs bpotcílac racdbta en citas colas,) pciibnas,quecftan ácibíiajctas,comolos Señores A^rzobilfcs. pos, oMetropolitanos en lasDioccíisdclos Obífpos fufraganCos,. cap, VenerabMí^i cum fequenti^dtfementía exconmt^ritc- 7 aun menoSjíino comoel Keucrendií^mo Padre Genera uc aruc. de nueftro Padre San Benito rcfpectodcl Abad de Sahagun ,a quicit vinca comoainterior Prelado ,pero fine junfdiaioñc ,aut potcítato viiafobrelas Iglcfias, Cóuentosiópcilonas,en quienes nene juli - dicción tpifcopal Ordinaria immcüiata, C5* Nudius üiaecejts.cl dicho Abad deSahagun. Ydcfte modo tuvo íicmpre, yle v^edo dcfpucs con el derecho de viíitar aqueíle Real Couaito de Us Huc - ojs nucdroReuerendifsimo Padre General de aOrden deCiltcr, deí'pucs de hecha la cclion, que diximos aniba; yah en yna oca fionano de 15 !5.que embió poiComifaiio íuyo ^. bietchníignilsimoConucnto deCaxaturia,) de ami ma ^ > auiendo dexado mandadasalgunas colas, “ dicconOrdinariao- Ep.fcopaldcla Señora Abadcl.,kh.zobote el mifoío Generabaque las leuocale todas,) deshicielc el ) era conocido iyescafobicn notable, yellan ios uo dei Conucntocaxon Io. num.JS.Luego no tiaen nias,q - ta poteftad losdc mas Vifitadorcs.que te LaiConuento .porque quando los pide el Rey r'i^ftro Señor, dice en la petición ,qMnomktfi^ Sanudad atal Gitsjo , en'a’^vdelGeneraUfstmotkCiJicrJconlamiímaauthcrMd^^ T^lea¡ConatntldelatHndgas,^c.^ücuM^ {ueh'chóáfuSantidadelReyrliilipoIl.nuentoScnor. Yal. me licos,quc con authoiidadcfpccai tuvieren efa Poteftad. Ypataque fe vcal rcftimacion,quc fe hazc en Romadefta jurifjicciqn,y Real /" nCra Ye l.isHuelnas.y fu lluftrifsimaPrelada,rctenre lo qi^ pafsoco’n eIEmincnt¡rsimo Señor FraKifcoBarbetinoCardenaUc LlaSanta l^rlelia de Roma.y Nepote de nueftro muy Santo Pad.c Vrbano Vlfl.y Legadofuyoa Látete en eftos Rey nos oe Elj.ana,y ronlaroavot Poteltad, que lia teni^io ninguno :alqual piulo la Ex- Soufsi¿aSeñoraFñnctfadeAfcul.l.cenc.a,pataqoevDaSenola, que ¡gas.y b.encalifcada, yv.?tuoCi,pud.eIe choConuento^lasH'.^^ ntracncUy vil.tarUce^ 1. divo el :rtia- 57 ^s,quc traya de Romaníavno cíe, ytodo lo tocante al Real Couentode las Huelgas. Ypara que creyere,que era cfto aC,y nobufcarcícuíadc no Uaiia,ddpachó elniilmo aRomacorreo, que traxefe la licencia, yCrayda k»a rcmitK^ con propiiodcfdc Vaicncia a Aíadrid ála dicha i>cnoraa]ue era la muí liullrc Señora Doña María de Gamiz ,y.Mcndoca ,cuyo Hijo nucíbo Rcuercndiísiir oTadre MaclUo Fr.Fiancilco de Roystuc teftigo de c«xío ,y lo icocrc aíi. Conque fe hccli.i de ver ,quc no es como los otros elle Rcaliísimo Conucnto,y que es muy Supciior, ymasque todosimmcdíatoala Sede ApoftüIica,ycn cita eltimacion ha citado fiemprc, ycítara, fin fujcccion ánadie, mas que áfu S.intuiad, 6aquicn üicrc para cUo cfpccial Poteítad. ^De todo lo qualconíta, yqueda llana,) cierta cita juriídiccío cfpiritual Epiícopal,con tcriitorio feparado, /?« Diceerjis de la II uítriisima Señora Abadeía de las Huelgas ,propc ,&: extra muros de la Ciudad dcBjrgosí) le compete, como vimos,de rodas las maneras, que puede conipctirlc, ncinpe& ex Priuilcgio ípeciali PapjfjA: ex iuiccommuni,quiarauonc Othcij,&Muncrispublici, feu Mona tcrij.cui pr.vcít jCícciiá ex tóíUetuulnc, 3clegitima pr^íciiptionc,aunq no tuvicrapiiuilcgio,pucsá (cporc immcmora bilí, 3: percontinuatl 3c rationabilép.drcldonc,ycon cantas lente* ciasen fuíauor,ali por Roma, comopoi otros luezcs Delegados.y* NJiKÍos Apodolicos, la tiene confirmada,)' adquiiida, res cnim ludicata tacii ius, 3i: pro vcrícatelulxtur, mgcnuumy de íiat.Hores iHdxuta^ de Rej^ul.iuríSy&c. í\oijí dectf, 361. apud Aíalicam,q‘iameciamrctcrc Lc/anapoll eji Lucenjis mrsf'dicitoms de Samos*, cu la qual an pararon al Monaílcrio deban iutiandc Samosde la O.Jen uc nueitro P. S. Benito en fu jurifricción, porque tenia dos Icntcncias en fa fiuor por Juezes h.íeiiorcsj quunias nios tiene cl Real Conucnto de las Huelgas, que )ahcriiCfS rct'ciiJor Conque aunque no tuviera Pnuileoio,ní cte fe hallara, badaua para aucrla) aaJquiiido.y tenerla ex \i iuris commurusranonc prxlcuptíonís,/o:.f//. de Pri'críptiombus ,comotambién hemos proDado. Yen vno de loscaíos ,quc diximos áiioa,quclácó cl Monaítciíola inhibitoiú,conque cítorua ales tenores Arzobifpos, yProuiíbrcs licmprc que inicnrarcn alguna rouc.lidcn aqucita maccriajfundo piincípalmentc cl Monattetio fu derecho,) junídiccion en cita poktion ac tiempo immcmorial, comoencaula masclara,y momentánea ,vt díatar ín íe-r. l/nica^ C.ji de momcnianea. pDjeJsionefuer*f ajpeUaSum,yque poi efóde- be preceder ála de propricdaci Jeg,OrdÍNtr^,de rei *L’Cnaic^tJef, incertí^ C, deínterd, Icg. *vit* C, quorumUnor, leg,[i 'ui-ff de mdsX^ cum íimilibus. Yjuntamente £c valió fuadado en cfto mifmo,dcl derecho comúndcl Sagrado Concilio Trid*y^.a5‘*i.adorde exceptúa dé Uviíica^)' ílijcccion álos Señores übiíj^s,alos Monalleriüs.^ ylugatcsiy pciíonas ,mquibut AbhattsGenetaíei > Cjpita Ordioumfedem Ordtnariumprinüpalem habebti aiqueulij^ JíÍ9najltrqs\feu Úomibus^tn qutbus JÍbbaiis^uUt dtq Suptrtore't lunfUtátonem Epifcopalem-t temporAiem in Faro* chos j^Parochtanos exercent, Ytodo le Valió al Rc^ ConuentO délas Húelgasiy ^rtodolc dieron la dicha iríiibiioiia ,le ha notificado tantas vczéSiy fido obedecida delo's Señores Prouifores# vtraptadicebamúsnum. ^4. Yaduicrto juntamente,tjúca^u^fic itiiímoplcytopasó pii’mciopoiCojTiiíion Apn. ftciica arte elSenos Obii^ode Paléncia,y auicndoaUi vencido la Señora Abadcfj> apeló para Roma el Señor Arzóbüpo de Burge»,como lo le ficie la reX ma inhibitoria en la ñarratiúa ;deinü n(dice )tr9pórte Domt* nt Mptjcdpt BurgenjiStVtlHusOfjícialium, adS eaem ^pOjbolíCcnu 4prKúj^^ ^Ajt'tbas predi^is^tañqudm ipfis próiudicantibus^ak 0¿Í9 ,^ampltus méafibus extitit appedatum ,&.C. Vcio porqut defpjes nO figuicroii la apelación, yprofeguian con laS vicicrcias, qac anics,t'actbrzoroalC5aénto iiiílar por el dcípacbo cn Rcma. yicfacó.comolodice también la rnXma inhibitoria 5que íe ciocl año de 15^5.íiciidoSumoPontifice Pió V. ypoilu Auihoiidad, yComiUonerpccial tuc luez de lacauPa luán Aldrobandiro,Aucisor de laCamara Apofiolica 3conque dcfpucs aca íc han añadido otrosdenañosmasdepofefion.y picfcnpciün,y Ci entonces baító Lque reñía, qúe fera aoraí ymascftandoconfitmadapor las Bulas de Grcgcno XIII. yVrbanoVllI.quc citamos ,yluponen U immeinonalexprcfamcntc,conruetudoauccmcanonízata,& c5- firmata perSedem Apo ftolicamhabct vim Priuilcpij ,&kgis ,ícu conílicuiíonis./^^. tundo ^^dudusaqua^ffM aquaquotid. eíi.leg $1.de aquapíuu, arcerK SoLui,corJiL 297- coL z.lib.z. CJip.cuMdileduf,^ cap, confuetudims^decorquct. &: Kcta dedf. i19. addudts aTarobur, tom.i .de lureAbBat, 28 ^*Yparaque íc vea mascípcaficadamenic la jurilHiccion,y ca cueperfoMS, ylloares laticnc,y ha tenido la Señora Abadeíá coa TOÍelion de uem^ ¡mmcnx>rial, reterire la mílma claula^a déla pticion,que hecho el Conuentoen Roma p^íacat la inhibitoi ía, que todo Lcófirma. Dicepuessdipáorehuidopnmerofu Panda- 5? €Íon,y la dcl Hofpital Real, ytodolo demas, que áellos pertert ce, ybspciCinasdci íugar,yConipal*es,ylotC oruemosde bs Fiiiaciones, las palabras figuicntes: ^icrntuos^t^ iafcru:€ntts,(^ Md[cruaium Monalierif,^ Hoífttalispr^dtaorumdeputéitos,^^ MtAt quMÍmtfpcrfhnMS in dictts locis delosCompaftstxijsentes^.u nerjuptr mobilibuu femot4enubH5,frAdíji,fHndis,po^eJsu.fj.bHS^ Whoms éídperfonas #» dits degtntes^ fí commorantís odchbn fbea •nttbus, pfrtmenttbuSy eadem Abbstiffa ,^MomaUs 4 felpare tm ne narahilt habutrn,(^ exercucrit,prcut defrdf^tt bn,(^e<ercct,xd,nmi/irMÍoncm,regsm<n,corr<aiorem ^omntmodtmmvfifJionem, ^UmemUim^quamertmmaUm^.n Jftrttu díbuSy t5’ te^nparalibus :ac Móntales Abbattfis al ort ma qmnit:im Aí^na^ertorum di^t OriLnis (debió de tener mas Monit^crios fuictos, óentiende por Monaílciiosel irnfmode us Huei cas, yel de las Frc ylis, que ella en el Hofpital Real )vijaes ,corrífatjarcerct, puntal ,ctufqut ac Oí]U:.alcs,^J CaitUanosCuram pínendi, ^a^nouendi^^ alta omnta^ ^¡inguU facundia (^uac.utlen, (5* CTimmalemconcernuni turifd Uionem, abj(\ueeo ,prater td, qujJ Epífeopus Burccnjlf ,€5* Í^P^C^opt mtpfas Oratrtees» necindtáo Monaiterio'^tS Hosptiabyac Domtbus,^ Parcchia» aclocis délos Compsfes.f^altjS juindectm Monatierqs Menaít^m d*dt Ordintsyprater, nec ctrea tUarumperjlnas,bon^- ,res pubU- CMS, aUuua'nturtfdicitonem^ dipojilionernt necfupertortí asern txei^ cuermt ifedtantummodó tpfaOratttces y&¿c- Yen toda citajunldic don, como aquí fe refiere, ypide ,le ampararon en Roma ^Real Conuentode íasHuclgas,f>lopor bimmemorial,) derecho iTiun dclConcilioTnücntino,y inlnbieron atodos los benoresU- bifpos,qucintcntafwn locontrario; Etquoddtdus dommus Lpt¡- to^s (Bur«cntis )nec altas (dice la inhibitoru )vllam surifdta.ortem, tonem, aat fupertorti atem babeant mGratrtces pr^tetas 'veítn altas perfbnaSy Monasleria,res, bona, C5* díajapra sfeaficata Eftafue bfentencia entauordclCoDucnto,y fu iluftnlsimaPrelada. Conque por texiosios caminos,y utul^, que puede co pcarle cftajuiifdicdon .bnene ya adquirida. «nido íkmipre,que es el Aüimpto principal de todo efte Difcuifo. íofPero añado también algunos eaempbres.que aunque no ^en todo iguales, ni en la Grandeza, men bsdicumftancus, quitan en mucho la admiración, que puede dar, el que \naMugcr tenga c.^juriídiccioa cípiñtualEpiícopal.con iciucono lepara^, NuUtus Disc^ps. Refiere algunos en Italia clCardeíial Imola CÍ€ment,Fr€pt€ns,d€€tcefswus .a guícbcita Boresde Mena Uy.\.'V^>y\ qHdji. \Q^num.$^ yBáldelo icfictc de otra Abaceu^q ay en Luca,áquien llaman Epifcopa^parhínuy ampia lunUicao, que fiene. Yel P.Gibalino de GUh¡. MoriMÍ.difq^. $.5 -«.lO. in tine^ refiere también de otra Abadcfa,quc ay en Francia, )íe ama Fontis Ebardi,Con tan Grandejurifdiccion cfpii itualrquc es Cabeca,y Preladade coda VnaCongicgaciondc Monafictios, como la es USeñora Abaacfa del RcalConucntade bs Huelgas*, yaíidehcde el miTmoGibaliiK),que áella le toca Hdar licencias para entrar^ yfaiir de dichos Monalteiios ,en virtuddel Concilio Tiicentino,» fefs. xs.de Reptil. cap 5. ydelibereto de Bonifacio '^PeriCHioh.dedatu yVu poique la dicha Abadefa es aib el Ordinario, ySuperior de todos cUv^s :que es vno de ios puntos principales de nuc'dra Decifion .Confiimaíe también con aquel cxcmplarde la Abadefa Bubrigcníc<,6 Lumburgenfe, de qua lequitar textus mcap. DíítJa de M*tcrtt. obcdiemia ,pues le lupone,quc cenia ella jurífdiccioin Clcricos íibi fubiedtos. Pacis Jordán tom. I.eliactebrax. num.ij.tio fi:>lodc polsibili,ü^ node baodice, qae Abbattffa beneficia corjfift.mfiitMtque, m^ltafaát, quxrecenfireprMereo^qutapendet exforma priutlegio^ ram.AzoT par. i tifia rattonepablici mieneris, (f ofjicij tus haber aliquando mjhtuedi elencos ¡n Eedejififio Monajtertofiubieats,^^ ber.eficia confie-^ rf«^;.&c. Yafinofcrafola,nitaninaudiia,yincrcyblc,comopier ranalounos,cllaiarifdiccioncíp!ritual Epifcopal,quc ucnc,y ha tenido acíde que fe tundo,ci RealConuento de las Haelgas,y lu liuítrifsima Abadefa 5aunque fin duda excede átodas en bGrandeza,/ Señorío,/ calidad,conque btiene. Veamosaora cncípecial oq^ puede por elb, paraque no aya dudas en bpraxi ,ni clcrupulos de &gunos,qae por poco vcríáifos en aqueftas materias,)' en losbc-- rechos, fiiclen admíraiíc»)' reparar en codo. A. VIL Lo que puede en particular USeñora Abadefa dd ^*Real Conuento de las Huelgas en rsirt ud defu Jurijdiccion esfirituaí tpifcopal, ¿c Ntdlius Dioecefis. Detodo lo dichofe infiere lo primero,que puedc,y le con^' p-tc ábSeñoraAbadebdcl Real Conuento delasHuel- sas.confbnr ^neficios airados.yno cuiados ,los qne fueren de la d. frito, yeftuvicrcnenlasloldias de fu Diocefi feparada ;pora; kxlus cortcreiKii bctKficu pemnetad Otdinarium. Mpr/BO/. 2.Wf.6. Hieron) m. Gab. Con/,/. , 57. &p. &iiiwnet. dtrffiruat.tju^ji. 5.Tatiibur. tam.}.Je surtAH^turru tbt/ut.y. juajtr, i.num. 1. Lerana tom. 4. coa/uír. 45. num. ixi ^ahos tet^nt. Yla Señora AbadeCi del RealConuento de lai Huelgas es folamente el Ordinario de fu Dioceli.y Oiftrito.vtprobauimusdupra »««. 54.&plutics alibi. Ymasouandoefteadtode contenr beneficios no esactode Orden.linode iuiifdiccion,en quc es Igual cr«i los Señores Oóifpos,ylos de mas Prelados, que tienen tetiitoiiofcparado.vtprobauimusetiamJ.e.Bwm.aS. Ydertos ^certibimo,qix pueden darlos beneficios, que eílan en fus Iglefias^i reían A,V de Floresde Mena l‘l’. I-«p. 17. «»«.. 102 .&commiinis. Y aunde los Ab.idwS elencos fin territorio fcpjrado. pcrocon lurifdic- ^n<^uali£pilcopal,lodcficndcnnopocos,dcQuo vidcanturTam bur. c.ta,a [acó. .&leran. /..prá, (S a cum. iq. «i2o.cumalijs,quos recen lene. cJL aí;°í'-F'^"í'''8“''‘}“'"o''‘'‘op“fde,jIecompeteáIa ^raAbadcla los beneficirasde fus /glcfias,(¡no tábxn infii- ^rlostur.is,) Beneficiados, inUiturioneetiamautliorizabiií.fcu cT'* yvnamifn)a,porque elle es adfodefala )uiifJlccion,ynodcOrden,cflcnim tradi no iurifdicnonisprxcix,vtdcfinitPanorniit./»cap. AutharitAtt.num.y dt taftttHt.iííAoCi.i^ap. i.de R^ul. inris w6.y enlajurifjccicn. como hemos dicho, es igiul,) indcpendente de los Señores Obif- ^.y^at^dcpofs^bili loprobamos {.5. cumfequen- ^.Ydefacto lo enfenan de los de mas AbaJes efentos cum íurif- *<fhoneEp.fcopa]i, máxime veróli NuUtus Utcecefis,~íamhant fixi.ex texto mC'.ement. i.-jerf. ¡fnidamprettre», «<z,erCamidmscttam.de txctfstb. PrcU. Roch. deCurt. imraa.de ilr ^Patronos. -jerb. compttsns ««7.vU. Cochier dciurifdsa. Crdm. ^rf ^«.«"’Pocohamencfterparacftovalerfe de tAo,? XP«^fol“ni eft aaus luiifdic'bonis, nen vcnUmsi iUndum tainen eft coníiictudimVSc attendendum, quo ^modo 4» iígicks,) 5^ fubditos, lino también áiosforaftcros, ypércgrínós^quc llegaren allí, como bliazcn,) pueden en fus Diocclis,) Jglcfiasíos Curas, que inftitu^en los Señores Obifpos,pues tienen igualmente el Beneficio Parochial ,que rcquíeic el Concilio Tndencino ¿//c?» JeJ". z3.cap. 15.yefta o[:Mnion es la común para todos los CurasrefpeClu peregnnorumdiuc aduenarum,quc llegaren áfus Parochi3S$ vclquiaítafaabeturexvfu EccIcIÍée, ^ tácito coníénTuproptiorum Parochorum, vel quia ita fupponiturconcederc SumUiUS Ponttfer mediante tali vfu, quemnuUo modoprohibet. Afi k) enfeñan itiU- chosi,quc refiere, yligue do^fsimus Suarez df¿iotomo¿^.de pantt, ;r«w.8. Sánchez,ySá, yLayman, áquacnescita, yfigue Callro Pal to dcSacrament. Peentt. traü. z3.diiput. 'vmca pwít.i 3.num.z . Lugo de Pamt. dtíput. ii.num.j. yotros muchos, que añade Lezana ittatoloconum. 159. Peioha le de odaertir, que no vayanconfraude los dichos pereglinos ,yíbraftcios, píorhuyrdefusproprios Parochos ,quia haus,&: dolus fiemini deber patrocinan, Ce^. ttasjuefi4-üo^ ffl de &: alijs iuiibus,5i: fe renent Suarez,Lugo, Palao,& alij íam reJati ;ylo Icgundo aduier- to-,quceftGfehade entender ex vi blúmiuris conjniunis,&: fmc pTÍuiIegio fpcciali BullaeCruciatac ,vel alijs, quas conueniuntKcguíaribuSjVt abfoluantquofcumquc S^cularesad fe venientes, ex quíbafuis Dioeccíibus, de quo vide Lezam num. i<51.vbi f: ipfum icfcrtcdaminalijs locis. ^Podran tambien 3queftosCuras,) Confcíbrcs aprobados por la Señora Abadefa abfolucráfusfubditos,) Paioc-biancsdclos cafos, que huviere referuados cnlasdcmas DiucefiS de losScñcrcs Obilposj pues noles comprchenck ladKha rcícruacion alos que eftan efentos, yen terri tono fep irado ,ítg-pn. de omn^pinu ludic. ^cap, 'Vt onimarHm, de corjfiit. intt . Fiare, mcap. z. num. 6rde paemt, remífs.liB.ó.iácm Lezana lóz^cumficjutnt. yaunálos peregrinos,)' foraficros,quc vinieren fin fraude afus Igle íias, ydiftrko, les podranabíblúcrlos Curas fcñaladospoi la Señora Abadcfa,dcloscafo&,quc huvicre referuados en faspropnas Diccefis, como lo enfenan muchos, áquien ligue,ycita Suarez ‘vhfuprd disptét .^o.feci. I.num. 4.7 wrosque trac Dianapar. 3.traáatu 4. re[olut. 103. Lugo -vhfupcd dísput.ío.fe^.^ .num.yi.Bon2iór:i, Faí^undeZj&ahj ,quosrcccníct, SclequiiurLczan jdb.La razón es la mífma,quc hemos dado, quia referuatio cafuum duntáxat coilit,Sctotíercpotcfifacidtatemabíülucndí lilis, quifunt in eadem DíüeccíL&fubobcíiicndaJEpíícopi icferuantis. Luegoálos uichos dhAosCufascyncndmbfa,7ifimftifc la Scíiora Abadcfj ,3c iUií^ tóm fubfunt, no puede lin>itarlcs la poteftad de abfoUjcr, la referliacion,quc hizieren para lus Oiocclis los Señores Obirpos,aünqu« fea in ordinc ad prop.ios Tubditos^ dümmodo aduenianc ad Ecclc^ fias cxiílenrcs extra ií¡as,y que fea fin fraude. Añadootra razoñ «que dán tamben los miTmos, yes ab ir.conucrienci ,porque losCtiras de vna IJiücefi no hande tener obligación afaber de loscaíbsrcfcrliados en lasotrasí aiioc^'n multis prcmerentur fcrupulis, feré íemper dubitanccs, an quilibec cafusiic rcferuatusin aliena Dioeccfi? Denique porqoe rcusiudican fblct iuxtaleges,3c confuctudincsk>« d,mqu>inuenicuri&ideohoc videturintroduwlum conluctudinef idos rationabilií ídem Lezan.«i#»í. 170. • ' 57 ^^Lodecimoquartoícíigue,quepiiede,y le compete álaScñora Abadcld de las Huelgas el nombrarConfeíores para codos lof^ Alona ce nos de Monjas, qjc.á ella cflan iujccos,porlan>iíhia razó,) aun ma}oi,poi icrpcríbnas Regulares las que aíiftcncnellos. Yni clas, ni ios Jemas futxlitosSccuiarcs, yRegulares, que íbrl de fa obediencia,)' juiifiiccion, fe pueden confefar con otros confeíb-‘ rcs,q’jc con lo^ lcñaladosy aprobados por la dicha beñoraAbadefa, atrentof »lum iurc communi,6c feclufo fjKCiali aliquo pxiuilcgio, vclBulUCruc¡at.r,vel JubiU-uauc alio cxiraordinaiio. Latafon es confiante, porque no rcconocenaotroSupeiior, ni Ordinarto, 4 quien toque el JariesConfef>rcs,qar es a¿lo de jurifdiccion. Ni los Señores Obifpos de las otras Dioccfis, adonde cílan los Monaílcríos de las Filiaciones tienen junfjiccion alguna en ellos ,porque fabduntur plenc in omnibus¿c peromraa, tamin fpiritualibusqua tcmporalibusa la Señora Abadeíd de UsHuelgas, como ya hemos probado, yconfia de aquclcalb,quc refetimos ^.6. 34.de el Conuento de San Benurdo de Burgos ,quando ios mifmos Prouifores íc cóucncicron,) remitieron ala Señora Abadcfa,conK> aOr-’ ¿nario,quc esde dicho Conucnto,la cxecucion de aquella gracia,^ ¿fxiuigcncia,quc auia impetrado vna RcUgíofadci.paia vn Ahar. T’ también confia cf'to de lainhibitoiia,que üumos,y icfcnn>os iws- 38. adonde dice :Abfjue m, pr^rer id, ájuod kpifeopus aij Epifcopi ínipfas OrMrtces, nectndjAo no, (5* tioípitMi Domiínts, ^Parochia,ac ions dt los Cem-Í p*^s ,^ifuhjdrcim Aícna^er^sJUcmAÍistm d.Ai Crdmisi (TKXcfc ello para las Filiadoocs )pr«cry nec circA tiUrumperfmMS, res publicas, oLtquam mrifdsüwncm^ dtSpcJitwíem yzee ftépenoriíaíem cxcrcstcrinS ,fid tamurnsmodo tpft Cratrices, Lo- Nn-.ÍÍa.o tiiifmo cortfta de otiostafbí,<|ue pnicbapcftarÜbcr^» yefendon de lasFiíiacioncs de ^alcjuiera ScñorObifpo^p®^^^ Rotamtum lidecif. vkima ex adduébsá Lezan.*tt. 13.*vfyH9 aJ vbí aüie reteruncur »&A<;jai »d doceni. Pero >como deiqíJV*wi.wivnMU4,üueporfuspiiuiicgÍosdeocn)í ^ l^$,dc los Señores Ob»lpos>aüncjue lint ia^corimi DioeCdi . por eñacazpñ fe4a,los SuperioresRcgidatesfeñalan Conteiores de losCoñueiüusde Monjas, que-ácUose^anfujctosjy no los^notcs Obilpps, quibus non fubibnt ,vtprobat confuecudo ,&dcfcendunt Armendir. //i addit, Ad R^opsL J^auat, Itb.x» tit, 1o^//f.7» iCe Kélí^. ntém, jr^. Sorbus /«futs Afinot. ad Competid. mendiCAnt, *¡ierb, ^ontalc^Azor par. j.Itb. 1cap. 9. quajt.í .&Campanil. tnd'-uerf. ture canon, Itb. ió.rubr. 1z. num. 53*^ alij ferc 01 unes de hoc feribentesj ¿móócrem cíTe ccrtam,ait dodilsimus P, Andreas Mendo tom. de Qfdmdus J^tktarthns Di¡quif. i^qu^íi» ^Ni obfta VnaBula de Gregorio XV*quccita Tamb. tom. de ifire Abbatíf diíput. 1ó.quaji. 2.en que manda, que todos losCo* Rdbrcsde Monjas>aunque Pean efentas,y;fujetasaP>loslosRegU“ Úres>ayandeertarcí^cialmentc aprobados paracío délos Señores. Ooi4>os- Porquelo piimcro no ella admitida,ni practicada, ni notificada cftaBula,por lo menos en Efpaña-, vt teílántur praedictus PMcndo«»/w-5^-&lo^n.SaiK:hez mSíled.dtlf^p.num.iy.óc ali j.Ylo l'cgundo, fe auia de entenderde losConuentosde Refigioías fujetos alos Regulares, que notienen jurifdiccion£pifcopal,/ííí dd'uUíus £)/<r-9Ír,como la tiene la Señora Abadeía dei Real Conucruode las Huelgas; dalo aentenderla mifina Bula, nijiprius (dice )ab Ep^ftopo Dtceceptno tdonti mdteentur Añade mas olP•Mendo dtci.num,5 R. vra coía,que itrporta, quela lepan muchosi<>norantes,yporcíbla aduiertoparaellos,masque para losdo- ¿tos;y es que aunque ordiriaiiarocntclosSupciíores,) Prelados de losConuentos de Monjas, fuden pcrmitirlas,quc fe confiefen coa qualquiera de los aprobados por los Señores Obifpos ;pueden también,) lo hazcn muchas vc2cs,quandoconüienc,immuur efte tilo, ypermisión, que Icshandacio.y reftringiilcsia licencia, paaq fe confiefen íblamente conlosquc ks íéñaUn;) cntonzes 1opo- dran las dichas Religiofas conkiaiíc con otro,y masfino les vale la. Bubpara efo, comodefiende Tambar, did.tom, de turt jibbatt^. Y^ro^finopodtaj'jrfiKlehazcrtambicnJabc* ño»Abi^cáade lis Hi^gastclpcclodc rusñ¿ditos,piicscs íu Súpcriora, jPreladoOrdindiio,^ uquicncompcccdaiIcsConlcíbics, yno aotxoalguiK). 5P-Lodécimo quinto le figuCjijuc puede, yIc competede la miima maneraála SeñoraÁbadciádci RcalConuento de lasHuel gas, darlicencias áqualquicraperíbnaidónea, aíi Regular, como becubr, para que pueda predicar en i'u Díoccíi,y territoriofeparado iuxuConcil. Tlident. fef, 5, derefarm^cap.í, yla raaon la nrdfma» quehemosdado»que fe confirmacon va;ias declaraciones de Cardenales,quclodiccn aíi 5videacureciam P.Lczana locoiam citaXo^ n, 39-bablandodclosocrosPrcíadoslcmcjantcsen lajuriídiccion. 60 fLodécimo íexto fe figue, que puede, yIcccwpctc ala Señora Abadefa del Real Conuentode las Huelgas ,dar dimilciias á fus fabdi eos, aunque feanSeglares,para poder ordenarfe por quaiquicra Señor Obilpo: porque elConcilio Tlidentino/^/ta 3,caf. iO. dice, que pertenezca cito ai Eptfc^pos^mtra quorum Diacfjis ucf extjiam prditcitCfcríCí Saculares. Luego li losfubdítos déla Señora Abadeía cxiiluntrantumintra finesfux Dic)ccclis,y no de algún Obdpo^lblo le tocara áfu Señoría el darles dimiíoiias ,para que pJcdanordcnarfc,vc loquentes de alijs Prxlatislimilisiurifdictionis, dclendunc plurcs, Gx:xú:ín\xsdtfcept.jorcnf. tom. 2, cap. 127. Campanil. mdmerf.cur. Canon.rub.^. cap.^. num.Of. Barix>f.^e €5*porejiar. tptfcop.par.z. AUe^at.y. nMm.%.^ ’Tanh.tom. 2. de ture j^bhat, disput.z.quaíl. zÓ.num.iL. vbi rcfcit dcdfum tuiife áRota in vna Saímanltcenjicoram SeraphiuG^^cíi 117. /»- ter coderas ab ipfo tom. ^.fequenr. «iww.^.&aliacdccifiorcs ciufdc Kotx,quasadducit BztboC.mrrad.deiure EccLrjUjLíib. i.cap.n. num.6 1, f5*d2.& Lezana *vbtfuprd cbíla,quc diga allí clConcilio alptincipio del capítulo citado ,que noa Itceat ./íbóa!ibus,acalqs quíbufcumqueyquansumi.is exen.ftJSyy luego ^zúZyCUamfiÑulltHS Dicecefis ,'veí exnr.pt¡ejfe djcarts.r , &.C. po.quc fiempre lo limita con otra daufula primera, que Idlta en me cío,)' dice aíi: tatra fines alicums Uiacejts conjijstnt.bus y ia qual Va ad|etivada con el íubfianciuo, de quien liaola ,nen pe Abkatibusy ac alijs qmbufcumqueyquániumuts exerr.ptts-, jlü fe hecha de vcr,quc la liguicntc,etiamji MuUtus Dtacfjis e¡jt dCAt.íuty ié ha de entender en términos hat>ílcs,cfiocs ,dclcjsquc re vera no üint Nullúts Duecejis yócimiut tamen efie ,quja habent alíqued tcimonnm,Yci iocumdctciminatum»inquo cxcrccnt plenamiu lilüicdoncm rifjííiioncm,pcroficmprc intiaDiocccíífnEp»fcí>pí-*Y coíífirrnaí^ etloconlaciaufula vitima, querctíeti al principio ¿or» (?rí¿¿/?¿íí#o(¿ice clConciliocicrjaicsdc aucrnegaoo álos Abades la dicha potertad )adEptfcupos, intra quorum Uicecejisfines , perúneau Luego habla íbiodc los Abadcs,quc no tienen Díoceh feparada; pues los que la ucnen>comola Señora Abadeíá, non ciúí-. tune íuttaDiúecetim altcrius. Yaduierto fuera defto,quc aqueljA* ckaufuia 5etiamfi i^uüius L^ioicefiis tfie ¿¿.c<í/ríí*r5 nolaponc eiCocilio expreíamente,quando había de las dimiíbrías ,vpoieftad para cUaSshnohablando de la poteílad de dar las mifmas OrdcneSíquc-es-- iopúmero del capitulo cicado» yadonde chala dicha claufula. Pero aunque fe entienda de todo,fe han de exceptuar ficmprc los Prelados, yAbades,quellaman Magnos,yque tienen Dioccíi feparada, fín fubordinacíon alguna álos aeñoresObií^s,comolaSciiora A- badcLijpues aun Li poteílad de dar Ordenes menores, que megaallí clConcilío alos Abades cíenlos yettamfiNulíius Diíxcefiís efiedtcansUf »fe la conceden muchosáeítos Abades Magnos,que funt reverá biuUlus Dt<rcefisy\i docci Marchin. deSacramento Ordtnts, troB.i.par.z.cap. lo. ««w.id.Molfcf /»5’«w.&ScUius,quosrc-, ccnfct,&fequitur Lczan.««/w.p4./»yí«e>>5crcferuntquandamdc- clarationernSacraeCongrcgationisinhuiusfauorcm ,ylacoftum-> brcxs.cierto,qucla tienen en lodolosdichos Prelados,yen quanto ádardimiforiaslaScñoraAbadcfadc lasHuelgas. ^Lodécimo fe ptimo feíjguc,quc puede, yle compete ála Señora Abadefadel Kcal Conucoto de las Huelgas,el dar licencia, y remitir las denunciaciones ncccfarias para contraher fas fubdiios Matrimonio,iuxta Dccretum Concilij Tridentinífef.í^.derefórm^ cap. I.por brazón, qucíicmpicdamos ,de que fu Señoría es Ordi-, naiiocnfuDioCcíi, ynoelSeñor Arzobií^,m otro alguno jyafsi dice Lczana;?»^.io4.quccommunitcrcllreceptum culos Prcladosfemejantcs*/í« NuUtus Dicecefis-, yaun de los que nolo íbn,no lo juzga improbable,íinofueíénauthcnticasvnas declaraciones, q; fe alegan por ía parte contraria. Videatureciam Tambur. íom.x .de ture Hhbat .dí sfiut.S .quají.x . ^^figuc,quc pucdc,y le competetambie el dar licencia de aíillír alosdicnosmatrimoriosde fus fubcKos,por lamífma razon»pucs es el Orcinaiío en fu Dioceli,y con ia miilma juriídiccion ,qüc los Señores Obií^s en bs fuyas. Ídem Lozana. io5&:Tambar. -jhtnuptr quasi. 1.Solo cendrace diteicr cía. álos otros Prelados, yübiípo5,quc nopodiaaíillii como cílosrpor íi fiólos Matrimoniacombni dProuiTor noSacerdote, porque d ConciUopidc,quck)fca,^24.árr^r»T.íVf^.i. «3 1I-odccimononofcligue,quepucdejuníarSynodoenfuDioceli, yhazerconftitucioncsSynodaies,y leyes, no Iblo pata los fubíütwRcgularesdlno también para losbeculaiess vtprobant in limi li de abjs rta;bo5 babentibus Üioecefim,& terutonum fcpaiatum Tambur. tom.i.de lurt Aihat. diSfut. j. .vbi reteit plutei dccifionesRotx id doccntcs,&Lczanai;í//i«pra»»«».io<5.Peto en efto,y en todo/edebe atendetmucho álacoftumbrc.quc huui'crc. ^ >^4 ffe figuc, que puede la Señora Abadefareferuar muchoscaíos rcfpcclodc fusfubdjcos,comoqualquícraotro Prcladoauxta dctcrminationemtamcntaaamaClemente VlII.in Bulla, quam adducit Tambur. tom.z.cüc iure ^bhátt,dtíp, iejud^. 2. Porque ex lurc conimuni les compete cfta poceítad alos Prelados» ySuperiores Regulares, ymas álos que tienen Dioccíis aparre,quia illi vcniunt nomine Ep¡fcoporum,dcquibusexprcfsé dennít Conalium Tridentinum/i^ 14. CMp.y.y bSagrada Congreoación declaro, que cRomífmoíc entendía de todos los Supeuores Regulares} cll communis DD. Actus cnim referuandi calus ípetTat folúm ad potcllatcm iunldic^ionis,non veroOrdinís? yaíi podra también bSeñora Abadeía. Pero encRo también fe debe cRar abeoRumbre. ^^^o^‘§crimoprimofcñguc,qucaunqucbSeñoraAbadclaporn immcdiatamcntenopucdaponcrcenfuras,ni entredicho, ni ccíacion aDiuinis, porque cRo pide Orden Clcncal en la común xcntcntia }pero per luos ludices ,aut pcríbnas EcdcbaR/cas abea depuraras, puede, ylo hazc muchas \C2C5,como lo aduierte en fu Tiíita el Señor übiípo deCalahorrafnpTdX yílcmprc ,que cmbia Viíitadorcs,óComí{arios alosConucncos de las Filiaciones» (que de ordinario ir nlos Padres Cótcfoics,) licúan cRc podcr.y authoridad,quc les dala Señora Abadela,óel Papa en nombrandemos clb,vtdk:cbamusfupra habbndodciosContclbrcs ,quc aprueba, í5*^^* 5* €5* 5J•iodoe$a¿tode juriíoiccon, jque compete aquien la tiene Orcinaría,y picnarbcn rodo,eriam ínforoexter- Do, Vtkxjucndo de poteítaie cxcommunicandí, probant communitcr Doctoresex iurc mcap. cumtn Ecclejíp, $.cum omnes de ma- (S oBcd. (5* K? cap.ficut tHt, deStmoma. Noianc G.of. carj.^ r^onacbum^tn m cap.ejuanto^^jerb. J* troLatí, deoffe. Orii^.Panonnit. mcap.Nehsde ture Fatrcn. O^ ^©/«rfXíí/yj^tfo/rcccnfctjScfcqviicurTambatinus fom.z, de /»- re Ahbat. dtl}> 14. f*•num,^ .ylo mifmo es Cn quanto álas demas ccnfuras,y penas cfpintuales, comoionfii^nfion, entredicho,y ccfsatio áDíuinis,vtcoUigitur clare ex cap.Qu^enti,dever* borJizp^fic. cap. cum Ecclej^arHm,de ofjic. Crdm. &Dodtorcs communitcr rclati áTamb. at. Loc.^ disp. 15. *- 65*dtjp^ió^ q.i .qT ^. 8.yenorden cambien¿detende^ liis bienes, ypctlonas,jr }urifdiccion,puede procedercon cenfuras del modo,que hemos di-» choipcr tcxcamiffcap. Ddedo,Z^ cap.zenerabUtbus§.Attamtni &ibi etíam communitcr Dodlores defententta, excommunicationts in6. Tamb. atatus 14. f»</.J-Yafi cn vnaocaíion,que apio pocosaños hácierta petfona aUHcalChancülena de Vall^oM porviadefuerzadelascéluraspueilasporlosluczes nombrados de la Señora Abadcfa, declaró la Sala, quenohazían ellos fuerza, yde ciloaycoftumbrc inconcuía. i* • CPero aunque la Señora Abadcfa nopueda por üimmcdiatamente ponercenfuras, ni otras penas cfpiritualcs, porquciuxta comuncmfententiam requieren OrdenClerical 5puede no obílantc porfiimmediatamcnte ponerobcdicnaarigurofa,ycfpmtual,Y q obligue ex vi vori folemnis,atodos fusrubditosRegularesproklos, C30n^puede ponerla qualquiera otro Prelado áfus fubditqsRebgio fos profefos 5puescambien la Señora Abadcfa es Superior inimcto to,y Prelada, áquien prometen obediencia ,quando protefan fus fübditos, comonotamos frpra^. i. ex JUuftrifsimo Manrique 5Abbanfx{mq\iit )profirentHrfme tmeruentu Abbatts ,aut 2tenus Prdati ,nec ideo mmns adfincit mdicantur 'voUs¡olern-^ nibtis. Enquefe diferencia ella Señora de las de mas Abadefas ,que folamente tienen p3teíladdomcílica,ócíuü, como vna Madre de Famüiasen fu cafa,pero nojurifdiccion cfpiricual, ypropna, como cUa ;yel poner obediencia mvirtuccSpiritusSanai,iiuc ex vi vou folcmnis,perrinctfolum adPraelatumOrdinanunihabcnccro mriídiclioncm fpiritualem, vtprobanccommunitcr Doctores ,banchez InSum. hb.% .cap. i.nttn, z1Vazq. ia. disp. 154. 59. &alij ,quos rcccnfcc, &c fcquitur Tamb, tom. de lur. Abbaítjs. ^^Puedftambien por la mifma razón la Señora Abadeíá de el RedConuento délas Huelgas, adiferencia de las otras, que no ücncnclla iurifliccionefpiritual, yordin^u,ciifpcnlarconius uboitosEcleliaaícos,y Regularáen el ü. para cÜQ, comopueden los Señores Ooifpos, ylos demasPrej^ <í8 6p dos Ordinarios,ex Ñauar, cap. lí.dcHoris num. Í4. €5*aS- urlOcrcm^r áiifi.p 1 . cap. £lcsítharttás,T3níb. ctt.loc.dtSp.\$.qita¡i. i.tJHm. 11. {Hiesnaaadedopide el Orden Clerical en lo de mas escomo ellos, VI probauimus fupra. ^Puede cambien por lamiTma razón, yádifereiKÍadelas otras Abadei^ dirpcníarálusrubditos,y commucarlcs los votos, como «jDalquicra otro Prelado,quc tiene cfta junldiccion erpirítual, yordinaria, pues tampoco recjuicrc el Orden Clerical,fino tan íblamctc bjuriídiccion 5Lcfsius dcmíl, €5* /«r. cap.^. duhttat. 17. mm, \15. ycomoenfeñan muchos, puede el Prcladodifpeníaríe áaí:miímo,ycommutaríc los votos, veprobatidem Lcfsiusibúiem/MíW. 1ló.camjc^Hcnt.tX poder irritar los votos áfus fubditos,fuponoolotambicn,pues para cfto aun no era menefter poteífad de juriídiccion cfpiritual, íino tan íblamc te la dominatiua,que tiene qualquicra Abadefi, ylos Padres rcfpcc- to de fus hijos, ylos maridos rcfpc»5to de fus mugeres ,Manuel Ko-. drigucz tom, i.f7. ifttajt. z5.Lcfsius, Suarez » 3calij pluics apud Tamb. de ture ABttanjf. dtíput. j2. ejuejí.6. q* Mas dihculcad nene, fi podra difpcnfar con fus fubditos en rodas bs irregularidades, yfufpcníioncs, que prouicnen cxdclí(5to occulto,cxccpto homicidio voluntario, yiasquccftuuicrcn ya deducidas ad tbrumcontcntiofum iylí puede cambien per ConteíTarium, feu Vicanumod id ípecialitcrdepucatum abfolucrá fusfubditosde codos loscafos, ypecados ocultos, aunque lean teferuados á bSede Apoftolica? Porvjucfodoellolcsconccdio álosScñorcsO- bifpos enordena fusfaoditos, el SagradoConcilio Tiidcnt./í/I Z4. «/í.p.y hemos d¡cho,quc puede lai>cnora Abadefa lo mifrao,quc ellos ,cuam vt Dckgati Sedis Apoflolicac, menos en io que requiere cícnciolmcntc el orden, yConbgración tpifcopal. Alo qual refpondO;qucion mucliosAuchores losque conceden cdoalos demas Preladoscíentos.quc tienen bjurildiccion Epiícopalcon ccriitorío íéparado,/?» Nulltus Dttecejis, comola Señora Abadefaj yali en crtafcntcntb fe hade decirlo mi£mo, que en los cafes podados, ni halk> razónde dit'crcnciaí anres reparan muy bien los Autores deda Opiniónyque el Concilioen el dicho iugar,no dice ,como en muchos otros calos,que les concede alosObífposeifa poicÜJíá,íanquuyua DdegattsSedis Apo^oítea^ finoabíblutamentc :Itceat Eptjccpts .n trregularttatibus , 3cc. Yali defienden ello en ios dichos Prelados, V\cnúa¡JczmSum.p.i.libjS.cap.iC. i.Rodrig. tom.i. qq. guiar.quap^^.art.il. Q* 16. Ó* .^r.p. Flores dcMcna Ub.l. Só lib, 5.‘vítriOT. nsém. 18. Sayio inclaui tib.6.cap. 11 . KnmAi.mfin, Auil’a de cenf.par.y.disp, io./^«^.<í.Thom.SarKb, mSum. Itb.z. cap. 11 . num,^ .Perootros mcgan crta{»teftad álos dichos Prelados»j^ folo la concedenálosSeñores Obiípos pñi^tiué quoadomnesalíos.Fundanfc principalmente en vna declaraciónde Cardenales, que lo decide ali, &refere camBarbof. tn coUed. addfc~ tum CoHCil. 'Vrident,ctíato loco namA.'p Suarez. dice ^.par. tom.^^ diíp. 41.Jed. z. num y. quefuffiaentiratione,authoritate nobti de ea conjiat. Yfilaay,quicnduda,qucferamasíeguroelncgarlcs átodos, iosque no fcan Obifpos ,aquella poteftad ?yafila niegan muchos, que cita ,y figuc Barbofa vbi nuper :yfuelcn añadir otra razón,de que cfta potcilad ,quc íclesconccdeálos SeñoresObií^s, es contra el derecho común cxpteíb,y por configuiéte odioía, atq; idcóiímitanda adpropiictatem verbi Epijeopus^y no cftenderlaá otros: pero la principal es la primera, en que ícfunaan,y que depende déla verdad, de que aya tal declaración, ypor efo Diana/><«r.4. trad.^, rejal. 111 . vtramquc opinionem vocat probabilcm, 70 ^Lo vigefimo fecundo fe figuc, que puede, yle compete ái la Señora Abadcfadc las Huelgas, ádiferencia también de las otras A- badcfis, que no tienen cfta jurifdiccion efpiri cual Ordinaria, dar licencias de cntrar,y falirde losConuencosde Monjas,que áella efta fujctos, yen el mifmo RcalConuento de las Huelgas ,quando ay caufilcpitíma 5porque cfto pertenece álos Prelados Ordinarios, y Superiores immediatos de los dichos Conuentos,iux ta Concil Tri— dentinuni fíf.zS^de Kegul. cap. 5. yafi fe loconcede Gibalino tom. de CUííf. Monial. disfut.4. }.5•1d.áotra Abadeüfemejate enlaturifiiccionálaSeñora de las Huelgas, vtretuli ¡Hpra^. 6. /7«.v2.3p.6cVidcaturTamb. de mre AbbattfdtspHt.zi. quajl, 1. 3• 71 cVltimamcntc puede eftaefta Señora, ya ella le compete, a diferencia de las otras Abadefas ,el dar Ucencia ,ypcrmifion ,paraq en fu Díocefi,y Igicfias ,pueda cxercer, yvíar los acfosPonrificales,y infigt’daSiquaiquiera Señor Obííjx), aunque íea íblo titular,vt infirnili i^obat Lezan. dtcl. confult.^$.num. ioi.Flores de Mena Cít de ture Ecelef. Itb.i. cap.iy. yz €Solo no puede la Señora Abadefa del Real Conuento de las Hj¿[oas, conceder indulgencias, ni parafusíubditos ,ni en íu Dioceíisj^rque ella poteltad es referuada alos Señores Obifpos priuatiué quoad omnes aiios ,vt refere communis opínio ex cap. Acce- ^dcTJtibies, dentibus,de excefsií. Pr .cap, NoJirOi de Pcénit. Ecllarm.tra^ ¿iaíule mdul^díB. i.cap. 11.qu^jí, 5.Nauar. traci. de indulg. ^tubíLNota B. 3i^aljjpIurcslcqucntesD 10. q. I.art. 4. qua^íunc. x.Lezonaiam Ikpifsírnc ci tat. w.108 .ís ¡fe ouc lo aya vladola Señora Abadcía,quc es lo que fiempre aduici to^ ¿debe atender mucho en aquellas mateiias de junTuiccion. ^Nomeparece ncceíita de mas pruebas, ni masdeclaración» laque tiene» yha vfado de tiempo immemorial ella lluñrirfima Señora,ni ello fe elceibe por necelidad, lino paraqueconlie ámuchos,quelaígnoranellajurifdiccJon,fiendovnacofatanllullre,y Grandeza tan rara» que ñola ay en Europa igual en todo, yen Efpaña ninguna,que pueda pareccrlc. Pertllujtre Coenohmm (dice el mifmoquc liempre ,Nucllro Illuílrifsimo Fr. Argel ,vbi fupra) StruBura y (5*dote nuiltinfertus 5Aíaiejlaíc ,fS Jmperto , pccleJiajUco yjiue Umporaliyfupra omnia ,que haclenus agno- Mít Hilpanus Orbes. Conque acabo gullofo liguiendo ,áquien primero me diola entrada enel Afumpeo,) lacnfcñan^a en Salamanca,fiendoMacllro mió »quando eraCathcdratico de Prima, Ovtinamxiernúmduraturus !Omnia autemdicla, vel vbicumque ámediccnda, Sandte Romanx Ecclelj^ ,imó &Sapicntiorum correólioni fubmiito. Eiellc Colegio de Nueílro Padre S. Bernar^ do de Salanoanca ,ylolio jo. deic>6z. JW. Fr. J^iguel de Fuentes,