scieee AI-readable full text Open interactive document viewer

Fratris Didaci Stellae ... in sacrosanctum Iesu Christi ... Euangelium secundum Lucam enarrationum : tomus primus

Diego de Estella, (O.F.M.) (1524-1578)

Full text

PFRAIRIS DLDA- CI STELLAE ORDINIS .MINORVM EN-SACROSAN. Gun WE LEY CHR I Su O-. BDIONCDONOO S TORCDIECY A NGG EDT SECVNDVMLVCA:M, ENARRATIONVM, T.OMY'S.S EC VN D VS. * v^ L LMANTICAE Apud heredes Ioannisà Canoua. M. D. L XXIIII. CVM PAIVILEGIO. SET. & JL CAD ILLVSTREM Ld fqq pO cHETISSTNVM PA- | trem, eximium q; verbi Derconcio- ; . matoré, DidacumStellam, .. — ]oannislberi,Epi- gram ma. PES si -Ausia faostllivenerandaNauarra tritiplos | : Eli EE duce;perpetuum amas, peat opus. Ese U/indice te tanto, bibulisq tume[ctt auemis, Digna putat tandem»famma per afivayehi. T'uque inflar Tauli, nam ardentipetlore Chriftum | Effers empyreum., pulpita facra tevens. | Te pia Fyancifci pendent commercia [anddi ; T'epia velligio fosbitefofpeserit. — — Dodlayiras terret prauos tua CónCI0 oan, A (fido papul criminatorta premi. ; Ingentis prastas Animi virtutibus atque Ataribusseloquie rellgune, fide. Dulciat erimtulcentanizoos tuayerba fluentes, Estcibi fecundis ling "ud diferta fonis.. Hinc tot natura dovis;binic ffemmate prifco - Clarus gis.tanta relligiont fruens. " T. T'umerdihi, omn da culmine dignus eris. FHs demura accefiit t4nto4, laboreparatum — : Hoc opusseximiavelligione mtens; — Hcprompfit tantiveneramda cient patris, Ex Sophia ac oris dulcia.mella Ho. - Atd, hoc ummartale decus pariet tibifemper, Et tud perpetuofama perenmis erit ue E SECVNDVSTOMVs ENARRATIONVMINSBEATI L VCAE EVANGELIVM. Ny ule ica GAP Varie demptor nofter) vtin capite , precedentifacile eft videre? | fuosduodecim difcipulosad dS, predicandum miferat, miris j js : virtutü dotibus eos illuftras, c | poteftatemq;faciens amplif Nutn,j. adm PN (imá,v t oculishominum Itu - penda miracula proponerent; vt veritatis ab eis pre- Luc. dicatz clari(samá tcftnnoniam eluceret. Hi eniin tam quáterrz promifsionis ardentilsimi tuerunt fpecula tores . Sed cagranü (inapisin grádiarboreindiesina gisacimagis crefceret:cumq; fapientitsimi illius Salo ;.Reg.1o monis fana Chri ít redemptoris noftri in vniuerías Cann, illasregiones undiq;efiztíparfa,(icvt no folüregina illa Sabba:vérü etiam malti alij in fuorá vnguentorü odorem currerent,vtrecüberent cum Abraha,L(aac: & lacob; enia melfss creícebant,candoreq;indue bitaradeo nece(Tuin crat;vt melforánumerusetiam augeretur; Y tin Ecclefie horrea easinitterent, Ideo Tex. * Cni? vaiuería mefsis dfis poitquam duodecim dif 'eipulos miferatiinquit nofter Euigelita x (Poit hecaütea d:fignauit dominas & alios feptuaginta duos x)Poft hzc, ícilicet, pottqua miferat predicato- res 1maiores,qui erant Apoftoli , nüc mittitininores, poft 13m Apoitolos miferattdefignauitalios (eptua ginta duos;quía figniter hos elegit; & ab alijs difun xit. Sicut A2oftoii duodecim fuerapt iuxta numerü duodeciin tibuum Lirael,ita ifti terunt feptuaginta . ddo,vttoridem gentibuslinguarüEuageliü predica Exodi5: ;ent. Precerea ia libro Exodilegin?, e &lij líracl ve neruntin Helim,vbi crant duodzciinfontes aquarü, & (epcaagiata palmz . Sicut tunc ad corporis nutri mzntà przparauit Deusillos fontes & palimas'itaad 1efociliidá totius midi aaíinas , poltillos duodecim . Apoitolos, qui quafi duodccim fontes aquis fuz do- L.Cor.t0. KANN LE AR ( i rinz totá terrà ircigarit; addidit dás hosfeptuag tà di(cipulos:vt (cias ficut ApoltoP? ait; omnia in: gura cotingebant illis,quia multi erat creditari;mul- Num, it, tis indigebit magiftris . Adde etii » ficut dis accepit de fpiritu Mo(i;& dedit (eptua ginta viris, qui etiam roplietaueràt,& adiuuaust Mofem in regimine po* ulisità Dc? accepit de (piritu Jefu Chrifti doi noitri; & dedit (eptuaginta difcipulis,qui £uágcliü predica rent, & miracula facerent prophetátes;& adiuuarent Ch.iila faluátorem noftrüin oneccEuigelij. 4 Vnum auté hic obferiandá cit;g nó defunt moderni qui di caat, hicfuperfluere hácparticulá duos:idq; a(truere cótenduntautoritate Girecorá codicum jn quib? fep Tert, lib, tuaginta tantá [criptam eit; & in eundem numerü di 4-contra cunc cofentire Tertulianum;Hierony muin,Ambro Marco. fium, T cophilatá, & Eufcbiumin prüao volumine Mat. 8. loan.4. Hd LS:3: V.S eR: - ! & Bedá qui (eptuaginta duos legunt , endo; Ecclefiafticz hiftoriz:quapropter dicunt SEASE Hier lib 1 E. - buiffe codices,fed mea quide fenrcntia errant, ix Esi n 3x vili qur fedi EOM Febillam phanius v etuftilsinus autur inter Girtecos in fine pii- Teoph; mitomi adaerfus berefes feptuaginta duoslegit, & ju Dh M fanctus Clemens martyr tertius pott Petrà louficé A E b libro fecondo Apoitolicará conditioni capite quin- 2 E LL quagelsimo nono, Attipulátur en ijs codex Grecus ; died Apoitolicebibliotbece;niinii pre feferens vetutia. T tein,Neq;hisobftat Ambro fij Hieronymi & aliorum ; ub : : patró autoritas . vcritimile enim cft; fcriptores illos Pod breuiratis gratia pro feptuaginta duob?, (cptuaginta citaffz,qnod & factàvidemus in primis Mofaycgle - gis interpretibus,qui ca c(Ient (eptuaginta duo;ncia peex fingulis duodecim tribus dele&titex: tamena &mnibus vetuilis [zriptorib? (ub titulo [epruaginta allegatur: fic & lkomaui breuí:atis itudio centum c quinq; iudices ex fingulis Higinta quing:tribus tres Tex, * deleétos,centà viros appeliatonz. Sequitur, x-Et iiütillosbioosantefaciemíuz x [ug feptu " ginta duo diícipuli no funt vocat; Apoftoli quauis NPGES jus it mitfas,& ifti etiam milsieffznt a Chrifto ad pre dicandü quia Chriitus illos tantum duodecim voluit vocare Apoitolos,X alios folá diicipulos nominzuit yt videarur eife duo ordises Apoftolorg & difcipu- lora ; loco quorü eft ioter nos ordo E pifcoporuim & presbiteroidNá ficutin Apoftolisforma eti peut cü: ita infeptuaginta dilcipulis forqia e(t presbytero rü, rat enim inüdgs pctis pleaifsim? xrátout Db E o lusait)omoia cóclufa ,tübt pcton erat müdus o ; ( Qalatá: fustyrannide diaboli,qui erar princepshoius ke TAE & per Chriitüforas cijciendus. Operabat mca dm loan 12. bolusin filios diffidentiz, in quib? ur tunc dià . uv do tuimus.Érat müdus Sodoma & ad ümulacra iulta,prou t daceba: 10$ omncs aliqua Goimnorra;cunies nur; erànus ibbe ; Cor. 12; cilles, & dormicbamus multi: ideo mittitpunc luces; 4. Cor. i1; quibus teüsbra: pellerentur, inittit medicosa quibus mundi languores curarétur.mifirfortesa quibusfor Dis arinatus vinceretur: denigi mittit homines cclef. | te$ & diuinos;a quibus internusnoftck in paradifum Luc. Coatrteretur Mifit inquá ipfe etia Chrift? in fcriptu o, Iawillusvocatur.NOaufercturfceptráde luda(in- ————— Quit lacob)nec dux defozinore ei*,donec veniat.qui Gen. 49; mittadus citEt Mofes. Mite; qué miffurus es.Et ip» fe qui miffus cft apatrc, Apoltoiis dicit,ficut mifit me Ed i paier,& ego mitto vos Et ideo ifti difcipuli otfici Pent Apottolorum;& inifsi dicütur,ná milii font a Chrilto,& code fpiritu repleti,& varijslinguislocuti Suntenimifti (ancti difcipuli Apoftoli;mcdici anima rü & corporü;do&tores, pattores, & teges- Nain fub hoc verbo misi , omnia officia cláuduntur. Binos autem mittitboues mundü araturos, & Euágelicum 'Toix.2 A 2 [cinen OÀD; 20; - v»- &Enarrat, dwCaputNy er ore tc : fsimenfparfuros, qPraterea quia dixerat, vbi funt 0 vei trescoügregati in nomine mco, ibiego fum ja medio eorü, vt v enemenrti? ciet cá eis, v oluit €05 ei: binos. Simul vt humilitatis eifzut ammatores:imi- nor enim gloriaad duos diuif? v enítquà fiad vnum integra veniret, Aiq; etiá vt :ninus dzinonis am?,X hom:nü audacta, & carnis noftre negligentia cos ja- uadere poiletinia? ením audét pugnatores, duosag- gredi, quá vni. Addeetià vt intellhigerent,negociü of. íc,ad quod vnu; fufficere nà poffzt. «Demum duos Prober.$ !Pittit ad focialis vice co:mendarioné,& ob mutuam 99er eofolationé,& cóforinitatz .krater enim qui adíuua tura fratre quafi ciuitas inunitaiatq; ad veritatis pr^ ; dicidz certioré coateftationé, quia ia ore duofá ve Deat.r7. triáteitium ftat omne verá. Deniq; vt concladibi nosillos mitnt, vt inutuá infe habeant charitaté:ná E cá (itamor gratuítus tédensin ali ,nó dli js 2 Greg,ho tec daos effs; nemo eaim charitate voie à iere 2 : 20, Ceipfam : ianuitur eaim e nemo predicationis ott í 17. Eu, Aebechabere, (icharitatéad proximi non habet. 3doquidé (ola hec oraniü vitcut princeps & re ina charitasnoftris operib? vim & valorem tribuit V ndediui? Paulus, linguis homindloquar & An- 1.Corgj. gclori;charitatein aátnon habuero fact" tum velut vo UP Ss(ouis, autcimbali tianiés,Sopat quidem cimbalà, omnes; cóu9cat, vt diuinis officij» interfint,po [tea vero ipiumforis remanet,cum aliorü benefici] fuerit caufa velut anteaferreü atq; ecreü factü, Ita videtur cócionator,qui hac vircute nó eit decorat?, qui cüre liquosomacs ad virtuté infctandá prouocet, & ad D«i(aauifsimos amplex? alliciat, velutastinnies pe cator & asiferia plen? perüftit, Vult eniin Chrift? vt nosquicócionatoris nomine & officio gaudem^,eas virtutes,quibusalios volumusinfigniri prius habea- mus:precipue eará reginaim charitaté, qna & meri" tá & (ummapertcétionem noftris operib* cumulat. Aísimilatur maxime folis calor charitati, ei* enim vir tute procreátur herba, planteq;altifsumas & protun difsianas radices iaciunt, arborestrondofisfoli)streu &us : & ei? pulchritudins cóferuant, & ad expectat mataritaté peruenisnt Sic charitas labori noftro me ritifacit,& in virtutis (eimita dili géter curreréfacit, Scdcniq; ine illa(inquocáq; velis opere) nó diuites& locupletes euadem?. E cótrario vero amor cargalis & inádan? ignis calori fimilis eft ; qui omne quod tà git deaorat, ab [amit.fta fenfualis cupido quancaq; adco exceilencé virtute & mcritum deítruit & in vi- lem patuerem & cineremredigit , à itaut fapiens Prou, jo.sibignis num quá dicit fufficit,fic & cupido carnis;a- : uaririeatq; honoris & quidquid eft mundi. Auarus enim,numquá dicic fuf icit , nec ambitiofus fatiatur honoribus, ec caraalis hono delit.js.fed charitas vt folii calornructificat; adauget & amplificat noftra o pera; Volcbatigitur Chiiit? ne fructus & meritüpc- riret, qui ex tanzo oif;cio atq: labore poterat,co ilgi, vt dif.ipuli hac charitatis dote effent muniti:qnando quidem fiorentifsiina & pulcherrima corona eos de bebat condecorare,& id«o mittitillos binos propter , mutuam Charitaten & dilectionem . € Expende e- tian, quodantefaciem feam dicit, quod m ittit illos: nam ficut iiferaz loanpem Bapoliam pracurfo ! rem, vt prz pararet corda hominum , ad fufcipien- dum Chriftuin , fic iltostam quam praccnet & pre curfores mittit, quidicant. Parate visio Domino; E (2,4. rectas facitefemiras cius. Iftienim crant f:roi illi Mat224 mifsi a Domino,dicerenuitatis, vi venirent ad mop tias: & Angcliveluccs milsiad gentem convullam Efa 18. & dilaceratam, & verendarijilli Affucri Regis mor- kieiter.8 tiferz (ententig reuocatores,& qui via Domino pr parent AtqueJdeofubditur. x Inomnem cni Tex, x tatem &locom quo eratipfeventurus, x. Poftau- : ditione verbi Dei, verit Chriltus in animam per fi* dem viuam , atqueideo fpiritualitcr eft hocintcll;- gendum, quiain animas fid:lium venit Chriftus in- uxibiliter , i haspotibime , que verba Dei fufci^ : piunt, & eius Difcapulosaudiunt, Nam corporali ter Chriftusnon venitinomnem ciuitatem , & locü vbi Apoftoli & eius Difcipulipraedicarunt, Venit autem fpiritualiter in aninias audientium verbum c- 1us, habitat cnim Chriftus in cordibus nofiris per fi- x phe; dem, & hzc venít perauditum ,auditus autcm p£t. & oig ig, vciburm Chrilti. Primo itaque predicatoresantcfe : mittit , vt audientes verbum Dei credant populi, & poftea Chriftus fubf.quatur fuos pradicatorcs, Ante Chriitum ibant pra-dicatores,pra paraptes do mino hofpitiumin cordibushominum. € Obferua autem qued per hoc quod ipfc erat pott illositurus, vrget cos,& ponit ftimuluin; vt bene exequantur of ficiü fuum, fcientesquod iubfequetur magificr,Qvà do enim (cit Difcipulus quod magiiter cft vifuruso» pusfuum , & quod illud debet exzininarc , operatur maiori óiligentia & cura. Siccontipgit vt pater fa» 15ilias aliquande dicat $gticolis , itead fodiendum in vineamca, & ego ibo poítea vt videa quam be- ne labora(tis; [iti agricole;nó eft dubium nifi quod fcientes Dominum venturum pott illos, ad vidcn- ! duin opus diligentius & folertiuslaborabunt,& non | otio torpebunt : nec vbi difpliceuit Domino fuo la. borábunt, (ed vbi viderint Dominum gaudere, ma- xime fiipfe Dominusegriculturam optime nouerit & percalluerit, magaitice laborantes pramiaturus; Ideo Chriftus mittit ios ; vbi erat poitea ipfeven ^ turus, vteosanimnaret, & exhortarcetur ad bee & fi deliter exequenduin officium fuum, Ícieates Domi: páillic venturü." & Admenetlocusifte fic viuere € operari; tanqud qui Desminfpcétoré habcamus om^ ur) niü operationum noitrari Qimnia eniti cernit ocu» Jus eius , omnia videt, omnia enim opera & verba & qoitiiinas noftras cogitationesexaminabit , &in die iudici] manifeftabit.Si enim in omnib? nofirís operi- "pus digná hanc cogitatione habctemus, fcilicet Deü (ua admirabili prouidentia omniacoratemplari, ih fanioremmeritetmrediremus , de confcientia vitac: noftra cautius & confultius anobis pouideretur. Qoid enim mifer faciescum in horamortistue Do... .- iinus venerit , lucernis ardentibus ad ftrutanduim SOpho f» Yerufaletn? fcriptum e(t enim, Omniacordafcrura. ! P*T- 15. tur Dcus , & vniuerías mentium cogitationesihtel. ligit, Le UNUS oo TMMMPTT Sisi comer ENERO EPPRRRPHEPERFRERRERREERRUS so lvwon, ligiriDàminusieaque ventüruseft;adiudicandum . . Kdifcernendurh inter bonum & malum; & hora qua nón putas; & forfitan craftina die; Hoc enim certó fcias Dcum venturum , vt. examinet orania intima tui cordis & anime penetralia.Sed quando seniet*hocinontibi vult dicereinec iftis feptuagin ta difcipalis indicauit: Sciebant.illum venturum fed quando effet venturus ne(ciebant;nec id expri mit Euangelifta.Scis etiam & tu; v éurus fit do: minus,& ignoras;qiiando venietzdeo coníulo; vt illud técum prudenter reuoluas;hanc,qua nunc: vi üis horam;tue vitai y]timam efferobidq; diligéter curandum;in Deimandatis recto tramite. perfifte we xe. Silenint indubitanter fcires;j illid fore vt vnus 51,777. es tuis féruis mortem tibi habeat paratam , nonne | gbomnibus& fingulis precaueres? hoc certe nul: Jo indiget refpofifo:atq; ita illud fit apud te indubi - &àtum vnum ex feptem hebdoniadz dicbus te effe interfe&üitum , vnaq; illarum etiam! fi inüitum te eritururm erit remedij?vt teinfontem & fine culpa omnibus & fingulis his diebus fcrues tànquamvnaillarum moriturum:& ita die domini a cum primo mane furrexeris ; hoc tibi: futurum fpera,vtin ca fis moriturus , &c ita paratus incedé . de laqueo & hamo abícondito capiaris:ldemq; ti; bieritptz um fequenti die& omriibusalijs, Simili appófttifsimio éxemplojid tibi'oboculos po - fiam. Cumenim: curfum celerem & vélocé equus oder o Eie lento gradu & pedetentim équum ducit; vtipfam térram qua poftea cft tranf turus oleat,& fecurüsincedat;nein curfu celeri cà. vium putet iter. Sic tu fi re&o tramite & fwliciter is peream deambula: ; tecum; ieiu$memoriatii deüolue; c terram. olfacias in quiam citifsime eris gedigendusmorcem in vita coritemplihs.Sed funt ebrae qo snulti;hiqsnonfanz mentis & cer qui domi: vios Vita: leicogitát»Scqua velint parve fe poffe fcin dere putarit;elleq; in illorum poteftate mortem & sitam, «ita effet aliquod parini fragmé üita;éx quo pro libito nüctuhicam, nunc palin (ciditis-Haec mens liisinfaniseft ,& maturius aut egy a2 01 dplicirátióme.er poftea eos? LL —— fkiiis qui feieminifteflo habüe sanie partibus QeReseririe elicicutmi eonelibiririünm ;qo ian a veritatis ds i$ dihesétátgdon cori iacileb riitictin efto tems EF pil Có ptit poft reér | OU d id qe S itlos vadat &c'diligenter inta&étü; dto oficio fc exercuernisy eipfe eram tapeefqued ériei pespectaderintjeos contgac ,Glüpplictumi eG E» . & 4 Luce EüangeliJ. - - ébibant ; deanitiarum Cheiftussqii nor celintüfühi anibitu:S 5 deillisfumit.Alterarotioe(tvtwideab;quipoterit ^. 0. vifitator,cum facerdos quidam Verri ri cii mem nus viduarum & aliorum miferortmonece(sitati bus confulere?Vifitatorquod fui muneriseft iuftir tiatr faciet;miferias autem pauperum: fobleuzre;po cius diuiti & potenti Epifcopo conucnitiqni etiani füa autoritate ouiumvdefe&tus 5:8c tgiemuis!alium. fuperbum & potentem poterit cattigare; Afpice igi tüt tu qui Epifcopi Scprelati officium geris;quem admodum Elifeusferuum (uum :Giezi mifit, vt 4« Rt£.4« adolefcentem fufc itaret,vtq; poftea (GLodinec fers à iiis nec baculus valugunt) ipfe. Elifensádoleícetie — 07v € téiti mortuum füfcitait.lta tu poft tuomrvifitato: NS res'abire dcbes;vt'quod ipfe nequiuie, ta facile pre ftare poteris.Sed iam illud euenit;veIx noftra pcc cata meruerint,vt fint multi,qui hóc atergo relin; «^ susc Quentesin amoeniori atque iucádiori fue dioecefis T Iócó vitam degant;tanquam marthóris ftatuae im^ mobilesceteros ad labores mittentes: Et vtinam hornines do&os fimul & probos mitterent qui & fermóne & opere plurimum val:rent:quemadmos düm Chriftus;qui hos dilcipulos mittebat. Hà veé ro nón nifi condu&ores & receptxorzs niittunt; qui decimas colligant5 mátfupiüm 8c. y niucrfam fub: ftantiain exhauriant;Sc denique totum fanguinem " [^4 * . 3 -— » eot ,* bi guiesQuany dol ibas parum veliruhil cuf - rántes.Quam quado rationem ouium fsarem habe - bit Epifcopus , qui cum ipfe Roms fit; eius oüile- velefrin Hifpanis vel Elandriat Ouium icerté fun. pribus& expenfis ipfi laute & opipare imnt,nec tecórdantur; vt mittant aliquem concionatorem ii é&s pafcat,cum nec ipfi poftea ad eas r&uertans dico diuini bo páftorquam fiauis prelavus eft difcipulós mittitad colligendos : fri&us;, nec ad rceupérandam pécuniamgfedve ., i. Euangeliumillisapéfiant ;Scad(e conutrtantar, ^. —- & nonfolumhoczonténtusetiam cunriámibnifiG — "^ fec co&tamque fan&os conciósatoreejipfe fiam 707277 pofteossendite iud etiam nolo fübr filentiopra 75.5 foie » vtaliqdandé contingat bospralatos * R Epifcopos ad Vifitandám fua fire: 'Epifcopos ad vifitandém füam didcefifiresm Tis camen effet tad eii nunquam: perseniffenez PITETMAG &ammoneéotenduntanimo vtinfrffisGüibüsme —— Bars nec et famessrenntés aliqao atxilió rer uréfitur;fed vteas eenterent Sc del (ceret. Adr « : la 5 NET D ARN CINA 05200 shi nU peer esl velie f -s. eradis Se u » - i * b Ls eat 9 "YI (nt reas breTé&córti &notiim ideni woe aeedets Sm à sprite N:jandém Ge de p datà riii fálsdicis quami voritiiodam "hfétani Ste ilÍe 13 Toma. À3 Propheta Enarr, cin. Caput; bes e Propheta Elifctis: ; dé quoc nunc dicebamus cuis venit;ad fufcitandum filium Sunamitidis incuruae uit fe ficut puer ille; cum effec vir:& fic fufcitauitál Ium;Sictü cum tuos vifitas,etiam fi'dignitare pré clarus, diuitijsque fis abundans;s'qualem;llis tae bes oftendere:cumeis benigaé Sc humiliter agé$y ita vt humilitatis& benignitatis excmplum:inte selucéativt audcant , tecum/oqui;fuafque nécefsir ... tatestanquam patrono dile&ifsimo pandere ae m 1.5352. nifeftare.Sed de his ha&enus; vtad contextumxe? & — uertamür, E£ dicébac illisyMejfis quidem multas - Ja4m.10. — diceret(ufficeret mea praedicatio in ladsca, fed ba: beo aliam meffetn inter gentes; alias oues qua n9n funt ex hoc ouili:ad.quasego;on vifilbiliter.vens turus fum;ad illas ergo addücendás ; neceffariaeft AREE 4 ung. fer.1. Apoftolorum & difcipaloram: mifsio« Comparas ' autem Ecclefianimefsi,quia ficutin mefle nedum d APR grana ipfa; fed Sc palea & ftraminain area-ducuna eia türj'vbi poftmodum pcr trittirationem &- cibra: tionem adinnicem feparantur «fie Euangelium 4n Ecclefia/Dei omnibus predicatur 4:& oinnes tam boni quam malifunt in Ecclefia Deifed percenta tionem diftinguntur. Cum in.areà triticum munt - dátur;cum aliquantulum fit ponderofum ad mun*, . dantis pedes.cadit;palez antem xapido vento erus tur. Ita nirhirum in tentatione quando boni & mas liexaminaritur.y boni ad. Dei pedes, proijciuntur, pàali; vero tanquam leuis palea ivpdique fparguns tar, R.e&i narique & iüfti qni-tentatione tanquam igne appróbantur,ad Denni inagis accedunt, me 'ura2, —— autemrecedunt & femonentur «o Chriftus cumu horto ad patrám totus fuo;cmaore madidus feruens tifsima oratióne Oraret;ad Dei pedes cecidit, fuper 'dob.a. faciem fiar órans; Sic lobin füa.tribulatione: 16 Danicl, 4, S Sufannascor eiuserathabepsfiduciam in.domHs zfai. eH SoeBiceras d pbdet visiléAvigcnttuit Ezechias; 2: 39. J faex fan&us: fic. Dauid orans dominum 5 cum 1s A24 icAngeluminara lebufzisfieetis lofaphat Res 2.P4ral.30. eum siisit; Cum ignoremhs;quid agefe de eanevs - hocfolumbáberusrefidul vt oculos nafusosas ad acruntiomris Dei. ele&i& art YRer. S Deum 1.Par4l. 10, ficà Deo; E 2.Paral.x7. dudacum E jog lere: longius x Pytboniflam cenfiluitSic-Afa. honi oraret dolore: pedum. pide Grego. ài adaltaprofiliuns libr.7 .mo- grososump. Es s A Yon apperet- F'robos autem Sc restos, 74. C4. 6, netab(íconditam.Sed in: die iuditi exibunt Ange: 1 pertinencia ierten eg cii ds n KIA caminumignis.'Tuhc etiam'congfcgabis Deuszpi ticumin horreum fuum , paloasveto coburer igni irexcinguibilii:iNunc vero in sredEeclefiz mix: tum eft triticum cum palea : €ogttofearitur- tamen boni&malivtdiximus in tribulatione; 8c difcers nentur '& feparabuntur in vltimo'die; ; Obferuá etiam quód licet; palea non feruiat: ad yfus-homir nem merendi prebentes.ldeo Dieusc(vtait Augur eaAugufis, in ftinus) tolerat malos: vtper'ipfos bóni exerceane Pal. 65. £üm noluit" erádicare zizaniam.«q.Praterea in. 2attb.13. sric(sis terra, Et anifit: qui fedtbat (upersiuuem, ! loeprüpter difcipalorum)eón olattonemsgfwts0s confortaret. Quia fi:eis Chris semtritus d) Ntdebatur iirporiere.seo quod.qui ferninat ex pedutt Aonga:terüipore:enmm. patientis, : qiieutemsfiériCpeideb.: Vnde Efaias«Letibuns E/4-9* ] semteieietntr samo pps fcipuli non putarepr; (e mitti adsemtriltem s fed ele&sbittn dicit quod. wittelat;easad:mttena dum. Sie Pfalmagy Cu ndaehrymis ;in Pfal12 g« xultstiang;nae rhrymentnrquiaperduntícmienyqwiauod (omis —— . —. naturamoritur:eufnautem metunt;exultant zqui& T. Corm. T5» dum:exire eltaerefley: metic nifi tatione; éna&kus 38 nifi,yt feratur; à fides Xie fola. debet- m Nebem ' 4 Hebre.A. Ej4. 4.0. — Luci Boangelij «andi, & intentio predicatorum referre fru&us fuz do&ring:nam non debent przdicáre, vt mul: tifaciuint nominis & fama cupidi , vel vt laudes hominum , honores aut dignitates venétur, vel vt populo fint grati atque accepti.'His igitur de cau: fispopulüm mefsi afsimilauit Deus. Sed nüc quid dicat de mefforibus audiamus. Opérazij «atem pau: ci. Pauciérant pr&dicatores refpe&u totins mun: di,qui erat conuertendus. Obferua q operarios vo cat pre dicatorcs verbi Dei : vtfcias quód nonfo: Jum ore fed vita , moribus & exerriplo ac fadore predicare debes . Illi qui edificabant lerafalem, vna manu tenébànt gladium , altera vero opera: bantur. Paulus Apoftolus verbum Dei comparat &ladio,cum dicit. Viuus eft fermo Dei , & efficax, & penetrabilior omni gladio ancipiti.Sicpredicae tores inaltera maru debent habere verbum Dei, altera vero operari. Hac de caufa dominus dixit Efaize, Quafi tüba exalta vocem ttram, cur non di: xit Quafi leo , tonitru , vel quid fimile ? quia tu: ba ponitur in Ore ; & manibus tenetur. Sic przdis catio ore fit, & manibus fuftentatur, hoe eft bonis operibus. Oportet vt ore & exemplo przdices. Vt fol etfi mente Decembri eos illumiriet,qui Norue: giam, regionem Septentrionalem incolurt : non tamenillos calefacit: fic fcientia multos quos in: — fricuit, quid fit faciendum,non continuo ad facien dum accendit, eosattingit ad fciédum;non ad ope randum.Sicut non dicitur diues, qui multas intelli ic diuitias , fed qui pofsidet eas:fic non ille iuftus e(t,qui fcit de virtüte differere,eiufque definitione cognofcit;(ed qui illà preditusjeam colit, & exer: cec. Omnes trahitur, & ducimurd fcientiz & co gnition is cupiditatem:fed danda opera, vt fcientia fit cum virtute copulata. Nullam vtilitatem confe: Gen. 27. Exed.30. Tomans. Eccl 4, d - tera autcm par - fi, vt faceret labitim éeneum,cum bafi uentur in animabus , nec fru&um aliquem perci: picnt,qui non que docent, faciunt. Cum in&rmus videt , medicum ar&tam fibi & ftri&tam regulam imponere;circa potus cibique fümptionem , ex al: te videt medicum epe beneci um nimisque genio indulgentem : medicinam cesi ; dard pendit& nihilifaeit. Bic quite audiunt;egregié & praclare concionantent; e vit tatibus ré&e dicentem : contrárium tainen te face: fe norünt , nullaténus tuám accipient do&rinam* Caue ne de te diei pofsit, quod dixit olim 1íaac; Vox quidem , vóx Tacob : marius autém 5 —ÓÀ Eau. Voxiufti lácob ; quia bota & reta prect cás acfi effes fan&tus Tacob ox fed dei deis xd Efau,& peccatoris. In Exo A ^t ^ tbimn & eneuhi , quia praedicatio réfonás eft: pn iubet;qiod fit cum bafi E hoc eft cum vita (an&a. fine qua labium ipfum labitür & cadit.Cum facimus,quse priedicamus; labititn zfiéüm AG (imul cum bafi , qu& fuftentat do&rinam. Pam (vt Paulus ait)in quó alium iudicas; tt ipfam 2» demnas : portas eim literas propri daninátionis nam bene loqui;& male viuere eft fe i - (uà damnare, Talis opere , deftruit ore edif cat. Vnde in Ecclefiaftico habceur. Vnus o & alius deftruens:quid prodeft;nifi lábor?Et quód Chrifto hoc maxime difpliceat ; patet quia Chris ftusmaledixit ficüIneatn , quia non hábeb : &us;fed tantum folia verborum: fcribas eph rifzcostot maledi&tionibus laceffebat , quia folia verboram ; fine fru&u bonorum operum habe: bant. Bene dicebant, fed male operabantur: atque ideó dixit Chriftus populo; vt illos atidirent : opec raautem eorum nor facerent. Et alibi dixit. Popu lus hic labijs me honorat;cor autem eorum longe ^ MAr a1. 4Matt. 23. Mattu1 y. eft à me. Quis crederetalicui dicenti ,effeviam]as - tronibus plenam ;néminern autem poffe; per illam tranfire abíque expoliatione & interitu;fi qui hzc montt, ftatim eandéin viam perfequererür ? Quis non hanc fufpe&am exhortationem haberet , ho» ftes in fequendi;cum ab eo effet fatta , qui ex par: te'hoftium fe tencbat ? Idco Ieremias ait, Non cre: diderunt R eges terrz , & vniuerfi habitatores or: bis, &c. Sed quia dehis plura diximus in capite o&auo huius:nunc vlterius procedamus;& audiae mus Saluatorem, R ofat- ergo dominum meJis , ut mittat operarios in mej[zm. Juem. Non minus quam de vitz difcrimine & periculo agitur ineo quod Tran, 4; àd vosmittanturtalespredicatoresqui & vita&c - exemplo , fimulfan&a ac Catholica do&rina vos - inftituant,& erudiant: & co:Jeftis patrise viarn res &am édoceant. "Tantum hoc eft negotium , tam magni ponderis& momenti,vt in republica Chrie ftiana fint fan&ti & probi predicateres : «t dicat Chriftus,& quafi nos inuitet , vt eum exoremus; . fummisque précibus contendamus 5 vt tales mit: tat. Qram praeclarum bonum, quantzq; excellens tiz fit ipfa falus, à nemine non cógnolcitur , nift quando ea eft priuatus & deftitutus.: Tta füauifsi- mus fru&us qui ex concione colligtur , qualis fit. ; poninteliigimcs:nifi ctm fiobis deéffent concio« | patores qui cum przftare poff-nt. "Alias fi ipfi de effent; veluti Arabes & Gentiles effemus. Habetur in Apocalypfi loannem vidiffe quendam Anger LE Fuangeliam eternum ; & euange« lizantem füper terram ; & linguam ;& populum; Pofteà vcnitalius Angelus ar Cecidit , ce- cidit Babylon mf gna: Vides quomodo verbi Dei dedi * miridus ? vita cormiüntj& illa meretrix cecidít; & murídus cadit , Eiángelizante Angelo qui habebat Euanpelium dern fua. Et cum diceret populis & riatiomibus ; T'iitiéte domi: nüm,& date illi honorem, gi c.Atq; tà propter tá: He RAD. in hobispredicatio operatür,acer um eiietiuppliciü vel populo ve] náriorii , à qui* bus Deusfui verbi przdicationefemoterét: Et fic vApo A44 Deus per Prophet A imos ia popula Ifrael eafti« ímes, 8, mótitbuntrir à fratri vfq: ád maré ; & db Aquilone víq; ad oriénté circibüt qnerentes verbi Dei 8 hon inueniét.Ideog; Déà fummis precibus exore: mus, vtüi verbi nó mittát hobis egeftaté: R'ogate 6 donum mefsis vt thittat operarios ir füieflern fü&. Sed fingula verba difcütienda & obferuarida farit.4 Primo itaq; dicit, vt rogent: per hecoften dit défideriurs fuum circa animas nofttás:quia to: fe vtrogctuf, Cum Chriftus fit dominus mefsis; intendat mittere operarios ; nihilominus vult rogari, Primo quia licet Deus inténdat aliqua fa: Toma. A4 cere ceievult'vt rogemus & oremus , quia difpofuit * ponconcedere;nifi oratus vt infra fequenti capite Deo volente explicabimus. Secundo orari vult vt przdicatores mittat, vt difcas quantum fit bo» niquanteque dignitatis X excellenti praedicato rem effe:cum Deus orari velit vt pre dicatoresnuit tantur. Non enim Deus vult orari nifi pro ynagnis rebus:&c ideó magnum quid eft , vt Chrifti Ecclee fia nos habeat Do&ores & praedicatores. Et ita 1.Corint 32, Pauluseos inter partes Ecclefiz minifteriales retu Epe.4. — We& recen(uit.Sic etiam Deus propter peccata po uliabftulit predicatores vt in Propheta Amos V) Eee :$*.— dimus. Et Ezechieli dixit; Adherere facíam linz guamtuam palato tuo, & eris mutus. qSecüdo o 2 s minummefsisfeipfum appellatzipfe enim 1n quan? tum Deus iure creationis eft omnium dominus, & fpecialiter bominum:etiam ratione, gubernationis prouidentialis & per moultiplicium bonorà collae tionem. Tertio dicit vt mittat,quiamo debét prae Roma. YO. dicatorespradicare niff'mittátur.Ideo Paulus quo : dicabunt nifi mittaptur*O ftendit etiam F $ "i 4 pco ;edicádi donum Dei eftiquod precibus daxuryrion ftudio aut ingenio humano:quapropter . Jacobus ait. Siquis indiget fapiétia poftulet à Deo. «(Quarto operarios vocat Predicstorsequiaemagis opere quam ore praedicare debent. Eft enim verbu n Dei gladius:qui quidem fi manu non teneatur ; n0 . terret aduerfarios , Vnde bonispreedicatoribus in! quit Pfalmifta. Exultationes De1in nen eorü & gladij ancipites in manibus eorum. ulti enim Jaceb.2, 7/4149 funt ficut magiftri cementariorü, qui nihil faciüt; nifi imperare: ferovenientes plus xecipiüt:& ma- nus ad laborem fero & tardius mittentes maiorem mercedé accipiunt. Vnde preclare Lacedaemonios feciffe legimus qui cum Demofthenem quendá ne £xrium hominem optime & falutaris fentétizs auto rem fuiffe cognofcerent,illam approbari t: fed qué ' dam fenatu virum probum & integrü elegerunt» 427 Philippi. operemus, Deus(vt ait Paulus ) operatur in 0915 velle & perficere:tamen liberü arbitri cooperatur 7^7 "agetur. Sichomo qui & gratia & fpiritu Deiagis zur, quanuis parum agere exittimetur,nihilominus agit:quoniam pandit diuinz gratia arbitrij libérta temi Spiritus (an&ti flatibus vela bonz volütatis ZMattb. 2.0. opuseít vt nos pue operari], &.non ociofi. Pater [ar Ieann.6. borarét:& dfsctiam per loannem dicit operantini 1. Cor. 16. nócibà qui perit. Cooperatores.igisur tumus Det; vt Paulus inquit.« Quinto dicit in meffem fnárhos eft in faluté animarü. Adhoc enim mittütur à 0: - pos dist: sdtigoraliacVnsle lesbrisp arto eultodesagrori de cA NI «$4 nO lerem. Enarr. in. Caput. Lac &i(unt fuper eamin gyro.Non hominü inquit fed agrorü:quia téporalia querüt, Nó fic Diuus Paulus 2.Zer.12. qui Corinthijs dicebat. Ego non quero veftra fed vos.Quanuis multi( vt idé Apoftolus ait) operari funt fu doli:qui nó coleftia;fed terrena querüt ample&ütur.Sed mittens illosdís ait illis. Zce. Ne quiefcatis, Meffor nanq; femper ambulat. Ne fitis in Dei itinere tardi;atq; pigri.Ite inquam.IN üquid ad venandü?nunquid ad pifcandü?ludendütebrian dumve^hoc certe officià nunquam Chriftus facer: dotibus commendauit:imo vt femper orarent , & fui verbi concione populum in Dei mandata ailice rent,non auté vt eum diísiparent atq; deftrucrent. Laban cum tondebat oues fugit lacob: fic c prz? G£7. 3 ec latus fübditos dilacerat , fugit & recedit fpiritus Dei & Deus.Expéde etiá quàta fit differétia in iti? nere malorüà & bonorü. Alacres enim in fua via té Pres, 2. dàtimpij letátur cà male fecerint,& exultát in re: bus peísimis: quorü viz peruerfz funt , & infames greflus eorá.1lli greffus funt infames qui dantur in Dei cotumelia;ex quibus nihil emojuméti excer: pit;preterquam quod inbonoratus & demoni fub je&us manet. Nibilominus tfi vità alacré degunt: cü.fuá pefsimá & infatiabilé vol&taté adimpleant. Korü auté exitus infolicifsimus & lamétatione di gnus eft:qhdoquidé fuorü laborü premi miferam atq; eterná morté expe&t. Ideo Spiritus fan&us perSophoniá Prophetà clamat;dicés.Vlulate habi 5$ opbe. Is tatores Pile.Pila enim mortariü eft quo grana qua tiütur atq; molütur:quo nimirü fignificaturmun: dà hücmortariü effe;in quo boni X mali quatiunt. Eo tá dilcrimine vt quáto magis bonos i&ibus có: cutias;eo fortiores & cádidiores redditur: mali ve ro veluti galle (ex quibus atramét conficitur)ni* riores & deteriores euadüt: fiquidé (nos omnes a ores in zternatorméta conuertüt, Boni vero eun P/4l.1 2 5. tes ibant, & flebit, mittentes femina fua. In itinere fiebát;fed vide fru&ü laboris, veniétes auté veniet cü exultatione portantes manipulos fuos, Sed quo modo mittit eos. Ecce mizco wos ficut agnos incer lue pos. Apoftolis dixit Chriftus q» mittebat eos ficut oues inter lupos:nüc vero iftis fcptuaginta dicit cp mittit eos ficut agnos inter lupos , quia agni filij funt ouium; & diícipuli Chrifti filij fpirituales fue fat Apoftolorá,Sed nücillud volo,diligéter aduet tas,quam praeclare Deus officiuaucupis exerccat: vt pote qui venaturus lupos,agnos mittat. Multos enim tyrános(qui & vita & moribus lupos fimula bát)histeneris agnis aucupatus eft. Nüquid non vi deturtibi lupus rapax Saulus, cü petebat Epiftolas Damafcü, vtfi quosinueniffct huius viz virosac vA. 9. raulieres vin&as perduceret in lerufalem?Deiauté benignitate hic patiétifsimus agnus fuit fa&us , ita vt dixerit,dominc quid me vis facere? Vide dexte* re excelíi mutatione, vt luposconuertat inagnos: itavt illud Efaiz adimpleretur, Habitabit lupus cà Eja.11, sgno.Sed illud deléda, multos iam prelatos qui de berétoues effe;ficut Apoftoli,Sc multos facerdotes qui dcberét effe agni velut Chrifti difcipuli , lupos rapaces efectos effe:qui nó folà lana oui tegüturs earundemque,la&e & pinguedine nutriuntur , fed X VA animasouium per negligentiam. & fceleratam vis ^ tam de(truunt & labcfaétant. Verum Chriftus iftis : | à euibus Á— — T t MCN 1.Corintb a. Exed.23. 105.38. Greg. libro. 1n0r.29.C. 11 Exed,8. Iudith .7. I. Regu17. peu 15. Inditb.x6. — Ji, fed Iudith filia Merari Genef. Nj . preterea cum fuos difcipulos: quafi: ; Luce.E ouib? & agnis(quales Chrifti Apoftoli & difcipuli erat) vniuerfum ad fe attraxit müdáà:in quo ci* orn nipotétià reueréter licet admirari. Infirma nàq; eli git De? ; (vt Paulusait)vt fortia quq; cofundat. VndeinExodo dixit Mofi.Mittà crabroné antete. Vide& expéde quibus copijs,quo militü apparatu; quà inermi exercitu dfis aduerfus infeníatos & ini micosfortiísimos,népé mufcis & crabronib^. Vnde disad fan&üTob dixit. Nüquid ingreffus es thefau ros niuis,aut thefauros grádinis afpexiftitque pre» paraui in tépus-hoftis indie pugne.& bellitcum: his imbecillis diícipulis qui(vt Gregor. interpretatur) táquá nix erátfrigidi,cü toto terrarü orbe Deus di micauit. Nec etia I-haraoni mifit Leones aut im: manes Tigres fiueVríos,fed Cinifes & muf cas,qui - b? reb? vilib*&c abie&is fuperbifsimü rege vinceret & profterneret .1ta etiá cà paucis hominibus hiíqs inermibus potentifsimum exercitum Madianita: rum füperauit. Superbum Goliam imbecilli manu aftoris deuicit ; arrogátem illum & blafohemum Holofernem muliebri manu interfecit: quod fa: &um ipfa Deum laudans,cancbat ,dicens ; Domi: nus omnipotens nocuit eum : &. tradidit eum in manus fominas& confudit eum; Non enim ceci: dit potens eorum à ruuenibus,nec fi]ij Titan percu ferunt eum CM EM impofuerunt fe il iffoluiteum. Hoc idem fuperbo mundo Deus cfücit , vt mittat in eum hor mines inermes: & imbecillos & oues aducríus Lu $.Sed fingula verba óbíéruatione digna funt. .. Predicatores fuos nó vocat Chriftus abfolute oues aut agnos.Sed quafi oues & ficut agnos,tamen ma Ji fe&atores & mundi principes; non quafi lupos; fed lupos vocat. Omnes enim nos poft miferü pa: . rentis noftri lapfum peccati:cótagione corrupti a terrena & caduca fumus PAR 1, & homines .fi« cut & olim proni funt ad rnalü:fed fuperueniesDei -eratianos bonos & probos efficit.: Et quia nemo adcó eft probus& re&tus, vt in partem carnisaliquá tulum non declinet;& ex parte fpiritus non claudi cet,quia hac eft noftriappetitus inclinatio;ideo no dixit illos effe oues,fed quafi ouesjnam boni no €X omni parte funt perfe&i. Mali vero cum deprauata natura ih malum fint procliues; nullaque acquifita virtute decorentur , & ex vtroq;.capite: fic infecti fint,abfolute & finc addito eos lupos appellate jt nos mittat, ad eorum necem & interitum vult efi monitos.Et ccrté ad martyrium parati hi effe deberi, qui ad.có: cionandum à Deo mittuntur; maximé hac tempe: fate , qua veritas omnibus iám exofá atque nim! ca fit, quam fi pr&dicaucris;ftatim tibt &c do&rine Á tue detrahent;etiamfi verbi Dei concione przsclae rus & infignis fueris, hinc indé Scinuidiam & ma: ximá perfecutionétibi cóparabis .Ita'vt €go. nune quam áliquem concionatorem infignem viderim, em nó inimiciproftrancriit; folo 2 4 tqi ita omnes. egregij concionatores inter "upo ones tinum hi Chrift difcipuli.iSic fan&i Prophete E(aias; Ieremtas »Michaas, Ezex chiel;Daniel;Amos,& omnes qui veritatent prine cipibus;pralatis;atq; tyránis pradicabat;alij intége fe&i;alij dilaniati ab eorü manibus cuadebát, Att Büphnd. 5 5. | 'deetiá q; nó dicit mif , aut mittá, (ed mitto de pre fenti,vt fcias q» femper mittit , & 9 nüquá fuá fan- &am ecclefia obiiuifcitar,de qua ipfe femper foliciz P LA- tusambulat. ga & eius domus & ípófaeft.llladeni p,L,r.- «que priora veiba (Ecce ego)magná vim &. empha : e. » fim habét;poflent nàq; aifcipuli domino obijcere, qui fieri poffet:vt eos inermes cátra müdi potétiá&c principat" mitteretqueuc arma;quas pecunias quá fapiétiá eis daret; vt cü [iteratis & fapiétib?difcepta rét;illis tribueret;vt ficut oues inter lupos, & ficut lepores inter canes venaticos eos proijceret.Hàco ie&tionéChriftus diluit,dicés.Ecceego mitto VOS. Attédite q» qui vosmittitego fum.Ego fum,qui Lu Exed. 14 142. 10.2» ciferü eiuíq; fequaces à fupremis fedibus ejeci., qui Pharaonécü eius exercitu(poftquá regnü eius Ae: gyptü fcpté duriísimis plagispercafsi)in K bro ma ri demerfi.Ego q, Amalech memoriá deterra deleui | quiq; percuísiOg regé Bafan, Amorreos;Edcos,Ca Exod.r77 naneos deftruxijqui terre precepi vt Dathá & Abi. uj ^r. ro deglutiret;qui ferpétes ignitosin defertümifijd. rp, 16 murosierico folo equaui;qui fuper tabeliariosOcho NW a zie igné ieciqui mud diluuij aquis deftruxi,quigs E Sodomá & Gomorra cóbufsi.£go qui Madià & po vue 6. tétifsimü exercitu Senacherib, qui Affyrios &c eoru 4-« Regz. Ie ducé Oloferné potéti mana füperaui.Egofum prin. Gepef.9.. - xepsmagnus& fortis qui vos mitto;de quo Dauid Ges, J. 19. canit.Dnsfortis & potes, dás potésin pralio.Acfi |, 121 2 — elarius diceret. Attédite difcipuli mei; & cótéplami E e , . - D» 82^ nimagnanimiítaté & potétià eius,g vos mittit,quá Me 19. fi claris oculis intueamini;,quodiibet pericul& obla I"drtb . 13 . t& inuadctis. Vnuíquifa; veftrü me & corde & ani« Pfalps. 23. mo gerit;nó igizur eft q. timeatis, Vnde obfecro co». g 4,4, $ gitatis,tàtà audaciá;tà virile pe&usMofi effe nati, «à homücio effet pa(lorq; cuit, vt füperbü regem "Pharaoneé effet alloquutus; diccns relinque populü me? N6 certe aliüde nifi quia me fecüferebat. Di- xitenimilli Deus.Veni & mittá te ad Pharaonc, & ego ero tecü.Ingreffusq; Mofts ad Pharaone,di Exed.5, xit.Hzc dicit dis/De? Hfrael.Dimitte populü mcü vt facriicet mibi in deferto. Póftea vero cü facie? pye4 19, batcopià,vtiniregnofacrificarét jrefpodit Mofes. ^ Dom e dMepAety diera immolab im? OR. NS, Deonto,Nominorirpe&ore& audacia refpoditElias | regi A chab,qi illi dixit rex. 'Iues qui EE A Ta 5: RE. 18, racl. F.efpódit Elias/Tu & domus patris tui,q dreli quiftis dómy & fequurieftis Baalim. His accedit 8c A-Rt3- Elifeus qi regi lora dixit. Quid mihi & tibi ct. Vn de Mreopiesppatrs tüz Spaxris mi-Viu dfe | xercituü in cui?cófpeGu fto, c.i no vultülofapha regis luda erübefceré,no adiffemquidé ENS exiffem. Quis cát animü & fpirità cocefsit: Deus: E Ideo fan&us iob diio dixit. Pone me dfe iuxtate, //P.77. & cuius vis manus pugnet cótra-me. Dauid etiam P[alm . 17; dífio ait.In te eripiar à tétatione,&c in Dco mco traf grediar murü. Ac fi diceret, Auxilio tuo domine li € beraborab hoftibus,eorüq; vrbes munitifsimes ex pügnabo. ideo diis leremie ait.Netimeasafacieco lere.r. rü;quiaego tecum fum: vt eruam te.Et paulo pof zelabüt aduerfum te;8 rion preualebiint;quia cgo técam (um;ait dominus vt liberé te; Abrahà cá fuis. Gezef.14. x'érüiaculis quatuor reges fimul vicit;Déi fretus au xilio.Vndecü timeret puer Elifei videns multitudi né Afsyriorü; dixit Elifeuss Netimeasplures enim. 4. Reg.6, lom. — A5 nobit kh ERe. odd Rma. 8. nobifeum funt ; quam cum illis. Et vidit puer exer citumangelorum Elifeo opem ferentem . Ideo do minus Ezechieli dixit, Ne timeas eós,quiaincredu li & fubuerfores funt tecum , & cum fcorpionibus "habitas. Ac fi diceret,Si virtute ornati effentfi effet ide muniti, & charitateroborati & Deum fecum haberent proteétorem,timendi effent:fed omni fce Jere füntcoinquinati &peccatorcs;ideo non timent di.Qui datvires homini,Deus eft, qui Deum fecu "habentnihil eft quod timeant;qui Dco indutus & gnunitus incedit ; nihil mali peret, Mirabile enim eft, Paulum videre,quomodo hisarmis indutus, vl tró hoítem prohocct ,inpugnamque incitet pro: ^ mittens(fi opus fuerit) omnem mundum debella: turum,dicens.Quis feparabit nos à charitate Chri: Qi?an tribulatio * an anguítia? an fames € fcio qj neque mors,neque vita.Siillequi ereis armis , aut toraceforti indutus ambulat : quique magnani: anis & potentibus hominibus femper incedit comi ' $&canunea tatus,nulius timor hunc talem inuadit: quanto mi: nus deber timere , matorique Íecuritate & corporis mbulare:qui Deum prote&torem, patro pum;ac defenforem habet Ecce igitur ego mitto Lucan. y. Ihe. vos.Sic tempore belli ciuilis cum Cefar in Italiam giauigaret, Vt gentem que 1n Brundufio verat. cum Antonio fecum ferret,qua nauium penuria ibi rez manferat , cumque füperbis vndis mare effec infla: tum, &nauis huc & illuc ventorum flatupelleretur; Amyctlas nauta cepit ptimefcere,tüc Ctat fe nau tz manifeftauit;dixitque illi, Ne timeas qm fortur ma Carfaris tecum vadit. Si igitur Cerfar qui homo erat,quique in biduum in puluerem & cinerem re: digendus;fola prefentia timorem omnem € medio tollebat, videbaturque ei fe prefente neque à flu&i bus maris;nec à Scyla & Carybdi effe timédü : quà to alacriores & fucuridiores , quam virili pe&ore omnique depofito timore deberent , hi incedere : E "quos Chriftus filius Dei viuus comutabatur $ Vos Deute, S0. enim alter & virtute & meritis Cafare proftantior & cxcellentior affe&atur : ideoque nihil timeridü. Ecce igitur-ego mitto vos, Vnde dominus dixit Mraeli;5i exierisad bellum contra hoftes tuos; * videris equitatus, & cctera,non timebiseos : qui — "dominus Deus tuus tecum eft,dorninus Deus ve: fter in medio veftri eft. Quanto ergo melías cunt facerdotibus noui teftamenti hoc faceret? Ne igis tur cogites Chriftum fuos mififfe difcipulos incr- mes : fed forti armatura munitos , quandoquidem Dei virtutem fecum ferebát;Bene nanque cogno? fcitur tali effe praditos , fiquidem mundi potentíà eiufque imperium ( curn ipfitam paucitarnque im becilleseffent) vicerunt; & fuperarunt,omnemque orbem fübegerunt , Pauca oues lupos vicerunt: pauci agni feroces lupos excellnerunt : hoc autem non propria virtute; S viribus,fed eius qui eos mit tebat.Hi enim vitam & fpiritum à Deo habebant; ibus mundus carebat; ideoque vi&us & fupera: tus fuit. qAttendas obfecro fimilitudinem vide: bis in hominis manu cutem delicatifsimam ; qu& quidem quanto magis laborem exercuerit ; eó me: Tius Éortiticatur, vt facile eft videre in ij$,qui & vi &um & veftitum manuum labore fibi queruht, : Videbis quod in calcei foleis cum corium ita fit for * Enarr. n. Caput. X. te,iam tandem labore & exercitio confumi.Nota- -bileenimeft vtcutis pedum eius qui fine calceis incedit , non folum non abfumatur : (ed durior & fortior fit : folea autem quz ex duro corio confe: .&a eft difsipetur.& de(truatur , huius: autem ra: tio eft , quia cutis manus & pedisanima & vita fu: ftentatur,corium autern folez nec vitam riec ani: mam necfpiritum habet. Qiiid cogitaseffe in cau fa : vt laboribus S perfequutionibus iufti & fan&i viuant ; & gaudeant:ijs autem mali vitam finiant* namboni Deum habent, in Deo viuunt , eiuíque fpiritu pafcuntur : & hac de caufa non folum non laboribus vincuntur , fed pr&íftantiores fortiore: que manenttanquam cutis viua. Mali vero € con: tra ideo vincuntur quia Dei fpiritu non roboran- tur.lta Dauid Goliam interfecit : lofue toutantof- que principes : hi autem difcipuli magnates & po* tentes mundi : & non mirum cum (vas partes Déusageret & defenderet. Ex hisdifces quantum homo Deoadiun&us & copulatus valeat & pre: ftct. Primus nofter parens ftatim cutn Deum ami: fiffet iners ; ignatus , & debilitatusrernanfit,& la: tebras querens Dei confpe&tum effugit , hinc eft illud vt fugiat impitis nemine perfequente , in quo clarius Dei potentia fplendet , & relucet, vt fta? tim confcientiz ftimulum addat : qui eam vexet & difcruciet , & quocunque malus ierit, ibi cum rfequatur.Dáuid'enim poftquam in Dei offen fam ett lapfus, multorum malorum coriquereba: tur.Primum rhalum eft fpiritus & cordis contur: batio , fecundum eft fuz virtutis defe&us,& de 1l: lo tertio conqueritur quod cor proprium eum de* teliquerit. Cor meum ( inquit) conturbatum eft ; : dereliquit me virtus mea , & dixit , Et cor meum dereliquit me.Qui vero non habet cor, quam for: titudinem quzfo habebit ? quem non timebit 5 $2 lomonautem de iufti$ contrarium fentit . luftus vtleo confidit , ideo hi difcipuli etiam (i humiles pauperes & manfueti fint , ficut oues ; nihilomi: nus tamen cum Dcum fecum ferát potentes & for tes efficiuntur , Vt antem nullam partem fue fpei 4n mundo reponetent , fed iri Deofolum confide: rent , nori folum non voluit vt arma materialia fe« «cum ferrent , fed neque facculum : nec péram;nec pecuniam , nec aliquid temporale , qua propter fe: "quitur in textu illis dixiffe.(JNolize portare faccu- lum. eje peram , neque calcismentai ) Poftquam dixerat. Ecce ego mitto vos ficut oues , mirabili ordine addidit ; nolite portare facculü neque pe: tam.Ouium nanque conditio eft , nullam fui habe re curam. Adeo fimplex animal eft , vt tota fua gu bernatio à paftoris cura & folicitudine depen: deat. Dominus ( inquit quedam ouis ) regitme,8c nihil mihi deerit ; Nanquid de hoc poterit gloria: tiPapa? R:ex vel Imperator aut aliquis magna: turi & potentium. mundi ? nequaquam certé. 1j fianque quanto plus habent, eó. magis .infaciabi s Ji: defiderio & cupidine aguntur, grandique re- rum necefsitate laborant. Sola: Chrifti'ouis cum folertem & diligente paftorem habeat;alacrius ca7 nere poteft, Nihil mihi deeft.Ideoq; bonus paftor Chriftus dixit onibus fais. Quando ego mi(i vos fi ne facculo & pera, nüquid aliquid defuit vobis? Et refponde 1 Regum. Ivfuc.1o. Gentf.5. Prouerb.28. n (alm . 37 E C" 39, Prouerb.a8. P[al.a2 . Luce.22. e IT xs S i-i ED —Y - J"DuceEuanpgelij; ———— 6 refpondérant; Nibil. Tn Grécoenim habetur; 'dó — tnirumDauid cümiriterficefe vohit Goliámit fe es paféit me,& nihil mihi/deerit;fllioü? quam — quamad ila pero PH GaaEU je cic RUE DR Peuspafeit j nihil deeffe potéfty quandoquidem — x& nimis^optabat: adirapleuit/1t4 GC tif iündum ápfa ftii fauorem &c fpem in illantpofieSUcolos — velis 'férire 8 percutctejopus efeveab eo difceda vatiIpitüt-ve]IDeustüi curam habeat; opus eftvcte — fiáutem curirillo ftétéris; poteriseüih vesbisinhé ipfümycuramituam j & cogitatutttuum inipfum ^ meítarejnon autem lapide percutere; Volt domi- | qa&es:neevllanimundiremypreter Deum remis — fnusvthi4 níütidB effent alieni átdüefeparati, vt ^niifcaris'; Beatus nanque Francifeus-quando ali - 'poffent ínunduinihtérficere;Sbidépwoluitvrnec . ^08] quém fratémmirtébatad predicaridum ;dicere, — daécilum,nee pérám;nec diuitiis Bofsiderenc Pra 20 2t , , "erat folitus ; Ja&a cogitatum tütinrifdorino; 8c — "trea pauperes hiittiteós ad pradicandum; vrina - p/alm , $4. eratfolitus ; a&a cogicatum tttirr ifi domino: terea pauperes friicti&cós ad pridicaridum s vetpfa 3pfe te enütriet; Nature enim neceffaria nunquam "paupertate do&rins autoritatérh tribüerent: vt o feruis Dei deficient: ea nanqué-fuppeditabit.'dos — viderentur aliquo füpcndio pradicste:;-quod qii quinus vires tamen verbi Dei €oncionator;hor — "dem praedicationem deftrüere folet; Expérientia 59257. débet Deo'confidere;prefentis vite fümptus;etià — fhocéft compertum; sá fseerdoces a vel; iofi qui LR fide'illis-ipfe param curet jabundanter fübminis rem amplam pofsident;quiqipiridues itüschás epr.U8hms frabitinémens rémporalibus occupata minusprae "bent;predicationemt poft terea -réliniquuit -vt in osos ieeteternaiNamrcum nullusfitdóminus:quide — "Abbatibus & Epiféopisfacile eft viderejpracipuüs 0.5 féceffarijsferuo; non prouideae, credendumelt, — "Gné Chrifti officii; dequo magiéipfidebererit glo Med: EA Ri adis o s Dices ee defü* — riariin fiegotiatiónetrconuertunt? Hradimodum .CUIUCR wrmnldeo icatótés ópérarios,quia "fimilesfuntáuibustapacibts : epo ftquam fuarh, -. 3e Mattb, 20. dera iori quad domismm setis pertinet Non fatietatéin ex Bisfiosicspins ple adéüpium infe: Là ovs rie pater familiasdat-mefforibus:quod comedant? "quuntur. Tempore Herodis multierant predicato | *]pfeprouidcbit vobis; ec cumillisoperarijsquos — dcs nemo: audebat d jtiijifi Dfuds Baptiftayqni Már.6, duifit páter familiasin vineatíüamaliquam cons — «cum nec lcdsdurriset ddl cipem mmn T *uentionenrde cibo aüt potu fcit ;quidhoctotum ^ -jiitiss haberet veritáter illiaad&c? pé&ore mani -—€I ad dominut» viniéz fpe&abat;'Sifdeliterinvis — -£eftabat.Etantel oantiem folusElias-auizadeo pau 3-Reg» 18 fica domini laboraueris,R nullaisetram corporae — "perimus eratjvtfolitié veftis dorin?cffet adus cft i Tis vi&tus habuerisseum nec: voláilibus-celidéfis — regem Achab reprehédete;Sicef fortisfandifsina ' eiat necpitcibusrmaris rmultó-mitiss tibi , quiin paupertas atqi'adeo libera, vt raggi AlexaB: 'eiusvinez laboras jpromitto'de&iturom. Pulchre — der vehementéregthas admirar "orumfor eniin &occmur , eó:meliusnobiseuenturum ,fieb ^ 4irudinem 8 zudscfambriderct.Q um com éinsoculig Be afpe&irfuerimus fufpenifi.Siocolido — Alexander quid effecjquodin-vitamagisti : x Z[alm.35. E Er ENS ry (iH lef ind i S nid ORA EAP Pe TEIL Tux icem 3nini füperiuftos. quomodo cibrim & p R jpfraütém interrogattóniátisfeecrünt;dicentes;fo - áilis fübminiftrabit:: Obferus aicoisuod didum Tori fé eel etinaisirbe ni EDS IDRÓS Heer thicà dominode;virga & peranonfieut^verbafo — siidiat manifeftare ipfal paupertas;cum nihii habegt. sant eft intelligendumi; fed 3netaphioricéoSCfpir& — quodamittére pá(titi Atq; itárilludefteertum ordi tualitér pro conhdentia 'cordis-in:quácunque;re: 'ie$ rhendicos &cpauperes prac (tantioresatqs-locuz (0 Esas temiporalizst firfenfus;Nom(nnitzmunraliedrme — plediores fru&bsproducere jquam reliqui quí arb: uir seme ceste dS eddicibusunt locupletati; Eharao Rex. Gegef. 4 7; Mar Sos. Yyidbuctunty ve dicitarimMartiuangelio.Cab — "Kegyptiterramveócefiitfacerdotibusfuis;domimus — ^ ^ ^4 istos SandalisiCalciümentzimtegracekcorioc0R — "ater mella partem terra concefeitdzceidotibus £eGla quospropri&calcianxerita dicupkar,Seeuetoe — "fuis, ed diei illis Ego ain atoveftra y Anendie EE. im pedegycooperiunt;crediderim Apoftooánen | 6vosfacerdss domini qu(haclevitisr: qualis t | E E diabuifieznimr Marcus expre(fe dicaz; qued erar Bifferentia facesdotüm ne forzé qui parsem Babét : 2ealciati fandahjsQuia proptérliccede faccelo s Pa. it huius mündirebusvaducis; 2d tridtiumqs peris "faj& Sp. Suspe pLOSNUD Mice up e rdc ae ufi quam P hataonisfocerdotts , á uxtalitefam eredoeffeime — "effe vidéantür Pharaovvule icerdotés füos hzbere táthervde calciarientis iux : L . Ipant Apoftol ficut rhodo fratves; minores orátn 5d de 25 piniErancifci-Ethoc quod modóditit difipulis — «iriris operam dare; Chriftus vero (nismon tépora: 1219 éeapiteprecedénti Apóftolidieracivblenirey — Ticonfort/fedidivik: Nolite poreasefaccnhum ned; Maftb, 197 ers nuimusdevirgaspera &v calciamentis.1gitur: peram Ec iterümdNifr quis renumciauerit ornaibus : - & Apoftolos;vrterrena nihibcürarent.Déoattitém afinsehididisvtM ocu ioi lir. NSARNA ftuderént2 ómhbem fuam! foliciudamemr Écmmdus — s eteaicd predicarejpinguibus nulabus o o wumfuapradixatione fuübuerterentildec uod yo: *ábpardturn-deteftaturi; menapio:intheo,ferico & | coda dditeosaliompimundicupidinealisnosefle, Stab ^ :porpbieirto veftibustontextis,füccinisodoribusge . iffr&u terrenorum paupiejratbmiscommendans, —.delentibus-It2 neGhrifti Apoftoli'&cdifcipuli pr , viererumtempotalítim poffefsioneycot, tanquam ^ dicaturi incedebantt Non fic Paulus qui-dicebat. fpinis fuffocdretur.INam quilapide& funda aliqu£ — ^"Tariquam: egentes; multos aütemlocupletantes, 2.Cer,6, Suültpercat&feg portet vtabeodífcedat: nàmfi — tanquam filu] thabentes!Sc ornniz-pofsidentes | 4/1... ) on diet minime:eum:;pércutere:galebit.lta mi — Tétrusausem&c loannes pedurcid y: «20:935 plum di: : Enarr. in. Cáput. X. 1 242.2. : : J 2 É i1 1 $ »ftans ajttsifapradicator prius (ibi do&rinam 2c pam. 68 peledihetpiiaique amor & domus Dei zelus eur :to fplendentibus,Oigantem peuieis : fed funda; & -mundi & eius artogantiam deftrues baculo;pera &c : ;eniad vos in fub: p. Crrincb zs SON Deis Sic enim (andi A pedolumusqum «conuerterunt«Sed multi aquam;do&rine, pedibus Ooth. es cóculeant,fcilicet,malo exemplo;ficut dicit do daa. ominas Cum ipfi. limpidilsimam;aqua&m biberitis EQec^34* | oicuanto «dipus vettri turbatis; .& ones ime jSx: Vaf. f oque conculcara pedibus vefteisfuerunt;pafcebán- "tur: & qiitz pedes veftri turbauerant » hec bibe: bant. Linipidar aquam. bibunt; cum. re&tam do: :&inám-hiáuriunt.: fed corrumpunt pedibus , id :eitmalevinendo , Vnde in.Prouerbjjs dicitur. Bf: :beaquam:de-Cifterna tuas S& fluenta populi £1 :Deriuentur.- fontes.tui. foras tin plateis aquss «iuide. Pius bibe aquas dodrina: & poftea. d^ Bey. re praedicando do&rinatn; quam tubi *pitti.i« Preterea num in lioc contéxtu. maxime igbferuandum «ft j inter cartera Chrifti R.edempto "risriofteimiracula; que maxime &ius diuinitatciri declarant: vnum mihi idque prascipum effe vidc? CXV eo our, mundiconuerfio « Qm folius dextera. excel: - fi boc opis efle videtur, vt bornines pauperes Pi r ? sniles: ie&i;vniuerfam:mundum fuo . ubc &* ^rent impezic y gentes debellarenit!, idola: e9e6 * ent ; facramenta füblimarents So Glhirifti crucem "inaltum extollérént ; hoc autenj.non quemadmQ* :idum hzretici noftri temporis carni y :ciufque eupt* * dini indulj "y ieiunia.collentes; feque mieen ^te$ omni Yitiorü m 8 malorum. generi. Herefiat* «cha ille Martinus: Lutherüs cum ad ||mperatorem iarolun Quintum ( qui: Vuormatiaerat? vet :get in plauftro deaurato venit; famulis ftipatus» e SONA e ximo coriitatu ly ram; diuerínnfirümenid: 'sumsgenerafecum ferens. At Chriftus aliter; ps LdicauitExangelium , mültoaliterfuos diícipul -fnittitz Aut Lritherus erratjaut Chriftus decipitur. :San&ifsimi GChrifti-difcipuli non;in diuitifsSe.de- 4fitijs viuentes;; finefacculo s (inepera,y fine peau: ?hijs , iterfatinrit mundi illacelitas, &:voduptates *vincentes,ieiunijs eaftigando córpus ;vigilijsán sftando;, fab&ifsiniam caftitatemderiandoynüdi, asus o CMlli&isdefpeBisefücis mortifiratibbeo fuis COrp9 90778 qibusgérentsb;ecclefiam Dai plattagunt;:fuo (im: (te guineillamirrigantes ; Hicauterh Lutherus oppo , TEomocoimebis am. vultdepingere:-s:qua cutn n i Proxtr »$: B fponf. à fit Chritiseius]a&e &camplexibus/nutríta, Juxurijs,voluptatibus,& immunditijs;ipíam curat . wiolare-Sed.his dimiísis expende. Chrifti Saluatoz eres & fimplices difcipulos mittit; vtad fe omne amndum attrahat.I nfuper his illud adijeiam.inve serilege Deus obferuatoribus legis bona tempora liá promittebat; vi&koriam inimicoramilongeuam (vitam,terram optimam la&e S melle fluentem, Se Xidebant gentesmagnalia, que.Deüspro fuopóz |. |. pulo líraelitico operabatur. Etcümillalex homis ^*^ 'nibus tribueret; quidquid naturaliter homines ap: petunt diuitias ; yoluptatem, incolumitatern.pau- xcisimi ;ex gente idololatra conüérftfunt in domi :üm;& verum Deum Ifrael , nec illi crediderunt; 'autlegem (uam profeísi (unt, VnusfuitAchior,& Iud;zb . 147. «étiam K.aab,Hiericontina,&:RuthMoabitis,que lofue.a. &itit. vxor Booz, & Naamá Sirus qui credidit Deo |, |; YMacli& aliqui alij per pauci. Mirabile autem cít, ^4? ugs (ohviffusciemjuitenoj ui pocas buguliups BAS d. meque peram;9: mittitillosficutuesinterLupos, 5: . 5:257. :à& Lupis deuorandas; pre dicabantautem hi;omr mequod caro füanstura abhorret;ícilicet j caftitas tem,paupértatem;flagella; vincta; tribuletiones, & mult aduerfa ,; dicentes homíni-rucifixo effe credendum, mortidamnato.At totus mundus ho fum predicatione. credidit hominem crucifixum effe filium.Dei ,& in Chriftum fuit connerfus. Di tifsuni principcesidiuitias conténentes,crucem Chri ftiamplexi funt : delicate puella flagellis, corpo nibus;igni& £ladiófeexponunt , pro fide certan: tes.Quishecfacerepotuit?folusD'eus,quipotens. —— .-. eft gratia (üperare pattram. Euidentifsimum.hoe ^i 7777 miraculum. eft;,;& aperrifsimurn ;teftimonium ; Chriftianam teligionem ntm ab hominibus: fed ab ipfo Deo fündátam & fiabilitameffe.Sed iam ad có textum, (Ez neniném per sium falutaneritis,) Con: trariuni feeiffe Chriftum"Mattheus enasrat: cum. 4/4508, die refurre&ionis mulieres falutanit ; dicens, Aue: te. Virgo etiatn; fanGifsima:eius mater: Elifabeth 7c, 5 falutauit, Nonitaque:prohibet:Chriftis (alutatios fiem., nec vult nos adeo. effe rufticos:Gcagreftes, 'vt akernis: y icibus;irios-non metipíos falutemus, fedine longa ;cónfabulatione in via:derineamus;, fic vtnegotiümpriedicationis remóretur. Obferua :quod duo funt citatiomim generajin noii tefta: serito ; nam aliqnarido talia verba citantür.: que :elarelégunturiinveteri lége Vt eftilludjvrimple: set fcripturisque dicit: Ex Egypto votaui fiium deum. Et jlluddoannis;Os sid i xisnoftri mirabilem omnipozéntiam; qui hos pau E s not: éauiminuétis:ex 44.0 :éo;Etaliahniufmbditmülta quaii mouorteftamen Ofe.1t. ttochabenttir 2Aliquando: véro:eigatur ferfüstan: [j45.19. tum ita;vt nfetmus sn autoritate propria (hoe 'e(t Dei) illa protulerint zamex vetereofamt anfirue xriento: deproriipta; Vetbi: gratizidm Matthzófal? 447,10, «iator ait ; Venifepicate hominem aduerfus patiera fuf, S nutmmvaduer(us matrem^fuamjScem; — der&. Hic JocusánrMicheal(cribiturz ise verba. Miche.7; An:fint.fumpta ex: Propheta, I; atit ori exe pole tprieonioMigt a nt&edobtesipiea Ve àgrroturt Totoratus: tug an: D'iuoskaica haben? fur dimifsis;bfeuitatis: gratia: alijssEuangeliftis) Mou -TISRo ERA LS DAN. SA EM tla eprome Luc& Euangelij. died Luci, dépromptus finevlla citatiorie Ulud v angelus dixit . Mich, 4. virgini, i&egnabitin domo Iacob ineterná, Ex Mi^ Luci. michgaCoptum eít.Etillud etiam quod Lucas ait, Levit. 14 Oinnis maltitado,popuii erat foris,ex Geuitico,& il Luce. 1. lad; Sufcepic léraelpuerá (uum: ex Efaia,& iilud ca- Eja, 44, pitisivcundi Ecce pofsitus cft hicin ruinam & in re- Eía S. furre:tionem inultorá,ex E (aia & illud capitis deci- Prou 25, niquartici vocatus fuerisad nuptias ,recübe inno. Píal 45. uisimoloco,ex ProuerbiJs Salomonis,Et g in capi- te vigc(imo fecundo Iegitur,filius hominis vadit :cx P(alino;Et cá dicit in capite vigelino tertio, Beatae fterilesqueno geouerunt,exEfa1a videturfomptum Deniquehoc g in prefentiarum dicit Chriftus difci- pulis,neminem per vià falataueritis:ex quarto rcgi volumine vidztur excerptá.quia eadé verba dixit ili E (eus Propheta tiiezipuero fuo;cá miftilla vtfilium Téx, ^ Sunnamitis fufcitaret $ed Chrifta abidianus x (Ia uácuaq; doma iatraueritispriind dicite , pax huic doimi xLufsit dominus falutari dom & vbidif.ipu. ] eius veilent,fufcipere hofpitiá : quia ifta falutatio eratügnam certàaé eligen dáhofpitia, V o]ebat Chri ftus «t difeipulimaoereat;apud digoos hofpites , vt nalis nifi dignis hocbenzficiá pretaretun Modusau ten cogaotcendi erat per [ajuzationé , Qi á digni crant, traci vtjalatabantur,excipiebant Ajoitolos cü g1adio,quia D zu» mouebat corda cora adhoc.Si auié indigni erant cor Ja eor tutbabantur, & eosre cipere uoiebat,i 320 [atii addidit Chriitus poithec verba,Siibituerit filius pacis, requiefcet faperillum ax vera aautéad vosreuertetur,heceibpotifii- ma ratio cur[aiutari voluerit hof»ites, Docuit difci pulos off:rre pacéia ingreffu domus,vt falutatioue paciseiig?ratur domus digna,vel hofpes, Ac 6i dice- ret, Omaibus alferte pace X (illi aeceperiar, ftatim digaos fe iudicabünt fulcipiendi vos:fin auténonac cspzrintjpfi [iudicant indigaos Hác (alutationeim illis cómendat,nt1eum eosad iter faciendum mitte: et (iae maa Jucatione & pecunijs, azceíT: erat, vt in hoí;itijsnece(fariu a grazisillistribaerent.Et quia in hac Oziprouideati aon deüicerethzc v erba ilis de dit vt virtute dig;na,zorda iplosrecipientium naous rét.vcvixtai aeceffaria gratis [ubimiautrarét.Carit? Mat. autem Leratlé ingreTusiuifitillos, vt ainaw porta- geat,n2c dixit.Eanite v al coa licite, aot conodatam pete, q dignus adnicatiane videtur, non eos ho- mias ufz; qu diaites eifzat,nec pignaialiquod dedif Efa 54. ub (e, vtillis cicon&üderent.Nibil aliad lecücerebant;ni- fi verb à dáisfcilicet,Dominushis opus babet. Mouit Deuscocgofzfforis ain; vt(katin y audiret;dfis his opus habet ilii prgbzcet; Ddzn eoacigit cüpetijt hof iti i1l celebrandum vlt car coauuiam; nam cunc zaaculi daminas aadirez. M iiiter dieit, tem asm2dprope ett; ápad tefacioPalcaanallo oblato impedi nzato ca aacalaa tribait.Propter bàn D.:1 A&o,2. vicratem aitLacasiaastis A» otolorum Cüritianos catiam jaaenreecá omaibus geatibuseumqe om nia (ua bona reliqaideat diuiaa gratia gsarid corda moaebat, (tatim ils verais ad Jis, Pax vobis chari. tatequ: & nofgirio,illis v tebaatar. Hoc idem conti . E Lucr, 22. — fkatuzret, Vnde; aulusjipie et pax noftra qui tecit cx 7 git cum iufsit populumIfrael egredi exEgyptopre cepitque vtmonilia;anulos, valaargentea, tarinág* Ex o.ti, exigerent,& ne diffiderent addidit dicens,Dabit do- D; minus gratiam populo fuo coram E gy ptijs vt com- modarenteis, X (poliarent Egy ptios. Cómunicauit Dus Hebrris gratia gratisdatam, qua mediate Egy piij cómouebaatur, Hcbreis darejquid3aid ipi petc- rent,vel concurrens hebrzis verbis adinouendaE gy priorumcorda, vtgratis dar-ntidquod petebatur. Hec verba,Pax huic domaijerattanquáicrumena & viaucá nam iiis audi:is,qui Jjgn: erant tales hofz:- tes & peregrinos excipere,moucbantura Deo,vtho [pitalitatis bens&ciam difcipulis tribuerent, io digi autem nuilatenas imouebátur. Obferua eriam,quod poff:t alijs v 2rbis quibutcanq moaere,& noluit , vt pàam nobis cómeüdatam habeamus Pacis lalutaiio ne Chriftus pott re(urreztione fuis dilcipulis alioque batur. Hanc angéli prz dicaraüt cá Chrilus ruit mü dum ingreffas,& inv tina ccena quando volebat dif cedere eaddé dilcipulis vehementer cómendauit,di- cens,Pacem mei 4. 9 vobís,pacem relinquo vobis;ita vradmuadi mgretfumn , &in exitu pacem nobis co nmendat, haac Chriftus attulit in :nunduin; h:ncpoi dizefum reliquit : & denique tantom illin dilexit vt mortemacerbi(siimam (uerit paifus; vrimer nos & Devin pacemcomponeret, Vi. deas obíscro,quantua illam amauerit , quo 2 more vehemeniiilliruerit profequatus, vt nontaerit. dé- dignataspro ea morten perpeti; & vr pacein hanc q2ictam & nanqeiilá pofsidzat , paratus eft ocineia o£n(am contra ipfum illatam dimittere; & vtbrcii Lvez,, Ioan.14; ter Baiani prcipuum munus & officiali] Dei fai pacem X ainic;itiam inter Deum. & hoiniaem ccle- brare Hac de cau(aipícia mundum venit , vt pacem virag: vnam , Rarfusnotandum quod prius quaim borne Qaritusmilum oppugnet.offet iili pacem,& non per iss vcl nefas, (ed dulciter & l'aauizer ca illo vult agzre.Scriptum eftin Diteraaomio;quod De? (ua popalo inpsrabat& dizcbar, Quando accefrisad Deut: 29- expugnandum ciuitate.a,offarcsci primum pacein; &c.Sie Facit hic Caritas, Itzanquit )in civitates; A predicate pacem X dicite, Appropiquauitin vosré- gian D SR) eb dMatarus imundivolo vosduces có» F itituere; [zd long: diaer(tus;qaam mandus id facia, . Mádi inilites ar mis ereisinduti pugnát:Dei miliresin cées,mádi milites cibi farciaa & potus onerati; Det auté neq: faccalo neq: pera. Midi milites ciuitátibus do ,ninátur proimittétes & paocites m bella:Dei au. tei pace gratisillisoiferentes; Igitur(iacceileris — ad expugaandam aliquiam ciuitatem,cum eaque foz- dusaliquod velisiaire,id üt primum , vt pacem illi - oif sras.Erat enim bnius maodi ciuitas vitijscircun- :dáta:quam egregie dspinxit ezregius illevates;d.cci Prgeipita Jàz, liuidz liagias illóram quortiá vildiioi P(alm 'quitaté € coütradictionéin ciuitate.Dic ac note cir 4 : cüdabic eàtuper mars eiustüiquitas, & láboria me dio cius & iniuftitia, | Et rion ictecit ia plateis eius visra & del. H;c& alia plura hacnojtra tempzaita te in S» Énarrat. in Caput. IX, — te ia mundoreperiesquidoquid: i3 íiniquitas,vfura,. & diffentiojin eo fic creuerint, vtaltifsimas egerint rádices.His vitijs nó nifi pace potfumus mederi, Pa: ce nanq;ciuiias mundi & eius murus deltrué&ta mane bit:qa (rillioppofueriscito ruini màdi vanitas mi nabiturSed ixad contextit; x. Etfi ibifuerit filius pa ci requisfcat faper illá pax veftra xFilius pacis phra (is hsbrea eft cut dicitur hebraico more fili? puptia riüissmortis,&eiuldé.ita dicitur filius pacis,dign? pace &cvacans paci,(alutatio veftra fortictar effectis niin habeare paceaugcbitur:fi auté nó habens tuerit .. difpofit?, dabirurei.Obferüa auté f iuxtaApoltoli di Philip.4. &ipaxomoia mundi praclara & excellentia precel^ i ^ yn X exupera: omnem fenfum, a(pice nüc quá diui- e &aitflicati bono di(cipuliChri (uos ditent hofpi t:5 Di/camashoc loco ferüos Chrifti pauperes ho- (Jitio excipere: quandoquide excipientibus liberale & inagnificü fe ofteadit tribuens ilis pacem, in cui? coparationc omne aurü&cargentum táquá ftercus venit reputandá.Ló2e aliquid preitantius & excellé 1iusaChto tribuiturillis , qui eius pauperes difcipu- losexcipiui:qua fitid, ipfi diícipulis fubminiftrits | "Hoiusreiappofitifsimüexempla cft in fcriptüra fa- Gen.i8,. cra. Ni cá Abrabi angelis quidomáü venerüt, peregi i nori veítib? iaduti vitulabütyra, & panem fubmini ftracet:ex Dei parte ipfi illi promiferunt filia dile&tif find [aac fue domnus & pofteritatis heredem, Fos- nore etiá Deus Sarg rependit laborem & diligentia, quà in fab;niniftrando cibo hofpitibus pofverat: quá doq1dé ab opprobrio tterilitatisliberauit , & tale Gen.rg. hliacóce(sit. lus angeli Jederüt Loth.quàip (iabeo accégerant:fiquide.n pro folutione coene, vitamtri baerantici en uberarent,ne in Sodorna perirer,Plus etii Raab dederát fpeculátores t (rael quá ipfa eis,fi- quidem eam fuof4; omries fui gratiaa morte libera- raat Accedit his bzaeücid fáctuci ab Elifeo Sunna- ARS 4 nidilliqagquoniá iplum excipiebatin domo, fil1á D zasilli coaceisit,poitea véro mortuum Prophete .' '"eratione fufcitati Marori etiain beneficio Elias v1" 4Rég7 diam illam camulauit ; nam pro cibi ujinittratione apandaati lariat copia X olei domaimplebatin hoc eai. facile poteris cóntemplari,quam liberalis largi tot (it Osus;quitca liberalitate &magnificétia cis Vta tar;qai charicated X àmorein erga Chrifti pauperes &p seagrings oitendunt. Sed hoc vnü(ciant o:mnes - qui prie dicarores fuos hofpitio recipiunt, q ficut do »Reg 6, ninas benedixit domai Obededon, quia arcam do- miae Cirdauii ita Denedicet domui pradicatores Esangeiij fufeipientis. Tato enim dignior eft (an&tus praidicator,quam arca Di;quanto dignior ettChri, ftasexilkensia pr&dicatore,vrna & virga exiftenti. ' bas iaarca.Obi:ruandüm quoqueett,quod boni vo cantur hie fii; paeis*quiadeó digni erant, vt excipe Tex. Iofue.7. " eos c gnus aliquo bono dwiao dupliciter: vel fecanduin przíentem iuitini, vt nó pradettinati qui boni funt - ad tempas vel (ecundá firmá Dei (:ntentiam : ficut : - dead. qu boaifuut.Vtroq: autem modo po. Teraliqais intelligi dignus, cum vtrifque Deus con. rent pauperes holpitio, Homo nanque poteft effe di ' ferat bonatanquam dignis ;, magistamen vide. tur dicendum de pradeitinatis , quia Deus om- . nia facit propter cos, Sicut enim ib natura pri. uationonelt ni& propter formam , & imperfe: &um propter perfe&tum:ita Deus omnia quz facit, facit propter pradeltinatos ; quia illifoli funtquos elegit, ante mundiconfttutionem, Pax vero im portat omne bonum. Chriftus tainen non i. fsít il- É lam imprecari, prout iÁportat ómne bonum natus rale & humanum : fed folum proutimportat vitam &ternam,quz e(t verum bonum. Vnde pax Chri ftinon cx pax abfoluta 'fed (pecialis pax, quevo- catur; pax Chriiti vt dicit l'aulus, & pax Dci que p exuperat omnem fenfum, &c. Etideo Chriftus fpe- cialiter pacém fuam vocabatiinnuens , quod prater illam. effzt alia pax, ideo dixit, Pacem meam do vo bis.pacem reli dat,&c, Hacenim paxin illos qui digni erant. ve- niebat,nam merito Apuftolorum imprecantium eis pacem,difponebanturefficaciusad vitam eternam m x. Sequitur, x Sinautemad vosreuertetur, x. Pri mo quia Chriftus certos & indubitatos faciebat difci pulos,quod oblatailla pace; qui dignus effzt ftatim €0s erat reccpturus:quia fi aliquis effet indignus ; & ebiáta pace repellerct cos: putarent certe quod obla tio pacis nullius iam efft momenti, vt ho[pitium & teliqua neceffaria inuemrent, leo Ghriftus dixit eis, Pax veltraad vosreuertetar.[deft adhuc eritiocus, vtab alijshofyitium petatis,quia quicumque dignus fuerit;oblata pace excipict v 05,3 hoc elt reuerti pa- cem ad vos,tion enim perijt virtus huius pacis obla- telícetinterdum eaminuriliter offeratis,propter eo rum iudigaitatem;quibusoffertur. Secundo potes accipi quantum ad meritum Apoftolorum: ac (i di- ceret,v os offertisillispacem-fedilli audire verba ve ftra nolunt;nec recipere pacem,;quam illis gratis ot- fertis. Nihil períjt quo ad meritum veftrum , ac fi id compleretiis,quod firmo animo difpofueratis.Si nul lusaudire velit predicatorem,ipíe autem fine tructu non erit,quia ad eur pax reuertitur, quia ipfia do- mino profao laboretribuitur.Et hoc dictum eft;ne Apoftoliputarent meritum eorum amitti propter in dignitatem audientium.Vtroque modo prz dicetor apud Deum meretur, (iuerecipiaturad pradicandií, (iue non:cum Deus non confideret; qnantui v tilita tiscum pradicatione,fiuealiàboha tacientes proxi mis attulerimus; ed qua menteqao ve ànimo ;hunc laborem fufceperimus.Cumaliquid: vtihtatis labo; renoftro fucrit colle&ügd nonnobis;fed Deo cft tri: bu:sndi,tanquá totiusboni fonti perpetuo fcaturie- ti,qui fermonm & operinoftro virtuté cumulat,quiq; audientium corda vehementiusincitat,& prouocat vtopus & labor,nofter nonfruftrétur, Ad nositaque - reuertitur pax;quam offerimus, (i audientes euim po- luerint/Vertio dicit;ad vosreuertetur , quia necefle erat pacem datam ad datorem feuerti:ne forte prz. dicatorira accenfus;Sc inflàmatus figno impatientia notaretur:eo g nó reciperetur pax , qui ipfc offere. ;"batjideo ad (eipfum reuerteretur pax;erat neceffc,vt fuz phef.r. hilip.4« quo vobis; non quomodo mundus Ioà.14: * LJ Luc. 6, 24, Cor.12. Exo. I7. —LucaEuangelij. - 8 fuz impatiétize mederetur . Acfi diceret, fi non fu: fceperint pacéà vobis oblatam:vobis eá fümite;ne in nolentes vos excipere aliquátulü irafcamini. Sic lacobus & Ioannesicü venirétad quédá locu Sama " ritanorü; cuniq; hofpitij* beneficio nollet tribuere; ira fuerüt cómoti & incitati;(ic vt Chrifto dicerét. Vis,dicimus, vtdefcédat ignis de caelo & cofümat - illos?nemo enim nouit quáta fit rabies,quátufq; fu ror;Euágelicá pacé multo fudore gratifq; oblatanx reijcere& coténere. Kedeat ergó pax:veftraad vos neturbati iraícamini cótra tante pacis contéptores: fed pacato & tráquillo animo reliquü operis veftri - adimplebitis . «Quartó redibittad vos , vt intelli: - catis, malü ahenüin veftrü comodü redundare:ac . 1deo vos effe cótéptos, ne ex profpero predicatioz nis euétu inflaremini, Datus eftPaulo ftimulus car nis vt e colafizaret; ne magnitudo reuelationum ilià extolleret. Sed profe&o potétior eft felix pro dicatio vt cócionatoré inflet; quá .reuelationà maz gnitudo:& acutior ftimulus eft ad reprimédà fuper bis, ab auditoribus negligi ; quà carnis noftre: farz cina. Sed quid effént/fa&turi,inidomo 'qua excepti. . effent nác docet. 1z cadenz autem domo manete. N'& maius & clatius eluceat veftra: fan&itatis teftimo: ni&. Facile náqs; eft per breuetépus fan&itatis fpe: ciéfimülare: perlongumauté difficile. Admiratus enim hofpes veítrá fan&itaté negotià Euágelij pro - smoucbit. Praterea:quia futura erat difcipulorum Chriftitáfuauis mirabilifq; cóuerfatio,vt reliqui ci ucs coshofpitio recipere cótéderét, ita vt quis tans eishofpitibus vellet ftuimne cótétionis & diffidij oc cafio dctur, iubeo vos primo hofpite no difcedes re. Deniqs quia vefter animus eft; hofpité vniuerfis bonisaffiucté efficére, vt mez benignitatis & libes yalitatisd!gnus fit: vtper vos magisin me merea- eur;pud e manete, E deresi bibentes qua apud at lcs juni , Sicut domin? ad virtuté indagádà premijs co:leftibus nosipromouet ità fec fragilitate noftra cóponens;prerfentii remuneratione vult nos alere 'miediü propofuerat, niic de neceffarijs prouidet, & facultaté tribuit, vcedant; & bibát: non omne pret mià differés in aliá vitá. Difficile náqs videtur ho: "minibus, vt fpépericulisemát: dánoq; prafentiam futura «tatis lucrà fibi adquirant. No eftigitur cp de Deo conqueraris , nechabes minus q» excuferis; . 'omnià náq; rerü fpeculator:&- zquifsimus arbiter '& virtuti deditpremiü ; & infrmitati remediu: Vt prafentibus fuftineatur infirmitas, & virtus futuris retributionibus firmetur. «j Aduérte auté Chriftum 'hoc dixiffe nó precipiedo, fed permittédo feu coce dédo neq; de quocüq; cibo atit potu neceffe eft hoc 'exponi,cü interdá ftudiofius fit à quibufda abftine ri. [deo nó videtur iubere, vt omnia talía affumat fed exhortatur poti? vt füfficiátappofita & nó qu& xátur füperflua. «/Oftédit praterea locus ifte viros fpiritualesà ciuib? & populo effefüftétàdos:ne Ma viá definitinuiti & ad Marth& cófugiátbic in Exo do legitur qj Aaró & Hur fuis manibus manus Ma fi orátispro populo Ifrael fuftétabát. R ationéauté cur comederé & bibere deberet difcipuli f ubdit dó /minus dicés. Dzgums efFentm operarius terceae fias Dignuscft enim praedicator verbi Dei;qui fpiritua & fuítétare. Quia abdicationé rer ttporalium in - li alimonia animos pafcit,qui Anselorüeibà mini« firat, quiq; verbum Dei eduliii & códimétà, omni Ne&are & Ambrofia faauiusac:duicius omnibus — , máducádü apponit; vt ipfe etià ab eis corpori necef farijs cibétur, yt beneficit inuicé collatà diuti? pof fit permanere. Ideo Paulus. Domin? ordinauit his qui Euágelio deferuiüt, de Euagelio viuere. Etrur. I C?" 91 fus. Si vobis fpiritualiafeminamus, nà mirü g; car; zbidem. nalia metam?*. e Expéde etiá q» ib? & pot? no prin cipalismercesaut finis vltimns proidicatióis eft,aut: cuiuscüq; minifterij fpiritualis:iquia teporale bon fit premiü fpiritualià operü.Sed hectéporalis mer ces fecüdario &caccidétaliter, debet intédiz;quia fi iié corporali aliméto vita heecfirma ftare nópót & per cotequés nec predicatio exhiberi, Nz);ze trzfire de domo12 domum. Ne ex illis edibusin alias tráíca. tis, quafi ià faftidito priori hofpitio aliud lati* opu. Jétius & delicatius queratis. Docet Chriftusanimi- ftabilitat&ad quà quide n:ultü cofertloci ftabilitas- Impofsibile eít homin&quialiquo.in loco tráquillé- & quieté nofuerit;aliquid firmumin animo fccum ftabilirez nam qui egritudinem animi deloco inlo - cü migrans, effugerenititur,eít velutiquiproptià — 0500 vmbram fugerc-conatur. Se ipfum fugit, locá mu tat, nó animum;ceundem vbiq; fe inuenit; fe ipfim circumfertzficut Izdere folet; gráü qui circum fe« .xendo concutit.Ideoqsinfirmitateni &orius animi: tui depone quia proprio motutibinoces.[apiscua: disi abilieradfle Wer c enecu eun s dinatus ftabilis eft, cotra. vero inftabilisiqui idu e oculi cofilià mutat, & àquocunq; véto huc & illac: impellitur. Planta enim que hic & illic fepius pláta. tur nó profundas radices emittetznec in altü nimis. propagabitur. Quapropter in Ecclefiaftico dicitur. Si fpiritus poteftaté habntis fuper te afcenderitlo:. Eccl, 19, T-« * & maneinloco tuo. Apoftolusetiam liocidé fuas £^ 11- det. Fratres ftabiles eftote& immobiles, Et Ruurí?. I. Cor, 13... K.ogamus vos fratres vt operá detis ve quieti fitisetTbe], 4. — Scitis quémadmódünroporteat imitari nosquoni& 2. 7], 2.1 noinquieti fuimusintervos. Vaeántcsvero &ün. — ^^ 7747 ietos ambulantes de loco in locüzrguit.Paulus Ves Iccsne gesdanimalistibug Otiofe difcunt. €icciure domos, Idem IEeremios dixit. Dilexit mos. üifepeue síuosBc nonquieuit:& Heiteeed ees - Te cuit. Et in Prouerbijs ctià babetur, Sicut auis tranf. let 14 fosse de nido fuo: fic vir qui reliquit locü fuum. ProF. 27. Sicut auistráfinigrás de loco fuo dani accipit inpti: ! lis fuissfic homo relinquens loci (iiá in bonis fuis: Semeregrediés lerufalem occifus eit, fi domi effet.5, Repay à L3 forfitan non mortem obiret , hanc autem animt: zT. inconftantiam;8: corporis mutabilitatemr &peccas: toproneniffe& ab eiuspefsimaradiceemanaffeex: — 1... pretle leremiasafürmat in Trenis,Pefcatum pecca: . uit lerufalem: propterea inftabilisfa&aeft .Frigo-: Zrez. 1, ris tremor & febrisacuta à deprauato corporis hu: . uni more procedant: cum in te & in corporetuo infr: mitatem & malum hümorem habeas, hinc he mu: tabilitates profiliunt.Ideo Sophar Naamathites di« : xit lob.Si iniquitate quz eft in manu tua abftuleris / eb. xr. c àté,& no máferitin tabernaculotuo iniuftitiaitüc — ^ Jeuare poterisfaciem tuam abíqy maculaj& eris fta. — bilis. Atque ira de ían&ifsimo loanne Baptifta Rr & vice; EN Á / JMatt.1 I« Mar 16. Jeann.5. Lut. As Enarr.1n Caput; íC. à vifceribus matris fine macüla & peccato fuit ple: pus gratia & Spiritu fan&o dixit Chriftus gétibus predicás. Quid exiftis in defertü videre? arüdinem véto agitatá: hoc eft peccatoris fignü.Qui auté ab vtero materno gratia plenus & fan&ificatus fiit no inconftás, nó mutabilis eft. Nolebat Chriftus difci pulos fuos effe mutabiles ; nec vt leuiter alià domu eligerét, fed vt contéti effent his, qua illis apponee - bátur. Etzn quacumque eutaté Antraueritis 40. [i7 ceperint yos: manducate que apponuntur yobis, Con tenti fitis his que miniftrantur, neq; quidquà alin petite: ne materiá fcádali hofpitibus tribuatis:qu! fi vos viderint nimis cibo indulgétes, mal exemplu à vobisaccipiét,& fermones veftri nullà fru&u re* portabüt. [Jignus eft operarius mercede fua. Atque ita iuftà,vt poft laboré praedicationis aliquid edatis quandoquidé fine corporali alimonia vita diutius ftare nó poterit. Illud auté vobis commendo vt fo4 brij itis, E£ curate infirmos qui m illa funt. Nam fi miracula nó facerét, & cuilibet 1ntuenti ob oculos ponetét difficilé ciues crederét celeftia diuina & ad mirabilia, quzqs humanz métis captü fuperabant, vterátea que à difcipulis prasdicabátur.Et ita Mar cus inquit, d profe&i predicauerunt vbig; domino cooperáte & confirmate fequétibus fignis. « Obfer ua ctiam curà quà Chriftus habet infirmorü:quádo quidé difcipuli populo praedicabant, & illis comen dabát curà in&rmori. Idem faluator fecit, vt is qui opere & fermone predicabat cü die fefto afcédit le rofolymà;primü gp fecit fuitvifitare infirmos,& fic in pifcinà Bethfaidà abijt curaturus infirmü, qui tri ginta o&o annorá fpacio graui infirmitate labora* bat.Sic & alibi cà predicatione finiret,ingreffus eft . ad vifitádà infirmá que acutifsima febri laborabat (que erat focrus Simonis ) quá quid in priftiná fa nitaté re(tituithis pijs operibus Chriftus fuà do&rt '" námagnificabat: cà fimul fermone & opere prodi le4n.ii.. : Jo4n.A. Matt. 8. 7Mat.x5. zd e 7. * T2 Mat.25. x INI. Mat. 4. 3 25. 61 Jla4co.1. Jeb.s. caret. Cà Martha & Maria fratr£ fu Lazarü infir má doini haberét; certioré. Chriftà fecerunt. Ecce - quéátas infirmatur, Cur vos nó téditis ad illum fi cut regulus, & Céturio, & Cananea, & alij? 1fti no veteresfed. nouitij funt in feruitio.Dei,nos autem qua lumine diuino iliuftramur, illud fcimus; plu$ domin&eo gaudere vt infirmo feuiamus,& necelia ria miniftremus.Vnde in Ecclefiaftico habetur. INo te pigeat vifitare infirmü,ex hisenim in dile&ione firmaberis, In die auté iudicij inter alia opera mife: ricordie devifitatione infirmorü & eorü cura intet rogabütur homines: nam peccatoribus dicet Chri* - ftus. Infirmus er & nó vifitaftis me:gyenim vnt ex minimis meis feciftis mihi feciftis. Hoc opus mifes ricordiz illi valde placet , qui videns nosinfirmos miferos & egrotátes vifitauit nos oriés ex alto. Et hoc offici alficri animo ipfe exercebat : nà cü ad fe - claudi,ceci,paralitici: & alij multi venirétyomnes curabat& fanabat. Vnde beatus lacobus. Religio inda & immaculata apud Deü & patré hec eft. Vi fitare pupilos &: viduas, in eorum tribulatione. Et beatus Iob dixit. Vifitás fpecié tnà nó peccabis.Nà "nuez ferm qai operi mifericordia: infitit, peccatà facilius refi 23.de yer; 55:18 fi opus mifericordie eft efuriéti dare cibü & ep potà fitienti,S nudà operire: quáto magisinfirmü - Vifitare;& ei fübueniret incolumitas corporis maxi N * mü & praftátifsimfi bonü eft inter res temporales: quare qui falute priuatur, maximo bono caret ; & quia maiori tnifericordia is vtitur,qui infirmü vifi tat , quà efutienté. Nà cà bona valetudine omnia mala corporis facilius toleratur. Dauid fan&us cà I- c£. 39. infimo illi A Egyptiofübuenirct;ab co fcire meruit vbierát Amalechitz & viétorià obtinuit: ille aute qui crudelis cà illo fuerat, fug crudelitatis premi tulit vi&à effe.Sed de his aliasjnüc ad contextü re: uertamur: E dicite 1/15, ppropisquabit 1n Yos veg num €, Hoc nó folà ptecipit vt infirmis dicát:fed omnibus. ludeitépus illud expe&abátin quo Me: fias effet téporaliter regnaturus& ipfi doininatur! Luc.2 4. effent fuis hoftibus, & omniü regü imperiü habere deberét. Ita dixerüt duo difcipuli. INos fperabamus j/ACf. r. ty ipfe effet redépturus Ifracl, Etetiá die Afcé(ionis abillo quefierüt. Domine (i in tépore hoc refticues regnü Ifrael£Deusauté volésillosà terrenis fepara re; & ad cccleftia promouere;aliud regnü non terre fed cceli predicari iubet. Inftat(inquit) regnü coeli, xex celefhis, leges; cocleftesjopes celeftes, & ciucs . cocleftes.Inftat iam tépus in quo hac mifera & terre na patria vita inueniatur, que fuit ha&enus in corlo hec funt nücia tá excellétia & diuina vt indignü fit eafilétio praeterire, Dominabatur morsab Adà víqs; ad Mofem no folü in Iudeis, fed ctiá in genti bus. Dominabatur mors nó folà quia homines cor pore moricbantur fed anima: imo etiá quia ea vita qua viuebant , adeo vexabatur: l&goribus & mille tormentorum generibus , vt pené mors deberet appeliari. Dicit ergo dominus difcipulis, Predi: cate iam adueniretempus, in quo deftrnetur pec: catum ,1n quo defttuctur corpus & machina pec: cati 1n quo languores noftri fanentur per Euan: gelium inquo diabolo deftru&o, qui imperium peccatitenct; & ipfo peccato exterminato j ingre: diatbr fempiterna iuftitia, qua ingre(fa regnabit in nobis Deus, Et quia per Chrifti morté vetus homo nofter crucifixus eft;iniquitas abolita,Sz demo cie &us & mors Chrifti nodü erat exhibita;fed in bre: tii exhibéda. Ideo dicit appropinquabit , nódà om* nino venit. Expéde etiá q elegáteridicit appropin: quabit regnü vobis;nó vos illi:quia nó ex operibus iuftitiz quee fecimus nos venit,fed fecüdü tui mife Roma... Roma4.6. Hera. 2. Rema.6. Dan. 9. Tit. 3. ricordiam, Pre:tereà elegáter dicit appropinquabit. - vtintelligamus; non muito labore cífeopus vt ad illà nos accedàámus. Cum vero dicit regnu Dei, ne mo vidctur effejqui celeri curfu, vInis apertis, bra: chijsextétis;tantas & tam fupernas diuitias nó defi deret. Culpa: autem noftre id imputabitur , dum modo regni ad nos metipfos veniens , fuauifsimis amplexibus n6 exceperimus. Habét ergo predica: tores quid pofsint cócionari.Summaenim hec eft. K.egná ià venit: nihil deeft ; quominüs regestis; & non mundi reges;fed coleftes, nifi veftra impe: dierit voluntas Preterea appropinquabit his qui ad bonum (ufceperint, qui vero ad malum ad con: fufionem & condemnationem. Si in carcere. fimul iufti & facinorofi fint. dctenti j iudexque iuftus & &quiísimusad iudicádà venerit non& iuttos faluos & incolumes dimittet,malos auté & facinorofos di gnis füorà oper fuplicijs,códénzbit?Sic regnà Dei vtrif; appropinquattalijs ad coronam diuinà, alijs autem "* * . 1 pus t WV I - Cx, eS VÀ CY ^ j . SEC ^P L] ; fà "UU remaduerten «433544 l Mattb. io. AMar.6. -; Luce Euangelij. Hd autem ad. damnationé eternam , Ha&enus Chri- ftus cum diícipulis habuit & egit;quid di&uri,quid u& fa&uri effent.in ciuitatibus,vbi eos fufcepiffent; Dealijs ciuitatibus quiChrifti predicatores nollent fufcipere;fübdit dicés. I» quacungs ekz? ciuitate incrá ucritis, Q' moz ju Jeeperint vo s exemute sii plateis eius dicite. itia puluerem qui adbefitzabis de ciuitate vé fira cxtezgemus in-vos . De hac excufsione pultéris án preterito capité diximus;Scexpofuimus; Nücag iv]tra ea,qu& ibi.enarrauimus, gj in tribus cafibus excuticbant puluerem. Primuse: xat,fi nemo eos vellet hofpitio recipere,quodquidé fa&ü magjia erar iniquitas;Signünaq; erat, g;nofo JüChrifti verbü nollebát audire p apoftolosíedetia riec vnáfolà virtute habere:cü neq; vni hominihof pitalitatis beneficià vellét tribuere.Secüdus qf norí audiebant vérbü eor, nec fitiebant eos praedicare: Quia licétaliquis eos hofpitio: fufciperet,reliqui tà men erant peruerfi qui eos nollebat.audire., De his duobus cafibus patet in Matthzzo-8: Marco;qui di cunt.Quicunq; non receperit.vas,nec atdietit fer : mones veftros,&c;Tettius cafus'erat frin aliqua ci . titatelógo tépore predicarent,illis vero audictib? . werbüeor& & miracula vidétibus fi nullus in Dcü ' ' welletconuerti£ gnumerat corutu damnationis:S a Regum Genef.14s Genef. 244 tunc recedebarit.Apottoli & diícipuli Chrifti;cum eorum ptzedicátio fa&a effet inutilis; tuneq; excus tiebát pulueréinfignü damnationis, Nuncautéros o quot erunt ciuitates & vrbes; quot ville inquis . bus frequenter Dei verbum ptsdicatir,à przsclaris concionatoribusjnunquá tfi tn D'eum conuettátur? Ture quidem optimo & nos quiptedicationis offi« cio INSUAUHISESURE cinitátibus Hifpania poffe muepuluet£ excutete:que: non Íolütn nó audiunt; fed illis«detrahünt., & per derifitR inedias veftes prefciridens barbáqs dimi? diá,proptef' q; €o5 Dauid deftruxit;&i cótra eosbel "o fuminiuit. Sic ctiam Dens fuos ptédicatores nuc ; án müdü mittitmuhdus auté bencficiofüper addi o.cos inhonorat; nonne Deus puaiet iftos" K.emii fius Sodoinis itt die iudicij aget; quafn iftis ciüitatt bus,vtChriflus hic dicit,de quóftatipi videbimus; Sic Deus hos odit,& nouercali odio profequicur:vt pulueré cititatis ecrü,adliztere pecib*ApoRoloru sninimé patiatür.In noftrá vefó ctuditioné admo: nct locusiíte ; nihil nobis comune effe cà inundo: ita vt nec puluis adliereat nobis;Noluit Abrabá di tarià rege Sodomorü qui plura dona offerebat illi & tart tüfic accepit decimas à Melchifedech facer doté Dei; Sic etià Rebecca acccpit aures aureas 9x armillasá fetuo, Abtahz.Non fiépater Rachel qui diues erat, habebat brachialia & moniliavt impóne ict ilie fue'táta erat eius riegligétia ; aut auaritia «tfiliz ornaméta nó daret. Sed K ebecca rioluit au vo Bathuelis ornari,no funt ei ornaméta digna ho: $ninisbarbati,Sed domus Abrahz ornamétis vult cóponi.lofut ctiá noluit vt Ifrael ditarctur diuitijs Jerico;& Achá lápidatus cft quia i$ voluit diues £e ri, Et Saul qüia de his quee erát Amalech accepit co tra dii preceptà regno priuari meruit.Omnia egó: que funt müdiJógto fpatio telinqu amus; nihil m& 8 olim nüciosád Annon regéfiliorü Ammoó,vt céfo * Jaretur eü in morte patris iui JNaas jknrio verocos diin nobis refnaneat;nedü puluis. "emen bocfcitote pHiappr opiiquauiteegsuys Dei, Nihilominus quauis - * - dereliquerint impia ciuitaté difcutiétes pülueie DO 55. ndis dcfinütveritaté eisdenüciare; noo induratis &ririctedulis proficiat;fed ad inaice£illorü Dres n&Ab hac igitur ciuitate difcedartius nedà pulucré in nofbris calceisportemus; De hócautévblum?ex parte Dei vos certiores fieri, quód appropinquauit itivos regriü Dei:In dieerim iudicij hoc: vobis in griaioré danationa feruiet , nosenim:tüc aduerfus. sesrcfurgemos clatifsimüó: teftiinoniü Veritatis éücidabim* dicétes; vobis fuiffepradivatüEuage frázillad autérejeciffe;Hincinfertur incredülis etiá. Enágeliü effepradivandü, vc cori fuperno iudice. fiullà excufatioré habeit.ifti n&que difcipuli-c ià procópcrto-haberétEvágelij pre dicationc his nihil. debete prodéifejnihiiominusEuágeliü illisabüciát Deus náq; dignis & indignisiufts.&ipeccatorib?. fol&&caquá mittit jaliaQue cimpliora & pinguiora, beheficia.Seiebatlo&nesBaptifta fuá doctrina nihil Herodi ptofuturaeffejnihilominbs tamé átguebat. , E 9 Herode. Ogoriiódo:enifn propheta &plufgus pro- —— phetahoc ignorabat 2:& C hriftus quivercs Deus, erat;no ignorabat pbftinatos animos Pharifeorü z. fed'arguebat eos.IdcoGue etiá fi predicatoreuiden &t cognofcat fuà motiitioné non prodefíe,tenctur etia adid o fütofficij eft, vitia deteftari &- maledis €éteiSed adaliaprogrediamur.Dico«obis cu;4 Sodo jiisvimifsius eric im dic lLaqudm: illi cinitazi Poterit carne geniti; & in peccatis Cóceptiilla exccrada ini. quitateperpetráffent,fed que excalzrió couenit ei; Qr AMat.$, AMar.6. Mat.35. J [8] (EN ted TT - féSodomitzaliqialiter txcüfreyjuia ex córrüpta - qui Euageliü nó recipit? lege & peilézge Euageliü, Qquidin illo 1nuefies;rtifi purá 8c xi faerit EeiUA $ quid nifi cult Dei & amoréproximi , quidquod à | rationediftet,velerrio faerit cófentanettfi que auz té fantque diffentánea videtur, ea (üpta ratione &ccaptü noftrü funt,io cotra ratione.Igitir Etage . Hü, defe dignü erat vtacciperctur.Et vltra hoc hac t& fuaüis & diuina lex nofi folum przdicabatur ab i puidep De, qut qui dixit. Non:vos efti qui toquiminijiedipimitus patris vefiri-auiloonitue i vobis-N5 ergo qui abdiebant avitibus fais omis né voct homini folà fenticbt virtue fed foirirus fan&i cfficaciàz his addebatur miratulórü clatitas Euadec euemrehgtiae intelle&& captare fo Gp oee hw os éftiz tales funt vocádi. Sic iuxta delicti àgnitua diré & grauitaté digas peinasepbloce Ee i le patiétur iudiciit;Maibf itaque ericiftorü panas quàm Sodomorá . Qnia catetisparibus maior eft dáriatio fidelià qua iriidelià & tátó fatus eft pee, Catü;quó maior gratia offertur; & fpernitur. Sodoz fniteauténó viderüt- míracula , nec prz; dicationé áàdeó es cdca VE ec adiotolorüeRtácins qni fio re: . Ceperüt Apóftolos nó vidétur minis peccaffe , qha Judei tépore Ezechielis; T arné de illis ait Ezechiel, Sodoma nón peccauit dimidiü peccatórà illorü. Íté Sodómite tr&ígrefsi funt leg&natura]é dütaxat ifti vero legé naturalé atQue diuinis, Aduerte auté q; pofuit Chri(tushic peccatü .Sodomorü,& eorü pu nitioné ; potis quà aliorà peccatora vt intelligas, Tom.z. idem nó homines fed immanes $1,lbA f. E Mat.oz Genef.19. Eqt16. : Enarr. in: Caput. X. idé Deáa&urà ani his qui pexegrinos Scaduenids no fufceperint:xga Sodomite:crudeles erát hofpitib?: Iofzpb.li.an. fic dicit lofephusin libroprituoantiquiteth. l^áulus eap.19 LJ Ee.16 s vocat illos.fine mifericordia dit Hébrei dicüt X6 | té Loth couerfam fuiffe in (tatuá falis ;- na hofpis tij no&e eI oth:& hofpitesfan&ticomnarét, dó.ap: pofuit fal inmenfa;eti& cü;mariti petirionej nedum éos ceenáces poterat afpicere Bzechielanquiti ynu ex peccatis Sodomz idque; graviifsitüü fuit mand pauperi Bcefuri&i nó aperuifle i Er ad terá inquit Salomon Me nine RE Li re bras in Aegyptum mififfel, propter ftatuta S2 legit quae ftabiliebàt,vt peregri ntnóriexciperétür)Sc CY éxceptisei(dé velut mácipijs agebant. Si aliquis v8 xo charitate inperegrinos vteliatir,hüc crudelit&r. fequebáturi& proprereà: Deüsamnes de(truxit. C igitur hi qui nec Apoftolos.nec: Chrifti difeipulos 105. veleb&texcipéresenideles etiá fé peregrinis 86; paty .. peribus ottederét;iuftüà erat. vc.crudeliisin eosayitéi NASA E aduereret;quádoquidéfanttosviros à fuo cófor s 65 Gn. 19. 1047. dues s. ^ TP '. eatü nefarium : 1deó Chriftushiic Sodomorü attus e dEPrkipriufquá ahud, Hisetid il Itaddebát. pec? ium &cinexpiabile, B itagrauifsimi pec eatores corá Deo videbantur, vt ipfe eus dixerit» peccatá corsi aggratatü eft nimis ; Et ita vt claris oftédererquá graue effet peccatá Apoftolos nó fuf cipere;nectius audire do&triná,in exéplà attubit.So lizio € ciere poeniterent ; Chorozain;&c Bethfaida . viginti leucas,qua vulfo nüc appellatur Sa: As Vlüsente £itus hiscidieuib i 1e;fcilicet,Chorozain & Bethíaidas;male dicendo: nó inquá optádo;aut inferédo malü j fed futura ma laánnücians. Primó vt ifti vità in melius couerte: 777 xétytalia audiétes.Secundó ad exhibédü exéplü au: diétibus,& nobis ne nos in taléincideremus ingrae titudiné & impudentia, vt audito Chrifti verbo in fanioré menté redeamus . "Tertio ex cómiferatione aH C oftenderet futura profcire;Pra* elicebat auté haec Chriftus ; vt quádo poftea eueni: zi xét;clariis coghofceretur illa prefciffe. ;Sic difcipu lis dixit;Hoc dixi vobis antéquá fiat; vt'c fatum 1247.14 fuerit credatiscPorro; vz ; comminatió eft eterna; Siinteritüteternüfignificat,iuxtafan&borüpattü —— , — Hieronymi, Cbryfoftomi;& Gregorij do&rinam, er. Pre, Virtatesauté vocat miracula quia funrà virtute ig c,25 . Chryf. finita; Sc hec miracula fa&a (untphirima in his.cini 5,5, . 66, 5 tatibusyque: fi iE yto &c Sidoneolim faiffent f2; : " m s &eincinereiBeciliciopeniterét Pótaüt iftud aduer qut «oues kii olimireforriad peedétia vel (equétiazDe primo bom.9.in qgintelligat irchiscisitatib* fica huida virtutes, ga Exec. Pbdinerat qe ChriftuenópesdicsbarineisDéfecu ^ ovt dicatursqy olim eg iffent posriizéridi "Ac fi dice $etlicet (imt ciuitates gecio fi prordicaciveffet inelg egiffentolii paxmitztia; fcilicct; nó ficerst eà nune ideft din poft3Bd-prardicattrei(ce;fed Olim; id eft immediate pníb predicationcItvqdo (ig rificàrür d» irüiquitatibüs fui jafflimédo operrpomaliz& fatit fa&toriayinduétéscilíciü & cinere feoperictes.Con ot io füetado háqrerarantiquis; vtpernit&vesindmerent — oos Cilicia; & federécin eiaere ; vtecio rex INiniuitartl [47.7. . & Dauid dixit: Pofui-seftiméticmei tilicit Etfi. p/2. 68. iniu obíffad(fet Bethuliacilieijsfueruntin |, tij&c.Vbi füntqni dicür;ad porhitétiàmórequiri ^^ ÀB doloréjfed fat effa vitz? nouitaté ; cd exc dài ore aus dias ponit&tià ficriin:cinere & cilicio j vt per exte: riora hec fighascordis;intimus dolor fignificetur? Qéadmodtrexultátes & gaudótes caput.vnguétis * ngebát,facié lauabát, & corpus rüptialib? veitib? adornabatiàg dclore 8: pornitétia cótriftabátcioe r&in caput fpargebát; famebátq; jp;voluptatibus && délicijs ciliciti.Iexpéde eti quant mali fitbonis à Deo aceeptis nóbene vti:ná ifte'ciuitates ob hác ia | Detingratitudinéexprobriturà Chrifto. Vtinam & tibino fimiliter cótingat,qui amplioribus donis |... au&tus;ac lotipletasis ci: VndeDatidin Pfalmo 7/44 18; orábat D'eü dicés;Auferd me opprobriá & cótéptü. Sed'quid ais Dauid?Noné cótéptibilia 8 plena op: UAE probrijselegit Deusquomodo ergo dicistu auferà «/P»^r 27. Xie opprobriti& cót&ptá, cü conteptus,optimus fit 3/7 p/4/. 118 propter De acceptus;&c fan&ietiam córeptü noné défiderabant? Cófidera quod Deus elegit: müdi có téptibilia;nó tfi Dei cótéptibilia: illi nq qui a mü do cóténüturjmagni funt apud-Deü:fed nó quí có tén&tur à Deo.Caue né Chrifto opprobrio fis,ficut ifti/Chorozaite & Capharnaite;quibus Chriftus ex probratjcü poenitétià n$ egerint.Exprobrarià müe dosoptimüeft aDeoautémalü.AtQ;abhocoppro 6^ brio Dei liberari cupiebat pfalmifta;ab ifto tu libez taberis;fi poenit&tià egeris, & gratus fueris Dei bes rieficijs.Rurfusobferuádü eft;q nó dicit coité&tim, V vobis Chorozain & Bethíaida,fed diuifim, Vae tibi Chorozainj& Ve tibi Bethfaida,quia fingulis faa propria poena redderetur. Vnufquifg;enim ( vt C474, 6, Paulus ait)onus fut portabit. Deniqs;cur Chriftus predicabat;ciuitatibus nó pesnitétiá a&turis? Tyro aüté & Sidoni;quas de peccatis cómifsis dolor erat fübiturus,;cur nó predicabat?O cculta hzc funt Dei A iudicia,& ineftigabiles »viz eius:Deus nemini eft: A074, tr, debitor;Praterealegénaturalédedit'Tyrijs & Si- —.7 77. donijs,in quaante promulgationé Fuágelij faluart poterát; voluit auté Deus hanc gratiá pra-ítare po: tius quam Lucae Eüangelij.: 217^ 71 egi qdtgfcrib* Tamépoft Chrifti Afcéfioncin cas ME Acaba MEER Mesue credide rüt. Sed ià Chriftü fentétiá proterété aduér(us impias ciuitates audiamus. .J7ezuzzamé "Eyro G' Sidonircmi jf osse, Aiit enitn iudicio qua vobis Mirioré paená fuftinébüt UU CC quiaipfi nóacceperütlegé,nec illisfuit pradicatü ft cut vobis. [udzi deteriores erát gétibus; quia ifti naz. turalé legéttáfgrefsi fant:Iudziaüt: háclegé natura o. ouo 16& Molfaica,K beneficia & documéta dài fpreie- * 717? st deillonimis gloriátes q»filij effent:Abrahz 8c : . . Mraelitici generis,.Sernusfeiés volütate dfi fui,& nó IWCY2. —— faéits;vapulabit multis plagis.Ex his aperte colligi tur,omnesin inferno no zquali poena effe puniédos- Sedvniufqdifq; inxta demerita;alius intéfiüs alius re sous mifsiustorquebit.Sicut enim in celo obic&tiue oms nes beati equali gloria frnétur; quia omnes vidcb&é diuiná effentià;no tame fubie&iue. ; quia vnufqui(qg magis aut min? beatificabit fecundi capacitate meri. torum:fic omnesin infetno equales fünt, quantum dd'carentiam diuine vifionis,quía nullus in zterzíü: Ass, Deum videbit, & in perpetuum crueiabütur tameri: in poena fen(us & tormentorum: punitione alius in: terifius & aliusremifsius cruciabitur , vt ex hoc con aperte. colligitur ; Sequitur Eris Caphers viaum vjdi ad coelunexaltata, vds ad inferuum demezges ris Jntelligi poteít de exaltatiorie in honoré per Chri uu. ftipredicationé;ná magnifice & honorifice: cà illa: Mat.8. agcbatur,cü Chriftus totiesillic predicaffet , 8: tot lap.4, miraculafecillet: Ibi nds fanauit ferüü Céturionis, T & fili regüli,& paraliticü qué defup ve&ü per tegu-. Mess lasintromiferüt &mülieréméRruó (arguine laborá dI Matil.9: — ego lia aiti ufcitzaicità ve Nazatcite dicerct Chri : Er '' fto:Quénta cognouimus faGafuiffeiri :Caphartiaüus ddMh4. C fachic,Nimpatriatua.Et in hac cititate cepit prasdt. 572 earejPotiitétiá agite; & ideo dicit;g fuit víqueincoe ]& exaltáta Chrifti videlicet predicacione & miracu Tis. Ve] hoc eti& intelligi poteftde t£porali exaltatio ne, quia haic ciuitas excellebat omnes alias Galilea; vrbes mágnitudine;nobilitare & retü omniü copia: de quib?gloriabatur.Quádo veróait, víq; ad infcrnü x " demergers;poteft intelligi vtroqi modo di&o, fcili: «220r ^". ceride dánatione habitatorá ei" ,quia nóegiffent poe fiitétia:& fic realiter de(céderüt in infernü. V elid ho nore téporali* ná ficut magrtis honoribus ftiit locus pletata; qafüperba & rebeliisfuit adatihilü defcedet: . ... nà ifie nó eft ciuitas,fed tàtü manét fühidamétaanti — quorum edificiorfi;in qua vel fepté vel odo domos pifcatorü inuenies;Ideo ad inferos defcédes ga-pres ceptis meis füperbifsime reftitifti, Et qa exaltata €$ vfnie ad colü-meohofpitio,& rneis fignis atque vir &utib? ttü habes priüilegià; maioribus ple&terisfup y... plicijs,quia hiscredere noluiftivt Mt as ipn 67777 qeat Sicuthomo táto magis in celTü meretur exaltà ri; quátó minus defe in terra & haiiiliüs iudicauerit: 'ficin inferno táto maioribüs füpiieijseft torquédüs: Eccle. juátó intétrá de fe magnificentias & füblimius exis UL C ofitiauit.ldeó éccléfiafticus ait ; hiinilisvaldefpizis ve4bd.1. — tütuüjquia vindi&a impij ignis St vermis.Qua pros pter perioná Dei fuftinens A bdias de faperbis ait jfi lobo. exaltatus fueris vt aquila ; & inter fidera pofueris ni dà tuá, inde detralià te; dicit dr. lób etiá ait;fi aícen derit iri coelü fuperbia eius, & caput eius nubes attige - üt:quafi fterquilinià infine perdetur.Expende etiam qui smaiora benicficia Deo accéperint;Girgratitudi 1O qj ficut hec. Capharnaü', quia r&aiora dona recepes Tat füperbia elata rebel] i iibiruini leo fva Iori poca cfaciatur : fic etiá maiori pena ple&tentur. nis nota fuerint reperci: Nátha Propheta vtoitérides I. Regum. ret Dauid füi peccati magnitüdin uitbeneficia& donayquze ipfe E) fat, dicis, Ego eduxi ze de pafcuisouih idco: Dauid grauius Rüt punitus;quia xoinemorat iD &oaccépesr m; &c. atque miaioribus do nisfuerat camulatus;Sicprzlati; Sc teligiófi qui c Deo teneátur fetuite jexpe&átesar&ifsimá rationé, gnouit tépus vifitxtienis fue Dü donzinte collata. Zucixo- tà:ná fitubenefieijs;oper erib*, . litatis donirin tetátisbercfic Dixerat prius ifti sfeptuag 1 i kate urhiqui Chrifrà & apoftolos nà füfceperitifed quiei ie ipidos; pré s orüfiüaudiendosy .- . NOS «Aitne audits xaginta difeiptlis g:falutarét; hofpites,protidité;hófpitij figná., & ihcifait hos ! mincsvt illos füfeiperét, (icut priusin müdi códitios nepreparau.t homi domü creás lucé Sc cibosinüc cótépfeturit;qurper ilorü osloqücbatur - nudes quales erga latos ecclefiz;jnos exhibere debe audiamus obediatus, 8; rimedts: cbtéperátes eo: fü ptaceptis.Hog cft q; Panlus&ad Hebrzosait,O trecipere;oftendit; dederit Chrifti difci ilis paye ieuit ie0$ nóaudier&t non qualecáq; leuepeccatü Perpetrarunt: fed:Deivipfum * tu» * * [e wl f z d ** - 9x" igo Genef. | e£ Z ? ^ 3 v5.5 "LC à NM E " t - adem .t áiteGnquit)prepofitis veftrisqatillosnoandit;Deü ipfum noaudir; V ride cum &liy rael inbrmuraffent ádueríus Moferi 8c Aaró dixcrunt illis-INó eft murz, & mirabili fua virtute preclara & diuina opera per mala initruméta poteft operari; Eli nà6; l-zophetà; Qui pet at. 3 LI fer. 17. Eparr. in qui per imp& regin Iezabcl in exilium exierat:corz uorü minifterio fuftinuit.Cur ita?nóne tu dfe pote: ras aquilas aut alias aues müdiores iubere. vt tuü pa (cerét Prophetam'neq; permitteres , ab immüdis & ..- «roétis auibus prouideri. Multoties enim Deus per Exedi16. | 1.Rer.8. eL. "tug lib.a- £0on.Don4.c. A. Bern. fer. 6642 Cánt. 4. Reg 2. E[4:3j* 3. Ptt.2. 1.Reg.24. 3-Reg.26. I.Def.2, Num.16. homines impios & malos folet iuo populo do&riná | tribuere, & cibü fpiritualé animabus prebere:quéad« modá bonas carnes Elia: coruorü minifterio. T'u v€ so comede, & accipe à manu Dei quod ipfe mittit; Vt Elias faciebat,neque id fcruteris;an qui miniftrat,fit coruus, vel aquila;re&tus;aut deterior dümodo do: &rinz cibus anus, S à Deo proueniat.Ct Deus Sas, muelé Prophetá vocabat, Samuel ad Heli facerdoté ibat,cogitás ab ipfo vocari:ná vox Dei maxime * i fimilatur facerdotis & przlati voci;S cogitate 9 ilz lud q iubet, Deus iubet,fiquidé per os Deiloquitur» 6 ea nó iubct,que funt contra cóíciétiá:qua propter :llis debes obedire;audire, venerari atq; fufpicere & ea quz iubét humiliter operart. Qua propter in illos. impudicü 0s nó conijcias,ne tibi dicat, Non eft mur. mur veítrü contra nos;fed cótra dim. Ne illos cotes. nas , né tibidicat-Nó cotépferüt te, fed me;né regne (uper eos; Ne falfé S duplici facie cü illis agas;nc tt^, bidicatur.Non métitus es hominibus, fed Deo. N€ sorte rapida & inopinata moriaris, vt Ananias &. Zaphira qui hoc feccrüt.Officii náds fan&ü eft, & honore dignifsimü,etià fi miniftri fint peccatores: . Éx quo fequitur error Vvicle£,& aliorü,qué cofutat Auguítinus;& Bernardus.Et ideo venerádi & fufp: ciédi funt:nà fi eos cóténis , Deü cóténis:, propter e. fübdit Chriftus. Ezqui vos Jperniz,me fpernit qui u* £? me Jpernit: Jperniceum qui mi fit m. . Cü Deus pater & eius &lius vnigenitus dás nofter lefus Chriftus eiufdé (int effentiz 8 natura; quifpernit. Chriftum fpernit patré;ipfeQs Deus pernitur. llle veró Chriitu fpernit;qui Potifice fpernit . Audiát hec & timeant ifti infideles & impij Lutherani qui Papa Chrifti v carià in terris fpernüt,& cóténát., & os fuü in celu ponát,& fan&orü patrü decreta reijciüt : & cócilijs eneralibus nó obediüt. Videant quid Deus dicat: ui cóténunt me,erunt ignobiles.Et Efaias, Ve qui fpernis,nóné ipfe fperneris ^Itad; patribus noftris ralatis obedictiá & reuerentiá impendamus, con^; derátes eos nó vt homines qualefcüq;, fed vt Dei vi carios;eits circa nos perfonam gerétes. Vnde beatus Petrus fübditi ftote in omni timore dominis: nó tan tá bonis;fed etiá difcolis.Sic Dauid honorabat Sau: Yé regé lfrael;quáuis maiü effe fciret,& proic&à à dO mino:& noluit extédere manü in Chriftà dii. Etià fi praedicator fit malus,officià fan&ii & doi et. Qua do diuus Petrus ill primá epiftolà fcripfit,nó eft du. biá,quin vel Caius Caligula; vel Claudius , vel cru: delis Nero imperarét:qui tres impij & (celeratifsimt fuerütznihilominus tamen inquit Petrus. R.egé ho: noricate:nó eft tuá perfoná cófiderare,fed dignita» t£ & autoritaté,que Dei funt, & Deü in prelato ho: noras.Sipralatü cóténis,Deü cóténis. QuandoCore aduerfus Aaroné furrexit,fammü facerdotit volens vfarpare,dixit Mofes adCoré & ad tribüLeui, Audi te filij leni: Nà parü vobis eft,&c.vt vobis etiá facer doti& vendiceti s, & omnis globus tuus ftet contra . dám?Non dixit;g fe extulit cotra Aaroné Pótificé, Icd cótra dám, vt cognofceres,idé effe cá prolatis, & Caput. X. cü dáo fimultaté exercere; VndePaulus ad'T'heffalo nz ef. nicéíes,Scitis(inquit)que precepta: dederim vobis per dám Iefurn.Et fubdit.1taq; qui heec fpernit,non hominé fpernit;fed Deü:qui etià deditfpiritü fuum fan&ü in nobis.Et ad Corinthios.Si quis vefter Pro pheta eft;aut fpüalis,cognofcat qua: ícribo vobis,qa dái (unt mádata. Adeóenim habcbat Paulus autori taté ficuti ceteri Apoftoli & prelati, vt nüc habent eorü fucceffores. Vnde loqués dás de facerdotib * ve: teris legis dixit in Deuteronomio , Qui fuperbierit nolens obedire facerdotis imperio,qui eo tepore mi niftratd&o Deo fuo;ex decreto iudicis morietur ho rio;ilfe, & auferes malü dec lírael.Sed facerdotes no» uz legis nó minoré habet autoritat&, quá facerdotes rCor14. Dti.17. veteris RAE Paulus ad Hebrzos docet multo prt prep, s, ái ./9 frátiusefle Euangelicü (acerdotiü ; quà illud veteris. legis.Ideó Paulus, Omnis anima poteftatibus fubli- miorib? fübdita fit, nó enim e(t poteítas,nifi à Deo. Itaq; qui poteftati refiftit, Dei ordinationi refi(tic. ine actibus quoq; Apoftolorü dixerüt prailati. Vifam eft, Rom.13» fpiritui fan&o,&c nobis. Vide diuina autoritate pres ung. Jatorü ecclefiz,qua propter eorü precepta nó opor" tét cóténere:;nà quáuis nó intédant obligare , velres leuis fit; quá precipiüt,fi ex eorü cótéptu ea rel ique, ris,hacíola cauía peccas:ratione cótéptus. Eis Ergo oport*t obedire; quádoquidé vicé Chrifti gerunt. rit,fit tibi quafi Echnicus,& publicanus. INó minus meretur inter Ethnicos eijci;qui ecclefiafticas tradi tionesrecu(at,quá qui buág-liü recufat. Siquidé re: je&is ecclefie cóftitutionibus, Euágeliü quoq; abijci Ideo Chriftus apud Mattheü.Qui ecclefiá nóaudie. 5447,59, . neceffüm eft.Quod Diuus Bafilius in libro de fpiritu fan&o plane teítatur.Sed de hisaliás fatis diximus. Seruáda itaq; (unt cócilia,& preelatorü ecclefie de: Baf . lib. de Jpsf e. 27. Inprejats creta, & honorandi funt facerdotes & prelati. Ideo. Luc, Cóftátinus caufas Epifcoporü noluit iudicare, dices, eos effe deos fuos,& ab ipfis omnia iudicáda effe.Sed iá fan&iones ecclefiz nó feruátur,excommunicatio. nes parui pédütur,& dignitas facerdotü vilipéditur à fecularibus, Deus in prelatis & facerdotibus eccle fiz cóténitur.L'átü De* honorat fuos facerdotes &€ pralatos, vt de ip(is dicat, Dijs nó detrahes. Cófide: ra eor dignitate, vt nó folüm fua dona illiscomuni cet,fed etiá füü nomé,vt dij etià vocétur , Nó anges lis fed hominibus dignatus eft hoc communicare, fis cut Mofi,qué cóftituit Deà Pharaonis. Nó fic prin: cipes huius mundi facere folét , Quis enim regü fer: uis fuis quantuis dile&is;regiü nomé impofuit? fed hoc q nullus regà homini quátücunque dile&o tri buit,D eus Ecclefie prelatis & facerdotibus cócedit. Pretereà nó folüm eos honorat,fed tátum diligit, vt dicat eis.Qui vos tangit;tagit pupillà oculi mei. Nó dicit;qhi vos períequitur;aut occidit;aut qui vosivul nerat,vel ledit, nec dicit,tágit Brachiü,aut pedem, fed pupillà oculi mei:cuius dolor acutus & incéfifsis mus eft. DeniQue ità caufam illorü fuà Deus iudicat: vtdicat , Qui vosfpernit,me fpernit. Docentur tas mé hic:ne vindi&tà fumant de iniurijs & contume: lijs ipfis illatis,cüm Deus opprobriü & contéptü co: rüdé, fuum effe dicat.Deus naque caufam fuà iudica turus exurget;& pro fuo honore refpondebit. Non ergo triti animo fint facerdotes,imuria enim illorà in Deà tráfit.Solatià igitur fit nobis,Deo hanc effe iuiuriam Exod.224 Exod. 7i Zacha.a- —— M —— ÀÀ ———— —— —————— Luce Éuangelij..- i itiuriam illátam.Sícut € contra-ne extollamur,aut fuperbiamüs;cti nos audierint, laudauerint, magni: . ficade nobis predicauerint;quia non eft opus nos 41 ftrum;fed Dei Quando nos fpernunt,Deum fpers runt,ficut quádo nos honorant & audiunt, Deum: qui operaturin nobis honorant; & audiunt. Qua. propter nec de laudibus exto]lamur,nec in contem. ptu triftemur, Deus enim operatur in nobis. «Haec. Se dixit Chriftus difcipulis fuis,cum. eos mitteret: ad. 5577 * predicandum:quibüs cum profperé«& feliciter om. nia fuccederét,redeuntes fui fucceffus; redemptori rationem reddiderunt;propter quód. inquit textus. . Keaerfifantautem feptuaginta duo,.cum gaudio. *C* 777 dicentes. Tta & nos deberemus Deo gratias agere. propter opera;que ipfe per nos operatur:& per eas qua in eius nomine tanquam fuz gratie inftrumée, tá perficimus:non nobis ipfis tribuentes;nec hono: rem Deifurantes Omnia flumina reuertuntur ad. rare, vndeexeuntznihilq; eft in rerü/natura quod. fuum centrum non appetat; ipfum defideret:ho:: ino autem peruerfus AC ingratusin his terrenis deti, neri cupit; & in illis perpetuart,velutifraliquo bea: titudinis lumine vel radio hominem beatü poffent: efficere, & tranquillum animum &. péccatum futi, riere.In illum igitur reuertere, quemadmodum hi; difcipuli fecerunt.In omni tépore quo làcob in do:. sno Labá habitauit multos labores varia(q; animi; pertarbatióespertulit: fed ftatim, vt à domo recef: fit , obuiam illt angeli exierunt. Dum mundo fet: Viéris,& eius voluptatibus & blandimientis indulfe. xis,nullamjperfe&am quietéjnullam animi tranquil; Jitàtem inuenies:quemadmodáà lacob indomo La [T bef. 2s Ecie, 1. Ger, 32. bari, propter quod in domum patristuidebesreuer, | ci; vbi miram fuauitatem,& ingentem fpiritus con! folationem inuenics.Ionas à Deo difcedens, mare: cótra fe elatum,;procellas & ventos inuenit : fed ad: Deum teueríus;in pifcis ventré orans à religuis la». boribus liber. & quietus remáfit.Cum Deus totius. bonifons & origo fit,& cum omne donum perfe: Gum de furfum fit;deícendensà patre-luminum;fi '-" perfe&um gaudium & quietem volueris rnuenirey: in Deum reuertere; Nihil enim fue nature perfe&te. integritatem poteft attingere;nifi in fuo genere fal üetur:cumq; Deus genus totius borii fitità anima; J goftra fic intenfiüs Deum defiderat ,vt ad eum re: / diensomniabona confequatur.lta in ominibus tuis; laboribus poftquá Dei iuffa adimpleueris in ipfurn: ^" cum difcipulistuis reuertere , agens ei gratias pro beneficijs tantis qui per te ipfe operatus eft. Przz terea quanuis in hoc bene egerunt, reuertentes ac Chriftum: tamen tanquam humanz laudis & glor "gii vento inflati non nihil fibi affümentes, dixe "gunt Chrifto, Domine etiam demonia fübijcuntur. :pobisin nomine tuo. Domine inquiunt, Qu! no fo. ... Jumterrz & celo dominaris,fed & demon: us,n& " nobis tua gratia & virtute fubijciuntur. Bene conz gtentur:fed de miraculorum opere offeruntur: diui .. porum nanq; dónorü multitudo plurimis fuit cau. "^ fa rüino ficut in Ezechiele dicitur de Lücifero vm (ignaculum fimilitüdinis,plenus f: apientia & perfes: &us decore: Et Palo poft; Eletratunr eft cor tuum Pefsimá genus fupérbiz eft,dona dfiná fibiattrie büere:ficut ille ftultus Pharifeus'dicebat, Gratias t1: lon.1. Iaceo, Is . Exe.28. & inuenies lepra noricarere, fi ad id faciendam ve^ biago,quia rion fum freut ceteri hómitium.Dehis 756.19. urin Deuteroríomio. Manus mea exeelía; & pups s nondominus fecit. hzcomnia. Hos compefcet do: 3s minus dicens; Ne dicasiin corde tuo;cum deleuerit Denrer. 94 eos dominus Deus tuus inconfpe&u tao; Propter. iuftitiam. meam introduxit-me doinirius;vt ter» rainrhanc pofsiderem; e Aliud genus fuperbie eft nonità malumjillorum qui partitn hümiliátur; gra: tiasagendo, Sc partim efferuntur inepté exultándo. ficur ifti difcipuli qui gaudebant;cum demones eie. ciffent;attribuebant tamen hoc;non fibi,(icut pha. rifeusille;fed domino;atqyideo:dixerunt,In nomi 1íé tuo. Ideoq; aliquid: habebant commendatione. dignum fcilicet;c» reuertebantur ín fontem totius. gratie, donum fufceptum cognofcentes;&' gratià; iHi; offerentes.Et ideo fan&us lob-Nunquid mittes eb. 38. falgura Scibunt;/& reuertétia dicét tibi; A díumust Vadunt fulgurá quando. do&ores: miraculis corus feánt,& füpérna retierentia corde in Deum conuer fo'auditorum cotda trásfigunt. R.euertétes dicunt. adfütnus,.cumnon fibi (ed Dei virtutibustribuunt: xidquid fortitérfe egiffe icognofcunt-Taks.funt. —— . — viriperfe&i fubiquormperfona dicit Efaias,Omnia Ef&c264. '' opera noftra operat? es domine. Et in Pfalmo etiá ;. p(z], 113. Du epe hee Rirsca re. fed nofninituo da. , oriem.L esigitur erant;in hoc o; Chrifto ; Kee deme mic iie gest e dst ciffe demoniazfed digni reprehenfione;co q; de po: : teftatisaltitudine eficrebantur. q- Admonet locus ifte vánam gloriam fugere,nam graue damn fpiri tuali viro inde»poterit euenire, fi htimanz laudis [oria fuerit allicitus,& fr opera qua fecerit, fibi ip. tarriferint S placuerint. Veluti BafilifcifacieeA De P4fil;fce A os i eR" ($,v3J | debes fug ere:ná fite ipfum incauti & improuidà tmb : ftr. accipit oculorü iQumtoerieris: fed fi tu ea: priüs prz. ; Rides fag railonis panim fandaientá cogno dod Pfat. ueris, vt de tuis operibus arroganter pre(umas, de n8. bc .dol illagloriofümtriumpbüfacilé-eportabis.D)ensit — ommibus operibusfuislaudatusfit:tnongütem hos ^^ ^^ - ^ rio qui vile inftrumentum fuz virtutis oftenditur; Videbatur Mofife manum. fanam habete) fed cuia. Exod.A. | in pe&us eam intromittebat, & iteram foras eiiciez bat; lepra cooperta videbarur/Si tuà obcrafana & re&atibi videntur tecum dilipéter confidera , quas requiranturcircun(tantiz ad hoc,vt opuefit recu, EP to aliquo human laudis raperis. Qnid habés,quod 1. Cer. 4. momaceepiftitPerditio n x te lschrantumimo? ore 14 doàuxilium tuum ex me:Si preterita afpicis;multa inuenies feciffe;de'quibus nunc te pudeat. Si pras« fentia confideras té mille periculis.in hac daehrima ruim válle circundatüm videbis;Si; in futura ocnlos conijcis:timendufm tibi potitis erit;terribilia Dei it diciajque fper te vétura funt eótéplaris. Timid? po. tis náq; & cautus in/hac vita debesambDülare, quá lets & alacris: quádoquidem ifta bona opera que v nane facis;nefcisan Deo fint accepta,an fi parum 1I- Cor. 10, vel thultüm téporisin eis perfiftes. Qui ftat (inquit apoftolus) videat ne cadat. Sed ad^contextü.Et sit illis, Videbam Satanam ficut fulgur décoslo cader.: tem:Dupliciter poteft hócexponuPrifnofic;Dixe rant difcipuli Domiae etiam demonia fuübijciàtur riobis;hoc eft;non folum alia miracula feciimus;fed T0om,:; B 3 etiam v Enarr. in Caput. X. etiam quod maius eft, demoniafübijciuntur nobis? ..* & dehacnouitate miramur;Quibus refpódet: Chri Eft.14. Gen.3. 19b. 53- dob. 2,6. en EXtc. z 8. LI LL Lagi. - tribubus Ifrael fa&us es.Pro eo cj abiecitti (ermoné. X precipitabitur.Sed fingula verba mussor - nia ranq; obferaatione fnt digna.« Primo ait, V1, ftus. Videbam'Satanam ficut fulgur;&c. Acfi dices ret.litüd nó eft aliquid noui;nam ego vidi eum:cas dentemtanquam fulgur de ceclo.Secüdo poteft ex. poni,quia difcipuli quafi adhuc imperfe&i. ia&átes - fé, hoc dixerunt.Chriftusautem ne fa&is miraculis: fuperbirent;adduxit exemplum Satana: qui à.corlo- cecidit propter fuam füperbiam:ne ipfi (imiliter CA derent;propteranimielationem;ficut fatanas; Quá. re domiaus Iefus vt optimus medicus 'animaru; vt roboraret fuorum difcipulorum animos aduerfus; pelti£erum morbum inanis glorie proponit exem. plam Luciferi,qui ob fuperbiam à tanta & tam. fus, rema felicitate licet nonà perfe&a beatitudine de. '^ je&us eft : quia dedonisà Deo acceptis 1nfolenter: loriatus eft; In praeclara diznitatisfublimitate coe: Jeftibus fedibus quiefcebát,tamen ob animi tumor& ad ima artara eft detrufus.Sic Efaias de;eo fub no, mine regis Babylonis ait; Quomodo cecidifti Luci l £t qui mane oriebaris,&c.S1c A dá eie&us e(t ob fu. erbiam é paradifo:& Saul regno.Vnde dixit illi, Samuel Cum effes paruulus in oculis tais; caput in. dóomini;sbiecit te dominus ne fis rex. Ideo beatus: lob de fuperbis ait. Eleuati (antad modicum;& n, (ubfiftét.Diabolus enim ficut ipfececidit;vult om. nescadant:quádo vero aliquem in ftatu humüi n9; oteít &rangere;curataliquo dignitatis gradu eum. füblimare,vt inde pracipitet, Hocexemplum Sata: nz adduxit Chriftus iftis diícipulis,eis infinuás; vt, ui admodum Satane fuperbierit;ad eius modum. debam Sataná:quia Chriftus ficut Deus intelle&ua. Iiter videt diaboli ruiná; principaliterq; efficit. Vne, deinlibro Iob. Prudentia eius pereufsit fuperbum.. Per Ezechiele quoq; Chriftusteltatur, 'Tu Cherub. extentus & protegens,& pofurte in monte fan&o. Dei;&c.Et peccati &eieci te de monte Dei, & per. ;7". didite à Cherub.Eleuatü eft cortuü in decore tuo» & pdidiftifapiétia.qSecüdo ait, Sieut fulgur afsis: milás eum falguri:tü propter agilitaté defcéfus,&. uia fulgur in fuo origine habet lucé,quz cà par". uret & cito extinguatur;fimul cü fuo caíu in tene, bras conuertitur. Sic etiá diabolus cum in luce gra* - tig & clare cognitionis à Deo creatus fuerit, partu. temporis in ea perfittens d calo cecidit, S in tene. - brasdetrufus eít.1deó non dixit. gerat fulgur fed 14617. ficut fülgur:quia lucé amifit, quá habebat in prin. cipio. Notabis preterea q» de Chrifto etiam infra. nofter Lucas inquit, q» veniet adiudicandum ficut £ulgur de celo coru(cans:fed magna eft differétia. Veniet Chriftus ficut fulgur in iudiciü, & Lucifer, etiam fic dé(cédit de celo,fed Angelus de celo,& Chriftus de füper celà. lle táquà fulgur ; qui prius: Jucet & poíteà fetet : ed Chiftus deícédens bonos, fuo lumine lztificabit, malos auté coburet, & acce det. Preterea ille cecidit, Chriftus tà venict;nà 1n cafuinfinuatur peena;& g» violéter & inuitus deícé. dit : ed quando dicitur, veniet; oftenditur Chrift, voluntas libera;imperium,atq; dominium;quo ad. Audicandum eft venturus, Lertió ait, De c«lo ca: Xm endamus:;om - dentem.Ex hoc patet diabolum bon fuiife & crea: tum in celo in ftatu gratieená qui decolo cecidit; in coclo faiffe neceffe eft.Sed quomodo de ccelo ce cidit,cum Elaias dicat, dixifTéy in celà afcendátSt EÍ4. 1 4» erat in colo quomodo dicit; áfcendàm in: celu? Di cendum; iriloco Empireo códitus fuit; 3c ibi erat. Sed cum dixitafcendá in coclüm,de bénedi&a Tri; nitate intelligendum eft, quisad.Del excellentiam; afpirabat; Expende autem quomodo peccatores pu, : niuntur in füis peccatis. Voluit fuum-regnü magni; Pxe d. x. ficare Pharao, & ideó perfequobatur filios rac h&c fuit catifaifui regni deuaftatioris, 8c fui ipiius perditionis.Satanas extolli voluit; & idco in infer: num eft detrafüs:(érpens quia homiaem;in miferzie, má feruituté deiecit:ideoille proftratuseft;ci prius ere&us incederet, Vnde di&um eft ci, Super peus. tuügradieris.Et quia in ore hábuit mendaciu,idcó in ore eius pofitum.eít venenütacetiam tcrram. ve reno infe&a & à Deo maledi&á propter peccatum. hominis comedit,vnde di&um eit ei, Lerra comes, des omnibas diebus vite tus.Et quia mulieré dece pit;dictum-eftei,Inimicitias ponam inter te & mus, lierem:& (emen tuum & feme iliius. Mulier etiam, quia in edendo cibo prohibito peccauit,ideo in fru &u/fui vteri'eft punita:ideo dixit illi Deus, In dolo, re paries filios. Et quia ad di&á ferpétis, Eritis ficut, dij;füperbijt;ideo Deus humiliauit eà;& dixit Sub viri poteftateeris.Et vir quia ad di&um mulieris in folo efa peccauit&deo in labore quz-rendi fibi cibà eft punitus; Vndedictà eft ei, Quia comeditti de lis, gno;de quo precceperá tibine comederes: maledis &aterra in opere tuo, in laboribus comcdes ex ca cá&is diebus vitz tuse.Similiterquia angz)us fuper bé fcedere voluit, &altifsimo afsimilari:deie&t? eft ferpés antiquus, & humiliatus víq; ad infernü,ficut fulgur cecidit de corlo.« Docemurhíc fupcrbiá tà. quà pergiciofam pefté fagere,& alta müdi nó cócu: pif cere:cü ex hoc cótextu pateat,quát Deus faper. bià odiat,vt Ang:lüqui adeo excellétis natura: S conditionis eratà foelici ftatu omni bonorü genere aftluéti deijceret. Vnde beatus Petrus , fi Deus An: 2, Pe£i 2 gis peccátibus nó pepercit;fedrudentibus inferni etradtosin Tartárum tradidit cruciádos;Scc.Sce*. pttü & coroná regi inter omnia vitia deteftabilis fuperbia obtinet;fecüda illud Efaia; Ve corone fu« Efa. 28, perbiz. Atq; ità fuis feruis & miniflris vitià hoc co mitatus incedit:ná fecü fere reliquá vitiorà omniü cateruà adducit. ldeo Ecclefiaíticusait, Initiü om: Ece/.1« nis peccati fuperbia:& qui tenuerit eà maledi&tioni bus replebitur. Ex fuperbia naícitur hercíis : nam, ignoràtia non hominé hereticü facit;fed fuperbia-. Et fic Deus hoc vitium deteftatur, vt dixcritper LAmes. 6. Amos, Deteftor ego fuperbià lacob. Ide Salomoin Prou, 8. Prouerbijs. Et Ecclefiafticus ait ; Odibilis Deo & rcel.to. hominibus fuperbia.Obid Deusfüperbü odit,nam || , Dei honoré & glorià fibi védicat ; qué nemini vo: Efat.14» luit dare:& aliquo modo videtur feiplam Deà fa: cere, volés ficut Deum adorari, ficut fecit (uperbus Aman. Ab hominibus abhorretur;cü ipfe foius im« Eflber 3, perare velit. Reliqua vitia fecü fodalitatem admit? tüt:lufor, edax luxuriofus, fimilibus gaudét : male di&us vero (uperbus gaudet effe (olus:omnibus im perarc,ab omnibus z:ftimari & laudari cupit, ne mi nem Gene, EC Pal.103. 1.7et.s, «JL p0C 120 Pí4l.48. Mats. Isc.3. Luc.15. A69. 1. Dear. 8. PÍaL.oo. 2a. mi 6. vti. 8, M2:.7, Luca Euangelij. nem fecum patitur. Duo füperbi non poffunt (imül habitarc:narm alter alter curabit deftruere, vt v nus folas maneat. Iniquioris funt nature & conditionis, quàm irrationabiles befliz : quandoquidem experi- mur animalia eiu(dé fpeciei fimul habitare;folus fu- perbus fe folum cupit videre , & nullam focietatem admittit, Sed Chriftum audiamus. Ecce dedi yobis poteji atem calcandi upra ferpentes & [corptones c [us jer ominem Virtutem vmi Gimbil yobis necclit. Per ferpentes & fcorpiones intc]ligit hic Chriftus demo nes:quia ipfi difcipuli dixerant, quód eis fubijcieban tur: ex quo vide quantum fubijciat hominem pecca ..tü cà duabolus qui fp&serat preclarifsimus propter peccatü ità e(t abie&us , vt afsimiletur iftis animali: bus venenofis; non propternaturá quzquidé bona e(t , fed propter virus & venenum iniquitatis eius. XV ndeDauid inpfalmo afsimilauit eum draconi cum dixit Deor, Draco ifte quem formafti;ad illudédum ei. Petrus etiam dixit illam effe leonem : & loannes in Apocalypt dixit, Eie&us eft diabolus qui eft fer: pensantiquus. Videas & tu quód talibus per peccatü afsimilaris. Vnde regius Propheta; Homo cumin ho noreeffer;non intellexit,comparatus eft iumétis in- fipientibus, & fimilis fadus eft illis. Ioannes vocas uit peccatores genimina viperarum: quod iam vidis musin tertio capite huius. Chriftus vulpe dixit effe Herodem & Paulus (cribens B. omanis,de peccato- ribus dixit, Mutauerüt gloriam incorruptibilis Deis infimilitudinem imag iniscorruptibilis ominis & volucrum ,& quadrupedum & ferpentium. Quid obfecro faperbus reprefentat;nifi leonem? quid vo- rax,nifilupü ? guid duplici facieincedens , nifi vul* pem*quid furicfus & effrenatus borto, nifi tigrem? Et fic de religuispeccatoribus,quos fcriptura diuer: fisanimalium generibus comparat. Attende obíecro & confidera; quód cum aliquod peccatum commit - tisin bunc miferum;& infelicem ftatum defcendis: cumDeuste nobilem creaturam ad fui imaginem & fimilitudinem miris virtutibus & dotibus códiderit & illu(trauerit: cumq; volaptatis vitijs & bládimen tiste tradideris, memineris fimilem fieri immundif: fimo fui qui totus femper immunditijs & luto de* mergitur. Te ipfümobfecrorpudeat; & verecüdie ve« lá faciei imponesteipfum fuge,quemadmodü ferpen té , ba(ilifcü aut draconé fugeres:fiquidem peccatis tuis talis effe&us es.« Pretereàloc?ifte poteft ctiain telligi:g: dederitChriftus illis di(cipulisv irtuté;calca di corporaliter & abfq; lzfione fuper quecumq; ant malia venenofa;vt legitur in Deuteronomio & pfal . mojSuperafpidé& bafilifcà ambulabis& cóculcabis leóné. Et Chriftus etià in Marco dixit;Serpentes tol, 1ér:& firmortiferü quid biberint nó eisnocebit. Pai? viperam adhorentem mannifuz excufsit inignem. & loannes Euangelifta vas veneno plenà bibit, ni« hilei nocuit. Nihilenim venena,nec venenum ha:; bentia apoitolis riec Chritti ei wa der ? runt. P'eruntamenin boc nolite gaudere , quiaJpimitus. fabiciuntur vohis: Quiahzc dona fine Dei dile&io:. rie haberi poffunt: Vnde dominus alibidicit Multi dicent mihiin illàdie; Dominedomiine; nonne Im potmine tto prophetauimus,&in nomine tuo demo; nia eiecimus,& virtutes multasfi cimus: Et tuc con. fitebor illisquia nnnquam noui vos; Diícedite à me L I2 qui operamini iniquitztem. Chriftiana & fan&a per fe&tio non cófiftit in faciendis miraculis;ni(iin D'eo amango & diligendo. Vnde Paulus;(ilionguis homi y. Cer, numToquar & angelorum , charitatem autem non habeam, &c.ldeó vanitas eft, hominéin aliquo crea to gaudere;ni fiinDei amore:qui fan&am;re&am;&c fecuram reddit confcientiam .; Quapropter Paulus nonin miraculis multis , qua fecit gloriabatur, nec in eieione demonáü, fed tsntum gaudebat in tefti- monio fuz bone confcientiz, vt ipe Corinthijs fcri 2 coy c bensdixit. Nonne domine & nosaliquando fumus gauifuri'Semper triftes debemus incedere? non: fed gaudete non tamen;quía daemonia fübijciuntur vo» bis.Sed in quo? Gaudeteautem quonia nomina ye£ira feripta [unt in celis. Diuus Hierony musin commen 'tarijs fuper Efaiam;explicans iilum locum, Cormpli Efa.34« 'cabuntur czli, vt liber:»per hoc , quód nomina diícis pulorum fcripta funtin celis, intelligiteos,quorum nomina fcripta funt in libro vitz:& itàeos,quos Ie: remias dicitfcriptosin terra , dicit fcriptos in libro mortis. Vide quomodo Chriftus multis reuelauit füam predeftinztionem:vt iftis feptuaginta difcipu- lis; qui omnes; vt ex hoc contextu apparet fuerunt fan&i& beatizmeliufq; quantum ad hoc & przftan? tius fuit collegiü feptuaginta, quàm duodecim Apo ftolorum, quia ex duodecim apoftolis vnus fuit dà: natus tamen iftiomnesfuerunt (alui,& ideó omnes ifti feptuagintadifcipuli in hac vita fueruntcerti de faa faluatione: cum à fumma veritate hoc audierint. Sic Apoftoli fuerunt certi de fua (aluatione, quando iam ludas fuerat egreffus,& pollicituseftChriftus fe daturum illis fpiritum fan&um , v& maneret cum eis in eternum:& etiam vt Lucas aitdixit illis , Difpo- no vobisregnum , ficut difpofuit mihi pater meus; &c.Sedhzc verba, Nomina veftra fcripta funt in ce Jissnon Apoftolis fed tantum iftis feptuáginta di&ta funt. Paulusetiam ficut duodecim Apoitoli & iíti di(cipulireuelationem habuit (uz faluationis , cum. Timotheo dixit: Decatero repofita e(t mihi coro- 2. Time pt LI . ria iuftitiz.Ettalem reuelationem habuiffe de beati« tudine Clementis; & ceterorum fibi coadiutorum, teftatur epiftola ad Philippenfes; vbiait Apoftolus; Pbilia. nomina eorü fcripta effe inlibro vítz. Paulus enim nihil affirmauit,quod nó verifsimutn effet. Beatarn virginem babuifle etiam hanc reuelarionem noti(si. mum eít,cum dixit, Ecce enim ex hoc beatam me Lucr. dicet omnesgenerationes. Similiter Ioannes Bapti-. fta cum à Chrifto laudatus eft mirifice. Sequiturin litera. Inip[a bora exultaui ia Gpiritu[anclo,G dixit. | s ast, 31 Hoc eft ex motioneSopiritusfan&i, quianimá Cbri- ftiin vniuerfis direxit,gubernauit,& mouit. Dona. Spiritus fan&ifaciunt mentem creatam beneatq; fa cititer dirigi & moueriab fpiritufan&o: ficut virtus tes morales faciuntappetitum fenfitiunm prompte: moueri & gubernari áratione.Exultauit itaá;in Spi. ritaüfan&o ex a&u feu dile&ione procedente ab Spi«. ritu fan&o . - Noneft intelligendum quódantea in gaudio interiori nà fuerit : fed interioris gaudij que- dam fignanuncexterius demonftrauit:ideó conue nienti(simedixit,exultauit. Exultatio nanq; dicitur quafi extrafe faltatio : quando videlicet ex abiindan ; tia faudij interioris,fignaletitie foraserumpunt.Et. debesobferuare,quód nunquam "-— Chriftus de. 4 alia lee Ioan.1$. Luc 22. philem. 3 Ioan.1. LCer.i3. . Exed$e Indi.5. InditaA6, Enarr.in Caput.X.. alia re nifi de falute animarum: & debono fpiritua* Ji,& profe&u difcipulorum. Sic nos exultarc opor- tet in conuerfione gentium;in vnione p , charitate, & £zlicitate proximorum. Sed mBKto ali: ter fitcü de illorum ruina, inflicitate,& defe&tibus gaudeamus hec omnibusde illis pradicátes. Nó fic Paul? quiexéploChrifti gaudebat in proximi bono: VndeadPhilemonéait,GratiasagoIco meo;Seper tui memoriá faciens:gaudiü enim magnum habuiin charitate tua . q Difcamusergo (iquid feliciter ce(fe ritexultare nó humano affc&tu,fed gaudio fpiritua- lisnon nobis vllam gloriam arrogantes, fed gauden tes debono proximornm. Sic faciebat dile&tifsimus domino loannes cum dixit , Maiorem horum non habeo gratiam; quam vt audiam filios meos1n vert tate ambulareaCharitas (iquidem veritati cogaudet: fepiusenim legimus fan&os fuper vi&orijsinimico rumdüm collaudaffe:quemadmodü in. Exodo dici- tur, g cecinerunt Mofes &c filij frael carméhocdfo cátemus dfio,gloriofe enim &c. Sic Delbora & Ba rac fuper occifione Sifarz. (tem ludith inoccifione Holofernis.Quantó magis hic fuper poteftate homi nibus fidelib? data (upra inimicos, &eorü profe&ut Sed quid Chriftus dixerit, exultás de vtilitate & pro £«&u difcipulorum audiamus. Cozfiteor tibi pater do mine celi & terre quia ab[condijii hac , € c. Senten- tia e(t philofophit» a&us a&iuorum funt in patien7 te difpofito.Cum enim fo] mane oritur; experientia eft compertum, g in ceram refle&tés eam mollificat fi vero in lutum; ipfum indurat. Vnde prouenit; cp vnusct idem radius folistam diuerfos effe&us pro« ducat ? certe nonab alio ni(ià fübic&i difpofitione. Naturale e(t cere calore liquefieri, vt etiam luto €0: dem induraris Vna & eadem caufa tam varios & di ftin&os effe&us producit, vt liquefacere , & indura re,& non ob aliud nifi ob diuerías materici naturas. ]dé videmus cótingere in negotio anime noftre ».à pradicatoré ex verbi Deiconciorie proficerem vel nóproficeresnon tam in eorum verbis ornatis & €ó pofitis,non tà doGrina mirifica,nó voce & a&ione cótiftit: quàm audientiü animorum preparatione &. difpofitione:Ec hinc prouenit;alios e concione con. tritos,deuotos, Dei fpiritu agitatos,domum regre- di: alios veró ipfos concionatorespernentes,& eo rum do&rinamirrideptes. Mirum certeeft vnum idem verbum ab eodem ore prolatum tam diueríos effe&us caufare & producere. Vnufquifque concio ne colligit fecundum difpofitionem & intentioné; quam aficrt. Quod nunc videmus contingere;idem. ando Chriftus Redemptor nofler in mundo prz icabat,fiebat. Multi quippe ex ciuitate illa Caphar: naum , quz caput erat totiusproüincie Galilea fuas conciones frequentabát:ingenfg; multitudo femper. eum fequebatur : cumque multi effent numero ; ità res quz ipfos mouebant ad illum audiendum, pluri. meerant- Alij nimia curiofitate vt viderent ; quid diceretillejquem omnes gentes laudabant ; & cuius famam & gloriam infidera víque ex tollebant.' Alij vtab eiusorefen(ur fcriptura germanum , & diuis. narum literarum explicationem audirent.Alij vero humili finceritate (uam falutem defiderantes;occur rebant. Erant enim in illa multitüdine & conuehtu: audientiurn K.abini quidam fuis literis & fcientia in. flati fua propria fententia a(tri& i, ingenio fuo fden tespotiusarrogantia & füperbía inflati, quàm pio in Chriftum afteQu.Qui veró humiliter de fe fentie: bantpio affe&u & finccritate ipfum audientes,re&te Chrifti verba percallebant, & quo illorum tenderet fen(uszfapientes autem fuis literis in flatiieiuni à fen: fu verborum Dei remanebant , neque czlefte dori nam capere poterant. His habitisaccefferunt humi: les & pauperes Chrifti difeipuli exultantes & gau: dentesqua fecerant magnalia ipfi domino narran: tes: Diuinus autem paítor,aliorum confiderans cz-- citatem,aliorum vero commodum & vtilitatem: & quemadmodum ignorantes& humiles diuina myfte. ría percallebant ; vt que fuperbi & inflatiilla non va Jerent intelligerezoculos in celum conijciens, exul tansin Spiritu (an&o ad eternum patrem fe conuer; tit, & inquit. E Mtr tibipater domine celi cy terre, quiá ab[condifii bac,c c. Communiter quos ego po» tuerim expofitores vidiffe, velex fan&tisdo&ori; busantiquis , velex modernis, hi omnes & gloffz declarant,verbum confiteor,non hicaccipipro con fefsione peccatorum;íed pro eo quod dicimus; gra- tias agere:& ita interpretantur, Confiteor tibi pater, idem effe, quod gratiastibiago. Veruntamen etiam fihicomnes dicant, Chriftum patri eterno gratias agere;laudare;ac benedicere: nunquam tamen fen: fus hic nec quadrare , nec intelle&ui fatisfacere po- tuit. Abfit vtego velim condemnare, quod tot tan- tique fapientes fimul & do&i affirmarunt : bene ta! men cimus,Pygmeosgigárum humerisimpofitos, plusquam ipfos gigantes videre.Quantum veró ego conie&ari poffum verbum confiteor,idem hic figni ficat,quod, idem fentire, vel concordare. tà codex graecus diui Luce habet, inqualingua fuitfcriptum euangelium -hoc d iegeno, eps. quod idem eft, ac concordare.ldeniin greco diui Matthei Et hinc prouenit. ege» cpeít concordia. Et fic vocabu lum hocadeó eítexteníum , vcetiam iuri(confulti quando partesin idem conueniunt vocent omolo- gare. Propter quod reprehenfione eft dignus quidà modernus;qui in tranílatione quam edidit noui in* ftrumenti abítulit verbum,con&teor; & pofuit gra: tias ago , cum ingré&co reperiret éZeyohey:s5t SC c effetlatine & grece eruditos, nefcio certe curtran ftulit gratiasago:nififorte voluerit potiustranflatio nes communes fequi,quam grecum codicem,inquo certe minorem rationem habuit. Atqueità verbum. confiteor re&é pofitum eft,& ideó nequaquam tols, lendum , cum noftra communistrátlatio melior t. Conftituamus nunc effe hic quatuor vel quinque (a pientes ac doGi de aliqua re difputantesycumquedi«' fputationem alter alteri dicat, fateor te habere ratio-: ner. Ac fi diceret, In tuam fententiam e0,ambocon uenimus & in difputatione conformes fumus. Et ità illud philofophi intelligitur,confeffefe (e habent, ra tio vera,&c appetitus reCtus,Quafi velit dicere; a tio veraconuenit & conformiseft appetitui bene re&o & gubernato. Vult igitur Chriftushic dicere, Pater mi,domine czli & terre;q hac myfteria mun di (apientibus & prudentibus fintabfcondita, & vt reuelentur & manifeftentur humilibus & paruulis; bene mihi videtur.Humana enim voluntas pater mi diuina voluntati conformis eft, atque ità dico id be ne Exo.14. Exo.15. A pec.19. VIpe4. Lucs& Euangelij. 13 ne fa&um effe. In hocego & tu pater conuenimus, vthumilibus & paraulis hecaperta fint , fapientes autem ieiuni & vacui maneant: quia preuaricatores & rebelles fuerunt . gSed quid hoc domine? gj cum peccatores faluos facere veneris , humili(q; pius & fuauis mundum fis ingreffus, (ignis exterioribus ge- (tu & facie gaudes. & exultas peccatorum perditio- ne*(hocenim verbum exulto fignificat). VultDeus hominum falutem voluntate figni:fed voluntate be ne placiti ; que conformis eft voluntatidiuingz eum laudat,quia gloriofus e(t in punitione & iuftitia pec catorum. Á Equalem honorem & laudem iudex fibi adquirit, cum furé & homicidam fufpendit ; & cum innocentem & infontem relinquit. Latro naque fic bene apparet in cruce fufpeníus,vt etiam facerdos in altari orans. Cum enim Pharao populum Ifraeliti- cum perfequeretur,ipfeque & eius exercitus mari ef- (ent fummerfi,Dei populus (aum Deum laudauit;& exultauit in fpirituj& cantauit tympanis dicens,can temus domíino;gloriofé enim magnificatus eft, &c, In Apocalypfi fan&i& iufti etiam Deum laudarunt, & exultantes dixerunt. Alleluia; vociferantes& gra tiasdomino reddentes:quia deftruxerat& deiecerat Babylonicam illam mulierem,qua omnes gentes in terficiebat:SicChriftushic exultauit infpiritu appro bans Dei punitionem;& iuftum indicium, vt fuperz biinposnam faz malitia & obftinationispuniantur cecitate & ignorantia myfteriorum Dei. Expende vocat illum dominum cali & terre; nullum aliud nomen ei imponens; quod certe myfterio non va- cat.Nam cum Chriftus füperflua nequaquam loque» retur, his verbisin memoriam redigit expulfionem illamangelorum é celo,Sc approbationem & ele&io, nem bonorum angelorum quiin celeftes fedes fue: rantaccepti« : Hac ele&io & reprobatio ; que nunc &tinterra: illique in celofuitfa&a cotreípondet. Ita pater (icut &c«lo angelos (uperbos S&elatos;(qui (uis oculis apientes & prudentes iudicabantur)eie- citi eos in abyffüm tenebrarum & miferiz mitfens, cosautem qui ia&antiam & (uperbiam fugientes;hu milesad te acceílerunt, diuino tuo confilio elegiftis ficütinquam. hoc in eelotanquam n regno tuc he reditatis fecifti, nunc etiam in terratanquam illius dfshosarrogantes,& qui fe fapientes indicát,rei)eis & reprobas ; humilesautem eligis tuis vberibus la- &andos , quiá tua voluntate tanquam à paterno ore pendent.q Porro fapientes vocantur quantum adno titiam dininornm:prudentes autem quoad humana* rum rerom cognitionem. Sapienteseranz 8i pruden tes illi fcribe pharifzi quia do&tifsimi erantin le- &ione diuinorum voluminum; & prudentes in fecu. lari fcientia & in rebus agendis : qua propter quia alijs do&iorcs crant & apientiorcs,luperbiebant, & Chrifti do&rinam contemnebant;(uo ingenio con/ dentes. Dehisait Efaias. Ve qui apientes eftisin oculis veftris! & coram vobismetipfis prudentes. Hac eft ignara müdi fapientia qua ftaltitia eft apud. Deurm:dcqua Paulus Corinthi jsait; Perdam fapien- riam fapientium: & prudentiam prudentium repro- babo , Vbifapiens t Vbifcriba ? Vbiinquifitor hu- ? Nonne ftultam fecit Deus fapientiam: ius feculi? Nonae ftultan " tk huias mundi ? His fapientibus & prudentibus mun* di , diuina my teria. abfconduntur ) vt hic inquit ^ Paulus, Sapientem iudicat mundus eum;qui (ua vi: tia difsimulans,honores, diuitias , dignitates acquis rere fcit : infanum , amentem, & flultum eum prz- dicans; qui hec contemnit, & tanquam vile ftercus reijcit.& fugit Secundum illud quod mali de bonis loquentes dixerunt. Nosinfeníati vitarn illorum Sap 8. eftimabamus infaniam » Sapientesimundusexifti: E. mat eos ,quirérum cupidine & appetitu infatiabi- lifaum ftudium & curam collocant in parandis fibi diuitijs, & quiità non viuunt ftulta mundi fapien- tia fine mente & intelle&u predicat. Sapiensqui- — . dam huius feculiapoftolo Paulo dixit,InfanisPau- . Je:xmultz te litere ad infaniam conuertunt.Quemad 746.26, modum hic cum non intelligeret my fterià que Pau luspredicabat ; iudicauit Paulum amentem.: ità mundus omneid quodfuo-hebeti ingenio nequit intelligere tragediam aliquam ; aut rneram infa- niam putat. In domo Herodis Chriftus velutinfene 7447.27. fatus & ftultus niuea vefte fuit indutus : nam mun- di fe&atores Deifapientiam non intelligentes, infa- niam putant. Cum Chrifti fapientia omnem humas num captum fuüperet,ideo mundus eam contemnit: quemadmodum contingit; vt hoc nomine appelle- mus idomnequodnoftrum ingenium fuperat.Dux enim rebusbellicis & periculisiam expertusquan/ do aliquod ftratagema in inimicosdiligensmolitur; qui.deilla re parum cognoueruntipfum ducem & eius opüs inane & infanumexiftimát. Et fic non mi ... rum-cum humanam capacitatem diuina fapientia füpereti, fiab hominibus contemnatur , & infamia exiftimetur ,vtapiensin perfona mundanorum di; xit, Sol iuftitiz nonilluxit nobis. Non loquitur de 5,5, - folequimundum illuminat ; quandoquidem radios P5. fuosíuper bonos & malosfpargit :fed de illo fole iu fiti: & diuino fplédore diuine fapientiz cuius cla« ritatem mundani lippisoculisnon valuerunt fufti- nere .- Mofes cum effet in AEgypto fapiensS& eloz gs, 4, quens erat:cum vero Deum cítalloquatus, matum & elinguem dixit fe effe . Sapienti(simusfuit Salo- mon , fed fuam fapientiam cum diuina conferens,in fanifsimur fe iudicauit: neque fapientiam homi- — nüm cum illo effe. Filij huius feculi in generatione Pro.20 fua fapientiores funt & prudentiores: & ideo dixit (a go piens; quus uou noneratcum eo, (ed Chrifti lapientia quam mundus: ftultitiam exiftis mat. Lege Hieronymum,de viro perfe&o ad ami: cum egrotum:que: incipit. Ecce iterum ad tefcribo poft medium in. 4. tomo.» His Scribis & pharifeis; quierant fapientes & prudentes coram oculis (uis Dei fspientia abfconditur , quam ipfi nequeattinge bant , necintelligebant: paruuli vero, quibusreue- latur,funt humiles , & parum de füoingenio confis dentes fübijciuntur Deo .' In:grzco Pd vires, in etatís, progreffa , qui nefeiunt loqui : que odi (hiticim Bc dacisaiiw murice eis cant.lta nos id deberemus facere: vtaiteatus Pe- LPet trus,Quaíi módo rel iti infantes fine dolo; &c. His Enid rcd pas isram RE RD A fuperbos Sc arrogantes r meto ait Deo fan&a ludith ) non placuerunt tibiab initio : Ve- Iudr/..g. nít eterna pátris fapientia, vt fe communicaret par« üulis & humilibus. Qui humiliter & animi fince-: ritate ad fapientie fontem accedebant , non vacui: Bs abibant $e 4 E narr.i& Cap. X abibant, Nonarrogantibus & inflatis fed humili: bus, qui Deo (übijciuntur, diuine fapientiz aqua "tribuitur : qua tanquam falutifera 8 aperenni fon- te dimanans hominum corda implet. [deo bene in proderbijs legitur Vbi humrilitas;ibi fapientia, Que" admoódiüm natura nihilvacüum patitur : ità; quo fi (apra caelum effet aliquislocus non repletus: terra ipfa a(cendererneillud'inconueniensfequeretur: fic Lege tir. eratià ftatim vticorfüperbia & vanagloria vacuom de verbis do tít;de calo defcendit & implet. Nullum locum fa: minus juper pientia dinina inuenit incorde-is&antia & fui ipfius amore plezo eui: obfecro' communicatur ^ cordi 4431. [er S« la aisogantia feipfum iaCtanti:Ideo lacobus; Su* lat.a perbisrefittir; humilibusautem dat gratiam fuam. V idea illziuffaElifei non fundebat oleum nifiin va cuis va(is.Sivis vt Deus infundat tibi gratiam, & vt mirabilia fecreta tibicomthunicet & aperiat , necef? 2087. fumeft humile cor , & abominifuperbia longe fcmo tümeioftendas: nam tunc aptus eris, vt do&rinam fFrées.12. G*n.At. 'hrifti & bibás 8c accipi: s: Sic omnia Pharaonis Gn Chri iclauieDeus fapiettibüs & prüdétibus AEgy tiorum : fed humili lofepho in miferam fernitutem ]ob.28. traditoy8cin carceré detrufo; Vnde fob, interrogat, 5.5. lesquasfupra tetram conftitutus;videre non poterit: E Gen.19. ES ,0., 755 eortícesmüridis ile &abie&um:quod aliquis conditor qui ele& uaria conficit ,8: accipit il! laputamina malorü aranzeorü & coquitea(accaro ' & mellesetqiita vnü horum praftantías & pretio fuseft quà reliquáalía. Nos aut£ ( inquit Apoftolus) fumus tanquá cortices 8: pertpfemata vilia & abie* &a:(uccusautem (unt diuites & potentes quos món* dus e(timat; Vénit vero Chriftus c accipit cortices & putamína heic 8tiin fuo amore diuino coquit , Sc prabetillistantá gratiá & fpiritum, vt plus valeat & magisgitimetur vnicus Apoftolorum pes;quam oit nia capita regum;prineipü, &tnagnatü mundi. Mira biliscoditor eft Chriftus, fiquideex his pauperibus difcipulis & ignaris( qui mundi ert peripfemata)di uinos & celeítes hominesreddit. Hos pauperesDe? diligit;hisfüd fccreta 8c myfteria pádit; gauder;hos vult;his animus eius recreatur. Hi fünteius folatis rds voluptastmiferos mundi fapientes & pru: &tes;in cecitatis renebris inuolutos reliqués; «Sed tria hic confideratione digna fünt.Primá eft;cur po tiusiftis páruulis quà (apientibus & prudétibusreue lata funt my fteria.Secundà quomodo Deus dicatur abfcondereheca fapientibus & prudentibus. T ertià qua fint hzc que reuelauit parüulis; & abfcondidit mfnagnatibus. «/Deprimo mirandà e(tzcü Deusné* ACD, quaquámi acceptator perfonarü fit : eur voluerit, his reuelare :alijs vero ábfcondere;Hoc Fa&um eft pri- mo quia ifti paruuli confenferunit volátati diuinz & eias infpirationi;qüod alij noafecerüt;quia iufta pu nitione ceci manferunt , ci libero (no arbitrio male faerintv fi. Duplex enim eft fides;infü(a& acquifitaz feu habitaalis vel a&ualis. Cum primutn puer bapti» zatur,ftatim Deusin eíusanimá infundit habitualé álijs virtutibusconiun&á.A&ualiserítquandotiam — .5.:.5 adultus cóuéttiturad ide vt "'urcaaut infidelisac« quiefcens articulis fidei. Vnde diuus Auguftinus. Ce tera(inquit)poffüm nolens: credere autem nomnifi volens.Hec fides donum Dei eft quam ipfeDeusho C" vita c.; 1 mini tribuit & reuclatzqui cà in peccará delabitur la* pideus & adamantinustic; Dei reüelationi& veritati non confentit.Coütrarium accidit hümilibusquibus Dei virtus fs communicat:nam cum Spiritu (:.n&o ode corfaum aperiant: , dignifiant maioribus eneficijs X donis: atque ita potius iuftus & equius Deusiftis quamitlis communicatur. «/ Secunda ra tio quare Deus potiusiftis quatn illis communicatur étjnam vnufquifque vbi melins cü toxgiqur ,&in hofpitiovbifynceriori animo recipitar&t acceptatar ibi gaudet manere.Cótingit fepius vraliquis nobilis vir,cü in curi&proficifciturj8zin domo alicuius prin: cipis aut magnatis hofpitium accipit:osconomus qui rerum domefticarü curam habet ; in deteriori parte. dom? cà famulis & mini(triscollocat:& pri* qu&coc n4 apponatür,omnis prorfus cenádi volütas eft abla. ta, & forte (inelucerna cubat:qui.cü taliaviderit,iam iam auroram defiderat; vtforás egrediatur hofpi; tium;hofpites &: hofpitalitatem deteftans.. Sivcro. hic nobilis vicaddomü alicuius pauperis agricole ac. cedat;alacri anítuo, (erenovultu:& magno applaufti eüexcipit,filiusagvicoleequi curà habet;apponit (ta: timip pre fepioimodiü ordeo plenü:vxorpinguioré pauonem aut gallinamiaterficit, rnéfam tnáili niue. candidiori Sc albiori fternit:omnes illi (erniüt & co placét;pueri (u(p»nío-are oculos ine& conijciunt 8 ven De [»iri*u ]—— -^t ios 2. Cér; $. i Gala. 2. Gen.5. Greg.li. a2. moy,cap. 13. ug; fer. 19.dc fant. to. 10. TÍ«l.140. T, Cor, I. Exod.g. lug. I$. Reg, I7. ludi 3 '^ & liisaccidétibus cacceflorijs Det hofpitátur:cü : omncesanim» potétias principales eiuspartes amo — LucesEuangelij: venerátur:le&tà müdioré parant & cóponüt odóri feris findonibus:fic adeó,vt fi opus eft; ipfi coniu: £t5 cà domefticis & familiaribus édomo fua egrés disturjaliá quarétes ne ad inofpititr bene paratü 8c ^ ^^ eóplet&aliquid deficiat. Nonne videtis, vt ifte mee t Küs & iucüdius in domo pauperis quàm. in domo dinitis excipitur?Quarit Deus manfioné in domo diüitis & füperbi:& no inuenit locü vbi requiefce? re pofsit;nà eius intelle&us in rebus caducis & pes rituris eft detétustvolàtas iniqua anibitione conta 7^ rinata;cor eius vitijs & honoribus fepultá & pot& . tie anime fepulta: & mundo'emancipate. Vilius quod domi eft Deo tribut; (ignát fe cruce , obiter - & velutin trànfcurfu ré diginá audíunt;aquá bene di&á fümüt:fela hec figna Chriftiani Deo tribut; -- ti mundano libenter tribuant. Pauperes & humiles ; multó aliterfaciüt.Nam pracipus domus fuz par? | té libenter Deo tradunt;ícilicetanimi potentiasin -. telle&à & voluntat&,& cor vácuü relínquüt,é do». mo (ua egredierites per fui abnegationem; vt Deus * melius füauiüs excipiatur in: pracipuis animos artibus.Ita fan&i per fui contéptü & abnegationé ^« &fetotialienifemper vità degebant; & ficin De «. . eleuati & incolütranfpofiti,vt huius müdi homi: nes non apparérent:vt toti hofpitiu Deo relinque rent vt in diuo Bernardo, Franci(co;& alijs (an&is videmus.lIdeo Paulus, Nos excefsimus Deo. Deo. eft datiuicaíus:acfi diceret. Extra nos ipfos egreísi fumus:vt Dcum in animis noftris pafcamus. Lege, Avíelmuin hüc locum.Et iterum Paulus ait; Viuo. ego,iam non ego: viuit veróin me Chriftus. Sed mundi iinpudétia vfq; adeó extenditur , vt no folü. Deum ininferiori parte domus hofpitentur, fed in eqsili:nam in peccatis fuis Deü collocant, Deü au torem füorü malorü facientes, Sic Adam excufans. fuum peécatü dixit, Mulier quà dedifti mihi , &c-. 'Tudomineautor es culpz;quia mihi coniuge dez diíti nimis importuná, iufsis meis nóacquiefcente., Tu dedifti mihi'illà;tua eft culpa. Ideó inquit bea. tus Auguftinus, q; fi Adam à culpanon fe excufa: rct, días ilum é paradifo nó eijceret, Multi ex filijs. Adam huius culpe heredes funt, qui in Deü culpa rcijciuntife infontes iudicando. Ad excufandas exz cufationes in peccatis. Hi in equilibus, & immüdis locis domus tue Deo hofptium tribuebant:é con* tra vero humiles omne bonum Deo tribuunt tan? uam fuo autori, malum vero & def &uofum fibi ipfis.« Tertia ratio eft,vt clarius & manife(tius (u& fapientià & potentiá oftendat. Quia infirma maàdi eicgit; vt fortia que«q; cofundat:nam vt Pharaone. AEgypti ege [aperbü humi jarct, ciniphes & rà: nas,in ei mifit, Preclará laude & honore fibicon- ciliauit Samfon,cum fola afini mandibula mille vi. cosinterfecit. Non minor laus Dei excellentiz & virtuti acceísitcü per Dauidem,gigantem fuperbü. & furiofum Goliam pro(trauitzX in :llo etiam , q* manibus imbecil'a: mulieris füperbus princeps Ho. lofernes interierit.Sed illa eft przciara & inter om nes excellentior vi&oria , queq; Dei potentiam &. virtutem magis illuftraz, magnificat, extollitzvt. per paruulos. diicipulos ; fuo impcrio vniuerfum. 14 müdü fubegerit.Hos paruulos eligi; hos affumit; hispotentes müdi vires cofringitSieniri hic vide res imaginé Varijs coloribüs & fübtlli penicillode — * ^ i&& hucq; accederet exccelletior alius pi&tor, fibis - jiperpendiétlü affümeret;& in pariete depingeret — álià imagin&qua-Jongo fpatio prirá'antecelleret; fic deniq; vtars matétiá fimul & naturá videretur füperare & Vincéfélrióne ofmnes mirárétur? Sic mü dusarmis & imagnis equitum copijsciuicates expu. soit , ficq; reges Vitoriam de inimieis Teportantz Aus auté non fic fédcarbonem & pauperculos di fcipulos & i&riaros eligit. Et non miirü; nam cüixex fit homo;vt oto poteft errare ; 8 fic liabet (uos cefiliarios & fapientes vt per illosimperiü: regatur & gubernetur - Et quiaimbecilliseft ; habet opus fortibüs militibus copijs, & exercitu,vt fuos inimi €os faperet'& vincat, Deus autéqutfümmafapiena tià & potétia é(t preditus nullis armis & militibus; nullis copijs& exercitu;nullis iteratis &-fapientis busneceorücófilioindiguitvtmund&ü regeret8G — c. gubernaret.Et ideo his rationibus iftis paruulis vo juit Deus fuafecreta manifeftarez& ea abfcódere a pictibus & pradentibushuiusfeculi. Secundü a — .05,:« tem; hic eft dignum confideratione, Quomodo, Deus hic fia fecreta abfcondit?Dico cy éxcocauity nóillaminado:deinde occafiones & caufas fubmis, ni(trando,quibus merspeccatoris magisac magis éxcecatur iufto Deí indicio;fua tame vitio & mae litia.Lcge de hacreTrenzum, Originem, 8; Chry« Irenz. [7,2 foftomü.Sed ne omnia alijs remittamus;oper&pre, (4.39.0 :: tià erit;hic aliqua enarrare. Qiiémadmodü fluuius 7, MCA licit exparuo fonte naícatur,recipittami&incremé | j^. ; : taaliorü fiuminiS& quo longius procedit; eo plus Inat, C »f- es & maiores riublos & fluuios amplectitur, & ma P?m. 6 7.17 jorfit:fic contingit multis peccateribus qui pecca, Ze2, €?" fer, ta peccatis augentes,maximi peccztores fiunt , (id 3-1. Epifle adeo vt in protundum vitiorum demergátur. 108 7, ,] 5, Deus vt pefsimos & peruerfos indurat;excxcat,S5 L Ren. fua fecretaiillis abfcondit:non g»ipfe dire&e fitcau, T NF à 8. fa ignorantiz Sc obttinationis., fed quia iu(to iudiz 7-2- Epific- cio menté humaná obfcurari permittit ; & indura; 4m «d Cor. riauxiliü auferédo in penam faorum peccatorüs Dama. lib. Excecat itaq; negatiué , quia nolentibus nó cófcrt 4.4.20. gratiá neq; lume.De his ait Paulus ; tradidit €08 p pur. inreprobü fenfum;& excecauit i ntelic&kü eoruma Roma. Non fictamé q; hc operatus fie Dens , fed quoni& ifti incptos fe effecerunt;indigni fa&tifunt, vt reci perét gratià Dei.$ol omnibus oritur,nemini abne* gaturtíedintenebris manebit, qui fencftrá non 2*, peruerit;aut claufis domi máferit. Atq tà dicimus, q-fol abfcóditur ab eo,qui ei ponit impedimétu ne, ipfum videat ; & fic ctiam dicimus iftitalifolem fe, abícondiffe,nam ità cum illo fe habuit, acfi nó ori*; retur. 'empore hiberno dicimus;fol abfconditur, quando eum nó videmus, proptereà € nubes & ne. bulz inter ipfum & nos opponuntur. Ata nimimm. Chriftus verus fol iuftítiz ? omnibus przdicabat,. omnes illuminabat:miferi auté & foperbi Pharifei. tot obftacula,tot impediméta ambitionis & arro: atiz: opponebát,vt obcarcati & métis tenebris in. uoluti manerét , tantü abeft, vt myfteria Dei & fer. creta intelligerct.ltà hzreticis fuz foperbia fideti« bus,íuá proprià fententia & iudiciü lequétibus ve: . : ritas ^ -n bd P1 T * à " eT * -— - ^ ks j M L.S hd . NE ritas oceulcatur;Se cecitas S caligo illorü: métem a(cédit:v e bis qnibus clara & fpledida lux oculos offendit.Sol refulget(ait Ecclefialticus)radijs fuis, Bzarcícitogulus, Et hoc quidem no folis culpa; qui. Flanetaeft excellétifsimus,fed propter imbeeillita gé&c tenuitaté oculorü noftrorü:nam aquila nullis eculorà i&tibus firmo intuitu (o]áin fua fphera có: fpicit;excellésec(entibilecorrüpitfenfum:& ideo qui mótes niueos trásgredibturmanu ferunt oliue* 24 ramü, vtiplim.a(piciat:neniuitucádore & albedis Ecc. 42. ne czcifiant.Atq; ità cü fuperbus & arrogans oct los fiiosin dei lumé clarifsimü xelit-conijceres 92 Deifecreta & riy fteriayriaturali ratione 8c intelles &u méfuráre;errore & harefa catüssedditur. Vns de lob; Quáfi incnó&e fic palpabunt ingperidie. Et ficut folio receffu- folet. effe caufaicortgelationis nódiré&é;fedindire&é:fie eusiri-pona peccato, rà folet (e à. geccatoribusabfcadere; & tuncin tene bris Marce tlenehci nie nfipiés cor eorum : ficut iftis Pharifzis contigit. Sic indurauit cor Pharao: Iob, Exed. 7. cic nifi iuft&Scdémeritis exittétibus in.cau a, Vnde in petíona doniini dicit Efaias, Quis eftifteliberre pudij;quo dimifi matré veftrà?Ecce'enim in iniqui eatibus veftris veriditi eftis & infceleribus veftris dimifi matré veftrá:quia veni; & rion erat vir, V0 éáui,& nori erat qui audiret;Igitur propter fua Íces a fera Dieusxelinquit peccatoré: q lllud auté hic dili. 2$ m getet notabis, peccatoré à Deo relinqui ; idé cft E[4. 5 0. d peccatoré fuo auxilio deftitueret nifi prius pecca* e E LU TEM. ... tora Deofugeret.- Deus quippe firmus & ftabilis x 00.2535 quod Def relinquia peccatore: n& Deus nunquàm. ize E feiniper inamicitia noftra perítftit : peccator vero - D USSQUCA "s : 2n MEC m Ct X 92775 eft qui propter fat immutabilitaté & cóftantiam,Se yo 797 (911 propter malitis füz-volütatis recedit; & tunc dici« as urost gius Deum à peccatore difcedere;quia peccator die am tsi feefsità.Deo:Sicetiá dicimus Deà abícondere fua (24 cs fecréta & myfteria his,quia ipfi pritis fe abícodunt . ,.. Obftnatióne Sc pertinacia. ]uftus iuxta Deum eft: $E em quádó veto fui liberi arbitrii mouet & mutat.) à 777 775]5eo difceditieti&fi ipfi videatur Deit ab eo diíce* O3 1089 dereymotus enim eftin creatura non in. Creatore: 2020. Quià pererdifcedit & nxuigare incipit;videtur et Loss ferrá moueri & ambulare, ipfum veró tranquillum: ^ S quiet manere:cü in rei veritate prorfus contra* Y. Reg. 2.48 riü cotingat.Hoc modo fallebatur Saul, quádó Sa: snueli dixit. Philiftim pugnant aduerfum me , 8€ Deus récefsità me:& exaudireme noluit. Saul fuit: 3i Deü à fe feparauit : nà Deus à nemine difcedit; ea immutabilis fit.Si cum ego fürn quietus : fi qui à dextro meo latere eft;in finiférum tranfit, vel vice verfayquis mriutáturymanifeftim eft me nó mütari; fed quia dextra in finiftrá cran(it: Per lonam dixit peus, Adhuc quadraginta diés & Niniüe fubuertee tur , fed Ninine fáltim tanc nó fait (übuerfa tigitu Deus mtítatus füiitjquandoquídé dixit (e e& fübuer! furü;quod tác nó contigit? Nulla certé in Deo fiie riutatio,(ed iri Niniuitis : qui cà finiftra Dei ma? fià effent,in dexterá tráficrunt , & qh Déus voluit ferire eo$ qui à finiftra erát, iam if fiin dexterá tram ierant: atqj ità fine punitione manfetunt.Promifit Deus fe anmmiaduerfurü in peccatores Niniues , &C cà fentétià Voluit adimplere;non inuenit peccato? It2.5, Enarr . in; Cx fiisquia negaui: ei auxiliasqnód Deus. nüquàm fa. à res;qui poenas rent. Clarà igitur €oftát q» Deus nó mutatur,fed.peccatores. Deus non bominibus; (cd vitijsrirafeitürtquie fi in homine rio faerint; ne« quaquá eum puriit,quia mutatus;e(t, Similiter etià dixit Ezechie y«iro morituríi,& ndn eft mortaus; 4 Rtg. 2.0. ficat predixerati& ad; Achab cti& dixit, Inducá ma 5. Reg.21. las8z hon induxit; fed dixit, Nonhe bumilistus eft. Achabldeà nóinducáin dieb? fuisimala;Alibi etiá. bona promittit; fi mala fecerint dicit fuá mutare. fentétiàynon ichomines;fed in operá,quo mutata. funt; Vide Hieronymü, Chryfoftomum & Orige*. Hier. Dant. nem.Igüur quemadmodüm dicitur ,Deümutariy 4, €? 4 - & difcedisquia peccator mutatur & difcedit à Deo. e ik dicitur ab(codi;quia peccator abfeóditur.q Vide x3 s & tuquàm mágna funt 1udicia. Dei.» Vere iudicia Ext H3. Deiabyffus mult&; Vides Sauléfan&& &: amicum C bryf. born. Deifuisdonisau&ü & locupletatà,eius beneficijs 22. /» fer. affluenté & deniq; fuo la&e nutrità greprobatü, vi Orig E Ee drsctià Nabuchodonofor tyrannum & populi Dei j, 17765, x perfequutoré falu&eife?In hoc cers$'confitedü eft) (7 ina diuina iuftitiá cüimifericordia fimul diuino lumi: Qmm-T6. ie (plédere:luftitia quia abícondiftizmifericordià, "" Nume. quia reuelafti,ldeo Dauid in Píalmo.Mifericordia 1-Reg.9.C* & iudicià cátabo tibi. Vtrum; erat Dauid exper: ym. — 'is;quia dfispeperceratei:& etià punierat , Quia fi«. p(a/, roo. lium;qué ex Berfabe füfceperatocciditdás, 8t per / p, fequutus fuit ab Abfolone,&c opprobrijs affe&us à MNA Semei. -Hacduo oculis noftris femper'debent effe 3: Reg-16. prefentia. Vnde in primo libro R.egü legitur, quod 1-6 6. vacce arcá domini ducebát,tédentesin bethíamis que eft domus folis: Erátin arca tabula lapidez le gis,quoddà vas Manna;& virga Aaronis: ità nimi rü nos iter facere debemus in ceclurn , quod eft do mus folis,vbi femper eft dies;nobi(cà ferentes legé Dei fimul ca mifericordia coniun&á(que dulciísi maeít vt Manna celi) & virgam eti& diuinz iufti: tiz.Bonü eft & laudabile, vt mifericordie diuine récordemur;in memoriá adducentes béatà Magda Jen&;Dauidem;Petrá & Paulà : & canamus fimul cutn Dauid ; qui inquit , Mifericordias dominiin Pfal .88. eternum cantabo;vt fic non defperemus.Sedillud etiá claris oculis videamus & cótéplemur, angelos propter vnà peccatá folum é colisdeieciffe. Quia Angelis peccátibus non pepercit (vt ait Petrus)íed in Tartarum tradidit cruciandos. "Timeamus Dei 2.Pet. 2. vindi&á & iudiciàquod in Saule & luda exercuit &in multis alijs : atque ità iter Bethfamis infeques mur. Tu auté;qui nihil cófideras,audes in tátü crea toré peccare fuce mifericordis diuine confides :nó attédés in te fuá. iuftitiá prouocate' S promouere. In Deo enim iuftitia & mifericordiain duabus fta: teris funt;ex quibus vna altera non eft maior: nam amba funt infinita;& (ie quandó peccas, manibus tiis tua opera ad teattrahis propter iuftitia,& tune ftátcra diuini iuftitiz ad ce defcendit: afcédit vero ad Deü ftatera face mifericordiz. Si ergo Deus in te fà iuftitiá extendit , fuá vero mifericordia in fe contrahit:quid fperas fi non penites? Thefaurizas fecündü imponiteris cor tuum,in die vindi&ez, vt T Paulus ait. Eft enim vafculà quoddá iamodum ga. or, 2, zopliilatij in quo femper pecunia deponit: poftqua vero eft impletüm & thefaurum fa&um , id fran: güt;pecuniamá; extrahünt; ità tu peecata peccatis cumus id Lucae Euangelij.: H.: . eumul&s;iniquitaté iniquitati addis, vfq; quó m&fu £iimpleas& thefaurizas indi ira, Sed veniet ds & cofringet te, & diminuet:animà in Tartara mit: tés,corpus veró in fepulturá vt abfumatur, Ne igit cor tuü tátà iniiadat obliuio,vtpeccarein Dcü au deas, fua fretus mifericordia,fná iuflitia à tergo re: Jinqués:& id obfecro contéplaris;c- fi hic fuauis & benignus cü paruulis fe oftédit,illic eft.cü fapientir bus & prudentibus huius mundi iuftus iudex & re &us.Vtrüq; enim eft cófiderándü;fi vitá ré&am & 5 fcitin eius narratiGe;Idé fecit Paulüs agés de Chti Heras, paísione cü dixit;Cofiderate cü,qui tale pro nobis fuftinuit cótradi&ioné. Nonné Paule de his aliqua enarrabis?vel vapulationé, vel clauos; vel coroná, vel crucéinójnifi eum;qui talé.Hecadcó funt mas gna, vt fentiri queant:nó veró explicari. € Igit.quis i poteritanimee noftre gaudiü,cü Detis dulcedi nes X fuauitaté immittit € itaj; in hoc pronomine, hac,includit Chriftus füz fapictie infinitosthefau 10$,qu05 iftisparaulis & hurnilibusreuelat. Nullo none hi chefatri, Bc hecfapientiairiciidi pague s, a. rütineftabilia & inenerrabiliafüthec myfteriajhe |.— —. funtdulcedines& ccfolationesifpüsfuperne,quas —— müdus neQsattingit;nec inteiligit:que;fapientie SQuuntA WS bene cópofitá velimus degere;in.métes redigentes fu& iuftitià & mifericordià : qquidé ipfe has duas hicoftédit;tenebris'& cecitate fuperbos puniens, paruulis & humilib? fuafecreta reuelás.e Qua fint E/a. 14 -aüt que abícodit prudétibus,& fapiétibus & reuela vit paruulis ? Hoc eft tertià obíeruatioe dignü.Ab fcódit enim hec. Quz funt hecjqua abfcodit? gau dia fcilicet eterna;giorià beata;fruitioné fuz diui: nitatis,cófolationé finc limitatione,fine fine quie: zé,fine metu foclicitaté, vitá fine mortis timore , & finc fine gloria. Qus: funt hec que abícodit? fuaui 'taté interioris. Deiinfpirationis, dulcediné fuarum 'cofolationü;anime fpirituale gaudiü,voluptaté Sc füauitaté intérná, quà cor noftrà accipit pro labos gibus& perfequutionibus pro ipfo. perpeísis. Quee fant hec;,que abícódit à fapiétibus? A bfcodit certé mádi cótcmprü;fui ipfius abnegationé,crucis Chri fti faauitaté;paupcrié diuité,famé & fitim pro Deo «ótentà &cfatiatá,veram;mortif&icationé,odium & — Poterit ne vasctiá fi lingná habeat ; dicere figulo, PIE ánimicitia müdi;patrie celeftisamoré, & g paupe — «urfic me fecifti? Ideo ait Auguftinus; vepanuis p : t^ peau . aes & paruuli fint beati etià fi lachrymis coftringá tur, in perlequuttonibus gaudeát, & alacri vultu morté pro Deo fuícipiat:& quod müdus odio pro» fequitur ipfi diligàt& ample&átur.Hac certé non valet intelligere fapiétes müdizfed folü hi, qui fe.& omnia Íua Chrifto emáciparat.q Sed cur no dixifti ó müdi redéptor; Abícodifti hasopes hoc lumen; hoc thefaura;hác fapientiá; vel faluteti& efponfum crzdo eífe,ná hac gaudia & bona fpiritualia ( que IDeus (apiétibus abícodit,& reuclat paruulis) nulla tenus humana Jingua poflunt explicari. Silentium enim eorü laus eft. Diuina certé humano eloquio nà poffunt enarrari. Et fic Efaias plenus diuinis fe: bus & prudétibus müdiabfcodunt, & reuclant par uulis & humilibus.Sed cur nó deditDeis prius gra tiá,vt impij vitarét peccata; vt poftea nóabícodi tur eis hec dinina fapiétia $ Eziem pater quoniam ie fut placitum ante re. V olutas Dei fuit. À cfi diceret. Hec excecatio impiorü nó minis decuitad tuá iu. ,/fe. Jj, de ftitiá:quá piorá illuminatio ad tuá mifericordiam. py, Quoniá fic placuit ante de&. Nó eftvolétis ne; CUt 5. Vut os y dio e. ETATIS, xentis;fed miferétis eft Dei.De INabuchodonofor, q fucrit faluus expreffé afferit Auguftin*.O liomo tu quisesqui refpodeas DeotNóne poteftaté habet. ftt £gulus;ex luto aliud vas in honoré cóficere : aliud freaefu. £r4ta 15s veró in cótumeliá?Nóné poteftate, quá habet igue Jus fupra vafa;habebit etiam Deus fuper: creaturas? Deus crearct Angeli in gehéna flémis , n6 facerct eiiniurià.]deod:, q vnus fit vas cotumeli & indie gnationis ininteritü,& alius honoris:nu] la P 5t afsi gnari ratioynifi quia hacc fuit diuina volütas. Volü tasenim Dei cà fit prima caufa omniü entium,cau. fam nó habet; Nec irrationalis autiniufteeffepót, — ^ cà effentialiter fitiuftitia infinita, Oiaquippe ope: za,qux funt in hoc mundo,fiue fint ni fiue vyolütaria;fiue meritoria habét vnicá duntaxat cau fam fcilicet beneplacità diuine voluntatis: & licet alio caufz afsignétur,th oés funt intrumctales, & intermedie & quafi difpofitiuz. Principalis AUS caufa omniü eft volütss Dci déptis culpis peccato» (o orw^ -^A4 P rper" s 3X5 1v uf Rom. 9« uft. cretis dixit, Secretü meü ihi , fecretü meü mihi. rà, de quibus acus efta Deo,culpa veróa peccato 2.Corin. 12. Et Paulus raptus víqy in tertiü colum, dicitfe ea v1 re.Omnia opera huius vitz vel fint volütaria y vel diffe,qua non licet homini loqui. Nà fi in Eccléfia — naturalia vcl moralia;vel artificialiayomnia advná - effec globus equali quátitate cu ipfa Ecclefia, quo? --. tnodo per Ecclefig ianuá globus poffet exirczità ni 3. Reg. IO, lans. 5. amir& nópoterüt exprimi, nec exire gaudia fpiritua liaanimz per ianuá fic minimá, vt eft corporis 0$» egina Sabba audiés fapiétià Salomonis nó habuit vltra fpiritü. Quantó is fapientia diuina faciet obmutefcere?Sunt adeó plura Dei mirabilia, vt !aU dabilius fit de cis tacere;quà aliquid dicere:ne forté cà incepiífe putaneris , nihil dixifle recordetis Sic ds dixit Nicodemo,Sic Deus dilexit müdt Vt f: Jià faà vnigenità daret. He:ciparticula, fi€ » magna vim & emphafim habet.Sic dilexit, & quantu G* xit? Nemo eft,qui inueniat;tátà huic; quato- Maii immenfum pelagus amoris infiniti , quo nO$ *^F profequit;tátü illa particula,fic,clauf it,& quantita té huius amoris nà aufus eft dicereznam hic amor ineffabilis eft,& omne humanü os lingua obmute pracipus caufam reducitur, quequidé mouet & in fuit in reliquas alias, vt fuos effectus operent: quas . vcróaddunt Philofophi funt naturales.cauíe & di - eft hoctoptimé quidé refpóderet. Quia fic fuit plac tà ante Deum:quia Deus voluit,quiaheefuit cius volütas. Veluti fi aliqué interrogares,que fit caufa totius mot? horologij,dcuenires certé in volütaté artificis, vel in eius,qui ipfum regit.Ita de caufis re rü interrogáti deueniéda eftin Dei volütaté & be: neplacitum,& ibi quaftio ceffabir. Veluti fi aliquis quzreret : cur eft fames ? quia pane indigemus. Et fpofitiuz.lta c fi aliquis imenogares Clu fa : quare nó eft panis/quia non feminatus fuit. Et qua* re nó eft feminatus* quia terra arefcebat, Quare are fcebat?quia nó erat pluuia.Et quare non pluit? quia vapores terra in altü nó aícéderüt. Et quare non afcéderüt?Quia dominabat planeta natura ficc?.Et quare (X ej. de Lus - * : * EnarrimeCaput. | X. cup ijdale planetazlle eft ficcust Quia Deus illi virtuté "t aalécómpnicaBit. Ec quare Dus tribuit illi talem oprietaté? Quia fic placiti fuitanre Deü. Et quae axe fic faitplaeititante Deüzhac certé ix no-eftxquae *ftio nce interrogatio t fed meraipfania & ftultitia: *fic adeó vt qui talia interrogaret Eleboro vegüret icurád?, Rc A hticeras nauigarurus,Itaq; v]tra no eft qpcédédàus ácüm in Dei volütaté perueneris hic 4á finiunt queftiones: & oés Philotóphipedescofi qtéé. Qni mort lápidetbaculus.Rt quis baculátma Aug. libr. is Ec tie deiceps;peruenies in Dei vólütaté: Sic de Gor eon pbilofophandi elita in naturaibuà i atii bug Omniü rer& huius vitz eft cau(aJJei vólátas: Md '&t:idé efc de.operib? meritorijs: Quia nó fam? fu£f c4 p.2. *ciétes cogitare aliquid ex nobis, fed fufficiétia mia 2.CoIB.34. fee Deojett-Na-fi velis interrogiare:Cur ille fait fan "&itate pteclaru$? nam h&c fuit volütas Deis Hac *énfiri tatio intel le&ui fatisfacit: St'ali qs vero b Itra "à ;grédetet interrogas, Cur fic fuit Deo placiti? (Ta friuola & ridicula qu&ftio:nà vltra v] "eset ctim gradájiá dióeft alius jin qué pofsis deuenire: EICUALES c claris nobis oftédit patiétifsimüs lob : qui cü | Iob... "emigregó& filios amififfet dixit; Dns deditjdós -diaittarafapiétis 8c (ciétiss Dei qüarinicóprehenfi "bilia fint iedicla ei*;8cinne(tieabiIé vic eius: Sie "ex Bethfadti qu quaginta millia de plebe: eo qj vidifentarcá- Dei» No illà irreucreniteráceepetàt;fed potius facrificijs &coblatiotiib? honorarüt: qa vero nitniá curiofita t6 e5 fcrüitáti (üntyvelieméter icrillos D'eus animad — Vertit; Abhorret Deus ; vt fua fectéta 8cinyfteria ferateniar: & op nimisfoliciti fimtsfüora operü sc "olütatis.Sed obijcies fortaffe, Quomodó fi hiec iu dicia dei ineriarrabilia & irifctutàbilia (unt:quomo ido ait Dauidiin labijs meis proriiciaut omniaiudi amb. fer.a, "eia oris tuit Vide ejaliud eft (veinquie Ambrofius) * anp[al. x18 undici Dei : & aliud iudicia óris Dei. ludicia Det M (st dixim?) inetiarrabilia funt:fed iudicia oris Det fünt illà que anüriciatiit & que per'ós Prophetara loquut? eft; Narrabilia funtjquie Propheta ea dixe yüt:que os dhi erat. Os dfi erat ille, cui dicit, clama 1.Reg.6. : * Eja. 4.0. mecefles.Et ille aif; Quid clarabo? Eeinfpiratürett Vt diceret, Ois caro fenà. Idéoqj'ábfoluteno dixit egregi? pfaltes, y; sape e ip iudicia Dei EN Sudicia oris eius.« No ergo difcütiamus opera Aet - fed fimpliciter ilfrobediam?t eius voltate faciétes in oibus qux nobis precipit; fieüt Chtus quiaitiSte placità fuitante te. Et ita'in labórib? niis qadoqui d£ ab ei* diiiitia manu puefíiüt, humiliemür ; corá eo.Sic Heliréj enfus icit; diis eu boriteft in . &culis fuis faciat: & ideo falu* fiit. Mirabile huius ' des'& cómodi:per hc tnim efficiitie tegni Dei ci* reiexéplá féo(tédirTiaac;quicie(vtIoféph*ait)ià 1»f./;D.x. an eifec vigintiqüings ainor(t etate, vel falscerar adul jj (5; 1, , tus;qüquidé lig na hutieris ferebat in facrificiu, po pos patri tefiftéreyq&quide fortioreo.eratr c&iam efie t fenio cófe&?srihilomin? gd Abrabà ei declae vafiet illud à:vólürate D'ei'puenive; humilitex obes diuit Deo;8 feid factificià Deoaucundü & grat exhibtit.Nüe vero quis ii miniitnainfirmitate;vel 3ninimo labore'Déoübijcit; Qfvárborimon adeo bone'aliqd virgultà inferüt; fru&us bon? pducit: fic &c nos etiá fi arbores mala;ficee 8o arids fimus; 1i Dei volàtati nóftrá adiüxerirmusjerim? vtiq; vti ties S participes,8c inanimis nfis ternas vitz the autos pducitrius.Obediam^ igit Deo Sícóformes fius eius volütati8c muniamusnós feuto patien ttie,in omni teripóre dicétes, Oratiastibi ago die: ———————————À— quoniá fic plácitü fuit ante te.Sed vltra progredias nur. Ovnuda mili tradita [unt d patre neo. ofequene eroftédit Chrusqsficipfe medit huius ele&ionis, ip vnus vocet & ali* nó: qj vnís bfcódarit hec diut na myfteria & alijs tedielént, à volütate/ Dei proue nitiSed oftédit Chius €p ipfe fitrnediu tius voca: tionis:gà licetà patre dep&deat'olatáqua ab origi héth per ipfum Chriftum funtoiazideo8; ipfi data eft poteftasj& lacrórie inquit, Olatradica funt mi hià patremeo.Hoc eft,ego poffum vocare quoícü UL ues pater,quia ominiüfisbeo potcítaté ficut ipfe:fedfo]à inhoc differt;quia poteftas patris tà fe;quiae& à nullo accepit:ego aüt habeo ea ab ipfo, quia oía qui habeó;tradita funt mihi ab ipfo- inquátà Deus;tradita (unt Chro o:a:nó quidé crea türe,daiftz nótradunt eitquia p ipfum fa&e (unt- Sed tradita funt oia: hoc eft ;oésperfe&ióes patris; "ga cü fit eade (übftátia numero patris & &lij,& ide effe;eft eadépote(tas & bonitas, (apictia;zternitas, & cateraattributa;quia impofsibile e(t,cos differre in aliquo abfolüto;quin fint duo dij.Sed cà fit tàtu vnus Deus;nulla eft perfe&io patris,quin cad& nu» ; 1Triero fit in filio.Sic ait ipfe per Jostiem;oía quae ha. /247. 16. bet pater mea funt;quia lüubRratiá v rir eft fubftátia alteriusquidqd habet pater, haBét Rlius , & (ubdit dé Sp& fan&to dicés'; Ouia dé meoaeeipiet.Accipit — 55.57 'Spüs (&üs éffe à Chro;in quátü De éfti fed fi Chri ftus accipiát in quati homo; ora deditei pates; fcili 5: c0 €et creatüras; que füntextra ded;& nóipfai fübfta | ti&patrisquià ifta matóreft Chrojin quátà homo. | Sic loanniésait;0ja dedit ei fateri mantisjhoc ef Ioan. 13. in poteftatefüg: Quas ertim triidünt tfimáannis alicu ias, funt eaquiaeipfé facere pot«eü means fit organü perationftSed etrhihil itnifrcreatata fole ere ei ss; ture dicunt éi tedio ini mari*sqüz quide Chio ho - shini tcaditg fist quátüm ad autoritatem in inftáci coceptionis;quia per id qd fuit hirnanites coiuncta verbo jhabetmaioré perfe&ióné quá o€s creatura fimulifed quantürr ad poreftat&traditafunreioms — .; niain refürre&ice,vt ipfe dixit difcipulis , cà appa ruit eis per fua fure tónei ülditreftptibi gia 74451 b. 28. poteftas iri ccelo &'in terra. Quanti aüt ad effe&&à Hebr. 1 0, tradentomnia Chrifto homint in dieiudicij : quia tünc omrita erunt fubie&a pedibus eius: & manet T.Cer.15. bunt in terrà ficut ipfe voluerit,& ideo t&c Chri fus dicctur regnarej& dare regnüà Dco patri. Ig tur 11 X Luce Euarigeli)..: tur. fomnía tradita funt Chriftosbene fequitur (vt pulchré differit dinus Auguftinus)q qui Chriftum abet;oninia habet:& g»alius nibil habet, Quid er £o vos mundidinatores quaritis diuitias & hong: xes, vbi easinuenire nó poteftistquerite dám & xe plebitur anima veftra. Bene Dauid in. Pfalmo lo; quitur dicens. D&s regit me; &nihif mihi deerit. Qnid deficitet qui Chriftà habez?cum fit Chriftus fummü boni; qui ill habetomniabona babet, 5 Pfalm. 224 Ephe.a, Si diuitiási& honores ambis, vnde tibibos coparae xe poteris;nifi é proprio depafcere fontesqui Chriz ftus eft;in quo füritomnes thefausi fapientie & (cit tic Deitfic adea diues erat Paulus & potés;haben D Chriftum;vt in hzc verba protuperit.Omnia iol Philip. 4 fum in eoquime conforratNam fi tritis incedis, & nüllo gaudio cor tuum exultet; id.certe euenit, quia:Chiriftàm nobabes : & procul eum habitas.S1 Chriftü focià baberes:, nemo: aduer(us te prauale: xett& cófolationis fonté pofsideres,ex qua dulcedi fer, $ 4. de né Gc fuanitasem poffzs exhauriretquiayt Augufti: yerbis dogoi nis ait« "Konebiseum per qué fa&a funt omnia, & fiin [od ip Ca iploromnia po fsidebis. Erfieurqui Chrift ha« * 7? bec; pofsider.cà illo'omniazit& qui Cheiftà. non haz fine. betyplenusieftmifarijs X neceísitatibus. Vnde Diaz PÍalnqgw. qidinPfalma,Denccefsitatibus meis erue me« Di /àes & poténs erát Dauid, & non querebat externa aliqua,fed'animz interiore necefsitaté videbat. : Twb.A. — "'obias wioruinteae re muita boriasfi Wanne Pali, 7 2. 1us Deum.Et alibi Dauid, Quid voluiin celo; 2 : quid aliud volui füper terrà preter te?Omnia vtids *necefsitas & paupceries funt animé noftre, quande "Ejeas eam noinhabitat.Stercora terre quairunt ho miesfoliciti S diligótes, S idinon ne magnis ia "bor (obses RE & quieté paradifi flores fibi pofsint coparare: Dei igitur nobifcà habeamus, S omnibus bonis affluemus:qfiquidé adeó bonus,mi fexicors;& benignus eft; q» cü'eam potétià & mage ftaté habeat, vt dicat;omnia trádita funt mihi à pa* 'tre meo;fEatim riosinuitat,S ad fe allicit dicés, Ve "nite ad me omnes;qui laboratis,& oneratt cftis, vt Mattheus fcribit. q A ttéde etià Gccófidera liber: z taté &cbanitaté Dei:fiquidé in Chrifti manus. 07* nia cóftituit. Nobiles nanq; ymagnates.& punc Tüius mádi etiá fi liberales & magnifici fint; pre? ^ &ü tá domus ,quirem familiare Sc donain paupe" ^. ges & domefticos diftribuit;auari habent:vteris fi ipfi vt d&i rem velint di(tribuere, Sc dignos benefi cijs & donis cumülare:ipfi prarfe&i manus comprr mát & cótrahát.D hs tamen pre fe&um & diftrit corcadeo liberalé habet;in cuius poteftatem & ma Celo, Matt. ji D Zu ; ^ 3 2 ei omniain manus.Et qu& obfecro funt ifte man** Manus perforata: manus aperta-& extétee, Latro- *Ri náq; qui vt fai recordaretur petebat plus petito loag.Yt, Luc 23. promifit ; & celà tribuit.Ingés cófolatio omnibus eccatoribus effe deberet : propterea d Chriftü ha: XA Vs it liberalé largitore , & datoré donorü & gratie "NSMec deiNe obfecro pigri & ignaui fimusin peiédo,vt noftrorá peccatoru mifereaturighquide ipfe in je «&do liberalibus manibus remittit -Poltremó lic eft obferuádü;gy his verbis Chriftus ci predicare, vtad fc omnes venirét;oftédit maguitudiné;autg: cupis pacá ipfe eft pax noftra.faeiés ex; vtraqyv.nte nus omnia tradidit , vt ipfe diftribuat. Pater dedit . ritaté;potétia;& diuitias fai ipfius: rie vacationem 16 1 cóténerent,cü ipfum:dünx viderétpauperem & hu imilé.Sirex iter ceret gio;fed ranquü&aliquis fertus & miniftet j 8 in itis onerati cítis;S ego vefieiam vost qtáasveró aliquis poterat obijcere. Qui Beri pot vt nos zeficias,&c di «et Chriftus ipfesqui filius D. tequojineapparatures - s sLssvR VIDT, E t ü Au s CowE SS, * pete vds SP X Dus cegnofcibiliseft;nó pót dicreatura cognofci, - xà fit obie&tixin&iniciuSpirit «itloqués de;y]tmo indicio: De die illa nemo Ícits * - :creatü. V ndejdéeft dicere; Nemo novit nifi patcr, uina: enim per(oi Jatur: iuxta illud Pauli s Iontubil Au S. hd 'uinior & altior:iqua.Deo reucláte cognotcimus et ! er. fidé. Perfe&u(simaauté cognitio, qu ec Dco »pót haberi in liac via eft per merá & purá negatio» nézita vt vniamur Dco tiquá enti incoprehéfibili & prorfus ignoto quátum ad quid eft. In.eo autem Ee dicit, q reuelat cui vult, oftendit, gon num; Dei juxta Pauli fententiam , cui vultfe.re xuelat & manifcítat dominus.Ideo Paulysait , cum autem Matth, 2 45 ita vniperionsséfpeQuterminie(entialsmóexs ^ GDGMRMRA c Ephe. az Galat. I, ep * — EA eit 23424 ML &eman.i. "^ erátautem beati illa beatitudirie E eS vut autem placuit eijqui me fegregauit ab vtero mattis mez;& vocziritper gratiam [uam s vt reuelarct fi lium faum in me. Magnum quidenrbeneficià Chri fticolaà Deo accepit,cuireuelauit filiü fuumm:quan doquidéeà iani cognofcit;&c fcit quis fit. Sed ad- uerte & vigila riéin vtráuisauré dormias, quiano (ufficittantüm cogriofcere. Angeliquippe cogno: uerunt eum in'collo;& proptertuain fuperbiam ce cideruat daemones fa&i. Non fatis eft; vt e cogna fcas : fed ve. diligas. : 1a: fané&ta/quatuor animali erant plérta oculis, quia plena erant cogritione dif uicatfed videquid f WE pceluie. ca ambulabaritsSic nori fufficit ve Deui: cognofcas, ' fedogortettp dmbules corá faciéehoc eft vt: viuas fecundum id quod intelligis;Deum femper corara | 6culisferens;Sc in eius mandatis diligenter artibür Táisi vietutem virtuti copulans;vt videas Det deo rum in Sion in borisoperibus te'ekercens Gc exco TenavtfipdiiSuimmécues eue iD Dr v nofciifed magis cupit antari;8c timeri. Ex fexcen EL Damqut oc A Egypto egi funt, qui De coenofcebaneorines in deferto pecierüt, exceptis Quebust quia non Deum fequebantur; Sed haec de hac re iai di&tafüfficiant;nuric iant Lucam audia müs. E conuerfas ad di fcipalos:juds dixir, Coucrtit " fe'ad difcipulos,vteos reddat attétos: quia cttipfis «de cotum beatitudine & felicitate loqui volebat, —'Quia it (aperiótibus dixerat patretm coclefté-auto- . remeéffe beneficij collatitoftedit etian: fe huiusxol - dationisritediatorem effe. Pratereà, quia dixerat do minus allóquens patri; d» facfarherita & myfteria, que füperbisabfeo nderat,réuélauerat paruulisinüc oftendit qui fint illi paruuli, fcilicet difcipuli 8cfe 'quaceseorütri, neq; eft conteminendaáilla reuelatio x beatos facit; Ait ergo Pearl oculi qui vident; que 40: videtis Hiec beata vifio difcipalotà Cliriftrnon ^intelli£erida eft de fola corporali vifione : riam fic "beati effert Pharifiei & crücifi xores,qui illi corpo 'valiter viderünt.Neq; de vifiorié fecuridum fidem: quia iftó modo Patriarch Sc Prophet Chriftum viderünt;quia crediderunt eutn;&c tamert rió di- cuntur beati eum Chriftus-hicafsigaet differentia dicens. Multi Reges & Prophietós vóluerüt videre quz vos trídetís;& non viderunt. Ideo intelligitur de vtra$s vifióne firmalfeiliéet q» Cliriftum corpo - alite? Videtunt;& etiam crediderunt cp effet filiis Dei. Erat eniri qüedam beatitudo videre hominé illum;quemfciebant verum Deum effezin quo.om ne boriuii noftram pófit&éffe-agnofceremus. INO | beat atitudirie,que eft in patriá: (ed alia quadam quee alteritis fpeciem prafefert & quz füperat omne gaudium haius vitz, Pratereà, non Hits modo eoe fantitioquo GER: videgt & crédunt:& charitatem ort habét. Quidi 'enim(vt Paülüsait) Det cognouerunt, & quiaillii non glorificauerunt diligendo:euanuerunt im cogi tátiortibusfuis.Quemadmodurm excüforium ferra menti etíám fi filicem fortiter collidat , nift illt diligentifsimé fomitem jin ddo- (ufcipiat admoue- Y ... mis; nulluih- omnirio ex ea induftria & labore fni - &umaffecutüs eris:ita illi Philofophi; de quibuslo qu Paulus quanuís ingeriij acie veluti quodam MicníoM (orioferramento;praclatifsimum illa: & eget Quidà Enarr.- mm: Caput.: X. ium filicem Deum afsidue ferierint:, & ex ea mu: xua collifione fplédidifsimefcintillz eritcuerintco tum nimirum circa: huius nobili(sime fub(tantia sttributa cogritióimirabilis fuit: illorum tamé arri his affe&u voluntatis,quo hic celettis ignis accen di debuilfct prowfas deftitutis;iri denfifsimiserrorü .- : . teitébris lapfi füfit/Ideó dixit: Paulus vp obícuratu. «eft infipienscóritlorumtquia Dei gratiam nonac €eperunt,vt eut diligerent. Vt nauclerus fine cla* titatefolis (8e lunéinon poteft portum capere : ita hómo lunité gratia deftitucus non póteft gloriz portum coritingere Exiftimarfe anchoram 1n lo* cüm tutürf lacereyeum in fcopulüiecerit, vbi nul* lápror(us eft (lutis (pes; Sic Philofóphi: errauerüt ncm te geatolcdtiunaque cum Deui coghouiflent;non ficut Deum glorificaue vüüt;riec eum dilexerunt. Idez:D'ebgratia deftitutt ceci fatti fünt; S euanuerit incogitatiónibus fuis, At Apoftóltoniniiatiec habueruntzquia cum Chri um corporalibtis óculis cernérent,eius diuinitaté "éredebantjatay ilium diligebant: Et nos eriam licet .' Chriftum corp 3lli (an&i Apoftoli; támen & nos beati. fumus beati tudiné hacjde qua Chrittus hie nc loquitür;fi cre détes ifi eum dilexerimaus illuin, ficut ipfe faluator 'tteftatür dicens;béati qui me non viderunt; & credi "derunit.qPorró mentionem facithic Chriftus ocu loram:veillisfignificarer rationem & intelle&um Bumartü:eít enim pars corleftis in hornine.« Poffu ofalibus oculisnon videamus ficut Iedti20s. mus etiam per hanc/di(cipulorum vifronem ,ecam . "cognitione intelligere , quam Apoftoli de Chrifto habebant:quia Chrifti do&rinam & myfteria,quz praedicabant re&é percallebant ipfiznam immedia: x&ante hocdixerat Chriftus patri, id fa&um effe re ' &&,& fibi bene vifum fuiffe, vt ea quc przdicabat fapierttibus & prudentibus abfconderentur:paruu Jisveró & humilibus effent maniifefta. Conuertens "autem fermonem ad difcipulosait,beatioculi , qui ' vident, que vos videtis. Acfi diceret , Beati oculi "veftri 0 difcipali mej;qui vident;hoc eft qui intelli gunt, que vos videtis. Apoftolienim quantunuis infcij & ignari meliüstamen intelligebant ; quàm omnes fapienteshütus mundi:fides quippe cà cha: "ritate cóiun&a ità claros efficit oculos , vt quieam "habet poteft aperté & claré, quod nero alius , co: die ripe intelligere. Sic Elifeus fan&os Ange: "Jos videbat adftantes iuxta illumqaod nemo alius videbat. Et Stephanus videbat celos apertos, & le furi ftantemà dextris virtutis Deizquod nemo vi: "dete poterat. gitur Apoftoli non folum oculis cor poreis Chrifteim videruntfed viua fides& nó fol 'auribus corporeis Chriftum audierunt, fed corde :etiam;& intellisebant; ate; ideo beati. Non inquá "beátijquia diuites;fortes, aut potentes effent ( hec 'enim beatitudo carnis eft)fed quia Chriftü mentis "oculiscernere meruerunt. Mundus illos iudicabat 'beatos;qui magnis opibus fruebantur, qui alijs im: 3perabant,qui diuite quadá müdi fupelle&ile affue ant.Sic Dauid in Pfalmo,Promptuaria eorü. ple» 31a, & oücs etum feetofz , filia-eius.compofitz a 'fimilitudinemrtémpli;&c. beatur dixerunt euni, «&üthec fünt; Sed long? aliter Chriftus qui beatos - qudicat eos,qui oculis fidei illum intuentur:& dili gunt« 4. Reg. 6. eA. 7. P[alm/7 d Pros. 8. I.Par. 29e ^ Luce Euangelij. gunt. Quanuis immenfis diuitiarum cumulis te ipfum ditaueris;hzc omnia nequaquam funt vera bona vere; diuitiz: fed fpeciem folam & vmbrá bonorum fingunt. Ft écontra quantüuis pauperes & egeni fan&i Apoitoli erant;jtamen Chriftus vo: cat eos diuites & beatos , indicans eos veras diui: tias habere. Vnde obfecro fibi has compararüt? Ex fide cum charitate coniuricta. Mecum funt(inquit fapientia)diuitiz & gloria,opes & iuítitia. Et Da: uid, Tua domine potentia & gloria cun&ta,qua in . €elo (ünt,& in terra tua funt.q R eftat igitur obfe: t.Corin.2. Ephe. 2; Celia Ion.26; J. le4n.2. 5 Hebré. 9. — Luc. I2. Tal. 147. lean. 8. Gen. 18. M La d ad facié t ficut loquitur homo ciramico foo-Et Ef4. 6. 2, Reg.22. V. Reg.9. crare ne Dei beneficijs fiuaus ingrati : quandoquis dem nobis etiam dicitur , quod fan&is Apoftolis; Beati oculi,qui vident que vos videtis-Accepimus nos pre alijshominibus tales oculos,quibus ea vi: démus & intuemur;quz nulla humana ratio inda: gare nec intelligere poterat: que etiam nullus ex potentibus mundi cognouit.& eas aures;qua talia audiunt,que ab initio mundi abfconfa funt , ficut Paulus Ephefijsait. Et que illa fint; audi. Primó videmus & audimusin noftro Euangelio omnes Chriltianijpeccatum primorum parétum ; propter quod omnes naci fümus filij irá npe Chrifti morz tem iam abolitum S füblatum effe: & iam Chrittü nobisfe reconciliaffe; Secundo Deum fa&um effe ;atrem noftrum;cui quilibet quantunuis paruuius audet dicere, Pater nofter, quiesin coelis. Tertió Chriftum videmüs fratrem noftrum : & fic ipfe ad Magdalenam ait,A(cendo ad patrem: meum & pa. ' * trem veftrü;&e. Váde & dic fratribus meis. Quar to Chriftum videmuspontificem noftrum & ad* üocatüm apud patremi:ideo enim per proprium fan. ruinem introiuit in (an&a ; vt ibi appareat in.con* fpe&u D ei pro nobis. Qninto. videmus. & audi; mus, cela nobis pateat. Nolite (inquit Chriftus) timere pufillus grex: quia complacuit patri. vefiro dire regnum.Norine vides hecquam tniagna fint Non fccit profe&o taliter omni nationi;/Quo maz iora accepimus;tarito plus gratitudinis &hobisexi itur Rcfi velis audire,quanta X quàm magna hee Mts udi (equentia; D ico enim yobis multi Prophe eco Repeswolücrünt videve, quee sos videtis, C non. sideyunt 16) audiye dud auditis O' nón audicrun t, Sedi dicet ali is Cturieonftet Deum patribus fuiffe lo Sutami X ab eis vifum ,quid bi vults quod hie dicicie; Multi Préphete & Reges voluerunt vide icqu& vos vidétis;B non vidert tnam Abrahami smültoties Deuni apparentem vidit: & tandem in: trium Angelorum per(onis hofpitio recepit.Mofes uod; fcriptura tefte: ; c Deofolitus etat loqui fa . ^ (aias vidiffe fe dicit dominum fedentem füper fo* fiin excel(üm.Sic.etia Micheas,multiqs alij Pro- ges verifsimie fibi Deum apparuiffe confirmante nde & videntes füntappellarit& fere tota crit fa patres antiquos ; Deu vidiffe demóftrat. Si ergo fin&i patres & Prophete Deum viderunt; (vtíer1 prora teftatur) quid e(t,quod dfs dicit; Voluerunt Videre;qui vos videtis;& non viderát? fed vt iam di&a eft;alitid eft videré per imaginé j & aliud pet fpecié. V iderüt quidé (an&ipriememorati Deüom nipotenité:fed per fpéculum & imagines ! éreatura, Osinesenim manifeftationes; que adpa: diuinis humana/poterat ferre capacitas, plenis inesin fubie&ta I? tres.veteris teitaméti fa&e furit per inferiores Deo creaturas;ideft per Angelos Ga (unt. Si enim in fe ipfoabfas vllisimagtnibüs Deum fan&i viderüt, ficuti eft; quid eft,q; Mofts , qui cum domino ( vt iam di&üeft)facieadfaciemloquebaturjobfecras — ^ bat dicens;Si intehi gratiá in confpe&u tuo, often Exd.53. . de mihi te ipfum marifefte vt videam te? Qué ma: ML nifefte videre cupicbat , vtiq: vfq; ad illud tempus per imagines Scfigurasfe vidiffe declarabat; Vnde & beatus Stephanus de ipfo dicit Hic eft-Mofes, LAG. 7, qui cum Angelo:loquebatur: qui apparuit.eiinru: bo,Porró longéaliter fan&i Apoftoli dominü vis Ex. 3. dere meruerunt:qui ipfüm pre(entem habebapt,8c ei conui&u familiariísimo adhzrétes; quidquid co gnofcere voluiffent;non per fpeculumaut enigma tajnon per Angelos aut alias vifiorum fpecies, fed ipfum dominum.interrogantes difcebát: vnde om nibus fan&isiam preteritis,priuilegio beatitudinis praferuntur. Nam illi;jquiin veteriteftaméto Deü. Aebr.12. vidiffe narrantur, iuxta fide defun&i funt omnes; nion acceptis repromifsionibus:fed à longe eas afpi cientes & falutantes. « Sciédum praterea per incre inerita temporum cognitionem Dei;in hominibus éreuiffe- Apparuit dominus A brahá:fed longé poft Gee 18, inpdüm Mofi;dicitEgofum Deus Abraha, Deus Exe.3. Hfaac;Deus lacob,& nomé mcá,Adonaijnon indi T cati eis. Quibus verbis Mofes;plus.aliquid de Deo vidiffejquamprzcedentespatres,ofléditursBeatus — , etis Dauid multis pofteà temporibus natus dic.t Pfal.1 18, riianiféfté , fuper fenes intellexi. Qvod eft dicere, Pro cun&is qui ante mc fuerüt Patriarchis & Pro phetis fublimius aliquid de Dei mageftate cogno: tii Vérümrpra: omnibus illis clariüs &- excellctitis ilTaminati funt Apoftoli: qui ab ipfa 8 péz-ipfam — " * E Myr *À Deifapientiam eruditi, cücta;qua de codleftibus 8c cognóuerunt; At Pharifzi non fic viderunt Chri« Matt. x $, ftum,quoniam mentem eorum mahtizexéecatis,. & culos habebant infirmos. Nos veró4fi beati. efle, vVolimus;& Chriftü v idcrein celo,fimplicioribus ocüliseum in hac vita intueamur. V ndein cáticis, Oculitui columbzrum.Colüba caret felle, &iimg Cant. 5. pliccs habet oculos/Talesopus eft; nos h quia talibus Déus videtur, & hi (oli fünr beati: 3s A: itatrabé Sed de hoc eapite fexto latius dicemus.q Ad noftrà vesoeruditione sli din bach id potentes vero deijcit & contemnit. V nde.P anulus, 1.Cer, I. Ignobilia irap tamea iU Deus;& eaj qu& nó funt;vt ea;quz funt;deftri ietür omnis caró in confpe&tu eiüs: Ex: hibc facilé erit diícere,quámvanü fit,hominem gloriariyin re gnis;dignitatibus,Srofficijs in maioriftématis 8 guine , quandoquidem ha:c omniizmullius alo $8 momenti funt apud. Dei; (ed quaipfe fueris Tom.. C operatus, - Enarr,an «aput. IX. opcratus. Etfi hoc clariügcognofcere.defideratis, ^— tü alij fimplices& ignorantes.Nam vt fapientibus 3*4 excelfrommes:vosautéficnthominesmoriemini, —guent4 venduntur aliquando exit toxicü & IhorH 0.2 e Mattb.2. | bet mors:nam/fi ficut homines vixeritis ; ficuthOs matus;vtinterficeret eum,Sie multi dant opera Jie mines moriemini , & ibi omnis valor & dignià$ — ris& vehementerinfudát,annalesreuo]uunt;Ears veftra fifteteINon moriemintficut filijjDeiexceli — tolos,& lafoncs,non vt melioré vitá degát, ncc.y£ ramo namsalé ibn e Chriftiserat;fed Chriftusnon — Herodem conturbauerüt;qui ch poffentomnéfcn deam.i0. — ip émet dicat;Si.non HADOR TRIHADUNS ROME fequz.quidéde dininitate Chrifti agebat; & de re: ris S115 qumnfinshabéasoperabona?EtfiomnishegRgue — fonfanegófciétieliteratos Chriftustaxatdicensg — .—. Ideo Spiritus fan&us ait Ecclefig: murenulas aur, Cai LI e 7 svp! diio manifeftari.s Obíeruandomierundoefus q^ — 4morisDei venire deber iciétiavsaxgentü Ad fun. Aliqua indidiate inuzfcrit, vé fanfti Apoftoli.e&NJ$ — darentüid quod eft fortius Botenaems requiritur: desiht;quz tu non vidiftiyillud atteridas; hancbc$ melius nàà; eft cffe probü.& ftudiofum , quá]liter& 7 A882 aitüdidenilfi tuvis)& aliam maiofemfacillimo P$ — tum & (apiétern Lunc edm fcientia & litere: funt tio poffé attingere. Certi beatierant oculi diis — Boriz quado;virtutécoiunguntar : nà cu ità. non, ülerum)quiChriftüminernevvidebantifed $27 — fuerit; abárifano & améte no diftert jqui ch enfem 1ór beatitudo érit. videre Chriftüri à D árrigit quem vult irtterficit, & fi libuerit etiam E immortalem inicoclis;: um hab 4jnippe: Deatituc ipfum.;Stultus Se demens c(t iteratus. fine;virtuti (20553 geieilicet can Apoftoli Chrifbamin carnt;Y bus;eníemáeuaginatü affert; qui armis Jiterar Mattb, a 7. Vantspoterant & nadie 50A lude-siti , fosautoritaté Bopinieneie iplum & RBIspka oA fed qui Chriftum viderit ir celis nequaquá ab IH& ^. deftruitiBiwis.veliterispreeclaras&eexeeles Bliu$ — 9, uus beatittidíbe poterit frafttaricAgbergo; vt háché? viustuidauEop pétip do eap quo itinetein £e t dipidinemiconféquarisquammul;ReégesScPA& — eftiturus,ldeo Dauid in Pfslmo, Bonzaré 8 dios 7/4118. éhártha mon valucrunccónféquisquandoquidéF. — plin& Gc feientiá doce me. riüsdixit bonitatem Se 5x ideftimrurmanüSporeftarej&e,Sequitur.E7f t — difciplinàx&apolleiícientiá. Super virtutisfundas ——,, él idamdigii fritas Jiéerexis tentanstum. Gr dictis — snentobenelitetefedebütin&ürapemvelgaufope 7000 - Mieinlegepperitus eratj&cperititfeiudicabat,Send — mortuftinduas;&zfi plurimis veftimérisoneresng — 02577 11:82.1 eüserebar; ve diferet; fed vetenraret tficutefbmOS — quaquá calefier,quadoquidéab intriníeco nullü ha Hicetácorasi füpeiborusn.Aducrtetjéemadmddum ^— bercalorénatiuitqui quide vitam & enimá (u(tená Wigisperiti; do&ticte5 8c fapientiorcs (int-eapitales. tat.Sictimirüfiin tuo corde ignisamoris Dei no fiimici&hzifti:&cquipriusenm fuam doQfinÀ — ardet:quidquid babuesis extcriüs;aitoritas., liter Tw Ld RA petfequimin Nulla efLgensitampehtifera Sinis — Bc (cientia parà ve] nihil tibi prodezangHunc afpl uagetliérascgnidepranafamvhabehteonfdientià: — eejqni cumdegis c E perimus cudagjor tis Et Yt i in e doQus Chriftum vulttentarezScquarit no Yt dilcat, fed. vt cumfermone capiat. asgoat fi ad interroz ^-^ 1 interrogata rro refpodi(fet, Officó hoc demonisett, Mat. 4. de quo izoangcliüimquit,g eft tentator.Accedensuin 4Ross quitEudgelita)tentator, INO vocauitcum demoné icd tenratorem,cü téntatoris officia haberet; quéad- modam hic; £Et dupliciratione eütétabat,altera, vf igoarp & in(ipicntem Chri(laofterideret , (i rogatis no refpondiflzt , atq;ita nomen & fama thriiti quá fapiét.is & literati habebat obfcurata effet, (cd fauia bonorürion obícuraturcTerra erataquisoperta;fed Deus dixit.Cógregenturaqui in locum voudiX.ap párcatarida, Sic Deus vult vtgloria iuftorü manife» ftetur. Venditur lofephá fratibus.fed a Deo exalta- Gen.1. Gen 17, tur, Altera ratio crat.quia interrogabat vt tentaret, on vcroquia neíciret. Achab Michzarn inrerroga VRe i2: baton quia veritaté velletaguofcere, fed tàtum vt iutertogarer;Gic multi queruptinulta inutilia non.vt (ciant,ied tantum vt quzrent, Sed quid dicat audia* vins, ; Magifter quid faciendo vitágternam pof (idebo 3 Audierat Chriitüloqaenré de beatitudine; nleo:de medio peructiendied beatitudinem quafiti noniggoransihnedia: quia cüinterrogaretur quid jn legefcriptum effet, beoe relpondit; Diligés.domina Duni tái, &c,Sed interrogaujttentahs y olensfcire Tex f an Cliríftus cogrólcerct;quid effet agendi ad confe: - quéod i vitàzterpá. Prarcrea magiftrüillüvocatvt tacilinseuuidecipiat, (i incauturii iaueniffet; amíci- tii & beneuolentiam (imulis , eur (corpio ore blan D (1,4 9, dinxscanda auté pungit, Knde.Dauid in i'falmo, Os "^ suirabüdauitmáiitia, & linguatha cócinábat dolos. noniàtelligátur, & verbis compofitis malitia no ap. pareat-Idéo concinat lingua dolos;qunádo vcrbis có* Dest2. yaütisfallatid (imülarhus, Iabebat Deusin d . memow«lüeui x ling & lanatexeret; cüres eflent dif Fereüces.lLlilinnun S lanam texunt quí ahiudin da AMiadan peétore habent.Exbhis compofitis & fictis d glici lade incedétibus mádvs eft replerus;quicora fa cie te laudáfitia tergo veto. s6 vendant, X deceptum femper tetenent.Dealiquo málecóram teloquütur &ttujio (milia verba prorampas, qua cünon exore exciderent,alteri iam dicta-& recen(ta (unt: Vz du- plicicorde,& labis [celeitis;& tnanibus inalefaciene Eccle.2. tibus; & peccatori terram ingre: enti düabus vij: € Sccando potuit ctíam vocare cum magiftri, vtina . Ioan.t9. gifterium irrideretyatque itain pratorio Pilati vt e- justegnüircidercnt coronam nio Dübuscapitiimpo fuetunt,& m manu pro regá'ifceptro arupditiem,& genibustiexis regem illumappellabant dicentes, A: uc Rox Iudsofoin; & in domo Caiphe Prophetiam irndeficessoculos tegebant, & alapis cedentes ipfum iatereogibant. i rophetizáquiseft. ;qui tc percufsit, E: queeadimoda in paísiote.regnü Sc prophetiáirri d:ban;nune vefo magiftecià & doétrinivocstes eg magjürá per irriioné X jroniafn. «Préterea de vits aiera qarit, quia hac patüdaliter deüderatur,riáim vita bac Huxa, breuis & moméranca cft; Licet enim Jóga videatür b;euiístma tamenc& habetque interni malitiam -cum noo fimul percentum annos viuitur; fed fuceísine per breuilsima momenta temporis vita diícurrir Nam de vjtà folum vnum momentumno- Mat. 26. Gócinarepropriecibaptscompoheres-ficytfallacia — quic fequáta | locüfuumiaétant cogitatü;& qua(tioné:trempe,qui Luce Euaügeli... 18 - bispretés e(5nà alterá luit vt fuccedatfequés ; idq: ;dü acquiris, recefsit prefcns, ficq; omnes quafi aqua : éilabimur. Sic adeo , Yt cáextréma hora peruenerit, «qui cétü vixerit ànnos, vna fe mométà putet vixife . ;Siclacobingrdflus Egyptücaal?baraoneinterroga . — retur Quot funt dies vitz tua refpoudit, Dics perc. ea. 47; ripauonis vite meg centüitisintaannorüfuntpat — - ui & mali.l'aruos dixitannos;quia vno rnométo om . ;miaincludütur tempora:S& malos propter immenfos labores;quos fecü tàquá inundans frumep vita noflra ;amhii hora deter t, Quapropter ficut naturali propen fione volatilia volaicapperüt;& pifces uatare, & te piiliá gradi,rinimeqsin his frull retur natura;ita ho- .Amines paturaliterapperunt bcátitudiné ; quá neceffe elt habere infuturo fcculo;cahic no 1tperiatur:& ap ; petitus humanusnofauetur;nec quiefcat: Anima igi Aur fertur in Dei defiderio libero & naturali & qto- -dáinterno appetitu:cuifi orunibusfpiritibusceleti —— b? uibuas fruijynequaquam fatiabitur,necbeata erit. — ^ :«Obterua anté € licet ifte legis doétor dignus fit re- piehenfione,co 9 Chrittàaggreditur tétare, attcimé Jànde digous eft, primo quiz-nch iputiles quxiliopes igutfriliolas que Guit,féd de beatitudine coelcíti; Vti- ;nietnes noftre loquelé & conuentus co tendérent, it fcitepoffemus;quid requiratur, vt falui (£n*, Mul tos videbis, qui de inultis impertipentlb? Rint folici- diy t eit illud, An Salomó fuerit faluns An De? tergá habeat.quia dixit Mof;Pofteriora mca videbis, pau- Exo,;;. clauteibfecularesrélnullifunt,quiteintesrogebt, 7^ -quidfacient,vt vitáeterná cófequátar. Ihn aiia longe fieri pofsitvt diuitias fibi cóparét, & pecunias & the Aauros cumalét, quoinodo honores & dignitates v&- mari valeant, & quoimbdoin gratiá & amicitiá princí pá & regi deuebiét; Pauci vero funt; qui viros theo logos & religiofosde fuafalutcinterrogent,&id nó ahádeeucvit,ni(i quia omnes méktc fu,copitatü:cu tas &laborcsin res caducas & miferas huius viti col locétpatriáillà beati;ciuitaté fané Ierufale, ad quá natifaerát;obliuionitradédo Certe (i ob oculos vità il baberem', ad quádiü no&ug;iter faciin" alie ef^ laudád? quia dicit. Qvid faci&do:nà fik emis effet iál*.06 adco vt hi pefsimi Lutherani;qoi Fateti tur;opera hüllo modo effeneccilzria;ad conie quéà vitiaterná;& folá fidé fufficere. Hic do&tor bene itr- tellexit;vr in legé peritus,nos hé poffe regni Dei có» féquijbtioGignaui, pign.fed nostro labore cura & ei ligentiasldeo nó érxit,quid credehdo,fed quid facien do Ná licet ele&tis gloria ex eterná dei predeftinatig. hé dimanet;nó tà prouebit nifl ex eorü operib?. Idea in Matibo legimu*,g iüftis dicit De*; V ehite ben& Mai 15; dicti;pofsidete regni; quod vobis patatü cftéb ori j gine mundi. Sequituf ftatim, Efariui & dedittis mihi máducarc,fittui;&c. Préparatüdixit eis tegnüab £ter fio: (éd ftatim addit; Q fuit ab illis cóperata opetibus mifcricordig & actibus bonis; AEterná prédeftinatig (iné nobiseit quantum ad principiuin, quia Deus fi. ne tiobis elegit os:(ed nob elt fine rtobis ;quantüiü ad finem,quia fine nobis hon glorificainur: Ideo de? G4: eu us qom C3 mopeià — 2-9 3 "d - Enarrat.; in Capuc. X, opera esígit: & bicf. apienter querit quibus óperibus Vitsth zieimam e(iet eonf2quuturüs, Vnd ebestusfc 1505. 9atagire vt per bona opera certi voc&tione & . ele etionem v e(t éitaciatis; CettiéFoo facimus per bo Mat, 19. P3 opera tutura;m glopiá; ficut faluatordit Srvisad Rowrz Yininpsedi(zruaqnádata $(Non'enim auditores e- lacob i, &£isiuiu fant apad Deum,fed factores legis iuftifica- P(31102, estar Et licobus, Stotefactorés verbi, X non 4udi: Mat 2o. - 3Orestantuin,tallentes vosmetipfos, De iuftis eam pialmi£tasit, Quod menores [unt madatesum cius, *diaciédüea. Sicille paterfamilias nó dedit denariü (per que eterna retributiointellieitur ) nifi illis qui iav inea doinini laborauerstjideo'o perario $có doxit n9 verbos os. Et apudIoavméChfus ait, O mn palmi -1£ inne non ferentem íractà,tollct cum pater in ctis, "Tollereauté cü( vt ipfemctaitiatra ) eit mittere illo inignem vt ardear/Xo tà men códcnatur ob aliud, ni / fi quia fructà on tacit Et E faias.Difcite mquit be- ietacerc. Nó diait,difcite benedicere, («d difcite bénic - facere; Exiítis & inünitislocisfclipturg quz omitto : breuitatis gratia aperte cóitat opera bona effe nccef- fara ad vitt eterná con(squend im. Ad quodvvintel ligas;debes praiupponert inquacqq; re & e(fo (abad .ti3, & etii accidentia, qua ip (irefaccedat Neadhirréc Aqua fua natura cft aqua; & praster hoc habet quod fit irigida & clara, & acida; hogautem icilicetclára frigidum & Quxilem edfe;nárefe aqua l'übftaritia, qua [oos ficaleiacias Ein d timen rema- rPeta3. loans, Efat furüts ipfius 12911232022 1010€ 8 t ad-aq ned autér32200o Dci tünveoreimedis oeeslun uci edes, Sativae elfet fidem, (pem charitatem habere fine rcliquis exterioribus? [ta nimirum:nàm qui viuam dem. perfectam fpem, & charitatem.con fummnata n haberet, fatis illi effet. $ed quemadingdi fubftantia (ine accidentibus non. poteit corferuarí: ita fanz acce(faria facraméta,Gne quibus charitas nul latenuspotcit cóitare.ná ad hoc vtoftédaste fide ha | bere pem & charitatem exterióra figna requirütur, Qi0modo obízcro cognofzetur, rehabecefidé fi nó Or23,3€€ ieiunas;nec cl ;cimofynaun ia pauperes dittri buis. Et quomodo inte/ligerefacies, vc pertecta fpc fis roboratus quibiszerrenisita quíefcia & (edes, vt te cnrierest pn queminiTs videarisquomodoau. - cnRritates (plendebis,(i pauperi & inopinófubaue nias. Itaq hzc opcra funtneeeffaria vt ipia fübtta Ua perinaacar & períifrat, Hoc H ipia ftans A perüftat, Hoc voluit ipnfinuarc fcri CimJ, pira jua drut, P'erfecti func aoili & terra & omncs .oraim,Per cceli X terrá istellioit fübfantis, &'per- ernatwiatelligitaccelloriem. Scd cleriisDevid,Or is.gloria filix rcgisabiuitos,circüdata verictate. T2 Pfal 44e. Usbatiatrofidé fpé fecharitate A vimaauté quehác (abftantiá infe retipet certosnodoD c0 comemicatur, & ex hec cóinuuicatione refültat acicee £loris noa talis; t ciLilla quin clo polsidecur gtd-iraclt op? vt«xercitijs fancüs virtutibus & operibüsf;t circuü data. Tapcta Eládrie exacta atq; pesteéte fnt; & ne clauiscitius rampaotur,dópli::t ea cráffo linteo stQi italógiori tépore dutapt.Aia virtotes purer& cofus mat: lent, quas fi amitteténo luis; pluribus aéfs pacientiz cáftitaris ac liqu aru virtütum élt opus Srd quid ta adhoc fefpódebis qui Chiti nontinc es iníignitus, quiq: ote Lutheri ; opera damngi) & vita ^ tua luos ialeurctos;& excoimunicátos ior cEuppro bastlle dixit fidé (olá (u&ctre fine operibüs. tu idcm vitatuaatfimas;quadoqdidem perücridro vitarp de gens milieiüiquitatibus &witijsplefius) tinéracerao in.ceelf tendere putas. Sed'de bisalias; «qr IeTtar bero hic dicit; & redteintesrogat; Quid faciefidowitàmae terná pofsidebo Pofsidcbo ait; quia &tefiitaecft jn« terminabilisvitz tota figiül & perféctapofitfsio Ci Obferua aüt;g pofidérecit ius, quo quis aliquárE ts fua habet potettate; && hoc quid cmiagntéet prieclorá ett bensficiuza Dei in bioiaiaes ; vt adégiéséellehues €os creauit & condiderit vrabescad'ieguum Dei. At tende obíccro & vide gloriaitielelisréditatemmui, -. 105 &ius & a&tionemvinillá hilbere-Siliac áceipics;cvi titueris defanétus; ni(i ids-X titula i ext tió:amit- féris & dcleaeris tig malis Sc itioeteratisiioribus:ae 1860, q dicitvipr ceternaeffe haetéditatérhirionrá di. baa: tifvricordia (plendetiSed i&Ohrifs ^c idus, x--. Acilledngtád cum; IA legequidferi gue Qiomodotuqsi doctor leis eS, ac fapien 5m te jadicasjlegem ignoras?In legc quid fcriptum eli: -Mirabilc quidein e(tvttu qui es do&tor lcyis-& Brad & tiralüdo&toratus habeasjilidd ititerrógesio v tualiesdeberesdoccre; tios molt chriltiánorü;qci ij excreuerür, & in pubertatisanios perüenerant ó jádigeant;vtalij cos;/áoceantChritti doctrina; & pri- ma Chrittiana religionis docuiménta; qui cà deGhiti» ftanifino glorientur,freos ititerro ges; Quot fant dre WR ticuli Bidei; & quotlegis m dara rc (podere ne(ciint. Tex 4 Atq;ita indzillad egénitvt c ad (a srameetü poni poo untiz accedunt, omnem doctrin& prorfasignorent, & fit opus, vteos confeffarius tanquamidtantes S picros ducati: Sed malediiuiislioseffé vepueros, ni pueri ram fciupt, quódtenemur credere; B quid o perari debeamus, &in vijsjncedenteseoncinuntjlti — ycto Miet: men ciunt ; jio diee dicere wo» lunt. l;runcne Chriitiani omine illi hoioincrappe- llandizneqaaquam., v£non eft opifex dicidusqui de opificio nihil fcit; ^Tu vero quádoqüidéiam dóetor eslcgis,qvid inlege eft (cripráz'Tu quilam door in cliriftianfmó es;cui multifuac iz arsiarifa Saicex qui b? chrittjana celigioné profiteri quideft Chrift etfe feraum? quid (iccrednurvs Cliriftie olà ; quidve (a. Éturus pudoredeberesfoffordiitoe(cis ap Obícroa aute g D'ominus tentatorem [égis;a diesem reducit, iü qv € l———————ÁÓ———ÓC XR 2.71.3. ^Luce'Eüangelij d$ in quo miré gloriabatur. Primó.vt-füis verbis fibi ipfi fatisfaceret.Secüdó vt doceat g; in lege & fcri ptura inueniemus quid credendum, & quid aged ad confequendum: vitam eternamiEx ícriptuta di fcere nos oportet quid fperandum, quid metuédü; fugiendü;acceptandumvé fit. Omnis enim fcriptti Pies Sede ) MESE rura eft ad ocenduim;ad'arguendum;ad corrigendà; ad erus diendumin illia vt perfe&us i pai Dei/ad omne opusbonü iriftru&us. Ob eum té dicit Chris itus, vt (crutemurferipturas. Et E(àiás; Cum dixe: tihtad vos, Querite à Pythonibus Scd diuinis qui ftrident in incantationibus- fuis; rcfporidete illis; Nuriquid non populus à Deo fao.requiret vifioné pro viuisac mortuis!Expende q» Chriftus hàc qüi de fua falute quatit;in lege mittit:noríaute in pala tia regia Vbi principes & potentes funt: nam ibinó . &nime fapientia & falus imbibitur j (ed venenü & "1. potus amarus;qui naüfcam & ftomachü mouct,fic Vtanima iti Tartara detrudatur: vbi nihil alitid dit fcete poterit,nifambitionem; inuidiá-, £aQ iones; difceptationes;& iurgia: vbi de nihilo alio videbis gloriari ; nifiin pulchritudine , & anite dotibiis . magnitudinisés przcftantia:vbidautis opipatises ci boram generibus vtuntur, vbismollibus S delica: cifsimis veftibus induuntur , & nihil dicitur ; nifi quod aniina perdic &in Echén& mittit: Non dicit vt e decduos magnatà B: sobilitimarn nili ' iu fchola luderedocetür fiue aleis: fiue taxillisà pris ma no&e vía; ad galli cát. Non in domos merca » torum & artificü t nà ibi acuté métiri & fal(ó iura: fe;proximü decipere , & fallacijs ré aliénam furari preclan docctur.A Y UAE UN ATi àmüdo: mádatis Deite ipfum gubernajnó imüdi. coftitutio nibus:qui Deo cópetit,& aduerfüseum bella & ini micitias gerit. Omnis náQ; caufa & principium no ftre perditionis inde ortà habet; vin noftrisoperi bus mádà cofulamus,non De. "Nam fi iniuria ac cipis,müdus fuispeftiferis & iniquis egibus iubet; vt vindi&am futnasf&c vt amicus amicis fis inimi cos veró odio habeas & perfequaris ; &fi opus eft Vt eorü fanguiné bibas: Deus vero "fua regali kge acis & amoris quid iubeat -facilé poteris.videres iligit: (inquit) inimicos veftros; & benefacite his,qui oderüt vos.Cófilium enim mádi,carnis, fanguinis in quácunq; parté iiquiétum te aget & denigj in infernum mittet,S1 à carne tétatisinquit mundus, Tua voluptate exple;defidcri jstuis indul ge,in tuü cféatoré pecca,riequa efto, immüdus s & purcus.Déus vero inquit; Honoré atittis animas cófcientiá;etcéna gaudia; beatitudine nunquá peri £uráteipfum;deniq; Deü , duo nullà bona maius aut préftantius excogitari poréft;Videbis in munz do & in curijs reg multos;qai plus debent quam habeant:veftibus incedentes, equis phaleratis pom ticé & füperbe ammbulátes; quifübditos exéterát; marfupià exhaüriünt, & rem & fübftátià diripuit: uib? fidicas;qpare nó debità foluitisfcur nó redi tisin melioré v itàj& fuperfiua ollitis'adboc refpo dent homirics fag códitionis & fortis illos fumpeus facere S ità viuérein more tffe pofitti & conftitu: tà.In lege quid (cripta eft? Certe diana lex hoe ria €ófulitnó iubet;tália minime ftátiity&c hac decad &tasper Efaiá dicts ; Osmcü noüntcrzogedtis pienté tezaétes; & oic: fa/cü iudicii tuum & fentéria fequaris;precipitabez risininfernü.e Difcamus ergoin noftris operibus legé Dei confulere;& per illam gübernazi; Sané&tus quippe Dauidin quacuná; re Dea cófulebac: 8 ità omniaprofpera & farlicia füccedeba. Sic perfegmu —.— tusà Saule venit incNobe & facerdoté dii Abimes 1- Reg. 2 1; lech cófuluit:zSc cir vellet cotra -Philiftz: ift: [9:3 be c Ium I. Reg. 23. gerere(qui Ceilà oppugnabát) dominü cofuluit di €é, JNum vadsnvSopercutiàPhiliftensiftós?Qea — do vcrointelleitcSaulé in Ceilá venire vt eti ca I.Reg 50; perétiiterü doininiicofaluit perens. Ephor ad Abia tat facerdoté-Ttà età fecit quando'À maleclíite de ftyüxerüt; Scccbufferiz Sicelech;&c fic mortui fue: evi en füt:8 quia inomniapcte fuo Dea & emslegé pre fént&ferebaromanbusrcbusprofpoté& feliciter .— fi£ imponebaziMofes.exia Deu confulüit quid effct Leur. 24. faci&dü de blafpbemo,ldé lacobzidé-Iofapbath rex Gen. 4.6, Iudá;qui noluir ad preliüire nifrad Eeütpriusac 2.Par. 20. adeffet MichasDei Propheta: Sic età confucue: 7 ^ tms Fütfacereludith&cHefher R.eginazficetia fonti 77. 9 Apoftoli incle&ione-Mathiz, zotnts denit yiri Pefrer.145 iuftihücmoré babent. Etità puto:à virisfepictibus LAC. r; rei e uiquoHiKqEsveliitis lid térfuasrescontingeredÉecrravérbquim&diconü ——— — lium & Deinó espiüt,mifere & infc-liciteromnia 1.Par. 10; füceedüt; Saul mortunscft eb q Pyrhoniffam con fotüit:& fimiliter perijrimpiusOchozizseo. mi 4-Reg.I. ferit iaciosad confuleridum Beelzebub stincipem. Accaron.Sic & lofue licet bontis effer; tàmen quis tà venerét ad eutr; Gebaonitz; non cófüluit domi x i : bittfra b ri deceptus eft ab eis.1deo domtnusars enit eft,qui loqiitur nobis in fcript An Pecurrendü-nóbis eb, vt vidéaimusquid-fitfcriptü — iri lege; heec nàqj ncs diuminatjnos itftmit,& via dirigi,&quidfatiendá ,quiduéfugiediimdocet; — Vndeir l'rouerbijs9Viandatumluternae(t, & Jex. Pros, 6. hix; Et dominusin-Enágelio loannis; Scfttainifu. 104, T fcriptaras;in quibusvós putatis vit&habere,Sedde - His fatis.q Quomodo legis^ Quomodo doces tuós auditores;quizd kuc jemoras, quid fir bpis;, vt ad vitá eternà deuenramust-Quvi boisilivwmnieE fiéitibus & fcbolis cathedrassegét magno auditor rü cocutfujquos intenrógaré Poffeunus; Quo Ecl Vegiscdegis ne ee diícipulis profieisstan fonum. Yt Gen.24 € Enarr. in Caput. X. volütaté;per voluntate informiatam charitate; mo uetur intelle&us;ad affentiédü his qua funt fidei; & ad meditádü de Deo dile&o:& hic a&us figniR «atur cà fübditur,Ex omnimente tuà. Hic accipi: tur mens pro ipfo intelle&u. Vltetiüs per volütaté ^." gnouetürappetitus fenfitiuus,vt conueniat cü fupe .-: riori parte; Quia ficut fpherá fuperior mouet orbes inferiores (uo motu:ità volütas appetitü fenfitiuàs vtait Ariftoteles libro fecundo de anima : & ifte ^77." a&tus notatur;cü dicitur, Sc ex tota anima tua. Aer animá hic intelligiturpars fenfitiuayiuxta illud; Fa &useít homo inanimá viuenté;ideft vitá animalé & (enfibilé corpori dantem.Deni&s per voluntate tnouétur potétiz motiua & executiuz ad operádü | perdile&ioné,& hoc notatur;cum fubditur, Et «x omnibus viribustuis. Vulcenim Deus , vt omnt ^^ prorfus volátatejintelle&u,potentijs ; c omnibus «.- viribusnoftris éum diligamus: taliter vt mundus .nullà fedé habeat;nec parté amor:s noftri.Sic Pha: " . sedigere:di ebat;Saltéberiedicite niihi: & cum nec 15:315. Socobtineret;dixit Sacrificate,fed oues veftre & Ss agméta remaneát.Nam qf diabolus animz noftrz - segni non poteft plené pofsidere:vult falté aliquid à nobis.Sed quid Mofes refpodit?Nó remancbit ex ors 1.7 eisvngula.Afpiceigitur,vt omne cor tuü, vitá & € vj - c ác F2 * - c tX «T $3 ^.» pec vngulà nec Ms tui particulam. q Sed fortaí: animà liberali animo Deo tribuas : demoni autem fe dices, Non fat effet vt diceret, Diliges dominum -.7 Deum tu& ex toto corde tuo:fine eo c alia tria ad "E didiffetfcilicet,ex anima;& viribus,& métezCerté op € cumillo primo ità mádata adftringebamur, vt fe * $2,585 ev liquis oranibus. Voluit dis ità folicitum & diligen t£ (c oftenderein noftri amoris petitione , vt Cum . eüm ficamoris no(lri cupidü contéplaremurs facis fi cóie&ura ex duobus vnà colligeremus: velqei . mos ipfe diligeret & amarct , vt mutuo amore nos ipfurn profequeremur; vel qramor.ità effet pretio fis & eftimatione dignus, vt neq; vnu granu illius vellet amitti.Si hominé fapienté videres, herb& ali quam vilé & contéptam colligere, falfum & 18n9* rarité te iudicáres , vt pote qui nondü cognoud c5 virtotéilliusherbz. Non folüm vnü horü pro €cr* to & inopinato nobis deber eífe,(ed ambo:ná cum Deus nirnia charitate & dile&ióe nosamaret ,idcó vóluit vt equali amore debità repéderemus: amor enim equali amore foluitur, Adcó eft amor nobt: Tis tantas virtutis & efficacie vt ipfe folus Deà vin «at & compellat; vt non alio medio effet víus ipfe Deus, vrnosipfum diligeremus,nifi pritis fuà amo * gem & charitaté etga nosoftédere & manifcftare: 3.142,41. X/ndeloannesait,lpfe prior dilexit nos. Videamus igitur quomodo Deus priüs nos dilexerit : pofteà Neró videBimus id feciífe vt nobis ipfe redamare: 4ur.Si amare & diligere eft velle bonü amato 1cui obfecro debes id omne,quod habes nifi Deo? Ocu Jos, manus;corpus,vitá & animà cui obíecro debe 1e cxiftimasnit Deo'Sed longe alio maiori debito teneris , cumpretiofo fanguine te redemerit,& fua -omnipotéti virtute códiderit:crcare veró te nihil il ]i ftetit;nifi velle, & cá voluit, iufsit & ftatim fa&u -eft.Pofteà veró ci à felici ftatu omnibus bonis € Sotibus repleto perpeccatü éffes lapíus:vt in antis yüá vitá te transferretjnon miniis quàm fua vita & anguis fuit pretii & redemptio. Quid amplius pof tuit benign? paftor pro oue amiffa facere, nifi feipíà maé&tádü exponere * Tot funt ora ; totlingue: quz in eius amoré tc inuitát,quot funt vulnera , que: in fuo facrofan&o corpore pro tuo: amore accepit. Quilibet i&us;quelibet percufsio eft lingua quedà uz femper vociferatur vt eü diligas.Pott tot rátá: HEEL EN uid à te petit?quid requirit & iuber;ni fi vt diligas dominà Deü tuü/&c.Benedi&us talis ds qui nihilà feruis poftulat nifi amoré. Si aliquis rex adeoiu(tus & re&us effet vràfuis nulla alia trà buta,nulla vé&igalia exigeret nifi folà amoré;qua bonus hic rex iudicaretur, quántüq; ferui manerét obligati ad eius dile&ioné & amorem; Taíis e(tno fter rex fanctus & immaculatus. Ad eü igitur acce ditequi amore captus & irretitus; amoré poftulat» Vnde ipfemet dfis amore inceníus 8 inflámatus in quit ; Non. me inuocafti Iacob;nec laborafti in me Ifrael. Nó obtulifti mihi arieté holocaufti tui, & vi &imis tuis nà glorificafti me«Non te feruire £zci in oblationejnec labort tibi prebui in thure: non emi fti; &c.nihil poftulat nifi amoré: no vult vt laborc te conficias , fed vt ames.Et quod admiratione di* gnius videtur,eft illud,quod Paulus inquit quód nec oculus vidit;nec auris audiuit;nec in cor homi nisafcédit, que preparauit Deus diligentibus fe. $i amor infe aliquid laboris cótineret, rationi effet có fonum , vt aliquo premio & mercede talis laboris digna retribueretur. Sed cum ipfe folus fit qui labo res dulces reddere foleatanimü recreet, vt in affiis &ionibus & calamitatibus nó delinquat:fpirità fub. Jeuet vt maiora in dies & difficiliora aggrediatur, robur & vim tribuat cordi, vt in afperis , duris , & aduerfis, viriliter perfiftat:tantum igitur abeft vt amor nomé laboris fecü cópatiatur, nec agnofcat. Nulla igitur ratio eft vt amor mercede & retribus tione fit dignus:mercenariusveró qui manc furgit, & tota die víqs in crepufculü laborat ; equi eit vt mercedé accipiat:qui veró amt; quid eft,c premi accipiat?eft ne aliquid iucundius; dulcius , aut fuas üius , quàm femper diligere ? Amor certé fui ipfius eft merces : nobis veroratione amoris S dile&tiois loriá tribuere,nibil aliud eftzquá mercede merces di addere:& premiü premio , & beneficià benefi cio,& deni; gloriam gloria foluere. Sic Deus no* ftro cómodo & vtilitati ftudet : vt labore fimulet, ybi nullus eft labor:vt vel hoc anfam & occafione querat,donadi nobis gloriá, Quis vnquà vidit,aut audiuit, vt fiticti,& aquá poftulati,nó folü aqua tri buatur & miniftretur,fed etiá inuitetur pecunijs Vt illá bibat^Quis vnquá vidit efurienti cibü miniftra ri;& fimul pecunias pro mercede illius laboris? O diuinabonitas & charitas , quibus te laudibus di nis cómédabo'aut quibus encomijs in celum cffe rà! Nam cü anima hac noftra(qua nihil diuiniusà Deo accepimus aut pretiofius) fine amore no pof fit viuere, nec ftabilis permanere; przcipit vt ame: mus: & pro amoris mercede gloriá retribuit, Quo nimirü fuz bonitatis & mifcricordiz lucidifsimü exéplü oftédit;qui cá innumcrabiléexercitü 5era- phinorü habeat & Angelorü, qui fuo amore ardét, &c nüquá fatiantur: vilis & abic&ti vermis homintà amorem. E[41.43* L.Cer.2. e (6cn-29, 4. Ree Ment m np taa UI amorécupiat & maguifacíat, € Q ue igitur eíL ratio quaré vellit vc nosipfum diligamuszarctatur nc ali qua necefsitate amoris noftri nequaqua.Sed vt vicá tráquilià & quieti amore agamus, & mundübüác,la- chry:nará & iniferiz pelagus profundum alacriusc fuaaius aauigemus,Quodciáq: enim fueris ag zcetfus quaatüuis minima,( nae amore fit, graue faitidiua & tcdii generati vero aliqua amoristciatilla adid faeris iod iocus, etiá 6i d:frcillim a afpera, Xlaborio: fum (it, dulciter & (uaüiter operaberis. Qusadaiod 1 igdis cibos & codiméta dulcia efficit , ita [ctus amor quofcáq; labores & tribalationes proU co perpztfas faauitate quadi & dulcedine tolerat , Setuiuit làcob jp Rachelefepté annuis, & vi l2bátar ci dies pauci $i pro malieccula fepté aani provao die reputácur. qui to facili? dile&io deihocraciet?Hicain oramarádul c2 efficit. Fily Prephztará «omzdétes ex :Lamau :rüt Motsin ollavic di, X n3potecitco.m:lzre Prgana ritudine,(ed cáiiifzt Zlifeusfariaá n5 fuit ampli? quidqui a naritudiais in 9lla:fic amar Dri daleas là boresreddit. $i molzite & egre tuleris iniurias pár: cere, & pre amatitudine a6 potueris (uítinere mitte diletionéDsi in corde tuo X dulciter parces.Si ana ra fuerit tibi egritudo,jfi paupertatis oaerce incucüx- ris,vel niinio ieruaio carnis appetitus do naris, vel aliquid aliud impatíéter operatus fueris: Deá dilige, qui omaia hgclaccaro X n.lleldau;a X dulcia érfi. cizt,D zaiq: illud zü(ulo,áiater oeslabores& calami tates haias grelentis (:culi vitá alacrz, dulci &fuauz volueris tráügere,D cá ada Lgitue qaia deas no: có- didi: in uita hac milera & calamitola miferiJs & la- ' boribus vndiqiciccuadata:vt ab illis nos ([«moueret amoré & dilectiónz fui cómzn dat, no fué [ed noitrze vtilitati cófulens. q[$ecido vult vt eà diligwnas , ni Andrei veluti moncta iurea,& doniquoddi,quod a quociq; preltari pót.sicaim dons iuberet , al na vt coslü có(equeremur,fubtiles qugftiones &acutas di(putare,e l'apicates & docti eleuius,e obfecro re in2di haberentignari &in(ipientes:Si dixiffer Efto tc Fortes & cobatti:qui 1 imb zcilles mulieres facereat Quid fenes deccepiti?quidinfirmi?Si dixiifet,folesno . ftra po Sdominio habeaias; 'aliquaavt violedtia a bilesregni corlorá potfe ingredi, quid abic&tglortis, & milerz cóJitionis bomines,po(T:nt facere; Rex au tépius dfisnofter,qui preclare nouit omni? infirmi tatibus mederi:preud 3loris tale coitüuit, jas lus(etiá fi pauper e gms edet) polt cacere. A1 amádüquippznemost necillisia(ipiensinfirm3 xuper aec abiectus, T ácain exu paupereulus , qui nezcalfsm habst,deá poteit diligere quáram Rex hti (imus & potentifsimus,tátum in(ipiens, quince pri- ina lierarí radimznta Jidicit,qaitum literatus && do ctusyátumn ggec X claudus, quátum robuitus gigas titi u deaiq;pator quicapras X guespa Cubana fum.nus Pociex vel Gnperator.N iedifi A hzc terrena, que ftzrcora X rurfuresíunt damn ei ine qualiter tuerit partitus,bona ramen diuina X pr eo ua( vt [unt gratia & liuinas anor)n9 13 ipn uit. Ni i dixeris, te nó poffeicianare, quia infir,n X eg:r és,nequaqaitecó sllecmalti enimfuat,qui cxieitis f6gii ciues (uat, qui ad 33 ieiaaarunts 1paaptribus fuam effet nó fatisfaceretingratus vtiq . d«o excogitàri pofsit,C cleemmofyni erogáre dió potueris,vtpote qui boniss&c fabfttia careas,ne preosasaulti eoim fiut, quicum n dederiat coclettià regna pofsideüt.Si predicaren? pótes, quia literisnó Jeditti operá,multi funtio cos]ó quinzc legere aoràt.Sed forfaá poteris dicere , te nó poife amare? doc certe rationi io eft có(ona: o mnes certelibzrali ammo pof it diligere: autem id non fecerint(uz inilitig umputabitur:& nullá exculatio- nécorideo habet,qui ipfum nó diligit,Ideoq;iufif& 04 2a dz» dánatur & ia Tartara miitatur:Gine co y ali qui lpofsit refpódere. Maiti (unt in caclo Qui paupe : ri laborarát,siimbecilles & tgnorátesf uerünr,qui neciciunarüt,nec docuerunt;nec orationi vacaruni: tí nullusibi cft, qui nó dilexerit deu, Qui ca adeo mi (ericors & pius fit,vttieminerm a fedib? zterpis velit excludere, pretíà glorig tale có4 it. it, vt cuicüq; faci , lis (it ad exingreifus q l'ertiov oluir,vt illa dillgain? quiaamor adaiá amorepoteit rependit, Oimpia, n; (atisfaétionem accipit,ré aliqua (iue alterius gene- ris fiuc fpeciei finr, Nát p aliquo houtineter feceris; tibi (atistacit alter (i pecunias tribuat;nec ett opus; vtipfeetiam pro teitineret, idemq; poffet de multis alijsdici.Qui vero amatamari vulrnullamq: digná recopeniationem putat accipere, fi dilectus a dilccto nóguerit'nam (i Dzustealitgubernat, & corrigit: non vulta te corripi (iue gubernári, Si vero te diligit vult vt ea diligas, & l'álionem foluas tà 6 amore in faito non potueris,vt ipfe nos dili git:fal tem eo,quo potueris.s Quarto & vltimo vult vripfum. diliga- mus:quiá tor títifqimeritisdigná retributionem nó p2flumus tribuere;nifi amorem, Ni cühomo ita (c deibeneácijsattristus,niliil haberet , quo poffet deo latisfacere,graue quidem effettormentü fi vera. sátis beneficijscollatís pzcuniá & monetam nóadde rzt quo ipfe homo poffet (atisfacere:tália dona poti? i ejus dánatioriem effent oblata, quam in vitam & loriam:nácum inultum acciperet, (i aliquo,quod ae videretur, SER quod certeabát vt de d«0 excogitari p Jottttuaimus izita inei ex faa parte ian aliquid hábere , m Rede -- eC Oportet,riihil proprium X do- * dici;niói quod fub libera nottra po teftate v certe illud effe videtur ; e vt quaavtvio nobis noa potáuterri Ex quo facileiüferzur hoxniaem nó effzoinniao dám re; 5 banori te;nporálii, quidein inuit*eis priazri poteft & Jigai eT: eius dánatione dta etiam n*c dás corporis cara vi poísit auferri: nec dfüsvité cum abea pobsitfpoliari-nec animx in quà tum corpusinformat,& viurfizar.Supercit igitur, y t dis tania (cadum e$ partem, qua (üprema eit, .que ratíontlis etbque doraina & regina , quz libe rdarbitriun conunet,quod in intellc&u SBvolatate eft. Hzc fola libzra eit & regina in imperio ani nz qz nec compelli,nec coaretari pót,quá hómo pro li bito cui velit poteft tribueréX lianc amás amiti trà. dit, Ratione igitur optima poftulat deus amorein: .quzm folà libere & (potsnee poiümus cxbibere:nec iuitum silet vt deus aliquid peteret, quod non effet [uo noftra poteítate; q5cd (ingula bec cxpédam ys. oif. € 4 T Primo A29 Ü * NL Enamat. ín Ciput.X, Primo diliges eum;quia et Deus:diliges , quia dfis: diliges. quia tuus Lràq; diliges illà propterfe, diliges propter luà;& diligespropter te'Exomni parte dili- gédüfe exhibet Dc*:quia bon*,quia dlcctabilis, quia vtilis. Si ftudiofuses,& virtutibus oble&aris, dilige quia bonus:fi voluptatis cupidus dilige quia dulcis: fi honoris & diuiciard fitientifsimus dilige quia vti lis:Nequaqua potes i?a more euadere.Primo itaq;di lige,quià Deus e(t:hoc cft ppter feipfum, qui eft fum mábonii& ideo ab omnibus diligeda, CO idera ob- fecro quita fitei? maie(tas, quam admirabilis glorie» quá (uauís bonitas, que potétia nulli wn perio fabie- &à, quer fapiéria nullis tenebris inuoluta,que plenitu do qu£ ad fuá pte&tioné nulla indiget re:quáta dulce do & füauitas X omniü bonorü culmé.Expéde o ani má affe&us tuos & inclination é&, & extéde ficut pel- Pal, 10; lé defideiiütaü, & Gcut regius vatesinquit.Dilata lo &ütentori; tui,& pellestabernaculorü tuorii, Extéde lógefuniculos ruos,& clauostuos cófolida:quiala- 'perat capacitaté tui & óc defideriü tuáilla majeltas, illud (ummü b onà.Hoccerte omne défiderià nrü mpler,& ambit:ficut corona illa aurea qué propicia Exo.25. torid ambiebat ex omni parte in [&táfanetorü. Om- nisenim amor impellit habente fe;Eft quippe Deus «eluti centrá quoddi amoris,in g omné creatur di- "sigit;Sicut honor foli Deo cópetit,ita etiá amor;qui quidé pódus cft anime noftre que cédit inDeü.Nóne vidés quo impetu lapis in cen fui feratur qui fi ab "alto ruit; & aliquid ci opponitur cóminuit & trágit, v petueniat,quó tédit:(ic tu ad Deü diligendà cur. 'rej& & quid obiliterit difrape & tráfi, ficut fcriptá eft "1n Deo meo trigrediar mura Rupibus quid obftat, * vt nó de(cendát?pudore certe deberes f uffundi, tea rupibus &lapidibus effe [aperata Exepld tibi fit divi ; nus Paul*,quem videbis, (icut in gente rupem ad deü Rom$. - Sperátemvtnemo eiimpedimento effe valeat, Quis P(alm,a7 anquit)feparabitnosa charitate Chri:an tribulatio -angultia?&c.O admirabilis & diuin" lapis,bene qui- | dé Xcad viuáangulari petre afsimilaris:qui per angu 2. Cor. 15 ftias & labures plurimos,pertamem,per fitim;per vi gilias,p exilia deniqi & morté in tua centri defcendi fti ExtraDeü nequaqui qüiefcere poteris,ficüt nec la isextrá ceütra:qui cá ad ipfa venerísin anime tran quillitate & quiete(v tlapisin fuo centro ) quiefces, P(al4. ^ Gcutícriptücit.In paceia idipfüdorimniá & requief- Aug. íà ci Et diuusAuguftin?,Fecilti nos dfc ad te, & inquie meditatl * tá e(t cor nti; donec perueniatadte,O mnis creatura - teéspellita (e & nó finemaxima ignominia , vtad Deütüuá vadas:ac fr cóuicia in te B EUER mihiad heres mifertima?no fum ego bonütuü: 're - quitis-maiuséntim miraculi eft, q in his müdanis & "terrénigcréaturis détinearis;quág rupes efferit deten "ten rose aereà, Naturaliter ergo anima cx amo. "rein Deüinclinatur, Vnde fi ex precepto natufa non ' allicererur ad diligeridit Dei:vtiq no indigeret pre "cepto dilectionisiiec ad id effet opus monitione, Nà esse ideis ca pue Lo etu , Qaieergo dile&tio Dei cc obuia honiinibus 3p przcipitur.nó auté dilectio fui? Peccatü éft cau fa Vnde icc Angelisneq; hominibus a prima códi. DumTdie 43:810 4$29.2z TRIN s 245 tionetale aliquid precepiffe legitur: quia adhoc ad- implendánatura calcaribus non indigebat, cui lex à inoris a prima fuic Óditione nauura erat infita. Nüc auté naturalis legis ita famus obliti, & à naturali p. penfione alienati;utneq: preceptis ,neq; minis;ne d promifsionibus,neq; imnenfisbeneficijs a Deb col-- latis,ad eiusamoré atttahi pofsimus, V clutifruftum plübi q violentia farfuin detinetur,fi dimittatur fta tim adima defcendit;ita anima noftra fi paruo tépo ris[pacio ad diua rapitur ftatim fuo podere aóbac tráfitoria & terrena pro labitur, & per creaturas tO* ta difpergitur.Curergo fitibüdus ambulas, a ercatu- ris gutulas quafdà mendicas,que fitim magis prouo cát, qui extingüt cà limpidifsimü illsfontem & p eré nem relinquas,in quo folo fitim tuà perfecte fatiate potes? Qvid defidérare poteris: nó plenius & abun dátiusinDeo reperias?$i fapiétia deleécaris,ipfecft fa piétifsimus:fi pulchritudine;ipfe pre filijs hominum P(21.44. fpeciofior eft (i potentia & fortitudine ipfe elt düs Pal? ;. fortis & potés:fi gloria & diuitijs,in domo cius funt Pfalai, diuitiz:fi v oluptate & deleGtatióe,dcle&iationes ci? Pfal.i5, vÍq: infine dexcra eius; f; (aturitate & abi dátia, ine Pfalas, briitur ab vbertate domus eius,qui pofsident eü. O fummi ftultitiá;o deplorádá Ceatatetn:ideo dfis per Prophetsclamat.Me dereliqueratfonrem aque Vi. fere 2, uz, &foderüt (ibi cifternas difsipatas.Ad dignitatem conatus es áfcendere:& in éa 1 cftitutus, nulla quie té habes.Omnia creata hocpeculiarebabét,vtnófine magno labore adquiritur,adqvifita vero gaudiüper fe&ino generát Cótemptuihabentfontem aquará viuentia:que per plateas fluit dicens, Omnes fitiétes E (a ss, venite ad aquas, & qui non habetis argentum, pro- : perate, & emitte abfque vlla commutatione vinun & lac. Quare appeoditisargentuim,&c. Relinquite igitur cifternas iftas difsipatas & Deà diligite. Si obie «&üvoluntatis eft bonumyita vt nihil diligere pofsis Bii bonum , vel quatenusordinatur ad boaum: .qui fieri poteft vt. Deui nori diligas ,'qui fom .mebonus cít,&actus MESE VILIA V terradii velfpecimen bonitatis quodin creatura repcrís, eá diligis & amas,cum mille imperfe&ionibus claudi. 'cet, & cum hecguttula abiilo bonitatis pelago & 'mariprofluat,qoi Deus elt:eur eum,qui ipfa bonitas elt;non diligis:Etfi pulchritado eam vim babet ; vt hominà corda adfeartrahat & alliciat, & vilem & " biet creatura ob fui pulcliritudinem diligisrquare ipfam pulchritudinem qui Deus eft nó diligis? Dili- ge ergoDeÜ,quia Deus e(t, & quia fummum boncm & amor: dignum. qjSecundo diligendus eft quia do ininüs.Proclhtüe$ nonfdtnus ad diigendum eos,qui 'tiobis betiefaciuntquique beneficia mnos cóferunt. e eu (it creator riofter,rédemptor, gubernator qui hos pafcitalit, &(uftertat quare ipfum amoreno pfequemurzsaltem éi'atnote n ampleétere eo tem- porefolum,quo tibi benefacir:cü vero beneficia non 'cótuleritrió eum diligas Parücertehonio abhomi- "ne peteret qui folüim poftularet,vt (i qf beneficia ali qua ipfo a&tu ib cum exercerettüm temporis dilige ' ret, Cum igitur deus omnitempore , & omni horá 'peneficijsraétis'alia maiora & ampliora fempercu- mule, nnn—— —— QNT Q€—— Qe SL Ef 1l» Pí3l.72 ; T3 quia tuü erat: Luce Eirangdj. inn .ypoletamoré femper illi tyr Quis plantatvipea & defruétu eiusnó comedit? Cuitru&t nifi er qui arbo xé plantauit:Cui obfecro eftamor debit? , nifi ei qui potétii dedit amidi? Quisbona fibi faciétz non amát Bruta etii & animátia ainicitis oftendat fuis bene fa- &orib?,G.eo ; quianimal eftferocifimütáquaagnus "patientifsim? cibiminiftrati indulget. Vrfus;quibe- itia eft immanis & crudelis n6 fola cibati bladitur fed etii eiillo faltat,& ia lu&tá defcendit. A nimalia vero "domeftica vt furit canes jmufiones, & equi que figna amous dáisfuis oftédüt,que quodcüq; lubeunt di - - crimé& periculá vt ipfos taeztur.Sol" ingratusbo- ificio dfim (aum hefcit;qui illi benefacitjalit;& fufte tat.Cognouitbos poffcilore fai, & afin? pre[epe do- vini (uil (rael ait menon cognouit, & popul? meus -nóiatellexit.O hominis im pudentis, qui (i bruta ari qmátia interrogáueris,te ipfumfllocebunt.Diíceergo abillisquádoquidé dicét tibi, vtbenefactoré tuà dili 'gas,&c. e Tertio ipfum debes diligere;quia tuusett. !Qaisrogo,faa nó amat? Diligis veites tuas & pofllsf fiones;quia tua funt,Dei igitur dilige quia tu? cfttoà ninil eft fic ubipropriü & tuü,v tiple De?,qui potius tibitu? eft, quá tu ipfe tibi Sitibiait indignà vidctur, vt De*(cius poteltati & imperio oia fübditi (unttu usappelietar, audiregia vaté dicété,Proptuaria eo güplena eru&átia ex hocin illud;oues eorütostofe a- bádátes,&c , Hos müduasbeatosiudicat & praedicat. "fuvero fan&te Propheta quid dicis: Beat? populus cuius dfis De?corá ett- O drues & pulchra poffe(sio, í qui beat? eit ipsi, etudes ig ergo cá De? fit tu*:ab hoc amorcteipfum femoues?Nüquid cüincig -mátuo àmorciudicas?ná ca omnia diligas, & fummo amore pro(equaris,jpfüm folum ab hoc amoreforas " expellis.Nóne De?irafcetur ob fui cotepta?Nóne vi- des grade malüs facis? Cum paliid amittis;p oenitet, triftaris (iré vel domáü perdis: Dei of- :£endis;& uelat fi nikil egeris,per illud tráfis.Nonein , ^ plateisquotidie audis, Ncc ocul? vidit: nec auris au 1. Cor. " diuittieciri cor homihis afcédit.que paravit De? ui . »Le ligstib? fe?Quare igitarfrigid* & tepidus esin i a- "more/Ne putes aliquid vtilitatis Deo cuenire fi e Cypri. ; diligas.Etimirüvalde eit e De? tefolo quafi faa hz- ;. Reg. LIS - reditate cótentus fit. Tibivero nófufficit Deus tuus, ! caterrena diligas,ipfom relinquens, «Hactenus vi- dimus cur diligend? (it Deus,nempe quia Deus;qvia 'dominus;quia tuus.Sed quomodo diligendus cft: Ex toto (inquit) cordetuo, ex tota atiima tua, ex Onihi- ! busviribustuis,& exomnimente tua Nó valt Deus or diuilam fed integra. Vencront doz mulieres ime. redit ád regem Saloionem e Altera éarüdini Nec tnihinec tibi fed diuidatur; Salomon autem ve. Jüti prudenti(simasiinfantéintegrá & intactum ma ; tri tradidit & noluit, vt diuideretur , Tu vero vis; ^ miliseffici illimulieri mieretrici,qura)teram pattem cordis tui Deo tribuis;alieràvero muad Deusau; té hoc dicit & iubet,v t non dioidatursfe veltotum Deo; veltotutmmundotrádator. Mundusinquit. Diuidatur, Deus véro conrrarium/ Cain etiam fi be- Geni4«; neobtulit ;tamen male diuifit, cutn totum'cor Deo pon tribucritidco fuitreprobatus. Sunt enim multi, » ; 2 1 fuicordisparte'Deó tribuunt.páttir: vcro tr.un do'v oluptatib? & bladimetis carnis ; dui taliter Deo placere cupiuüt;& cras (erus cffe; &'in gratia perma» mere, vtnequaquá müd o velint difoliecre, & nuliste muscótradicére,& ita corkftie deficezátix t mol ter- Tetria ampledátur.Adaeifus bos diui s Tacebr iof tur dicens. Adulcerijcfcitis quod amicitia hujus man jus feculi fierisnimicus Deiconiaiuitur. Pi quiom- nenó offeroüt,ninil efferunt; quia Deust 6 acceptst partem cordis,necfririr vult diuifo mvndeeveriu $& cá ex toto corde & viribus Deum ró diligant; cc lacob 4. diinhnica ett Dei? Quicunq: ergo voluerit amic? hu Qfz1o "T preceptütrésgr ediuntur.De Lisinquit Olezs, Diei fum ett cor cor&ü;nunc intenbat.Divifio corcis mors apimze elt:ni quemadmodum corpus dicifuto ron fi neacima viuit; ita etiam cor diuiium nullá habet v i- tam De his etiam dixitEhas . Quoufque claudica:is 4n duas partes c Si Devs eit Baal fcquimini, &c. Isi 3. Regi8 dhilnon Deotuo débestribuerejnicgrá Hirc Davió ait, $i diuitizafflvant.rolite cor appocere ds, Om- pál, me fibi vult, poftquam vero Deus totum cor peifeóe rit;alijs rebuspoteritcomimuniceri.Deus fic eft 7e io typus,quercazmodumfmaritusin v xorcim, qui cmi nem ab ipfa vult amori nifi afe Sicin Exodo dicii E- " gofüm dominus Dcus thusfoxtis zelotes E.tire ( oi, Ex0.20, mio &inordinato arvore jum velvxorem vidcta "vobisamaricoraim oculis avfert, vt omnis prerfus "amor inipfum tendat. Si veroinfiftitis; á P jt TEN ! dui; Verom vtclarius & mpifefiüss ibtelligaskoc feruatiori aequicfcere possit, duobus rantum oLfe. &toattentasauresprabeas. | el'rimum cfeicéróa. 'tüm hoc effe affirmatiuutr,qucd femper cbli getnó: 'pro feimper,fedtempore nccefsitaris . Quetmacmo- dam pracepti Jéndis parertitusnonon ritetà cre obligat, ed &m nece(sitas pcliulauerit;ita ct; anó teneris (emper Deum diligere, nifi cum occa(io fe 'obtilerit. Precipitenim Dcus vt cum irordos; Qa 4moti:vel cárorem aliquamob oculos pofuerint dii. giendamireiti taleihi potjus am itas; quetn Greatorelm tuüm offendas,- llle vere & foper otrbia Dem dili git. qui nulliusrei Create imayipe capt? isortifa üm 974 . PE LL LE Cu " peccatü Énarrat. it Caput.X, peccatum omittit.Interim vero dum peccati occafio nó fe obtulerit, res omnes aliasparenites, vxorem, filiospotes diligere,ca tf lege vt femper animat ha- beas paratd, vt quodvis grauifsimiü difcrimé patiatur potíus qui propter aliquà eará mortaliter audeat pcc care.Et hoc propofitü& intentio, vt D'cum nó velis oifendere,femper,hoc eft omni tépore obligat, quia pegatiuum cft, A&us vero amandi Deum loper om- nia nen pro femper obligat : ni(i cum occafio fc cf fert tn Deum peccandi mortaliter, Diligebat Deu fuper oinnia illud Humilitatis exemplar fanctus 1o * feph,cum a Domina inuitarctur & alliceretuc ad fg cinusperpetrandum di-it,, Quomodo poffum pec* carein Dominum meum,voluptatem potius tempo Gen 35. rale , quam Dsum voluitamittere, | Rex fanctus. t. Re, 24. Dauid haac etiam exercitum amatorum Dei ingre - &26, ditur, quicum Saulem ioi micum in fpelunca facile poff:tinterficere,clegit potius in creatore fuum non peccare, quam viudiztam fumere de inimico . Pudi- cailla & nunqua fatislaudata Sufanna fine vllo ho- noris fui detrimento Deum po (It offendere ,potiu s autem quamcunque iniuriam & contumeliam tem * pocalem aufs ett pati , velugi Chriftitornfsimus mi^ 1es, quam aliquod nefarium fzelus m fuum defenfo ^ rein patrare. Diliges oinnes restuasquantum v0 7 Jueris , amplam quippe lizentiaim & liberalem Deus tibi concedit, dummodo cuim ocafío fucrit oblata in Deum peccandi , pra:fenti (isauimo vt (anctus Io- (:ph,Daud, Su(aüna,vt fuper omnia Deum diligas, diicrimen potius vitz tue à grauifiimum termen tuu paffürus, quam n tantam tamque diuinam ma^ * i2itaté.n pecces. q(Sccundoaduerte quod non tene ris ardentius & ferueatius Deum diligzre ceterisre* bus. Nam fi Dco (ammam gloriam & (aminum ho- norem impendere volo, hunc certe fuper omnia dili 85; (iue intentius reinifitufue aliud diligam. Neque co hoc preceptum fe extendit, Etenim intenfum at qucremiffam non variantfpeciem,quia quantumcüe qaeremitf: diligam Deum , dum tamz diligam eum fuper omaia,non dicor defeciife a praecepto , Argz- mentum etta (iili 51 quishabeat vicinum frequen ti & ainica confuetudine fibi coniun&um , habeat i vem patriz fae velterritorij principem aut ducem » eui vt Oodno 10 feruiat,& omnem dignitaté: ho: norem & amorem debitum ip tribuat , is licct ire - uentus X inzenfius vicinum (uum , quam principe & Düm diligat ob cotinuicófuetudiné & trequens amotis exercitium (ex actibusenim frequentibusin* tenditur habitus) principem tamen plus quam vici^ num diligit , quandoquidé illi naiori honore & dig- nitate tauet, quam viciao fuo , potiusque viciniini- micitíam fabiret((i occa(io fe offerret) quam princi pis; viteqae & inortis difcrimen & periculum poti? propriacipe quam proaimnico pateretur, Itáetiam fi vicinum interemptum effe audiret, non tantü po nitzfet, quantum (iidem principi contigiffet. Par eft di propon t ratio;aam (i quis bominem alterum De Vor Segienudie Maire Be faquetetue quà riam.fammum LU P^ ceat dummodo (umiam gla. a»Oummum honorem,bonüetiam, quod in (e eft um;num Deo impendere curet & gx d Tun i : udeat, unge Dpàn1. | quáainorem proximifugics , quin Dei amorem etia enim Deusmagis diligitur(vtdicitur/a ftimative, fi | uc appretiatiuc.quod fatif c(l ad complementi bur | praecepti. Et hec fatis int de hoe precepto pruno di | Ic&ionis Dei, Iam vero dc huic fiaihi audiamus qvid | dicat, x Etproxinütuum ficutte ipfum. x Nanis Tex | videtur Deus proximi dilectioné comer dare , 6qur- dem fuo ipfiusamori proxiini amorem cOiunait $ic adco amor proxiini, Dci amori cft coniu pétus,& co- pulatus,vt codem amore Deum & proaimau profe quaris,ab eodei eniin fonte & radice vterque proue nit,ic vt feparari nequeant codé qvippe habitu cha. ritaus Deum & proximum diligis. ideo Apoltojus | "m m. . LEM Td » : dixit.Qi proxiinidiligit,legeri adimplesat. (vequ TEOT | fugias. Omnes enun linez fpherzc tangenées centrà | quod mcd puncta eit altera alteras fc tangunt: nulla tamen iitarüagcutro difcedet,quin etià a vici- nis lineis difcedat.Nullo modo amore pro»imi repu diabis,quin etià Deum nó rciJcias.nec vice verfa. In hoccerte clarius videre poteris; quanti Deus faciat proximi amoré, vtne quaquá velit amari ni(i fimul cum proximo qSecundum aur£, in quo poteris vide tc quiti Deus faciat ainorem proximi eftillud quod in inádatis fecundz tabulz, qux ad dilectionem pro xim pertinebant larzius citloquut*. Mandata enim primz tabulz cutus principiác ftaror Deitriafunt & nou plura, inádata vero [:cüdae tabuie cuius prin cipi&e!t amor proximi, funt lepté. Hac vero feptem torigore nobis tradidit, vteoru:n vnum tantum fit attiimatiuum,reliqua fex negatiua, vt indc facile in E 19,20. teliigas,quam dultius & (uauius (it , tam benigno Sc .pioD omino feruice, quam vero laborio(ius & uifici lius obligationtproximifatisfacere, Vnde Dominus : in Euaagelio, In hoc cognofcent quod difcipui ineí eftis, (i dilectionem habueritis ad inuincem, (Non in- | quit, Si miracula feceritis, nec inqait, fifpiritumh2 [oan.r, | bueritis prophstiz,fed (ad inuicé dilcxerits, Àmor | enim rubrica eft,qua cognofcuntur oues Chriiti, & a | greg: demoni; diltingentur. Nam cum a priocipio inandi in quacáque (pecie Deus plurimaszes produ- Gent, Xxitfet,ex hutaana prole tantá homini & mulicré con didit, vt pofteri fc iouicem diligereat,cá cótemplaré turjab vno eodemq; parente omnes emana(Te.Et lau dauit Deus diem primü,nó reliquos; qvia omnem dil cordiá & diuiiioné odio habet.1deoq: cá Chrilkus to to tépore fuz vite di(cipulos docuiffet humilitatem patientiá,cótemptà mádi,& reliquas alias virtuies,a- moris le&tionem in vltiimama coenam feruauit, vti? loan 14. mius & tenactus amor & dilectio proximi in ine,me motrizadhzereret, Hocenimanaturanobiselbin^ — — ditum, vt ca, qux atmnici nobis cómendant, cádifcede — Àj re Y oluat,fixius memoria maneant, In hoccerte coa fitit Ohrittiana perfectio,Etideo Paulus dizit,quod omnis lex vao ferinoae complectitur. Diligesprosi Galat.4. mum tuum ficutteipfua. | Quoihzcduo precepta obíeruat ine verecundia & pudore cora Dco appa- rere poterit Et non fold ea obíeraare teneris,(ed etii diligere. Idco Dauidloquens Deoin Pfalimo dixit, Vide quonii mádata tua dilcxido mine. Inuita1 Da. Pfal. n$. uid düm vt plená fue charitatis afpiciataffe&tc, Ne mo alio — — C4nX« 7 LuceEuangelij.. : 21 mo alios inuitat , vt ab ipfis videatur : nifi qui fcit, . etiam fi afpiciatur , alijs fe effe placiturum. Adam vocatus à Domino fugiebat ,. & abícondebat fe , quia cognofcebat fua prefentia Domino non effe placiturum., Sed cur Dauid non timebat à Domi: no videri? quia mandata Dei diligebat. Przcepta € inquit ) tua dilexi . Non dixit; feruaui, nec dixit fciuiaut cuftodiui , fed dilexi : quodzampiius eft, quàm cuftodire. Cuftodire neceísitatis plerunque e(t, & timoris: diligere veró charitatis, Qui Deum diligit, omnia precepta cuftodit :non tamen é co: : tra. Quare ergó tu non folum feruabis precepta hec ità iucanda & dulcia ; fed etiam diliges ? A natura ! hominieft datum , vt femper diligat , quemadmo: dum aque , vt deícendat furfum :atQue ità laborio fiás effet hominis, fi odire iuberetur M Keftat igitur vt cüm aliquid femper fis amaturus., illum diligas; qui te diligere poseft. Amor quippe ( vt iam (epe diximus ) non nifi amore foluitur «Quare igitur au ri & argenti amore ardes , cum neutrum illorum amoris fit capax ? proptereà Deum & proximum dcbes diligere: cum mutuo amoreab ipfis pofsis re damari. qNotabis autem quód hoc aduerbium , fi cut, non fignificat equalitatem dile&ionis : fed (i militudinem , quia non teneris diligere proximum eo amoris gradu ; quo te ipfum , fed eo modo,quo diligiste ipfum. Sicte'ipfum amas, vtomne bo: num tibi defideres , & ad id foclicitatis & es Aio nis peruenre ad quam creatus es. T'amen fic przez cipitur vt diligas proximum , vtre&am normam & ordinem charitatis ferues , iuxta iilud Cantico: xum, Ordinauit in me charitatem. Maiori nanque dile&ione teipfum debes profequi , quàm proxi mü.Quia ficut aliquid inuenitur perfe&ius in cau: fa perfe&a & vninerfali, quàm in effe&v particula: ri : ità aliquid inuenitur perfe&ius in fe,quàm in fua fimilisudine . Vnde cum bonum proprium cuiufs cunque inueniaturin Deo ficut in caufa vniuerfali: in fe autem ficut in effe&u , & in proximo ficut in fimilitudine;ità ficut vnufquifq; maiori charitatis vinculo Deo;quàm fibi debeat copulari , fic ctiam feipfum ; plufquàm proximum debet amare. Nam cüm Deus diligatur vt principium baie quod charitatis dilectio d irs & homo feipfum dili- at ex charitate fecundum rationem qua eft parti: ceps illius boni,proximus diligitur. fecundum ratio nem focietatis in ifto bono : in focio enim eft cau: (a dile&ionis'; fecundum quandam vnionem 1n oF dine ad Deum . Vnde ficut vnitas potior eft quàm vnio , ità quod ipfe homo participet bonum diui: -— qumeft potior ratio diligendi , quàm quód alius ' affocietur fibi in hac participatione , Et ideà ho- mo ex charitate debet magisfeipfum diligere , quà roximum, q Aduerteautem quod cum in hominc fit duplex natura , fcilicet in terior , qua eft ratio: nis ,"& exterior qua eft fenfualitatis , fecundum uasdicitur homo interior & exterior , plus debet homo feipfum diligere quantàm ad naturam inte: riorem , quàm quo ad exteriorem. Et ideó ea bona uz funt nature: interioris debet potis optare , quàm ea que funt fibi bona fecundum naturam ex terioremn , & cüm omnia opera virtutis fint bona, fecundum natu£am interiorem ardentiori animo bonum vero Dei non eft nobis extrinfecum,fed in trinfecumscüm fit caufa boni noftri inef&ciendo, & in conferuándo.Et nulla etià fi bonitatis fit vm: 12 717111 em vinculo charitatis prelati ad ftringütur: & qui visalius hoc faceret ; complerct vtique opus chari magis parentes noftri ,: etd interim. confuola loAn,iO.. . à gíi^l -- Deute.6. cApoc.20, Pfal.1318. 1. 05132 : Ibidem. "E E narr. in. Caput. I X. con(ulamoós. Sequitur: Divinseilli vtile e[pons difti : legis peritus dixerat hec duo dile&ionis pra; tepta fuiptaex Deuteronomio; vbi dominus prz cepit diligere/Deum & proximunizquam fententiá Chtiftusapprobat;refpodens huie do&ori dicens j Reaerefpondifti;lNonopus legis perititfed refpon ficii laüdáuit Chriftus, Mültorum verba laudabilia funt, óperadutem non fic. Pius eff quoründam fer: ino,fed'apéra iniquas Variumeft alt fapere, & diut nà arcana & my teria penetrare;fi opera defint bor va. Céliuticnón erditur fermone polito&c compoft to;nec lónga verbórum ambage y fed fan&is & us Ris operibus Sapiens quippe B dodtus hic eftitat Bator & vt legis peritusad interrogatione optinit sefpondiedfed quid illi proderaz;fiquident iniquo Be jefu imó accefsit Deam^tentaturus ? Quid 'toderit i extrema mortishoraeloquentem fuifle Lin ihi terarum genere precclarum Quid egre fii oseionasorem fi confclentiam ale (anam bacis Deusautem nor venietnosiudicaturus; sin Veersttyar fapietes,an eloquétia 'excelluerimus fed qualiter faerim? operatiIn die illo.v]timo;quo omnes libet cenfcientie noftra aperiéndifunt ; 86 Vica ar&ifsiene examinandá,melius nobi(cum age* tarif Deo feruierimus fan&a &otiüda confcientias xam fabtilés 8c acutas quafLiones dilputaffe. Mul s videbis; qui'adeó funt.folicitt quomodo debeát foquí; ullus veróquid debear operati ftudet. Da» inoriesfapientifsimi funt & do&i y fie vt nemo nec £ós pricellere riec attingere valeat, veruntamer ne fciunt quomodo &peria inferni v&learit liberari: ^ « Docetetiam loctis ifte bonum etiamfi in inim» cis nofttisfityà quocunque debére laudari, Solent enim riülti opera qu&nturiuis preclara & excellen? tia (durfriódo ab.ifiimico faa fuérint)laceffere Vitupcrare: Qnietiam ft adeo fapientes & prudétes fintin(nós & ignaros eosappellat;Hoc genusha fninum ünpij(simüm eft; naietiam fi inimicus In aliquibus vituperio:fit dignus, aliqua tamen Jau: dauda & excellentia habcbit j hec ità cecus & tue fententióe propri fisamiciis;vt borum & optimu ficli$ agriófeere:& tale iudicare. Hic.ri;do&tortéta tor erát &'/ Chrifti emulus; nihilominus tamen ip7 fari; & eius di&um Chriftus approbauit;dicés, € &£ refpóndifti.Sed hiftoriá photequamur, Sc audias mus Chiriftà vltra progredicte/Hoc fac C" iucs. V1 des lic quomodo:do&us & fan&us magifter ad bo tia opera Rosincitet,eaq; doceat effe facienda. Non Ait hoc die jvellioc-tantü credejfed hóc'fac:quo ni mirum nobis irifinuat, vt ipfum diligarus. & pro: &imos,Sc mutua ópera charitátisin eos coferamus: vVndé dittitius vates in Pfaliioait ; Anima rea ir fiariib? meis femper. Hoc eft; vità mea & falus mea éftin ópéribus; nullis quippe tnatorib" fignisamor & dile&iooftend*ur,quàm fiipfis opéribus mania tur; V idebeatus Joánes Apóftólus ; INó diligamus: verbo nei linguájfed opere & veritate. ECiterum; Qi viderit proximi necefsisatt habere; & claüfex fit vifcera fia abeo; quomodo charitas Dei rianet in illotAdüertes €àmen,g, Chriltusloquens hic dei dic&ione inquit;q; qui proitmüm diligieviuitS 8p habet vítati;tribaeris dilé&tioni vitam animae noi - fice Solus Chrifti proxiri dimoranimam fuftie net;alit,& pafcit fecundum illüd diui Ioannis, Qui non diligitjmanet in morte, Nilil'eninitibi prode r, 045,4; ^ rit;etiam fi angelos rerum omnii cognirione (u: petes;fi varijsnature dotibus & 'donis éxorneris; dummodo charitatem n6 hábeas;mortuus es . Qué admodum corporis ratius cálor animam ipfam iu ftétat;ità animae vitaeft ipfa charitas; inc qua mor ctiá iacet. Nam fi velisclaré cogtiófeeré ; viuus né; an mortuus fisjoculos in an;mam cónijce & vide; diligat, vel Gdiüm habeat, fi veró odit iri corde rez eréris irani Sc inimicitiam mortütihi te fudica;ctia 1i virius appareás; Norit habes & Viuás'&c mortuus ési Et fi morttius és;dilire 8 vitiesiTranfláti fümus 1«lo47.5. (inquit loatmés)de morte àd vitamjquia diligimus fráties Rerutii omnitim temporalia riulladignitis BR squiüs eleimárar] quam ipfa vità nec à nobis stiagis diligitur. Sc fie cum negotiumaliquod ma: enopere commendamus ,folemus dicere, vita mea in hoc ftatjvélnon riinüs,quáni de vite. difcrimis nein hoc negotioagicur.Et huiusret (igi eft euis Gentilsimum , fram pro falute ipfa quilibet patitur; vtfanguinis mifsiofiat;mán? vel brachium abícin datur; & fi opusfucrit Abfynthij potione potetur. Eizc omnia & alia his triaiora patiuntur , & fzpiüs fitinas difcrinien pro vita hac;qua non vera ett vi tüjfed potiüis vmbra 8 mortis imago.Si igitur vità COrporis(quic breuis eft,momentanea,caduca & ad triduum péritura)tanti habemus;tántad; patimur 2 quàm mriaiora aggredi deberemus pro ipfius anime falute? quam; preclara & illuftria vtgloriofa. illà vitam & patriam coüfequeremur? Hic enim Chri ftüs loquitur;toni de quacunque vita ; fed de vita stérna,qua beatorum patria & fedes eft. Nam cüm Chriftus ad interrogata teneretur refpondere,cüás do&or de vita zterrià percontáretür,poftquam di xit;quid eratinlegelcriptum,refpondit dominuss Hoc fac & viues. Ac fi dicetet, Deum dilige & pro: ximum , & fic xtéraam vitam pofsidebis , heec eft tus queftion:s refporifio. Age igiturhomo, & con fidera quam patuo pretio dile&ionisemstur vie tieterna.Sitottantaque molimur ; vt vita hzcnti - féta non pereat, & vt magis clongétur, quid obfer poen nispesceim up be cieridum, vt cterná 1llà fruevemur ? Eria fi Deus iuberct igneis flammis nos comburi;& for nàces ardentes ingredi, velüt aliüd agentes ; de: ^peremus obedire; vt in s ternum cum Chrifto res £haremus : id tamen füauifsimus dorinu$non iue bet ; fed dile&ionem comrnendát;vt viuamus. Nó eft Deus nofter vtdijentiutm 5 qui lá&antes pue r0$4 parentibus pecidr jubent « & vt homines feip: fos intefficiant;; & tn oblationem feofferarit. Nolo E míórtémi peccatoris dicit dominus : fed magis vt coiiuertatur &viuat.O quam bonus Deus nofter; qt vtiriam à riobis(vé equum eft) diligeretur , Sc eitis máridatis obediremus,qui amofls rctributione cum fit opusfüauifsimum vitam proponit, & non qualemcungs fed eterriam & gloríófam;Sed ad cós textum retiestamursd le auccm uolens iuffificave Jeip funa;dixit ad: Tcum, Ir quis 2n més proximus ? Quee rebatifte:, quis cffetipfius proximus ; vt querendo hocpotiüse rcpreliéfióne dignum oftenderet,quá iuftá:nà cü effet legisperitus nullatenus debebat ig notare, quiseffetp ————ÀÀÀ taie reí: Mat25. LHC.XI, z.R(g.1), 2.MaA4CG3. ud ."LuceEuangelij. : 33 cale refponfum habiturum ,vnde fe poffet oftende: re iuftum.Si enim Chriftus refpondiffet omnis Iu: dzus eft proximus tuus dix iffe ille ,.&: ego om: nem ludeum diligo , & perinde videretur impleuif fe maximum preceptum legis & fic effetiuftus : nature nanque & conditionis i ftorum erat iactaré fe iuftos coram hominibus ; gloriamque-& hono: rem anhelare. Vnde dominus hísinquit, Ve vobis fcribe & Phatifgi,qui iuftificatis vos coram homi nibus. Sed iam nunc vel quód noftra tulerint pec: cata fcribe & Pharifgi plures habent imitatores quo rum corda odio & iniquitatibus abundant,qui pau peres perfequuntur, innocentes opprimunt, vindis &am de iniurijs famunt vfque ad vitz & fanguinis effufionem ) qui impietatem & crudelitatem aduer (üs proximum exercent ; verbis tamen compofitis & fallacibus fuam caufam coram hominibus 1ufti: ficant, dicerites.Ego Petrum diligo ;. Francifcum dmo,& coram vobis teftor,& coram Deo,de iniu: tia accepta nunquam vindictam poftulare:fed hoc iuítitia exigit ; aliter facere nequeo. Eis nottris té: poribus multi funt prelati; qui acceptas iniurias dif (imulant , occafione vero data. exactifsimum füps licium deis fumunt ; & fubditum vfque ad mor: tem perfequuntur 5 preceptif: que & oblernationiz 'busillum onerant; vt cum in minimo deliquerit ( füb colore zeliJegis Dei ; & fubtegumento caftiz ationis peccati.) pro iniuria accepta in illum cru "deliteranimaduertunt. Et id omne faciunt fine ho moris amifsione;fe.ipfos iuftificántes fie fan&tita: tis fuco. Si. K egis vel Imperatoris curiam luftare xolueris,& ciuitatum loca publica pertranfieris, fi .omnes conuentus , magiftratus & rss publicas in vueberis, nihil reperies nifi multos , qui fub velo iu: ftitiz, & religionis pallio , grauifsima fcelera come mittunt;ftia propria curantes : interim tamen nihil ^onoris € fama deperdunt;imo potitis( quod do Jendum eft)in dies magis ac magis bonorum opi nionéinduunt, Quod ego dehac re exiftimo;Sc iu: :dicoillud eft,omnes nos ea effe natos conditione, vt peccatores effe velimus ; & bonos exiftimari.. Quod certé nullo magis longe petito exéplo quim ex acra pagina licebit confirmare. Nam cüm im: ius proditor Abfalon aduerfus patrem decreuit in furgere;& regno fpoliare,vt hoc tantu facinus pet; petraret Dauidi inquit, Vadam & reddà vota mea, zc voui domino in Hebron: vouens enum .vouit (eruus tuus cam effet in Geffur Syrie dicens; fi re: duxerit me dominus in Ierufalem ; facrificabo do: mino.Erantinanque in Hebron(vt nunc etiam)cor pora Adá ;Abraham;lfaac & lacob, qui locus adeo venerabatur ; cumque fantitatem fimularet; dixit (e velle adimplere peregrinationem fa&tam ex v0: to,hifque & alijs fan&itatis fGionibus facinus fuü operiebat«Sic etiam Heliodorus volens fpoliare té ium lerufalem iuxta regis (airmandatum iter eft , ggreflus quafi Celefyria 86 Phenice eis CESRDE tranfiturus,re autem vera nonnifi caufa mádatum regis & propofitum exequendi-Sic Aman lump rus dc Mardocheo vindi&am,impietatemn *dimula uit & texit , dicens RegiAffuero , Eft populusper omnes prouincias regni tuij&c. Decerne vt pereat & decem. millia talentorum appendam. gazgtus, | -Deum;quem non vx ' Sed Lucam aidiamus Su bictensautem. Ie[us dixit. 'Sufpiciens ponitur hic ; pro/üfcipiens autem.lefus. quo nimirum vltionem moliebatur. Sic Caiphas di xit, Venient Romani & tollent locum & gentem. 1o44.11- Quem certé nullus reipublice zelus ; nec amor an: iN gebat:fed potius odium.Sic Iudas, Quare vnguene 141,56 tum iftud,S&c. Non pietate motus id dixit: fed quia farerat.Qu? omnia oftédunt g.cum mali fimus bo fitatis pallio malitiam volumus tegerei& boni exi ftimari.Sic filij lacob;qui fratrem lofeph vendide- runt ; volentes fe ipfos iuftificare ; & feimmunesá peccato coram patre oftendere tunicam danguine tin&am appofüerunt: quafi infontes effent-& fine vila culpa. Similiter Babylonij;quos cum;Daniel ie Gene[.37; junio affiigeret,cum idolü Baal deftrux iffe , cuius facrificijs epulabantur;religionis zelum finxerunt; ge cooperientes dixerunt NNabuchodonofor, Dat rade nobis Danielem ; qui Bel deftruxit,Sic He: sodes volens Chriftum natum: occidereci Magis Io41.12« deuotionem & fan&imoniam finxit: dicens, te & Mal à interrogate diligenter de puero, cum inueneritis renunciate mihi , vtego veniens adorem eum. Sed 3am tandem intelligant omnes hi; qui fimülato in» cedunt: corde g, tempus quemifibet dolum & falla ciam detegit, vt cogitationes Abfalon , Heliodoii, & Herodis cum'reiiquis.Sed de his fatis. q Animad uérte autem g; de proximo queritquis fit.Quia tu* mefcebat legis peritus inani gloria,quafi abüdé có: pleuifict preceptam dediligendo Deum;quaftios nem mouct de proximo : quafi D'eum iam diliges xet.Putabat fe Deum diligerefuper omnia: & idco .deproximo interrogat.- Eccearrogantiam & prz fumptionem , fingitfe familiarem [2e0, quem non 'videt:& tamen dicit feignorarequem videt,'cum — dicatur, Oni nomdil; etquomodo poreft diligere? "Non enim fignificatur , quod Chriftus-oculosin :céclum leuauit:fedzuod;acceptauit queftionem ; "& refpondentisperfonam accepit. In:greco nane 'que originali fic habet.s22 252» dv "aces Hoc 'eft fufcipiens atem efus. Et ita legitur in. antiquis latinorum exemplaribus. Et hoc dixit Enangelifta ad differentiam ipfiufmet lefa in prima quaifaone : nam in prima queflione non. fofcipiens fed.eijciés €am interrogantem fe habuit,efficiendo de interro ante refpondentem:hic autem fufcipit euros cre fpondit dicens. F7omo quidam de [cedebat d. eru [al£ 48 Itrico.Potuit hoc,q. Chriftus hic narrat fuiffe bi ftorià;nà lerufalem eftin altitudine in monte;fcili* iet Sio, & I£rico in loco deorfum. Eftetià quedam folitudo feu defertü inter Ierufalé & lerico jin quo homines latrónibus fpoliabantur, vbi cóprehétus fratrem fuum quem yidct: IO4D a. 0 fuit Stdechias à Sarellitibusrcgis Babylonis, cii fa: 4»A&£- 2» geret lerufale.Q uod autem in re itá contigerit, vel qu exemplü;nihilad rem de hoc difputare.Chris ftus narrationem hanc affert, vt oftendat legis peri to;quis fit proximus-A liqui dicunt hunc;qui à ler falemin lerico defcendebat,effe Adam & genus hu man facerdotem autem & Leuitam effe facrificia veteris legis,Chriftum vero effe Sameritanum;qui ;genus humanum curauità daemonibus fpoliatum - ratia & donis à: D'eovacceptis , qui demones per trones/fignificantur, Alij autem moralem do&ri: nam vo: 4*7 e. 4 "à e) "Ae ave ) MXN aNC* iiw "pisbe 'matn/vofentes adducere dicunt y hiinc effe peccato: ox venmqui de inde ftatum culpe deícédit;& H fic quilibet prolibito depingit. Qeantum verohoe ». diftetáliteralifenfh parabole ; quicunque etiam ft ... "lippus & caus fit;facilé poterit videre, . «jAgitut 'quod'Chtiftüsin hac parabola innuit , eftlegisper ;'rito ófteridere quis fit proximus ). quód ipfe prius -qa&fferat & fummatim docet quod ille proximus eft jqtipoteft bonumaliquod nobisimpenderezque propres omnis homo viuens quicunque illefit;fiue "Ethnicus; fiue Chrittianus,fidelis;aut infidelis, bo *nüs vel malus , proximus nofter eft, Ones etiam» *qui in éharicaté :deéefferünt proximi noftri funt F «quiaovel funt beatiari re; vel infpe. Stine: Rr gum eft ürit. proximi noftriquia poffunt no: 1&fita'oratiorie.in coelo , licet nos fimis Xi préfidio nóri pofsimus-cosadiutare : nam fuff "fubuenite: Sic Satnaritanu? vocatuf ie proximus quia V'ulrterató. profuit , ettam fi nihilab eo rece: :piffet. Moxtui;etiam qu* in:purgatorio detinentur; iquantiis nón'pofsint. nobis: bene facere (quianon «poffunt pro-mobis orare» nec pro fc ipfis ) tamea iproxirifuntz quia nos poffumnsoratione noftra 3e (s bene facere: Sic Chriftus proximus nofter po* eft dict ia quantuni homotnaniiri quaritam D eus "proximus non trocatur licétiquotidianis bonisnos cümalet:; quiaplüfquam proximuselt .. Et hac de aufa dile&io Dei diftinguisurá dile&ione proxi ini; quia Deum debemus diligere; plufquam nos » Brox imum.antem fieutanos iplos « Similiter angeli vroximinoltri (cnt quia poflunt riobis benefacere: & ideo Chriftus Samarita umi tatitum vocauit pro ximumi; & non Leuitam Gcfacerdotem, ratione be -neficij , quód coritulerat ín vulnerátum. Nam licet -Leüitat & facetdos & omnes;quos retulimus pFOX* nifint irexzeiveritatestamemrin remón fuerunt iu proximi quia vulnerato non fübuenerunt: ,inec "aliqiod preftiterunt auxibm.-D mones vere B "qui etefnis penis cruciatür. proximi-noftri non £. ita rationeni próximi;oqa0d- vnius alteri pofsit "fünt quia nec ipft riobis boium;impendere j nef xecipeteaxiliam poffunt , & ideo non tencm-" : éos diligere. q(Ob(erua auterri qiiod in. comun ille "folet vocariproximus,qni ad. beatitudinem poteft "peraeitite»- Charitas enim perfe & dire&é habct eüosproobietio ip(eesütipropter feipfum dili tx i&mdiligenda-non fant, ni(i quaterius ad iplum -sendüiit-modo. perfe&ifsimo vt. Beatificantem; : :3deo omnis homo viueris proximus eft quia quart aiis frialus fit poteft in: melius vitam»mutare 8C? malítiarefipifcere., & perueniréad beatitudinem Pari ratiorie mortui , qurin charitate decefferunt« 'D'amnati auteni & demones quia ad beatitudinem "non poffunt peruenire ; proxifni nori funt. Puner Jjscétità fint j nón tameti contradicunt his: qua: tS : iz SEE nU 3 R1 A * LI 4 * * » * " .* . * s. ». ^ T [I4 " M € i: proximo diximus:quia orhhis ille qur riobis poteft onam inipendete; capax eftbeacirudinis. Chriftus ^támen in hocexerplo ponit proximitateri in bee /feficio:& Samaritanus vocatur próximus,rioquia capax eft beatitudinis, fed quia camvulnerato vfus "eft mifericordia;Samaritanusefiar capax erat bea- , "titudinis /& vtra$sratione proximus dici poterat. AOV ILLO / . gendus e(t; quia eft fumrium- bonum : caetera aus Enarr-inc Caput; X. Séd nós.fenfium-exempli fequímur; ex quo quide poteft colligi q; qui mifero aliquod bonum erogat; proximus vocatur.« Kurfus aduerrendum c ludci tantum €os proximos putabant;qui fue nationis & fe&á: erarit;fcilicet, l(raelitici generis z exteros aute Bc gentiles non vocabant proximos; nec tales exis ftimabarit;Ideo Chriftus fapientifsimé refporidit un hac parabola , ofteridens eurri effe proximum. qui bonum poteft accipere ; aut in alios conferre; Ona proptet.potids dixit illum Samaritanum charitate fuifle vfum 5:quàmi Iudeum aliquet, & id data opera,vt oftenderet,g Samiaritanus qui gétilis erat & quicunque alius quanuis infidelis effet, erat pro* ximus;atque idcó diligendus. « itaq; per hunc ho* mirieni;quidefcendebat ab lerufalem in lerico, in: eclligit Chriftus hominem cuiufcunq; ftatus aut có ditionis;qui pauper eft;humilis;abie&tus;infirmus; triftisauthumano auxilio deftitut?: &-vt vno ver bo concludam;omnis ille qui indigetalterius opee Ateride igitur tujqui diues es; pauperem proximu £uum effe;fi (apiens & ingenio praeditus , ignoran* tém fociunt habere;fi corporis valetudinem & falu t€ habes,meniinerisinfirmü proximum tuum efle, & à Chrí(to tibi effe commendatum:fi lztus es; & ferum felicitas tibi cótigerit recordaberistriftem &caffii&ü vinculo charitatis & atnoris tibi effe có iun&umt:nami per hunc , qai ab Ierufalem iri lerico defceridebat intelligit Chriftusommneri illum qui aliqua neccísitate vel mi(eria laborat, ci quo vult Vt vifcera tua aperias,& mifericordia vtaris; fequés exemplum Samaritani.Ita híc quem retulimus pau per eft:& füb nomine pauperis nó folum illam ego intelligo ;'qui re caret ; (ed etiani éutn qui letitia, corporis valetudine , folatio felicitite ; fapientia áut alio quouis bono priuatus eft; S8: dehoc inquit diuinuspaftor; Horto quidemdefcendebat ab Yeru|oe lem ixt Ierico. Sirigula hac expendamus. In primis óptimé dicit;Homo quidam, in fingulari rrumero, ám pauper femper fecum folus vitam degiz, nemt diem habet fociumi j mifer 8c affli&tus ab omnibus relinquitur. Scdeferitur: diuitem antem omnesin àuifuntomnes comitantur , otinés laudant & prz* dicárit;jomnes denique illi famularitur; Sed de pau: | Sere 8c mifero dolendum , quàm folitarius fuam ne cefsitatem & anguftiam patitürt'ità vt vix reperias proximum qui de ipfa interroget. Si veró diues in firmitate laborat aliquà , medicorümt caterua eum ftatim cireündabit: pauper veró éftquidá , viuicío | lus ; & folus moritüf ; tantüm abeft; vt fit qui me deatut-, velcüram de ipfo habéat; Si diues curfum vite velit Peragere non decrint fac faimenta , clerte ci; imoriachi qui ipfum inuifant y & vrinam canta la chryntaram-abündantia ipfe contpangerctur , Vt fácratiertüm (üftiperet. Pauper folus interit ; nes dum labet^qui mini(tret facramenta y nec aliquo folatij getiéreeifübucriiat , (epalchirum fümptuos fum & rriágtiificum diuité expe&at vbi fepeliaturs tapere véró cesméteriü extra ecclefia Si vxor di vitisaut filiis moritür, patiaturvéaliquá calamita tj quor cotifólatores liabet?quot vieini & cognati siille folatijs criftem-memoriam exterminant:pau pérveró eti Tfi cálámitatà fln ftibus'extinguarur; nofi eft qui féletáfrieo eft;qui-vifiterautdoleats Multitu: eprena ? ) 12 , 3132.27. "UJ (oeprinantur nuo ^ temyvidenntioslicem, dc interinagnateseitünari no Luci Euangelij- rytaut] Mltitudin£awicora habeat Ierufalem infua falici tate & profpesitéscaa tribulatione auté Sc anguitia folam celiqaerunt Etidco.plorabat Ieremias disé5, OQ nesanicieiusfpreucrunt cam, & facti funt eiini mieuAL icai HOHER calamitatibus &anguftijs losamicos habcre; iNam fute diui- | téloium derzliaqeent,viataberis ab omnibus,lauda eris: & £à dolore capitis y exaberisquantuuuis mini mo;tot vicioi & aiii áderunit tatun , vr faltidium g:nerét. Si autein coaremptuan,egeount E pauperé t2 viderinttanqu pettem pernicofilsimá te tagient. Hoc vero nou-minis quamipja experientia oftendi taraam mier & atüictus folus domi (eder folus patt tac (áim accc(sitasa;elusimemoria lepulia. cit in po- pulanemoipáas recandaturideo dixichomto;quidi. mA hoimo fólus;dersliétas. d efdead ebat; Recte inquit Hiett-7, dofcendebac ni fi quispeeunijs 45ün Jaucrit digaita t& a(ccndet,v el apo guio eftinabitur, Mihieredefi - wisafzendere;ab omaibus magniticri.& raséama at oec d, Scidenid: (i enpisiufritiobtifieri o £a. regis: id con(equneris;t ne aculetis. Nullusedup. eit amoasádeo ia acocfsibilis & altus quem inmentà 46 auto & arg: átooaeraustis)nà aícen JatNdimin cu» rijs piácis habentaf bi, qui pecuniasferunt, qam qui faouli.c adaieabib p redi funringenio Diues Gin petaízendit;lemper eachituromncs wt (abeat digni .. tatis cuiman a diauant pauperi vero omnes obftaat, 7^ gmaeadeprimuat:& potius iarainá & pracipitium He f... quamia dignitatem ducunt,femper deialo in pe- jus & deteriustendit,: Aman; qui regisamicisinus érat;&cin eius:doaio maximi habebatur,gdab eius à inicitia d gratia cospircádere ; ftatim faboriturqui- da:n;qui ezgidicatEoligaua quod parauerat Mar. dozhéo,qui loquatusfuctat.p regz &c.qDefcenas E " bátaurcrah Leruíalem in Ierico, Hoc efta dini:ijsia. Tex, m T] ? paagertáte;njafaxicitate in aduer tatem avita deni qstranq aillas quieta;ad vitam inilcram inquietam: 77 $e miiie urbatioaibus plenam Pauper enim cum nó habzat(abitanciaim,v t filios pio(it alere-Scfuftentare vtcibum q itidianam mini.tret, & v filias dote: in. lecto tota nocterreuolaitur bifq: & alijs curis mis fer toriu:rur & angitur.Qaemad-nodum cain rota horalogj) femperfaat 10.contiauo mota s .&huius -— exulauot pondoraq 1c pendent S comas ipfas pU». qian finaat quicfozre'ira nimirum paaperienscesie ras (emper illum inqaietamagit-, vt.vixpernodis quietem ipi: valeat q Sediam vitra * Et. y iacidiria latronas, aO bons Deus;& quidlatroni bascam gaupere?2donnd posta quidam duit, Canta, bit vacuus coram latrone viator. ? Quen obfecro. man Jas perfsqaitartpauperem, Q3em euilcerat X excnrerat diues aiá pauperai?diuiti omues tibuür aupérem omaes de jilant; & anguítam fapsllectil- emrapiont. ,Quo tenait. diacs? vt pauperein con. ueniatapud iudicem. Miluienim qui terreftres aues fant; &cemnem pigdam.eterra rapiunt ;nunquam "^ aquilam ceutaccipiurem aggrediuntur , fed paruos. pulios (ub alis maris protcckossSie Jiuites non quta Hm UE M » I App bet camgotentions & gegnatibasqus Noncs negent aut gtouenz rixasicd vun paupere &egeroq.rviri 2A bus corufg reli. iere nof Valet, V ndg iod aiia, E ocean fuc, Venatio ic onis unzger in exero fie Se palgs ce iium lint panpzres- japan pa caa diuitum D.ni gauperes, oid uirum d.catar, qued pauperisieuir ialatrone»; Nonne lupi rapaces oc. larrones quida magnates X nobiles [uet aq ivenigaibus &tübuus pauperes duipiuot gc ile; o» libditos expats NO - n: quidá pra tores, exccutorcsyudices & adugeati ja troues[anic Noone ipercatorcsberá clallhm ing e- diuntuzqui vie oda X lumplieem decip iue pe Log pro purpura v cndunt/Nonne artitgce» & tabernan] cum hisconnuimerapdifunr, qui emen tes. í m lan É E salanirpiep cuba apium aercesttie yt Omnes ad d P exereean: furtum s fais ed. vr animum habeant pro peripfoactu b ginem vi intin ipeecato mortali det itcitio quare etiam illi guari creatore injatiaé ji lacrifame iiiaorialit jid ob(c- ero.condocit inagis;au crbloxü riz caufa; quá avaritig i c ebor vterq; Gul ingreditur: -ientiebau E [aias, cum diccbat, Principes to:infidelos foci turum ,om ucrunt,&jmcdio hyese nis higore Peiepigs ier S eluriétibus tulerat fpicas.Els ex astores [ui fpoliauerunt, X | *-Hoct multiplici fti tü edm Ta ko à A neks,cü non habeatvnde ubi pofsitfolvere? Q ug maior plagà quá excómubicatio:quandoquidé ; auperé reiJcis à con(oitio ecclefize quia iti cione eliquit.diuité aurem qui in multis & grambüs; nu seijcis.Qua maior piàga.quam vt pauperibona fué 7 antur: In carcerem detrudis pauperem ar bes sa pulare publice, mulis congiciorum gen«tibus lactí, hs; * 2 Já& A4 dam cS |! ^ Enarrat. án Caput: X, 1 | fis,quia cam monter tuum tranretleporé vel cu niculáiaterfecit,Nóne magne plage (unt he; x Abie Tex. « runt. * Sicutlupi rapacescadaueribus faiati: qué Ezccn 22, admodüEzechiel dicitPridcipesin nedio eius qna fi Tipi capientes predia cifonden düfanguipnem: & ad perdendas animas,& auare (ectádo lucra. Si diut- ies & tyranni cá it pauperes tot plagisatficiüt/ po- fca cétórdarentat, & in mzliorena menter redirent €á facti poenitentia vel iii in dimidia adali eflzt pro " uifatri Sed dolendi e(t, gcüm pauperes oppreflerint illora&onrecordantur,& quo voluntabeüt, * S€- migído éorelicto. x Nonctisi videtur, femiuiuii Tex, « paupetécolond relinquis,quandoquidem ex duob* 'bobus;quibuslaborat,& vitàmifere degit rapis tibi vriüin?Keliaquis viuü, vt Fame crucietur:boues ra- pis quibus araturus eft,atqiica dimidii vitá tollis. 6i "artiicein vel fartorem carcere detines, qui nGhabet v nà: tibifoluat;iquet manifefte;g dimidia aufersvi tz:quia cá fitía carcere laborare nequit, & fic nulia- " tenus pateit inuenire v nde debirum foluát; necvn. Aisvidam fibi Capena M ta cnim fartoriscft 'acus,& vitafa ri ferrari) eit malleolus ferreus ; quo "istam Qaérir & dometticos & filios füttentat;Si ct liber eft;jnon poteft folaere;qui poterit fi detinetur in "carcere? folue igiturilláe vinculisvt laborévietum quaritet & debitü (oluat.Sed molto aliter tufacis,cü dimidium vitz fubtrahas;tvam oftendens crudelita tem. Itàq; (emiuíuus relictus dicitur,quia fubftantia tollisiuxtaillud, Panis egentium vita pauperis cft. ui detraudatillum;homo fanguinis eft Nec mirüm Eccle44; ct illad vita homivisappelletur, fine quo viueré nó valet:Nam quando tu bona pauperi furripis, quibus ín diem viuit,cum rion pofsit querere neceffaria, nec | . faitentarefeunerito quideni diceris tu femiuiuui eü ' 777 relinquere.Sic cum paupetibus;cum viduis, pupillis &'afiictiswrhacmileravitaagitur , jNuncau tein Chrittas agitdecharitate , qua erga hostni- feros & aftüctos vti debemus, Sequitur in textu; - x" Accidit autem,vt facerdos quidam defcederet e&- dein via,& vifo eo preteriuit.« Mádicupido dedit a: | ipiiuftitiziuititia vero vt poteignominia affecta coli cófc:dit,& hac de caufavix iuftitia viget in tef ^;' sa,cupido autem tanquam delinquens & peccatrix, recepit fé io ecclefiam,atque ita manfitiailla. Ecéle^ (lafticus deberer eff«(vel quodidinfauítum fit) qui . | pauperem & miferum plagis affectum vidéret,& dif - finulanstranfiret. Videbis enim plerunque vt cupi» do in quibu(dá facerdotibus & os eiii 7 tur:qui á intelligerent eos mifericordie oleoeffe vn &os,veliam fecordarentur obligationis, qua tenen» " tureife miíericordes , & erubefcerént crudelitatem exercenites,cuin uinittri (iütillius domini, qui tanta charitate & mifericordia femper erganosfuit: vfus In Exodo precipit Deus taberoaculum vngere , & omniaque funtin eo ,- nam in domo domini omnia vn&a funt oleo, vt di(cant;qui:lli miniftrant,paupe Es genís vti ttifeneordid Totpics nique & in merus vitiam hoc vidérur in (scerdotibusjquam | reliquis (tatibus hominum:ná cum Dco familiari- (Tex x E XO, 40. mnt teragüt, & eius menfe áccumbunt& :dco (qvi cffct vtvchenientius & ardeptjus ipfi charitate jpfiz ma tentur,quà reliquixquandéqbidem iuxte gren. €: 19 burenté(quiDeus eft) deam bularit feeund s illud fcri türz Deüsnolterignisc(t Quiproxirus cí.igni, MT calidior effe debct,quá quialong? etl. thargo «eim Deut. 4. 'dedithigreditatem (acerdonibus fuis; D«vs autom trt Gien.47, buiLevi; quz (acerdotalis erabontribuyt po lefsig. Deut. 10. néinterreliquos,quia dés eit potf: fsio eius Qvo qui. loiueaj. 'dem fignificatur,g cüfuosfacerdotcsrcliquerit ine térrenis bereditatibusife naue etia velle , vt quifuo fan&o altari de(eruiunt; ab olii ujundanonati cre, ab omnicupidipe alienum cor debeant liabere 3áco que (i deo,& eius miniflerio facerdos vacaucritncti meat:quandoquidéeius pars dós &ft:X murus & c$f ci&ipimagiscómengatim eft fuisnecefLatarfebni niftrare,vtidem MofiinQuit;P éacipe fihis Hyaclvt Num.14, détLeuitisdepoffc(iombusfuis p sbesad liabirancü i& füburbáxia earii, Vide quonrodojsis tacedribux ilz lor&curáhabuerit dominus iufsitqsillasciuitateseis | dari;ne fe (ecülaribusmegotijsinterpoperept;Quib* 'etunibusclare conítat;quàlógeanelius ma griiica 8 liberali manu fuis nune facerdotibus prouidabit;quá to preclarius;digoius, & excellgtius:eit [acerdorivum euàhgelicü: Quid aliud foit capillos tonderc;& coro nainfiguirini(i vt (icdifcasomnem mundi córám.ío licitudineín.& diligentialongea te ÍciouerezSed vj deamus q fequitur e Similiter& Leuita cà effc | fecus'locum& videreteü per tranfijt xQuemam oca US x pertranfijtfacerdus,ita Leuira pulla cómotüg ife) — s ricotdia. Qualis facerdos,talis Leoirajuinor Quippe 5^7 —— éxeinplá fcquitur maiorisNemo tuit iftorü;qui d al taridoinini & eius pinguedine vivunt, & eorum ctiá quiióxta illud de ambulant;qurpanpetismilereretog «0552 nc frangatur illud Ieremic A micimo víque ad maxi v... mur o:anesauaritiam fequuntur, à Prepheta vfqi dex 2 ád(acerdotem, x | Sámaáritanusauteimn quidem iter! faciens; y enitíccus eum;x Samaritarii non crát de po: pulo Iudzorum,fed alienigena & idolacoléres iNG,4-Reg 17 cuta Salmanafar rexA(fyviorum decem tribuicltra cl: ropter nimia eorüpeccata trásfcrrét de Samatia in. Affy rios,neterra in lolitudiné redlgeretur,mi(it íde rex gentes(qua a Cutha regione;Cutbxi vocabáturJ. vttertain Samarie habitarent /& colerent. cumque ibidegentes idola. colerent (; comi Deum gno rareüt)immifiitillis dominus Icones & à!ias bettigg teroces:quarum crudelitate interire nt. Quodicá ad: aurcsregis A(Tyriorumperuenitlet; habito prioseon filio cum fuisád eos mifit vomn defacerdoubusu2 , — ..7 deorüqui cos doceret legitima Deirerrz:qui có ura. didiffet cislegém Mofi,timore corre&ti corperüt coi lere Def pariter tametridolis fuis facrificabant Hos ergo ludziodio habebát.& ab ejs pernebátur,quos etiàm Samaritanos & plenos darion1)s apellabant;: có quod demienia in idaliscolerent!', & boc étiam: prograuicrimine & maximo conuitio indominum retorqucbant,dicentes:Samariranus es vu/& da mo) num habes Itaque Samaritanuscadcem, via traníiz bat,& videns paupereti.- mifertuscft illius atque; cunq, Ioan. $. (x Luce Euangcli;.: REL 23 T" "^-^ £^ ápfisoperibusperfecit.Quapropterfequitur. Ez4f — .ergaproximosexercetur. Tunc quippe intertres — propians alagauit YulaeraA1us , 1nfündensoleum.& — inuenta eft mifcricordia:nunc autem inter centum unum amponens illum qn iumentum |uum, duxit — vix ynumagtalterum repéries,qui miferi & paupe an [tabalum;s curam cms egt. 1n ftabulum. duxit, — risrecordetur: quod certéipía experientia poteft hoc eftin diueríoiru:Grgce enim; te zodexis Vbi — .oftendi. Videbis nang; pauperum & vülneratorum itierantes hofpitio excipiuntur.. Vnde ftabulett] — exercitum ad Ecclefiz portas iacenté : tranfit auté -dicuntur,qui locü babent holpitandicaufa. Ethis — vniuerfaspopulus,nec vnusreperitar SHEER pun non contentus hofpiti demandauit,vtillius curam — ]osad pauperes velit cónertére , tantüabcft vtillis -haberet.V nde ait Euangeli(ta. Er altera die protu* — (ubueniat: vel panum tribuat; vt vlceribus pofsit lit duos denarios, dedit fhHabulario cr ait. Cura il — nederi.Dolédü eft quot verecundi pauperes; quot lius habe: eauodcund: juper erogaueris , egocumrés — vidue cgenes, quot virgines abfconditz,in cinitaz diero reddam tibi. Haec lüuntbeneficiaque Samari — reerüt:qui grauem patiantur nccefsitatem,& fame tanusin fpoliatum & vulneratum contulizex qui^— pereát:& tu quidiucs es, & eorü vicinus obturatis busoporteret nos difcere, quialijsían&Guores babe ^ auribus;fuos gemitus & laméta nolisaudiréz& mu. ri volumus;quiq; profefsifumusfüblimiorem vitz — tus &furduseffc&usomnia diísimulas. Audiigt .ftatum;ne forté militibus & publicanis deteriores — tur vtte fcriptura: facra exéplo cóuinca , Qui obtu. Prot. 1; facerdotes téplisqui defcédebár ex fan&tifsimis Das — rertribuis£Duceumrogoin domum.;tui,Scafer — | — criárchis-Abrahà,l(aac ,.& Iacob ; & fufcepttseft à medicü:& fic diligenterdeeo curabis, iuxta illud — '. y fint dilcipulinoftri,qui(fi non:verbis) faltim 0 €« — parcuserga pauperes fis.« Docemur itidé, vt vuine ribus, quod rüelius eft nosipfos pofsinterudire-D'O — ra& vleera pauperü non fint nobis tedio;nec fafta & vulneratà;vt anima tue vulneribus ipfe medere i: ur. Vidimus cum quafi Jeprofum & percuffum à Eft.53. officij aut fanguinis áffinitate merito. dcbuiffent, ^ n&tribucre nifi confanguineis,& notis;alij vero vi. TN Mesures füfciperezfed nihil minis fe. cerunt | X L4 - 5 - LJ LJ LI *. » » ro; quem:ludeii odio profequebantur, mifericordia ^ gentis inimico : Vt dicas proximo in neceísitate- L4 " QI S v 7 r.I042-3« I.Cor.13. ei. Iacoba. Enarr. in Capüt.- po. fubueniré;ctiam fi de te 2l: fuerit loquutus ; etià fi inimicus, vel extera zentis ; qué nunquá in vita videtisifolü confiderans c» (it proximus fa&us ad Deiefügié & imaginézoculosfolü couertés i eius miferiá & necefsitatem.Nam officiü iuftitia eftin qutrere qualis ynufquifq; fit: mifericordiz veró do lere;& mifereri pauperis & proximi inopie.q Vltiz mó docemur, vt nó folü interno animi affe&u mo* üeamur:fed etià,vt ipfis operibus adiuuemus. Hic mifericordia eft motus t pariter tà manus liberales extendit. Multi funtdiuites,qui mifeticordia intus mouentur,loculos tatmé claudàt , & viginti nodis cóprimürt. Milcticordia enim ecniütta deber e(ie operibus, Nunc auté Chriftus parabolam hácinme diuni affert,& applicat propofito, diceris legis pert to.Quis bórum trium Videtur tibi pro: imus judo, ili ui scidit in latrones s At ille dixit. Qui fecit mi, ert cordiam in illum-Et ait illa 1e; us.Jade, C tH fac [t* militer.Eiec eft conclufio parabole ; qua Chriftus docet omné illà effe proximü (v tupra eit habiti) ui riobisaliquod bonü pote(t impendere , aut reci ere à nobis:qua Pharifzo refpofum eftinterrogà* ti, Quis eft meus proximus, Ad quod idé ipfe fibi sefpondit,vi&tus parabolaà Chriftoaddu&a:quem interroganté, Quid faciendo vitam aterná pofside bo;docet Chriftus & inquit , Vade & tu fac fimili ter.larri aperui quis effet proximus: Deü & illà dila geficut te ipfum : non autem lingua & vcrbo ; fed Opere & veritate,vt Samaritanus hic,qui nó folum mifertus eft pauperis, fed bonis;operibus fübuenit. «Sed innoftrá eruditionem aliqua hic altiori calá: mo erüt prelibáda. Commédat hic Chriftus táquà magiíter fuauis & mifericors charitate & rifericor diam,qua erga proximos tenemur vti: ex quo faci Jé colliges;quàm gratà fit Deo hoc opus. Nà etiam fi charitas(firigoré loquendi obferuemus) excellé: L - tior itomnibusalijs virtutibus nonideo hoc ali* quid dignitatis minuit huic virtuti, imo eà potius magnihicat;amplificat,& extollit, Nam hic none mouemusmifericordia à charitate, imo eas conum gimus, tanquá riuum cam fonteex quo originem ducit. Atque itàdifcrimeri quod verlatur inter has duas virtutes illud eft, (cilicet, qi charitas eft riuus ? & flinrus qui ex fe nó egreditur:fed intra terminos - fuos fluit & labitur, Mifeticordia vero eft fluuius qui extra teríninos fuos fluit & reffüit , & vndique terrarü expargitur. Pratereà claritas quatenus cha ritasnil aliud facit, quàm cómunicare fua bona reli uis iinifericotdia vero fimul cü hoc mala proxis mort portat & füffert. Itaq; mifericordia non foli bona fuá fpargit, fed etià fe ipfam prabet in dolore & triftitiam;quod eft propriü ipfius.q Sécuridó do: ' eet Chtiftus quá neceffaria (int opera ad confequert dam vitá ztetná:nam fi afpicis quid dicat , inquit. Vade & fac fimiliter. Non inquit crede folum , aut diced fac. Vade;nefis piger & ignauus, exerce mt fericordi& & charitatis opera. Priüs enim dixerat huic;hoc fac & viues.Et iterà hoc ait; Vade & fac fimiliter:opem indigétibus ferto.Ideo lacobus. Fi: des fine operibus mortua e(t, Non cpopera fint vi: ta & forma fidei,quia gratía & charitas funt.vita X forma fidei:opera tamen funt figna cliaritatis & qp intus fit fides formata & vita.Quemadmodü medi cus ex pulfu colligit viuat nehomo ;, an mortuus fitinon quia hominis vita fit pulíus;fed ipfa anima: confittit nanque vitain eo qj homo habeat intus animam,quam ctm habet, viuit:& in pulfu cogno (citur dj habeat intus vitam: ità anime vita & tof: ma fidei eft ipfa charitas:(ed colligitur nos hanc vi tam habere ex pulfujideft ex operibus. Ideo Chri: ftusdicitanimz. Pone me vt fignaculü fupra cor tuuin:vt figraculü füper brachium tuum.In corde vult habeamus diuinum eius amoré : & in brachio bona opera. Vult vt ipfum diligamus, rc&é ope: remur. Hoc igitur intendit Chriftus in hac parabo* Ja;ageris prius de proximorum amore:& pofteà de 'bonis operibus.Quid ad hec dicunt Lutherani im pijinon poffüm meáb ira continere, cum video il: lorum impudentiam;qua bona opera negát & reij ciunt:cum nihil magis ipfum Euangeliü nobis có: mendet,nihil frequerititis pre oculis ponat. Et vt videas amice le&or quantum Chriftus opera com- inen hícfemel repetitá materiam jin noue fuperioribus capitulis, decies de ipfaegi. Quapro: pter nunquá mibi potui perfuadere, etiam fi hareti ciifti ceci fint,vt rem ita claram & manifeítà non videant. Vnde peccatum eorum ex malitia oritur: vtinde occafionem fumant & anfanm, vt laxis habe nis per latarn vitiorumi viam currant; vt fe quam plurimis & nefarijs peccatis pofsint immifcere & cibo meroq; vfq; ad ebrietatem ingurgitare , & ità vt efti & pecudes fine lege;fine gubernatore vii vant,& defiderijsanimaf fue fe tradant. Afpice igi turtu quemadmodum cum Chriftus de amorelo* quitur;ftatim inferit f(ermonem de operibus. Vnde per Ioanné ait,Si diligitis me mádata mca feruate. Et dicens , diligite inimicos veftros;ftatim fubdit, Etbenefacite his qui óderunt vos. Et in propofito cüm de dile&ione proximi agit, ftatim parabolam narrat;in qua aperté docet,quomodo proximus di ligendus fit:népe operibus charitatis qua Samari» tarius in pauperé contulit:& concludens inquit, vt nos fimiliter faciamus; Et dile&ifsimus difcipulus loannes;qui ex penetralibus cordis domini mira fe cretà haufit : inquit; Qui habuerit fübftantiá huius mundi & viderit fratré uà necefsitatem habere, & clauferit vifcerafaa ab eó quomodo charitas Dei inanet in illo*filiolimei nó diligamus verbo neque Jingua,fed opere & veritate. Ft cum Petrutn Chri: ftus de dile&ione examinaffet,dixit illi poftea. Se: quere me, fcilicet per morté,per labores, per cote ptá vitam,mie ipfuni imitando:& tunc claris vide bo,an meus amór vehementius vrat vifcera tua.Et poftquam in cana vltima: plurima effet loquutus de amore;inquit, Surgite eamus hinc. Nà quemad: imódutiin ampulla 'vitrea.cum quiefcit aqua & trà quilla eft;videtur aqua limpida & clara : fi vero ei conéütias turbida S'immunda apparet t fic; nimis ram fi Deum & proximum amore (:quo- debes) vofequeris , vel- non ftatim cum te mioueris cla ré confpiciturz& ob id'pfum fi Deum diligis , age aliquid; vade, & operare, & erga proximum pictae tis operá exerce.q Tertio cófidera Chrifti rcdéptos ris tióftri piá benignitate & clemétiá,qui queftioni fa& ab inimico & ealüniatore tam largé tam mo defté;tamq; fuauiter refpondit & fatisfecit: quibus verbis Cant.8. Í. loan.3. Jo4n.2 t1. t leAn.17« — — —————MM À Celif. 2. A com. "n Luc.li, 8. Lut, 19. Luce Euangelij. 26 "Nerbistalem & tam falutiferam do&rinam nobis exhibet , qua eius dile&ionem & proximi & deni q; falutem perpetuam confequi valebimus.Vt inde facilé fit do&oribus cognitu quàm pié,modefte & fimpliciter caiumniatoribus & inimicis fit refpon: dendum:imo omnes füperiores hzc animi. maníue tudo;lenitas & modeftia decet,vt non fe graues 8 aíperosinterrogantibus oftendant. Nonne vides, quomodo dominus non dedignetur longiori refpo fione legis periti queftioni facere fatis:cü potuifict (Gi vellet)breuioribus expedirezaut tentatori nihil rcfpondere ? Vnde videre licet , 9» fepis Chriftus vnius tentatoris occafione fumpta'multa bona & vtilia hominum faluti & exemplo docuerit. tà iu fti & amici Dei quacunq; data occafione , inde ar: gumentü fümunt, vt plurimis profint , & preclara opera in Dei amorem & obfequiü agerediátur.Sed iam de his fatis. Cacterüm quonià Chriftus vt po: tc qui thefauros fapientiz & fcientiz Dei in feab: fconditos habebat:tà venit vt a&iug vite , quàm contéplatiuz inftituta doceret:znunc fa&ü quoddà ipfius defcribitur,in quo breui fermone vtriufg vi tz diftin&ionem oftendit. Et aducrte pris fan&ü Eu£geliftà boc inloco ordinem hiftoriz non fer: ualle. Faclum ej? autern dun trezt Vefus inquam & eius difcipuli deloco in locü ad multorum inítrue &ion&. Intrauit 1e i512 quoddam cajiellum, c* mu lier quedam. Martha nomine excepit illum 15 dos mum juam.Multi hiGs graues do&ores fuper text diui Lucz folent agere de virginis eflumptione: ego auté hác materiam fub filentio tacitus poffem praterirequandoquidé nó cócionatoris,fed expo: fitoris munus exerceo. Verüm ( quantü conie&ari poffum)no ingratà aut moleflà le&oribus erit ali: quid agere de virginis affümptione: quadoquidem alij funt expofitores qui idé faciant. «j In frote auté - huius fa&i narrationis attendere licet, g; vnü cuius Deus fpecialé curá habet;illud eft fcilicetacceptü hofpitiu magno cum fenore & copiofifsime folue re:ná bone indolis & vibanitatis lex hoc nó poftu. lat, vt quis hofpitalitatem accipiens; hofpites nó be ne folutos relinquat.Si igitur inter homines vrba* nos hoc vitio & ignominia tribuitur:quátó maior dcfe&us hoc in Deo effet,fi per impofsibile inipfo de£&us. aliquis poffet reperiri Magni faciebat Chriftus femper his qui hofpitio eà excipiebátlar* & & liberaliter rependere : & ideo beatus Ambro: fus nimis cómendat diligentia iilà & folicitudiné, qua Zachaus Chriftà domi excepit..Quas cura ett heciaut que tanta folicitudo?Sciebat énim(inquit Ambrofius) vberé effe hofpitij mercede. Audierat iam Zachazus qualiter Chriftus fe erga hofpites ha: beret, & quàm liberali manu eis ATE ah & idco nonmirádü fi Zacheus tam folicitus & diligens fe: gefferit crga domini hofpitià, Manducabat Chri- ftus cà Publicanis & Pharifzis , vt illorà fuperbia deprimeret:& vt peccata fua de]eret.Cá amicis ctià. folebat accübere;'vt in illis fü amoréaugerct. lta: q: dominus letos & alacres relinquebat hofpites,. /' qfiquidé diuina pro humanis, fpiritualia pro corpo* alib adminilirátibus fappeditabat.Ex quo colli; ges has duas forores Mariam & Marthá digno pre: mio non caruiffe, Nam fi mercedé hofpitij cà acce* ptis beneficijs velis cóferre,facilé folutio debitü f- . : Kf. - " P" "m - - perabit.Ipfz nàqs Chriftü in terra exceperüt: Chri ftus vero ipfas in coclà duxit. Ipfetanquá hofpitem .& aduena fufceperunt in terra redéptoré: ipfe illas vtinzternü cela habitarent effecit,& ve requiem illam pofsidercnt, vbi nullus eft cadendi metus. Si ig tur velimus ccterre feruitià quod praftitit Mar: tha Chriflo, cü eo quod exhibuit virgo Dei genis trix;jongo quide fpatio hzc,illa antecellere viden tur. Martia nanq; trium annorü fpatio domi Chri ftà excepit; virgo auté nouem menfium interuallo fuis vifceribus ipfum portauit:& domi ctià trigin: ta annis fecum habuit , & multó diligentius quàm Martha illi feruiuit in itinere AEgypti in infantia, in pueritia;ardetifsimo amore,mazerno animo filij necefsitatibus fuccarrebat. Et multo excellétiüs au diuitbeata virgo filij verba : quám Maria foror Martha.Si vero tàtabona & beneficia Deus cótuz lit in has forores,quia hofpitium domi adminiftraz rüt: quáto perfc&iori quodámodo & diuite quada . gratiarü fupelle&ile matre ditauit? Ideo beatus Ber. Zerz - fer.2. nardus ait, No immerito canit Ecclefia hoc Euagee a[famp. lium in die affumptionis virginis, vt intelligamus quátá glorià hodie filius matri dederit: qfiquidem titum bonü contulit Martha: & Marice. Nam fi in « deftru&ione Sodomz & Gomorre Dcus voluitli Gez. 19, . berare Loth cü fuisabillo incédio;propterea g; An geloshofpitio receperat : quanto zquius & iuftius erat vt que Deü exceperat magnis beneficijs , am: plisimis honoribus, & plurimis immünitatibus il luftraretur? Cum etià lofue Dei mádato omnes do lofut, 6, a mos lerico deftrueret, vnicá folam domü Raab fta re voluit:quia fpecilatores Ifrael exceperat. Si igis- türtántá curá dominus hzbuit honorificandi €ós - niiferuis fuis hofpitia dederunt:quantam putas ha lw buiffe cum Martha &: Maria?Etiihis fororibustà — .- tam:qualé exiftimas erga matre extitifie * Sine dus bio dici nó poteft;quale fuit gaudia , qualis feftiuis tas,quátus triuphus,quod genus folennitatis , quo ' Deus hodie virginem matré codlcftibus fedibus re : gnaturam fufcepit.q Vt igitur ád propofitum reuer- tamur,foleit principts & reges fuis hofpitibus in tempore fue necefsiatis faucre;& maiora que pof funt auxilia fuppeditare.]tà cquü erát & iuftü, vt maioris neceísitatis tépore cus matri fübueniret, q certe eft ipfe mortisarticulus,quo quidé auxilià diuinü magis eft neceffarià;tunc enim natura nO« ftra magis eft imbecillajdebilis,&afdi&a,tücQs ini — mici eius fortiores & potentiores funt, & acrius o vehemétits inftát. Nà tétationes,quibus demone nos in Vita agerediunt;ci cis,quas hora mortis dia. bolus affert collatanó merétur nome tentatio! : di Nàin vita etià fi vno velaltero cégscffu Be n 2 nos profternere, adhuc remanet illi tépus vt à EV do posit nos vincerey& in mifcrá captibitate T€ z gcrezin morte vero cá fciat,q fi tüc no d Per peruo deinceps nunquá ad datis IAS RUSFOEORS ', terribilitertentat,nuliuróá; lapidcm non mouct vt m capiat. Nemo enim. adco fit iuftus & fan: Qus ab hoc examine & iudicio liberater. Solét qui ex vna prouincia in aliam migrant , omnes mere ccs. & omnia, que fecum portant in alterius inz , greffü pandere ac manifeftare: fic in tranfit regni Toma. D3 huius NE VA ""» LHC. Y 2. Enarr:in Caput. X. niat. Maxima quippe iniquitas & grauifsima pecca. jug. Dr. de huius vitz; in alterius regnum erunt obferuatorces, qui aperiant noftre conícizntio: farcinas ; & ope: ya noltra víque ad minimam cogitationem examiz - nent. Erat qiidam diues anxié folicitus & defatiga tus dicens, Quid faciam,quia non habeo vbi repo: nam fra&us meos? & ftatim audiuit fuc infanz cogitationis refponfionem.Stulte hac note repe: tent animá tuam à te. Heus ftulte & inops mentis hac no&e in obferuatorum & fpeculatorü pianus incides:& omnis hac fubftantia in alia vità nequit tran(ire: tantum abeft vt illam tecum pofsis fcrre. 15 hoc igitur mortis tranfitu Deus fuz fan&tifsime hofpiti & matri fauet; & facit exemptam; tribuens illi chirographum & priuilegium, vt libera pofsit -sranfire,line eo quód demones tranfitus obíerua: 7 23 8. Isan.19. LHut.2, Hier, ferm. ufum " Yirg. Capi x.de co fer 4 Matt. 8. Chryf bomi. tores rationem pofsint exigere. Quemadmodum ntisfua tela munitifsima arx quoe bellicis in(trume vbicumque vult ia&at : vt inimicos arceat longe: fic beatifsima virgo Deo & angelis induta , tuis virtutibus & meritis armata,id bellà aduerfus ini: micos & demones gerit, vt in fua morte omnes à fe fugaret, atque nemo audet accedere munitifsiz mam arcem contemplans. Nam fi angelus ligauit damoné,qui maritos Sarz interficiebat & fugauit à domo, quando Sara nupfit Tobiz : quanto me* liàs nuncangeli hoc obíequio virgini feruient, & demones alligabunt? Vnde diuus Bernardus,O vir oque colos aícendis , & cvi:daemones obuiare paucfcunt. Dedit étiam matri dominus mortem fine dolote. Nam quemadmodum fedens iuxta cru cem,dile&ifsimum filium afpiciens dolores mor: tis pafla fuit , fic vt doloris gladius eius anitnam pertranfiret,cum ipfa nom moreretur: fic nunc de: cebat vt mortem obieris, dolores mortis non fentis ret. NÀ fi beatus loannes Euangelifta (vt refert Hie ronymus)fuit à dolore mortisextraneus,nam ipfe in Chrifti pafsione dolores mortis pertulitzquanto maiori iure beatifsima virgo(que multa & grauio ra tormenta,quàm loannes pertulit) imimunis de: buit effe à dolore mortis? Sed vt videas,quàm imu* nificentifsimus fuit Deus cum virgine matreinon folüm in morte eam voluit eximere & dotare his duobus priuilegijs:fed etiá poft mortem alijs duo: bus voluit infignire.q Primum fuit;non permitte? re vt facrofan&um fuum corpus corrumpereturs nec in puluerem & cinerem redigeretur, nec vt ? vermibus eflet confumptum:fed accelerans illius refürre&ionem, fimul cum anima dedit illi glo* riam. Nam fecundum iuris regulam quando deli: &a funt extraordinaria & inüfitata , iudices non tenentur tunc temporis obferuationi penarum 1u* ris communis. Sed rationi confonum eft vt fi tu in tuis deli&tisà communi via excefleris, iudex etiam in corre&ione limites legum communium egre* diatür.Sic d&moncs Chrifto dixerunt. Ad quid ve niftiante tempus torquere nos? Conquerebantur; quia Chriftus legem comtnunem egrediebatur in: corum caítigatione antequam aduenircet tempus: nam vt ait Chryfoftomus Chriftus propter tanta eorum fcelera ante tempus puniebat , cum non dum diem iudicij expe&aret. Nam deli&a que om nes rationis limites excedunt , anam iuttilsimam- prebét, vt punitio acceleretur & ansc tempiis adue - ta Sodomitarü(inquiüt Auguftinus & Gregorius) fecerunt vt Deus ordinariam legem tranfraitteret, & vtnon expe&aret diem iudicij ad puniendum -eos,faciens id quod in die iudicij facturus erat, fci licet eos & ciuitates illas igne comburere. Si igitur pronior eft Deus ad mifcréndum;quàm ad punien dum;& in aliquo pofsint cffe virtutes ità horoicze & excellentes, vt premium accelerent: non igitur ' mirandum fi aliquando viam ordinariam in remu nerando Deus egrediatur. Nam aliquem referri in diuorum numerum,femper id fieri confuetum eft, poft mortem: Beatusautem Baptifta ob fua pre: clara merita,ob admirabilem vitz fan&imoniam; ob fingularem & vix credibilem penitentiam in vita in fan&orü numerum à Chrifto fuit relatus; cum dixit. Quid exiftis in defertum videre?&c. Et in hoc loco de Maria Magdalena, ait. Optupmam artem elegit fibi Mariayqua non auferetur i ea. Scire autem fisné prade(tinatus,vel non ; non eft prafentis vitz: tamen Paulo fuit reuclatum, ità vt ipfe de fe dixerit. De cetero repofita eft mihi coro na iuftitiz,quam reddet &c.Sic etiam erit refurre: &io mortuorum in die iudicij:tamen poteft accele rari ob merita in aliquibus fan&is , vt contigit bea» to Ioanni Euágelifte:qui tefte beato Thom alij Que viris do&is paululum poft mortem fürrexit,& corpore fimul & anima celum afcendit. Sed cur Deus quod fecit in difcipulo ob fingularem dile: &ionem:in matre charibima& amantiísima non faceret? Nam ficut ex meritis accelerauit filij Dei incarnationem , ficut Rebecca benedi&ionem la: cob;antequam Efau veniflet : fic ex meritis corpos ris refürre&ionem accelerauit, quia plus metuit; quam loannes Euangelifta , & preter modlim di: nior & excellentior fuit,& ideo magis chara & di Je&a filio.Pretercà fi lachryme fororum. Martha & Mariz füerunt in caufa vt mortaus Lazarus ci tiüis rcfurgerct : quanto excellentitis merita corpo* risbeate virginis hoc poffent efficere ? Solet etiam Deus poft natiuitatem homincs iuftificare:fed lere mie & beato loanni Baptifte hoc donum natiuita tem prauenit, Rurfus fi vt Chriftus effet perfe&us & ab(ólutus redemptor oportuit vt praferuaret ali uem;ità vt nunquam peccaret: fic ctiam vt refur; re&io effet perfe&ifsima decebat , vt non folü poft iam confampta corpora ea füfcitaret,fed etiá à cor» ruptione praferuata.Cumd; nulla fuerit anima cui praferuatio culpa: tnagis competeret , quàm facro: fan&tas virginis : itá fimiliter nullum fuit corpus quod maiori iure immune deberet effe ab omni cor rüptione. Nà quemadmodü benedi&a eius anima nulla originalis peccati macula coinquimata fuit: ità eius corpus abomni corruptione fuit liberü. Et - cü corrüpi corpora; & in cinert & pulueré redigi, pena fit peccati, & in virgine omnis talis ratio nó inueniretur:cófentaneü erat vt in illa ceffante caus fa;ceflaret itidem cffe&us. Qnod vero carnis corru ptio in penam peccati venerit, claré cóítat ex illo, quod Deus dixit Ade, Puluises, & inpulucrem re uerteris. Nà qui füorü regà funt proditores, lex iu beét;in criminis & peccati paeriá eorü domos dirui; & folo equari : & ità hec porna & fentétia er ut excidio Yrb, Greg.li. 19. mor.cap.23 " Matt Xt, Luc. 7* 2.71Ifh. P S.I. fuper 21.c&4, Ioan. € in. 4. d, 43«driicH.3. xdi Gen.27. Ie4n.1, Iere.1. Luc. 1. Gtzn. ? — Luce Euangelij. . 217 fuitin Adam virginisautem domus, quz nec pec: catum fecit nec nou.t:pulia ratio poftulabat, vt dis ruerctur. Nobis qui traditores (umus qualibet pae: na meritifsimé imponitur : virginis autem corpus omniex parte inta&um remaníit, fecundum illud Píali$. ^ Prophetze.Non dabisfan&um tuum videre corru prionem. Et fiquideminingrefíu mundi mirabili priuilegio fuit honorata: ità quoque decebat vt in Exvo.2 1. — exitualio illuftrarctur.Pracipiebat Deus in veteri initrumento vtancilla vel feruus,qui ad feruiendü alicui ingredererur;in fine feruitij exiret cum vefte & fapelle&ile;qua intrauit. Secundum igitur banc lcgem beata virgo, cuíiad ingreffum müdi priuilez | O5f. 5 giumerat conceffüm:non multum fi alia immuni: eite Epift. tate egrediatur. Sic inquiunt diuus Auguftinus & ad Darda . Bernardus liberum arbitrium virginis natale prae €^ Bergar, üeniffe.Et cum ab Angclo lalutaretur , priusquam fectieiin Dei filius carnem a(furneret:dixit iili angelus, Do : rninus tecum. EH ocenim priuilegiü habet beata vir le4hH.2. | go,vtmultaantetepus faciataccelerari. Sic in Ca: naa Galilez pris quàm vini finiretur,& defe&us apparcret;dicit vinü non efle. Vt ille defe&tus fpon fo non imputaretur:voluit vt Chriftus prouideret. Nam vtait diuus Cirillus fuper loannem , quando beata virgo dixit Chrifto, Vinü non habent , non: dum vinum erat finitum. 1deó ait diuus loanncs in epica 2. Apocalypfi qp habebat lunam fub pedibus:n:m Lu na velocius adimplet curfum füum. Saturnus circu fum complettriginta annorum fpatio: lupiter duo decim annis, Ivi arsduobus,. Soitercertis fezagin: ta & pluribus diebus , Venus & Mercurius tere eo* dem tempore, Luna veró pauló pluribus viginti fe " prem diebus curfum finit. Hancgratiam & priuile: ium vtcitiüs ad terminum perueniat habet Lu: n251deó fubtus pedes habebat illam beatiísima vir: o , vtinde colligatur qua celeritate & velocitate 5d Deum ipfa acccfsit. tà fua merita fuerüt in cau: x» fa «t citilsime rcfurgeret corpus , vt fimul cum ant X.Reg.30. macoronam gloriz acciperet. Nam quádo Dauid | Ainalechitas ceuicit & expolieuit : equalem par: té diftribuit eis qui in obicruatione remanferant, & cis qui in bello dimicauerant. Ità voluit Deus vt ex fpolijs-& ex vi&orie gloria que 1n Caluariz monte faerat partayequalis portio virgini daretur, "5 000* quetunciuxta Crucem fuerat, & Chrifto, quim campum debellaturus exierat. lpla enim quafi ten» toria & munitionem obferuabat:nam quoad articu lum ccfarre&ionis Chrifti,omnes hanc fide amife: runt praster vnam virginem. Ideó decebat. vt ipft; quemadmoduin & victori fpolia tribuerentur. Et quemadmodum Chriftus refurrextt , ipfa quoque refurgeret; Et vt Chriftusin corpore X anima ce: ]um con(cendit:ità quoque ipfagloriarn ingredere tuc; Nam qui &eri pofiet , vt Deus permitteret: Vt vifcera, quibus ipfe nouem menfibus claufus fue; rot, vermibus ablumerenturQui Deus poffet ferre vt domus , qua ipfe fuit hofpitatus à vcrmibus ha; bitaretur?Si voluit, Deus vt arca foederis rael fiez rct ex ferimsquod eft lignum incorruptibile: quare (5n&ifsimam matrem veram arcam fo:deris Ner? Plutar.im pyum corruptioni traditurus erat 5 Noluit Cefar zuftus(vt Plutarchus tc&rt ) Alexandriam de; a n * Au y (potbeg Did ro , quia eam Alexander Magnus fundaucrat, Exc. 2 $. eius reuerentiafolüm commotus:quare Deus hanc ciuitatem,quam ipfe fundauerat, vt fui filij effet ha biraculum deberet deftruere ? Etfi noluit , vt do: : mus Kaab euerterctur ; quia hofpitium:fuit fpe: culatorum Modebuicé Ane UEM. Lg CEA 6. nerem & puluerem redigeretur corpus vbi ipfeno: uem mentes habitaucrat. Gariophilatus flos quanz dotranfponitur ex vno loco in alinm , cum ea« dem terra plantatur , quam in radicibus affert: &. id Rt ne ante tempus areícat. ]tà facratifsima vir? co tranflata fuit in codlum fuo corpore , vt fuauif* fimus flos flagrantiísimum odorem ex fe emittés, «HonorificauititaQue illam Deus poft mortem, fufcitans corpus eius : Deinde eam collocans fuz peromnes choros Angelorum : vt Ecclefia canit, dicens.Exaltata eft (an&a Deigenitrix fuperchos — ros Angelorum ad cecleftia regna.Qnod etiam au« toritate facra: paginz fuaderi poteft. Panius nan: Que ftatim in initio Epiftole ad Hebreos vult con Hebre, uincere, legem Euangelicam excellentiorem effe; — quam Mofaycam:& id probat ex legiflatoris praes A ftantia & excellentia.Nam hzc data fuit per fuum filium,illa veró per Angelum:& probat fiium me ]iorem & excellentiorem effe ipfis Angelis , Hire d 2 Cui enim. Angelorum di&um eft , Filis rzeus es tu? Angelos vocat feruos;Chriftum vero filium : & concludens Paulus;inquit, Tanto ergo melior An gelis effe&us quanto diffcrentiüs pra ipfis nomen. bereditauit.Simili & formali confequentia clari? fimé oftenditur, beatam virginem meliorcm effe Angelis. Cui enim Angelorum dixit Deus tucs - matermea? EtquisAngelorum Dco poteritdices — rezIuesfliusmeus:hoc vti; beata virgo dicere — .— poterit. Tanto ergo melior Angeliscfíc&ta,quanto — ' erem differentius pra: ipfis nomen hareditacit. Et fi mes lior eft, & premium merito corzefpondcti bene fe * quitur in affumptione fua fuper omnes illos effe elatam. Atd; ità omnestanquam dominam &re: ginam füfceperunt;& canentes letitia perfufi dice bant;Qua eft ifta; que afcendit pulchia vt Luna, c45 ele&a vt Sol , terribilisvt caftrorum aciesordina: 3 ta! Pulchritudo eius dcformcs nos reddit : eitis fpié dore & luce;caligine operimur. Tantum nitoré & nimbum miramur. Nam fi Angcli mendicum La: Luc, 16. zarum fufceperunt;& fuerunt prefentes eius more : ti:& in finum Abrahe fan&am animam gauden: : j .* T€^*8 o v.» » : 1 ^ * " X io » tcs col'ocarunt : quanto libentiis & gaudentitis ' id dico cum matre domint hoc feciffent ? Scd Angeliipfe Chriftus recepturus accepit ft: trem:& non immerito cum i e Apof iolis pron 3 - ferit fe adfaturum Medbeiein Atque ità fanQi Iogn. 14. dicunt cuiuflibet eorum ob;tui iaterfoi .Siyero | i beatus Stephanusiemiam morituras, cim. corlt a* JI 7. perti funt, Icfum viditanimam jpkus xolentem fü fcipere: meritifsimé hoc idem efceret cum Mar ; tyrum & Virginum omnium limpidifsimo fpc: culo. Et fiquidem in amara paísione £ilij cum ab omnibus dereli&us eflet, nunquam etus animus paísionis turbine nec tormentorum grauitete de: £cit : fed. &irmifsima manéns , ftabat iuxta crus — ,. 5: cem. Ità equum erat & confentancum rationi , vt am filius matri Falionem folueret & vt gratus mor: be ticius prafens adeffet :,& ità folennior fuit ma: Toma. 33-— tri Exo. 2 65 Efa.6. 1.Cor.12s -Pfal.64. 2. Reg.6. ) Ag. p Enarr. in Caput. X. difcipuli ibant in Caftellá Emaus: pro quo Marcus rure. 2 4. fcribit qp ibantin villá.Oppidulü itaq; erat & credi 5, ,6. tris füfceptioquam filij. Chrifto nanq; exierüt ob: uiá Angeli, Mariz vero & Angeli & ipfe Chriftus: Nam fi rex ciuitatem aliquam adirct;exirent vtiq; eum fufcepturi magnates & nobiles : fi veró pofteà regina eandem ciuitatem. ingrederetur & exirent iiti fimul cü rege;non dubiü quin regina receptio praftantior effet & iiluftrior. Et illud puto fuifle n cauía g; cum feftiuitas haec adeo fuerit folénis, illu ftris & tante gloriz & maieítatis,nihil Euágelifte de affumptione virginis fuerint loquuti : quia fie. fuit admirabilis, vt illam fufpicientes & admirátes; potis laudauerint:quàm fi aliquid dicerét. Ec hoc credo velamen illud fignificafle,quod arcam Det tegebat. Nam cüim T'imantes egregius pi&or( nifi veteres hiftorii nos fallunt)Iphigenie czdé vellet depingere:cum(; reliquorum lachrymas & moro: ré exprefsiffet, vultà Agamemnonis patris erus ve* ]o cooperuit : quo voit fignificare infignis arti: fex nulla re poffe melius fummü 'doloré & lu&um par&tis expritnere,quà fi penicillo fub filentio press teriffet. Ideo illi duo Seraphini caput tegebat , quia diüina myftería narrari nequeut. Et Paulus fatctur non licere aliquid de eis loqui. Et in Píalmo vbicó munisver(io habet, I'e decet hymnus Deus in 510; habet verfio diui Hieronymi ex Hebrao. T'e decet filentium laus Deus in Sion.A cfi diceret. Tam ex: celfa & diuina (ant myfteria tua D'eus;vt melitis fi* lentio quá ore laudentur.Itáq; mirátes Euágeliftae virginis affumptioné,tácere decreuerüt. Nam que Jingua etiá fi Angelico eloquio polleat,exprimere: aut qui calamus velocifsimus fcribere feftiuitatis , magnitudiné,quá coeleftis patrie incole fui redem ptoris matri fecerüt ? Si fan&usrex Dauid cora ar? ca teftantenti canere, & faltare dignabatur: quibus | tympanis hodie exiret quibus choreis,quibus gau: dijs ipfe cü reliquis angelorum exercitibus comità tus:cü hec vera teftamétiarca colü ingrederetur, - quz triés omnes beatorü fedes , & omnes choros angelicos,collocatafuit;fuper omne id quod Deus nó eft:& infra omne id quod Deus eít:Later dex: tro regis Salonioriis pofuérüt thronü ,in quo es mater Berfabe federet, cui filius dixic , Pete mater mea. NeQ; enim fas eft , vt auertá facié tuà. Et ipfa nihil fibià regnante filio poftulauit. Petiuit autem donü,& ed pro iniquo proditore Adonia. S1c etiá in celo beatifsime virgini regalis thronus fuit ofitas:cui filius inquit vtpetat;qui neutiquà dene abit riatri,quod poftulauerit (vt fecit Salomon.) Ipfam igiturfyncero córde & interno animi affe: &uexoremus,vt riobis,qui traditores fumus & 1n1 qui peccatores ( vt Adonias ) veniam peccatorum petat:vt cum filio & matre codleftem lerufalé cón* (cendere valeamus. Sed iam ad textus explanatio* nem reuertamur. Ait igitur Euangelifta. Iucraui Icfus in quoddam caflellum, Audiui aliquando cócio riatores iri fetto afíumptionis virginis arces munt: tifsimas fingere, & turres inex 'ugnabiles;quafi hic vicus vbi Chriftus fuit ingre(lus, effet quzdam ars fortisima:non intelligétes,g; caftellum in fcriptus ra facra fumatur pro pago feu vico quodam.Sic di: cüt Euangeliite,c predicabat lefus per ciuizates& caítella:hoc eft per vrbes & vicos & hoc frequétif: fim? dicunt Euangeliftz. V nde infràdicitur q; duo derim Bethaniá effejquod diftat vna leuca ab leru falem:vbi Martha domum fuam habebat. In Gre: cis nanq; codicibus hab:tur,sis x42» v2 qui eft paruus vicus. Expende autem, folenne eit 1n fcri — ptura , tunc dicere q; Deus intrat ; cum preclarum aliquod opus fa&urus eft. Ità iuit ad videndum an clamor Sodomorum itàeffet vt ad celum afcende Gen. 1 9. ret.Certé non egcbat videre: fed quia facinus infi? gne erat fa&urus:ad vidédum pergit. Intrauit etià Io47. 12, dominus in ciuitatem,templum purgaturus. Sicin trauit in conuiuium: vt hominem non veftitü ve: fte nuptiali puniret.Sic & nunc intrat in villà hàc Mar. 22, in domum Marthe magnificaturus vitam contem platiuam:& a&iuam approbaturus. Attendes etiam qp non rogatus nec inuitatus fed tantum füa bonita te & clementia motus;hanc villam ingreditur : Vt intelligas;cp Deus nosadiuuat nullis noftris prece dentibus meritis, Vnde Paulus. Antequam quide A74. 9. .quam boni egiffent, lacob dilexi, SicSaulem que r. Rec.9. rentem afinas elegit, Dauidem paícentem oues. Ve r, Reg 16. nit etiam é colo mifericordia addu&tus, vt mundü languidum fanaret:vt videas quomodo non roga: tus plurabona in nos quotidie confert : & domum hanc fpontáneus etiam ingreditur. Ezmalier qu? * dant Martha nomiue excepit illum. in domupt J««- Domina dómus : & alij fratres Lazarus fcilicet & Maria dominum fufceperunt. Felix Martha que talem hofpitem domi meruit habere. Sed hanc Foe: licitatem tu quicunque velis poteris confequi , fi pauperes domini exceperis & hofpitari volueris. Dominusenim ait. Quod vni ex minimis meis fe: ciftis,mihi feciftis.Hofpeseram , & füfcepiftis me. Vt Ícias,quód fi pauperi bene feceris, Chrifto bene Mat.25. facis. Alibi etiam dominus ait , Qui fufcipit vnum Mat. 18. talem paruülum in nomine mco;me fufcipit.Et ite rum. Qui vosrecipit, merecipit. Vt hoc benefi: cium dominus preftaret Martha , voluit in eius domo lianc corporis recreationé fufcipere. Potvif: fet equidem, vt Angeli de celo prouiderent,vel ex nihilo crearesquemadmodum in deferto contigit; quód Angeli miniftraturi illi defcenderunt. Simi: liter conftat Eliam nutu Dei corui minifterio ali: mentum fuícepiffe : & cum poffet multum tempo: ris illum fic pafcere , mifit ad viduam Sareptas nam,vt ipfa benedi&ionem Propheticam merere: £ur accipere ; & pinguiori fupelleile ditari. Sic vtique continget diuitibus , qui pauperes domini hofpitantur. Nam fi Chriftianis oculis & mente diuites hoc vellent perfpicere;aperté intelligerent; fe longe maius & praftantius beneficium adquirez 1€ , cum ab eis eleemofynam: pauperes voluntac: cipere : quam ipfi eis faciunt in conferendo elees mofynam. Sic Chriftus voluit hanc domum in: gredi: & ibi cenare: vtinde anfam fumerct , Sc mifericordia cum fororibus vteretur. Magnum quippe indicium amoris ; & maximorum bene: ciorum pignus éft., quod Deus diuitibus otten: dit : cum pauperes mittit ad corum domos pul: fandas. Datur enim illisoccafio , vt zteznam viz tam mereri pofsint : & vt faciant fibi amicos de mammona iniquitatis. Quod cert fan&ifsi: Inus Ltic. YO. -—7 MA A. 3. Reg 17. IMc.15, Gcne.18, Lic.19. J. Pet. A4. 2. Cer. 9. 4. Keg. Ae Joc. 6. Hebra.13. -' LuceEuangeélijs ^ — mus Abraham're8é perpenderat , ciim dixit.Si in: ueni gratiam in óculis tuis j afferam buccellam pá« nis, &c:Quafrre&te intelligéret fan&tifsimum illud £ dei fpeculiim', magnum beneficium peregrinos '77** jn ipfum collaturos : fi ipfiab éo vellent accipere büccellam pánis. Et ideo dixic; Si inueni gratiam inoculistius: € Diícamus igitur exemplo: Mar: thz Chriftem füfcipere in füis membris: qui paupe rés (unt. Nam quidquid eis impenderimus, Chrifto comiputabitur:' Et quemadmodum Martha gau: dens S alacri volta Chriftum fufcepit ; & diligens circa eius minifterium amDulauit : fic & nos etiam in pauperum hofpitio exerccamus; Zacheum imi: tantes & Abraham:qui cito adarmentum abijt, & cmnis domus eius letabatur. Vnde Petrus hofpi talesinuiceim fine murmuratione. Ft Paulus , Hi: larem enim datorem diligit Deus. Vnde non pi: geat;eósqui ad ze veniunt tab Chrifti nomine ho: [pitarizmeéreberis nanque ( fi opus faerit ) mortuos videre viuos,& alia diuina miracula, vt mulier illa Sunamitis,que cum Elifaum exciperet filiü mor tium (üfcitauit. Kaab etiam que hofpitata eft pe: regrinos nuncios liracl : liberata fuit à morte cum fuis, Vnde Apoftolus Paulus admonet;dicens. Ho fpitalitatem nolite obliuifci :per hác enim quidam lacucrunt Angelis hofpitio receptis. Hoc dixit A poftolus propter Abraham & Loth, qui hofpita: Gene. 18.077 irati dedii erantzqui(vt in Genefi legitur) Anges I9. Luc.19. Jos fufceperunchofpitio/ Tanta enim charitate crat infommatus in hofpites fan&iísimus Patriarcha: vtnón preceperit feris; ; miniftrare , necbonum . opus per alium volebat exercere : fed quafi preda reperfá;cum ditifsimuseffet;.vt minimus famulus edeshofpitüm lauit, & portauit vitulum. de gres ebüreris mpofitum:& peregrinis prandentibus To(c ftetit, 8 menfe mimtrabat. Erat auté mos huic viro Ginéto vt quotidie iuxta oftium domusfua fe deret ; & id in meridierin hora prandij: vt videret tzanfeuntes. Atnosab(ícondimur in penetralibus doimuis,né peregrinos excipiamus: & fi recipimus; stitm percontamur de receffu.loannes de Chrifto ait,c praeteriens vidit botninem ccecum. Dlle prete riens viditpauperem :fed:nos videndo pauperes; Dresterimus cos : n fortéaliquod opus charitatis.a nobis exipant: Sed de hisfüperius , in aliquibus lo: cistétigimus:infriufo; in Hittoria Zachai áliquid adijciemus. « Expende ctiam quàm humilis & ab: c&üsfépromobis oftenderit: Chriftus lefus;:;qui cum conditor Angélorum cflet, rex regum Sdo- minüsdominantum , edluerit pendere & fu(tens teri aliena liberalitateNon enim habcbat opés yn* ^! ge victum quaereret, fedex: piorum hominüm:clee inofyniste fuosque difcipulos fuftentabat.. Qosre hocinit vt fuzinopia-X pauperie nos ditaret? Qua. re nifi vt fua penuria &negeftate ad celufte$ ditis : tias aniiffas.mos alliceret &oirnitaret 4 Et; denique vt nos doceret uo exemplo jdwit:as mundi. con. ten:nere z &c vt animos: noftros ab amoreétcerréno:: für ab(eraheret jS vtlohs K.fo!;dis bonis coner, fibus £aceretadbarrere. Sed iam hiítcriami profe* quamur, Ez buicer.t juroz napine Ad uriaz quo eriem. jeionsg acus pede « dom'ut,sndichat eerbum, HLi Q: vna fenteiitizexprimic: quierem fcilicct: S; bumis &(1571:5 Tq litatera ; qiie maximé funt contemplationi: neceí faria.Serütstorenim maieftatis opprimetur ab ea. Idecqué eftopus vt humilitate fis preditus: fiad diuinarum rerum contemplationem cupias pcrs T Prek, II uenire. Nám fiex fonte velex puteo velisaquam - haurire : neceffe eft vt humilieris , && deprimaris. lti nimirum frex profondifsimo illo puteo fa: pientis Sz fcientiz: Dei aquam haurire defideras: oportet vt dete humiliter fentias , ne alté: velis fa: ere. Aqua fapientize falutaris potzuit illos. Vnde in Proueibijs. Vbi hurnilitas,ibi & fapientia, INam faperbianon habet bi (apientiamn recipiat. Didi: mus Philofophus Alexandro dixit , Deus prefto eítlargiri fapientiam : fed non habes. vbi eam res cipias. Fluitenim aqua diuine fapientiz ex cacu* mine montis ad imum vallis: Vnde: Chriftusun hoc capite loquens cum patre dixit, Confiteor tis bi pater dornine coli & terr: quia abfcondifti hzc à fapientibus & prudentibus, & reuelafti ea. pars uulis. Sediam hacá nobis faperius funt. expofita in hoc capite , vbinon nihil de hac materia dixi* mus.lgitur (vr Diuus Auguftinuszit &e verbis do mini) quantà humilior ad;pedes domini fedcbet Maria, tantoampliüscapiebat. Vnde diícere nos oportet cum: humilitate : quod fi heretici & Phi lofophi feciffent : non vtique in altittidine- cordis tam vane delirarent. «Secundo non folumad pes des domini Maria humilis erat , fcd (edebat. Ta: les enim ad fui cotéplationé diuina fapiétia poícit« Anima-quippe ( sit Phüofophus 5 quiefcendo & fededo fit fapiens. Nam vt D'eus diuina füa my fte ria & 'fecreta: animae comraunicet : vult illam efz fé quietam tranquillam &.paccatam., Einanque qui negotijs eft impedirus, & mille curis & foli- citudinibus diftracus ; Deus (ua fecreta non pan- folitüdinem;& loquar ad cor cius. Poftulat vtique contemplatio & oratio cor torum. vacuum omni. bus negoti;smundanis.Et ideo qui hec negotia cürás non reieceritznon multum prodericin exer ci tio vita:cótsplatiuz. INam ficut mulicr habés men: fria fpecülum infeitrité exteriores occupationes Eccl.15. Pros, y, ; ad A: MT É dic. Et fics&urus cura Abraham duxit ilum MexEra, Gene 12, atriath fam. Et per Ofeam dixit, Ducam eam in. Oféa. 2. noftro incelle&um turbidtim ef&ciunt,yt rerum. — diuinarum contemplatiginipío minus apparcat Sc elücefcaz; Humilis itaque S quieta fedens, iuxta pe. des domintr ipfius verba atrénté audiebat. 54 cam Propheta, Audiá qnid loquatur in ane; D »mi Pfal 84. nus Deus. lllud .ctiam fogumin corde rcuolbebate. Qzam dulcia faicibusmeis eloquia tussfaper nel P/Al.1 18. ori mco, Mihi enim adherére.Dco bo ici ÉJNCQS Pf al.7 2. &quumvidetur derelinquere verbum Debse 95 (44, 6, ftrareimeníazcum fecum haberet Linie ERA pafcit iqui dat € tor ficptio prete Tja! 145. inuocantibus eum. Vbi n reas Chrifti.curam Sedi min afsidua przd atione:;: qui non i inlocis : T domibus dà d [Document text truncated for crawler view.]